ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) ΕΛΒΕ A.B.E.E. ΑΡ. ΓΕΜΗ 20512830000 Έδρα : Άγιος Ανδρέας Καβάλας Τ.Κ. 640 07 ΕΤΗΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ του Ομίλου και της Εταιρείας της χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου – 31 Δεκεμβρίου 2019) σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) ΕΤΗΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ (ΠΕΡΙΟΔΟΥ ΑΠΟ 1η ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ ΕΩΣ 31η ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2019) Η παρούσα Ετήσια Οικονομική Έκθεση, συντάσσεται σύμφωνα με το ν.3556/2007 και τις επ’ αυτού εκδοθείσες Αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και περιλαμβάνει : ➢ Τις δηλώσεις των εκπροσώπων του Δ.Σ. , ➢ Την Έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου, ➢ Την Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή , ➢ Τις Ετήσιες οικονομικές καταστάσεις , ➢ Τις σημειώσεις επί των οικονομικών καταστάσεων , Βεβαιώνεται ότι οι συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες Οικονομικές Καταστάσεις είναι εκείνες που εγκρίθηκαν από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΛΒΕ ΑΒΕΕ στις 16 Ιουνίου 2020 και έχουν δημοσιοποιηθεί με την ανάρτηση τους στο δικτυακό τόπο της εταιρείας, στη διεύθυνση www.elvesa.gr . Για την εταιρία ΕΛΒΕ ΑΒΕΕ Τηλέμαχος Κιτσικόπουλος Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου & Διευθύνων Σύμβουλος 2 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ • Δηλώσεις Εκπροσώπων του Διοικητικού Συμβουλίου • Έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου • Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή • Οικονομικές Καταστάσεις • - Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης - Κατάσταση Συνολικών Εσόδων - Κατάσταση μεταβολών Ιδίων Κεφαλαίων - Κατάσταση Ταμειακών Ροών Σημειώσεις επί των ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων 1. Γενικές πληροφορίες 2. Οι σημαντικές λογιστικές αρχές που χρησιμοποιεί ο όμιλος 3. Διαχείριση χρηματοοικονομικού κινδύνου-Παράγοντες χρηματοοικονομικού κινδύνου 4. Σημαντικές λογιστικές εκτιμήσεις και κρίσεις της Διοικήσεως 5. Πληροφόρηση κατά τομέα 6. Πληροφορίες για ορισμένους λογαριασμούς των Οικονομικών Καταστάσεων 7. Πρόσθετα στοιχεία και πληροφορίες • Διαθεσιμότητα Οικονομικών Καταστάσεων 3 4 25 Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή Προς τους Μετόχους της εταιρείας “ΕΛΒΕ Α.Β.Ε.Ε.” Έκθεση Ελέγχου επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων Γνώμη Έχουμε ελέγξει τις συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της εταιρείας “ΕΛΒΕ Α.Β.Ε.Ε.” (η Εταιρεία), οι οποίες αποτελούνται από την εταιρική και ενοποιημένη κατάσταση χρηματοοικονομικής θέσης της 31ης Δεκεμβρίου 2019, τις εταιρικές και ενοποιημένες καταστάσεις συνολικού εισοδήματος, μεταβολών ιδίων κεφαλαίων και ταμειακών ροών της χρήσεως που έληξε την ημερομηνία αυτή, καθώς και περίληψη σημαντικών λογιστικών αρχών και μεθόδων και λοιπές επεξηγηματικές πληροφορίες. Κατά τη γνώμη μας, οι συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις παρουσιάζουν εύλογα, από κάθε ουσιώδη άποψη, την οικονομική θέση της εταιρείας “ ΕΛΒΕ Α.Β.Ε.Ε.” και των θυγατρικών αυτής (ο Όμιλος) κατά την 31η Δεκεμβρίου 2019, τη χρηματοοικονομική τους επίδοση και τις ταμειακές τους ροές για τη χρήση που έληξε την ημερομηνία αυτή σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Βάση γνώμης Διενεργήσαμε τον έλεγχό μας σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Ελέγχου (ΔΠΕ) όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία. Οι ευθύνες μας, σύμφωνα με τα πρότυπα αυτά περιγράφονται περαιτέρω στην ενότητα της έκθεσής μας “Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων”. Είμαστε ανεξάρτητοι από την Εταιρεία και τις ενοποιούμενες θυγατρικές της, καθ’ όλη τη διάρκεια του διορισμού μας, σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας για Επαγγελματίες Ελεγκτές του Συμβουλίου Διεθνών Προτύπων Δεοντολογίας Ελεγκτών, όπως αυτός έχει ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία και τις απαιτήσεις δεοντολογίας που σχετίζονται με τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων στην Ελλάδα και έχουμε εκπληρώσει τις δεοντολογικές μας υποχρεώσεις σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ισχύουσας νομοθεσίας και του προαναφερόμενου Κώδικα Δεοντολογίας. Πιστεύουμε ότι τα ελεγκτικά τεκμήρια που έχουμε αποκτήσει είναι επαρκή και κατάλληλα να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου είναι εκείνα τα θέματα που, κατά την επαγγελματική μας κρίση, ήταν εξέχουσας σημασίας στον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως. Τα θέματα αυτά και οι σχετιζόμενοι κίνδυνοι ουσιώδους ανακρίβειας αντιμετωπίστηκαν στο πλαίσιο του ελέγχου των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων ως σύνολο, για τη διαμόρφωση της γνώμης μας επί αυτών και δεν εκφέρουμε ξεχωριστή γνώμη για τα θέματα αυτά. Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Αντιμετώπιση ελεγκτικού θέματος 1. Αποτίμηση αποθεμάτων Την 31.12.2019 ο Όμιλος κατείχε αποθέματα ύψους 7.042 χιλ. ευρώ ( 7.229 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) για τα οποία έχουν σχηματισθεί σωρευτικά προβλέψεις απομείωσης ποσού 30 χιλ. ευρώ (30 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) . Αξιολογήσαμε το εύλογο των παραδοχών της Διοίκησης που εφαρμόστηκαν για την αποτίμηση της αξίας των αποθεμάτων από : - Τα αποθέματα αποτιμώνται στη χαμηλότερη τιμή μεταξύ κόστους κτήσης και καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας όπως αναφέρεται στις λογιστικές πολιτικές της Εταιρείας. Η καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία είναι η εκτιμώμενη τιμή πώλησης μείον οποιαδήποτε σχετικά έξοδα πώλησης. Βάσει των ανωτέρω, η Διοίκηση προβαίνει στις κατάλληλες εκτιμήσεις ,στηριζόμενη στην κίνηση τους μέσα στην χρήση Την καταγραφή και έλεγχο των διαδικασιών και δικλίδων διαχείρισης αποθεμάτων που έχει σχεδιάσει ο Όμιλος αναφορικά με τα αποθέματα. Την παρακολούθηση της διαδικασίας καταμέτρησης των αποθεμάτων και διενέργεια φυσικής απογραφής στις αποθήκες τους προκειμένου να εξετάσουμε την φυσική κατάσταση των αποθεμάτων, καθώς και την πιθανή 26 καθώς και στον προγραμματισμό για την επόμενη περίοδο. Θεωρούμε ότι η αξιολόγηση της αποτίμησης των αποθεμάτων του Ομίλου είναι ένα από τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου αφενός γιατί τα αποθέματα αποτελούν σημαντικό στοιχείο του Ενεργητικού και αφετέρου λόγω των σημαντικών εκτιμήσεων και κρίσεων της Διοίκησης για τον προσδιορισμό της καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας τους. Πληροφορίες σχετικά με τις λογιστικές πολιτικές του ομίλου για τα αποθέματα και τις εκτιμήσεις που χρησιμοποιήθηκαν κατά την αξιολόγηση της απομείωσης τους αναφέρονται στις σημειώσεις 2.14 και 6.8 της ετήσιας οικονομικής έκθεσης. - απαξίωση τους Τη σύγκριση της καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας των αποθεμάτων, η οποία προκύπτει από πωλήσεις, μετά την λήξη της περιόδου αναφοράς. Τη διενέργεια αναλυτικών διαδικασιών αναφορικά με την κίνηση των αποθεμάτων και τον εντοπισμό αποθεμάτων με χαμηλή εμπορευσιμότητα (ή κίνηση) . Την επιβεβαίωση, για δείγμα αποθεμάτων, του ορθού ̟ προσδιορισμού της τιμής κτήσης. Επιπλέον αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων στη σημείωση 6.8 της ετήσιας οικονομικής έκθεσης. Ανακτησιμότητα εμπορικών απαιτήσεων Την 31.12.2019, οι εμπορικές απαιτήσεις του Ομίλου ανέρχονταν σε 8.089 χιλ. ευρώ (7.297 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) ενώ η σχετική συσσωρευμένη απομείωση ανέρχονταν σε 4.523 χιλ. ευρώ (4.515 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) και οι αντίστοιχες της Εταιρείας ανέρχονταν σε 7.288 χιλ. ευρώ (6.359 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) ενώ η σχετική συσσωρευμένη απομείωση ανέρχονταν σε 4.510 χιλ. ευρώ (4.503 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) Οι ελεγκτικές μας διαδικασίες σχετικά με την ανακτησιμότητα των εμπορικών απαιτήσεων περιλάμβαναν, μεταξύ άλλων: - Την κατανόηση και την εξέταση των διαδικασιών πιστωτικού ελέγχου του Ομίλου καθώς και την εξέταση των βασικών δικλίδων σχετικά με τη χορήγηση πιστώσεων στους πελάτες. Οι εμπορικές απαιτήσεις του Ομίλου και της Εταιρείας - Την εκτίμηση και αξιολόγηση σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9 των περιλαμβάνουν κυρίως απαιτήσεις από πελάτες χονδρικής παραδοχών και της μεθοδολογίας που χρησιμοποιήθηκε .Ο Όμιλος και η Εταιρεία εκτίθεται σε πιστωτικό κίνδυνο από τον Όμιλο για τον προσδιορισμό της όταν οι πελάτες αδυνατούν να ανταπεξέλθουν στις ανακτησιμότητας των εμπορικών του απαιτήσεων . συμβατικές τους υποχρεώσεις. -Τον έλεγχο της ορθότητας υπολογισμού των Η Διοίκηση για να εκτιμήσει το ποσό της απομείωσης των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών σύμφωνα με το ΔΠΧΑ εμπορικών της απαιτήσεων, εφάρμοσε την απλοποιημένη 9 προσέγγιση της παραγράφου 5.5.15 του Δ.Π.Χ.Α. 9, βάσει - Την εξέταση των απαντητικών επιστολών των δικηγόρων, της οποίας επιμετράται πάντοτε η πρόβλεψη ζημίας σε για τον εντοπισμό περιπτώσεων εμπορικών απαιτήσεων ποσό ίσο με τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες καθόλη τη που δεν είναι ανακτήσιμες στο μέλλον. διάρκεια ζωής των εμπορικών απαιτήσεων. - Την εξέταση της ληκτότητας των υπολοίπων των Δεδομένης της σημαντικότητας του θέματος και του εμπορικών απαιτήσεων στο τέλος της χρήσης και τον επιπέδου της κρίσης και των εκτιμήσεων που απαιτήθηκαν, εντοπισμό τυχόν οφειλετών με οικονομική αδυναμία. θεωρούμε πως αυτό αποτελεί σημαντικότερο θέμα ελέγχου. Πληροφορίες σχετικά με τις λογιστικές πολιτικές του Ομίλου - Την λήψη επιβεβαιωτικών επιστολών τρίτων για ένα και της Εταιρείας για τις εμπορικές απαιτήσεις και τις αντιπροσωπευτικό δείγμα εμπορικών απαιτήσεων και εκτιμήσεις που χρησιμοποιήθηκαν κατά την αξιολόγηση της εκτέλεση διαδικασιών μεταγενέστερων της ημερομηνίας απομείωσης τους , αναφέρονται στις σημειώσεις 2.13 και αναφοράς των χρηματοοικονομικών καταστάσεων για 6.9 της ετήσιας οικονομικής έκθεσης. εισπράξεις έναντι των υπολοίπων κλεισίματος. - Την αξιολόγηση ανακτησιμότητας των υπολοίπων εξετάζοντας τα υπόλοιπα τέλους χρήσης με εισπράξεις/τακτοποιήσεις στην επόμενη χρήση. - Επιπλέον αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων στη σημείωση 6.9 της ετήσιας οικονομικής έκθεσης. Άλλες πληροφορίες Η διοίκηση είναι υπεύθυνη για τις άλλες πληροφορίες. Οι άλλες πληροφορίες περιλαμβάνονται στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου, για την οποία γίνεται σχετική αναφορά στην “Έκθεση επί άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων”, στις Δηλώσεις των Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, αλλά δεν περιλαμβάνουν τις χρηματοοικονομικές καταστάσεις και την έκθεση ελέγχου επί αυτών. 27 Η γνώμη μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων δεν καλύπτει τις άλλες πληροφορίες και δεν εκφράζουμε με τη γνώμη αυτή οποιασδήποτε μορφής συμπέρασμα διασφάλισης επί αυτών. Σε σχέση με τον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, η ευθύνη μας είναι να αναγνώσουμε τις άλλες πληροφορίες και με τον τρόπο αυτό, να εξετάσουμε εάν οι άλλες πληροφορίες είναι ουσιωδώς ασυνεπείς με τις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις ή τις γνώσεις που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχο ή αλλιώς φαίνεται να είναι ουσιωδώς εσφαλμένες. Εάν, με βάση τις εργασίες που έχουμε εκτελέσει, καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει ουσιώδες σφάλμα σε αυτές τις άλλες πληροφορίες, είμαστε υποχρεωμένοι να αναφέρουμε το γεγονός αυτό. Δεν έχουμε τίποτα να αναφέρουμε σχετικά με το θέμα αυτό. Ευθύνες της διοίκησης και των υπευθύνων για τη διακυβέρνηση επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων Η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση και εύλογη παρουσίαση των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα ΔΠΧΑ όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως και για εκείνες τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που η διοίκηση καθορίζει ως απαραίτητες, ώστε να καθίσταται δυνατή η κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων απαλλαγμένων από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος. Κατά την κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, η διοίκηση είναι υπεύθυνη για την αξιολόγηση της ικανότητας της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους, γνωστοποιώντας όπου συντρέχει τέτοια περίπτωση, τα θέματα που σχετίζονται με τη συνεχιζόμενη δραστηριότητα και τη χρήση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας, εκτός και εάν η διοίκηση είτε προτίθεται να ρευστοποιήσει την Εταιρεία και τον Όμιλο ή να διακόψει τη δραστηριότητά τους ή δεν έχει άλλη ρεαλιστική εναλλακτική επιλογή από το να προβεί σ ’αυτές τις ενέργειες. Η Επιτροπή Ελέγχου (άρθ. 44 ν.4449/2017) της Εταιρείας έχει την ευθύνη εποπτείας της διαδικασίας χρηματοοικονομικής αναφοράς της Εταιρείας και του Ομίλου. Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων Οι στόχοι μας είναι να αποκτήσουμε εύλογη διασφάλιση για το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις, στο σύνολο τους, είναι απαλλαγμένες από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος και να εκδώσουμε έκθεση ελεγκτή, η οποία περιλαμβάνει τη γνώμη μας. Η εύλογη διασφάλιση συνιστά διασφάλιση υψηλού επιπέδου, αλλά δεν είναι εγγύηση ότι ο έλεγχος που διενεργείται σύμφωνα με τα ΔΠΕ, όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, θα εντοπίζει πάντα ένα ουσιώδες σφάλμα, όταν αυτό υπάρχει. Σφάλματα δύναται να προκύψουν από απάτη ή από λάθος και θεωρούνται ουσιώδη όταν, μεμονωμένα ή αθροιστικά, θα μπορούσε εύλογα να αναμένεται ότι θα επηρέαζαν τις οικονομικές αποφάσεις των χρηστών, που λαμβάνονται με βάση αυτές τις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις. Ως καθήκον του ελέγχου, σύμφωνα με τα ΔΠΕ όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, ασκούμε επαγγελματική κρίση και διατηρούμε επαγγελματικό σκεπτικισμό καθ’ όλη τη διάρκεια του ελέγχου. Επίσης: • Εντοπίζουμε και αξιολογούμε τους κινδύνους ουσιώδους σφάλματος στις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος, σχεδιάζοντας και διενεργώντας ελεγκτικές διαδικασίες που ανταποκρίνονται στους κινδύνους αυτούς και αποκτούμε ελεγκτικά τεκμήρια που είναι επαρκή και κατάλληλα για να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Ο κίνδυνος μη εντοπισμού ουσιώδους σφάλματος που οφείλεται σε απάτη είναι υψηλότερος από αυτόν που οφείλεται σε λάθος, καθώς η απάτη μπορεί να εμπεριέχει συμπαιγνία, πλαστογραφία, εσκεμμένες παραλείψεις, ψευδείς διαβεβαιώσεις ή παράκαμψη των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου. 28 • Κατανοούμε τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που σχετίζονται με τον έλεγχο, με σκοπό το σχεδιασμό ελεγκτικών διαδικασιών κατάλληλων για τις περιστάσεις, αλλά όχι με σκοπό τη διατύπωση γνώμης επί της αποτελεσματικότητας των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου της Εταιρείας και του Ομίλου. • Αξιολογούμε την καταλληλότητα των λογιστικών αρχών και μεθόδων που χρησιμοποιήθηκαν και το εύλογο των λογιστικών εκτιμήσεων και των σχετικών γνωστοποιήσεων που έγιναν από τη Διοίκηση. • Αποφαινόμαστε για την καταλληλότητα της χρήσεως από τη διοίκηση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας και με βάση τα ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτήθηκαν για το εάν υπάρχει ουσιώδης αβεβαιότητα σχετικά με γεγονότα ή συνθήκες που μπορεί να υποδηλώνουν ουσιώδη αβεβαιότητα ως προς την ικανότητα της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους. Εάν συμπεράνουμε ότι υφίσταται ουσιώδης αβεβαιότητα, είμαστε υποχρεωμένοι στην έκθεση ελεγκτή να επιστήσουμε την προσοχή στις σχετικές γνωστοποιήσεις των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων ή εάν αυτές οι γνωστοποιήσεις είναι ανεπαρκείς να διαφοροποιήσουμε τη γνώμη μας. Τα συμπεράσματά μας βασίζονται σε ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτώνται μέχρι την ημερομηνία της έκθεσης ελεγκτή. Ωστόσο, μελλοντικά γεγονότα ή συνθήκες ενδέχεται να έχουν ως αποτέλεσμα η Εταιρεία και ο Όμιλος να παύσουν να λειτουργούν ως συνεχιζόμενη δραστηριότητα. • Αξιολογούμε τη συνολική παρουσίαση, τη δομή και το περιεχόμενο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων των γνωστοποιήσεων, καθώς και το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις απεικονίζουν τις υποκείμενες συναλλαγές και τα γεγονότα με τρόπο που επιτυγχάνεται η εύλογη παρουσίαση. • Αποκτούμε επαρκή και κατάλληλα ελεγκτικά τεκμήρια αναφορικά με την χρηματοοικονομική πληροφόρηση των οντοτήτων ή των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων εντός του Ομίλου για την έκφραση γνώμης επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων. Είμαστε υπεύθυνοι για την καθοδήγηση, την επίβλεψη και την εκτέλεση του ελέγχου της Εταιρείας και των θυγατρικών της. Παραμένουμε αποκλειστικά υπεύθυνοι για την ελεγκτική μας γνώμη. Μεταξύ άλλων θεμάτων, κοινοποιούμε στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, το σχεδιαζόμενο εύρος και το χρονοδιάγραμμα του ελέγχου, καθώς και σημαντικά ευρήματα του ελέγχου, συμπεριλαμβανομένων όποιων σημαντικών ελλείψεων στις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου εντοπίζουμε κατά τη διάρκεια του ελέγχου μας. Επιπλέον, δηλώνουμε προς τους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση ότι έχουμε συμμορφωθεί με τις σχετικές απαιτήσεις δεοντολογίας περί ανεξαρτησίας και γνωστοποιούμε προς αυτούς όλες τις σχέσεις και άλλα θέματα που μπορεί εύλογα να θεωρηθεί ότι επηρεάζουν την ανεξαρτησία μας και τα σχετικά μέτρα προστασίας, όπου συντρέχει περίπτωση. Από τα θέματα που γνωστοποιήθηκαν στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, καθορίζουμε τα θέματα εκείνα που ήταν εξέχουσας σημασίας για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως και ως εκ τούτου αποτελούν τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου. Έκθεση επί άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων 1. Έκθεση Διαχείρισης Διοικητικού Συμβουλίου Λαμβάνοντας υπόψη ότι η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση της Έκθεσης Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου και της Δήλωσης Εταιρικής Διακυβέρνησης που περιλαμβάνεται στην έκθεση, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 5 του άρθρου 2 του Ν. 4336/2015 (μέρος Β), σημειώνουμε ότι: α) Στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου περιλαμβάνεται δήλωση εταιρικής διακυβέρνησης, η οποία παρέχει τα πληροφοριακά στοιχεία που ορίζονται στο άρθρο 152 του Ν. 4548/2018. β) Κατά τη γνώμη μας η Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου έχει καταρτισθεί σύμφωνα με τις ισχύουσες νομικές απαιτήσεις των άρθρων 150 και 153 και της παραγράφου 1 (περιπτώσεις γ’ και δ’) του 29 άρθρου 152 του Ν. 4548/2018 και το περιεχόμενο αυτής αντιστοιχεί με τις συνημμένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της χρήσεως που έληξε την 31.12.2019. γ) Με βάση τη γνώση που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχό μας, για την εταιρεία “ΕΛΒΕ Α.Β.Ε.Ε.” και το περιβάλλον της, δεν έχουμε εντοπίσει ουσιώδεις ανακρίβειες στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού της Συμβουλίου. 2. Συμπληρωματική Έκθεση προς την Επιτροπή Ελέγχου Η γνώμη μας επί των συνημμένων εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων είναι συνεπής με τη Συμπληρωματική Έκθεσή μας προς την Επιτροπή Ελέγχου της Εταιρείας, που προβλέπεται από το άρθρο 11 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014. 3. Παροχή μη ελεγκτικών υπηρεσιών Δεν παρείχαμε στην Εταιρεία και τις θυγατρικές της μη ελεγκτικές υπηρεσίες που απαγορεύονται σύμφωνα με το άρθρο 5 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014 ή λοιπές επιτρεπόμενες μη ελεγκτικές υπηρεσίες. 4. Διορισμός Ελεγκτή Διοριστήκαμε για πρώτη φορά ως Ορκωτοί Ελεγκτές Λογιστές της Εταιρείας με την από 21/12/1998 απόφαση της ετήσιας τακτικής γενικής συνέλευσης των μετόχων. Έκτοτε ο διορισμός μας έχει αδιαλείπτως ανανεωθεί για μια συνολική περίοδο 21 ετών με βάση τις κατ’ έτος λαμβανόμενες αποφάσεις της τακτικής γενικής συνέλευσης των μετόχων. Αθήνα, 17 Ιουνίου 2020 ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΖΙΜΠΡΑΓΟΣ Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής Α.Μ. ΣΟΕΛ 14981 ΣΟΛ Α.Ε. Μέλος Δικτύου Crowe Global Φωκ. Νέγρη 3, 112 57 Αθήνα Α.Μ. ΣΟΕΛ 125 30 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) ΕΤΗΣΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ χρήσεως 2019 (1η Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) Σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Ι. