ΕΤΗΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ της χρήσεως από 1η Ιανουαρίου έως 31η Δεκεμβρίου 2019 Σύμφωνα με τα ∆ιεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς & το Ν.3556/2007 Ιντρακόμ Κατασκευές Ανώνυμη Εταιρεία Τεχνικών Έργων και Μεταλλικών Κατασκευών Αρ.Γ.Ε.ΜΗ: 408501000 (Αρ. Μ.Α.Ε. 16205/06/Β/87/37) 19 χλμ. Λεωφ. Παιανίας-Μαρκοπούλου 190 02 Παιανία Αττικής Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Περιεχόμενα Σελίδα ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΜΕΛΩΝ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ............................................................................................. 4 ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΕΩΣ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ..................................................................... 5 Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή ............................................................................................................ 32 ΕΤΗΣΙΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ .................................................................................................................... 39 1. Στοιχεία Κατάστασης Οικονομικής Θέσης ............................................................................................................ 40 2. Στοιχεία Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος .................................................................................................... 41 3.α Κατάσταση Μεταβολών Ιδίων Κεφαλαίων Ομίλου ............................................................................................. 42 3.β Κατάσταση Μεταβολών Ιδίων Κεφαλαίων Εταιρείας.......................................................................................... 43 4. Κατάσταση Ταμειακών Ροών .................................................................................................................................. 44 5. Σημειώσεις επί των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων της 31ης Δεκεμβρίου 2019 (Μητρική Εταιρεία και Όμιλος) .............................................................................................................................. 45 5.1. Γενικές πληροφορίες .................................................................................................................................... 45 5.2. Αντικείμενο δραστηριότητας ...................................................................................................................... 45 5.3 Πλαίσιο κατάρτισης των οικονομικών καταστάσεων.............................................................................. 45 5.4 Υιοθέτηση Νέων και Αναθεωρημένων Διεθνών Προτύπων ................................................................... 46 5.5 Αλλαγές σε σημαντικές λογιστικές πολιτικές ............................................................................................ 49 5.6 Πληροφόρηση κατά τομέα .......................................................................................................................... 53 5.7 Ενοποίηση ..................................................................................................................................................... 53 5.8 Συναλλαγματικές μετατροπές..................................................................................................................... 55 5.9 Ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία .................................................................................................... 55 5.10 Επενδύσεις σε ακίνητα ................................................................................................................................. 56 5.11 Μισθώσεις ...................................................................................................................................................... 56 5.12 Άυλα περιουσιακά στοιχεία ........................................................................................................................ 57 5.13 Απομείωση αξίας μη χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων .................................................. 57 5.14 Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία .............................................................................................. 58 5.15 Αποθέματα .................................................................................................................................................... 60 5.16 Εμπορικές απαιτήσεις .................................................................................................................................. 60 5.17 Διακανονισμοί πρακτορείας απαιτήσεων (Factoring)............................................................................. 60 5.18 Ταμειακά διαθέσιμα ..................................................................................................................................... 60 5.19 Στοιχεία μη κυκλοφορούντος ενεργητικού που κατέχονται προς πώληση και διακοπείσες δραστηριότητες ............................................................................................................................................. 60 5.20 Μετοχικό κεφάλαιο ...................................................................................................................................... 61 5.21 Δανειακές υποχρεώσεις................................................................................................................................ 61 5.22 Κόστη δανεισμού .......................................................................................................................................... 61 5.23 Τρέχων και αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος ..................................................................................... 61 5.24 Εμπορικές υποχρεώσεις ............................................................................................................................... 62 5.25 Παροχές στο προσωπικό.............................................................................................................................. 62 5.26 Επιχορηγήσεις ............................................................................................................................................... 63 5.27 Άλλες προβλέψεις ......................................................................................................................................... 63 5.28 Έσοδα από συμβόλαια με πελάτες ............................................................................................................. 63 5.29 Συµφωνίες Παραχώρησης ........................................................................................................................... 64 5.30 Διανομή μερισμάτων ................................................................................................................................... 64 5.31 Κίνδυνοι και Διαχείριση κινδύνων............................................................................................................ 64 5.32 Διαχείριση κεφαλαίου.................................................................................................................................. 67 5.33 Εναλλακτικοί Δείκτες Μέτρησης Αποδοτικότητας (ΕΔΜΑ) ................................................................... 68 5.34 Δομή του Ομίλου και μέθοδος ενοποίησης εταιρειών ............................................................................. 69 5.35 Διακοπείσες δραστηριότητες ....................................................................................................................... 70 5.36 Αναμόρφωση κονδυλίων ............................................................................................................................ 73 5.37 Στρογγυλοποιήσεις....................................................................................................................................... 73 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 6. Πληροφόρηση κατά λειτουργικό τομέα................................................................................................................. 74 6.1 Λειτουργικοί τομείς...................................................................................................................................... 74 6.2 Έσοδα, στοιχεία ενεργητικού και επενδύσεων του Ομίλου ανά γεωγραφική κατανομή ................... 76 6.3 Έσοδα ανά κατηγορία δραστηριοτήτων ................................................................................................... 76 7. Αναλυτικά Στοιχεία επί των Οικονομικών Καταστάσεων .................................................................................. 77 7.1 Υπεραξία ........................................................................................................................................................ 77 7.2 Λοιπά άυλα περιουσιακά στοιχεία ............................................................................................................ 77 7.3 Ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία .................................................................................................... 78 7.4 Δικαίωμα χρήσης περιουσιακών στοιχείων .............................................................................................. 80 7.5 Επενδύσεις σε ακίνητα ................................................................................................................................. 80 7.6 Επενδύσεις σε θυγατρικές επιχειρήσεις...................................................................................................... 81 7.7 Επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις ........................................................................................................ 81 7.8 Χρηματοοικονομικά στοιχεία σε εύλογη αξία μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων ....................... 82 7.9 Πελάτες και λοιπές απαιτήσεις ................................................................................................................... 83 7.10 Αναβαλλόμενη φορολογία ......................................................................................................................... 85 7.11 Αποθέματα .................................................................................................................................................... 87 7.12 Συμβατικά περιουσιακά στοιχεία & συμβατικές υποχρεώσεις από συμβάσεις με πελάτες ................ 87 7.13 Χρηματοδοτική συμβολή από Δημόσιο (ΕΔΔΠΧΑ 12) ............................................................................ 89 7.14 Λοιπά χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία με μεταβολές καταχωρούμενες στα αποτελέσματα .................................................................................. 90 7.15 Τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις ........................................................................................................... 90 7.16 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα .......................................................................................................... 90 7.17 Μετοχικό κεφάλαιο ...................................................................................................................................... 91 7.18 Αποθεματικά εύλογης αξίας........................................................................................................................ 92 7.19 Λοιπά Αποθεματικά ..................................................................................................................................... 93 7.20 Δανεισμός ...................................................................................................................................................... 93 7.21 Χρηματοοικονομική υποχρέωση μίσθωσης.............................................................................................. 95 7.22 Υποχρεώσεις παροχών προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία ................................................... 95 7.23 Επιχορηγήσεις ............................................................................................................................................... 97 7.24 Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις........................................................................................................ 97 7.25 Προβλέψεις ................................................................................................................................................... 98 7.26 Έξοδα ανά κατηγορία .................................................................................................................................. 99 7.27 Καθαρή απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων.................................................. 101 7.28 Λοιπά έσοδα ................................................................................................................................................ 101 7.29 Λοιπά κέρδη / ζημιές (καθαρά) ............................................................................................................... 102 7.30 Χρηματοοικονομικό κόστος (καθαρό) ..................................................................................................... 102 7.31 Φόρος Εισοδήματος .................................................................................................................................... 103 7.32 Κέρδη/(ζημίες) ανά μετοχή ...................................................................................................................... 104 7.33 Επιμέτρηση εύλογης αξίας χρηματοοικονομικών μέσων...................................................................... 105 7.34 Κοινοπραξίες/Από κοινού δραστηριότητες που ενοποιούνται με αναλογική ενοποίηση............... 105 7.35 Παροχές σε εργαζομένους ......................................................................................................................... 106 7.36 Ενδεχόμενες υποχρεώσεις – απαιτήσεις, δεσμεύσεις ............................................................................. 