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Ιδιοχρησιμοποιούμενα ενσώματα πάγια στοιχεία Επενδύσεις σε ακίνητα Δικαιώματα χρήσης παγίων Άυλα περιουσιακά στοιχεία Επενδύσεις σε θυγατρικές-συγγενείς επιχειρήσεις Αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος Άλλες μακροπρόθεσμες απαιτήσεις Σημ. Ο Όμιλος 31.12.2019 31.12.2018 Η Εταιρεία 31.12.2019 31.12.2018 6.1 6.2 6.3 6.4 7.241.135,99 2.662.770,23 5.882.786,05 1.381.036,02 8.042.055,03 2.724.760,29 1.465.602,45 4.995.707,66 2.662.770,23 151.765,09 1.354.672,37 4.753.079,30 2.724.760,29 1.100.263,20 6.5 6.6 6.7 1.008.665,09 234.036,60 472.030,98 1.009.840,69 97.631,44 470.181,18 2.494.706,00 11.327,43 3.444.674,00 12.827,43 18.882.460,96 13.810.071,08 11.670.948,78 12.035.604,22 6.8 6.9 6.10 7.011.748,40 3.566.395,94 1.096.195,99 52.950,10 7.199.671,89 2.781.887,58 2.009.097,69 40.085,53 543.257,79 2.778.367,13 1.039.980,85 52.950,10 400.534,14 1.856.251,64 1.723.681,26 40.085,53 6.11 6.12 3.178.665,48 1.894.368,65 3.730.109,04 1.360.936,92 3.178.665,48 1.277.332,27 3.730.109,04 689.167,87 16.800.324,56 17.121.788,65 8.870.553,62 8.439.829,48 35.682.785,52 30.931.859,73 20.541.502,40 20.475.433,70 694.575,00 3.601.974,63 40.242,08 (33.245,72) 4.735.968,88 7.698.110,35 1.521.450,00 3.601.974,63 28.460,72 (32.944,69) 4.734.400,28 7.018.269,39 694.575,00 3.601.974,63 532.543,86 40.242,08 4.469.881,46 8.060.831,59 1.521.450,00 3.601.974,63 525.937,56 28.460,72 4.468.312,86 6.977.683,33 16.737.625,22 16.871.610,33 17.400.048,62 17.123.819,10 1.396.205,49 2.259.648,99 - - 18.133.830,71 19.131.259,32 17.400.048,62 17.123.819,10 6.6 554.529,96 389.911,74 750.746,35 553.872,65 6.16 6.3 375.554,90 557.690,00 5.351.984,07 13.914,27 350.600,00 557.670,00 - 28.100,00 557.690,00 136.013,92 13.914,27 25.100,00 557.670,00 - 6.853.673,20 1.298.181,74 1.486.464,54 1.136.642,65 8.794.157,54 375.027,31 321.860,56 1.204.236,20 9.171.942,61 279.809,01 1.050.667,05 - 1.246.698,07 375.027,31 22,26 33.241,60 1.336.277,92 252.088,99 626.605,04 - 10.695.281,61 10.502.418,67 1.654.989,24 2.214.971,95 Σύνολο υποχρεώσεων 17.548.954,81 11.800.600,41 3.141.453,78 3.351.614,60 Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων και Υποχρεώσεων 35.682.785,52 30.931.859,73 20.541.502,40 20.475.433,70 Κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Αποθέματα Απαιτήσεις από πελάτες Λοιπές απαιτήσεις Παράγωγα χρηματοοικονομικά προϊόντα Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που αποτιμώνται στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων Ταμιακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Σύνολο Περιουσιακών Στοιχείων ΙΔΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΙΔΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ Μετοχικό Κεφάλαιο Υπέρ το άρτιο Αποθεματικά εύλογης αξίας Αποθεματικό κερδών/ζημιών παραγώγων Συναλλαγματικές διαφορές Λοιπά αποθεματικά Αποτελέσματα εις νέον 6.13 6.13 6.14 6.15 Δικαιώματα μειοψηφίας Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος Προβλέψεις για παροχές στους εργαζόμενους Προβλέψεις και λοιπές υποχρεώσεις Υποχρεώσεις μισθώσεων Επιχορηγήσεις περιουσιακών στοιχείων Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις Τρέχων φόρος εισοδήματος Βραχυπρόθεσμα δάνεια Υποχρεώσεις μισθώσεων 6.17 6.18 6.3 32 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) ΙΙ. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ Ο Όμιλος Σημ. Κύκλος εργασιών (πωλήσεις) Κόστος πωλήσεων Μικτό κέρδος 1.1 - 31.12.2019 1.1 - 31.12.2018 27.801.741,19 24.548.186,73 (17.700.780,83) (15.420.131,03) 10.100.960,36 9.128.055,70 Άλλα έσοδα 6.19 464.397,24 390.195,20 Έξοδα διαθέσεως 6.20 (7.938.351,06) (7.782.638,80) Έξοδα διοικήσεως 6.21 (977.116,82) (918.249,00) Άλλα έξοδα 6.22 (843.373,68) (133.113,99) Χρηματοοικονομικά έξοδα 6.23 (258.496,24) (90.467,60) 60.911,67 74.204,26 Τόκοι ομολόγων-μερίσματα Α/Κ Κέρδη/Ζημίες από πωλήσεις χρεογράφων 6.24 57.323,86 (80.950,00) Κέρδη/Ζημίες από την αποτίμηση χρηματ. στοιχείων στην εύλογη αξία μέσω της κατάστασης αποτ. χρήσης 6.11 358.650,81 (197.812,02) (1.175,60) (1.227,40) Αποτελέσματα από συγγενείς επιχειρήσεις Κέρδη προ φόρων 1.023.730,54 387.996,35 (587.146,19) (196.851,34) 436.584,35 191.145,01 887.704,11 500.458,23 (451.119,76) (309.313,22) - Κέρδη/ζημίες από παράγωγα χρηματοοικονομικά προϊόντα 12.864,57 148.599,04 - Φόρος εισοδήματος (3.087,50) (43.093,72) - Διαφορά από μεταβολή συντελεστών αναβαλ. Φορολογίας 1.603,42 28.429,48 - Συναλλαγμ. Διαφορές μετατροπής εκμεταλλεύσεων στο εξωτερικό (301,03) (179,20) 447.663,81 324.900,61 898.964,17 634.321,67 (451.300,36) (309.421,06) 0,268 0,151 Φόρος εισοδήματος 6.25 Κέρδη μετά από φόρους (Α) Κατανέμονται σε : Ιδιοκτήτες μητρικής Δικαιώματα μειοψηφίας Λοιπά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Β) Στοιχεία που ανακατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Α)+(Β) Κατανέμονται σε : Ιδιοκτήτες μητρικής Δικαιώματα μειοψηφίας Κέρδη κατά μετοχή σε ευρώ 6.26 33 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) ΙΙ. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ Η Εταιρεία Σημ. Κύκλος εργασιών (πωλήσεις) Κόστος πωλήσεων Μικτό κέρδος 1.1 - 31.12.2019 1.1 - 31.12.2018 6.223.196,08 4.879.406,01 (3.625.375,04) (2.749.953,75) 2.597.821,04 2.129.452,26 Άλλα έσοδα 6.19 246.891,30 168.199,50 Έξοδα διαθέσεως 6.20 (536.528,95) (596.923,77) Έξοδα διοικήσεως 6.21 (660.056,91) (589.814,16) Άλλα έξοδα 6.22 (488.830,70) (105.803,31) Χρηματοοικονομικά έξοδα 6.23 (25.288,97) (37.702,57) 60.911,67 74.204,26 Τόκοι ομολόγων-μερίσματα Α/Κ Κέρδη/Ζημίες από πώληση χρεογράφων 6.24 57.323,86 (80.950,00) Κέρδη/Ζημίες από την αποτίμηση χρηματ. στοιχείων στην εύλογη αξία μέσω της κατάστασης αποτ. χρήσης 6.11 358.650,81 (197.812,02) Κέρδη προ φόρων 1.610.893,15 762.850,19 (538.538,23) (164.966,74) 1.072.354,92 597.883,45 Κέρδος (ζημία) από διακοπείσες δραστηριότητες - - Κέρδη μετά από φόρους (Α) 1.072.354,92 597.883,45 - Κέρδη/ζημίες από παράγωγα χρηματοοικονομικά προϊόντα 12.864,57 148.599,04 - Φόρος εισοδήματος (3.087,50) (43.093,72) 1.603,42 400,86 6.991,12 28.028,62 1.090.726,53 731.818,25 0,324 0,181 Φόρος εισοδήματος 6.25 Καθαρό κέρδος (ζημία) από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Λοιπά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Β) Στοιχεία που ανακατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα - Διαφορά από μεταβολή συντελεστών αναβαλ. Φορολογίας Στοιχεία που δεν ανακατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα - Διαφορά από μεταβολή συντελεστών αναβαλ. φορολογίας αποθεματικού εύλογης αξίας Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Α)+(Β) Κέρδη κατά μετοχή σε ευρώ 6.26 34 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) ΙΙΙ. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑΒΟΛΩΝ ΙΔΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ Ο Όμιλος Σημ. ΑΠΟΔΙΔΟΜΕΝΑ ΣΤΟΥΣ ΜΕΤΟΧΟΥΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΙΚΗΣ Μετοχικό Κεφάλαιο Υπόλοιπα 01.01.2018 - Αλλαγή σε λογιστική πολιτική (σημ. 2) - Αναπροσαρμοσμένο υπόλοιπο 1.1.2018 - Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους 2.348.325,00 2.348.325,00 Υπέρ το άρτιο 3.601.974,63 3.601.974,63 Λοιπά Αποθεματικά Αποθεματικά από παράγωγα 4.606.304,40 -77.044,59 4.606.304,40 Συναλ/κές διαφορές Αποτελέσματα εις νέον -33.587,08 6.636.006,61 17.081.978,97 2.576.970,39 19.658.949,36 -17.815,31 -17.815,31 -7.900,34 -25.715,65 Σύνολο Δικαιώματα Μειοψηφίας Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων -77.044,59 -33.587,08 6.618.191,30 17.064.163,66 2.569.070,05 19.633.233,71 105.505,31 642,39 528.173,97 634.321,67 -309.421,06 324.900,61 -128.095,88 0,00 0,00 -826.875,00 -826.875,00 - Εσωτερική μεταφορά - Μείωση μετοχικού κεφαλαίου μητρικής εταιρείας με επιστροφή μετρητών -826.875,00 Υπόλοιπα 31.12.2018 1.521.450,00 3.601.974,63 4.734.400,28 28.460,72 -32.944,69 7.018.269,39 16.871.610,33 2.259.648,99 19.131.259,32 Υπόλοιπα 01.01.2019 - Αλλαγή σε λογιστική πολιτική (σημ. 2) - Αναπροσαρμοσμένο υπόλοιπο 1.1.2019 - Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους 1.521.450,00 3.601.974,63 4.734.400,28 28.460,72 -32.944,69 7.018.269,39 16.871.610,33 2.259.648,99 19.131.259,32 -193.711,28 -193.711,28 -412.143,14 -605.854,42 128.095,88 1.521.450,00 3.601.974,63 - Μεταφορά -Απορρόφηση θυγατρικής εταιρείας - Εσωτερική μεταφορά - Μείωση μετοχικού κεφαλαίου μητρικής εταιρείας με επιστροφή μετρητών -826.875,00 Υπόλοιπα 31.12.2019 694.575,00 3.601.974,63 4.734.400,28 28.460,72 -32.944,69 6.824.558,11 16.677.899,05 1.847.505,85 18.525.404,90 11.781,35 -91,31 887.274,13 898.964,17 -451.300,36 447.663,81 -209,72 209,72 0,00 0,00 9.378,57 -21.741,57 -12.363,00 -12.363,00 -7.809,97 7.809,97 0,00 0,00 -826.875,00 -826.875,00 4.735.968,88 40.242,07 -33.245,72 7.698.110,36 16.737.625,22 1.396.205,49 18.133.830,71 35 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Η Εταιρεία Σημ. Υπόλοιπα 01.01.2018 Μετοχικό Κεφάλαιο 2.348.325,00 Υπέρ το άρτιο 3.601.974,63 Αποθεματικά εύλογης αξίας 497.508,08 Αποθεματικό από παράγωγα -77.044,59 Λοιπά αποθεματικά 4.340.252,78 - Αλλαγή σε λογιστική πολιτική (σημ. 2) - Αναπροσαρμοσμένο υπόλοιπο 1.1.2018 - Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους - Εσωτερική μεταφορά - Μείωση μετοχικού κεφαλαίου με επιστροφή μετρητών 2.348.325,00 3.601.974,63 497.508,08 -77.044,59 28.429,48 105.505,31 4.340.252,78 128.060,08 Αποτελέσματα εις νέον Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων 6.522.276,53 17.233.292,43 -14.416,58 -14.416,58 6.507.859,95 17.218.875,85 597.883,45 731.818,24 -128.060,08 0,00 -826.875,00 -826.875,00 Υπόλοιπα 31.12.2018 1.521.450,00 3.601.974,63 525.937,56 28.460,72 4.468.312,86 6.977.683,32 17.123.819,09 Υπόλοιπα 01.01.2019 1.521.450,00 3.601.974,63 525.937,56 28.460,72 4.468.312,86 6.977.683,32 17.123.819,09 -12.711,30 -12.711,30 6.964.972,02 17.111.107,79 1.071.954,06 1.090.726,53 384,82 0,00 9.378,57 15.710,72 25.089,29 -7.809,97 7.809,97 0,00 - Αλλαγή σε λογιστική πολιτική (σημ. 2) - Αναπροσαρμοσμένο υπόλοιπο 1.1.2019 - Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους 1.521.450,00 3.601.974,63 - Μεταφορά 525.937,56 28.460,72 6.991,12 11.781,35 -384,82 -Απορρόφηση θυγατρικής εταιρείας - Εσωτερική μεταφορά - Μείωση μετοχικού κεφαλαίου με επιστροφή μετρητών Υπόλοιπα 31.12.2019 4.468.312,86 -826.875,00 694.575,00 -826.875,00 3.601.974,63 532.543,86 40.242,07 4.469.881,46 8.060.831,59 17.400.048,61 36 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) IV. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΑΜΙΑΚΩΝ ΡΟΩΝ Ο Όμιλος Ταμιακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες Κέρδη προ φόρων από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Η Εταιρεία 1.1 - 31.12.2019 1.1 - 31.12.2018 1.1 - 31.12.2019 1.1 - 31.12.2018 1.023.730,54 387.996,35 1.610.893,15 762.850,19 • Αποσβέσεις 2.287.660,91 1.089.160,53 617.370,45 491.056,34 • Προβλέψεις 495.253,62 215.127,48 473.000,00 191.023,25 (3.167,85) - (3.167,85) - 180,05 201,68 - - (479.634,51) 5.903,07 (480.254,38) 5.698,63 258.496,22 90.467,60 25.288,97 37.702,57 • (Αύξηση) μείωση αποθεμάτων 189.682,78 270.008,00 (142.723,65) 286.290,25 •( Αύξηση) μείωση απαιτήσεων (534.306,82) 168.456,42 (706.915,08) 234.570,92 309.803,60 (326.872,01) 490.620,04 (345.566,48) • Χρεωστ. τόκοι και συναφή έξοδα καταβεβλημένα (258.496,22) (90.467,60) (25.288,97) (37.702,57) • Καταβεβλημένοι φόροι Ταμιακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες (405.148,84) (218.446,16) (405.148,84) (178.486,12) 2.884.053,48 1.591.535,36 1.453.673,84 1.447.436,98 Απόκτηση θυγατρικών και λοιπών επενδύσεων - (949.968,00) - (949.968,00) Εισπράξεις από πώληση λοιπών επενδύσεων 679.304,81 90.756,67 679.304,81 90.756,67 (212.678,29) (817.030,47) (113.733,41) (115.375,67) - 46.671,24 - 500,00 60.911,67 74.204,26 60.911,67 74.204,26 3.923,79 1.479,63 3.368,04 547,13 531.461,98 (1.553.886,67) 629.851,11 (899.335,61) (918.952,77) (462.600,00) (918.952,77) (462.600,00) 17.082,12 - 17.082,12 - - 300.000,00 - - (728.864,14) (414.781,17) (626.582,78) (390.000,00) (1.251.348,94) - (40.328,79) - (2.882.083,73) (577.381,17) (1.568.782,22) (852.600,00) 533.431,73 (539.732,48) 514.742,73 (304.498,63) 1.360.936,92 1.884.339,24 689.167,87 993.666,50 - 16.330,16 73.421,66 - 1.894.368,65 1.360.936,92 1.277.332,26 689.167,87 Πλέον / μείον προσαρμογές για: • Αποσβέσεις Επιχορηγήσεων • Συναλλαγματικές διαφορές • Αποτελέσματα (έσοδα, έξοδα , κέρδη και ζημιές) επενδυτικής δραστηριότητας • Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα Πλέον/ µείον προσαρμογές για µεταβολές λογαριασµών κεφαλαίου κίνησης ή που σχετίζονται με τις λειτουργικές δραστηριότητες • Αύξηση (μείωση) υποχρεώσεων (πλην τραπεζών) Μείον : Ταμιακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες Αγορά ενσώματων και άυλων παγίων Είσπραξη από πώληση ενσωμάτων παγίων Έσοδα χρεογρ. (τόκοι ομολόγων-μερίσματα Α/Κ) Τόκοι εισπραχθέντες Ταμιακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες Ταμιακές ροές από χρηματοδοτικές δραστηριότητες Πληρωμές για μείωση μετοχικού κεφαλαίου Εισπραχθείσες επιχορηγήσεις Λήψη δανείων Εξόφληση δανείων Εξοφλήσεις υποχρεώσεων από μισθώσεις (χρεολύσια) Ταμιακές ροές από χρηματοδοτικές δραστηριότητες Καθαρή αύξηση (μείωση) στα ταμιακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Ταμιακά διαθέσιμα στην αρχή της περιόδου Ταμιακά διαθέσιμα αποκτηθείσας θυγατρικής Ταμιακά διαθέσιμα στη λήξη της περιόδου 37 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Συγκρισιμότητα κονδυλίων Εταιρεία Την 29/6/2018 έγινε εξαγορά του συνόλου των μετοχών της εταιρίας " ΚΑΡ.ΜΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΙΚΕ" ” η οποία διαθέτει φωτοβολταϊκό σταθμό έναντι τιμήματος € 949.968 Στην χρήση 2019 ολοκληρώθηκε η διαδικασία απορρόφησης της με ημερομηνία Ισολογισμού μετασχηματισμού την 31/12/2018. Ως εκ τούτου έγινε λογιστική ενοποίηση των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων της θυγατρικής όπως αυτά εμφανίζονταν στον Ισολογισμό μετασχηματισμού της 31/12/2018. Τα βασικά οικονομικά στοιχεία της Κατάστασης Χρηματοοικονομικής Θέσης της θυγατρικής αυτής κατά την 31/12/2018 είχαν ως εξής: Σύνολο περιουσιακών στοιχείων ευρώ 707.865,10 Σύνολο ιδίων κεφαλαίων ευρώ 638.432,48 Σύνολο υποχρεώσεων ευρώ 69.432,62 Στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος της περιόδου 1/1-31/12/2019 περιλαμβάνονται τα συνολικά εισοδήματα της ως άνω απορροφηθείσας θυγατρικής εταιρείας ενώ στην περίοδο 1/1-31/12/2018 δεν περιλαμβάνονται αντίστοιχα συνολικά εισοδήματα καθότι η απορρόφηση έγινε με ημερομηνία μετασχηματισμού 31/12/2018. Όμιλος : Την 19/9/2018 συστάθηκε από την θυγατρική εταιρεία ΛΗΤΩ ΑΕ εταιρεία με την επωνυμία ΠΑΙΔΙΚΕΣ ΣΥΛΛΟΓΕΣ Α.Ε. και από την ημερομηνία αυτή ξεκίνησε η ενσωμάτωση της στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις του ομίλου. Ως εκ τούτου στα ενοποιημένα κονδύλια της Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος της περιόδου 1/1-31/12/2019 περιλαμβάνονται τα οικονομικά δεδομένα της εν λόγω θυγατρικής για ολόκληρη την χρήση 1/1-31/12/2019 σε αντίθεση με τα αντίστοιχα κονδύλια της περυσινής περιόδου που περιλαμβάνουν την περίοδο 19/9-31/12/2018. Την 29/6/2018 έγινε εξαγορά του συνόλου των μετοχών της εταιρίας " ΚΑΡ.ΜΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΙΚΕ" ” η οποία διαθέτει φωτοβολταϊκό σταθμό έναντι τιμήματος € 949.968 . Ως εκ τούτου στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος της περιόδου 1/1-31/12/2019 περιλαμβάνονται τα συνολικά εισοδήματα της ως άνω απορροφηθείσας θυγατρικής εταιρείας για την περίοδο 1/1-31/12/2019 ενώ στην περίοδο 1/131/12/2018 περιλαμβάνονται τα αντίστοιχα συνολικά εισοδήματα περιόδου 29/6-31/12/2018 καθότι η εξαγορά έγινε με ημερηνία 29/6/2018. Σημειώσεις επί των Οικονομικών Καταστάσεων 1. Γενικές πληροφορίες Η εταιρία «ΕΛΒΕ Α.Β.Ε.Ε.» (η ‘’Εταιρεία’’) είναι ανώνυμη εταιρία εγγεγραμμένη στο Μητρώο Ανωνύμων Εταιρειών, με αριθμό μητρώου Α.Ε. 15832/06/Β/87/32. Ιδρύθηκε το έτος 1987 (ΦΕΚ ίδρυσης 2503/8.10.87) με την εισφορά της καθαρής περιουσίας και μετρητών της εταιρίας ΕΛΒΕ Ε.Π.Ε. Αντικείμενο της ΕΛΒΕ Α.Β.Ε.Ε, σήμερα, είναι η παραγωγή στολών εργασίας δημοσίων φορέων και μεγάλων ιδιωτικών εταιρειών, μετά δε την συγχώνευση της στις χρήσεις 2013 , 2016, 2017 και 2018 με απορρόφηση , των κατά 100% θυγατρικών εταιρειών " ECOJOULE SOLAR Α.Ε.", " EΣHE A.E.", " ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΗΝΕΙΑΣ 1 ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ" 38 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) και " ΚΑΡ.ΜΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΙΚΕ" αντίστοιχα και η παραγωγή και εκμετάλλευση ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. Η παραγωγή του τελικού προϊόντος δίνεται εξ’ ολοκλήρου σε τρίτους (φασόν) ενώ οι μετοχές της είναι εισηγμένες στο Χρηματιστήριο Αθηνών (κλάδος «Είδη Ενδυμασίας») Η εταιρία έχει την έδρα της στο Δήμο Ελευθερών του Νομού Καβάλας (Άγιος Ανδρέας Τ.Κ. 640-07 Καβάλα, τηλ. 25940-23600-603, fax 25940-23604) και η ηλεκτρονική της διεύθυνση στο διαδίκτυο είναι www.elvesa.gr. Αντικείμενο δραστηριότητας της θυγατρικής εταιρείας του ομίλου , σήμερα, είναι η εμπορία ειδών μπε-μπέ παιδικών ειδών κτλ. Οι ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της εταιρίας καλύπτουν την εταιρία και τις θυγατρικές της (Ο Όμιλος). Οι θυγατρικές είναι επιχειρήσεις πάνω στις οποίες ασκείται έλεγχος από την μητρική. Οι θυγατρικές ενοποιούνται πλήρως (ολική ενοποίηση) από την ημερομηνία που αποκτάται ο έλεγχος σε αυτές και παύουν να ενοποιούνται από την ημερομηνία που παύει να υφίσταται ο έλεγχος. Δομή του Ομίλου Εταιρία % Συμμετοχής Έδρα Μέθοδος Ενοποίησης ΕΛΒΕ ABEE Μητρική Άγιος Ανδρέας Καβάλα Ολική Ενοποίηση ΛΗΤΩ Α.Ε. (1) 30,333% Περιστέρι Ολική Ενοποίηση HARMONY CRUISES Α.Ν.Ε. 25,00% Αθήνα Καθαρή Θέση LETOSHOP D.O.O BEOGRAD (2) 24,266% Σερβία Ολική Ενοποίηση ΠΑΙΔΙΚΕΣ ΣΥΛΛΟΓΕΣ Μ.Α.Ε. (3) 30,333% Περιστέρι Ολική Ενοποίηση (1) Η εταιρεία ΛΗΤΩ Α.Ε. ενοποιείται πλήρως επειδή η μητρική εταιρία η οποία διαθέτει το 30,333% του μετοχικού της κεφαλαίου έχει συνάψει σύμβαση συνεργασίας με μέτοχο της εταιρείας αυτής που διαθέτει το 39,999% του μετοχικού της κεφαλαίου και έτσι έχει τη δυνατότητα να κατευθύνει την οικονομική και επιχειρηματική πολιτική της επιχείρησης. (2) Αφορά σε θυγατρική κατά ποσοστό 80% της θυγατρικής εταιρείας ΛΗΤΩ Α.Ε. Η εταιρεία αυτή συστάθηκε μέσα στη χρήση 2007 και έκτοτε περιλαμβάνεται στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις του ομίλου. (3) Αφορά σε θυγατρική κατά ποσοστό 100% της θυγατρικής εταιρείας ΛΗΤΩ Α.Ε. Η εταιρεία αυτή συστάθηκε τον Σεπτέμβριο του 2018 και περιελήφθη για πρώτη φορά στις ενοποιημένες καταστάσεις του ομίλου. 2. Οι σημαντικές λογιστικές αρχές που χρησιμοποιεί ο Όμιλος 2.1. Πλαίσιο κατάρτισης των οικονομικών καταστάσεων. Οι παρούσες ετήσιες οικονομικές καταστάσεις αφορούν τη χρήση 2019 (1 Ιανουαρίου – 31 Δεκεμβρίου 2019). Έχουν συνταχθεί με βάση την αρχή της συνεχούς επιχειρηματικής δραστηριότητας, την αρχή του δουλευμένου και σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (στο εξής ΔΠΧΑ) που εκδόθηκαν από το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων (IASB) καθώς και τις διερμηνείες τους , που εκδόθηκαν από την Επιτροπή Διερμηνειών (IFRIC) και έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή ΄Ένωση . Όλα τα αναθεωρημένα νεοεκδοθέντα πρότυπα και διερμηνείες που έχουν εφαρμογή στην εταιρεία και ήταν σε ισχύ την 31 η Δεκεμβρίου 2019, ελήφθησαν υπόψη στην έκταση που αυτά ήταν εφαρμόσιμα. 39 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Οι παρούσες οικονομικές καταστάσεις έχουν καταρτισθεί σύμφωνα με την αρχή του ιστορικού κόστους, με εξαίρεση κάποια χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία (συμμετοχικοί τίτλοι) τα οποία αποτιμήθηκαν στην εύλογη αξία τους με μεταβολές αναγνωριζόμενες στην καθαρή θέση . Η σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων της 31ης Δεκεμβρίου 2019, έχει γίνει με τις λογιστικές αρχές που εφαρμόσθηκαν και κατά την σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων της 31 ης Δεκεμβρίου 2018 με εξαίρεση την αλλαγή πολιτικών που προέκυψαν από την πρώτη εφαρμογή του ΔΠΧΑ16 (Μισθώσεις). 2.2 Χρήση εκτιμήσεων. Η κατάρτιση των οικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα ΔΠΧA απαιτεί τη χρήση αναλυτικών λογιστικών εκτιμήσεων και κρίσεων στη διαδικασία εφαρμογής των λογιστικών αρχών , που επηρεάζουν τα υπόλοιπα των περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων , τη γνωστοποίηση ενδεχόμενων απαιτήσεων και υποχρεώσεων κατά την ημερομηνία των οικονομικών καταστάσεων καθώς και τα παρουσιαζόμενα ποσά των εσόδων και εξόδων κατά τις υπό εξέταση χρήσεις. Παρά το γεγονός ότι οι εκτιμήσεις βασίζονται στην καλύτερη δυνατή γνώση της Διοίκησης της εταιρείας , τα πραγματικά αποτελέσματα ενδέχεται τελικά να διαφέρουν από τις εκτιμήσεις αυτές (βλέπε παρακάτω σημείωση υπ΄αριθμ. 4). 2.3 Νέα πρότυπα , τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες Υιοθέτηση Νέων και Αναθεωρημένων Διεθνών Προτύπων Νέα πρότυπα, τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες έχουν εκδοθεί και είναι υποχρεωτικής εφαρμογής για τις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την 1η Ιανουαρίου 2019 ή μεταγενέστερα. Στην χρήση 2019 ο Όμιλος υιοθέτησε το πρότυπο ΔΠΧΑ 16. Όπου δεν αναφέρεται διαφορετικά οι άλλες τροποποιήσεις και ερμηνείες που ισχύουν για πρώτη φορά στη χρήση 2019, δεν έχουν επίδραση στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις του Ομίλου. Ο Όμιλος δεν υιοθέτησε πρόωρα πρότυπα, ερμηνείες ή τροποποιήσεις που έχουν εκδοθεί από Σ.Δ.Λ.Π. και υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά δεν έχουν υποχρεωτική εφαρμογή στη χρήση 2019. Πρότυπα και Διερμηνείες υποχρεωτικά για την τρέχουσα οικονομική χρήση 2019 ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις» Στις 13 Ιανουαρίου 2016 το ΣΔΛΠ εξέδωσε το ΔΠΧΑ 16 το οποίο και αντικαθιστά το ΔΛΠ 17 και τις Διερμηνείες 4, 15 και 27. Σκοπός του προτύπου είναι να εξασφαλίσει ότι οι μισθωτές και οι εκμισθωτές παρέχουν χρήσιμη πληροφόρηση που παρουσιάζει εύλογα την ουσία των συναλλαγών που αφορούν μισθώσεις. Το ΔΠΧΑ 16 εισάγει ένα ενιαίο μοντέλο για το λογιστικό χειρισμό από την πλευρά του μισθωτή, το οποίο απαιτεί ο μισθωτής να αναγνωρίζει περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις για όλες τις συμβάσεις μισθώσεων με διάρκεια άνω των 12 μηνών, εκτός εάν το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο είναι μη σημαντικής αξίας. Το περιουσιακό στοιχείο κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από το ποσό της αρχικής αναγνώρισης της υποχρέωσης µίσθωσης, τις αρχικές άµεσες δαπάνες, τυχόν προκαταβολές µισθωµάτων και την εκτίµηση κόστους από την υποχρέωση αποκατάστασης του στοιχείου. Η υποχρέωση µίσθωσης κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από την παρούσα αξία των µελλοντικώνυπολειπόµενωνπληρωµών µισθωµάτων. Σχετικά με το λογιστικό χειρισμό από την πλευρά του εκμισθωτή, το ΔΠΧΑ 16 ενσωματώνει ουσιαστικά τις απαιτήσεις του ΔΛΠ 17. Επομένως, ο εκμισθωτής συνεχίζει να κατηγοριοποιεί τις συμβάσεις μισθώσεων σε λειτουργικές και χρηματοδοτικές μισθώσεις, και να ακολουθεί διαφορετικό λογιστικό χειρισμό για κάθε τύπο σύμβασης. Το νέο πρότυπο εφαρμόστηκε από τον Όμιλο εντός της αναφερόμενης περιόδου. 40 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Επίδραση από την εφαρµογή του ΔΠΧΑ 16 Ο Όμιλος έχει εφαρμόσει το ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας την τροποποιημένη αναδρομική προσέγγιση καταχωρίζοντας τη σωρευτική επίδραση της αρχικής εφαρμογής του παρόντος Προτύπου ως προσαρμογή στο υπόλοιπο έναρξης των κερδών εις νέο κατά την ημερομηνία πρώτης εφαρμογής. Η συγκριτική πληροφόρηση δεν έχει επαναδιατυπωθεί και εξακολουθεί να γνωστοποιείται σύμφωνα με το ΔΛΠ 17 και την Διερμηνεία ΕΔΔΠΧΑ 4. Επίσης, ο Όμιλος επέλεξε κατά τη µετάβαση τις ακόλουθες πρακτικές διευκολύνσεις που παρέχονται από το πρότυπο: - εφάρµοσε ενιαίο προεξοφλητικό επιτόκιο ανάλογα µε τη διάρκεια της µίσθωσης για όλες τις κατηγορίες µισθώσεων - εξαίρεσε το αρχικό κόστος σύναψης σύµβασης από την αποτίµηση του δικαιώµατος χρήσης, - χρησιµοποίησε την αποκτηθείσα γνώση για τον καθορισµό της διάρκειας µίσθωσης εάν η σύµβαση περιλαµβάνει δικαιώµατα παράτασης ή καταγγελίας της µίσθωσης και - για τον προσδιορισµό της αξίας κτήσεως του στοιχείου ενεργητικού µε δικαίωµα χρήσης θεώρησε πως αυτή είναι ίση µε την υποχρέωση από τη µίσθωση, προσαρµοσµένη κατά το ποσό τυχόν προπληρωµένων ή δουλευµένων µισθωµάτων που αφορούν την εν λόγω µίσθωση και τα οποία είχαν αναγνωριστεί στον ισολογισµό αµέσως πριν από την ηµεροµηνία της αρχικής εφαρµογής. Επιπρόσθετα, ο Όμιλος επέλεξε να κάνει χρήση της εξαίρεσης και δεν εφήρµοσε τις νέες διατάξεις στις µισθώσεις των οποίων η διάρκεια δεν υπερβαίνει τους 12 µήνες (shortterm) καθώς και στις µισθώσεις στις οποίες το στοιχείο που εκµισθώνεται είναι χαµηλής αξίας (αξίας µικρότερης των € 5.000 όταν είναι καινούργιο). Σηµειώνεται ότι ο Όμιλος για τις µισθώσεις που λήγουν εντός του 2019 και που, ωστόσο, αναµένεται να ανανεωθούν, προέβη σε εκτιµήσεις για την ανανέωσή τους. Ο Όμιλος για να προεξοφλήσει τα υπολειπόµενα µελλοντικά µισθώµατα χρησιμοποίησε το διαφορικό επιτόκιο (IBR) το οποίο προσδιόρισε χρησιµοποιώντας ως επιτόκιο αναφοράς το μέσο επιτόκιο δανεισμού της μητρικής εταιρείας. Η επίδραση από την εφαρμογή του ΔΠΧΑ 16 (αξίες που αναγνωρίσθηκαν) παρουσιάζεται στην σημείωση 6.3 . Ετήσιες Βελτιώσεις στα ΔΠΧΑ, Κύκλος 2015-2017 Στο πλαίσιο του προγράμματος των ετήσιων βελτιώσεων των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων, το Συμβούλιο εξέδωσε, την 12.12.2017, μη επείγουσες αλλά απαραίτητες τροποποιήσεις σε επιμέρους πρότυπα ως ακολούθως: ΔΠΧΑ 3 Συνενώσεις Επιχειρήσεων και ΔΠΧΑ 11 Κοινές Συμφωνίες Οι τροποποιήσεις του ΔΠΧΑ 3 διευκρινίζουν ότι όταν μια οικονομική οντότητα αποκτά τον έλεγχο μιας επιχείρησης που αποτελούσε κοινή επιχείρησή της, θα πρέπει να προχωρήσει σε αποτίμηση των συμφερόντων που είχε προηγουμένως στην επιχείρηση αυτή. Οι τροποποιήσεις του ΔΠΧΑ 11 διευκρινίζουν ότι μια οντότητα που συμμετέχει, αλλά δεν έχει από κοινού τον έλεγχο μιας κοινής επιχείρησης μπορεί να αποκτήσει από κοινού έλεγχο στην κοινή επιχείρηση, της οποίας η δραστηριότητα αποτελεί επιχείρηση όπως ορίζεται στο ΔΠΧΑ 3. Σε τέτοιες περιπτώσεις, τα συμφέροντα στην κοινή επιχείρηση που κατείχε προηγουμένως δεν αποτιμώνται εκ νέου. ΔΛΠ 12 Φόροι Εισοδήματος Το Συμβούλιο τροποποιώντας το ΔΛΠ 12 διευκρίνισε ότι μια οικονομική οντότητα πρέπει να καταχωρίζει όλες τις φορολογικές επιπτώσεις που προκύπτουν από τη διανομή μερισμάτων στα αποτελέσματα, στα άλλα συνολικά εισοδήματα ή στα ίδια κεφάλαια, ανάλογα με το πού η οντότητα καταχώρισε την αρχική συναλλαγή από την οποία προέκυψαν τα διανεμόμενα κέρδη και εν συνεχεία το μέρισμα. ΔΛΠ 23 Κόστος δανεισμού 41 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Οι τροποποιήσεις διευκρινίζουν ότι εάν ο δανεισμός που λήφθηκε ειδικά για την απόκτηση περιουσιακού στοιχείου παραμείνει σε εκκρεμότητα και το σχετικό περιουσιακό στοιχείο έχει καταστεί έτοιμο για την προοριζόμενη χρήση ή πώλησή του, τότε το υπόλοιπο του δανεισμού αυτού θα πρέπει να συμπεριλαμβάνεται στα κεφάλαια του γενικού δανεισμού κατά τον υπολογισμό του επιτοκίου κεφαλαιοποίησης. ΔΛΠ 28 (Τροποποίηση) «Μακροπρόθεσμες συμμετοχές σε συγγενείς επιχειρήσεις και κοινοπραξίες» Το Συμβούλιο, τον Οκτώβριο του 2017, εξέδωσε τροποποιήσεις στο πρότυπο ΔΛΠ 28 «Επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις και κοινοπραξίες». Με αυτή την τροποποίηση, το Συμβούλιο διευκρίνισε ότι η εξαίρεση στο ΔΠΧΑ 9 ισχύει μόνο για συμμετοχές που παρακολουθούνται λογιστικά με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. Οι οντότητες θα πρέπει να εφαρμόζουν το ΔΠΧΑ 9 στα άλλα συμφέροντα σε συγγενείς και κοινοπραξίες, συμπεριλαμβανομένων των μακροπρόθεσμων συμφερόντων στα οποία δεν εφαρμόζεται η μέθοδος της καθαρής θέσης και τα οποία, στην ουσία, αποτελούν μέρος της καθαρής επένδυσης σε αυτές τις συγγενείς και κοινοπραξίες. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετάτην 1η Ιανουαρίου 2019. ΔΛΠ 19 (Τροποποίηση) «Παροχές σε εργαζομένους» – Τροποποίηση, περικοπή ή διακανονισμός του Προγράμματος Παροχών. Το ΣΔΛΠστις 7 Φεβρουαρίου 2018 εξέδωσε τροποποίηση στο ΔΛΠ 19 με την οποία διευκρινίζει τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να προσδιορίζεται το κόστος υπηρεσίας όταν προκύπτουν αλλαγές στο πρόγραμμα καθορισμένων παροχών. Σύμφωνα με το ΔΛΠ 19 σε περίπτωση τροποποίησης, περικοπής ή διακανονισμού, απαιτείταιεπανυπολογισμός της καθαρής υποχρέωσης ή απαίτησης των καθορισμένων παροχών. Η τροποποίηση του ΔΛΠ 19 προβλέπει ότι θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν οι αναθεωρημένες παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν και κατά τον επανυπολογισμό της καθαρής υποχρέωσης ή απαίτησης προκειμένου να προσδιοριστεί το κόστος υπηρεσίας και ο καθαρός τόκος για την υπόλοιπη περίοδο μετά την αλλαγή στο πρόγραμμα. Επίσης, με την τροποποίηση του ΔΛΠ 19 αποσαφηνίζεται η επίδραση μίας τροποποίησης, περικοπής ή διακανονισμού στις απαιτήσεις αναφορικά με τον περιορισμό στην αναγνώριση της καθαρής απαίτησης (ανώτατο όριο περιουσιακού στοιχείου). Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2019. ΕΔΔΠΧΑ 23 Διερμηνεία «Αβεβαιότητα σχετικά με το χειρισμό θεμάτων φορολογίας εισοδήματος» Στις 7 Ιουνίου 2017 το ΣΔΛΠ εξέδωσε τη Διερμηνεία 23. Η Διερμηνεία 23 έχει εφαρμογή στον προσδιορισμό του φορολογητέου κέρδους (φορολογική ζημία), τις φορολογικές βάσεις, τις αχρησιμοποίητες φορολογικές ζημίες, τις αχρησιμοποίητες φορολογικές ελαφρύνσεις και τους φορολογικούς συντελεστές, όταν υπάρχει αβεβαιότητα ως προς την ορθότητα των φορολογικών χειρισμών σύμφωνα με το ΔΛΠ 12. Σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει να εξετάζεται: • εάν οι φορολογικοί χειρισμοί πρέπει να εξετάζονται συλλογικά ή εξατομικευμένα και υπό την παραδοχή ότι οι έλεγχοι θα διενεργηθούν από τις φορολογικές Αρχές έχοντας πλήρη γνώση των σχετικών πληροφοριών • η πιθανότητα να γίνει αποδεκτός ο προσδιορισμός του φορολογητέου κέρδους (φορολογικής ζημίας), των φορολογικών βάσεων, των αχρησιμοποίητων φορολογικών ζημιών, των αχρησιμοποίητων πιστώσεων φόρου και των φορολογικών συντελεστών από τις φορολογικές Αρχές, και • η επαναξιολόγηση των κρίσεων και εκτιμήσεων εάν αλλάξουν τα γεγονότα και οι περιστάσεις Η διερμηνεία εφαρμόζεται σε ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1 Ιανουαρίου 2019. ΔΠΧΑ 9 (Τροποποίηση) « Χρηματοοικονομικά Μέσα - Χαρακτηριστικά προπληρωμής με αρνητική αποζημίωση» Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 12 Οκτωβρίου 2017 τροποποίηση στο ΔΠΧΑ 9, με την οποία επιτρέπεται σε κάποια προπληρωτέα χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού με χαρακτηριστικά αρνητικής αποζημίωσης, που διαφορετικά θα αποτιμώνταν στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων, να αποτιμηθούν στο αναπόσβεστο κόστος ή στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών αποτελεσμάτων που καταχωρούνται απευθείας στην καθαρή θέση.Η τροποποίηση του ΔΠΧΑ 42 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 9 αποσαφηνίζει ότι οι συμβατικοί όροι που διέπουν ένα χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού είναι αποκλειστικά ταμειακές ροές κεφαλαίου και τόκου επί του απλήρωτου κεφαλαίου, που θα πρέπει να καταβληθούν σε συγκεκριμένες ημερομηνίες (SolelyPayments of Principal and Interest- SPPI), ανεξάρτητα από το γεγονός που προκαλεί την πρόωρη λήξη του συμβολαίου και ανεξάρτητα από το ποιο αντισυμβαλλόμενο μέρος καταβάλλει ή εισπράττει τη δίκαιη αποζημίωση για την πρόωρη λήξη του συμβολαίου. Πρότυπα και Διερμηνείες υποχρεωτικά για μεταγενέστερες περιόδους που δεν έχουν εφαρμοστεί νωρίτερα από την Εταιρεία Οι κατωτέρω τροποποιήσεις δεν αναμένεται να έχουν σημαντική επίπτωση στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά. Τροποποιήσεις των παραπομπών στο εννοιολογικό πλαίσιο των ΔΠΧΑ (που εκδόθηκαν στις 29 Μαρτίου 2018) Την 29η Μαρτίου 2018 το Συμβούλιο των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων εξέδωσε το αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο το οποίο επανακαθορίζει: -το σκοπό της χρηματοοικονομικής πληροφόρησης, -τα ποιοτικά χαρακτηριστικά των οικονομικών καταστάσεων, -τους ορισμούς του περιουσιακού στοιχείου, της υποχρέωσης, της καθαρής θέσης, καθώς και των εσόδων και των εξόδων, -τα κριτήρια αναγνώρισης και τις οδηγίες σχετικά με τον χρόνο της διαγραφής περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων στις οικονομικές καταστάσεις, -τις βάσεις αποτίμησης και οδηγίες σχετικά με τον τρόπο που πρέπει να χρησιμοποιούνται και, -έννοιες και καθοδήγηση σχετικά με την παρουσίαση και τις γνωστοποιήσεις Ο σκοπός της αναθεώρησης του εννοιολογικού πλαισίου είναι η υποβοήθηση όσον προετοιμάζουν οικονομικές καταστάσεις να αναπτύσσουν συνεπείς λογιστικές πολιτικές για συναλλαγές και άλλα γεγονότα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των υπαρχόντων προτύπων ή όταν ένα πρότυπο δίνει δυνατότητα επιλογής μεταξύ λογιστικών πολιτικών. Επιπλέον, σκοπός της αναθεώρησης είναι να βοηθήσει όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να κατανοήσουν και να ερμηνεύσουν τα πρότυπα. Το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων εξέδωσε επίσης ένα συνοδευτικό έγγραφο, «Τροποποιήσεις στις παραπομπές του εννοιολογικού πλαισίου», το οποίο καθορίζει τις τροποποιήσεις των προτύπων που επηρεάζονται προκειμένου να επικαιροποιηθούν οι αναφορές στο αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο. Η τροποποίηση εφαρμόζεται από τους συντάκτες που αναπτύσσουν λογιστικές πολιτικές βάσει του εννοιολογικού πλαισίου, στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. ΔΛΠ 1 και ΔΛΠ 8 (τροποποιήσεις)«Ορισμός του σημαντικού» Στις 31 Οκτωβρίου 2018 το ΣΔΛΠ στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας γνωστοποιήσεων εξέδωσε τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 1 και ΔΛΠ 8, οι οποίες αποσαφηνίζουν τον ορισμό του σημαντικού και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να εφαρμοσθεί, συμπεριλαμβάνοντας στον ορισμό καθοδήγηση που μέχρι στιγμής έχει αναφερθεί σε άλλα ΔΠΧΑ. Ο νέος ορισµός προβλέπει ότι µία πληροφορία είναι σηµαντική εάν το γεγονός της παράλειψης, υπόκρυψης ή ανακριβούς γνωστοποίησής της εύλογα θα αναµενόταν να επηρεάσει τις αποφάσεις που οι κύριοι χρήστες των οικονοµικών καταστάσεων λαµβάνουν βάσει αυτών των καταστάσεων. Οι τροποποιήσεις περιλαµβάνουνπαραδείγµατα περιστάσεων που ενδέχεται να οδηγήσουν στην απόκρυψη σηµαντικής πληροφορίας. Ο ορισμός του σημαντικού, που αποτελεί μία σημαντική λογιστική έννοια στα ΔΠΧΑ, βοηθά τις εταιρείες να αποφασίσουν κατά πόσο οι πληροφορίες πρέπει να περιλαμβάνονται στις οικονομικές τους καταστάσεις. Ο επικαιροποιημένος ορισμός τροποποιεί το ΔΛΠ 1 «Παρουσίαση των Οικονομικών Καταστάσεων» και το ΔΛΠ 8 43 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) «Λογιστικές Πολιτικές, Μεταβολές στις Λογιστικές Εκτιμήσεις και Λάθη». Η τροποποίηση διασφαλίζει ότι ο ορισμός του σημαντικού είναι συνεπής σε όλα τα πρότυπα των ΔΠΧΑ. Η τροποποίηση ισχύει από την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. ΔΠΧΑ 9 ΔΛΠ 39 και ΔΠΧΑ 7 (Τροποποίηση) «Μεταρρύθμιση των επιτοκίων αναφοράς» Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 26 Σεπτεμβρίου 2019 τροποποιήσεις στα πρότυπα ΔΠΧΑ 9, ΔΛΠ 39 και ΔΠΧΑ 7 προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις στη χρηματοοικονομική αναφορά από τη μεταρρύθμιση των επιτοκίων αναφοράς κατά την περίοδο πριν από την αντικατάσταση ενός υφιστάμενου επιτοκίου αναφοράς με εναλλακτικό επιτόκιο αναφοράς. Οι τροποποιήσεις παρέχουν προσωρινές και περιορισμένες εξαιρέσεις στις απαιτήσεις της λογιστικής αντιστάθμισης του διεθνούς λογιστικού προτύπου (ΔΛΠ) 39 Χρηματοοικονομικά μέσα: Αναγνώριση και επιμέτρηση και του Διεθνούς Προτύπου Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ) 9 Χρηματοοικονομικά μέσα, ώστε οι επιχειρήσεις να μπορούν να συνεχίσουν να πληρούν τις απαιτήσεις υποθέτοντας ότι τα υφιστάμενα κριτήρια αναφοράς επιτοκίων δεν μεταβάλλονται λόγω της μεταρρύθμισης του διατραπεζικού επιτοκίου δανεισμού. Οι εξαιρέσεις αφορούν την εφαρμογή των ακόλουθων διατάξεων: - Την απαίτηση περί πολύ υψηλής πιθανότητας εκπλήρωσης όσον αφορά αντισταθμίσεις ταμειακών ροών, - Την αξιολόγηση της οικονομικής σχέσης ανάμεσα στο αντισταθμιζόμενο στοιχείο και το μέσο αντιστάθμισης, - Τον προσδιορισμό ενός συστατικού ενός στοιχείου ως αντισταθμισμένου στοιχείου. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. Πρότυπα και Τροποποιήσεις Πρότυπων που δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ε.Ε.: ΔΠΧΑ 17 «Ασφαλιστήρια Συμβόλαια» Στις 18 Μαΐου 2017 το ΣΔΛΠ εξέδωσε το ΔΠΧΑ 17, το οποίο αντικαθιστά το υφιστάμενο πρότυπο ΔΠΧΑ 4. To ΔΠΧΑ 17 θεσπίζει τις αρχές για την καταχώριση, αποτίμηση, παρουσίαση και τιςγνωστοποιήσεις των ασφαλιστηρίων συμβολαίων με στόχο την παροχή μιας περισσότερο ομοιόμορφης προσέγγισης αποτίμησης και παρουσίασης για όλα τα ασφαλιστήρια συμβόλαια. Το ΔΠΧΑ 17 απαιτεί ηαποτίμηση των ασφαλιστικών υποχρεώσεων να μην διενεργείται στο ιστορικό κόστος αλλά στην τρέχουσα αξία με τρόπο συνεπή και με τη χρήση: • αμερόληπτων αναμενόμενων σταθμισμένων εκτιμήσεων μελλοντικών ταμειακών ροών με βάση επικαιροποιημένες παραδοχές, • προεξοφλητικών επιτοκίων που αντικατοπτρίζουν τα χαρακτηριστικά ταμειακών ροών των συμβάσεων και • εκτιμήσεων σχετικά με τους χρηματοοικονομικούς και μηκινδύνουςπου προκύπτουν από την έκδοση των ασφαλιστήριων συμβολαίων. Το νέο πρότυπο εφαρμόζεται σε ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1 Ιανουαρίου 2021. Σηµειώνεται, επίσης, πως τον Νοέµβριο 2018 το ΣΔΛΠ πρότεινε τη µετάθεση της ηµεροµηνίας υποχρεωτικής εφαρµογής του νέου προτύπου την 1.1.2022. ΔΠΧΑ 3 (Τροποποίηση) «Συνενώσεις επιχειρήσεων» Η τροποποίησηαφορά τη βελτίωση του ορισμού της επιχείρησης με σκοπό να βοηθήσει τις εταιρείες να καθορίσουν κατά πόσον μια εξαγορά που πραγματοποιούναφορά επιχείρηση ή ομάδα περιουσιακών στοιχείων.Ο τροποποιημένος ορισμός της επιχείρησης επικεντρώνεταιστο παραγόμενο προϊόν μιας επιχείρησης,που είναι η παροχή αγαθών και υπηρεσιών στους πελάτες, ενώ ο προηγούμενος ορισμός εστίαζε στις αποδόσεις με τη μορφή μερισμάτων, χαμηλότερου κόστους ή άλλου οικονομικού οφέλους απευθείας στους επενδυτές ή άλλους ιδιοκτήτες, μέλη ή συμμετέχοντες. Επιπλέον με την τροποποίηση προστίθενται οδηγίες για την αξιολόγηση του κατά πόσο µία αποκτώµενη διαδικασία είναι ουσιαστική και εισάγεται µία προαιρετική άσκηση συγκέντρωσης εύλογης αξίας µε ενδεικτικά παραδείγµατα. 44 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Οι εταιρείες υποχρεούνται να εφαρμόζουν τον τροποποιημένο ορισμό της επιχείρησης σε εξαγορές που θα πραγματοποιηθούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. ΔΛΠ 1 (Τροποποίηση) «Κατάταξη υποχρεώσεων σε βραχυπρόθεσμεςή μακροπρόθεσμες» Η τροποποίηση επηρεάζει μόνο την παρουσίαση των υποχρεώσεων στην κατάσταση οικονομικής θέσης. Με την τροποποίηση διευκρινίζεται ότι η κατάταξη των υποχρεώσεων θα πρέπει να βασίζεται σε υφιστάμενα δικαιώματα κατά την ημερομηνία λήξης της περιόδου αναφοράς. Επίσης, η τροποποίηση αποσαφήνισε ότι οι προσδοκίες της Διοίκησης για τα γεγονότα που αναμένεται να συμβούν μετά την ημερομηνία του ισολογισμού δεν θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και διευκρίνισε τις περιπτώσεις που συνιστούν τακτοποίηση της υποχρέωσης. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2022. 2.4 Ενοποίηση – Αποτίμηση θυγατρικών και συγγενών επιχειρήσεων (α) Θυγατρικές Οι ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις συμπεριλαμβάνουν τις οικονομικές καταστάσεις της Εταιρίας και των επιχειρήσεων που ελέγχονται από αυτήν (θυγατρικές) κατά τη λήξη της αντίστοιχης περιόδου. Ο έλεγχος επιτυγχάνεται όπου η Εταιρία έχει τη δύναμη να ρυθμίζει την χρηματοοικονομική και λειτουργική πολιτική της επιχείρησης στην οποία συμμετέχει ώστε να επωφελείται από τις δραστηριότητές της. Κατά την εξαγορά, τα περιουσιακά στοιχεία και οι υποχρεώσεις και οι πιθανές υποχρεώσεις κάθε θυγατρικής αποτιμώνται σύμφωνα με την εύλογη αξία τους κατά την ημερομηνία της εξαγοράς. Το επιπλέον ποσό που καταβάλλεται για την εξαγορά, από την εύλογη αξία της καθαρής θέσης που αποκτήθηκε, αναγνωρίζεται ως υπεραξία. Εάν το κόστος εξαγοράς είναι μικρότερο της εύλογης αξίας της καθαρής θέσης που αποκτήθηκε, τότε η διαφορά πιστώνεται στα αποτελέσματα την χρονιά της κτήσης. Οι λογιστικές αρχές των θυγατρικών είναι οι ίδιες ή/και προσαρμόζονται με αυτές της Μητρικής. Διεταιρικές συναλλαγές και διεταιρικά υπόλοιπα και απραγματοποίητα κέρδη από συναλλαγές μεταξύ των εταιριών του ομίλου διαγράφονται. Οι απραγματοποίητες ζημίες, διαγράφονται εφόσον δεν υπάρχει ένδειξη απομείωσης, του μεταβιβασθέντος περιουσιακού στοιχείου. Οι συμμετοχές σε θυγατρικές εταιρείες στις οικονομικές καταστάσεις της μητρικής εταιρείας αποτιμώνται στην εύλογη αξία τους και οι μεταβολές που προκύπτουν καταχωρούνται στα Λοιπά συνολικά έσοδα. (β) Συγγενείς Στις συγγενείς επιχειρήσεις ο Όμιλος έχει ουσιώδη επιρροή (όχι έλεγχο), με τα ποσοστά συμμετοχής να κυμαίνονται από 20 – 50% των δικαιωμάτων ψήφου. Οι επενδύσεις σε συγγενείς λογιστικοποιούνται με την μέθοδο της καθαρής θέσης. Αρχικά καταχωρούνται στο κόστος κτήσεως. Ο λογαριασμός των επενδύσεων σε συγγενείς περιλαμβάνει και την υπεραξία μειωμένη με τυχόν ζημίες απομείωσης. Το μερίδιο του ομίλου πάνω στα κέρδη ή τις ζημίες των συγγενών επιχειρήσεων μετά την απόκτηση καταχωρείται στα αποτελέσματα, ενώ αυτό επί των μεταβολών των αποθεματικών μετά την απόκτηση, καταχωρείται στα αποθεματικά. Όλες αυτές οι μεταβολές επηρεάζουν την λογιστική αξία των επενδύσεων. Στην περίπτωση που το μερίδιο του ομίλου επί των ζημιών μιας συγγενούς εξισωθεί με το δικαίωμα συμμετοχής στην συγγενή, δεν αναγνωρίζονται ζημιές, με εξαίρεση την περίπτωση που έχουν αναληφθεί περαιτέρω δεσμεύσεις για λογαριασμό της συγγενούς. Οι συμμετοχές σε συγγενείς εταιρίες στις οικονομικές καταστάσεις της μητρικής εταιρείας αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως μείον τις ζημίες απομείωσης. 