106 7.37 Συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη ........................................................................................................... 107 7.38 Ανέλεγκτες φορολογικά χρήσεις .............................................................................................................. 114 7.39 Μέρισμα ....................................................................................................................................................... 115 7.40 Σημαντικά γεγονότα μετά την ημερομηνία του ισολογισμού.............................................................. 115 ΔΙΑΘΕΣΙΜΟΤΗΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ............................................................. 117 -4- - 31 - Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή Προς τους Μετόχους της εταιρείας «ΙΝΤΡΑΚΟΜ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ» Έκθεση Ελέγχου επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Οικονομικών Καταστάσεων Γνώμη Έχουμε ελέγξει τις συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας «ΙΝΤΡΑΚΟΜ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ» (η Εταιρεία), οι οποίες αποτελούνται από την εταιρική και ενοποιημένη κατάσταση χρηματοοικονομικής θέσης της 31ης Δεκεμβρίου 2019, τις εταιρικές και ενοποιημένες καταστάσεις συνολικού εισοδήματος, μεταβολών ιδίων κεφαλαίων και ταμειακών ροών της χρήσεως που έληξε την ημερομηνία αυτή, καθώς και περίληψη σημαντικών λογιστικών αρχών και μεθόδων και λοιπές επεξηγηματικές πληροφορίες. Κατά τη γνώμη μας, οι συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις παρουσιάζουν εύλογα, από κάθε ουσιώδη άποψη, την οικονομική θέση της εταιρείας «ΙΝΤΡΑΚΟΜ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ» και των θυγατρικών αυτής (ο Όμιλος) κατά την 31η Δεκεμβρίου 2019, τη χρηματοοικονομική τους επίδοση και τις ταμειακές τους ροές για τη χρήση που έληξε την ημερομηνία αυτή σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Βάση γνώμης Διενεργήσαμε τον έλεγχό μας σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Ελέγχου (ΔΠΕ) όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία. Οι ευθύνες μας, σύμφωνα με τα πρότυπα αυτά περιγράφονται περαιτέρω στην ενότητα της έκθεσής μας “Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων”. Είμαστε ανεξάρτητοι από την Εταιρεία και τις ενοποιούμενες θυγατρικές της, καθ’ όλη τη διάρκεια του διορισμού μας, σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας για Επαγγελματίες Ελεγκτές του Συμβουλίου Διεθνών Προτύπων Δεοντολογίας Ελεγκτών, όπως αυτός έχει ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία και τις απαιτήσεις δεοντολογίας που σχετίζονται με τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων στην Ελλάδα και έχουμε εκπληρώσει τις δεοντολογικές μας υποχρεώσεις σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ισχύουσας νομοθεσίας και του προαναφερόμενου Κώδικα Δεοντολογίας. Πιστεύουμε ότι τα ελεγκτικά τεκμήρια που έχουμε αποκτήσει είναι επαρκή και κατάλληλα να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου είναι εκείνα τα θέματα που, κατά την επαγγελματική μας κρίση, ήταν εξέχουσας σημασίας στον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως. Τα θέματα αυτά και οι σχετιζόμενοι κίνδυνοι ουσιώδους ανακρίβειας αντιμετωπίστηκαν στο πλαίσιο του ελέγχου των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων ως σύνολο, για τη διαμόρφωση της γνώμης μας επί αυτών και δεν εκφέρουμε ξεχωριστή γνώμη για τα θέματα αυτά. Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Αντιμετώπιση ελεγκτικού θέματος 1. Αναγνώριση εσόδων από συμβόλαια με πελάτες Ο κύκλος εργασιών του Ομίλου ανήλθε για την χρήση που έληξε την 31.12.2019 σε € 286 εκ. περίπου (€ 232 εκ. περίπου για τη χρήση που έληξε την 31.12.2018), και περιλαμβάνει κυρίως έσοδα από την εκτέλεση συμβάσεων κατασκευής έργων (2019 € 247 εκ. περίπου και 2018 € 211 εκ. περίπου). Η ελεγκτική μας προσέγγιση περιέλαβε μεταξύ άλλων και τις ακόλουθες βασικές διαδικασίες: Εξετάσαμε τις διαδικασίες που εφαρμόζει ο Όμιλος για την αναγνώριση των εσόδων από συμβάσεις κατασκευής έργων. - 32 - Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Αντιμετώπιση ελεγκτικού θέματος Όπως αναφέρεται στη σημείωση 5.28 προκειμένου να αναγνωριστούν έσοδα από την εκτέλεση συμβολαίων με πελάτες σύμφωνα με το Δ.Π.Χ.Α. 15 απαιτείται να ακολουθηθεί από τη Διοίκηση ειδική διαδικασία πέντε βημάτων τα οποία βασίζονται σημαντικά σε λογιστικές εκτιμήσεις. Πιθανές μελλοντικές αλλαγές στις λογιστικές εκτιμήσεις δύναται να οδηγήσουν σε σημαντικές μεταβολές τόσο των εσόδων που αναγνωρίζονται όσο και της σχετικής κερδοφορίας. Εφαρμόζοντας ελεγκτική δειγματοληψία, εκτελέσαμε σε αριθμό συμβάσεων ουσιαστικές διαδικασίες λεπτομερειών σχετικά με την αναγνώριση των εσόδων από συμβάσεις κατασκευής έργων, εξετάζοντας ποιοτικά και ποσοτικά κριτήρια, με σκοπό την αξιολόγηση σημαντικών και περίπλοκων περιοχών στην εκτέλεση τους και την διαπίστωση της ορθότητας της αναγνώρισης των σχετικών με αυτές εσόδων, σύμφωνα με τις ακολουθούμενες από τη διοίκηση του Ομίλου λογιστικές αρχές και μεθόδους και τις απαιτήσεις του ΔΠΧΑ 15. Ειδικότερα, τα έσοδα από συμβάσεις κατασκευής έργων, τα οποία όπως αναλύεται και στη σημείωση 7.12 αποτελούν και το μεγαλύτερο μέρος των συνολικών εσόδων από πελάτες, αναγνωρίζονται με την πάροδο του χρόνου και καθώς οι υποχρεώσεις εκτέλεσης εκπληρώνονται και η αναγνώρισή τους απαιτεί εκτιμήσεις και κρίσεις σε σχέση με τα ακόλουθα: την αναγνώριση των υποχρεώσεων εκτέλεσης και του χρονικού σημείου που αυτές εκπληρώνονται, την κατανομή της τιμής της συναλλαγής (συμβατικού τιμήματος) στις δεσμεύσεις εκτέλεσης, τον προσδιορισμό των συνολικών εξόδων από την ημερομηνία σύναψης της σύμβασης έως και την ημερομηνία της εκτιμώμενης ολοκλήρωσής της, τις τυχόν αναθεωρήσεις του προϋπολογισθέντος κόστους εκτέλεσης, την πιθανότητα έγκρισης εκ μέρους του πελάτη τυχόν αξιώσεων αποζημίωσης. Οι εκτιμήσεις της Διοίκησης επηρεάζουν σε μεγάλο βαθμό τα έσοδα που αναγνωρίζονται από συμβάσεις κατασκευής, τα περιθώρια κέρδους, τις προβλέψεις για ζημιογόνα έργα, καθώς και την ανακτησιμότητα των συμβατικών περιουσιακών στοιχείων που σχετίζονται με συμβάσεις κατασκευής. Σχετική αναφορά για τα έσοδα από συμβάσεις κατασκευής έργων γίνεται στις οικονομικές καταστάσεις στη Σημείωση 5.28 (του Πλαισίου κατάρτισης των οικονομικών καταστάσεων), στη Σημείωση 6.3 (Έσοδα ανά κατηγορία δραστηριοτήτων), στη Σημείωση 7.12 (Συμβατικά περιουσιακά στοιχεία & συμβατικές υποχρεώσεις) και στη Σημείωση 7.13 (Χρηματοδοτική συμβολή από Δημόσιο ΕΔΔΠΧΑ 12) των οικονομικών καταστάσεων. Περαιτέρω: Μελετήσαμε και κατανοήσαμε τους βασικούς όρους των συμβάσεων με σκοπό να επιβεβαιώσουμε, ανά έργο, τις δεσμεύσεις εκτέλεσης και το χρονικό σημείο στο οποίο αυτές εκπληρώνονται, καθώς και τη μέθοδο κατανομής της τιμής συναλλαγής στις επιμέρους δεσμεύσεις εκτέλεσης. Επί πλέον συγκρίναμε τα πραγματικά αποτελέσματα ανά επιλεγμένη σύμβαση με τους εγκεκριμένους προϋπολογισμούς και τα ιστορικά απολογιστικά στοιχεία, με σκοπό να αξιολογήσουμε το βαθμό αξιοπιστίας των κρίσεων και εκτιμήσεων της διοίκησης. Με την εφαρμογή της ελεγκτικής δειγματοληψίας εξετάσαμε την πληρότητα και ακρίβεια των δαπανών και λοιπών εξόδων που πραγματοποιήθηκαν για την εκπλήρωση των δεσμεύσεων εκτέλεσης και τις συσχετίσαμε με τα έργα / συμβάσεις που αφορούν, λαμβάνοντας τα αντίστοιχα τιμολόγια, συμβάσεις και λοιπά παραστατικά. Επαναϋπολογίσαμε το ποσοστό εκπλήρωσης των δεσμεύσεων εκτέλεσης με βάση τα πραγματικά κόστη που έλαβαν χώρα, καθώς και με βάση τις υπογεγραμμένες αναφορές των υπευθύνων των έργων. Εξετάσαμε την ανακτησιμότητα των συμβατικών ανατρέχοντας σε περιουσιακών στοιχείων, μεταγενέστερες πιστοποιήσεις και εισπράξεις. Εξετάσαμε το υποστηρικτικό υλικό (αλληλογραφία με πελάτες, μεταγενέστερες εισπράξεις) για την αξιολόγηση της πιθανότητας είσπραξης αξιώσεων αποζημίωσης. Επιπλέον αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων στις σημειώσεις 6.3, 7.12 και 7.13 των οικονομικών καταστάσεων. - 33 - Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Αντιμετώπιση ελεγκτικού θέματος 2. Απόκτηση περιουσιακών στοιχείων,από την μητρική INTRACOM HOLDINGS Όπως γνωστοποιείται στη Σημείωση 7.8 των συνημμένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, κατά τη διάρκεια της χρήσης η Εταιρεία, με βάση την απόφαση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης της 28.06.2018, η οποία ενέκρινε τη συναλλαγή συνδεμένων μερών σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 23α του Κ.Ν. 2190/1920 όπως ίσχυαν μέχρι την 31/12/2018, απέκτησε από την μητρική της εταιρεία INTRACOM HOLDINGS, το σύνολο των κατεχομένων από αυτή μετοχών και ομολογιών συγκεκριμένων συμμετοχών της, σε τίμημα που καθορίστηκε με βάση την αποτίμησή τους που διενεργήθηκε από ανεξάρτητη εταιρεία Ορκωτών ΕλεγκτώνΛογιστών. Η μεταβίβαση των μετοχών και ομολογιών από τη μητρική εταιρεία ολοκληρώθηκε την 20/12/2019 και καταχωρήθηκε και γνωστοποιήθηκε στις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου ΙΝΤΡΑΚΑΤ, ως συναλλαγή συνδεδεμένων μερών σύμφωνα με το ΔΛΠ 24, την χρήση που έληξε την 31/12/2019. Η ελεγκτική μας προσέγγιση περιέλαβε μεταξύ άλλων και τις ακόλουθες βασικές διαδικασίες: Με την εμπλοκή και των νομικών μας συμβούλων εξετάσαμε τα νομικά έγγραφα της μεταβίβασης και αξιολογήσαμε την ορθότητα της εφαρμογής και των γνωστοποιήσεων από τη διοίκηση της Εταιρεία και του Ομίλου των λογιστικών αρχών και της πολιτικής λογιστικοποίησης των αποκτηθέντων περιουσιακών στοιχείων. Με την εμπλοκή εξειδικευμένων συμβούλων μας ελέγξαμε την αποτίμηση των μεταβιβασθέντων στοιχείων. Αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων στη σημείωση 7.8 των χρηματοοικονομικών καταστάσεων. Επίσης, αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων της σημείωσης 7.37 σχετικά με τις συναλλαγές συνδεμένων μερών σύμφωνα με το Δ.Λ.Π 24. Η γνωστοποίηση σχετικά με τις συναλλαγές συνδεμένων μερών παρουσιάζεται στη σημείωση 7.37. Η παραπάνω συναλλαγή κρίνεται ως ένα από τα σημαντικότερα θέματα του ελέγχου μας, λόγω της φύσης της ως συναλλαγή συνδεδεμένων μερών και λόγω της αξίας αυτής. 3. Απόσχιση του κλάδου Μεταλλικών Κατασκευών της μητρικής εταιρείας και μεταβίβαση του στην κατά 100% θυγατρική FRACASSO HELLAS Όπως επισημαίνεται στη Σημείωση 5.35 των συνημμένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, το Διοικητικό Συμβούλιο της μητρικής εταιρείας, στην από 31.12.2019 συνεδρίασή του, αποφάσισε την έναρξη της διαδικασίας μεταβίβασης και ειδικότερα της απόσχισης του κλάδου μεταλλικών κατασκευών και την εισφορά του στην κατά 100% θυγατρική της ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία “FRACASSO HELLAS ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΟΔΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ” και το διακριτικό τίτλο “FRACASSO HELLAS”. Η ελεγκτική μας προσέγγιση περιέλαβε μεταξύ άλλων και τις ακόλουθες βασικές διαδικασίες: Εξετάσαμε και αξιολογήσαμε την ορθότητα της εφαρμογής και των γνωστοποιήσεων από τη διοίκηση της Εταιρείας των λογιστικών αρχών και της πολιτικής λογιστικοποίησης των διακοπεισών εκμεταλλεύσεων, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του ΔΠΧΑ 5: «Μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία που κατέχονται προς πώληση και διακοπείσες δραστηριότητες». Ελέγξαμε την ορθή εφαρμογή των οδηγιών του Δ.Π.Χ.Α. 5 σχετικά με την παρουσίαση και τη - 34 - Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Η απόσχιση και εισφορά του κλάδου θα πραγματοποιηθεί σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4601/2019, του Ν. 4548/2018 και του άρθρου 54 του Ν. 4172/2013. Η μεταβίβαση αυτή δεν επηρεάζει τα ενοποιημένα στοιχεία της Κατάστασης Οικονομικής Θέσης καθώς και της Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος. Ως ημερομηνία σύνταξης της λογιστικής κατάστασης μετασχηματισμού ορίσθηκε η 31.12.2019, μετά την οποία όλες οι πράξεις που θα διενεργούνται και θα αφορούν στον αποσχιζόμενο κλάδο θα θεωρούνται ως διενεργηθείσες για λογαριασμό της FRACASSO HELLAS. Η Διοίκηση της Εταιρείας έχει δεσμευτεί ως προς τη μεταβίβαση του κλάδου στη θυγατρική της, θεωρεί ότι οι ενέργειες που απαιτούνται για την ολοκλήρωση της εισφοράς του κλάδου υποδεικνύουν ότι δεν είναι πιθανό να λάβουν χώρα σημαντικές μεταβολές που θα εμπόδιζαν την υλοποίηση της συναλλαγής και διατηρεί την ισχυρή πεποίθηση ότι η μεταβίβαση θα ολοκληρωθεί εταιρικής χρήσης 2020. Αντιμετώπιση ελεγκτικού θέματος γνωστοποίηση του προς εισφορά κλάδου ως «διακοπείσες δραστηριότητες» στις ατομικές οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας. Ελέγξαμε την επιμέτρηση των μεταβιβασθέντων στοιχείων σύμφωνα με το Δ.Π.Χ.Α. 5 και την ορθότητα της καταχώρησης του ετήσιου αποτελέσματος του προς απόσχιση κλάδου για τη χρήση που έληξε την 31/12/2019 καθώς και την προηγούμενη. Ειδικότερα, σύμφωνα με τις οδηγίες του Δ.Π.Χ.