45 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Οι συμμετοχές σε συγγενείς εταιρείες στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις ενσωματώνονται με την μέθοδο της καθαρής θέσης. 2.5 Πληροφόρηση κατά τομέα. Ένας λειτουργικός τομέας είναι συστατικό μέρος μιας οντότητας α) που αναλαμβάνει επιχειρηματικές δραστηριότητες από τις οποίες δύναται να αποκτά έσοδα και να αναλαμβάνει έξοδα (συμπεριλαμβανομένων των εσόδων και εξόδων που αφορούν συναλλαγές με άλλα συστατικά μέρη της ίδιας οντότητας) β) της οποίας τα αποτελέσματα χρήσης εξετάζονται τακτικά από τον επικεφαλής λήψης επιχειρηματικών αποφάσεων της οντότητας για σκοπούς λήψης αποφάσεων σχετικά με την κατανομή πόρων στον τομέα και την εκτίμηση της αποδόσεώς του και γ) για την οποία διατίθενται χωριστές χρηματοοικονομικές πληροφορίες. Ένας λειτουργικός τομέας δύναται να αναλαμβάνει επιχειρηματικές δραστηριότητες για τις οποίες δεν έχει ακόμη έσοδα. Για παράδειγμα, οι δραστηριότητες εκκίνησης μπορούν να είναι λειτουργικοί τομείς πριν από την απόκτηση εσόδων. Οι δραστηριότητες του ομίλου συνιστούν διαχωρίζονται σε τρεις επιχειρηματικούς τομείς: α) παραγωγή και εμπορία ετοίμων ενδυμάτων (στολές εργασίας). β) εμπορία παιδικών και βρεφικών ειδών κ.τ.λ. γ) παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές Πληροφόρηση για γεωγραφικές περιοχές Μια οντότητα παρουσιάζει τις ακόλουθες γεωγραφικές πληροφορίες, εκτός εάν οι απαιτούμενες πληροφορίες δεν είναι διαθέσιμες και το κόστος ανάπτυξής τους είναι υπερβολικό: α) τα έσοδα που προέρχονται από εξωτερικούς πελάτες i) καταλογίζονται στη χώρα στην οποία εδρεύει η οντότητα και ii) καταλογίζονται σε όλες τις ξένες χώρες συνολικά από τις οποίες προέρχονται τα έσοδα της οντότητας. Εάν τα έσοδα που προέρχονται από εξωτερικούς πελάτες τα οποία καταλογίζονται σε συγκεκριμένη ξένη χώρα είναι σημαντικά, τα έσοδα αυτά γνωστοποιούνται χωριστά. Μια οντότητα γνωστοποιείτη βάση καταλογισμού των εσόδων από εξωτερικούς πελάτες σε συγκεκριμένες χώρες β) μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία (1) εκτός από τα χρηματοπιστωτικά μέσα, τις αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις, τα περιουσιακά στοιχεία όσον αφορά παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία και τα δικαιώματα που ανακύπτουν βάσει ασφαλιστήριων συμβολαίων i) τα οποία βρίσκονται στη χώρα στην οποία εδρεύει η οντότητα και ii) τα οποία βρίσκονται σε όλες τις ξένες χώρες συνολικά στις οποίες η οντότητα κατέχει περιουσιακά στοιχεία. Εάν τα περιουσιακά στοιχεία σε μια συγκεκριμένη ξένη χώρα είναι σημαντικά, τα στοιχεία αυτά γνωστοποιούνται χωριστά. Τα παρουσιαζόμενα ποσά πρέπει να βασίζονται στις χρηματοοικονομικές πληροφορίες που χρησιμοποιούνται για την κατάρτιση των οικονομικών καταστάσεων της οντότητας. Εάν οι απαιτούμενες πληροφορίες δεν είναι διαθέσιμες και το κόστος ανάπτυξής τους είναι υπερβολικό, το γεγονός αυτό πρέπει να γνωστοποιείται. Μια οντότητα μπορείνα παρέχει, εκτός από τις πληροφορίες που απαιτούνται δυνάμει της παρούσας παραγράφου, υποσύνολα γεωγραφικών πληροφοριών για ομάδες χωρών. 2.6 Συναλλαγματικές μετατροπές 46 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) ▪ Νόμισμα μέτρησης και αναφοράς Το νόμισμα μέτρησης και αναφοράς της μητρικής εταιρείας από την 1 Ιανουαρίου 2002 είναι το ευρώ , κατά συνέπεια και οι οικονομικές καταστάσεις του ομίλου και της εταιρείας παρουσιάζονται σε ευρώ. ▪ Συναλλαγές και υπόλοιπα Οι συναλλαγές σε ξένο νόµισµα μετατρέπονται σε Ευρώ βάσει των ισοτιµιών που ισχύουν κατά τις ημερομηνίες των συναλλαγών. Οι απαιτήσεις και υποχρεώσεις σε ξένο νόµισµα κατά την ηµεροµηνία σύνταξης των οικονομικών καταστάσεων προσαρμόζονται ώστε να αντανακλούν τις συναλλαγματικές ισοτιµίες της ηµεροµηνίας σύνταξης. Τα κέρδη και οι ζηµιές που προκύπτουν από τέτοιες συναλλαγές (και από τη µετατροπή στοιχείων του ενεργητικού και παθητικού εκφρασµένα σε ξένο νόµισµα) αναγνωρίζονται στην κατάσταση αποτελεσμάτων. Η μετατροπή των οικονομικών καταστάσεων των εκμεταλλεύσεων του ομίλου που βρίσκονται στο εξωτερικό γίνεται με την ισοτιμία του ξένου νομίσματος και οι συναλλαγματικές διαφορές καταχωρούνται στα Λοιπά συνολικά έσοδα. 2.7 Ενσώματα πάγια Τα ενσώματα πάγια αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως μείον τις αποσβέσεις. Το κόστος κτήσεως περιλαμβάνει όλες τις άμεσα επιρριπτέες δαπάνες για την απόκτηση των στοιχείων. Ως κόστος κτήσεως για τα γήπεδα και τις κτιριακές εγκαταστάσεις λήφθηκε η εύλογη αξία αυτών κατά την 01-01-2004, η οποία και προσδιορίσθηκε από ανεξάρτητους εκτιμητές. Μεταγενέστερες δαπάνες καταχωρούνται σε επαύξηση της λογιστικής αξίας των ενσώματων παγίων μόνον αν πιθανολογείται ότι μελλοντικά οικονομικά οφέλη θα εισρεύσουν στην εταιρία και το κόστος τους μπορεί να αποτιμηθεί αξιόπιστα. Οι επισκευές και οι συντηρήσεις καταχωρούνται στα αποτελέσματα της περιόδου που πραγματοποιούνται. Τα γήπεδα-οικόπεδα δεν αποσβένονται. Οι αποσβέσεις των ενσώματων παγίων υπολογίζονται με την σταθερή μέθοδο, μέσα στη ωφέλιμη ζωή τους που έχει ως εξής: Μόνιμες κτιριακές εγκαταστάσεις 35 χρόνια Κτιριακές εγκαταστάσεις σε ακίνητα τρίτων 5-20 χρόνια Μηχανήματα και μηχανολογικός εξοπλισμός 6 - 10 χρόνια Κτιριακές εγκαταστάσεις φωτοβολταικών σταθμών 20-25 χρόνια Μεταφορικά μέσα 5-8 χρόνια Μηχανογραφικός εξοπλισμός 3-5 χρόνια Λοιπός παραγωγικός εξοπλισμός 5 -10 χρόνια Οι υπολειμματικές αξίες των ενσωμάτων παγίων υπολογίζονται σε σχέση με την αξία κτήσεως, σε 20% και μόνο για τα κτίρια. Όταν οι λογιστικές αξίες των ενσωμάτων παγίων υπερβαίνουν την ανακτήσιμη αξία τους, οι διαφορές (απομείωση) καταχωρούνται ως έξοδο στ’ αποτελέσματα. Κατά την πώληση των ενσωμάτων παγίων, οι διαφορές μεταξύ του τιμήματος που λαμβάνεται και της λογιστικής τους αξίας καταχωρούνται, ως κέρδη ή ζημίες, στα αποτελέσματα. 2.8 Επενδύσεις σε ακίνητα Οι επενδύσεις σε ακίνητα περιλαμβάνουν οικόπεδα και κτίρια που κατέχονται από τον Όμιλο για να κερδίζονται μισθώματα ή για αύξηση της αξίας των κεφαλαίων ή για αμφότερα και δεν χρησιμοποιούνται από αυτόν. Οι επενδύσεις σε ακίνητα αναγνωρίζονται αρχικά στο κόστος κτήσεώς τους, προσαυξημένο με τα έξοδα που σχετίζονται με τη συναλλαγή για την απόκτησή τους. 47 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Μετά την αρχική αναγνώριση αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως, μείον τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και τις τυχόν συσσωρευμένες ζημίες από την απομείωση της αξίας τους. Μεταγενέστερες δαπάνες επαυξάνουν την αξία του παγίου ή αναγνωρίζονται ως ξεχωριστό πάγιο, μόνο όταν είναι πολύ πιθανό να προκύψουν μελλοντικά οικονομικά οφέλη. Δαπάνες συντηρήσεων και επισκευών των επενδύσεων σε ακίνητα αναγνωρίζονται στην κατάσταση αποτελεσμάτων. 2.9 Υπεραξία Η υπεραξία που προκύπτει κατά την απόκτηση μιας θυγατρικής η μιας από κοινού ελεγχόμενης οικονομικής μονάδας αντιπροσωπεύει την υπερβάλλουσα αξία του κόστους της απόκτησης , πάνω από την συμμετοχή του Ομίλου στην καθαρή εύλογη αξία των αναγνωρίσιμων περιουσιακών στοιχείων, των υποχρεώσεων και των ενδεχόμενων υποχρεώσεων της θυγατρικής η της από κοινού ελεγχόμενης οικονομικής μονάδος , των αναγνωρισμένων κατά την ημερομηνία της απόκτησης. Η υπεραξία αρχικά αναγνωρίζεται ως ένα περιουσιακό στοιχείο στο κόστος και μεταγενέστερα επιμετράται στο κόστος μειωμένο με οποιεσδήποτε συσσωρευμένες ζημίες απομείωσης. Μια αναγνωρισθείσα ζημία απομείωσης για υπεραξία δεν αναστρέφεται σε μια μεταγενέστερη περίοδο. Κατά την πώληση θυγατρικής η από κοινού ελεγχόμενης οικονομικής μονάδος το ποσό της υπεραξίας περιλαμβάνεται στον προσδιορισμό του κέρδους ή της ζημίας που προκύπτει από την πώληση. 2.10 Άυλα περιουσιακά στοιχεία Λογισμικό Οι άδειες λογισμικού αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως μείον τις αποσβέσεις. Οι αποσβέσεις διενεργούνται με την σταθερή μέθοδο και με βάση την διάρκεια της ωφέλιμης ζωής των στοιχείων αυτών, η οποία ανέρχεται σε 3-4 χρόνια. 2.11 Προκαταβαλλόμενα ποσά για ενοικίαση καταστημάτων Τα καταβαλλόμενα μισθωτικά δικαιώματα και ο καταβαλλόμενος αέρας για την ενοικίαση καταστημάτων θεωρούνται προκαταβολή και μεταφέρονται στα αποτελέσματα αναλογικά με βάση την περίοδο που διαρκεί η κάθε μίσθωση, η οποία κυμαίνεται από 6 έως 20 χρόνια. 2.12 Απομείωση αξίας περιουσιακών στοιχείων. Τα περιουσιακά στοιχεία που έχουν ατέρμονα ωφέλιμη ζωή και δεν αποσβένονται, υπόκειται σε έλεγχο απομείωσης της αξίας τους ετησίως. Τα αποσβέσιμα περιουσιακά στοιχεία υπόκεινται και σε έλεγχο απομείωσης της αξίας τους, όταν υπάρχουν ενδείξεις ότι οι λογιστική αξία τους δεν θα ανακτηθεί. Ανακτήσιμη αξία είναι η μεγαλύτερη αξία μεταξύ εύλογης αξίας μειωμένης με το απαιτούμενο για την πώληση κόστος, και αξίας χρήσεως. Για την εκτίμηση των ζημιών απομείωσης, τα περιουσιακά στοιχεία εντάσσονται στις μικρότερες δυνατές μονάδες δημιουργίας ταμιακών ροών. Οι ζημιές απομείωσης καταχωρούνται, ως έξοδο, στ’ αποτελέσματα, όταν προκύπτουν. 2.13 Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία α) Απαιτήσεις από πελάτες Οι εμπορικές απαιτήσεις είναι ποσά που οφείλονται από πελάτες για αγαθά που πωλήθηκαν ή για υπηρεσίες που παρασχέθηκαν στο πλαίσιο των συνήθων επιχειρηματικών πρακτικών. Οι εμπορικές απαιτήσεις συνήθως διακανονίζονται εντός 60 - 180 ημερών και ως εκ τούτου κατατάσσονται στις βραχυπρόθεσμες απαιτήσεις. Οι εμπορικές απαιτήσεις αναγνωρίζονται αρχικά στο ποσό του τιμήματος εκτός κι αν περιέχουν σημαντικό σκέλος χρηματοδότησης στην οποία περίπτωση αναγνωρίζονται στην εύλογη αξία. Ο Όμιλος διακρατεί τις εμπορικές απαιτήσεις με στόχο να εισπράξει τις συμβατικές ταμειακές ροές και επομένως τις επιμετρά μεταγενέστερα στο αναπόσβεστο κόστος με τη χρήση της μεθόδου πραγματικού επιτοκίου. 48 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Αναφορικά με τις πολιτικές απομείωσης ο Όμιλος εφαρμόζει την απλοποιημένη προσέγγιση του ΔΠΧΑ 9 για την επιμέτρηση των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών, χρησιμοποιώντας την αναμενόμενη διάρκεια ζωής όλων των εμπορικών απαιτήσεων. Για να επιμετρηθούν οι αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές, οι εμπορικές απαιτήσεις έχουν ομαδοποιηθεί σύμφωνα με τα κοινά χαρακτηριστικά πιστωτικού κινδύνου και τις ημέρες που βρίσκονται σε καθυστέρηση. Στο τέλος της περιόδου η διοίκηση του Ομίλου εκτίμησε ότι δεν υπήρχαν ουσιώδεις πιστωτικοί κίνδυνοι για τον Όμιλο, οι οποίοι να μην έχουν ήδη καλυφθεί από προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις. β) Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω λοιπών εισοδημάτων Κατά την αρχική αναγνώριση, η Εταιρεία μπορεί να επιλέξει να ταξινομήσει αμετάκλητα τις συμμετοχικές επενδύσεις της ως συμμετοχικούς τίτλους που προσδιορίζονται στην εύλογη αξία μέσω συνολικών εισοδημάτων όταν πληρούν τον ορισμό της καθαρής θέσης σύμφωνα με το ΔΛΠ 32 Χρηματοοικονομικά μέσα: Παρουσίαση, και δεν κατέχονται προς εμπορία. Η ταξινόμηση καθορίζεται ανά χρηματοοικονομικό μέσο. Τα κέρδη και οι ζημίες από αυτά τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία δεν ανακυκλώνονται ποτέ στα κέρδη ή τις ζημίες. Τα μερίσματα αναγνωρίζονται στην κατάσταση αποτελεσμάτων όταν έχει αποδειχθεί το δικαίωμα πληρωμής, εκτός εάν η Εταιρεία επωφελείται από τα έσοδα αυτά ως ανάκτηση μέρους του κόστους του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου, οπότε τα κέρδη αυτά αναγνωρίζονται στην κατάσταση συνολικών εισοδημάτων. Οι συμμετοχικοί τίτλοι που προσδιορίζονται στην εύλογη αξία μέσω των συνολικών εισοδημάτων δεν υπόκεινται σε εξέταση απομείωσης. Η Εταιρεία επέλεξε να ταξινομήσει τις μη εισηγμένες μετοχές της στην κατηγορία αυτή. γ) Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που αποτιμώνται στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων περιλαμβάνουν τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που κατέχονται για εμπορικούς σκοπούς, τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που προσδιορίζονται κατά την αρχική αναγνώριση στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων ή τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που υποχρεωτικά θα πρέπει να επιμετρηθούν στην εύλογη αξία. Χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού ταξινομούνται ως διακρατούμενα προς εμπορία εάν αποκτώνται με σκοπό την πώληση ή την επαναγορά τους στο εγγύς μέλλον. Η εύλογη αξία των χρηματοοικονομικών στοιχείων που διαπραγματεύονται σε ενεργές αγορές (χρηματιστήρια), προσδιορίζεται από τις δημοσιευόμενες τιμές που ισχύουν κατά την ημερομηνία του ισολογισμού. Η εύλογη αξία των χρηματοοικονομικών στοιχείων που δεν διαπραγματεύονται σε ενεργές αγορές προσδιορίζεται με την χρήση τεχνικών αποτίμησης και παραδοχών που στηρίζονται σε δεδομένα της αγοράς κατά την ημερομηνία λήξης της περιόδου αναφοράς. δ) Παράγωγα χρηματοοικονομικά μέσα Ο Όμιλος προβαίνει στη σύναψη περιορισμένου αριθμού συμβάσεων χρηματοοικονομικών μέσων στα πλαίσια της διαχείρισης των κινδύνων της αγοράς στην οποία δραστηριοποιείται. Τα παράγωγα χρηματοοικονομικά μέσα αναγνωρίζονται αρχικά στην εύλογη αξία τους την ημέρα που συνάπτεται η σύμβαση και στη συνέχεια επιμετρούνται στην εύλογη αξία τους σε κάθε ημερομηνία αναφοράς. Το κέρδος ή η ζημία που προκύπτει, αναγνωρίζεται άμεσα στα αποτελέσματα, εκτός αν το παράγωγο χρηματοοικονομικό μέσο είναι προσδιορισμένο και αποτελεσματικό μέσο αντιστάθμισης, στην οποία περίπτωση, ο χρόνος αναγνώρισης στα αποτελέσματα εξαρτάται από τη φύση της σχέσης αντιστάθμισης. 49 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Ένα παράγωγο με θετική εύλογη αξία, αναγνωρίζεται ως χρηματοοικονομικά περιουσιακό στοιχείο, ενώ ένα παράγωγο με αρνητική εύλογη αξία, αναγνωρίζεται ως χρηματοοικονομική υποχρέωση. Τα παράγωγα δεν συμψηφίζονται στις οικονομικές καταστάσεις, εκτός αν ο Όμιλος έχει τόσο το νομικά επιβαλλόμενο δικαίωμα όσο και την πρόθεση να τα συμψηφίσει. Ένα παράγωγο παρουσιάζεται ως μη κυκλοφορούν περιουσιακό στοιχείο ή μακροπρόθεσμη υποχρέωση, εφόσον η εναπομένουσα περίοδος ωρίμανσης του μέσου είναι μεγαλύτερη από 12 μήνες και δεν επιβάλλεται να πραγματοποιηθεί ή να διακανονιστεί εντός 12 μηνών. Τα υπόλοιπα παράγωγα παρουσιάζονται ως κυκλοφορούντα στοιχεία ενεργητικού ή βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις. 2.14 Αποθέματα Τα αποθέματα αποτιμώνται στην χαμηλότερη τιμή μεταξύ κόστους κτήσεως και καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας. Το κόστος των ετοίμων και ημιτελών προϊόντων περιλαμβάνει όλα τα έξοδα που πραγματοποιήθηκαν ώστε να βρεθούν στο τρέχον σημείο εναπόθεσης και επεξεργασίας τους και αποτελείται από πρώτες ύλες, εργατικά, γενικά βιομηχανικά έξοδα και κόστος συσκευασίας. Το κόστος των αποθεμάτων δεν περιλαμβάνει χρηματοοικονομικά έξοδα. Η καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία είναι η εκτιμημένη τιμή πώλησης στη συνήθη πορεία των εργασιών του Ομίλου αφαιρουμένων των σχετικών εξόδων πώλησης. Πρόβλεψη για βραδέως κινούμενα ή απαξιωμένα αποθέματα σχηματίζεται εφόσον κρίνεται απαραίτητο. Το κόστος κτήσεως προσδιορίζεται με την μέθοδο του μέσου σταθμικού όρου. 2.15 Ταμιακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Τα ταμιακά διαθέσιμα και ταμιακά ισοδύναμα περιλαμβάνουν τα μετρητά, τις καταθέσεις όψεως και τις βραχυπρόθεσμες μέχρι (3) μήνες επενδύσεις, υψηλής ρευστότητας και χαμηλού ρίσκου. 2.16 Μετοχικό κεφάλαιο Οι κοινές μετοχές κατατάσσονται στα ίδια κεφάλαια. Άμεσα κόστη για την έκδοση μετοχών, εμφανίζονται μετά την αφαίρεση του σχετικού φόρου εισοδήματος, σε μείωση του προϊόντος της έκδοσης. Άμεσα κόστη που σχετίζονται με την έκδοση μετοχών για την απόκτηση επιχειρήσεων περιλαμβάνονται στο κόστος κτήσεως της επιχειρήσεως που αποκτάται. Το κόστος κτήσεως των ιδίων μετοχών μειωμένο με το φόρο εισοδήματος (εάν συντρέχει περίπτωση) εμφανίζεται αφαιρετικά από τα ίδια κεφάλαια του ομίλου, μέχρις ότου οι ίδιες μετοχές πωληθούν ή ακυρωθούν. Κάθε κέρδος ή ζημιά από πώληση ιδίων μετοχών καθαρό από άμεσα για την συναλλαγή λοιπά κόστη και φόρο εισοδήματος, αν συντρέχει περίπτωση, εμφανίζεται ως αποθεματικό στα ίδια κεφάλαια. 2.17 Δανεισμός Τα δάνεια αρχικά αναγνωρίζονται στο κόστος, που είναι η εύλογη αξία του δανείου που λαμβάνεται,καθαρά από τα έξοδα έκδοσης που σχετίζονται με το δανεισμό. Μετά την αρχική αναγνώριση, αποτιμώνται στο αναπόσβεστο κόστος με τη μέθοδο του πραγματικού επιτοκίου. Οι δανειακές υποχρεώσεις ταξινομούνται ως βραχυπρόθεσμες εκτός από τις περιπτώσεις που υπάρχει δικαίωμα αναβολής της εξόφλησης της υποχρέωσης για τουλάχιστον 12 μήνες μετά την ημερομηνία του Ισολογισμού. 2.18 Φορολογία εισοδήματος και αναβαλλόμενος φόρος Η επιβάρυνση της περιόδου με φόρους εισοδήματος αποτελείται από τους τρέχοντες και τους αναβαλλόμενους φόρους. Οι τρέχοντες φόροι εισοδήματος περιλαμβάνουν τις βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις η και απαιτήσεις προς τις 50 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) δημοσιονομικές αρχές , που σχετίζονται με τους πληρωτέους φόρους επί του φορολογητέου εισοδήματος της περιόδου και τους τυχόν πρόσθετους φόρους που αφορούν την τρέχουσα η τις προηγούμενες χρήσεις. Οι τρέχοντες φόροι επιμετρώνται σύμφωνα με τους φορολογικούς συντελεστές και τους φορολογικούς νόμους που εφαρμόζονται στις διαχειριστικές περιόδους με τις οποίες σχετίζονται , βασιζόμενοι στο φορολογικό κέρδος της χρήσης. Ο αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος προσδιορίζεται από τις προσωρινές διαφορές μεταξύ της λογιστικής αξίας και της φορολογικής βάσης των περιουσιακών στοιχείων και του διακανονισμού των υποχρεώσεων. Ο αναβαλλόμενος φόρος προσδιορίζεται με τους φορολογικούς συντελεστές που αναμένεται να ισχύουν κατά το χρόνο της ανάκτησης της λογιστικής αξίας των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων. Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις καταχωρούνται κατά την έκταση κατά την οποία θα υπάρξει μελλοντικό φορολογητέο κέρδος για την χρησιμοποίηση της προσωρινής διαφοράς που δημιουργεί την αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση. 2.19 Παροχές σε εργαζόμενους (α) Βραχυπρόθεσμες παροχές Οι βραχυπρόθεσμες παροχές προς το προσωπικό σε χρήμα και σε είδος, καταχωρούνται ως έξοδο όταν καθίστανται δουλευμένες. Τυχόν ανεξόφλητο ποσό καταχωρείται ως υποχρέωση και σε περίπτωση που το ποσό που καταβλήθηκε υπερβαίνει το ποσό των παροχών , το υπερβάλλον ποσό αναγνωρίζεται ως στοιχείο του ενεργητικού , μόνο κατά την έκταση που η προπληρωμή θα οδηγήσει σε μείωση μελλοντικών πληρωμών η σε επιστροφή. (β) Παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία Οι παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία περιλαμβάνουν τόσο προγράμματα καθορισμένων εισφορών (αποζημιώσεις κατά την έξοδο με βάση τον Ν. 2112/20) όσο και προγράμματα καθορισμένων παροχών. Το δουλευμένο κόστος των προγραμμάτων καθορισμένων εισφορών καταχωρείται ως έξοδο στην περίοδο που αφορά. και συνίστανται από το τρέχον κόστος υπηρεσίας, το σχετικό χρηματοοικονομικό κόστος, και τις όποιες πιθανές πρόσθετες επιβαρύνσεις. Κόστη που προκύπτουν από μεμονωμένα γεγονότα, όπως διακανονισμούς και περικοπές, αναγνωρίζονται άμεσα στα αποτελέσματα 2.20 Προβλέψεις Οι προβλέψεις δημιουργούνται όταν ο όμιλος έχει νομική ή τεκμαιρόμενη υποχρέωση, ως αποτέλεσμα γεγονότων του παρελθόντος και πιθανολογείται ότι θα απαιτηθεί εκροή οικονομικού οφέλους για την τακτοποίηση της υποχρέωσης. Ενδεχόμενες απαιτήσεις και υποχρεώσεις δεν αναγνωρίζονται στις οικονομικές καταστάσεις αλλά γνωστοποιούνται , εφόσον υπάρχει πιθανότητα εισροής οικονομικών ωφελειών ή εκροών πόρων, αντίστοιχα. 2.21 Επιχορηγήσεις Οι κρατικές επιχορηγήσεις καταχωρούνται στην εύλογη αξία τους όταν υπάρχει εύλογη βεβαιότητα ότι η επιχορήγηση θα εισπραχθεί και η επιχείρηση θα συμμορφωθεί με όλους τους προβλεπόμενους όρους. Κρατικές επιχορηγήσεις που αφορούν κόστη, αναβάλλονται και καταχωρούνται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων, μέσα σε μία περίοδο τέτοια ώστε να υπάρχει αντιστοίχιση με τα κόστη που προορίζονται να αποζημιώσουν. Οι κρατικές επιχορηγήσεις που σχετίζονται με την αγορά ενσωμάτων παγίων, περιλαμβάνονται στις μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις, ως αναβαλλόμενες κρατικές επιχορηγήσεις και μεταφέρονται ως έσοδο στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων με τη σταθερή μέθοδο, στην αναμενόμενη ωφέλιμη ζωή των σχετικών περιουσιακών στοιχείων. 51 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 2.22 Αναγνώριση εσόδων - εξόδων Τα έσοδα περιλαμβάνουν την εύλογη αξία των πωλήσεων αγαθών και παροχής υπηρεσιών, καθαρά από τους ανακτώμενους φόρους, εκπτώσεις και επιστροφές. Η αναγνώριση των εσόδων γίνεται ως εξής: - Πωλήσεις αγαθών: Τα έσοδα επιμετρώνται στην εύλογη αξία του τιμήματος που εισπράχθηκε ή θα εισπραχθεί και αντιπροσωπεύουν ποσά εισπρακτέα για πωληθέντα αγαθά και υπηρεσίες που παρέχονται κατά την κανονική ροή της λειτουργίας του Ομίλου, καθαρά από εκπτώσεις, ΦΠΑ και λοιπούς φόρους που σχετίζονται με πωλήσεις. Ο Όμιλος αναγνωρίζει στα αποτελέσματα της χρήσης τις πωλήσεις των αγαθών τη χρονική στιγμή που μεταβιβάζονται στον πελάτη τα οφέλη και οι κίνδυνοι που συνδέονται με την ιδιοκτησία αυτών των αγαθών. - Παροχή υπηρεσιών: Τα έσοδα από παροχή υπηρεσιών λογίζονται την περίοδο που παρέχονται οι υπηρεσίες, με βάση το στάδιο ολοκλήρωσης της παρεχόμενης υπηρεσίας σε σχέση με το σύνολο των παρεχόμενων υπηρεσιών. - Έσοδα από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας: Οι πωλήσεις ηλεκτρικού ρεύματος αναγνωρίζονται κατά την ημερομηνία που οι σχετικοί κίνδυνοι μεταβιβάζονται στον αγοραστή και συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη μηνιαία παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος που παρέχεται στο ελληνικό δίκτυο και επιβεβαιώνεται από τους Ε.Χ.Ε. και ΔΑΠΕΕΠ (πρώην ΛΑΓΗΕ) και ΑΔΜΗΕ. . - Έσοδα από τόκους: Τα έσοδα από τόκους αναγνωρίζονται βάσει χρονικής αναλογίας και με την χρήση του πραγματικού επιτοκίου. Όταν υπάρχει απομείωση των απαιτήσεων, η λογιστική αξία αυτών μειώνεται στο ανακτήσιμο ποσό τους το οποίο είναι η παρούσα αξία των αναμενόμενων μελλοντικών ταμειακών ροών προεξοφλουμένων με το αρχικό πραγματικό επιτόκιο. Στην συνέχεια λογίζονται τόκοι με το ίδιο επιτόκιο επί της απομειωμένης (νέας λογιστικής) αξίας. - Μερίσματα: Τα μερίσματα, λογίζονται ως έσοδα, όταν θεμελιώνεται το δικαίωμα είσπραξής τους. Έξοδα: Τα έξοδα αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα σε δεδουλευμένη βάση. 2.23 Μισθώσεις Ο Όμιλος έχει εφαρμόσει το ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας την τροποποιημένη αναδρομική προσέγγιση καταχωρίζοντας τη σωρευτική επίδραση της αρχικής εφαρμογής του παρόντος Προτύπου ως προσαρμογή στο υπόλοιπο έναρξης των κερδών εις νέο κατά την ημερομηνία πρώτης εφαρμογής. Η συγκριτική πληροφόρηση δεν έχει επαναδιατυπωθεί και εξακολουθεί να γνωστοποιείται σύμφωνα με το ΔΛΠ 17 και την Διερμηνεία ΕΔΔΠΧΑ 4. Όταν η Εταιρία είναι μισθωτής Ο Όμιλος αναγνωρίζει ένα δικαίωμα χρήσης περιουσιακού στοιχείου και μια υποχρέωση μίσθωσης κατά την έναρξη της μίσθωσης. Το δικαίωμα χρήσης αρχικά αποτιμάται στο κόστος, το οποίο περιλαμβάνει το ποσό της αρχικής αναγνώρισης της υποχρέωσης μίσθωσης, τυχόν πληρωμές μισθωμάτων που πραγματοποιήθηκαν κατά την έναρξη ή πριν από την έναρξη της μίσθωσης μείον οποιαδήποτε κίνητρα μίσθωσης έχουν εισπραχθεί, τυχόν αρχικά άμεσα έξοδα και την εκτίμηση της υποχρέωσης για τυχόν έξοδα αποκατάστασης του δικαιώματος χρήσης περιουσιακού στοιχείου. Μετά την αρχική αναγνώριση, το δικαίωμα χρήσης αποτιμάται στο κόστος κτήσης μειωμένο με τις τυχόν σωρευμένες αποσβέσεις και ζημίες απομείωσης και προσαρμοσμένο κατά την τυχόν επανεκτίμηση της υποχρέωσης από τη μίσθωση. Το δικαίωμα χρήσης αποσβένεται με τη μέθοδο της σταθερής απόσβεσης έως το τέλος της περιόδου μίσθωσης, εκτός και εάν στην σύμβαση προβλέπεταιμεταβίβαση της κυριότητας του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου στην Εταιρία στο τέλος της περιόδου μίσθωσης. Στην περίπτωση αυτή το δικαίωμα χρήσης αποσβένεται στην διάρκεια της ωφέλιμης ζωής του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου. Επιπλέον, το δικαίωμα χρήσης ελέγχεται για ζημίες 52 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) απομείωσης, εάν υπάρχουν, και προσαρμόζεται στις περιπτώσεις όπου υπάρχει αναπροσαρμογή της υποχρέωσης μίσθωσης. Η υποχρέωση μίσθωσης κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από την παρούσα αξία των μελλοντικών υπολειπόμενων πληρωμών μισθωμάτων. Η Εταιρία για να προεξοφλήσει τα υπολειπόμενα μελλοντικά μισθώματα χρησιμοποιεί το τεκμαρτό επιτόκιο της μίσθωσης και όπου αυτό δεν μπορεί να προσδιορισθεί, χρησιμοποιεί το οριακό επιτόκιο δανεισμού (IBR). Οι πληρωμές μισθωμάτων που περιλαμβάνονται στην αποτίμηση της υποχρέωσης από μισθώσεις περιλαμβάνουν τα ακόλουθα: - σταθερές πληρωμές, - μεταβλητές πληρωμές που εξαρτώνται από ένα δείκτη ή ένα επιτόκιο, - ποσά που αναμένεται να καταβληθούν βάσει των εγγυήσεων υπολειμματικής αξίας, - την τιμή άσκησης του δικαιώματος αγοράς που η Εταιρία εκτιμά ότι θα ασκήσει και ποινές για καταγγελία μίσθωσης, εάν στον καθορισμό της διάρκειας της μίσθωσης έχει ληφθεί υπόψη η άσκηση του δικαιώματος καταγγελίας από τον Όμιλο. Μετά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου, η υποχρέωση από τη μίσθωση μειώνεται με τις καταβολές των µισθωµάτων, αυξάνεται με το χρηµατοοικονοµικό έξοδο και επανεκτιμάται για τυχόν επανεκτιμήσεις ή τροποποιήσεις της μίσθωσης. Επανεκτίμηση γίνεται όταν υπάρχει μεταβολή στις μελλοντικές πληρωμές μισθωμάτων που μπορεί να προκύπτουν από τη μεταβολή ενός δείκτη ή εάν υπάρχει μια μεταβολή στην εκτίμηση του Ομίλου για το ποσό που αναμένεται να καταβληθεί για μια εγγύηση υπολειμματικής αξίας, μεταβολή στη διάρκεια της σύμβασης μίσθωσης και μεταβολή στην εκτίμηση άσκησης του δικαιώματος αγοράς του υποκείμενου στοιχείου, εφόσον υπάρχει. Όταν η υποχρέωση μίσθωσης αναπροσαρμόζεται, γίνεται και αντίστοιχη προσαρμογή στη λογιστική αξία του δικαιώματος χρήσης ή καταχωρείται στα αποτελέσματα όταν η λογιστική αξία του δικαιώματος χρήσης μειωθεί στο μηδέν. Σύμφωνα με την πολιτική που επέλεξε να εφαρμόσει ο Όμιλος, το δικαίωμα χρήσης αναγνωρίζεται σε διακριτή γραμμή στον Ισολογισμό με τίτλο «Δικαιώματα χρήσης παγίων» και η υποχρέωση μίσθωσης διακριτά από τις άλλες υποχρεώσεις στις Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις στο κονδύλιο «Υποχρεώσεις μισθώσεων» και στις Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις στο κονδύλιο «Υποχρεώσεις μισθώσεων». Στις περιπτώσεις που ο Όμιλος λειτουργεί ως υπεκμισθωτής με λειτουργική μίσθωση το δικαίωμα χρήσης που αφορά στην κύρια σύμβαση περιλαμβάνεται στην κατηγορία «Επενδύσεις σε ακίνητα». Ο Όμιλος επέλεξε να κάνει χρήση της εξαίρεσης που παρέχει το ΔΠΧΑ 16 και να μην αναγνωρίζει δικαίωμα χρήσης και υποχρέωση μίσθωσης για μισθώσεις των οποίων η διάρκεια δεν υπερβαίνει τους 12 μήνες ή για μισθώσεις στις οποίες το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο είναι χαμηλής αξίας (αξίας μικρότερης των € 5.000 όταν είναι καινούργιο). Όταν η Εταιρία είναι εκμισθωτής Λειτουργικές μισθώσεις: Στις περιπτώσεις λειτουργικών μισθώσεων, η Εταιρία κατατάσσει το μισθωμένο πάγιο ως στοιχείο του ενεργητικού, διενεργώντας αποσβέσεις με βάση την ωφέλιμη ζωή του. Τα ποσά των μισθωμάτων, που αντιστοιχούν στη χρήση του μισθωμένου παγίου αναγνωρίζονται ως έσοδα, στην κατηγορία λοιπά έσοδα, με τη μέθοδο του δεδουλευμένου. Όταν η Εταιρία είναι ενδιάμεσος εκμισθωτής, αξιολογεί την κατάταξη της υπεκμίσθωσης κάνοντας αναφορά στο δικαίωμα χρήσης της κύριας μίσθωσης, δηλαδή η Εταιρία συγκρίνει τους όρους της κύριας μίσθωσης με αυτούς της υπεκμίσθωσης. Αντίθετα, εάν η κύρια μίσθωση είναι μια βραχυπρόθεσμη μίσθωση στην οποία η Εταιρία εφαρμόζει την εξαίρεση που περιγράφεται παραπάνω, τότε κατατάσσει την υπεκμίσθωση ως λειτουργική μίσθωση. Στην περίπτωση 53 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) αυτή, η Εταιρία αναγνωρίζει τα ποσά των μισθωμάτων, που αντιστοιχούν στην υπεκμίσθωση του μισθωμένου παγίου ως έσοδα, στην κατηγορία λοιπά έσοδα, με τη μέθοδο του δεδουλευμένου. 2.24 Κόστος δανεισμού Το κόστος δανεισμού το άμεσα αποδιδόμενο στην αγορά, κατασκευή ή παραγωγή ειδικών περιουσιακών στοιχείων για τα οποία απαιτείται σημαντική χρονική περίοδος μέχρι να είναι έτοιμα για την προτιθέμενη χρήση ή πώληση τους, προστίθεται στο κόστος κτήσης αυτών των περιουσιακών στοιχείων μέχρι την χρονική στιγμή που αυτά θα είναι ουσιαστικά έτοιμα για την προτιθέμενη χρήση ή πώλησή τους. Τα έσοδα από προσωρινές τοποθετήσεις αναληφθέντων ποσών για την χρηματοδότηση των παραπάνω περιουσιακών στοιχείων μειώνουν το κόστος δανεισμού που κεφαλαιοποιείται. Το κόστος δανεισμού στις υπόλοιπες περιπτώσεις επιβαρύνει τα αποτελέσματα της χρήσης μέσα στην οποία πραγματοποιείται. 2.25 Διανομή μερισμάτων Η διανομή των μερισμάτων στους μετόχους της μητρικής καταχωρείται ως υποχρέωση στις οικονομικές καταστάσεις ατομικές και ενοποιημένες όταν η διανομή εγκρίνεται από την Γενική Συνέλευση των μετόχων. 3. Διαχείριση χρηματοοικονομικού κινδύνου – Παράγοντες χρηματοοικονομικού κινδύνου Οι δραστηριότητες του ομίλου και της εταιρείας υπόκεινται σε διάφορους χρηματοοικονομικούς κινδύνους , συμπεριλαμβανομένων των κινδύνων συναλλαγματικών ισοτιμιών και επιτοκίων , πιστωτικών κινδύνων και κινδύνων ρευστότητας. Η εταιρεία δεν πραγματοποιεί συναλλαγές σε χρηματοοικονομικά μέσα, συμπεριλαμβανομένων χρηματοοικονομικών παραγώγων για κερδοσκοπικούς σκοπούς. α) Πιστωτικός κίνδυνος Οι πωλήσεις του ομίλου γίνονται είτε λιανικώς, οι οποίες διακανονίζονται τοις μετρητοίς ή μέσω πιστωτικών καρτών με σχεδόν μηδενικό κίνδυνο απωλειών, είτε χονδρικώς, με χορήγηση σχετικής πίστωσης (σε ανοικτό λογαριασμό ή με τη λήψη μεταχρονολογημένων επιταγών). Έτσι, ο πιστωτικός κίνδυνος του ομίλου προέρχεται κυρίως από τη φερεγγυότητα των πελατών χονδρικής και από το εύρος της κατανομής του κινδύνου αυτού σε μεγάλο αριθμό πελατών. Το Διοικητικό Συμβούλιο εκτιμά ότι ο πιστωτικός κίνδυνος του Ομίλου είναι περιορισμένος και κατανεμημένος σε μεγάλο αριθμό πελατών, δεδομένου ότι κανένας από τους πελάτες του δεν ξεπέρασε μέσα στο 2019 σε πωλήσεις το 10% των πωλήσεων του Ομίλου, όπως επίσης και κανένας πελάτης του δεν είχε υπόλοιπο κατά την 31.12.2019 που να ξεπερνούσε το 10% του συνόλου των εμπορικών απαιτήσεων του ομίλου. Εξ’ άλλου, στα πλαίσια της πιστωτικής πολιτικής του Ομίλου, διερευνάται σε μόνιμη βάση η πιστοληπτική ικανότητα, η φερεγγυότητα και η εν γένει οικονομική συμπεριφορά κάθε νέου πελάτη και επικαιροποιούνται τα αντίστοιχα στοιχεία των παλαιών πελατών, δεδομένα με βάση τα οποία καθορίζονται ανάλογα και με τις τρέχουσες συνθήκες της αγοράς, τα πιστωτικά όρια, οι όροι πωλήσεων, εισπράξεων, οι απαιτούμενες εγγυήσεις κ.α.. β) Κίνδυνος ρευστότητας Ο κίνδυνος ρευστότητας συνίσταται στον κίνδυνο του Ομίλου να μη δύναται να εκπληρώσει τις χρηματοοικονομικές του υποχρεώσεις κατά την λήξη τους. Η διαχείριση της ρευστότητας επιτυγχάνεται με τον κατάλληλο συνδυασμό χρηματικών διαθεσίμων και εγκεκριμένων τραπεζικών ορίων πιστώσεων. Ο κίνδυνος ρευστότητας διατηρείται σε χαμηλά επίπεδα, μέσω της διαθεσιμότητας των αναγκαίων ταμιακών 54 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) διαθεσίμων καθώς επίσης και επαρκών πιστωτικών ορίων. Στη συνέχεια παρατίθεται πίνακας με την ενηλικίωση των υποχρεώσεων του ομίλου και της εταιρείας: ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 έως 1 έτος Δάνεια από 2-5 έτη πάνω από 5 έτη Σύνολο 321.860,56 0,00 0,00 321.860,56 Υποχρεώσεις μισθώσεων 1.204.236,20 3.533.883,20 1.818.100,88 6.556.220,28 Εμπορικοί και άλλοι πιστωτές 9.169.184,84 0,00 0,00 9.169.184,84 10.695.281,60 3.533.883,20 1.818.100,88 16.047.265,68 έως 1 έτος από 2-5 έτη πάνω από 5 έτη Σύνολο Σύνολο υποχρεώσεων ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2018 Δάνεια 1.050.667,05 0,00 0,00 1.050.667,05 Εμπορικοί και άλλοι πιστωτές 9.451.751,62 0,00 0,00 9.451.751,62 10.502.418,67 0,00 0,00 10.502.418,67 Σύνολο υποχρεώσεων ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 έως 1 έτος Δάνεια από 2-5 έτη πάνω από 5 έτη Σύνολο 22,26 0,00 0,00 22,26 33.241,60 39.701,66 96.312,27 169.255,53 Εμπορικοί και άλλοι πιστωτές 1.621.725,37 0,00 0,00 1.621.725,37 Σύνολο υποχρεώσεων 1.654.989,23 39.701,66 96.312,27 1.791.003,16 Υποχρεώσεις μισθώσεων ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 έως 1 έτος Δάνεια από 2-5 έτη πάνω από 5 έτη Σύνολο 626.605,04 0,00 0,00 626.605,04 Εμπορικοί και άλλοι πιστωτές 1.588.366,91 0,00 0,00 1.588.366,91 Σύνολο υποχρεώσεων 2.214.971,95 0,00 0,00 2.214.971,95 γ) Κίνδυνος ταμειακών ροών και κίνδυνος μεταβολών εύλογης αξίας λόγω μεταβολών των επιτοκίων Ο Όμιλος με εξαίρεση τις τοποθετήσεις του σε καταθέσεις όψεως και προθεσμίας (βραχυπρόθεσμες) δεν έχει τοκοφόρα περιουσιακά στοιχεία και συνεπώς δεν υπόκειται σε κίνδυνο μεταβολής των επιτοκίων από αυτά. Ο Όμιλος χρηματοδοτεί τις επενδύσεις του καθώς και τις ανάγκες του για κεφάλαια κίνησης μέσω τραπεζικού δανεισμού με αποτέλεσμα να επιβαρύνεται με τους σχετικούς χρεωστικούς τόκους. Δάνεια με μεταβλητό επιτόκιο εκθέτουν τον Όμιλο σε κίνδυνο ταμιακών ροών. Δάνεια με σταθερό επιτόκιο εκθέτουν τον Όμιλο σε κίνδυνο μεταβολής της εύλογης αξίας. Τα δάνεια του Ομίλου στο σύνολο τους είναι μεταβλητού επιτοκίου και συνεπώς ο Όμιλος εκτίθεται σε κίνδυνο ταμειακών ροών λόγω μεταβολής των επιτοκίων. Κατά την χρονική περίοδο του 2019, ο Όμιλος δε χρησιμοποίησε παράγωγα χρηματοοικονομικά προϊόντα επιτοκίου. Ανάλυση της ευαισθησίας στον κίνδυνο επιτοκίου παρέχεται στη σημείωση 6.18. 55 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) (δ) Κίνδυνος συναλλάγματος Ο Όμιλος έχει συναλλαγές σε ξένα νομίσματα και αφορούν κυρίως σε αγορές πρώτων υλών από τρίτες χώρες καθώς και τις τοποθετήσεις του σε ομόλογα και αμοιβαία κεφάλαια σε ξένο νόμισμα και ως εκ τούτου υπάρχει κίνδυνος από τις διακυμάνσεις των συναλλαγματικών ισοτιμιών. Ο όμιλος κάνει χρήση παράγωγων χρηματοοικονομικών προϊόντων συναλλάγματος για αντιστάθμιση ταμειακών ροών . ε) Λοιποί κίνδυνοι Από την έναρξη της επιδημίας COVID-19 μέχρι και σήμερα φαίνεται ότι αυτή θα έχει αρνητικές επιπτώσεις τόσο στην παγκόσμια οικονομία όσο και στην εγχώρια, για το έτος 2020. Το μέγεθος των επιπτώσεων στην εγχώρια οικονομία, θα προσδιοριστεί σε σημαντικό βαθμό από την διάρκεια της έντασης του ιού. Θεωρούμε ότι η ελληνική οικονομία θα επηρεαστεί σημαντικά κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2020 με την ελπίδα να ανακάμψει στο τρίτο, εάν και εφόσον ο ιός αυτός υπόκειται σε εποχικό πρότυπο και ελεγχθεί η διασπορά του. Σύμφωνα, με τις τελευταίες εξελίξεις εκτιμάται ότι αναφορικά με την μητρική εταιρεία δεν αναμένεται να επηρεασθεί σημαντικά από την κρίση που έχει προκληθεί λόγω του αντικειμένου των δραστηριότήτων της ενώ η θυγατρική εταιρεία αναμένεται να δεχθεί πιέσεις λόγω κλεισίματος των καταστημάτων λιανικής πώλησης για δύο μήνες περίπου. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι η θυγατρική εταιρεία στο διάστημα των πέντε πρώτων μηνών του 2020 σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα της προηγούμενης χρήσης παρουσιασε μείωση των πωλήσεων της σε ποσοστό 8% περίπου. Συνεπώς η ζήτηση των προϊόντων και κατ’ επέκταση ο τζίρος και τα αποτελέσματα του Ομίλου, εκτιμάται ότι θα επηρεαστούν , οχι όμως σημαντικά , από την κρίση που έχει προκληθεί. Σημειώνεται, ότι η πανδημία είναι σε εξέλιξη, οι εκτιμήσεις αυτές στηρίζονται στα εως τώρα δεδομένα και πληροφόρηση και ο βαθμός αβεβαιότητας τους είναι υψηλός. Παρόλα αυτά η διοίκηση του Ομίλου παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις αυτές, αξιολογεί τους κινδύνους και προβαίνει στις απαραίτητες ενέργειες έτσι ώστε να συνεχιστεί η απρόσκοπτη λειτουργία του Ομίλου. ζ) Διαχείριση κεφαλαιουχικού κινδύνου Πολιτική του Ομίλου είναι η διατήρηση ισχυρής κεφαλαιακής βάσης προκειμένου να διατηρεί υψηλή πιστοληπτική ικανότητα , να τυγχάνει εμπιστοσύνης εκ μέρους των επενδυτών και των εν γένει πιστωτών της και τέλος να υποστηρίζεται η μελλοντική της ανάπτυξη. Η Διοίκηση του ομίλου παρακολουθεί σε συνεχή βάση την κεφαλαιακή της διάρθρωση καθώς και το κόστος και τους κινδύνους για κάθε κατηγορία κεφαλαίου. Η σχέση καθαρού χρέους προς ίδια κεφάλαια έχει ως ακολούθως: Ο όμιλος Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 321.860,56 1.050.667,05 22,26 626.605,04 Χρηματικά διαθέσιμα και ισοδύναμα -1.894.368,65 -1.360.936,92 -1.277.332,27 -689.167,87 Καθαρό χρέος -1.572.508,09 -310.269,87 -1.277.310,01 -62.562,83 Σύνολο ιδίων κεφαλαίων 18.133.830,71 19.131.259,32 17.400.048,62 17.123.819,10 -0,087 -0,016 -0,073 -0,004 Βραχυπρόθεσμα δάνεια τραπεζών Σχέση καθαρού χρέους προς ίδια κεφάλαια 56 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Από τις διατάξεις περί νομοθεσίας των ανωνύμων Εταιρειών , ν. 4548/2018 , επιβάλλονται περιορισμοί σε σχέση με τα ίδια κεφάλαια που έχουν ως εξής : i) Σε περίπτωση που το σύνολο των ιδίων κεφαλαίων της εταιρείας γίνει κατώτερο από το μισό (1/2) του κεφαλαίου, το διοικητικό συμβούλιο υποχρεούται να συγκαλέσει τη γενική συνέλευση, μέσα σε προθεσμία έξι (6) μηνών από τη λήξη της χρήσης, με θέμα τη λύση της εταιρείας ή την υιοθέτηση άλλου μέτρου. ii) Με την επιφύλαξη της αρχής της ίσης μεταχείρισης των μετόχων που βρίσκονται στην ίδια θέση και των διατάξεων για την κατάχρηση της αγοράς, η εταιρεία μπορεί, η ίδια ή με πρόσωπο το οποίο ενεργεί στο όνομά του αλλά για λογαριασμό της, να αποκτήσει μετοχές της που έχουν ήδη εκδοθεί, μόνο όμως ύστερα από έγκριση της γενικής συνέλευσης, η οποία ορίζει τους όρους και τις προϋποθέσεις των προβλεπόμενων αποκτήσεων και, ιδίως, τον ανώτατο αριθμό μετοχών που είναι δυνατόν να αποκτηθούν, τη διάρκεια για την οποία χορηγείται η έγκριση, η οποία δεν μπορεί να υπερβαίνει τους είκοσι τέσσερις (24) μήνες και, σε περίπτωση απόκτησης από επαχθή αιτία, τα κατώτατα και ανώτατα όρια της αξίας απόκτησης. Οι αποκτήσεις γίνονται με ευθύνη των μελών του διοικητικού συμβουλίου, με τις εξής προϋποθέσεις: - Η ονομαστική αξία των μετοχών που αποκτήθηκαν, συμπεριλαμβανομένων των μετοχών τις οποίες είχε αποκτήσει προηγουμένως η εταιρεία και διατηρεί, και των μετοχών τις οποίες απέκτησε πρόσωπο το οποίο ενεργούσε στο όνομά του αλλά για λογαριασμό της εταιρείας, δεν είναι δυνατόν να υπερβαίνει το ένα δέκατο (1/10) του καταβεβλημένου κεφαλαίου. - Η απόκτηση μετοχών, συμπεριλαμβανομένων των μετοχών τις οποίες είχε αποκτήσει προηγουμένως η εταιρεία και διατηρεί, και των μετοχών τις οποίες απέκτησε πρόσωπο, το οποίο ενεργούσε στο όνομά του αλλά για λογαριασμό της εταιρείας, δεν επιτρέπεται να έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση των ιδίων κεφαλαίων σε ποσό κατώτερο του οριζομένου στην παράγραφο 1 του άρθρου 159 του Ν. 4548/2018. iii) Κάθε έτος αφαιρείται το ένα εικοστό (1/20) τουλάχιστον των καθαρών κερδών για σχηματισμό τακτικού αποθεματικού. Η αφαίρεση για σχηματισμό αποθεματικού παύει να είναι υποχρεωτική, μόλις τούτο φθάσει το ένα τρίτο (1/3) τουλάχιστον του κεφαλαίου. Το τακτικό αποθεματικό χρησιμοποιείται αποκλειστικά πριν από κάθε διανομή μερίσματος προς εξίσωση του τυχόν χρεωστικού υπολοίπου της κατάστασης αποτελεσμάτων. iv) Το ελάχιστο μέρισμα υπολογίζεται επί των καθαρών κερδών, ύστερα από αφαίρεση της κράτησης για σχηματισμό τακτικού αποθεματικού και των λοιπών πιστωτικών κονδυλίων της κατάστασης αποτελεσμάτων, που δεν προέρχονται από πραγματοποιημένα κέρδη. Το ελάχιστο μέρισμα ορίζεται σε ποσοστό τριάντα πέντε τοις εκατό (35%) των καθαρών κερδών μετά τις μειώσεις της παραγράφου 1 και καταβάλλεται σε μετρητά. Με απόφαση της γενικής συνέλευσης που λαμβάνεται με αυξημένη απαρτία και πλειοψηφία μπορεί να μειωθεί το ως άνω ποσοστό, όχι όμως κάτω του δέκα τοις εκατό (10%). Μη διανομή του ελάχιστου μερίσματος επιτρέπεται μόνο με απόφαση της γενικής συνέλευσης, που λαμβάνεται με την αυξημένη απαρτία των παραγράφων 3 και 4 του άρθρου 130 και πλειοψηφία ογδόντα τοις εκατό (80%) του εκπροσωπουμένου στη συνέλευση κεφαλαίου. Με απόφαση της γενικής συνέλευσης που λαμβάνεται με αυξημένη απαρτία και πλειοψηφία είναι δυνατόν τα κέρδη που είναι διανεμητέα ως ελάχιστο μέρισμα να κεφαλαιοποιηθούν και να διανεμηθούν σε όλους τους μετόχους με μορφή μετοχών, υπολογιζόμενων στην ονομαστική τους αξία. Με απόφαση της γενικής συνέλευσης, που λαμβάνεται με αυξημένη απαρτία και πλειοψηφία, είναι δυνατόν τα κέρδη, που είναι διανεμητέα ως ελάχιστο μέρισμα, να χορηγηθούν με μορφή τίτλων ημεδαπών ή αλλοδαπών εταιρειών, εισηγμένων σε ρυθμιζόμενη αγορά, ή ιδίων τίτλων τους οποίους έχει στην κυριότητά της η εταιρεία, εφόσον είναι και 57 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) αυτοί εισηγμένοι, με την επιφύλαξη της τήρησης της αρχής της ίσης μεταχείρισης των μετόχων και με την προϋπόθεση ότι οι ως άνω τίτλοι θα αποτελέσουν αντικείμενο αποτίμησης, σύμφωνα με τα άρθρα 17 και 18. Διανομή άλλων περιουσιακών στοιχείων αντί μετρητών είναι επιτρεπτή με τις παραπάνω προϋποθέσεις μόνο ύστερα από ομόφωνη απόφαση όλων των μετόχων. Η εταιρία συμμορφώνεται πλήρως με τις σχετικές διατάξεις που επιβάλλονται από την νομοθεσία σε σχέση με τα ίδια κεφάλαια. 