Α. 5, διαπιστώσαμε την ορθότητα υπολογισμού των μεταβιβασθέντων περιουσιακών στοιχείων ενεργητικού και υποχρεώσεων οι οποίες έχουν επιμετρηθεί στην μικρότερη τιμή μεταξύ λογιστικών και εύλογων αξιών. Αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων στη σημείωση 5.35 των χρηματοοικονομικών καταστάσεων. Η ολοκλήρωση της απόσχισης τελεί υπό την αίρεση λήψης των αποφάσεων και εγκρίσεων που απαιτούνται σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία. Η Διοίκηση της εταιρείας εκτιμά ότι οι απαιτούμενες από την ισχύουσα νομοθεσία εγκρίσεις και αποφάσεις θα ληφθούν σύμφωνα με τα προβλεπόμενα. Η Εταιρεία συμπεριέλαβε στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος της χρήσεως που έληξε την 31.12.2019 καθώς και της συγκριτικής περιόδου που έληξε την 31.12.2018, το αποτέλεσμα που προέκυψε από την δραστηριότητα των εκμεταλλεύσεων αυτών ως αποτέλεσμα από διακοπείσες δραστηριότητες, στο λογαριασμό «Κέρδη/ζημιές περιόδου από διακοπείσες δραστηριότητες». Στην ίδια σημείωση παρουσιάζονται και τα περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις του προς απόσχιση κλάδου κατά την 31.12.2019. Λόγω της φύσης της συναλλαγής και των σημαντικών σε ύψος ποσού μεταβιβασθέντων στοιχείων, θεωρούμε την παρουσίαση και γνωστοποίηση της παραπάνω μεταβίβασης στις οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας ως ένα από τα σημαντικότερα θέματα του ελέγχου μας, για την περίοδο που έληξε την 31.12.2019. - 35 - Άλλες πληροφορίες Η διοίκηση είναι υπεύθυνη για τις άλλες πληροφορίες. Οι άλλες πληροφορίες περιλαμβάνονται στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου, για την οποία γίνεται σχετική αναφορά στην “Έκθεση επί άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων”, στις Δηλώσεις των Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, αλλά δεν περιλαμβάνουν τις οικονομικές καταστάσεις και την έκθεση ελέγχου επί αυτών. Η γνώμη μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων δεν καλύπτει τις άλλες πληροφορίες και δεν εκφράζουμε με τη γνώμη αυτή οποιασδήποτε μορφής συμπέρασμα διασφάλισης επί αυτών. Σε σχέση με τον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, η ευθύνη μας είναι να αναγνώσουμε τις άλλες πληροφορίες και με τον τρόπο αυτό, να εξετάσουμε εάν οι άλλες πληροφορίες είναι ουσιωδώς ασυνεπείς με τις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις ή τις γνώσεις που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχο ή αλλιώς φαίνεται να είναι ουσιωδώς εσφαλμένες. Εάν, με βάση τις εργασίες που έχουμε εκτελέσει, καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει ουσιώδες σφάλμα σε αυτές τις άλλες πληροφορίες, είμαστε υποχρεωμένοι να αναφέρουμε το γεγονός αυτό. Δεν έχουμε τίποτα να αναφέρουμε σχετικά με το θέμα αυτό. Ευθύνες της διοίκησης και των υπευθύνων για τη διακυβέρνηση επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων Η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση και εύλογη παρουσίαση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα ΔΠΧΑ όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως και για εκείνες τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που η διοίκηση καθορίζει ως απαραίτητες, ώστε να καθίσταται δυνατή η κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων απαλλαγμένων από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος. Κατά την κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, η διοίκηση είναι υπεύθυνη για την αξιολόγηση της ικανότητας της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους, γνωστοποιώντας όπου συντρέχει τέτοια περίπτωση, τα θέματα που σχετίζονται με τη συνεχιζόμενη δραστηριότητα και τη χρήση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας, εκτός και εάν η διοίκηση είτε προτίθεται να ρευστοποιήσει την Εταιρεία και τον Όμιλο ή να διακόψει τη δραστηριότητά τους ή δεν έχει άλλη ρεαλιστική εναλλακτική επιλογή από το να προβεί σ ’αυτές τις ενέργειες. Η Επιτροπή Ελέγχου (άρθ. 44 Ν. 4449/2017) της Εταιρείας έχει την ευθύνη εποπτείας της διαδικασίας χρηματοοικονομικής αναφοράς της Εταιρείας και του Ομίλου. Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων Οι στόχοι μας είναι να αποκτήσουμε εύλογη διασφάλιση για το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, στο σύνολο τους, είναι απαλλαγμένες από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος και να εκδώσουμε έκθεση ελεγκτή, η οποία περιλαμβάνει τη γνώμη μας. Η εύλογη διασφάλιση συνιστά διασφάλιση υψηλού επιπέδου, αλλά δεν είναι εγγύηση ότι ο έλεγχος που διενεργείται σύμφωνα με τα ΔΠΕ, όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, θα εντοπίζει πάντα ένα ουσιώδες σφάλμα, όταν αυτό υπάρχει. Σφάλματα δύναται να προκύψουν από απάτη ή από λάθος και θεωρούνται ουσιώδη όταν, μεμονωμένα ή αθροιστικά, θα μπορούσε εύλογα να αναμένεται ότι θα επηρέαζαν τις οικονομικές αποφάσεις των χρηστών, που λαμβάνονται με βάση αυτές τις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις. Ως καθήκον του ελέγχου, σύμφωνα με τα ΔΠΕ όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, ασκούμε επαγγελματική κρίση και διατηρούμε επαγγελματικό σκεπτικισμό καθ’ όλη τη διάρκεια του ελέγχου. Επίσης: Εντοπίζουμε και αξιολογούμε τους κινδύνους ουσιώδους σφάλματος στις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος, σχεδιάζοντας και διενεργώντας ελεγκτικές διαδικασίες που ανταποκρίνονται στους κινδύνους αυτούς και αποκτούμε ελεγκτικά τεκμήρια που είναι επαρκή και κατάλληλα για να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Ο κίνδυνος μη εντοπισμού ουσιώδους σφάλματος που οφείλεται σε απάτη είναι υψηλότερος από αυτόν που οφείλεται σε λάθος, καθώς η απάτη - 36 - μπορεί να εμπεριέχει συμπαιγνία, πλαστογραφία, εσκεμμένες παραλείψεις, ψευδείς διαβεβαιώσεις ή παράκαμψη των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου. Κατανοούμε τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που σχετίζονται με τον έλεγχο, με σκοπό το σχεδιασμό ελεγκτικών διαδικασιών κατάλληλων για τις περιστάσεις, αλλά όχι με σκοπό τη διατύπωση γνώμης επί της αποτελεσματικότητας των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου της Εταιρείας και του Ομίλου. Αξιολογούμε την καταλληλότητα των λογιστικών αρχών και μεθόδων που χρησιμοποιήθηκαν και το εύλογο των λογιστικών εκτιμήσεων και των σχετικών γνωστοποιήσεων που έγιναν από τη Διοίκηση. Αποφαινόμαστε για την καταλληλότητα της χρήσεως από τη διοίκηση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας και με βάση τα ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτήθηκαν για το εάν υπάρχει ουσιώδης αβεβαιότητα σχετικά με γεγονότα ή συνθήκες που μπορεί να υποδηλώνουν ουσιώδη αβεβαιότητα ως προς την ικανότητα της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους. Εάν συμπεράνουμε ότι υφίσταται ουσιώδης αβεβαιότητα, είμαστε υποχρεωμένοι στην έκθεση ελεγκτή να επιστήσουμε την προσοχή στις σχετικές γνωστοποιήσεις των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων ή εάν αυτές οι γνωστοποιήσεις είναι ανεπαρκείς να διαφοροποιήσουμε τη γνώμη μας. Τα συμπεράσματά μας βασίζονται σε ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτώνται μέχρι την ημερομηνία της έκθεσης ελεγκτή. Ωστόσο, μελλοντικά γεγονότα ή συνθήκες ενδέχεται να έχουν ως αποτέλεσμα η Εταιρεία και ο Όμιλος να παύσουν να λειτουργούν ως συνεχιζόμενη δραστηριότητα. Αξιολογούμε τη συνολική παρουσίαση, τη δομή και το περιεχόμενο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων των γνωστοποιήσεων, καθώς και το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις απεικονίζουν τις υποκείμενες συναλλαγές και τα γεγονότα με τρόπο που επιτυγχάνεται η εύλογη παρουσίαση. Αποκτούμε επαρκή και κατάλληλα ελεγκτικά τεκμήρια αναφορικά με την χρηματοοικονομική πληροφόρηση των οντοτήτων ή των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων εντός του Ομίλου για την έκφραση γνώμης επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων. Είμαστε υπεύθυνοι για την καθοδήγηση, την επίβλεψη και την εκτέλεση του ελέγχου της Εταιρείας και των θυγατρικών της. Παραμένουμε αποκλειστικά υπεύθυνοι για την ελεγκτική μας γνώμη. Μεταξύ άλλων θεμάτων, κοινοποιούμε στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, το σχεδιαζόμενο εύρος και το χρονοδιάγραμμα του ελέγχου, καθώς και σημαντικά ευρήματα του ελέγχου, συμπεριλαμβανομένων όποιων σημαντικών ελλείψεων στις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου εντοπίζουμε κατά τη διάρκεια του ελέγχου μας. Επιπλέον, δηλώνουμε προς τους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση ότι έχουμε συμμορφωθεί με τις σχετικές απαιτήσεις δεοντολογίας περί ανεξαρτησίας και γνωστοποιούμε προς αυτούς όλες τις σχέσεις και άλλα θέματα που μπορεί εύλογα να θεωρηθεί ότι επηρεάζουν την ανεξαρτησία μας και τα σχετικά μέτρα προστασίας, όπου συντρέχει περίπτωση. Από τα θέματα που γνωστοποιήθηκαν στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, καθορίζουμε τα θέματα εκείνα που ήταν εξέχουσας σημασίας για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως και ως εκ τούτου αποτελούν τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου. Έκθεση επί άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων 1. Έκθεση Διαχείρισης Διοικητικού Συμβουλίου Λαμβάνοντας υπόψη ότι η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση της Έκθεσης Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου και της Δήλωσης Εταιρικής Διακυβέρνησης που περιλαμβάνεται στην έκθεση αυτή, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 5 του άρθρου 2 του Ν. 4336/2015 (μέρος Β), σημειώνουμε ότι: α) Στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου περιλαμβάνεται δήλωση εταιρικής διακυβέρνησης, η οποία παρέχει τα πληροφοριακά στοιχεία που ορίζονται στο άρθρο 152 του Ν. 4548/2018. β) Κατά τη γνώμη μας η Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου έχει καταρτισθεί σύμφωνα με τις ισχύουσες νομικές απαιτήσεις των άρθρων 150 και 153 και της παραγράφου 1 (περιπτώσεις γ’ και δ’) του άρθρου 152 του Ν. 4548/2018 και το περιεχόμενο αυτής αντιστοιχεί με τις συνημμένες οικονομικές καταστάσεις της χρήσεως που έληξε την 31.12.2019. - 37 - γ) Με βάση τη γνώση που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχό μας, για την εταιρεία «ΙΝΤΡΑΚΟΜ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ» και το περιβάλλον της, δεν έχουμε εντοπίσει ουσιώδεις ανακρίβειες στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού της Συμβουλίου. 2. Συμπληρωματική Έκθεση προς την Επιτροπή Ελέγχου Η γνώμη μας επί των συνημμένων εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων είναι συνεπής με τη Συμπληρωματική Έκθεσή μας προς την Επιτροπή Ελέγχου της Εταιρείας, που προβλέπεται από το άρθρο 11 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014. 3. Παροχή μη ελεγκτικών υπηρεσιών Δεν παρείχαμε στην Εταιρεία και τις θυγατρικές της μη ελεγκτικές υπηρεσίες που απαγορεύονται σύμφωνα με το άρθρο 5 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014. Οι επιτρεπόμενες μη ελεγκτικές υπηρεσίες που έχουμε παράσχει στην Εταιρεία και στις θυγατρικές της, κατά τη διάρκεια της χρήσεως που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2019 γνωστοποιούνται στη Σημείωση 7.26 των συνημμένων εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων. 4. Διορισμός Ελεγκτή Διοριστήκαμε για πρώτη φορά ως Ορκωτοί Ελεγκτές Λογιστές της Εταιρείας με την από 14.07.1994 απόφαση της έκτακτης γενικής συνέλευσης των μετόχων. Ο διορισμός μας ως ελεγκτών οντότητας δημοσίου συμφέροντος αφορά την περίοδο από το 2001 αδιαλείπτως μέχρι σήμερα και έχει ανανεωθεί με βάση τις κατ’ έτος λαμβανόμενες αποφάσεις της τακτικής γενικής συνέλευσης των μετόχων. Από την ημερομηνία χαρακτηρισμού της εταιρείας ως Οντότητας Δημοσίου Συμφέροντος, μέχρι την ημερομηνία έναρξης ισχύος του Κανονισμού Ε/Ε 537/2014 (17 Ιουνίου 2014) έχει παρέλθει συνολική περίοδος 13 ετών. Αθήνα, 19 Ιουνίου 2020 ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΚΟΣΜΑΤΟΣ Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής Α.Μ. ΣΟΕΛ 13561 ΣΟΛ Α.Ε. Μέλος Δικτύου Crowe Global Φωκ. Νέγρη 3, 112 57 Αθήνα Α.Μ. ΣΟΕΛ 125 - 38 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 ΕΤΗΣΙΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΟΜΙΛΟΥ (ΧΡΗΣΗ ΑΠΟ 1 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ ΕΩΣ 31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2019) - 39 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 1. Στοιχεία Κατάστασης Οικονομικής Θέσης (Ποσά σε Ευρώ) Ο ΟΜΙΛΟΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Σημείωση 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Υπεραξία 7.1 326.268 326.268 326.268 326.268 Λοιπά Άυλα περιουσιακά στοιχεία Ενσώματα πάγια 7.2 7.3 9.043.727 29.452.109 6.995.367 32.844.148 162.163 10.945.035 71.646 32.281.947 Δικαίωμα χρήσης περιουσιακών στοιχείων 7.4 11.986.700 - 11.378.508 - Επενδύσεις σε ακίνητα 7.5 12.898.863 12.948.071 9.924.595 9.897.588 Επενδύσεις σε θυγατρικές Επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις (που ενοποιούνται με τη μέθοδο της καθαρής θέσης) Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων 7.6 - - 15.891.693 15.465.693 7.7 2.043.389 1.638.333 1.385.096 1.185.413 7.8 22.542.331 1.131.879 22.542.331 1.131.879 Πελάτες και λοιπές απαιτήσεις 7.9 10.539.751 98.833.138 11.439.148 67.323.213 11.039.874 83.595.561 11.427.135 71.787.569 Αποθέματα 7.11 15.905.696 13.633.692 6.615.842 12.077.769 Συμβατικά περιουσιακα στοιχεία 7.12 65.073.555 42.588.680 63.232.219 43.785.757 Χρηματοδοτική συμβολή από Δημόσιο (ΕΔΔΠΧΑ 12) 7.13 - 25.286.983 - - Πελάτες και λοιπές απαιτήσεις Χρηματοοικονομικά στοιχεία σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων 7.9 117.031.449 184.957.458 120.340.824 195.329.531 7.14 666.717 576.358 666.717 576.358 Τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις 7.15 8.539.685 7.660.656 8.184.168 7.459.990 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα 7.16 8.819.611 216.036.714 11.502.273 286.206.100 7.591.866 206.631.636 10.192.077 269.421.483 Περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση 5.35 Κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Σύνολο Ενεργητικού - - 32.324.320 - 314.869.851 353.529.313 322.551.517 341.209.052 45.665.769 ΙΔΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ Ίδια κεφάλαια αναλογούντα στους μετόχους της μητρικής Μετοχικό κεφάλαιο 7.17 45.665.769 45.665.769 45.665.769 Αποθεματικά εύλογης αξίας 7.18 (8.608.771) (9.277.649) (7.719.571) (8.313.538) Λοιπά αποθεματικά 7.19 49.171.667 49.054.385 49.104.051 48.997.603 (17.643.129) 68.585.536 (18.127.156) 67.315.348 (11.825.674) 75.224.574 (15.019.145) 71.330.688 595.943 69.181.479 927.248 68.242.597 75.224.574 71.330.688 24.898.081 Κέρδη/ζημίες εις νέον Μη ελέγχουσες συμμετοχές Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Δάνεια 7.20 10.700.000 24.898.081 10.700.000 Χρηματοοικονομική υποχρέωση μίσθωσης 7.21 8.354.867 - 7.892.502 - Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις Προβλέψεις για παροχές στους εργαζόμενους μετά την έξοδο από την υπηρεσία Επιχορηγήσεις 7.10 3.247.604 1.329.409 1.910.456 1.314.782 7.22 1.064.159 1.159.899 746.272 1.159.899 7.23 32.733 38.189 - 38.189 7.24 9.277.766 32.677.129 4.811.901 32.237.478 9.277.766 30.526.996 4.388.441 31.799.391 Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις 7.24 140.401.897 197.030.058 135.849.685 190.651.479 Δάνεια 7.20 69.672.521 55.347.857 57.677.908 46.836.272 Χρηματοοικονομική υποχρέωση μίσθωσης 7.21 1.828.497 - 1.680.343 - Συμβατικές υποχρεώσεις Τρέχουσες φορολογικές υποχρεώσεις 7.12 338.892 96.135 386.918 203.975 338.892 87.581 386.918 123.873 Βραχυχρόνιες προβλέψεις για λοιπές υποχρεώσεις και έξοδα 7.25 673.301 213.011.243 80.431 253.049.238 673.301 196.307.710 80.431 238.078.973 Υποχρεώσεις περιουσιακών στοιχείων διακρατούμενων προς πώληση Σύνολο υποχρεώσεων 5.35 245.688.372 285.286.717 20.492.237 247.326.943 269.878.364 314.869.851 353.529.313 322.551.517 341.209.052 Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων και Υποχρεώσεων Ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν εφαρμόσει τo ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας τη μέθοδο σωρευτικής επίδρασης. Σύμφωνα με τη μέθοδο αυτή η συγκριτική πληροφορία δεν επαναδιατυπώνεται (σημ. 5.5). Οι συνοδευτικές σημειώσεις αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων - 40 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 2. Στοιχεία Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Σημείωση Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Πωλήσεις 6.2 286.010.483 232.143.007 272.319.202 217.577.613 Κόστος Πωληθέντων Μικτό Κέρδος 7.26 (260.491.574) 25.518.909 (210.194.358) 21.948.649 (247.645.407) 24.673.795 (197.043.313) 20.534.300 Έξοδα διοικητικής λειτουργίας 7.26 (17.019.198) (14.748.419) (15.207.864) (12.649.334) (400.677) (1.950.747) (366.097) (1.950.747) Καθαρά κερδη /(ζημίες) αποτίμησης-απομείωσης χρηματοοικονομικών στοιχείων & συμβατικών περιουσιακών στοιχείων 7.27 Λοιπά έσοδα 7.28 2.079.311 1.228.282 4.448.259 1.665.019 Λοιπά κέρδη/(ζημιές) / καθαρά Αποτελέσματα εκμετάλλευσης 7.29 2.135.943 12.314.288 1.621.772 8.099.538 1.956.237 15.504.330 6.140.850 13.740.087 Χρηματοοικονομικά έσοδα 7.30 1.232.125 1.118.936 1.233.586 2.258.606 Χρηματοοικονομικά έξοδα Χρηματοοικονομικό κόστος - καθαρό 7.30 (11.496.513) (10.264.388) (8.444.502) (7.325.566) (11.286.154) (10.052.568) (9.349.475) (7.090.869) 5.451.762 6.649.218 (1.909.250) 3.542.511 (3.514.598) 3.134.619 (Ζημίες)/κέρδη από συγγενείς επιχειρήσεις (μετά από φόρο και μη ελέγχουσες συμμετοχές Κέρδη/(ζημίες) προ φόρων από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Φόρος εισοδήματος Καθαρά κέρδη/(ζημίες) χρήσης από συνεχιζόμενες δραστηριότητες 215.170 2.265.070 7.31 (1.689.531) 575.539 (206.136) 567.836 (3.385.213) (2.817.377) Διακοπείσες δραστηριότητες Κέρδη/(ζημίες) περιόδου από διακοπείσες δραστηριότητες Καθαρά κέρδη/(ζημιές) περιόδου (συνεχιζόμενες και διακοπείσες δραστηριότητες) - 13.320.980 575.539 10.503.603 (335.994) 3.206.518 118.273 3.252.893 Λοιπά συνολικά έσοδα μετά από φόρους: Στοιχεία που ανακατατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα Συναλλαγματικές διαφορές μετατροπής 14.968 (146.740) (61.007) (65.922) 14.968 (146.740) (61.007) (65.922) Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων - Κέρδη/ζημιές αποτίμησης στην εύλογη αξία 654.974 (528.931) 654.974 Αναλογιστικά κέρδη/(ζημίες) μετά από αναβαλλόμενους φόρους 106.448 66.068 106.448 66.068 761.422 (462.863) 761.422 (462.863) Στοιχεία που δεν ανακατατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα Λοιπά συνολικά έσοδα μετά από φόρους 776.390 Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (609.603) 700.415 (528.931) (528.784) 1.351.929 9.894.000 3.906.932 2.724.108 766.142 13.056.658 3.206.518 3.252.893 766.142 (2.576.036) 3.542.511 3.134.619 Κέρδη/(Ζημίες) χρήσεως κατανεμόμενα σε : Ιδιοκτήτες μητρικής Κέρδη/(ζημιές) περιόδου από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Κέρδη/(ζημιές) περιόδου από διακοπείσες δραστηριότητες Κέρδη/(ζημιές) περιόδου κατανεμόμενα στους ιδιοκτήτες της μητρικής Μη ελέγχουσες συμμετοχές (Ζημιές)/κέρδη περιόδου από συνεχιζόμενες δραστηριότητες (Ζημιές)/κέρδη περιόδου από διακοπείσες δραστηριότητες - 15.632.694 766.142 13.056.658 118.273 3.206.518 3.252.893 - (190.603) (2.553.055) - (190.603) (241.341) - - (2.311.714) - - (2.553.055) 10.503.603 3.206.518 3.252.893 1.539.278 12.448.123 3.906.932 2.724.108 1.539.278 (3.186.844) 4.242.926 2.605.835 - (Ζημιές)/κέρδη περιόδου κατανεμόμενα στις μη ελέγχουσες συμμετοχές (335.994) (190.603) 575.539 Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους Κατανεμόμενα σε : Ιδιοκτήτες μητρικής Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα από διακοπείσες δραστηριότητες Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα κατανεμόμενα στους ιδιοκτήτες της μητρικής Μη ελέγχουσες συμμετοχές Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα από διακοπείσες δραστηριότητες - 15.634.967 1.539.278 12.448.123 118.273 3.906.932 2.724.108 - (187.349) (242.408) - (187.349) (242.408) - - (2.311.714) - - - Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα κατανεμόμενα στις μη ελέγχουσες συμμετοχές (335.994) (187.349) 1.351.929 (2.554.122) 9.894.000 - - 3.906.932 2.724.108 Κέρδη/(Ζημίες) ανά μετοχή Βασικά: 7.30 0,0251 0,4284 0,1052 0,1067 Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες 7.32 0,0251 -0,0845 0,1163 0,1029 Από διακοπείσες δραστηριότητες 7.32 0,0000 0,5130 -0,0110 0,0039 0,0251 0,4284 0,1052 0,1067 Ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν εφαρμόσει τo ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας τη μέθοδο σωρευτικής επίδρασης. Σύμφωνα με τη μέθοδο αυτή η συγκριτική πληροφορία δεν επαναδιατυπώνεται (σημ. 5.5). Οι συνοδευτικές σημειώσεις αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων - 41 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 3.α Κατάσταση Μεταβολών Ιδίων Κεφαλαίων Ομίλου (Ποσά σε Ευρώ) Ο ΟΜΙΛΟΣ Σημείωση Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 Αλλαγή λογιστικών πολιτικών λόγω υιοθέτησης ΔΠΧΑ 9 και ΔΠΧΑ 15 Νέο Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 Μετοχικό Αποθεματικά Λοιπά Κεφάλαιο εύλογης αξίας Αποθεματικά Κέρδη εις νέον 45.676.000 (1.082.338) - (7.531.498) - 45.676.000 (8.613.836) 48.951.243 - (37.223.885) 6.206.493 (2.553.055) 10.503.603 (528.931) - - - (145.673) - - 66.068 - 66.068 13.056.658 Αγορά ιδίων μετοχών (10.232) (674.604) (1.399.018) 13.056.658 - - (74.013) 64.347.232 - 7.18 Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα 8.026.211 62.948.214 7.18 - Κεφαλαίων 7.952.198 Συναλλαγματικές διαφορές - Σύνολο Ιδίων συμμετοχές (31.017.392) Καθαρά κέρδη χρήσεως Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων - Κέρδη/ζημιές αποτίμησης στην εύλογη αξία Αναλογιστικά κέρδη/(ζημίες) - 48.951.243 Μη ελέγχουσες (1.068) (2.554.122) - - (528.931) (146.740) 66.068 9.894.000 - - Έξοδα αύξησης μετοχικού κεφαλαίου θυγατρικής - - - (90) (150) (240) Πώληση θυγατρικών - 10.791 23.491 (34.282) (4.504.124) (4.504.124) Συγχώνευση θυγατρικών - - - Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα - - - (85.022) - Τακτοποίηση Μεταφορά από λοιπά σε εις νέον 7.19 925 (925) (10.232) (85.022) - - - (34.372) 34.372 - - - 13.582 (13.582) - - Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2018 45.665.769 (9.277.649) 49.054.385 (18.127.156) 927.248 68.242.597 Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 45.665.769 (9.277.649) 49.054.385 (18.127.156) 927.248 68.242.597 Αλλαγή λογιστικών πολιτικών λόγω υιοθέτησης ΔΠΧΑ 16 - Νέο Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 Καθαρά κέρδη χρήσεως Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων - Κέρδη/ζημιές αποτίμησης στην εύλογη αξία Συναλλαγματικές διαφορές 45.665.769 (9.277.649) - - 7.18 - 7.18 - Αναλογιστικά κέρδη/(ζημίες) 49.054.385 - - 927.248 68.242.597 (18.127.156) - 766.142 (190.603) 654.974 - - - 11.714 - - 3.254 14.968 - - 106.448 - - 106.448 Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα - 666.688 106.448 766.142 (187.349) Αγορά ποσοστού θυγατρικής από μειοψηφία - - 10.800 (256.443) (154.357) Μεταβολη ποσοστού σε συγγενή (μέσω θυγατρικής) - 2.190 - (12.591) 10.401 Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα - - - (13.047) - Μεταφορά σε λοιπά από εις νέον Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 7.19 45.665.769 (8.608.771) 654.974 1.351.929 (400.000) (13.047) 34 (34) - - 49.171.667 (17.643.129) 595.943 69.181.479 Ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν εφαρμόσει τo ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας τη μέθοδο σωρευτικής επίδρασης. Σύμφωνα με τη μέθοδο αυτή η συγκριτική πληροφορία δεν επαναδιατυπώνεται (σημ. 5.5). Οι συνοδευτικές σημειώσεις αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων - 42 - 575.539 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 3.β Κατάσταση Μεταβολών Ιδίων Κεφαλαίων Εταιρείας (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Σημείωση Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 Μετοχικό Αποθεματικά Λοιπά Κεφάλαιο εύλογης αξίας Αποθεματικά 45.676.000 Αλλαγή λογιστικών πολιτικών λόγω υιοθέτησης ΔΠΧΑ 9 και ΔΠΧΑ 15 Νέο Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 (197.979) Κέρδη εις νέον 48.931.535 - (7.520.707) - 45.676.000 (7.718.686) 48.931.535 - 6.637.722 69.584.819 (882.985) (18.187.016) 68.701.834 3.252.893 3.252.893 7.18 - (528.931) - - (528.931) Συναλλαγματικές διαφορές 7.18 - (65.922) - - (65.922) 66.068 - 66.068 66.068 3.252.893 2.724.108 - Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα (10.232) Αγορά ιδίων μετοχών Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα - (594.853) - Κεφαλαίων (24.824.737) Καθαρά κέρδη χρήσεως Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων - Κέρδη/ζημιές αποτίμησης στην εύλογη αξία Αναλογιστικές (ζημιές)/κέρδη - Σύνολο Ιδίων - - - - (85.022) - (10.232) (85.022) Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2018 45.665.769 (8.313.538) 48.997.603 (15.019.145) 71.330.688 Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 45.665.769 (8.313.538) 48.997.603 (15.019.145) 71.330.688 Αλλαγή λογιστικών πολιτικών λόγω υιοθέτησης ΔΠΧΑ 16 - Νέο Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 45.665.769 Καθαρά κέρδη χρήσεως Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων - Κέρδη/ζημιές αποτίμησης στην εύλογη αξία Συναλλαγματικές διαφορές (8.313.538) 48.997.603 - - (15.019.145) 71.330.688 - - - 3.206.518 3.206.518 7.18 - 654.974 - - 654.974 7.18 - (61.007) - - (61.007) Αναλογιστικά κέρδη/(ζημίες) - - 106.448 - 106.448 Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα - 593.967 106.448 3.206.518 3.906.932 Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα - - - (13.047) 49.104.051 (11.825.674) Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 45.665.769 (7.719.571) Ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν εφαρμόσει τo ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας τη μέθοδο σωρευτικής επίδρασης. Σύμφωνα με τη μέθοδο αυτή η συγκριτική πληροφορία δεν επαναδιατυπώνεται (σημ. 5.5). Οι συνοδευτικές σημειώσεις αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων - 43 - (13.047) 75.224.574 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 4. Κατάσταση Ταμειακών Ροών Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Σημείωση 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες Κέρδη/(ζημίες) χρήσης 575.539 10.503.603 3.206.518 3.252.893 Προσαρμογές για: Φόρους 1.689.531 4.161.807 1.911.722 3.265.992 7.3 1.746.671 2.842.208 1.660.740 1.817.969 Αποσβέσεις δικαιώματος χρήσης περιουσιακών στοιχείων 7.4 1.452.868 - 1.310.838 - Αποσβέσεις άϋλων περιουσιακών στοιχείων 7.2 402.942 295.891 24.178 25.465 86.396 25.305 25.305 Αποσβέσεις ενσώματων παγίων στοιχείων Αποσβέσεις επενδύσεων σε ακίνητα 7.5 25.305 Αναστροφή προηγούμενης απομείωσης ενσώματων παγίων 7.29 (151.893) (Κέρδη)/ ζημιές από πώληση ενσώματων παγίων στοιχείων 7.29 56.155 19.512 (151.893) 56.699 76.879 (Κέρδη)/ ζημιές από πώληση δικαιωμάτων (λογισμικού) 7.29 302 - 302 - (Κέρδη)/ζημιές από πώληση/διαγραφή δικαιώματος χρήσης περιουσιακών στ (Κέρδη)/ ζημιές από πώληση επενδύσεων σε ακίνητα (Κέρδη)/ζημιές εύλογης αξίας άλλων χρηματοοικονομικών στοιχείων σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων (Κέρδη)/ζημιές από πώληση άλλων χρηματοοικονομικών στοιχείων σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων 7.29 (949) - (892) - 7.29 - 7.29 (90.359) 7.29 53.344 (182.154) - (221.458) - (16.107.023) (90.359) (182.154) - (236.260) - (5.642.065) (Κέρδη)/ ζημιές από πώληση θυγατρικών ή ποσοστών σε μειοψηφία 7.29 (Κέρδη)/ ζημιές από λύση κοινοπραξιών (καθαρής θέσης) 7.29 (52.893) 7.500 (52.893) 7.500 Αποσβέσεις επιχορηγήσεων 7.28 (5.456) (5.456) (5.456) (5.456) Aπομείωση επισφαλών απαιτήσεων 7.27 Έκτακτα κέρδη από εκκαθάριση υποχρεώσεων 7.29 (1.896.306) 400.677 (1.361.417) (1.869.095) (157.250) Έσοδα τόκων 7.30 (1.223.972) (818.583) (1.225.433) (1.902.058) Έξοδα τόκων 7.30 11.447.235 Προεξοφλητικοί τόκοι μακροπροθέσμων απαιτήσεων 7.30 41.125 Έσοδα από μερίσματα 7.28 (6.818) Συναλλαγματικές διαφορές 110.862 Μερίδιο αποτελέσματος σε συγγενείς εταιρίες 7.7 Ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες προ μεταβολών στο κεφάλαιο κίνηση (215.170) 14.305.396 2.069.599 11.591.331 366.097 11.287.986 1.950.747 9.349.475 (273.301) (8.153) (6.461) (6.818) (6.461) (143.437) (63.324) (59.204) 368.905 12.880.808 16.376.069 (356.548) 11.224.770 Μεταβολές κεφαλαίου κίνησης : (Αύξηση)/μείωση αποθεμάτων (2.272.004) (Αύξηση)/ μείωση απαιτήσεων 50.902.464 (117.664.116) 28.165.911 (91.960.979) (50.739.334) 81.020.095 (42.017.561) 56.625.321 Αύξηση/ (μείωση) υποχρεώσεων Αύξηση/ (μείωση) προβλέψεων συνταξιοδότησης 592.870 44.322 (1.471.682) Ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες Καταβληθέντες τόκοι Καταβληθείς φόρος εισοδήματος Καθαρές ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες 813.832 (157.604) 81.148 (35.906.646) (1.755.193) 592.870 86.796 (157.604) 44.322 (14.969.651) 80.897 (35.325.569) (24.100.799) 12.833.713 (23.025.838) 1.406.418 (11.021.916) (11.421.252) (10.852.283) (9.179.395) (996.355) 815.443 (3.997.365) (38.444.455) (716.053) (10.161.919) (3.739.586) (37.019.780) Ταμειακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες Αγορές ενσώματων παγίων 7.3 (1.091.408) (2.237.798) (1.005.559) (1.289.735) Αγορές επενδύσεων σε ακίνητα 7.5 (52.312) (1.604.848) (52.312) (423.568) Αγορές άϋλων περιουσιακών στοιχείων 7.2 (2.451.604) (1.393.624) (115.045) Πωλήσεις ενσώματων παγίων Πωλήσεις επενδύσεων σε ακίνητα 8.587 35.207 18.143 (8.611) 25.252 - 81.340 - Αγορές χρηματοοικονομικών στοιχείων στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτω 7.14 - (9.341) - (13.740) Αγορές χρηματοοικονομικών στοιχείων αποτιμώμενων στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων (729.830) - (729.830) 7.8 - Μείωση Μετοχικού Κεφαλαίου χρηματοοικονομικών στοιχείων αποτιμώμενων στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων 7.8 643.828 Πωλήσεις θυγατρικών (μείον ταμειακά διαθέσιμα θυγατρικών) 7.6 - Αγορά ποσοστού σε θυγατρικές 7.6 Εισφορά σε μετοχικό κεφάλαιο θυγατρικών 7.6 Εισφορά σε μετοχικό κεφάλαιο συγγενών 7.7 Μερίσματα εισπραχθέντα 7.28 Τόκοι που εισπράχθηκαν Καθαρές ταμειακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες 7.30 (400.000) (297.182) 6.818 428.995 (3.204.278) (2.346.942) (563.653) 6.461 818.583 (7.944.446) - 643.828 - - - (400.000) (297.182) 6.818 430.456 (770.854) (450.000) (487.653) 6.461 1.902.058 (1.469.367) Ταμειακές ροές από χρηματοδοτικές δραστηριότητες Αγορά ιδίων μετοχών Έξοδα αύξησης μετοχικού κεφαλαίου θυγατρικών - (10.232) - - (240) - (10.232) - Δάνεια αναληφθέντα 7.20 133.774.042 74.515.693 132.097.749 65.964.108 Αποπληρωμή δανεισμού 7.20 (132.229.777) (57.677.421) (122.036.511) (51.172.039) Πληρωμές κεφαλαίου χρηματοδοτικών μισθώσεων Καθαρές ταμειακές ροές από χρηματοδοτικές δραστηριότητες 7.21 (1.838.091) (293.826) (705.346) 16.122.454 (1.720.879) 8.340.359 (705.346) 14.076.491 Καθαρή (μείωση)/ αύξηση στα ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα (2.682.661) (30.266.447) (2.592.414) (24.412.656) Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα στην αρχή της χρήσης Ταμειακά διαθέσιμα περιουσιακών στοιχείων ενεργητικού διακρατούμενων προς πώληση Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα στο τέλος της χρήσης 11.502.273 41.768.720 8.819.611 11.502.273 10.192.077 (7.798) 7.591.866 34.604.733 10.192.077 Ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν εφαρμόσει τo ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας τη μέθοδο σωρευτικής επίδρασης. Σύμφωνα με τη μέθοδο αυτή η συγκριτική πληροφορία δεν επαναδιατυπώνεται (σημ. 5.5). Οι συνοδευτικές σημειώσεις αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων - 44 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 5. 