4. Σημαντικές λογιστικές εκτιμήσεις και κρίσεις της Διοικήσεως. Η σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων προυποθέτει τη διενέργεια εκτιμήσεων και παραδοχών , που ενδέχεται να επηρεάσουν τα λογιστικά υπόλοιπα των περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων και τις απαιτούμενες γνωστοποιήσεις για ενδεχόμενες απαιτήσεις και υποχρεώσεις όπως επίσης και το ύψος των εσόδων και εξόδων που αναγνωρίσθηκαν. Η χρήση επαρκούς πληροφόρησης και η εφαρμογή υποκειμενικής κρίσης αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία για τη διενέργεια εκτιμήσεων σε αποτιμήσεις περιουσιακών στοιχείων , απομείωση αξίας αποθεμάτων και απαιτήσεων , υποχρεώσεις από παροχές στο προσωπικό, ανοιχτές φορολογικές υποχρεώσεις και εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις. Τα πραγματικά μελλοντικά αποτελέσματα ενδέχεται να διαφέρουν από τις ανωτέρω εκτιμήσεις . Οι σημαντικότερες πηγές αβεβαιότητας στις λογιστικές εκτιμήσεις της Διοίκησης αφορούν κυρίως τις επίδικες υποθέσεις και τις ανέλεγκτες φορολογικά χρήσεις. Αλλες πηγές αβεβαιότητας είναι σχετικές με τις παραδοχές της Διοίκησης αναφορικά με τα προγράμματα παροχών στο προσωπικό λόγω εξόδου από την υπηρεσία . Επίσης πηγή αβεβαιότητας αποτελεί η εκτίμηση σχετικά με την ωφέλιμη ζωή των αποσβέσιμων παγίων και άυλων στοιχείων. Οι παραπάνω εκτιμήσεις και παραδοχές της Διοικήσεως είναι υπό συνεχή επανεξέταση και επαναξιολόγηση με βάση τα ιστορικά δεδομένα και τις εκάστοτε υφιστάμενες συνθήκες της αγοράς. Δεν υπάρχουν εκτιμήσεις και παραδοχές που ενέχουν σημαντικό κίνδυνο να προκαλέσουν ουσιώδεις προσαρμογές στις λογιστικές αξίες των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων στους επόμενους 12 μήνες. 5. Πληροφόρηση κατά τομέα 5α. Πληροφόρηση για το κέρδος η τη ζημία , τα περιουσιακά στοιχεία και τις υποχρεώσεις Ο Όμιλος υιοθέτησε το ΔΠΧΑ 8 “Λειτουργικοί Τομείς” από 1 Ιανουαρίου 2009. Το ΔΠΧΑ 8 προβλέπει οι λειτουργικοί τομείς να προσδιορίζονται στη βάση των εσωτερικών αναφορών και διαδικασιών του Ομίλου για τα στοιχεία του Ομίλου που ελέγχονται και αναθεωρούνται σε τακτική βάση από την διοίκηση του , που αποφασίζει για τον επιμερισμό των πόρων ανά τομέα και που κρίνει την απόδοσή του. Οι βασικές δραστηριότητες του Ομίλου μετά την εξαγορά και απορρόφηση από την εταιρεία στις 10/10/2013 , της αποκτηθείσας στην χρήση 2012 θυγατρικής εταιρείας ECOJOULE SOLAR AE η οποία είχε σαν αντικείμενο την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και την απόκτηση στη συνέχεια των κατά 100% θυγατρικών , ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΣΣΩΡΕΥΣΗΣ ΗΛΙΑΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ με διακριτικό τίτλο Ε.Σ.Η.Ε Α.Ε. , ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΗΝΕΙΑΣ 1 Α.Ε. και ΚΑΡΜΑ ΜΟΝ. ΙΚΕ με αντικείμενο δραστηριότητας επίσης την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, διαχωρίζονται σε τρεις επιχειρηματικούς τομείς. α) παραγωγή και εμπορία ετοίμων ενδυμάτων (στολές εργασίας). 58 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) β) εμπορία παιδικών και βρεφικών ειδών κ.τ.λ. γ) παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές Στον πίνακα που ακολουθεί παρουσιάζεται ανάλυση ανά τομέα επιχειρηματικής δραστηριότητας: Περίοδος 1/1-31/12/2019 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές Παραγωγή και εμπορία ετοίμων ενδυμάτων Εμπορία ειδών μπεμπε , παιδικών ειδών κτλ Έσοδα από εξωτερικούς πελάτες Έσοδα από άλλους λειτουργικούς τομείς 4.521.549,65 21.578.545,11 - - Σύνολο πωλήσεων 4.521.549,65 21.578.545,11 1.701.646,43 Κόστος πωλήσεων (3.194.554,47) (14.075.405,79) (430.820,57) 1.326.995,18 7.503.139,32 1.270.825,86 131.712,40 217.505,94 - Έξοδα διαθέσεως (532.266,51) (7.401.822,11) (4.262,44) Έξοδα διοικήσεως (390.100,87) (317.059,91) (178.039,98) (91.916,06) (977.116,82) Άλλα έξοδα (19.724,80) (354.542,98) (102,40) (469.003,50) (843.373,68) Χρηματοοικονομικά έξοδα (25.288,97) (233.207,27) (258.496,24) Ζημία από απομείωση ακινήτων - - Έσοδα από χρεόγραφα Κέρδη/Ζημίες από πώληση χρεογράφων Κέρδη/Ζημίες από την αποτίμηση χρηματ. στοιχείων στην εύλογη αξία μέσω της κατάστασης αποτ. χρήσης Κέρδη-ζημίες από συγγενείς επιχειρήσεις - 60.911,67 60.911,67 - 57.323,86 57.323,86 - 358.650,81 358.650,81 - (1.175,60) (1.175,60) Επιχειρηματικές δραστηριότητες Μικτό κέρδος Άλλα έσοδα Κέρδος-Ζημία πρό φόρων 491.326,43 (585.987,01) Λοιπά Απαλοιφές Σύνολο 1.701.646,43 27.801.741,19 - 1.088.421,04 - 27.801.741,19 (17.700.780,83) 115.178,90 10.100.960,36 464.397,24 (7.938.351,06) 29.970,08 - Φόρος εισοδήματος 1.023.730,54 (587.146,19) Κέρδη/Ζημίες μετά από φόρους 436.584,35 ΛΟΙΠΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Προσθήκες παγίων 89.471,66 84.059,98 3.915,00 Αποσβέσεις παγίων 154.074,80 1.670.290,46 401.305,59 61.990,06 2.287.660,91 ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Στοιχεία ενεργητικού (πλην συμμετοχών) 5.247.827,03 16.627.324,03 6.957.533,66 5.841.435,71 34.674.120,43 Συνδεδεμένες εταιρείες 1.008.665,09 Συμμετοχές 1.467.559,00 Σύνολο Ενεργητικού 7.724.051,12 16.627.324,03 6.957.533,66 2.932.917,38 14.603.717,43 12.320,00 177.446,65 1.008.665,09 5.841.435,71 (1.467.559,00) - (1.467.559,00) 35.682.785,52 ΠΑΘΗΤΙΚΟ Σύνολο υποχρεώσεων 17.548.954,81 59 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Περίοδος 1/1-31/12/2018 - ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές Παραγωγή και εμπορία ετοίμων ενδυμάτων Εμπορία ειδών μπεμπε , παιδικών ειδών κτλ Έσοδα από εξωτερικούς πελάτες Έσοδα από άλλους λειτουργικούς τομείς 3.505.069,39 19.583.313,60 - - Σύνολο πωλήσεων 3.505.069,39 19.583.313,60 1.459.803,74 Κόστος πωλήσεων (2.330.200,15) (12.645.082,82) (444.848,06) 1.174.869,24 6.938.230,78 1.014.955,68 - 59.681,86 221.862,34 13.511,00 95.140,00 390.195,20 Έξοδα διαθέσεως (496.528,21) (7.185.715,03) (1.418,25) (98.977,31) (7.782.638,80) Έξοδα διοικήσεως (466.686,69) (316.071,84) (135.490,47) Άλλα έξοδα (96.750,71) (27.310,68) (1.038,60) Χρηματοοικονομικά έξοδα (24.830,75) (52.625,98) (13.010,87) Επιχειρηματικές δραστηριότητες Μικτό κέρδος Άλλα έσοδα Λοιπά Απαλοιφές Σύνολο 1.459.803,74 24.548.186,73 - - 24.548.186,73 (15.420.131,03) - 9.128.055,70 (918.249,00) (8.014,00) (133.113,99) (90.467,60) Ζημία από απομείωση ακινήτων - Έσοδα από χρεόγραφα Κέρδη/Ζημίες από πώληση χρεογράφων Κέρδη/Ζημίες από την αποτίμηση χρηματ. στοιχείων στην εύλογη αξία μέσω της κατάστασης αποτ. χρήσης Κέρδη-ζημίες από συγγενείς επιχειρήσεις - 74.204,26 74.204,26 - (80.950,00) (80.950,00) - (197.812,02) (197.812,02) - (1.227,40) (1.227,40) Κέρδος-Ζημία πρό φόρων 149.754,74 (421.630,41) - 877.508,49 (217.636,47) - Φόρος εισοδήματος 387.996,35 (196.851,34) Κέρδη/Ζημίες μετά από φόρους 191.145,01 ΛΟΙΠΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Προσθήκες παγίων 103.334,54 691.922,37 - Αποσβέσεις παγίων 44.139,78 567.936,92 318.375,72 61.990,06 992.442,48 ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Στοιχεία ενεργητικού (πλην συμμετοχών) 4.608.775,74 11.837.219,39 7.021.154,58 6.454.869,33 29.922.019,04 Συνδεδεμένες εταιρείες 1.009.840,69 Συμμετοχές 2.417.527,00 Σύνολο Ενεργητικού 8.036.143,43 11.837.219,39 7.021.154,58 2.163.407,09 8.582.760,70 1.054.432,62 795.256,91 1.009.840,69 6.454.869,33 (2.417.527,00) - (2.417.527,00) 30.931.859,73 ΠΑΘΗΤΙΚΟ Σύνολο υποχρεώσεων 11.800.600,41 Στη στήλη λοιπά περιλαμβάνεται το αποτέλεσμα από την εκμετάλευση των επενδυτικών ακινήτων καθώς επίσης και των επενδύσεων της εταιρείας σε χρεόγραφα ( εταιρικά και κρατικά ομόλογα –αμοιβαία κεφάλαια). 60 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Ειδικά στη χρήση 2019 περιλαμβάνεται και πρόβλεψη ποσού ευρώ 465.445 (βλέπε σημείωση 6.16). Το σύνολο των εσόδων του Ομίλου και της Εταιρείας αναγνωρίζονται σε συγκεκριμένο χρονικό σημείο. 5β. Πληροφόρηση για γεωγραφικές περιοχές Οι γεωγραφικοί τομείς του ομίλου λειτουργούν ουσιαστικά σε δύο γεωγραφικές περιοχές ( Ελλάδα και Εξωτερικό ) και διευθύνονται από την έδρα . Οι πωλήσεις στο εξωτερικό αφορούν κυρίως σε πωλήσεις σε χώρες της Ευρώπης. Τα έσοδα απο συνεχιζόμενες δραστηριότητες κατανέμονται κατά γεωγραφική περιοχή ως κατωτέρω : Ο όμιλος 1/1-31/12/2019 Πωλήσεις Εμπορευμάτων Ελλάδα Εξωτερικό Σύνολο 21.962.196,77 4.102.056,56 26.064.253,33 Πωλήσεις Προιόντων 1.737.487,86 0,00 1.737.487,86 Πωλήσεις υπηρεσιών 0,00 0,00 0,00 23.699.684,63 4.102.056,56 27.801.741,19 Σύνολο 1/1-31/12/2018 Πωλήσεις Εμπορευμάτων Ελλάδα Εξωτερικό Σύνολο 19.554.972,97 2.678.040,34 22.233.013,31 Πωλήσεις Προιόντων 1.571.496,41 742.597,01 2.314.093,42 Πωλήσεις υπηρεσιών 1.080,00 0,00 1.080,00 21.127.549,38 3.420.637,35 24.548.186,73 Σύνολο Η εταιρεία 1/1-31/12/2019 Ελλάδα Εξωτερικό Σύνολο Πωλήσεις Εμπορευμάτων 1.981.353,22 2.518.877,23 4.500.230,45 Πωλήσεις Προιόντων 1.722.965,63 0,00 1.722.965,63 Πωλήσεις υπηρεσιών 0,00 0,00 0,00 Σύνολο 3.704.318,85 2.518.877,23 6.223.196,08 1/1-31/12/2018 Ελλάδα Εξωτερικό Σύνολο Πωλήσεις Εμπορευμάτων 1.557.232,98 1.107.824,78 2.665.057,76 Πωλήσεις Προιόντων 1.470.671,24 742.597,01 2.213.268,25 Πωλήσεις υπηρεσιών 1.080,00 0,00 1.080,00 3.028.984,22 1.850.421,79 4.879.406,01 Σύνολο Το σύνολο των μη κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων του ομίλου βρίσκονται στην Ελλάδα με εξαίρεση μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία ποσού ευρώ 565.080,28 που βρίσκονται στην Σερβία. 61 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 6. Πληροφορίες για ορισμένους λογαριασμούς των Οικονομικών Καταστάσεων 6.1 Ενσώματα πάγια στοιχεία Οι πραγματοποιηθείσες επενδύσεις στον όμιλο κατά την περίοδο 1/1-31/12/2019 ανήλθαν στο ποσό ευρώ 177.446,64 και αφορούν κυρίως σε διαμορφώσεις επί ακινήτων τρίτων , σε αγορές μεταφορικών μέσων και σε αγορές επίπλων και λοιπού εξοπλισμού . Η κίνηση των Ενσώματων Πάγιων Περιουσιακών στοιχείων στην χρήση 2019 (1.1.2019–31.12.2019) και στην προηγούμενη χρήση 2018 (1.1.2018 – 31.12.2018) έχει ως εξής : Ο όμιλος 31/12/2019 Κόστος Γήπεδα Υπόλοιπο 1/1/2019 Κτίρια Μηχανήματα Μετ. Μέσα Έργα υπό εκτέλεση Έπιπλα Σύνολο 81.996,00 8.764.720,53 6.847.599,88 231.220,77 3.502.613,12 1.340,43 19.429.490,72 Προσθήκες περιόδου - 46.347,62 25.963,98 59.425,00 44.920,65 789,39 177.446,64 Μεταφορές Συναλ. Διαφ. Μετατροπής - - 429,25 (429,25) - - - - 755,15 488,37 - 38,29 - 1.281,81 81.996,00 8.811.823,30 6.874.481,48 290.216,52 3.547.572,06 2.129,82 19.608.219,18 Υπόλοιπο 31/12/2019 Σωρευμένες αποσβέσεις Γήπεδα Έργα υπό εκτέλεση Κτίρια Μηχανήματα Μετ. Μέσα Έπιπλα (5.815.634,92 ) (2.609.786,99 ) (98.955,25) (2.863.058,54 ) - (11.387.435,69 ) (484.355,64) (326.786,96) (32.444,15) (132.651,28) - (978.707,58) (713,01) (6.300.703,57 ) (188,63) (2.936.762,57 ) (131.399,40 ) (38,29) (2.995.748,11 ) - Υπόλοιπο 31/12/2019 (2.469,56 ) - (939,93) (12.367.083,21 ) Αναπ. Αξία 31/12/2019 79.526,44 2.511.119,73 3.937.718,91 158.817,12 551.823,95 2.129,82 7.241.135,97 Έπιπλα Έργα υπό εκτέλεση Υπόλοιπο 1/1/2019 Αποσβέσεις περιόδου Συναλ. Διαφ. Μετατροπής (2.469,56 ) Σύνολο 31/12/2018 Κόστος Γήπεδα Υπόλοιπο 1/1/2018 Κτίρια Μηχανήματα Μετ. Μέσα Σύνολο 81.996,00 8.357.916,41 6.186.803,61 135.183,17 3.153.992,93 1.340,43 17.917.232,55 Προσθήκες περιόδου - 216.566,08 89.178,44 83.740,25 405.772,14 - 795.256,91 Πάγια αποκτηθείσας στην περίοδο θυγατρικής - 189.503,53 571.340,36 - - - 760.843,89 Μεταφορές - - - 12.797,35 - - 12.797,35 Πωλήσεις περιόδου - - - (500,00) (57.189,47) - (57.689,47) 62 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Συναλ. Διαφ. Μετατροπής Υπόλοιπο 31/12/2018 - 734,51 277,46 - 37,52 - 1.049,49 81.996,00 8.764.720,53 6.847.599,88 231.220,77 3.502.613,12 1.340,43 19.429.490,72 Σωρευμένες αποσβέσεις Γήπεδα Έργα υπό εκτέλεση Κτίρια Μηχανήματα Μετ. Μέσα Έπιπλα (2.145.584,07 ) (64.466,83) (2.748.789,99 ) - (10.263.371,16 ) Σύνολο Υπόλοιπο 1/1/2018 - (5.304.530,27 ) Αποσβέσεις περιόδου - (470.322,63) (312.599,01) (22.191,05) (125.339,72) - (930.452,41) Αποσβέσεις αποκτηθείσας στην περίοδο θυγατρικής - (40.134,23) (151.481,08) - - - (191.615,31) Μεταφορές - - - (12.297,37) - - (12.297,37) Πωλήσεις περιόδου - - - - 11.108,69 - 11.108,69 Συναλ. Διαφ. Μετατροπής - (98.955,25) (37,52) (2.863.058,54 ) - - (122,83) (2.609.786,99 ) - Υπόλοιπο 31/12/2018 (647,78) (5.815.634,92 ) - (808,13) (11.387.435,69 ) 81.996,00 2.949.085,61 4.237.812,89 132.265,52 639.554,58 1.340,43 8.042.055,03 Αναπ. Αξία 31/12/2018 Η εταιρεία 31/12/2019 Κόστος Γήπεδα Υπόλοιπο 1/1/2019 Κτίρια Μηχανήματα Μετ. Μέσα Έργα υπό εκτέλεση Έπιπλα Σύνολο 81.996,00 1.205.291,34 6.052.323,43 192.759,24 685.571,45 1.340,43 8.219.281,89 Προσθήκες περιόδου - - 25.735,00 59.425,00 7.437,27 789,39 93.386,66 Πάγια απορροφηθείσας στη χρήση θυγατρικής - 189.503,53 571.340,36 - - - 760.843,89 Πωλήσεις περιόδου - - 429,25 (429,25) - - - 81.996,00 1.394.794,87 6.649.828,04 251.754,99 693.008,72 2.129,82 9.073.512,44 Γήπεδα Κτίρια Μηχανήματα Μετ. Μέσα Υπόλοιπο 31/12/2019 Σωρευμένες αποσβέσεις Έργα υπό εκτέλεση Έπιπλα Σύνολο Υπόλοιπο 1/1/2019 - (374.420,38) (2.347.326,00) (77.398,76) (667.057,45) - (3.466.202,59) Αποσβέσεις περιόδου - (66.430,33) (300.064,28) (26.731,72) (8.947,82) - (402.174,15) Αποσβέσεις απορροφηθείσας στη χρήση θυγατρικής - (43.924,30) (165.503,74) - - - (209.428,04) Υπόλοιπο 31/12/2019 - (484.775,01) (2.812.894,02) (104.130,48) (676.005,27) - (4.077.804,78) 81.996,00 910.019,86 3.836.934,02 147.624,51 17.003,45 2.129,82 4.995.707,66 Αναπ. Αξία 31/12/2019 31/12/2018 Κόστος 63 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Κτίρια 81.996,00 1.205.291,34 6.049.323,42 96.721,64 668.977,17 1.340,43 8.103.650,00 Προσθήκες περιόδου - - 3.000,01 83.740,25 16.594,28 - 103.334,54 Πωλήσεις περιόδου - - - 12.797,35 - - 12.797,35 Λοιπές κινήσεις - - - (500,00) - - (500,00) 81.996,00 1.205.291,34 6.052.323,43 192.759,24 685.571,45 1.340,43 8.219.281,89 Γήπεδα Κτίρια Μηχανήματα Μετ. Μέσα Υπόλοιπο 1/1/2018 Υπόλοιπο 31/12/2018 Μηχανήματα Μετ. Μέσα Έργα υπό εκτέλεση Γήπεδα Έπιπλα Σύνολο Σωρευμένες αποσβέσεις Έργα υπό εκτέλεση Έπιπλα Σύνολο Υπόλοιπο 1/1/2018 - (319.928,67) (2.075.499,76) (48.664,64) (659.895,30) - (3.103.988,37) Αποσβέσεις απορροφηθείσας στη χρήση θυγατρικής - (54.491,71) (271.826,24) (16.436,75) (7.162,15) - (349.916,85) Πωλήσεις περιόδου - - - (12.297,37) - - (12.297,37) Υπόλοιπο 31/12/2018 - (374.420,38) (2.347.326,00) (77.398,76) (667.057,45) - (3.466.202,59) 81.996,00 830.870,96 3.704.997,43 115.360,48 18.514,00 1.340,43 4.753.079,30 Αναπ. Αξία 31/12/2018 6.2 Επενδύσεις σε ακίνητα Ο όμιλος Η εταιρεία 31/12/2019 Κόστος Γήπεδα Κτίρια Σύνολο Γήπεδα Κτίρια Σύνολο 1.350.286,19 2.194.444,84 3.544.731,03 1.350.286,19 2.194.444,84 3.544.731,03 Προσθήκες περιόδου - - - - - - Υπόλοιπο 31/12/2019 1.350.286,19 2.194.444,84 3.544.731,03 1.350.286,19 2.194.444,84 3.544.731,03 Γήπεδα Κτίρια Σύνολο Γήπεδα Κτίρια Σύνολο Υπόλοιπο 1/1/2019 Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1/1/2019 - (819.970,75) (819.970,75) - (819.970,75) (819.970,75) Αποσβέσεις περιόδου - (61.990,04) (61.990,04) - (61.990,04) (61.990,04) Υπόλοιπο 31/12/2019 - (881.960,79) (881.960,79) - (881.960,79) (881.960,79) 1.350.286,19 1.312.484,05 2.662.770,24 1.350.286,19 1.312.484,05 2.662.770,24 Γήπεδα Κτίρια Σύνολο Γήπεδα Κτίρια Σύνολο 1.350.286,19 2.194.444,84 3.544.731,03 1.350.286,19 2.194.444,84 3.544.731,03 Προσθήκες περιόδου - - - - - - Υπόλοιπο 31/12/2018 1.350.286,19 2.194.444,84 3.544.731,03 1.350.286,19 2.194.444,84 3.544.731,03 Γήπεδα Κτίρια Σύνολο Γήπεδα Κτίρια Σύνολο (757.980,68) (757.980,68) (757.980,68) (757.980,68) Αναπ. Αξία 31/12/2019 31/12/2018 Κόστος Υπόλοιπο 1/1/2018 Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1/1/2018 - - 64 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Αποσβέσεις περιόδου - (61.990,07) (61.990,07) - (61.990,07) (61.990,07) Υπόλοιπο 31/12/2018 - (819.970,75) (819.970,75) - (819.970,75) (819.970,75) 1.350.286,19 1.374.474,09 2.724.760,28 1.350.286,19 1.374.474,09 2.724.760,28 Αναπ. Αξία 31/12/2018 6.3 Δικαιώματα Χρήσης Παγιών Αλλαγές στις λογιστικές πολιτικές: Η σημείωση αυτή εξηγεί την επίδραση από την υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις», στις οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας και γνωστοποιεί τις νέες λογιστικές πολιτικές που εφαρμόστηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2019. Ο Όμιλος έχει εφαρμόσει το ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας την τροποποιημένη αναδρομική προσέγγιση καταχωρίζοντας τη σωρευτική επίδραση της αρχικής εφαρμογής ως προσαρμογή στο υπόλοιπο έναρξης των κερδών εις νέο κατά την ημερομηνία πρώτης εφαρμογής. Η συγκριτική πληροφόρηση δεν έχει επαναδιατυπωθεί και εξακολουθεί να γνωστοποιείται σύμφωνα με το ΔΛΠ 17 και την Διερμηνεία ΕΔΔΠΧΑ 4. Αναπροσαρμογές που αναγνωρίσθηκαν κατά την υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 16. Κατά την υιοθέτηση του ΔΠΧA 16, η εταιρεία αναγνώρισε υποχρεώσεις μίσθωσης σε σχέση με μισθώσεις που είχαν προηγουμένως ταξινομηθεί ως «λειτουργικές μισθώσεις» σύμφωνα με τις αρχές του ΔΛΠ 17 «Μισθώσεις». Αυτές οι υποχρεώσεις αποτιμήθηκαν στην παρούσα αξία των υπολοιπόμενων μισθωμάτων, προεξοφλημένων με το επιτόκιο δανεισμού κατά την 1η Ιανουαρίου 2019. Τα αναγνωρισμένα δικαιώματα χρήσης αφορούν σε ακίνητα και μεταφορικά μέσα. Οι κινήσεις των δικαιωμάτων χρήσης παγίων της Εταιρείας και του Ομίλου κατά την χρήση 1/1-31/12/2019 παρουσιάζονται στον κατωτέρω πίνακα: Όμιλος Υπόλοιπο 31.12.2018 Επίδραση από την πρώτη εφαρμογή 1.1.2019 Προσθήκες μισθώσεων Υπόλοιπο 31.12.2019 ΚΤΙΡΙΑ ΜΕΤ. ΜΕΣΑ ΣΥΝΟΛΟ - - - 6.963.052,29 42.674,75 7.005.727,04 612,12 3.611,51 4.223,63 6.963.664,41 46.286,26 7.009.950,67 Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 31.12.2018 - - - Αποσβέσεις χρήσης 2019 1.105.430,97 21.733,65 1.127.164,62 Υπόλοιπο 31.12.2019 1.105.430,97 21.733,65 1.127.164,62 Αναπόσβεστη αξία 31.12.2019 5.858.233,44 24.552,61 5.882.786,05 65 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Εταιρεία ΚΤΙΡΙΑ Υπόλοιπο 31.12.2018 ΜΕΤΑΦ. ΜΕΣΑ ΣΥΝΟΛΟ - - - 192.246,79 0,00 192.246,79 612,12 0,00 612,12 192.858,91 0,00 192.858,91 - - - Αποσβέσεις χρήσης 2019 41.093,82 0,00 41.093,82 Υπόλοιπο 31.12.2019 41.093,82 0,00 41.093,82 151.765,09 0,00 151.765,09 Επίδραση από την πρώτη εφαρμογή 1.1.2019 Προσθήκες μισθώσεων Υπόλοιπο 31.12.2019 Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 31.12.2018 Αναπόσβεστη αξία 31.12.2019 Παρακάτω παρουσιάζονται οι υποχρεώσεις μισθώσεων της Εταιρείας και του Ομίλου και η κίνηση τους για την χρήση που έληξε την 31η Δεκεμβρίου 2019. Υπόλοιπο 31.12.2018 Επίδραση από την πρώτη εφαρμογή 1.1.2019 Προσθήκες μισθώσεων Ομιλος Εταιρεία - - 7.803.345,54 208.972,19 4.223,63 612,12 187.073,08 7.898,65 -1.438.421,98 -48.227,44 6.556.220,27 169.255,52 Ομιλος Εταιρεία Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις μισθώσεων 1.204.236,20 33.241,60 Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις μισθώσεων 5.351.984,07 136.013,92 Τόκοι Πληρωμές Υπόλοιπο 31.12.2019 και αναλύονται ως εξής: Οι καθαρές πληρωμές μισθώσεων που αφορούν το κεφάλαιο των υποχρεώσεων μισθώσεων ανέρχονται για τον Όμιλο και την Εταιρεία σε ποσό ευρώ 1.251.348,90 και 40.328,79 αντίστοιχα. Οι μισθώσεις είναι αποπληρωτέες ως ακολούθως: Ομιλος Εταιρεία Εντός ενός έτους 1.437.348,72 32.917,72 Εντός του δεύτερου έτους 1.272.273,78 17.655,30 Από 3 έως 5 χρόνια 2.768.183,15 37.485,90 Μετά από 5 χρόνια 2.058.736,92 133.301,92 7.536.542,57 221.360,84 -980.322,30 -52.105,32 6.556.220,27 169.255,52 Προεξόφληση Σύνολο υποχρεώσεων μισθώσεων Τα ποσά που αναγνωρίσθηκαν στην κατάσταση συνολικών εισοδημάτων για την εταιρεία και τον όμιλο παρουσιάζονται στον πίνακα που ακολουθεί: 66 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Αποσβέσεις δικαιωμάτων χρήσης Τόκοι μισθώσεων Έξοδα βραχυχρόνιων μισθώσεων Έξοδα ενοικίων με κυμαινόμενο μίσθωμα Ομιλος Εταιρεία 1.127.164,62 41.093,82 187.073,08 7.898,65 15.993,62 270,31 255.297,21 0,00 1.585.528,53 49.262,78 Ο Όμιλος και η Εταιρεία δεν αντιμετωπίζουν κάποιο σημαντικό κίνδυνο ρευστότητας αναφορικά με τις υποχρεώσεις από μισθώσεις. Δεν υπάρχουν σημαντικές δεσμεύσεις από συμβάσεις μίσθωσης οι οποίες δεν έχουν τεθεί σε ισχύ μέχρι τη λήξη της περιόδου αναφοράς. Η αλλαγή στη λογιστική πολιτική επηρέασε τα ακόλουθα στοιχεία στον ισολογισμό της 1η Ιανουαρίου 2019: Όμιλος • Δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων - αύξηση € 7.005.727,04 • Υποχρεώσεις από μισθώσεις - αύξηση € 7.803.345,54 • Υπόλοιπο εις νέον - μείωση € 605.854,42 • Αναβαλλόμενος φόρος - απαίτηση € 191.764,08 Εταιρεία • Δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων - αύξηση € 192.249,79 • Υποχρεώσεις από μισθώσεις - αύξηση € 208.972,19 • Υπόλοιπο εις νέον – μείωση € 12.711,30 • Αναβαλλόμενος φόρος - απαίτηση € 4.011,10 Επίδραση στις γνωστοποιήσεις λειτουργικών τομέων, το EBITDA και τα κέρδη ανά μερίδιο. Τα περιουσιακά στοιχεία του Ομίλου και της Εταιρείας καθώς και οι υποχρεώσεις από μισθώματα αυξήθηκαν ως αποτέλεσμα της αλλαγής της λογιστικής αρχής. Το προσαρμοσμένο EBITDA του Ομίλου και της Εταιρείας αυξήθηκαν κατά ποσό ευρώ 1.438.421,98 και 48.227,44 αντίστοιχα ως αποτέλεσμα της αλλαγής της λογιστικής αρχής. Τα κέρδη της μητρικής ανά μετοχή μειώθηκαν αμελητέα ανά μερίδιο ως αποτέλεσμα της υιοθέτησης του ΔΠΧΑ 16 ενώ τα κέρδη του ομίλου ανά μετοχή αυξήθηκαν κατά 0,011 ευρώ . 