5.1. Σημειώσεις επί των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων της 31ης Δεκεμβρίου 2019 (Μητρική Εταιρεία και Όμιλος) Γενικές πληροφορίες Οι ετήσιες οικονομικές καταστάσεις περιλαμβάνουν τις εταιρικές οικονομικές καταστάσεις της ΙΝΤΡΑΚΟΜ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ («Η Εταιρεία») και τις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας και των θυγατρικών της («Ο Όμιλος»), για την χρήση που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2019 και έχουν συνταχθεί σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς όπως αυτά έχουν εκδοθεί από την Επιτροπή Διεθνών Λογιστικών Προτύπων. Η εταιρεία «ΙΝΤΡΑΚΟΜ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ» (δ.τ. «INTRAKAT»), είναι η μητρική εταιρεία του ομίλου με έδρα την Ελλάδα. Η έδρα της Εταιρείας βρίσκεται στο 19ο χιλιόμετρο της Λεωφόρου Παιανίας – Μαρκοπούλου, στην Παιανία Αττικής, Τ.Κ. 190 02. Οι μετοχές της μητρικής Εταιρείας είναι εισηγμένες στο Χρηματιστήριο Αθηνών. Οι ετήσιες οικονομικές καταστάσεις της 31ης Δεκεμβρίου 2019 εγκρίθηκαν από το Διοικητικό Συμβούλιο την 18η Ιουνίου 2020. 5.2. Αντικείμενο δραστηριότητας Η Εταιρεία «INTRAKAT» ιδρύθηκε το έτος 1987, είναι Ελληνική Ανώνυμη Εταιρεία με αριθμό Γενικού Εμπορικού Μητρώου: 408501000, (πρώην αριθμό μητρώου Α.Ε. 16205/06/Β/87/37). Ο Όμιλος δραστηριοποιείται στους τομείς των κατασκευών (συμπεριλαμβανομένων των τηλεπικοινωνιών και των δικτύων οπτικών ινών) και των μεταλλικών κατασκευών. H κατασκευαστική δραστηριότητα εκτείνεται σε όλους τους σύγχρονους τομείς των δημοσίων και ιδιωτικών έργων και έως σήμερα έχουν κατασκευαστεί από την μητρική Εταιρεία ή από τις από κοινού δραστηριότητες που συμμετέχει, σημαντικά έργα, όπως κτίρια γραφείων, βιομηχανικά κτίρια, νοσοκομεία, επεκτάσεις αεροδρομίων, υποδομές οδικών αξόνων, αθλητικά έργα, σιδηροδρομικά, ξενοδοχειακές εγκαταστάσεις, τηλεπικοινωνιακά έργα και έργα υποδομών φυσικού αερίου. Η μητρική Εταιρεία κατέχει εργοληπτικό πτυχίο της 7ης τάξης του Μητρώου Εργοληπτικών Επιχειρήσεων (Υπουργείο Υποδομών Μεταφορών και Δικτύων) για όλες τις κατηγορίες έργων. Η ανάπτυξη στον τομέα των μεταλλικών κατασκευών γίνεται μέσω εργοστασιακής μονάδας της Εταιρείας, η οποία στεγάζεται σε ιδιόκτητο οικόπεδο στη Γιάννουλη Λάρισας, συνολικής έκτασης 125.000 m² (25.000 m² βιομηχανικοί χώροι) και παρέχει ένα σύνολο υπηρεσιών που περιλαμβάνει σχεδιασμό, μελέτη, ανάπτυξη, βιομηχανοποίηση και εγκατάσταση (ανέγερση) σύνθετων μεταλλικών και ηλεκτρομηχανικών κατασκευών. Παράλληλα ο Όμιλος INTRAKAT δραστηριοποιείται και στους τομείς των περιβαλλοντικών έργων (έργα διαχείρισης φυσικών πόρων και έργα πράσινης ανάπτυξης) και των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ολοκληρωμένες λύσεις μελέτης-εγκατάστασης και συντήρησης συστημάτων φωτοβολταϊκών και αιολικών πάρκων), ενώ σημαντική είναι η παρουσία στο εξωτερικό όπου μέσω θυγατρικών στη Ρουμανία και στην Κύπρο και μέσω υποκαταστημάτων στην Αλβανία, στην Πολωνία και στη Βόρεια Μακεδονία, κατασκευάζονται διάφορα κτιριακά έργα και έργα τηλεπικοινωνιακών υποδομών. 5.3 Πλαίσιο κατάρτισης των οικονομικών καταστάσεων Οι ετήσιες εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της 31ης Δεκεμβρίου 2019 (εφεξής οι «οικονομικές καταστάσεις») έχουν συνταχθεί με βάση την αρχή του ιστορικού κόστους, εκτός από τα χρηματοοικονομικά στοιχεία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων, τα χρηματοοικονομικά στοιχεία μέσω αποτελεσμάτων, τα οποία αποτιμώνται στην εύλογη αξία, την αρχή συνέχισης της δραστηριότητας (going concern) και είναι σύμφωνες με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς («Δ.Π.Χ.Α.») όπως αυτά έχουν εκδοθεί από το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων (IASB) καθώς και τις Διερμηνείες τους, που έχουν εκδοθεί από την Επιτροπή Διερμηνειών (IFRIC) και έχουν εγκριθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα Δ.Π.Χ.Α. απαιτεί τη χρήση ορισμένων σημαντικών λογιστικών εκτιμήσεων και την άσκηση κρίσης από τη διοίκηση στη διαδικασία εφαρμογής των λογιστικών αρχών. Επίσης απαιτείται η χρήση υπολογισμών και υποθέσεων που επηρεάζουν τα αναφερθέντα ποσά των περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων, τη γνωστοποίηση ενδεχόμενων απαιτήσεων και υποχρεώσεων κατά την ημερομηνία των οικονομικών καταστάσεων και τα αναφερθέντα ποσά εισοδημάτων και εξόδων κατά τη διάρκεια της υπό αναφοράς περιόδου. Παρά το γεγονός ότι οι υπολογισμοί αυτοί βασίζονται στην καλύτερη διαθέσιμη γνώση της διοίκησης σε σχέση με τις τρέχουσες συνθήκες, είναι πιθανό τα τελικά αποτελέσματα να διαφέρουν από τους υπολογισμούς αυτούς. - 45 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Οι λογιστικές αρχές που έχουν εφαρμοστεί στην ετοιμασία των οικονομικών καταστάσεων των θυγατρικών και συγγενών επιχειρήσεων, καθώς και των κοινοπραξιών, είναι ομοιόμορφες με αυτές που έχουν υιοθετηθεί από την Εταιρεία. Οι λογιστικές αρχές βάσει των οποίων συντάχθηκαν οι οικονομικές καταστάσεις, είναι συνεπείς με αυτές που χρησιμοποιήθηκαν για τη σύνταξη των ετήσιων οικονομικών καταστάσεων της προηγούμενης χρήσης. Επίσης έχουν ληφθεί υπόψη στην έκταση που αυτά είναι εφαρμόσιμα όλα τα αναθεωρημένα πρότυπα και οι διερμηνείες με ισχύ από 1 Ιανουαρίου 2019. 5.4 Υιοθέτηση Νέων και Αναθεωρημένων Διεθνών Προτύπων Νέα πρότυπα, τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες έχουν εκδοθεί και είναι υποχρεωτικής εφαρμογής για τις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την 1η Ιανουαρίου 2019 ή μεταγενέστερα. Στην χρήση 2019 ο Όμιλος και η Εταιρεία υιοθέτησαν το πρότυπο ΔΠΧΑ 16. Όπου δεν αναφέρεται διαφορετικά οι άλλες τροποποιήσεις και ερμηνείες που ισχύουν για πρώτη φορά στη χρήση 2019, δεν έχουν επίδραση στις οικονομικές καταστάσεις του Ομίλου και της Εταιρείας. Ο Όμιλος και η Εταιρεία δεν υιοθέτησαν πρόωρα πρότυπα, ερμηνείες ή τροποποιήσεις που έχουν εκδοθεί από Σ.Δ.Λ.Π. και υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά δεν έχουν υποχρεωτική εφαρμογή στη χρήση 2019. Πρότυπα και Διερμηνείες υποχρεωτικά για την τρέχουσα οικονομική χρήση 2019 - ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις» Στις 13 Ιανουαρίου 2016 το ΣΔΛΠ εξέδωσε το ΔΠΧΑ 16 το οποίο και αντικαθιστά το ΔΛΠ 17 και τις Διερμηνείες 4, 15 και 27. Σκοπός του προτύπου είναι να εξασφαλίσει ότι οι μισθωτές και οι εκμισθωτές παρέχουν χρήσιμη πληροφόρηση που παρουσιάζει εύλογα την ουσία των συναλλαγών που αφορούν μισθώσεις. Το ΔΠΧΑ 16 εισάγει ένα ενιαίο μοντέλο για το λογιστικό χειρισμό από την πλευρά του μισθωτή, το οποίο απαιτεί ο μισθωτής να αναγνωρίζει περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις για όλες τις συμβάσεις μισθώσεων με διάρκεια άνω των 12 μηνών, εκτός εάν το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο είναι μη σημαντικής αξίας. Το περιουσιακό στοιχείο κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από το ποσό της αρχικής αναγνώρισης της υποχρέωσης µίσθωσης, τις αρχικές άµεσες δαπάνες, τυχόν προκαταβολές µισθωµάτων και την εκτίµηση κόστους από την υποχρέωση αποκατάστασης του στοιχείου. Η υποχρέωση µίσθωσης κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από την παρούσα αξία των µελλοντικών υπολειπόµενων πληρωµών µισθωµάτων. Σχετικά με το λογιστικό χειρισμό από την πλευρά του εκμισθωτή, το ΔΠΧΑ 16 ενσωματώνει ουσιαστικά τις απαιτήσεις του ΔΛΠ 17. Επομένως, ο εκμισθωτής συνεχίζει να κατηγοριοποιεί τις συμβάσεις μισθώσεων σε λειτουργικές και χρηματοδοτικές μισθώσεις, και να ακολουθεί διαφορετικό λογιστικό χειρισμό για κάθε τύπο σύμβασης. Το νέο πρότυπο εφαρμόστηκε από τον Όμιλο και την Εταιρεία εντός της αναφερόμενης περιόδου. Οι απαιτούμενες γνωστοποιήσεις σχετικά με την εφαρμογή του προτύπου περιλαμβάνονται στη σημείωση 5.5 των οικονομικών καταστάσεων. Οι κατωτέρω τροποποιήσεις δεν είχαν σημαντική επίπτωση στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις του Ομίλου και της Εταιρείας εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά. Ετήσιες βελτιώσεις στα ΔΠΧΑ, Κύκλος 2015 – 2017 Στο πλαίσιο του προγράμματος των ετήσιων βελτιώσεων των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων, το Συμβούλιο εξέδωσε, την 12.12.2017, μη επείγουσες αλλά απαραίτητες τροποποιήσεις σε επιμέρους πρότυπα ως ακολούθως: - ΔΠΧΑ 3 «Συνενώσεις Επιχειρήσεων» και ΔΠΧΑ 11 «Από κοινού συμφωνίες» Οι τροποποιήσεις του ΔΠΧΑ 3 διευκρινίζουν ότι όταν μια οικονομική οντότητα αποκτά τον έλεγχο μιας επιχείρησης που αποτελούσε κοινή επιχείρησή της, θα πρέπει να προχωρήσει σε αποτίμηση των συμφερόντων που είχε προηγουμένως στην επιχείρηση αυτή. Οι τροποποιήσεις του ΔΠΧΑ 11 διευκρινίζουν ότι μια οντότητα που συμμετέχει, αλλά δεν έχει από κοινού τον έλεγχο μιας κοινής επιχείρησης μπορεί να αποκτήσει από κοινού έλεγχο στην κοινή επιχείρηση, της οποίας η δραστηριότητά αποτελεί επιχείρηση όπως ορίζεται στο ΔΠΧΑ 3. Σε τέτοιες περιπτώσεις, τα συμφέροντα στην κοινή επιχείρηση που κατείχε προηγουμένως δεν αποτιμώνται εκ νέου. - ΔΠΧΑ 11 «Από κοινού συμφωνίες» Οι τροποποιήσεις διευκρινίζουν πως μία οντότητα δεν επαναμετρά το ποσοστό που κατείχε προηγουμένως σε μία από κοινού ελεγχόμενη δραστηριότητα όταν αποκτά από κοινού έλεγχο στην επιχείρηση αυτή. - ΔΛΠ 12 «Φόροι Εισοδήματος» Το Συμβούλιο τροποποιώντας το ΔΛΠ 12 διευκρίνισε ότι μια οικονομική οντότητα πρέπει να καταχωρίζει - 46 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 όλες τις φορολογικές επιπτώσεις που προκύπτουν από τη διανομή μερισμάτων στα αποτελέσματα, στα άλλα συνολικά εισοδήματα ή στα ίδια κεφάλαια, ανάλογα με το πού η οντότητα καταχώρισε την αρχική συναλλαγή από την οποία προέκυψαν τα διανεμόμενα κέρδη και εν συνεχεία το μέρισμα. - ΔΛΠ 23 «Κόστος Δανεισμού» Οι τροποποιήσεις διευκρινίζουν ότι εάν ο δανεισμός που λήφθηκε ειδικά για την απόκτηση περιουσιακού στοιχείου παραμείνει σε εκκρεμότητα και το σχετικό περιουσιακό στοιχείο έχει καταστεί έτοιμο για την προοριζόμενη χρήση ή πώληση του, τότε το υπόλοιπο του δανεισμού αυτού θα πρέπει να συμπεριλαμβάνεται στα κεφάλαια του γενικού δανεισμού κατά τον υπολογισμό του επιτοκίου κεφαλαιοποίησης. - ΔΛΠ 28 (Τροποποίηση) «Μακροπρόθεσμες συμμετοχές σε συγγενείς επιχειρήσεις και κοινοπραξίες» Το Συμβούλιο, τον Οκτώβριο του 2017, εξέδωσε τροποποιήσεις στο πρότυπο ΔΛΠ 28 «Επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις και κοινοπραξίες». Με αυτή την τροποποίηση, το Συμβούλιο διευκρίνισε ότι η εξαίρεση στο ΔΠΧΑ 9 ισχύει μόνο για συμμετοχές που παρακολουθούνται λογιστικά με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. Οι οντότητες θα πρέπει να εφαρμόζουν το ΔΠΧΑ 9 στα άλλα συμφέροντα σε συγγενείς και κοινοπραξίες, συμπεριλαμβανομένων των μακροπρόθεσμων συμφερόντων στα οποία δεν εφαρμόζεται η μέθοδος της καθαρής θέσης και τα οποία, στην ουσία, αποτελούν μέρος της καθαρής επένδυσης σε αυτές τις συγγενείς και κοινοπραξίες. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2019. - ΔΛΠ 19 (Τροποποίηση) «Παροχές σε εργαζομένους» – Τροποποίηση, περικοπή ή διακανονισμός του Προγράμματος Παροχών Το ΣΔΛΠ στις 7 Φεβρουαρίου 2018 εξέδωσε τροποποίηση στο ΔΛΠ 19 με την οποία διευκρινίζει τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να προσδιορίζεται το κόστος υπηρεσίας όταν προκύπτουν αλλαγές στο πρόγραμμα καθορισμένων παροχών. Σύμφωνα με το ΔΛΠ 19 σε περίπτωση τροποποίησης, περικοπής ή διακανονισμού, απαιτείται επανυπολογισμός της καθαρής υποχρέωσης ή απαίτησης των καθορισμένων παροχών. Η τροποποίηση του ΔΛΠ 19 προβλέπει ότι θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν οι αναθεωρημένες παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν και κατά τον επανυπολογισμό της καθαρής υποχρέωσης ή απαίτησης προκειμένου να προσδιοριστεί το κόστος υπηρεσίας και ο καθαρός τόκος για την υπόλοιπη περίοδο μετά την αλλαγή στο πρόγραμμα. Επίσης, με την τροποποίηση του ΔΛΠ 19 αποσαφηνίζεται η επίδραση μίας τροποποίησης, περικοπής ή διακανονισμού στις απαιτήσεις αναφορικά με τον περιορισμό στην αναγνώριση της καθαρής απαίτησης (ανώτατο όριο περιουσιακού στοιχείου). Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2019. - ΕΔΔΠΧΠ 23 Διερμηνεία «Αβεβαιότητα σχετικά με τον χειρισμό θεμάτων φορολογίας εισοδήματος» Στις 7 Ιουνίου 2017 το ΣΔΛΠ εξέδωσε τη Διερμηνεία 23. Η Διερμηνεία 23 έχει εφαρμογή στον προσδιορισμό του φορολογητέου κέρδους (φορολογική ζημία), τις φορολογικές βάσεις, τις αχρησιμοποίητες φορολογικές ζημίες, τις αχρησιμοποίητες φορολογικές ελαφρύνσεις και τους φορολογικούς συντελεστές, όταν υπάρχει αβεβαιότητα ως προς την ορθότητα των φορολογικών χειρισμών σύμφωνα με το ΔΛΠ 12. Σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει να εξετάζεται: εάν οι φορολογικοί χειρισμοί πρέπει να εξετάζονται συλλογικά ή εξατομικευμένα και υπό την παραδοχή ότι οι έλεγχοι θα διενεργηθούν από τις φορολογικές Αρχές έχοντας πλήρη γνώση των σχετικών πληροφοριών η πιθανότητα να γίνει αποδεκτός ο προσδιορισμός του φορολογητέου κέρδους (φορολογικής ζημίας), των φορολογικών βάσεων, των αχρησιμοποίητων φορολογικών ζημιών, των αχρησιμοποίητων πιστώσεων φόρου και των φορολογικών συντελεστών από τις φορολογικές Αρχές, και η επαναξιολόγηση των κρίσεων και εκτιμήσεων εάν αλλάξουν τα γεγονότα και οι περιστάσεις Η διερμηνεία εφαρμόζεται σε ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1 Ιανουαρίου 2019. - ΔΠΧΑ 9 (Τροποποίηση) «Χρηματοοικονομικά Μέσα - Χαρακτηριστικά προπληρωμής με αρνητική αποζημίωση» Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 12 Οκτωβρίου 2017 τροποποίηση στο ΔΠΧΑ 9, με την οποία επιτρέπεται σε κάποια προπληρωτέα χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού με χαρακτηριστικά αρνητικής αποζημίωσης, που διαφορετικά θα αποτιμώνταν στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων, να αποτιμηθούν στο αναπόσβεστο κόστος ή στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών αποτελεσμάτων που καταχωρούνται απευθείας στην καθαρή θέση. Η τροποποίηση του ΔΠΧΑ 9 αποσαφηνίζει ότι οι συμβατικοί όροι που διέπουν ένα χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού είναι αποκλειστικά ταμειακές ροές - 47 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 κεφαλαίου και τόκου επί του απλήρωτου κεφαλαίου, που θα πρέπει να καταβληθούν σε συγκεκριμένες ημερομηνίες (Solely Payments of Principal and Interest- SPPI), ανεξάρτητα από το γεγονός που προκαλεί την πρόωρη λήξη του συμβολαίου και ανεξάρτητα από το ποιο αντισυμβαλλόμενο μέρος καταβάλλει ή εισπράττει τη δίκαιη αποζημίωση για την πρόωρη λήξη του συμβολαίου. Πρότυπα και Διερμηνείες υποχρεωτικά για μεταγενέστερες περιόδους που δεν έχουν εφαρμοστεί νωρίτερα από τον Όμιλο και την Εταιρεία Οι κατωτέρω τροποποιήσεις δεν αναμένεται να έχουν σημαντική επίπτωση στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις του Ομίλου και της Εταιρείας εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά. Τροποποιήσεις των παραπομπών στο εννοιολογικό πλαίσιο των ΔΠΧΑ (που εκδόθηκαν στις 29 Μαρτίου 2018) Την 29η Μαρτίου 2018 το Συμβούλιο των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων εξέδωσε το αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο το οποίο επανακαθορίζει: - το σκοπό της χρηματοοικονομικής πληροφόρησης, - τα ποιοτικά χαρακτηριστικά των οικονομικών καταστάσεων, - τους ορισμούς του περιουσιακού στοιχείου, της υποχρέωσης, της καθαρής θέσης, καθώς και των εσόδων και των εξόδων, - τα κριτήρια αναγνώρισης και τις οδηγίες σχετικά με τον χρόνο της διαγραφής περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων στις οικονομικές καταστάσεις, - τις βάσεις αποτίμησης και οδηγίες σχετικά με τον τρόπο που πρέπει να χρησιμοποιούνται και, - έννοιες και καθοδήγηση σχετικά με την παρουσίαση και τις γνωστοποιήσεις Ο σκοπός της αναθεώρησης του εννοιολογικού πλαισίου είναι η υποβοήθηση όσων προετοιμάζουν οικονομικές καταστάσεις να αναπτύσσουν συνεπείς λογιστικές πολιτικές για συναλλαγές και άλλα γεγονότα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των υπαρχόντων προτύπων ή όταν ένα πρότυπο δίνει δυνατότητα επιλογής μεταξύ λογιστικών πολιτικών. Επιπλέον, σκοπός της αναθεώρησης είναι να βοηθήσει όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να κατανοήσουν και να ερμηνεύσουν τα πρότυπα. Το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων εξέδωσε επίσης ένα συνοδευτικό έγγραφο, «Τροποποιήσεις στις παραπομπές του εννοιολογικού πλαισίου», το οποίο καθορίζει τις τροποποιήσεις των προτύπων που επηρεάζονται προκειμένου να επικαιροποιηθούν οι αναφορές στο αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο. Η τροποποίηση εφαρμόζεται από τους συντάκτες που αναπτύσσουν λογιστικές πολιτικές βάσει του εννοιολογικού πλαισίου, στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. - ΔΛΠ 1 και ΔΛΠ 8 (Τροποποιήσεις) «Ορισμός του σημαντικού» Στις 31 Οκτωβρίου 2018 το ΣΔΛΠ στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας γνωστοποιήσεων εξέδωσε τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 1 και ΔΛΠ 8, οι οποίες αποσαφηνίζουν τον ορισμό του σημαντικού και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να εφαρμοσθεί, συμπεριλαμβάνοντας στον ορισμό καθοδήγηση που μέχρι στιγμής έχει αναφερθεί σε άλλα ΔΠΧΑ. Ο νέος ορισµός προβλέπει ότι µία πληροφορία είναι σηµαντική εάν το γεγονός της παράλειψης, υπόκρυψης ή ανακριβούς γνωστοποίησής της εύλογα θα αναµενόταν να επηρεάσει τις αποφάσεις που οι κύριοι χρήστες των οικονοµικών καταστάσεων λαµβάνουν βάσει αυτών των καταστάσεων. Οι τροποποιήσεις περιλαµβάνουν παραδείγµατα περιστάσεων που ενδέχεται να οδηγήσουν στην απόκρυψη σηµαντικής πληροφορίας. Ο ορισμός του σημαντικού, που αποτελεί μία σημαντική λογιστική έννοια στα ΔΠΧΑ, βοηθά τις εταιρείες να αποφασίσουν κατά πόσο οι πληροφορίες πρέπει να περιλαμβάνονται στις οικονομικές τους καταστάσεις. Ο επικαιροποιημένος ορισμός τροποποιεί το ΔΛΠ 1 «Παρουσίαση των Οικονομικών Καταστάσεων» και το ΔΛΠ 8 «Λογιστικές Πολιτικές, Μεταβολές στις Λογιστικές Εκτιμήσεις και Λάθη». Η τροποποίηση διασφαλίζει ότι ο ορισμός του σημαντικού είναι συνεπής σε όλα τα πρότυπα των ΔΠΧΑ. Η τροποποίηση ισχύει από την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. - ΔΠΧΑ 9 ΔΛΠ 39 και ΔΠΧΑ 7 (Τροποποίηση) «Μεταρρύθμιση των επιτοκίων αναφοράς» Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 26 Σεπτεμβρίου 2019 τροποποιήσεις στα πρότυπα ΔΠΧΑ 9, ΔΛΠ 39 και ΔΠΧΑ 7 προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις στη χρηματοοικονομική αναφορά από τη μεταρρύθμιση των επιτοκίων αναφοράς κατά την περίοδο πριν από την αντικατάσταση ενός υφιστάμενου επιτοκίου αναφοράς με εναλλακτικό επιτόκιο αναφοράς. Οι τροποποιήσεις παρέχουν προσωρινές και περιορισμένες εξαιρέσεις στις απαιτήσεις της λογιστικής αντιστάθμισης του διεθνούς λογιστικού προτύπου (ΔΛΠ) 39 Χρηματοοικονομικά μέσα: Αναγνώριση και επιμέτρηση και του Διεθνούς Προτύπου Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ) 9 Χρηματοοικονομικά μέσα, ώστε οι επιχειρήσεις να μπορούν να συνεχίσουν να πληρούν τις απαιτήσεις υποθέτοντας ότι τα υφιστάμενα κριτήρια αναφοράς επιτοκίων δεν μεταβάλλονται λόγω της μεταρρύθμισης του διατραπεζικού επιτοκίου δανεισμού. Οι εξαιρέσεις αφορούν την εφαρμογή των ακόλουθων διατάξεων: - 48 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 - Την απαίτηση περί πολύ υψηλής πιθανότητας εκπλήρωσης όσον αφορά αντισταθμίσεις ταμειακών ροών, - Την αξιολόγηση της οικονομικής σχέσης ανάμεσα στο αντισταθμιζόμενο στοιχείο και το μέσο αντιστάθμισης, - Τον προσδιορισμό ενός συστατικού ενός στοιχείου ως αντισταθμισμένου στοιχείου. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. Πρότυπα και Τροποποιήσεις Πρότυπων που δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ε.Ε. - ΔΠΧΑ 17 «Ασφαλιστήρια Συμβόλαια» Στις 18 Μαΐου 2017 το ΣΔΛΠ εξέδωσε το ΔΠΧΑ 17, το οποίο αντικαθιστά το υφιστάμενο πρότυπο ΔΠΧΑ 4. Το ΔΠΧΑ 17 θεσπίζει τις αρχές για την καταχώριση, αποτίμηση, παρουσίαση και τις γνωστοποιήσεις των ασφαλιστηρίων συμβολαίων με στόχο την παροχή μιας περισσότερο ομοιόμορφης προσέγγισης αποτίμησης και παρουσίασης για όλα τα ασφαλιστήρια συμβόλαια. Το ΔΠΧΑ 17 απαιτεί η αποτίμηση των ασφαλιστικών υποχρεώσεων να μην διενεργείται στο ιστορικό κόστος αλλά στην τρέχουσα αξία με τρόπο συνεπή και με τη χρήση: αμερόληπτων αναμενόμενων επικαιροποιημένες παραδοχές, σταθμισμένων εκτιμήσεων μελλοντικών ταμειακών ροών με βάση προεξοφλητικών επιτοκίων που αντικατοπτρίζουν τα χαρακτηριστικά ταμειακών ροών των συμβάσεων και εκτιμήσεων σχετικά με τους χρηματοοικονομικούς και μη κινδύνους που προκύπτουν από την έκδοση των ασφαλιστήριων συμβολαίων. Το νέο πρότυπο εφαρμόζεται σε ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2021. Σηµειώνεται, επίσης, πως τον Νοέµβριο 2018 το ΣΔΛΠ πρότεινε τη µετάθεση της ηµεροµηνίας υποχρεωτικής εφαρµογής του νέου προτύπου την 1.1.2022. - ΔΠΧΑ 3 (Τροποποίηση) «Συνενώσεις επιχειρήσεων» Η τροποποίηση αφορά τη βελτίωση του ορισμού της επιχείρησης με σκοπό να βοηθήσει τις εταιρείες να καθορίσουν κατά πόσον μια εξαγορά που πραγματοποιούν αφορά επιχείρηση ή ομάδα περιουσιακών στοιχείων. Ο τροποποιημένος ορισμός της επιχείρησης επικεντρώνεται στο παραγόμενο προϊόν μιας επιχείρησης, που είναι η παροχή αγαθών και υπηρεσιών στους πελάτες, ενώ ο προηγούμενος ορισμός εστίαζε στις αποδόσεις με τη μορφή μερισμάτων, χαμηλότερου κόστους ή άλλου οικονομικού οφέλους απευθείας στους επενδυτές ή άλλους ιδιοκτήτες, μέλη ή συμμετέχοντες. Επιπλέον με την τροποποίηση προστίθενται οδηγίες για την αξιολόγηση του κατά πόσο µία αποκτώµενη διαδικασία είναι ουσιαστική και εισάγεται µία προαιρετική άσκηση συγκέντρωσης εύλογης αξίας µε ενδεικτικά παραδείγµατα. Οι εταιρείες υποχρεούνται να εφαρμόζουν τον τροποποιημένο ορισμό της επιχείρησης σε εξαγορές που θα πραγματοποιηθούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. - ΔΛΠ 1 (Τροποποίηση) «Κατάταξη υποχρεώσεων σε βραχυπρόθεσμες ή μακροπρόθεσμες» Η τροποποίηση επηρεάζει μόνο την παρουσίαση των υποχρεώσεων στην κατάσταση οικονομικής θέσης. Με την τροποποίηση διευκρινίζεται ότι η κατάταξη των υποχρεώσεων θα πρέπει να βασίζεται σε υφιστάμενα δικαιώματα κατά την ημερομηνία λήξης της περιόδου αναφοράς. Επίσης, η τροποποίηση αποσαφήνισε ότι οι προσδοκίες της Διοίκησης για τα γεγονότα που αναμένεται να συμβούν μετά την ημερομηνία του ισολογισμού δεν θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και διευκρίνισε τις περιπτώσεις που συνιστούν τακτοποίηση της υποχρέωσης. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2022. 5.5 Αλλαγές σε σημαντικές λογιστικές πολιτικές Ο Όμιλος έχει υιοθετήσει το ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις» αναδρομικά από την 1η Ιανουαρίου 2019, και δεν έχει επαναδιατυπώσει τα συγκριτικά στοιχεία για την περίοδο αναφοράς 2018, όπως επιτρέπεται από τις μεταβατικές διατάξεις του προτύπου. Οι αναταξινομήσεις και οι προσαρμογές που προκύπτουν από τους νέους κανόνες των μισθώσεων αναγνωρίζονται επομένως στον ισολογισμό έναρξης την 1η Ιανουαρίου 2019. Επίδραση στα κονδύλια των χρηματοοικονομικών καταστάσεων κατά την υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 16 Κατά την υιοθέτηση του ΔΠΧA 16, ο Όμιλος εφάρμοσε την τροποποιημένη αναδρομική προσέγγιση και αναγνώρισε υποχρεώσεις μίσθωσης σε σχέση με μισθώσεις που είχαν προηγουμένως ταξινομηθεί ως «λειτουργικές μισθώσεις» σύμφωνα με τις αρχές του ΔΛΠ 17 «Μισθώσεις». Αυτές οι υποχρεώσεις αποτιμήθηκαν στην παρούσα αξία των - 49 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 υπολοιπόμενων μισθωμάτων, προεξοφλημένων με το διαφορικό επιτόκιο δανεισμού του μισθωτή (“incremental borrowing rate”) κατά την 1η Ιανουαρίου 2019. Τα δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων αποτιμήθηκαν σε ποσό ίσο με την υποχρέωση μίσθωσης και κατά συνέπεια δεν επήλθε μεταβολή στην καθαρή θέση του Ομίλου και της Εταιρείας και δεν αναδιατυπώθηκε η συγκριτική πληροφόρηση. Η αλλαγή της λογιστικής πολιτικής επηρέασε τα ακόλουθα στοιχεία της κατάστασης οικονομικής θέσης του Ομίλου και της Εταιρείας αντίστοιχα την 1η Ιανουαρίου 2019: Απόσπασμα Κατάστασης Οικονομικής Θέσης Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Δημοσιευμένα Επίδραση Αναπροσαρμοσμέ- 31.12.2018 Δ.Π.Χ.Α. 16 να 01.01.2019 ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Ενσώματα πάγια 32.844.148 Δικαίωμα χρήσης περιουσιακών στοιχείων Κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία - Πελάτες και λοιπές απαιτήσεις 184.957.458 (2.961.745) 29.882.403 13.056.597 13.056.597 (23.102) 184.934.356 (663.764) 24.234.317 ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Δάνεια 24.898.081 Χρηματοοικονομική υποχρέωση μίσθωσης Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις - Δάνεια 55.347.857 Χρηματοοικονομική υποχρέωση μίσθωσης - 9.604.662 9.604.662 - (753.918) 54.593.938 1.884.772 1.884.772 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) Δημοσιευμένα Επίδραση Αναπροσαρμοσμέ- 31.12.2018 Δ.Π.Χ.Α. 16 να 01.01.2019 ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Ενσώματα πάγια 32.281.947 Δικαίωμα χρήσης περιουσιακών στοιχείων - (2.961.745) 29.320.202 12.410.400 12.410.400 ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις - Δάνεια 24.898.081 Χρηματοοικονομική υποχρέωση μίσθωσης Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις - Δάνεια 46.836.272 Χρηματοοικονομική υποχρέωση μίσθωσης - (663.764) 9.074.783 (753.918) 1.791.555 24.234.317 9.074.783 46.082.354 1.791.555 H συμφωνία των υποχρεώσεων μίσθωσης την 1η Ιανουαρίου 2019 με τις λειτουργικές μισθώσεις της 31ης Δεκεμβρίου 2018 παρατίθεται κατωτέρω: (Ποσά σε Ευρώ) Δεσμεύσεις λειτουργικών μισθώσεων την 31 Δεκ 2018 Προέξόφληση της υποχρέωσης χρησιμοποιώντας το επαυξητικό επιτόκιο του μισθωτή κατά την ημερομηνία της αρχικής αναγνωρισης Πλέον: Χρηματοδοτική υποχρέωση μίσθωσης αναγνωρισμένη την 31/12/2018 (Μείον): βραχυπρόθεσμες μισθώσεις μη αναγνωρισμένες ως υποχρέωση Πλέον / (Μείον): Συμβάσεις επανεκτιμημένες ως συμβάσεις μίσθωσης Υποχρέωση Χρηματοδοτικής μίσθωσης αναγνωρισμένη την 1 Ιανουαρίου 2019 Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 14.345.534 14.525.813 (4.593.935) (4.416.363) 1.417.682 1.417.682 (381.343) (343.313) 701.496 (317.481) 11.489.434 10.866.338 εκ της οποίας: Μακροπρόθεσμη υποχρ. χρηματοδ. μίσθωσης 9.604.662 9.074.783 Βραχυπρόθεσμη υποχρ. χρηματοδ. μίσθωσης 1.884.772 1.791.555 11.489.434 10.866.338 - 50 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Επομένως, τα αναγνωρισμένα δικαιώματα χρήσης των περιουσιακών στοιχείων του ενεργητικού κατά την 31η Δεκεμβρίου 2019 αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Οικόπεδα & Μηχ/κός Μεταφορικά Κτίρια εξοπλισμός μέσα Σύνολο Μισθωμένα πάγια βάσει χρηματοδοτικής μίσθωσης την 31 Δεκεμβρίου 2018 - 2.925.556 36.188 2.961.745 8.656.722 - 1.438.131 10.094.853 8.656.722 2.925.556 1.474.319 13.056.597 237.801 - 416.366 654.167 - (118.343) (121.196) Επίδραση ΔΠΧΑ 16 την 01.01.2019: Αναγνώριση Δικαιώματος χρήσης περιουσιακών στοιχείων Δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 16 την 01.01.2019 Προσθήκες Πωλήσεις/ διαγραφές (2.853) Εξάσκηση δικαιώματος εξαγοράς Αποσβέσεις Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 - (150.000) - (150.000) (801.460) 8.090.210 (153.777) 2.621.779 (497.631) 1.274.711 (1.452.868) 11.986.700 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) Οικόπεδα & Μηχ/κός Μεταφορικά Κτίρια εξοπλισμός μέσα Σύνολο Μισθωμένα πάγια βάσει χρηματοδοτικής μίσθωσης