67 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 6.4 Άϋλα περιουσικά στοιχεία Ο όμιλος 31/12/2019 Λογισμικά προγράμματα Άδειες λειτουργίας φωτοβολταικών πάρκων Δικαίωμα χρήσης γης Σύνολο Κόστος Υπόλοιπο έναρξης Προσθήκες 398.699,33 35.232,29 55.890,39 - 1.675.591,75 - 2.130.181,47 35.232,29 Υπόλοιπο λήξης 433.931,62 55.890,39 1.675.591,75 2.165.413,76 Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο έναρξης Αποσβέσεις (367.678,12) (16.441,93) (16.767,12) (2.794,52) (280.133,78) (100.562,27) (664.579,02) (119.798,72) Υπόλοιπο λήξης (384.120,05) (19.561,64) (380.696,05) (784.377,74) 49.811,57 36.328,75 1.294.895,70 1.381.036,02 Αναπόσβεστη αξία 31/12/2018 Λογισμικά προγράμματα Άδειες λειτουργίας φωτοβολταικών πάρκων Δικαίωμα χρήσης γης Σύνολο Κόστος Υπόλοιπο έναρξης Προσθήκες 376.450,82 21.764,92 55.890,39 - 1.317.053,90 358.537,85 1.749.395,11 380.302,77 Υπόλοιπο λήξης 398.215,74 55.890,39 1.675.591,75 2.129.697,88 Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο έναρξης Αποσβέσεις (360.586,38) (6.608,15) (13.972,60) (2.794,52) (192.818,40) (87.315,38) (567.377,38) (96.718,05) Υπόλοιπο λήξης (367.194,53) (16.767,12) (280.133,78) (664.095,43) 31.021,21 39.123,27 1.395.457,97 1.465.602,45 Αναπόσβεστη αξία Η Εταιρεία 31/12/2019 Λογισμικά προγράμματα Άδειες λειτουργίας φωτοβολταικών πάρκων Δικαίωμα χρήσης γης Σύνολο Κόστος Υπόλοιπο έναρξης 18.656,06 55.890,39 1.317.053,90 1.391.600,35 Άυλα αποκτηθείσας στην περίοδο θυγατρικής Προσθήκες 20.346,80 - 358.537,85 - 358.537,85 20.346,80 Υπόλοιπο λήξης 39.002,86 55.890,39 1.675.591,75 1.770.485,00 Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο έναρξης (6.799,25) (16.767,12) (267.770,78) (291.337,15) 68 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Αποσβέσεις άυλων ποκτηθείσας στη χρήση θυγατρικής Αποσβέσεις Υπόλοιπο λήξης (8.755,69) (2.794,52) (12.363,00) (100.562,27) (12.363,00) (112.112,48) (15.554,94) (19.561,64) (380.696,05) (415.812,63) 23.447,92 36.328,75 1.294.895,70 1.354.672,37 Αναπόσβεστη αξία 31/12/2018 Λογισμικά προγράμματα Δικαίωμα χρήσης γης Άδειες λειτουργίας φωτοβολταικών πάρκων Σύνολο Κόστος Υπόλοιπο έναρξης Προσθήκες 6.614,94 12.041,12 55.890,39 - 1.317.053,90 - 1.379.559,23 12.041,12 Υπόλοιπο λήξης 18.656,06 55.890,39 1.317.053,90 1.391.600,35 Υπόλοιπο έναρξης (5.396,73) (13.972,60) (192.818,40) (212.187,73) Αποσβέσεις (1.402,52) (2.794,52) (74.952,38) (79.149,42) Υπόλοιπο λήξης (6.799,25) (16.767,12) (267.770,78) (291.337,15) Αναπόσβεστη αξία 11.856,81 39.123,27 1.049.283,12 1.100.263,20 Σωρευμένες αποσβέσεις - Το δικαίωμα χρήσης γης ποσού ευρώ 55.890,39 αφορά το ποσό που καταβλήθηκε στο Ελληνικό Δημόσιο ως αντάλλαγμα χρήσης για την εγκατάσταση του φωτοβολταικού πάρκου σε δημόσια έκταση και μεταφέρεται αναλογικά από την έναρξη λειτουργίας της επένδυσης στα αποτελέσματα χρήσεως . -Το κονδύλιο “ άδειες λειτουργίας φωτοβολταικών πάρκων “ κόστους ευρώ 1.675.591,75 αφορά κατά ποσό ευρώ 1.663.094,90 στην : - υπεραξία που καταβλήθηκε στη χρήση 2012 κατά την εξαγορά της θυγατρικής εταιρείας ECOJOULE A.E. (ευρώ 526.595,81) - υπεραξία που καταβλήθηκε τον Ιανουάριο του 2016 κατά την εξαγορά της θυγατρικής εταιρείας Ε.Σ.Η.Ε. Α.Ε. (ευρώ 228.745,97) - υπεραξία που καταβλήθηκε τον Νοέμβριο του 2016 κατά την εξαγορά της θυγατρικής εταιρείας ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΗΝΕΙΑΣ 1 Α.Ε. (ευρώ 549.215,27) και - υπεραξία που καταβλήθηκε τον Ιούνιο του 2018 κατά την εξαγορά της θυγατρικής εταιρείας ΚΑΡΜΑ ΜΟΝ. ΙΚΕ (ευρώ 358.537,85). Τα παραπάνω ποσά αφορούν ουσιαστικά στο τίμημα της άδειας λειτουργίας των εν λόγω φωτοβολταικών πάρκων και μεταφέρονται αναλογικά από την έναρξη λειτουργίας τους στα αποτελέσματα χρήσεως. 69 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 6.5 Επενδύσεις σε θυγατρικές – συγγενείς επιχειρήσεις Ο όμιλος 31/12/2019 31/12/2018 Επενδύσεις σε θυγατρικές επιχειρήσεις Επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 - - 1.467.559,00 2.417.527,00 1.008.665,09 1.009.840,69 1.027.147,00 1.027.147,00 1.008.665,09 1.009.840,69 2.494.706,00 3.444.674,00 Η μείωση του λογαριασμού της μητρικής Επενδύσεις σε θυγατρικές επιχειρήσεις κατά ποσό ευρώ 949.968,00 αφορά στην αξία θυγατρικής εταιρείας με την επωνυμία ΚΑΡΜΑ ΜΟΝΟΠΡ. ΙΚΕ η οποία απορροφήθηκε στη χρήση 2019 με ημερομηνία μετασχηματισμού την 31/12/2018. 6.5.1 Επενδύσεις σε θυγατρικές επιχειρήσεις 1) Στις οικονομικές καταστάσεις της μητρικής εταιρείας : Ανάλυση Θυγατρικών Εταιριών Εταιρεία Χώρα Εγκατάστασης Ποσοστό Συμμετοχής Αξία Κτήσεως Εύλογη Αξία 31/12/2019 Υπεραξία Ελλάδα 30,333% 766.843,40 1.467.559,00 700.715,60 766.843,40 1.467.559,00 700.715,60 ΛΗΤΩ Α.Ε. ΣΥΝΟΛΑ Η παραπάνω θυγατρική εταιρεία ΛΗΤΩ Α.Ε. καταχωρήθηκε στην εύλογη αξία της μετά από εκτίμηση που πραγματοποιήθηκε την 1.1.2004 . Επικαιροποίηση της εκτίμησης πραγματοποιείται κατά τακτά χρονικά διαστήματα και οι διαφορές που προκύπτουν καταχωρούνται στα ίδια κεφάλαια. Κατά την εκτίμηση που πραγματοποιήθηκε την 31/12/2019 δεν προέκυψαν διαφορές. 2) Στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις : Ενοποιούνται με την μέθοδο της ολικής ενοποίησης. Όπως αναφέρεται παραπάνω στην παράγραφο ‘’ Γενικές πληροφορίες ‘’ η εταιρεία ΛΗΤΩ Α.Ε. ενοποιείται πλήρως επειδή η μητρική εταιρία η οποία συμμετέχει με 30,333% στο μετοχικό της κεφάλαιο έχει σύμβαση συνεργασίας με μέτοχο της εταιρείας αυτής που κατείχε κατά την 31.12.2019 ποσοστό 39,999% του μετοχικού της κεφαλαίου και έτσι έχει τη δυνατότητα να κατευθύνει την οικονομική και επιχειρηματική πολιτική της επιχείρησης. 6.5.2 Επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις 1) Στις οικονομικές καταστάσεις της μητρικής εταιρείας: 31.12.2019 31.12.2018 1.027.147,00 1.027.147,00 70 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Ανάλυση Επενδύσεων σε συγγενείς επιχειρήσεις Χώρα Εταιρεία Εγκατάστασης % Συμμετοχής Ελλάδα 25,00% Αξία Κτήσεως Κόστος Κτήσης Υπεραξία μείον Απομείωση (Υποτίμηση) HARMONY CRUISES Α.Ν.Ε. 1.027.147,00 1.027.147,00 - Η συμμετοχή στην εταιρεία HARMONY CRUISES Α.Ε. αποτιμήθηκε στο κόστος κτήσεως της. Η εταιρεία ασκεί την δραστηριότητά της μέσω της θυγατρικής της «HARMONY G. ΝΕΠΑ». Ανα τακτά χρονικά διαστήματα πραγματοποιείται έλεγχος απομείωσης της αξίας της. Κατά τον έλεγχο που πραγματοποιήθηκε την 31.12.2019 δεν προέκυψαν διαφορές. 2) Στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις: 31.12.2019 31.12.2018 1.008.665,09 1.009.840,69 - Η συμμετοχή στην εταιρεία HARMONY CRUISES Α.Ε. περιλαμβάνεται στην ενοποίηση με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. 6.6 Ανάλυση των αναβαλλόμενων φόρων Ανάλυση των αναβαλλόμενων φόρων όπως εμφανίζονται στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις Ο όμιλος Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 234.036,60 97.631,44 0,00 0,00 Αναβαλλόμενες φορολ. Υποχρεώσεις -554.529,96 -389.911,74 750.746,35 553.872,65 Υπόλοιπο -320.493,36 -292.280,30 -750.746,35 -553.872,65 Αναβαλλόμενες φορολ. απαιτήσεις Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις συμψηφίζονται με τις αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις όταν υπάρχει ένα νόμιμα ασκητό δικαίωμα για συμψηφισμό και υπόκεινται και τα δύο στην ίδια φορολογική αρχή. Ο όμιλος Αναβαλλόμενες φορολ. απαιτήσεις Αναβαλλόμενες φορολ. Υποχρεώσεις Υπόλοιπο Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 1.911.307,37 266.035,93 53.488,85 51.354,87 -2.231.800,73 -558.316,23 -804.235,20 -605.227,52 -320.493,36 -292.280,30 -750.746,35 -553.872,65 71 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Η συνολική μεταβολή στον αναβαλλόμενο φόρο εισοδήματος είναι η παρακάτω : Ο όμιλος Υπόλοιπο αρχής περιόδου 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 -292.280,30 -274.532,83 -553.872,65 -593.817,19 0,00 0,00 -43.687,97 0,00 -203.938,90 35.421,91 -155.330,94 54.608,77 177.133,81 0,00 3.629,29 0,00 -1.484,08 -53.243,95 -1.484,08 -14.664,23 76,12 74,57 0,00 0,00 -320.493,35 -292.280,30 -750.746,35 -553.872,65 Απορρόφηση θυγατρικής εταιρείας Χρέωση κατάστασης αποτελεσμάτων Χρέωση 1.1.2019 λόγω εφαρμογής IFRS 16 Φόρος λοιπών συνολικών εισοδημάτων Διαφορές συναλλαγματικής μετατροπής Υπόλοιπο τέλους περιόδου Η εταιρεία Για τις υφιστάμενες κατά την 31/12/2019 προσωρινές διαφορές μεταξύ φορολογικής και λογιστικής βάσης υπολογίσθηκε αναβαλλόμενος φόρος με συντελεστή 24% . Τα στοιχεία του ισολογισμού με τα οποία σχετίζονται οι αναβαλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις και η μεταβολή των κονδυλίων στις χρήσεις 2018 και 2019 έχουν ως εξής Χρέωση/Πίστωση στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/Πίστωση στα λοιπά συνολικά έσοδα -548.643,59 21.125,90 8.700,00 -19.677,83 -5.452,36 0,00 0,00 0,00 0,00 -568.321,42 15.673,54 8.700,00 94.954,85 -21.560,21 64.989,00 31.468,92 74.432,30 1.534,43 56.130,82 0,00 0,00 -7.589,66 0,00 0,00 0,00 -42.692,87 0,00 96.489,28 34.570,61 64.989,00 -11.223,95 66.842,64 -274.532,83 24.945,40 -42.692,87 -292.280,30 Χρέωση/Πίστωση στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/Πίστωση στα λοιπά συνολικά έσοδα Χρέωση/Πίστω ση 1.1.2019 IFRS 16 -568.321,42 -48.464,47 0,00 0,00 -616.785,89 Δικαιώματα χρήσης παγίων 0,00 246.762,10 0,00 -1.624.869,51 -1.378.107,41 Άυλα περιουσιακά στοιχεία 15.673,54 -6.725,69 0,00 0,00 8.947,85 Αποθέματα Προβλέψεις για παροχές σε εργαζομένους 8.700,00 -1.500,00 0,00 0,00 7.200,00 96.489,28 -6.801,28 0,00 0,00 89.688,00 Χρεόγραφα 34.570,61 -91.014,85 0,00 0,00 -56.444,24 2018 Ενσώματα περιουσιακά στοιχεία Άυλα περιουσιακά στοιχεία Αποθέματα Προβλέψεις για παροχές σε εργαζομένους Χρεόγραφα Εσοδα επόμενων χρήσεων Παράγωγα Μεταφερ. φορολογικά ζημίες ΣΥΝΟΛΟ 2019 Ενσώματα περιουσιακά στοιχεία Υπόλοιπο 1.1.2018 Υπόλοιπο 1.1.2019 Υπόλοιπο 31.12.2018 Υπόλοιπο 31.12.2019 72 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Υποχρεώσεις μισθώσεων 0,00 -276.404,22 Εσοδα επόμενων χρήσεων 64.989,00 Παράγωγα Μεταφερόμενες φορολογικά ζημίες -11.223,95 ΣΥΝΟΛΟ 0,00 1.813.820,60 1.537.416,38 -18.266,76 0,00 0,00 46.722,24 0,00 -1.484,07 0,00 -12.708,02 66.842,64 -13.264,91 0,00 0,00 53.577,73 -292.280,30 -215.680,08 -1.484,07 188.951,09 -320.493,36 Χρέωση/Πίστωση στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/Πίστωση στα λοιπά συνολικά έσοδα -421.786,70 15.410,33 -203.207,52 2.962,03 -4.901,07 0,00 0,00 0,00 28.028,63 -418.824,67 10.509,26 -175.178,90 5.858,00 -21.560,21 31.468,92 417,00 56.130,82 0,00 0,00 0,00 -42.692,87 6.275,00 34.570,61 -11.223,95 -593.817,18 54.608,78 -14.664,24 -553.872,65 Χρέωση/Πίστωση στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/Πίστωση 1.1.2019 σε Καθαρή θέση Χρέωση/Πίστω ση 1.1.2019 IFRS 16 -418.824,67 0,00 10.509,26 -175.178,90 -110.385,14 9.862,52 -4.385,73 0,00 0,00 0,00 0,00 7.007,16 0,00 -46.286,14 0,00 0,00 -529.209,81 -36.423,62 6.123,53 -168.171,74 6.275,00 34.570,61 0,00 0,00 -11.223,95 469,00 -91.014,85 -9.678,91 -1.277,76 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 -1.484,07 0,00 0,00 50.300,23 0,00 0,00 6.744,00 -56.444,24 40.621,32 -1.277,76 -12.708,02 -553.872,65 -206.410,87 5.523,09 4.014,09 -750.746,34 Εταιρεία 2018 Ενσώματα περιουσιακά στοιχεία Άυλα περιουσιακά στοιχεία Συμμετοχές Προβλέψεις για παροχές σε εργαζομένους Χρεόγραφα Παράγωγα ΣΥΝΟΛΟ 2019 Ενσώματα περιουσιακά στοιχεία Δικαιώματα χρήσης παγίων Άυλα περιουσιακά στοιχεία Συμμετοχές Προβλέψεις για παροχές σε εργαζομένους Χρεόγραφα Υποχρεώσεις μισθώσεων Εσοδα επόμενων χρήσεων Παράγωγα ΣΥΝΟΛΟ Υπόλοιπο 1.1.2018 Υπόλοιπο 1.1.2019 Υπόλοιπο 31.12.2018 Υπόλοιπο 31.12.2019 6.7 Άλλες μακροπρόθεσμες απαιτήσεις Περιλαμβάνονται οι δοθείσες προκαταβολές κατά την εκμίσθωση καταστημάτων οι οποίες μεταφέρονται στα αποτελέσματα χρήσεως ανάλογα με την μισθωτική διάρκεια κάθε ακινήτου καθώς και διάφορες εγγυήσεις (ενοικίων , ΔΕΗ , κτλ) Ο όμιλος Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 45.355,84 55.822,48 0,00 0,00 Εγγυήσεις διάφορες 426.675,14 414.358,70 11.327,43 12.827,43 Σύνολο 472.030,98 470.181,18 11.327,43 12.827,43 Προκαταβληθέντα ποσά για ενοικίαση καταστημάτων 73 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Ανάλυση κίνησης λογαριασμού ‘’ Προκαταβληθέντα ποσά για ενοικίαση καταστημάτων’’ Ο όμιλος Υπόλοιπο έναρξης Μεταφορά στα αποτελέσματα χρήσεως Υπόλοιπο λήξης Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 55.822,48 66.289,12 0,00 0,00 -10.466,64 -10.466,64 0,00 0,00 45.355,84 55.822,48 0,00 0,00 6.8 Αποθέματα Ο όμιλος Εμπορεύματα Προιόντα Πρώτες & βοηθ. Ύλες Σύνολο Μείον: Προβλέψεις Υπόλοιπο Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 7.021.650,12 7.098.279,01 523.159,51 269.141,26 0,00 22.647,16 0,00 22.647,16 20.098,28 108.745,72 20.098,28 108.745,72 7.041.748,40 7.229.671,89 543.257,79 400.534,14 -30.000,00 -30.000,00 0,00 0,00 7.011.748,40 7.199.671,89 543.257,79 400.534,14 6.9 Απαιτήσεις απο πελάτες Ανάλυση: Ο όμιλος 31/12/2019 Πελάτες 31/12/2018 Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 7.751.261,21 6.970.970,99 6.970.344,48 6.032.782,65 Γραμμάτια εισπρακτέα 236.151,08 236.151,08 236.151,08 236.151,08 Επιταγές εισπρακτέες 101.871,57 90.186,57 81.871,57 90.186,57 Σύνολο Μείον: Προβλέψεις αναμενόμενων ζημιών πιστώσεων 8.089.283,86 7.297.308,64 7.288.367,13 6.359.120,30 -4.522.887,92 -4.515.421,06 -4.510.000,00 -4.502.868,66 3.566.395,94 2.781.887,58 2.778.367,13 1.856.251,64 Υπόλοιπο Οι απαιτήσεις από πελάτες εμφανίζονται απομειωμένες κατά την 31/12/2019 σε επίπεδο Ομίλου και Εταιρείας κατά ποσό ευρώ 4.522.887,92 και 4.510.000,00 αντίστοιχα. Το ποσό αυτό αφορά στη σχηματισθείσα σωρευτικά μέχρι την 31/12/2019 πρόβλεψη για το σύνολο των εμπορικών απαιτήσεων της εταιρίας.Το σύνολο των ανωτέρω απαιτήσεων θεωρείται πως είναι βραχυπρόθεσμης λήξης και η λογιστική τους αξία θεωρείται πως προσεγγίζει την εύλογη αξία τους. Στην Χρήση 2018 εφαρμόσθηκε για πρώτη φορά η απλοποιημένη προσέγγιση της παραγράφου 5.5.15 του Δ.Π.Χ.Α. 9, βάσει της οποίας ο αντίθετος λογαριασμός των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών από απαιτήσεις από 74 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) πελάτες προσδιορίζεται στο ποσό που προκύπτει με βάση τη συνολική διάρκεια των απαιτήσεων.Στην τρέχουσα χρήση επανεξετάσθηκαν οι εκτιμήσεις απωλειών με βάση και τα στοιχεία που προέκυψαν στη τρέχουσα χρήση.Για τον προσδιορισμό των εν λόγω ζημιών χρησιμοποιήθηκε ο κατωτέρω πίνακας χρονολογικής ανάλυσης και ποσοστών, που αναπτύχθηκε με τη χρήση ιστορικών δεδομένων και εύλογων προβλέψεων για το μέλλον. Όμιλος 31/12/2019 Απαιτήσεις Ποσοστό απωλείών Χωρίς καθυστέρηση 1-90 ημέρες 91-180 ημέρες 181-360 ημέρες 3.447.689,88 άνω των 361 ημερών 4.641.593,98 0,20% 0,50% 2,00% 5,00% 97,30% 6.895,38 0,00 0,00 0,00 4.515.992,54 Σύνολο 8.089.283,86 4.522.887,92 -4.515.421,06 7.466,86 31/12/2018 Απαιτήσεις Ποσοστό απωλείών Χωρίς καθυστέρηση 1-90 ημέρες 91-180 ημέρες 181-360 ημέρες 2.645.653,79 άνω των 361 ημερών 4.651.654,85 0,20% 0,50% 2,00% 5,00% 97,00% 5.291,31 0,00 0,00 0,00 4.510.129,75 Σύνολο 7.297.308,64 4.515.421,06 -4.500.715,65 14.705,41 Εταιρεία 31/12/2019 Απαιτήσεις Ποσοστό απωλείών Χωρίς καθυστέρηση 1-90 ημέρες 91-180 ημέρες 181-360 ημέρες 2.657.914,22 άνω των 361 ημερών 4.630.452,91 0,20% 0,50% 2,00% 5,00% 97,30% 5.315,83 0,00 0,00 0,00 4.504.684,17 Σύνολο 7.288.367,13 4.510.000,00 -4.502.868,66 7.131,34 31/12/2018 Απαιτήσεις Ποσοστό απωλείών Χωρίς καθυστέρηση 1-90 ημέρες 91-180 ημέρες 181-360 ημέρες 1.720.406,07 άνω των 361 ημερών 4.638.714,23 0,20% 0,50% 2,00% 5,00% 97,00% 3.440,81 0,00 0,00 0,00 4.499.427,84 Σύνολο 6.359.120,30 4.502.868,66 -4.489.416,58 75 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 13.452,08 6.10 Λοιπές απαιτήσεις Ανάλυση : Ο όμιλος Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 511.166,55 984.066,06 511.165,06 945.673,21 13.644,53 26.453,80 5.463,48 16.890,93 457.764,66 191.486,57 445.474,11 107.821,91 59.133,93 67.497,06 24.363,64 23.208,66 5.355,41 7.112,72 5.355,41 7.112,72 Απαιτήσεις από ασφαλιστ. Εταιρείες 465.445,00 465.445,00 465.445,00 465.445,00 Λοιπές απαιτήσεις 223.755,11 492.913,84 222.783,35 383.406,19 1.736.265,19 2.234.975,05 1.680.050,05 1.949.558,62 -640.069,20 -225.877,36 -640.069,20 -225.877,36 1.096.195,99 2.009.097,69 1.039.980,85 1.723.681,26 Απαιτήσεις από Δημόσιο Έσοδα χρήσεως εισπρακτέα Προκαταβολές σε προμηθευτές Έξοδα επόμενων χρήσεων Λογαριασμοί προς απόδοση Σύνολο Μείον: Προβλέψεις Υπόλοιπο Η ανάλυση της κίνησης των προβλέψεων έχει ως εξής: Ο όμιλος Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 Υπόλοιπο 1.1 -225.877,36 225.877,36 -225.877,36 225.877,36 Σχηματισθείσες στη χρήση προβλέψεις -414.191,84 0,00 -414.191,84 0,00 Σύνολο -640.069,20 225.877,36 -640.069,20 225.877,36 Σχετικά με τις "λοιπές απαιτήσεις" ο όμιλος και η εταιρεία έχουν σχηματίσει σωρευτικά πρόβλεψη έως την 31/12/2019 ποσού ευρώ 640.069,20 για απαιτήσεις που βρίσκονται σε καθυστέρηση και η είσπραξη τους δεν θεωρείται πιθανή. Το υπόλοιπο του λογαριασμού απαιτήσεις από ασφαλιστικές εταιρείες ποσού ευρώ 465.445,00 αφορά σε διεκδικούμενη από ασφαλιστική εταιρεία αποζημίωση λόγω κλοπής αποθεμάτων (εμπορευμάτων, προιόντων κτλ) που έγινε στη διάρκεια της χρήσης 2011 στις κεντρικές αποθήκες της εταιρείας στον Άγιο Ανδρέα Καβάλας. Το ποσό της δικαστικά διεκδικούμενης αποζημίωσης προέκυψε από φυσική απογραφή των αποθεμάτων μετά την κλοπή , έπειτα από απαίτηση της ασφαλιστικής εταιρείας. Για την ανωτέρω υπόθεση η εταιρία κατέθεσε εντός του 2018 αίτηση αναιρέσεως προς προσδιορισμό στον Άρειο Πάγο και έχει σχηματίσει ισόποση πρόβλεψη σε βάρος των αποτελεσμάτων χρήσης για την περίπτωση αρνητικής εξέλιξης της υπόθεσης αυτής. 76 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 6.11 Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που αποτιμώνται στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων Ο όμιλος 31/12/2019 Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που αποτιμώνται στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων 3.178.665,48 Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2018 3.730.109,04 3.178.665,48 3.730.109,04 Ανάλυση : Λογιστικό Υπόλοιπο Εύλογη αξία 31/12/2019 Διαφορές αποτίμησης 711.625,91 715.693,67 4.067,76 1.724.816,77 1.959.112,63 234.295,86 329.571,99 411.859,18 82.287,19 54.000,00 92.000,00 38.000,00 2.820.014,67 3.178.665,48 358.650,81 Ομολογίες δανείων σε ευρώ Μερίδια Αμοιβαίων Κεφαλαίων σε ευρώ Μερίδια Αμοιβαίων Κεφαλαίων σε Ξ.Ν. Μετοχές Αποτιμήθηκαν στην εύλογη αξία τους μέσω αποτελεσμάτων και αποτελούνται από επενδύσεις σε αμοιβαία κεφάλαια, εταιρικά και κρατικά ομόλογα και μετοχικούς τίτλους Κατά την αποτίμηση της 31/12/2019 προέκυψαν διαφορές ποσού ευρώ 358.650,81 οι οποίες καταχωρήθηκαν στα αποτελέσματα (έσοδα) της χρήσης 2019. Επίσης κατά την 31/12/2019 έγινε λογιστικοποίηση των δουλευμένων πιστωτικών τόκων των ομολογιών ποσού ευρώ 5.463,48 η οποία εμφανίζεται στα έσοδα χρήσης εισπρακτέα. Η εταιρεία κατέχει επίσης μετοχικούς τίτλους των εταιρειών ΜΙΝΙΟΝ Α.Ε. και ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΖΩΗ Α.Ε. συνολικής αξίας κτήσης ποσού ευρώ 321.050,52 οι οποίες (εταιρείες) έχουν πάψει να υφίστανται. Η συμμετοχή στην εταιρεία ΜΙΝΙΟΝ Α.Ε. απομειώθηκε συνολικά την 1.1.2004 ενώ η συμμετοχή στην εταιρεία ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΖΩΗ Α.Ε. απομειώθηκε συνολικά στη χρήση 2004, τα αποτελέσματα της οποίας και επιβάρυνε. 6.12 Ανάλυση των ταμιακών διαθεσίμων Ο όμιλος Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 55.915,34 66.422,08 950,37 1.707,77 Βραχυπρ. τραπεζικές καταθέσεις 1.838.453,31 1.294.514,84 1.276.381,90 687.460,10 Σύνολο 1.894.368,65 1.360.936,92 1.277.332,27 689.167,87 Διαθέσιμα στο ταμείο 6.13 Μετοχικό Κεφάλαιο – Υπέρ το άρτιο 77 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Αριθμός μετοχών Κοινές μετοχές Υπέρ το άρτιο Ίδιες μετοχές Σύνολο 31 Δεκεμβρίου 2018 3.307.500 1.521.450,00 3.601.974,63 0,00 5.123.424,63 31 Δεκεμβρίου 2019 3.307.500 694.575,00 3.601.974,63 0,00 4.296.549,63 Το μετοχικό κεφάλαιο της εταιρείας ανέρχεται στο ποσό των ευρώ 694.575,00 διαιρούμενο σε 3.307.500 κοινές ονομαστικές μετοχές ονομαστικής αξίας 0,21 ευρώ η κάθε μία και είναι ολοσχερώς καταβεβλημένο. Στη χρήση 2019 έγινε μείωση του μετοχικού κεφαλαίου κατά ποσό ευρώ 826.875 με επιστροφή κεφαλαίου στους μετόχους 0,25 ευρώ ανά μετοχή, με μείωση της ονομαστικής αξίας της μετοχής από 0,46 ευρώ σε 0,21 ευρώ και σχετική τροποποίηση της παρ. 1 του άρθρου 5 του καταστατικού της εταιρίας. 