την 31 Δεκεμβρίου 2018 - 2.925.556 36.188 2.961.745 8.039.704 - 1.408.952 9.448.656 8.039.704 2.925.556 1.445.141 12.410.400 Επίδραση ΔΠΧΑ 16 την 01.01.2019: Αναγνώριση Δικαιώματος χρήσης περιουσιακών στοιχείων Δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 16 την 01.01.2019 Προσθήκες 171.866 Πωλήσεις/ διαγραφές (2.853) Εξάσκηση δικαιώματος εξαγοράς Αποσβέσεις Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 i) - 407.008 578.874 - (114.283) (117.136) - (150.000) - (150.000) (670.834) (153.777) (486.227) (1.310.838) (30.217) 1.221.422 (32.793) 11.378.508 (2.576) 7.535.307 2.621.779 Μέσο σταθμισμένο επιτόκιο Το μέσο σταθμισμένο επαυξητικό επιτόκιο μισθωτή που χρησιμοποιήθηκε για την επιμέτρηση των χρηματοδοτικών υποχρεώσεων μίσθωσης την 01 Ιανουαρίου 2019 ανήλθε σε 5,56%. ii) Επίδραση στο EBITDA Το EBITDA για τη χρήση 2019 αυξήθηκε ως συνέπεια της αλλαγής λογιστικής πολιτικής κατά € 1.764 χιλ. για τον Όμιλο και κατά € 1.610 χιλ. για την Εταιρεία. iii) Πρακτικές διευκολύνσεις που εφαρμόστηκαν Κατά την πρώτη εφαρμογή του ΔΠΧΑ 16, ο Όμιλος χρησιμοποίησε τις ακόλουθες πρακτικές διευκολύνσεις που επιτρέπονται από το πρότυπο όσον αφορά μισθώσεις οι οποίες προηγουμένως κατατάσσονταν ως λειτουργικές μισθώσεις σύμφωνα με το ΔΛΠ 17 : Χρήση ενός ενιαίου προεξοφλητικού επιτοκίου σε χαρτοφυλάκιο μισθώσεων με παρόμοια χαρακτηριστικά. Αντιμετώπιση των μισθώσεων με εναπομένουσα διάρκεια μικρότερη των 12 μηνών από την 1η Ιανουαρίου 2019, σαν βραχυπρόθεσμες μισθώσεις. Εξαίρεση των αρχικών άμεσων δαπανών για την επιμέτρηση των δικαιωμάτων χρήσης των παγίων περιουσιακών στοιχείων κατά την ημερομηνία της πρώτης εφαρμογής Χρήση μεταγενέστερης γνώσης για τον προσδιορισμό της διάρκειας των μισθώσεων των οποίων η σύμβαση περιλαμβάνει όρο επέκτασης ή λήξης της σύμβασης. - 51 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Σημαντικότερες μισθώσεις του Ομίλου και της Εταιρείας και νέα λογιστική πολιτική Οι συμβάσεις του Ομίλου και της Εταιρείας αφορούν οικόπεδα και κτίρια, μηχανολογικό εξοπλισμό και μεταφορικά μέσα, καθώς και επενδυτικά ακίνητα με αναπόσβεστη αξία € 343 χιλ. για τα οποία η Εταιρεία είχε προβεί σε πώληση και επαναμίσθωση σε προηγούμενες χρήσεις. Μέχρι το 2018, οι μισθώσεις ταξινομούνταν ως χρηματοδοτικές ή ως λειτουργικές μισθώσεις. Οι πληρωμές των λειτουργικών μισθώσεων (καθαρές από τυχόν κίνητρα που λαμβάνει ο μισθωτής) χρεώνονταν στα αποτελέσματα με τη σταθερή μέθοδο κατά τη διάρκεια της μίσθωσης. Από την 1η Ιανουαρίου 2019, οι μισθώσεις αναγνωρίζονται στον ισολογισμό ως δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων του ενεργητικού και υποχρεώσεις μίσθωσης, την ημερομηνία που το μισθωμένο πάγιο καθίσταται διαθέσιμο για χρήση. Κάθε καταβολή μισθώματος κατανέμεται μεταξύ της υποχρέωσης μίσθωσης και του χρηματοοικονομικού κόστους. Οι τόκοι επί της υποχρέωσης από τη μίσθωση για κάθε περίοδο της διάρκειας της μίσθωσης ισούνται με το ποσό που προκύπτει από την εφαρμογή ενός σταθερού περιοδικού επιτοκίου επί του ανεξόφλητου υπολοίπου της υποχρέωσης από τη μίσθωση. Το δικαίωμα χρήσης περιουσιακού στοιχείου του ενεργητικού αποσβένεται στη μικρότερη περίοδο μεταξύ της ωφέλιμης ζωής του στοιχείου και της διάρκειας μίσθωσης με τη σταθερή μέθοδο. Τα περιουσιακά στοιχεία και οι υποχρεώσεις που απορρέουν από τη μίσθωση αρχικά αποτιμώνται βάσει της παρούσας αξίας. Οι υποχρεώσεις μισθώσεων περιλαμβάνουν την καθαρή παρούσα αξία των ακόλουθων μισθωμάτων: τα σταθερά μισθώματα (συμπεριλαμβανομένου και των «κατ’ ουσίαν» σταθερών πληρωμών) τα μεταβλητά μισθώματα, που εξαρτώνται από έναν δείκτη ή ένα επιτόκιο, τα οποία αρχικά επιμετρώνται με χρήση του δείκτη ή του επιτοκίου κατά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου τα ποσά που αναμένονται να καταβληθούν βάσει εγγυημένων υπολειμματικών αξιών την τιμή εξάσκησης του δικαιώματος αγοράς, εάν είναι μάλλον βέβαιο ότι ο Όμιλος θα εξασκήσει αυτό το δικαίωμα, και την καταβολή ποινής για καταγγελία της μίσθωσης, εάν η διάρκεια της μίσθωσης αποτυπώνει την άσκηση δικαιώματος του Ομίλου για καταγγελία της μίσθωσης. Οι πληρωμές μισθωμάτων προεξοφλούνται με το τεκμαρτό επιτόκιο της μίσθωσης ή, εάν αυτό το επιτόκιο δεν μπορεί να προσδιορισθεί από τη σύμβαση, με το διαφορικό επιτόκιο δανεισμού του μισθωτή (“incremental borrowing rate”), δηλαδή το επιτόκιο με το οποίο θα επιβαρυνόταν ο μισθωτής για να δανειστεί το απαραίτητο κεφάλαιο, ώστε να αποκτήσει ένα στοιχείο παρόμοιας αξίας με το μισθωμένο στοιχείο ενεργητικού, για παρόμοια χρονική περίοδο, με παρόμοιες εξασφαλίσεις και σε παρόμοιο οικονομικό περιβάλλον. Μετά την αρχική τους επιμέτρηση, οι υποχρεώσεις μίσθωσης αυξάνονται με το χρηματοοικονομικό κόστος τους και μειώνονται με την πληρωμή των μισθωμάτων. Η υποχρέωση μίσθωσης επανεπιμετράται για να αποτυπώσει τυχόν επανεκτιμήσεις ή τροποποιήσεις της μίσθωσης. Το κόστος του περιουσιακού στοιχείου με δικαίωμα χρήσης αποτελείται από: το ποσό της αρχικής επιμέτρησης της υποχρέωσης μίσθωσης τυχόν μισθώματα που καταβλήθηκαν κατά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου ή πριν από αυτήν, μείον οποιαδήποτε κίνητρα μίσθωσης έχουν εισπραχθεί τυχόν αρχικές άμεσες δαπάνες με τις οποίες επιβαρύνθηκε ο μισθωτής και εκτίμηση του κόστους με το οποίο θα επιβαρυνθεί ο μισθωτής προκειμένου να αποσυναρμολογήσει και να απομακρύνει το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο, να αποκαταστήσει τον χώρο όπου έχει τοποθετηθεί ή να αποκαταστήσει το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο στην κατάσταση στην οποία προβλέπεται από τους όρους και τις προϋποθέσεις της μίσθωσης, εκτός εάν το εν λόγω κόστος συνεπάγεται την παραγωγή αποθεμάτων. Ο μισθωτής αναλαμβάνει την υποχρέωση να επιβαρυνθεί με το εν λόγω κόστος είτε κατά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου είτε λόγω χρήσης του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου για μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο. Τα δικαιώματα χρήσης στοιχείων του ενεργητικού αρχικά επιμετρούνται στο κόστος τους, και στη συνέχεια μειώνονται κατά το ποσό της συσσωρευμένης απόσβεσης και της απομείωσης. Τέλος, προσαρμόζονται σε συγκεκριμένες επαναμετρήσεις της αντίστοιχης υποχρέωσης μίσθωσης. Όταν τα δικαιώματα χρήσης στοιχείων του ενεργητικού πληρούν τον ορισμό των επενδυτικών ακινήτων, υπολογίζονται αρχικά στο κόστος τους και στη συνέχεια μειώνονται κατά το ποσό της συσσωρευμένης απόσβεσης και της απομείωσης. Ο Όμιλος επέλεξε να χρησιμοποιεί τις εξαιρέσεις αναγνώρισης του προτύπου στις βραχυπρόθεσμες μισθώσεις, δηλαδή μισθώσεις με διάρκεια μικρότερη των 12 μηνών που δεν περιλαμβάνουν δικαίωμα εξαγοράς, καθώς και στις μισθώσεις στις οποίες το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο έχει χαμηλή αξία. Για τις παραπάνω μισθώσεις, ο Όμιλος αναγνωρίζει τα μισθώματα στα αποτελέσματα χρήσης ως έξοδα με τη σταθερή μέθοδο σε όλη τη διάρκεια της μίσθωσης. Ο Όμιλος παρουσιάζει τα δικαιώματα χρήσης των περιουσιακών στοιχείων του ενεργητικού, που δεν είναι επενδυτικά ακίνητα, στο λογαριασμό «Δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων». - 52 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 5.6 Πληροφόρηση κατά τομέα Οι τομείς καθορίζονται με βάση την εσωτερική πληροφόρηση που λαμβάνει η Διοίκηση του Ομίλου και παρουσιάζονται στις οικονομικές καταστάσεις με βάση αυτήν την εσωτερική κατηγοριοποίηση. Ως επιχειρηματικός τομέας ορίζεται ένα διακριτό μέρος μιας επιχείρησης, που απασχολείται με την παροχή ενός εξατομικευμένου προϊόντος ή υπηρεσίας ή μιας ομάδας σχετιζομένων μεταξύ τους προϊόντων ή υπηρεσιών που υπόκειται σε κινδύνους και αποδόσεις, οι οποίες διαφέρουν από εκείνες των άλλων επιχειρηματικών τομέων. Ως γεωγραφικός τομέας, ορίζεται ένα διακριτό μέρος μιας επιχείρησης, που απασχολείται με την παροχή προϊόντων ή υπηρεσιών μέσα σε ένα ειδικό οικονομικό περιβάλλον και υπόκειται σε κινδύνους και ωφέλειες που διαφέρουν από εκείνες των μερών που λειτουργούν σε διαφορετικό οικονομικό περιβάλλον. Οι τομείς που παρουσιάζει ο Όμιλος είναι ο τομέας των Κατασκευών και των Μεταλλικών Κατασκευών. Γεωγραφικά ο Όμιλος δραστηριοποιείται στην Ελληνική Επικράτεια, σε χώρες Ε.Ε., σε Ευρωπαϊκές χώρες εκτός Ε.Ε. και Μέση Ανατολή. 5.7 Ενοποίηση α. Επιχειρηματικές συνενώσεις και θυγατρικές Θυγατρικές είναι όλες οι επιχειρήσεις στις οποίες ο Όμιλος ασκεί έλεγχο. Ο Όμιλος ασκεί έλεγχο σε μια επιχείρηση όταν ο Όμιλος εκτίθεται ή και έχει δικαιώματα σε μεταβλητές αποδόσεις από τη συμμετοχή του στην επιχείρηση και έχει την ικανότητα να επηρεάζει αυτές τις αποδόσεις μέσω της δύναμης που ασκεί στην επιχείρηση. Οι θυγατρικές ενοποιούνται με ολική ενοποίηση από την ημερομηνία που αποκτάται ο έλεγχος επί αυτών και παύουν να ενοποιούνται από την ημερομηνία που τέτοιος έλεγχος δεν υφίσταται. Η εξαγορά θυγατρικής από τον Όμιλο λογιστικοποιείται βάσει της μεθόδου εξαγοράς. Το τίμημα της εξαγοράς υπολογίζεται ως η εύλογη αξία των περιουσιακών στοιχείων που αποκτώνται, των υποχρεώσεων που αναλαμβάνονται και των μετοχών που εκδίδονται από τον Όμιλο. Τα έξοδα που σχετίζονται με την εξαγορά καταχωρούνται στα αποτελέσματα. Τα περιουσιακά στοιχεία, οι υποχρεώσεις και οι ενδεχόμενες υποχρεώσεις που μεταφέρονται σε μία επιχειρηματική συνένωση επιμετρώνται στην εύλογη αξία τους κατά την ημερομηνία της εξαγοράς. Ανά περίπτωση εξαγοράς, ο Όμιλος αναγνωρίζει τυχόν μη ελέγχουσα συμμετοχή της θυγατρικής είτε στην εύλογη αξία, είτε στην αξία του μεριδίου της μη ελέγχουσας συμμετοχής στην καθαρή θέση της θυγατρικής. Εάν η εξαγορά θυγατρικής επιτυγχάνεται σταδιακά, η εύλογη αξία της συμμετοχής που κατείχε ο Όμιλος στην αποκτηθείσα εταιρεία επαναμετράται στην εύλογη αξία κατά την ημερομηνία της εξαγοράς. Τυχόν ενδεχόμενο αντάλλαγμα που μεταβιβάζεται από τον αποκτώντα αναγνωρίζεται στην εύλογη αξία κατά την ημερομηνία απόκτησης. Οποιεσδήποτε μεταγενέστερες μεταβολές στην εύλογη αξία του ενδεχόμενου ανταλλάγματος, που τεκμαίρεται ότι αποτελούν στοιχείο του ενεργητικού ή παθητικού, αναγνωρίζονται σύμφωνα με το ΔΛΠ 39 είτε στα αποτελέσματα είτε ως μεταβολή στα λοιπά συνολικά εισοδήματα. Εάν το ενδεχόμενο αντάλλαγμα κατατάσσεται ως στοιχείο της καθαρής θέσης δεν επαναμετράται έως την τελική τακτοποίησή του μέσω της καθαρής θέσης. Η διαφορά μεταξύ του τιμήματος εξαγοράς και της εύλογης αξίας κατά την ημερομηνία της εξαγοράς του μεριδίου της καθαρής θέσης της θυγατρικής που αποκτήθηκε, αναγνωρίζεται ως υπεραξία. Αν το συνολικό τίμημα της εξαγοράς είναι μικρότερο από την εύλογη αξία των στοιχείων που αποκτήθηκαν, η διαφορά αναγνωρίζεται άμεσα στα αποτελέσματα. Η Εταιρεία καταχωρεί τις επενδύσεις σε θυγατρικές στις ατομικές οικονομικές καταστάσεις στο κόστος κτήσης μείον απομείωση. Επιπλέον, το κόστος κτήσης προσαρμόζεται ώστε να αντανακλά τις μεταβολές στο τίμημα που προκύπτουν από τυχόν τροποποιήσεις του ενδεχόμενου τιμήματος. Διεταιρικές συναλλαγές, υπόλοιπα και μη πραγματοποιηθέντα κέρδη από συναλλαγές μεταξύ των εταιρειών του Ομίλου απαλείφονται. Οι μη πραγματοποιηθείσες ζημιές επίσης απαλείφονται εκτός εάν η συναλλαγή παρέχει ενδείξεις απομείωσης του μεταβιβασθέντος περιουσιακού στοιχείου. Οι λογιστικές αρχές που διέπουν τις θυγατρικές έχουν μεταβληθεί όπου κρίθηκε αναγκαίο ώστε να εναρμονιστούν με εκείνες που έχουν υιοθετηθεί από τον Όμιλο. Συνενώσεις οντοτήτων κάτω από κοινό έλεγχο: Σε συναλλαγές που περιλαμβάνουν συνενώσεις οικονομικών οντοτήτων ή επιχειρήσεων κάτω από κοινό έλεγχο και οι οποίες εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής του ΔΠΧΑ 3 Συνενώσεις Επιχειρήσεων, ο Όμιλος εφαρμόζει τη μέθοδο της συνένωσης συμφερόντων (pooling of interest). Η μέθοδος αυτή, εφαρμόζεται στις περιπτώσεις εκείνες των συναλλαγών, για τις οποίες η Διοίκηση του Ομίλου κρίνει βάσει συγκεκριμένων κριτηρίων ότι η «μέθοδος της αγοράς» («acquisition method») θα μπορούσε να μην είναι η ενδεδειγμένη. Για λόγους συγκρισιμότητας των οικονομικών καταστάσεων, η συγκριτική πληροφόρηση αναπροσαρμόζεται όπου κρίνεται απαραίτητο. - 53 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Συναλλαγές με κατόχους μη ελεγχουσών συμμετοχών O Όμιλος χειρίζεται τις συναλλαγές με τους κατόχους μη ελεγχουσών συμμετοχών με τον ίδιο τρόπο που χειρίζεται τις συναλλαγές με τους κύριους μετόχους του Ομίλου. Όσον αφορά τις αγορές που πραγματοποιούνται από κατόχους μη ελεγχουσών συμμετοχών, η διαφορά μεταξύ του τιμήματος που καταβλήθηκε και της λογιστικής αξίας του αποκτηθέντος μεριδίου των ιδίων κεφαλαίων της θυγατρικής καταχωρείται στα ίδια κεφάλαια. Κέρδη ή ζημίες που προκύπτουν από την πώληση σε κατόχους μη ελεγχουσών συμμετοχών καταχωρούνται επίσης στα ίδια κεφάλαια. Πώληση θυγατρικής Όταν ο Όμιλος παύσει να έχει έλεγχο ή σημαντική επιρροή, το εναπομένον ποσοστό συμμετοχής επιμετράται εκ νέου στην εύλογη αξία του, ενώ τυχόν διαφορές που προκύπτουν καταχωρούνται στα αποτελέσματα. Κατόπιν, το περιουσιακό αυτό στοιχείο αναγνωρίζεται ως συγγενής επιχείρηση, κοινοπραξία ή χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού στην εύλογη αυτή αξία. Επιπροσθέτως, σχετικά ποσά που είχαν προηγουμένως καταχωρηθεί απευθείας στην καθαρή θέση λογιστικοποιούνται με τον ίδιο τρόπο που θα ακολουθούνταν σε περίπτωση πώλησης των εν λόγω περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων, ήτοι μεταφέρονται στα αποτελέσματα. β. Από κοινού δραστηριότητες Οι από κοινού δραστηριότητες λογιστικοποιούνται από τον Όμιλο βάσει του ΔΠΧΑ 11. Οι επενδύσεις σε από κοινού δραστηριότητες ταξινομούνται είτε ως από κοινού ελεγχόμενες δραστηριότητες είτε ως κοινοπραξίες και η ταξινόμηση εξαρτάται από τα συμβατικά δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του κάθε επενδυτή. Ο Όμιλος αξιολόγησε τη φύση των επενδύσεων του σε από κοινού δραστηριότητες και αποφάσισε ότι αποτελούν από κοινού ελεγχόμενες δραστηριότητες. Σύμφωνα με τη μέθοδο αυτή ενσωματώνεται το μερίδιο στις απαιτήσεις, υποχρεώσεις, έσοδα και έξοδα της από κοινού ελεγχόμενης δραστηριότητας που αναλογούν στον Όμιλο, γραμμή προς γραμμή στις οικονομικές καταστάσεις του Ομίλου. Ο Όμιλος αναγνωρίζει το μερίδιο των κερδών ή ζημιών από πωλήσεις από τον Όμιλο προς τις κοινοπραξίες που αναλογεί στους άλλους εταίρους της από κοινού ελεγχόμενης δραστηριότητας. Ο Όμιλος δεν αναγνωρίζει το μερίδιό του επί των κερδών ή ζημιών των κοινοπραξιών που προέκυψε από αγορές του Ομίλου από τις κοινοπραξίες μέχρι τα στοιχεία που αγοράσθηκαν να πωληθούν σε τρίτο μέρος. Ζημία από τέτοια συναλλαγή αναγνωρίζεται αμέσως εάν