6.14 Αποθεματικά εύλογης αξίας Ο Όμιλος Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 - - 532.543,86 525.937,56 Αποθεματικά εύλογης αξίας Αφορά στην υπεραξία από την αποτίμηση της θυγατρικής εταιρείας ΛΗΤΩ Α.Ε. στην εύλογη αξία της μετά την αφαίρεση του αναλογούντος αναβαλλόμενου φόρου. Η αύξηση του λογαριασμού στη χρήση 2019 αφορά στην αλλαγή συντελεστή υπολογισμού αναβαλλόμενου φόρου. 6.15 Λοιπά αποθεματικά Ο Όμιλος Τακτικό αποθεματικό Ειδικά Αποθεματικά Αποθεματικά από έσοδα συμμετοχών Αφορολόγητα Αποθεματικά Σύνολο Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 1.340.991,22 1.357.810,75 1.102.366,68 1.119.186,21 121.519,88 103.131,75 121.519,88 103.131,75 2.574.901,23 2.574.901,23 2.574.901,23 2.574.901,23 698.556,55 698.556,55 671.093,67 671.093,67 4.735.968,88 4.734.400,28 4.469.881,46 4.468.312,86 - Τακτικό αποθεματικό Το τακτικό αποθεματικό είναι το 5% των μετά από φόρους κερδών έως ότου αυτό να ανέλθει στο 1/3 του μετοχικού κεφαλαίου . Αυτό το αποθεματικό δεν μπορεί να διανεμηθεί , αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί για κάλυψη ζημιών. - Αφορολόγητα αποθεματικά Αφορούν σε αποθεματικά διάφορων αναπτυξιακών νόμων , αποθεματικά από απαλλασσόμενα της φορολογίας έσοδα και αποθεματικά από έσοδα φορολογηθέντα με ειδικό τρόπο. Σε περίπτωση διανομής τους θα καταβληθεί ο αναλογών φόρος σύμφωνα με τον ισχύοντα φορολογικό συντελεστή. 78 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 6.16 Προβλέψεις και λοιπές υποχρεώσεις Ο όμιλος Πρόβλεψη για διαφορά φόρου εισοδήματος 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 549.900,00 549.900,00 549.900,00 549.900,00 7.770,00 7.750,00 7.770,00 7.750,00 557.670,00 557.650,00 557.670,00 557.650,00 Λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Σύνολο δανείων Η εταιρεία Το υπόλοιπο του λογαρισμού Πρόβλεψη για διαφορά φόρου εισοδήματος ποσού ευρώ 549.900,00 αφορά σχηματισθείσα στη χρήση 2017 πρόβλεψη για ενδεχόμενη αρνητική εξέλιξη φορολογικής υπόθεσης της μητρικής εταιρείας (βλέπε αναλυτικά κατωτέρω σημείωση 7.2) 6.17 Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις - Δεν υφίσταντο κατά την 31.12.2019 ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις του ομίλου και της εταιρείας προς το Ελληνικό Δημόσιο και τους Ασφαλιστικούς Οργανισμούς . - Η ανάλυση των υποχρεώσεων σε προμηθευτές και λοιπούς πιστωτές της εταιρείας έχει ως εξής: Ο όμιλος Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 Προμηθευτές 5.245.887,17 5.430.582,48 98.471,19 95.007,83 Επιταγές πληρωτέες 1.006.457,32 1.297.294,58 0,00 0,00 Προκαταβολές πελατών 358.088,56 309.315,09 36.143,16 48.558,64 Φόροι - τέλη 464.053,77 422.217,90 3.957,02 30.823,43 Ασφαλιστικοί οργανισμοί 184.740,94 180.602,53 9.691,18 10.372,18 Εξοδα χρήσεως δουλευμένα 44.862,37 44.824,39 6.421,09 3.965,70 Εσοδα επόμενων χρήσεων 200.000,00 224.100,00 0,00 0,00 93.801,25 100.137,87 11.332,37 11.094,55 8.736,18 0,00 0,00 0,00 Υποχρ. σε μετόχους από μείωση ΜΚ 785.308,29 877.386,06 785.308,29 877.386,06 Λοιπές υποχρεώσεις 402.221,70 285.481,71 295.373,78 259.069,53 8.794.157,55 9.171.942,61 1.246.698,08 1.336.277,92 Αποδοχές προσωπικού πληρωτέες Αγορές υπο τακτοποίηση Οι υποχρεώσεις προς το Ελληνικό Δημόσιο και τους Ασφαλιστικούς Οργανισμούς είναι πληρωτέες εντός δύο (2) μηνών από την λήξη της χρήσης. Οι λοιπές υποχρεώσεις είναι πληρωτέες κατά το μεγαλύτερο μέρος τους εντός έξι (6) μηνών από τη λήξη της χρήσης. 79 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 6.18 Ανάλυση των δανείων Ο όμιλος Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 Μακροπρόθεσμα δάνεια - - - - Βραχυπρόθεσμα δάνεια 321.860,56 1.050.667,05 22,26 626.605,04 Σύνολο δανείων 321.860,56 1.050.667,05 22,26 626.605,04 Τα ποσά των δανείων που είναι πληρωτέα εντός του επόμενου έτους από την ημερομηνία του Ισολογισμού , χαρακτηρίζονται ως βραχυπρόθεσμα ενώ αυτά που είναι πληρωτέα μετά από ένα έτος χαρακτηρίζονται ως μακροπρόθεσμα. Ο όμιλος με 31/12/2019 έχει δυνατότητα επιπλέον τραπεζικού δανεισμού ποσού ευρώ 9.400.000 και η μητρική εταιρεία ποσού ευρώ 8.200.000. Ανάλυση ευαισθησίας δανειακών υποχρεώσεων Εάν τα υφιστάμενα επιτόκια ήταν κατά 50 μονάδες βάσης υψηλότερα ή χαμηλότερα (+/- 0,5%), κρατώντας σταθερές τις υπόλοιπες μεταβλητές, το κέρδος προ φόρων του ομίλου για τη χρήση που έληξε την 31.12.2019 θα μειωνόταν ή θα αυξανόταν αντίστοιχα κατά ποσό ευρώ 26.000 περίπου και το κέρδος μετά από φόρους θα μειωνόταν ή θα αυξανόταν αντίστοιχα κατά ποσό ευρώ 19.800 περίπου και το κέρδος προ φόρων της εταιρείας για τη χρήση που έληξε την 31.12.2019 θα μειωνόταν ή θα αυξανόταν αντίστοιχα κατά ποσό ευρώ 1.600 περίπου και το κέρδος μετά από φόρους θα μειωνόταν ή θα αυξανόταν αντίστοιχα κατά ποσό ευρώ 1.200 περίπου. 6.19 Άλλα έσοδα Ο Όμιλος Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 60.773,03 0,00 60.773,03 0,00 Έσοδα από παροχή υπηρεσιών σε τρίτους 173.795,89 206.386,77 8.000,00 45.686,65 Ενοίκια 101.323,00 97.010,00 101.323,00 96.410,00 17.731,64 5.521,50 5.279,00 5.521,50 3.931,51 1.477,29 3.368,04 547,13 Έκτακτα κέρδη-έσοδα 85.742,56 46.472,80 54.266,28 1.300,28 Έσοδα προηγούμενων χρήσεων 15.864,71 18.982,25 13.881,95 18.733,94 5.234,90 14.344,59 0,00 0,00 464.397,24 390.195,20 246.891,30 168.199,50 Επιχορηγήσεις-επιδοτήσεις Λοιπά έσοδα Πιστωτικοί τόκοι και συναφή έσοδα Έσοδα από προβλέψεις προηγ. Χρήσεων Σύνολο 80 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 6.20 Έξοδα διαθέσεως Όμιλος Εταιρεία 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 3.469.382,57 3.265.569,57 0,00 0,00 Αμοιβές και έξοδα τρίτων 305.942,72 381.813,30 75.609,24 109.684,41 Παροχές τρίτων 777.564,19 2.019.228,94 1.177,31 9.343,55 Φόροι Τέλη 114.258,42 115.110,78 15.354,43 15.591,26 Διάφορα έξοδα 1.472.235,71 1.265.003,92 307.385,01 332.212,86 Αποσβέσεις παγίων στοιχείων 1.771.777,65 663.279,14 137.002,96 130.091,69 27.189,80 72.633,15 0,00 0,00 7.938.351,06 7.782.638,80 536.528,95 596.923,77 Αμοιβές και έξοδα προσωπικού Προβλέψεις εκμεταλεύσεως Σύνολο 6.21 Έξοδα διοικήσεως Όμιλος Εταιρεία 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Αμοιβές και έξοδα προσωπικού 465.491,70 449.872,60 230.658,15 221.559,42 Αμοιβές και έξοδα τρίτων 180.926,41 157.472,89 162.609,38 142.221,77 Παροχές τρίτων 57.912,36 127.302,86 48.636,45 88.949,16 Φόροι Τέλη 80.086,27 85.719,21 80.086,27 85.719,21 Διάφορα έξοδα 19.117,63 21.217,55 0,00 0,00 170.582,44 62.154,32 135.066,66 46.464,60 3.000,00 14.509,58 3.000,00 4.900,00 977.116,82 918.249,00 660.056,91 589.814,16 Αποσβέσεις παγίων στοιχείων Προβλέψεις εκμεταλεύσεως Σύνολο 6.22 Άλλα έξοδα Ο όμιλος 31/12/2019 31/12/2018 Έκτακτα και ανόργανα έξοδα Έκτακτες ζημίες Έξοδα προηγούμενων χρήσεων Ζημίες από απομείωση απαιτήσεων Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 276.313,84 106.251,99 7.155,93 91.192,30 298,85 1.355,26 0,00 0,00 96.760,99 12.054,66 11.674,77 1.158,93 470.000,00 13.452,08 470.000,00 13.452,08 81 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 843.373,68 133.113,99 488.830,70 105.803,31 6.23 Χρηματοοικονομικά έξοδα Όμιλος Εταιρεία 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 20.838,70 36.509,41 4.640,19 27.262,31 6.754,20 6.116,21 6.754,20 6.116,21 43.830,26 47.841,98 5.995,93 4.324,05 Τόκοι μισθώσεων 187.073,08 0,00 7.898,65 0,00 Σύνολο 258.496,24 90.467,60 25.288,97 37.702,57 Τόκοι και έξοδα Τραπεζών Προμηθειες εγγυητικών επιστολών Λοιπά Χρηματοοικονομικά έξοδα 6.24 Κέρδη / Ζημίες από πωλήσεις χρεογράφων Ανάλυση : Ο Όμιλος Ζημίες/ Κέρδη από πώληση χρεογράφων Έξοδα χρεογράφων Σύνολο Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 83.626,88 -50.318,85 83.626,88 -50.318,85 -26.303,02 -30.631,15 -26.303,02 -30.631,15 57.323,86 -80.950,00 57.323,86 -80.950,00 Αφορά στα αποτελέσματα από την πώληση ομολογιών και επενδύσεων σε αμοιβαία κεφάλαια. 6.25 Φόρος εισοδήματος Ο όμιλος 1/1-31/12/2019 . Η εταιρεία 1/1-31/12/2018 1/1-31/12/2019 1/1-31/12/2018 Τρέχων φόρος εισοδήματος -383.207,29 -232.273,25 -383.207,29 -219.575,51 Αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος -203.938,90 35.421,91 -155.330,94 54.608,77 Σύνολο -587.146,19 -196.851,34 -538.538,23 -164.966,74 Για τις υφιστάμενες κατά την 31/12/2019 προσωρινές διαφορές μεταξύ φορολογικής και λογιστικής βάσης υπολογίσθηκε αναβαλλόμενος φόρος με συντελεστή 24% . Η επίδραση στα αποτελέσματα και στην καθαρή θέση από την αλλαγή των συντελεστών υπολογισμού των αναβαλλόμενων φόρων για με τον όμιλο ανήλθε σε ευρώ 11.678,35 και ευρώ 1.603,42 αντίστοιχα για δε την εταιρεία σε ευρώ 6.665,69 και ευρώ 8.594,54 αντίστοιχα. 82 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Ο υπολογισμός του φόρου εισοδήματος έχει ως εξής : Ο όμιλος 1/1-31/12/19 Η εταιρεία 1/1-31/12/18 1/1-31/12/19 1.023.730,54 387.996,35 1.610.893,15 762.850,19 Εισόδημα που δεν υπόκειται σε φόρο -76.692,73 -10.300,00 -76.692,73 -10.300,00 Ζημίες για τις οποίες δεν αναγνωρίσθηκε αναβαλλόμενος φόρος 752.163,96 337.868,21 0,00 0,00 Έξοδα που δεν εκπίπτουν για φορολογικούς σκοπούς 663.243,32 355.181,81 647.851,91 218.995,65 2.362.445,09 1.070.746,37 2.182.052,33 971.545,84 -567.287,86 -310.480,03 -523.692,56 -281.748,29 -8.179,98 32.513,48 -8.179,98 32.513,48 -11.678,35 81.115,21 -6.665,69 84.268,07 -587.146,19 -196.851,34 -538.538,23 -164.966,74 Κέρδη /Ζημίες προ φόρων Κέρδη υπαγόμενα σε φόρο εισοδήματος Φόρος υπολογισμένος με τον φορολογικό συντελεστή της εταιρείας Διαφορά φόρου προηγούμενης χρήσης Διαφορά από μεταβολή συντελεστών αναβαλ. Φορολογίας Σύνολο 6.26 1/1-31/12/18 Ανάλυση των κερδών κατά μετοχή Τα βασικά κέρδη κατά μετοχή υπολογίζονται με διαίρεση του κέρδους , με τον σταθμισμένο μέσο αριθμό των κοινών μετοχών στην διάρκεια της περιόδου , εξαιρουμένων των ιδίων κοινών μετοχών που αγοράσθηκαν από την επιχείρηση. Ο Όμιλος Καθαρά κέρδη Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 436.584,35 191.145,01 1.072.354,92 597.883,45 887.704,11 500.458,23 1.072.354,92 597.883,45 -451.119,76 -309.313,22 0,00 0,00 3.307.500 3.307.500 3.307.500 3.307.500 0,2684 0,1513 0,3242 0,1808 Κατανέμονται σε Μετόχους εταιρείας Μετόχους μειοψηφίας Σταθμισμένος μέσος αριθμός μετοχών Κέρδη / Ζημίες μετά από φόρους ανά μετοχή-βασικά (σε €) 83 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) 6.27 Μερίσματα ανά μετοχή Το Διοικητικό Συμβούλιο της εταιρείας δεν προτείνει στην Γενική Συνέλευση τη διανομή μερίσματος από τα κέρδη της χρήσης 2019 με την προυπόθεση στην τακτική γενική συνέλευση να πληρούνται οι προυποθέσεις που ορίζει ο Νόμος για τη μη διανομή πρώτου μερίσματος. 7. Πρόσθετα στοιχεία και πληροφορίες 7.1 Συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη Ως συνδεδεμένα μέρη κατά το Δ.Λ.Π. 24 νοούνται, θυγατρικές εταιρείες, εταιρείες με κοινό ιδιοκτησιακό καθεστώς ή/και Διοίκηση με την εταιρεία, συγγενείς με αυτήν εταιρείες, καθώς επίσης τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου και τα Διοικητικά Στελέχη της εταιρείας. i) Συναλλαγές με συνδεδεμένες εταιρείες Δεν υπάρχουν συναλλαγές της εταιρείας με θυγατρικές , συγγενείς και λοιπές συνδεδεμένες εταιρείες της για την περίοδο 1/1-31/12/2019 . Καμιά εγγύηση δεν έχει δοθεί η ληφθεί από τα αντισυμβαλλόμενα μέρη. Δεν υφίστανται απαιτήσεις και υποχρεώσεις σε συνδεδεμένες επιχειρήσεις κατά την 31/12/2019. ii) Συναλλαγές με μέλη της Διοίκησης και λοιπά στελέχη του ομίλου Αμοιβές μελών Διοικητικού Συμβουλίου - Οι καταβληθείσες αμοιβές στα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της μητρικής εταιρείας τόσο στην περίδο 1/131/12/2019 όσο και στην περίοδο 1/1-31/12/2018 ανήλθαν στο ποσό ευρώ 14.472,00. Οι υποχρεώσεις της μητρικής εταιρείας, από τις παραπάνω αμοιβές , στα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της κατά την 31/12/2019 και 31/12/2018 ανέρχονται στο ποσό ευρώ 969,51 και ευρώ 967,23 αντίστοιχα . Επίσης υπάρχουν απαιτήσεις της μητρικής εταιρείας κατά την 31/12/2019 από μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της ποσού ευρώ 2.272,09 - Οι αμοιβές των μελών των Διοικητικών Συμβουλίων των θυγατρικών εταιρειών του ομίλου κατά την περίοδο 1/131/12/2019 και 1/1-31/12/2018 ανήλθαν στο ποσό των ευρώ 201.018,52 και ευρώ 199.902,33 αντίστοιχα. Οι υποχρεώσεις των θυγατρικών εταιρειών του ομίλου, από τις παραπάνω αμοιβές , στα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της κατά την 31/12/2019 και 31/12/2018 ανέρχονται στο ποσό ευρώ 23.359,07 και ευρώ 0,00 αντίστοιχα .Δεν υπάρχουν άλλες συναλλαγές μεταξύ των εταιρειών του ομίλου και των μελών των Διοικητικών Συμβουλίων τους 7.2 Ενδεχόμενες υποχρεώσεις και απαιτήσεις Νομικά θέματα: - Δεν υπάρχουν επίδικες ή υπό διαιτησία διαφορές καθώς και αποφάσεις δικαστικών ή διαιτητικών οργάνων που να έχουν σημαντική επίπτωση στην οικονομική κατάσταση ή λειτουργία των εταιρειών του Ομίλου. Κεφαλαιακές δεσμεύσεις: 84 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) - Επί των παγίων στοιχείων του ομίλου και της εταιρείας δεν υφίστανται εμπράγματα ή άλλα βάρη. Δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία: - Δεν υπάρχουν δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία των εταιρειών του ομίλου. Λοιπά : - Ο όμιλος έχει ενδεχόμενες υποχρεώσεις σε σχέση με Τράπεζες , λοιπές εγγυήσεις και άλλα θέματα που προκύπτουν στα πλαίσια της συνήθους δραστηριότητας. Δεν αναμένεται να προκύψουν ουσιώδεις επιβαρύνσεις από τις ενδεχόμενες υποχρεώσεις. Οι χορηγηθείσες τραπεζικές εγγυητικές επιστολές του Ομίλου και της Εταιρείας κατά την 31/12/2019 και 31/12/2018 είχαν ως εξής : Εγγυητικές επιστολές για εξασφάλιση υποχρεώσεων Ο όμιλος 31/12/2019 31/12/2018 Η εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 566.332,25 486.683,45 422.230,46 342.581,66 - Οι χρήσεις 2011, 2012 και 2013 της μητρικής εταιρείας και της θυγατρικής εταιρείας ΛΗΤΩ Α.Ε. έχουν ελεγχθεί φορολογικά από τους Ορκωτούς Ελεγκτές με βάση τις διατάξεις του αρθρ. 82 παρ. 5 του Ν. 2238/94 και οι χρήσεις 2014, 2015, 2016, 2017 και 2018 με τις διατάξεις του άρθρου 65Α του Ν. 4174/13. Για τη χρήση 2019 η μητρική εταιρία και η θυγατρική εταιρεία του ομίλου ΛΗΤΩ Α.Ε. έχουν υπαχθεί στο φορολογικό έλεγχο των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών που προβλέπεται από τις διατάξεις του άρθρου 65Α του Ν. 4174/2013. Ο έλεγχος αυτός βρίσκεται σε εξέλιξη και τα σχετικά φορολογικά πιστοποιητικά προβλέπεται να χορηγηθούν μετά τη δημοσίευση των οικονομικών καταστάσεων χρήσεως 2019. (Αν μέχρι την ολοκλήρωση του φορολογικού ελέγχου προκύψουν πρόσθετες φορολογικές υποχρεώσεις εκτιμούμε ότι αυτές δεν θα έχουν ουσιώδη επίδραση στις οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας και του ομίλου). Οι υπόλοιπες εταιρείες του ομίλου δεν έχουν ελεγχθεί φορολογικά για τις χρήσεις Εταιρία Ανέλεγκτες Χρήσεις HARMONY CRUISES Α.Ν.Ε. 2014-2019 LETOSHOP D.O.O. BEOGRAD 2014-2019 ΕΣΗΕ Α.Ε. (απορροφηθείσα 31/3/2016 από μητρική) 2014-1/1-31/3/2016 ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΗΝΕΙΑΣ 1 Α.Ε. (απορροφηθείσα 31/12/2016 από μητρική) 2014-2016 ΚΑΡ.ΜΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΙΚΕ (απορροφηθείσα 31/12/2018 από μητρική) 2014-2018 ΠΑΙΔΙΚΕΣ ΣΥΛΛΟΓΕΣ 2018-2019 Η μητρική εταιρεία στη χρήση 2015 στα πλαίσια άσκησης κατάλληλων ενεργειών για χρονίζουσες απαιτήσεις από πελάτες της συνολικού ποσού ευρώ 1.896.462,53 κατέθεσε αγωγές διεκδικώντας τα οφειλόμενα ποσά από αυτούς και παράλληλα σχημάτισε ισόποση πρόβλεψη σε φορολογική βάση. Μετά την υποβολή της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος για την χρήση 2015 κατατέθηκε ερώτημα στο Υπουργείο Οικονομικών αναφορικά με τον χρόνο φορολογικής αναγνώρισης των σχηματιζόμενων προβλέψεων για επισφαλείς απαιτήσεις. 85 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) Μέχρι την σύνταξη της παρούσας δεν έχει απαντήσει επί του ως άνω υποβληθέντος ερωτήματος το Υπουργείο Οικονομικών. Ο ειδικός φορολογικός έλεγχος που διενεργήθηκε στην μητρική εταιρεία δεν αναγνώρισε για έκπτωση την ως άνω σχηματισθείσα πρόβλεψη και καταλόγισε τον αναλογούντα φόρο εισοδήματος. Επί της καταλογιστικής αυτής πράξης ασκήθηκε προσφυγή στα αρμόδια Διοικητικά Δικαστήρια η οποία δεν ε΄χει μέχρι σήμερα εκδικασθεί. Για ενδεχόμενη αρνητική εξέλιξη της υπόθεσης αυτής η εταιρεία στη χρήση 2017 σχημάτισε σχετική πρόβλεψη ποσού ευρώ 549.900. 7.3 Αριθμός απασχολούμενου προσωπικού Ο αριθμός του απασχολουμένου προσωπικού κατά την 31/12/2019 , ήταν για τον Όμιλο 243 άτομα και για την Εταιρία 13 άτομα , ενώ κατά την 31/12/2018 ήταν για τον Όμιλο 242 άτομα και για την Εταιρεία 16 άτομα. 7.4 Εποχικότητα - Περιοδικότητα Οι εταιρείες του ομίλου δεν παρουσιάζουν ιδιαίτερη εποχικότητα – περιοδικότητα στον κύκλο δραστηριότητας τους. 7.5 Γεγονότα μετά την ημερομηνία σύνταξης του Ισολογισμού Η εμφάνιση του κορονοϊού και τα μέτρα που ελήφθησαν για τον περιορισμό του επηρεάζουν με τρόπο πρωτόγνωρο το οικονομικό περιβάλλον. Ο Όμιλος θέσπισε μέτρα λειτουργίας, σύμφωνα με τις οδηγίες της κυβέρνησης, για να διασφαλίσει την υγεία των εργαζομένων του αλλά και του κοινωνικού συνόλου γενικότερα. Συγκεκριμένα εφαρμόστηκαν μέτρα που περιλαμβάνουν, εξ’ αποστάσεως εργασία, ακύρωση εταιρικών γεγονότων, απολύμανση χώρων, περιορισμό μετακινήσεων. Για την απρόσκοπτη λειτουργία του ο Όμιλος και η Εταιρία έχουν εξασφαλίσει αποθέματα τα οποία μπορούν να καλύψουν τις πωλήσεις τους. Σύμφωνα, με τις τελευταίες εξελίξεις εκτιμάται ότι, λόγω του αντικειμένου των δραστηριότήτων της, η μητρική εταιρεία δεν αναμένεται να επηρεασθεί σημαντικά από την κρίση, ενώ η θυγατρική εταιρεία αναμένεται να δεχθεί πιέσεις λόγω κλεισίματος των καταστημάτων λιανικής πώλησης για δύο μήνες περίπου. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι η θυγατρική εταιρεία στο διάστημα των πέντε πρώτων μηνών του 2020 σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα της προηγούμενης χρήσης παρουσίασε μείωση των πωλήσεων της σε ποσοστό 8% περίπου Καθώς η εξέλιξη του ιού και οι περαιτέρω επιπτώσεις του στην αγορά και την οικονομιία είναι αβέβαια, η διοίκηση δεν μπορεί να ποσοτικοποιήσει τις επιπτώσεις του φαινομένου στη λειτουργία του Ομίλου και της Εταιρείας στην παρούσα φάση. Ο Όμιλος και η Εταιρία διαθέτουν επαρκή ταμειακά διαθέσιμα και σημαντικές λειτουργικές ταμειακές ροές για να ανταπεξέλθουν οικονομικά σε περίπτωση παρατεταμένης διάρκειας του φαινομένου. Με εξαίρεση τα παραπάνω ,δεν υπάρχουν άλλα μεταγενέστερα του ισολογισμού της 31ης Δεκεμβρίου 2019 γεγονότα, που να αφορούν είτε την Εταιρεία είτε τον Όμιλο, τα οποία χρήζουν αναφοράς σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ). 86 ΕΛΒΕ A.B.E.E. - Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1.1-31.12.2019 (ποσά σε ευρώ) ΣΤ) ΔΙΑΘΕΣΙΜΟΤΗΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ Οι Οικονομικές Καταστάσεις του Ομίλου και της Εταιρείας , η Έκθεση του Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή, η Ετήσια Οικονομική Έκθεση και η Έκθεση διαχειρίσεως του Διοικητικού Συμβουλίου είναι καταχωρημένες στο διαδικτυακό της τόπο : http://www.elvesa.gr Οι ανωτέρω οικονομικές καταστάσεις θα παραμείνουν στη διάθεση του επενδυτικού κοινού για χρονικό διάστημα τουλάχιστον πέντε (5) ετών από την ημερομηνία σύνταξή τους. Οι Οικονομικές Καταστάσεις του Ομίλου και της Εταιρείας της χρήσεως 2019 εγκρίθηκαν κατά την συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της εταιρείας την 16 Ιουνίου 2020. Άγιος Ανδρέας Καβάλας, 16 Ιουνίου 2020 Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ Δ.Σ. Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ & ΔΙΕΥΘ. ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ του Δ.Σ. ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΗΛΕΜΑΧΟΣ ΠΑΣΧΑΛΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΙΤΣΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΚΙΤΣΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΚΟΓΚΑΛΙΔΗΣ Α.Τ. ΑΒ 732602 A.Τ. ΑΖ 883461 Α.Τ. ΑΕ 203573 87

Περίληψη: Οι 1.Τηλέμαχος Κιτσικόπουλος, Πρόεδρος του Δ.Σ. & Διευθύνων Σύμβουλος 2. Πασχάλης Κιτσικόπουλος, Αντιπρόεδρος του Δ.Σ. 3. Ronald Barkshire, Μέλος του Δ.Σ. ΔΗΛΩΝΟΥΜΕ ΟΤΙ α. εξ όσων γνωρίζουμε οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της εταιρίας ΕΛΒΕ ΑΒΕΕ για την περίοδο 1/1/2019 – 31/12/2019, οι οποίες καταρτίσθηκαν σύμφωνα με τα ισχύοντα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, απεικονίζουν κατά τρόπο αληθή τα στοιχεία του ενεργητικού και παθητικού, την καθαρή θέση και τα αποτελέσματα περιόδου του Ομίλου και της Εταιρίας, καθώς και των εταιρειών που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο . β. η έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου της εταιρείας απεικονίζει κατά τρόπο αληθή τις πληροφορίες που απαιτούνται βάσει της παραγράφου 6 του άρθρου 4 του ν. 3556/2007. Άγιος Ανδρέας Καβάλας , 16 Ιουνίου 2020 Οι βεβαιούντες Τηλέμαχος Κιτσικόπουλος Πρόεδρος του Δ.Σ. & Διευθύνων Σύμβουλος Πασχάλης Κιτσικόπουλος Ronald Barkshire Αντιπρόεδρος του Δ.Σ. Μέλος του Δ.Σ.