καταδεικνύει μείωση της καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας στοιχείων κυκλοφορούντος ενεργητικού ή απομείωση. Οι λογιστικές αρχές των από κοινού ελεγχόμενων δραστηριοτήτων έχουν τροποποιηθεί ώστε να είναι ομοιόμορφες με αυτές που έχουν υιοθετηθεί από τον Όμιλο. Η Εταιρεία καταχωρεί τις επενδύσεις σε κοινοπραξίες στις ατομικές οικονομικές καταστάσεις σε κόστος κτήσεως μείον τυχόν προβλέψεις απομείωσης. γ. Συγγενείς επιχειρήσεις Συγγενείς είναι οι επιχειρήσεις, στις οποίες ο Όμιλος έχει ουσιώδη επιρροή, αλλά όχι έλεγχο, το οποίο γενικά ισχύει όταν τα ποσοστά συμμετοχής κυμαίνονται μεταξύ 20% και 50% των δικαιωμάτων ψήφου. Οι επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις λογιστικοποιούνται με τη μέθοδο της καθαρής θέσης και αρχικά αναγνωρίζονται στο κόστος κτήσεως. Οι επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις περιλαμβάνουν και την υπεραξία που προέκυψε κατά την εξαγορά (μειωμένη με τυχόν ζημίες απομείωσης). Το μερίδιο του Ομίλου στα κέρδη ή τις ζημιές των συγγενών επιχειρήσεων μετά την εξαγορά αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα, ενώ το μερίδιο των μεταβολών στα λοιπά συνολικά εισοδήματα μετά την εξαγορά, αναγνωρίζεται στα λοιπά συνολικά εισοδήματα. Οι συσσωρευμένες μεταβολές μετά την εξαγορά επηρεάζουν τη λογιστική αξία των επενδύσεων σε συγγενείς επιχειρήσεις. Μη πραγματοποιηθέντα κέρδη από συναλλαγές μεταξύ του Ομίλου και των συγγενών επιχειρήσεων απαλείφονται κατά το ποσοστό συμμετοχής του Ομίλου στις συγγενείς επιχειρήσεις. Μη πραγματοποιηθείσες ζημιές απαλείφονται, εκτός εάν η συναλλαγή παρέχει ενδείξεις απομείωσης του μεταβιβασθέντος περιουσιακού στοιχείου. Στην περίπτωση που το μερίδιο του Ομίλου επί των ζημιών μιας συγγενούς υπερβεί την αξία της επένδυσης στην επιχείρηση, δεν αναγνωρίζονται επιπλέον ζημιές, εκτός εάν έχουν γίνει πληρωμές ή έχουν αναληφθεί περαιτέρω δεσμεύσεις για λογαριασμό της συγγενούς. Σε περίπτωση μείωσης του ποσοστού συμμετοχής σε συγγενή επιχείρηση όπου, όμως, ο Όμιλος συνεχίζει να ασκεί σημαντική επιρροή, μόνο μια αναλογία των ποσών που είχαν προηγουμένως καταχωρηθεί απευθείας στην καθαρή θέση θα αναταξινομηθεί με μεταφορά στα αποτελέσματα. Όταν ο Όμιλος παύει να έχει ουσιώδη επιρροή, επιμετρά την εναπομένουσα συμμετοχή του στην πρώην συγγενή σε εύλογη αξία. Η διαφορά μεταξύ της εύλογης αξίας της εναπομένουσας συμμετοχής, του τιμήματος που λήφθηκε κατά την πώληση της συμμετοχής στη συγγενή και της λογιστικής αξίας της επένδυσης στη συγγενή την ημερομηνία που έπαυσε να υπάρχει ουσιώδης επιρροή αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα. Επιπροσθέτως, σχετικά ποσά που είχαν προηγουμένως καταχωρηθεί στα λοιπά συνολικά εισοδήματα λογιστικοποιούνται με τον ίδιο τρόπο που θα ακολουθούνταν σε περίπτωση πώλησης των εν λόγω περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων, ήτοι μεταφέρονται στα αποτελέσματα. - 54 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Οι λογιστικές αρχές των συγγενών επιχειρήσεων έχουν τροποποιηθεί ώστε να είναι ομοιόμορφες με αυτές που έχουν υιοθετηθεί από τον Όμιλο. Η Εταιρεία καταχωρεί τις επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις στις ατομικές οικονομικές καταστάσεις σε κόστος κτήσεως μείον απομείωση. 5.8 Συναλλαγματικές μετατροπές Λειτουργικό νόμισμα και νόμισμα παρουσίασης Τα στοιχεία των οικονομικών καταστάσεων των εταιρειών του Ομίλου επιμετρώνται βάσει του νομίσματος του πρωτεύοντος οικονομικού περιβάλλοντος, στο οποίο κάθε εταιρεία λειτουργεί («λειτουργικό νόμισμα»). Οι ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις παρουσιάζονται σε Ευρώ, που είναι το λειτουργικό νόμισμα και το νόμισμα παρουσίασης της μητρικής Εταιρείας. Συναλλαγές και υπόλοιπα Οι συναλλαγές σε ξένα νομίσματα μετατρέπονται στο λειτουργικό νόμισμα με ισοτιμίες που ισχύουν κατά την ημερομηνία των συναλλαγών. Κέρδη και ζημιές από συναλλαγματικές διαφορές οι οποίες προκύπτουν από την τακτοποίηση τέτοιων συναλλαγών κατά τη διάρκεια της χρήσης και από τη μετατροπή των νομισματικών στοιχείων που εκφράζονται σε ξένο νόμισμα με τις ισχύουσες ισοτιμίες κατά την ημερομηνία ισολογισμού, καταχωρούνται στα αποτελέσματα. Οι συναλλαγματικές διαφορές από μη νομισματικά στοιχεία που αποτιμώνται στην εύλογη αξία τους, θεωρούνται ως τμήμα της εύλογης αξίας και συνεπώς καταχωρούνται όπου και οι διαφορές της εύλογης αξίας. Εταιρείες του Ομίλου Η μετατροπή των οικονομικών καταστάσεων των εταιρειών του Ομίλου (καμία εκ των οποίων δεν έχει νόμισμα υπερπληθωριστικής οικονομίας), οι οποίες έχουν διαφορετικό λειτουργικό νόμισμα από το νόμισμα παρουσίασης του Ομίλου γίνεται ως εξής: Τα περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις μετατρέπονται με τις ισοτιμίες που ισχύουν κατά την ημερομηνία του ισολογισμού. Τα έσοδα και τα έξοδα μετατρέπονται με τις μέσες ισοτιμίες της περιόδου (εκτός εάν η μέση ισοτιμία δεν είναι λογική προσέγγιση της συσσωρευμένης επίδρασης των ισοτιμιών που ίσχυαν κατά τις ημερομηνίες των συναλλαγών, στην οποία περίπτωση τα έσοδα και έξοδα μετατρέπονται με τις ισοτιμίες που ίσχυαν τις ημερομηνίες των συναλλαγών) και Οι προκύπτουσες συναλλαγματικές διαφορές καταχωρούνται μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων σε αποθεματικό των ιδίων κεφαλαίων και μεταφέρονται στα αποτελέσματα με την πώληση των επιχειρήσεων αυτών. Οι συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν από την μετατροπή της καθαρής επένδυσης σε επιχείρηση εξωτερικού καθώς και του δανεισμού που έχει χαρακτηριστεί ως αντιστάθμιση της επένδυσης αυτής, καταχωρούνται στα λοιπά συνολικά εισοδήματα. Κατά την πώληση επιχείρησης εξωτερικού, οι συσσωρευμένες συναλλαγματικές διαφορές μεταφέρονται στα αποτελέσματα χρήσεως ως μέρος του κέρδους ή ζημίας από την πώληση. Η υπεραξία και οι προσαρμογές των ευλόγων αξιών που προκύπτουν από την εξαγορά επιχειρήσεων στο εξωτερικό, αντιμετωπίζονται ως στοιχεία ενεργητικού και παθητικού της επιχείρησης εξωτερικού και μετατρέπονται με τις ισοτιμίες της ημερομηνίας ισολογισμού. Οι συναλλαγματικές διαφορές που προκύπτουν αναγνωρίζονται στα λοιπά συνολικά εισοδήματα. 5.9 Ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία Τα ενσώματα πάγια επιμετρώνται στο κόστος κτήσεως μείον συσσωρευμένες αποσβέσεις και απομείωση. Το κόστος κτήσεως περιλαμβάνει όλες τις δαπάνες που συνδέονται άμεσα με την απόκτηση των στοιχείων. Επιπλέον δαπάνες προστίθενται στη λογιστική αξία των ενσωμάτων παγίων ή καταχωρούνται ως ξεχωριστό πάγιο μόνον εάν αναμένεται να επιφέρουν μελλοντικά οικονομικά οφέλη στον Όμιλο και το κόστος τους μπορεί να επιμετρηθεί αξιόπιστα. Το κόστος επισκευών και συντηρήσεων καταχωρείται στα αποτελέσματα της χρήσεως που πραγματοποιούνται. Τα οικόπεδα δεν αποσβένονται. Οι αποσβέσεις των άλλων στοιχείων των ενσωμάτων παγίων υπολογίζονται με τη σταθερή μέθοδο στη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής τους ως εξής: - 55 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 - Κτίρια Μηχανολογικός εξοπλισμός Μεταφορικά μέσα Λοιπός εξοπλισμός 33-43 10-25 6-15 5-10 έτη έτη έτη έτη Οι υπολειμματικές αξίες και οι ωφέλιμες ζωές των ενσωμάτων παγίων υπόκεινται σε επανεξέταση σε κάθε τέλος χρήσεως. Όταν οι λογιστικές αξίες των ενσωμάτων παγίων υπερβαίνουν την ανακτήσιμη αξία τους, η διαφορά (απομείωση) καταχωρείται άμεσα ως έξοδο στα αποτελέσματα. Το κόστος και οι σωρευμένες αποσβέσεις ενός παγίου διαγράφονται κατά την πώληση ή απόσυρσή του όταν δεν αναμένονται περαιτέρω οικονομικά οφέλη από τη συνεχιζόμενη χρήση του. Τα κέρδη ή οι ζημιές που προκύπτουν κατά την πώληση περιλαμβάνονται στα αποτελέσματα της χρήσης που πωλείται ή διαγράφεται. Χρηματοοικονομικά έξοδα που αφορούν στην κατασκευή ενσώματων παγίων κεφαλαιοποιούνται για το χρονικό διάστημα που απαιτείται μέχρι την ολοκλήρωση της κατασκευής. Όλα τα άλλα χρηματοοικονομικά έξοδα αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα χρήσεως με την πραγματοποίησή τους. 5.10 Επενδύσεις σε ακίνητα Οι επενδύσεις σε ακίνητα, που περιλαμβάνουν κυρίως γη και γραφεία, κατέχονται από τον Όμιλο για μακροπρόθεσμες αποδόσεις ενοικίου και δε χρησιμοποιούνται από αυτόν. Απεικονίζονται στις οικονομικές καταστάσεις στις αξίες κτήσεώς τους μείον, κατ’ αρχήν τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και δεύτερον, τυχόν απομειώσεων. Το κόστος κτήσεως περιλαμβάνει όλες τις άμεσα επιρριπτέες δαπάνες για την απόκτηση των στοιχείων. Όταν οι λογιστικές αξίες των επενδύσεων σε ακίνητα υπερβαίνουν την ανακτήσιμη αξία τους, η διαφορά (απομείωση) καταχωρείται άμεσα ως έξοδο στα αποτελέσματα Τα οικόπεδα που συμπεριλαμβάνονται στις επενδύσεις σε ακίνητα δεν αποσβένονται. Οι αποσβέσεις των κτιρίων υπολογίζονται με τη σταθερή μέθοδο στη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής τους, που είναι 33-43 έτη. 5.11 Μισθώσεις Από την 1η Ιανουαρίου 2019, οι μισθώσεις αναγνωρίζονται ως στοιχείο ενεργητικού καθώς και αντίστοιχη υποχρέωση κατά την ημερομηνία κατά την οποία το μισθωμένο περιουσιακό στοιχείο είναι διαθέσιμο για χρήση από τον Όμιλο. Κάθε καταβολή μισθώματος κατανέμεται μεταξύ της υποχρέωσης και του χρηματοοικονομικού κόστους. Το χρηματοοικονομικό κόστος επιβαρύνει τα αποτελέσματα χρήσεως κατά τη διάρκεια της περιόδου της μίσθωσης, ώστε να προκύψει ένα σταθερό περιοδικό επιτόκιο στο υπόλοιπο της υποχρέωσης για κάθε περίοδο. Το δικαίωμα χρήσης του περιουσιακού στοιχείου αποσβένεται κατά τη διάρκεια της μίσθωσης σε σταθερή βάση ή της ωφέλιμης ζωής του περιουσιακού στοιχείου αν είναι μικρότερη. Τα περιουσιακά στοιχεία και οι υποχρεώσεις που απορρέουν από τη μίσθωση αρχικά αποτιμώνται βάσει της παρούσας αξίας. Οι υποχρεώσεις από μισθώματα περιλαμβάνουν την καθαρή παρούσα αξία των ακόλουθων μισθωμάτων: • τα σταθερά μισθώματα (συμπεριλαμβανομένων των ουσιαστικά σταθερών πληρωμών), μειωμένα κατά τυχόν εισπρακτέα κίνητρα μίσθωσης • τα κυμαινόμενα μισθώματα τα οποία εξαρτώνται από έναν δείκτη ή ένα επιτόκιο, τα οποία αρχικά επιμετρώνται με χρήση του δείκτη ή του επιτοκίου κατά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου • τα ποσά που αναμένεται να καταβληθούν από τον όμιλο βάσει εγγυημένων υπολειμματικών αξιών • η τιμή άσκησης του δικαιώματος αγοράς, εάν είναι μάλλον βέβαιο ότι ο Όμιλος θα ασκήσει αυτό το δικαίωμα, και • την καταβολή ποινής για καταγγελία της μίσθωσης, εάν η διάρκεια της μίσθωσης αποτυπώνει την άσκηση δικαιώματος του Ομίλου για καταγγελία της μίσθωσης. Στην αρχική επιμέτρηση της υποχρέωσης μίσθωσης περιλαμβάνονται και τα μισθώματα που αφορούν δικαιώματα επέκτασης που είναι μάλλον βέβαιο ότι θα εξασκηθούν. Οι πληρωμές μισθωμάτων προεξοφλούνται χρησιμοποιώντας το επιτόκιο που εμπεριέχεται στη μίσθωση. Εάν το επιτόκιο αυτό δεν μπορεί να προσδιοριστεί άμεσα, χρησιμοποιείται το διαφορικό επιτόκιο δανεισμού του μισθωτή, δηλαδή το επιτόκιο με το οποίο θα επιβαρυνόταν ο μισθωτής εάν δανειζόταν τα απαραίτητα κεφάλαια για την αγορά ενός περιουσιακού στοιχείου παρόμοιας αξίας με το περιουσιακό στοιχείο με δικαίωμα χρήσης, για παρόμοια χρονική περίοδο, με παρόμοιες εξασφαλίσεις και σε παρόμοιο οικονομικό περιβάλλον. - 56 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Το κόστος του περιουσιακού στοιχείου με δικαίωμα χρήσης αποτελείται από: • το ποσό της αρχικής επιμέτρησης της υποχρέωσης από τη μίσθωση, • τυχόν μισθώματα τα οποία καταβλήθηκαν κατά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου ή προγενέστερα, μείον οποιαδήποτε κίνητρα μίσθωσης έχουν εισπραχθεί • τυχόν αρχικές άμεσες δαπάνες με τις οποίες επιβαρύνθηκε ο μισθωτής και • εκτίμηση του κόστους με το οποίο θα επιβαρυνθεί ο μισθωτής προκειμένου να αποσυναρμολογήσει και να απομακρύνει το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο, να αποκαταστήσει τον χώρο όπου έχει τοποθετηθεί ή να αποκαταστήσει το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο στην κατάσταση στην οποία προβλέπεται από τους όρους και τις προϋποθέσεις της μίσθωσης, εκτός εάν το εν λόγω κόστος συνεπάγεται την παραγωγή αποθεμάτων. Ο μισθωτής αναλαμβάνει την υποχρέωση να επιβαρυνθεί με το εν λόγω κόστος είτε κατά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου είτε λόγω χρήσης του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου για μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο. Ο Όμιλος έχει χρησιμοποιήσει τις εξαιρέσεις αναγνώρισης του προτύπου στις βραχυπρόθεσμες μισθώσεις, δηλαδή μισθώσεις με διάρκεια μικρότερη των 12 μηνών και στις μισθώσεις στις οποίες το υποκείμενο το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο έχει χαμηλή αξία. Για τις παραπάνω μισθώσεις ο Όμιλος αναγνωρίζει τα μισθώματα ως έξοδα με την ευθεία μέθοδο σε όλη τη διάρκεια της μίσθωσης. Στην περίπτωση που ο Όμιλος λειτουργεί ως εκμισθωτής με τη μορφή λειτουργικής μίσθωσης τα έσοδα αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα της χρήσης αναλογικά καθόλη τη διάρκεια της μίσθωσης. 5.12 Άυλα περιουσιακά στοιχεία Υπεραξία: Είναι η διαφορά μεταξύ του κόστους εξαγοράς και της εύλογης αξίας του μεριδίου της καθαρής θέσης της θυγατρικής εταιρείας, κοινοπραξίας/από κοινού δραστηριότητας ή συγγενούς επιχείρησης κατά την ημερομηνία της εξαγοράς. Η υπεραξία από εξαγορές θυγατρικών εταιρειών και κοινοπραξιών αναγνωρίζεται στις ασώματες ακινητοποιήσεις. Η υπεραξία από εξαγορές συγγενών εταιρειών αναγνωρίζεται στον λογαριασμό των συμμετοχών σε συγγενείς επιχειρήσεις. Η υπεραξία δεν αποσβένεται αλλά υπόκειται σε έλεγχο απομείωσης σε ετήσια βάση ή συχνότερα αν γεγονότα ή αλλαγές συνθηκών υποδηλώνουν ότι η αξία της μπορεί να έχει απομειωθεί. Κατά την ημερομηνία εξαγοράς (ή κατά την ημερομηνία ολοκλήρωσης του σχετικού επιμερισμού του τιμήματος εξαγοράς), η υπεραξία που αποκτάται, κατανέμεται στις μονάδες δημιουργίας ταμειακών ροών, ή σε ομάδες μονάδων δημιουργίας ταμειακών ροών που αναμένεται να ωφεληθούν από την συνένωση αυτή. Η απομείωση προσδιορίζεται με εκτίμηση του ανακτήσιμου ποσού των μονάδων δημιουργίας ταμειακών ροών, οι οποίες σχετίζονται με την υπεραξία. Αν η λογιστική αξία μιας μονάδας δημιουργίας ταμειακών ροών, συμπεριλαμβανομένης και της αναλογούσας υπεραξίας, υπερβαίνει το ανακτήσιμο ποσό της, τότε αναγνωρίζεται ζημία απομείωσης. Η ζημιά απομείωσης αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα και δεν αναστρέφεται. Αν τμήμα μιας μονάδας δημιουργίας ταμειακών ροών στην οποία έχει κατανεμηθεί υπεραξία, πωληθεί, τότε η υπεραξία που αναλογεί στο πωληθέν τμήμα συμπεριλαμβάνεται στη λογιστική αξία του τμήματος αυτού προκειμένου να προσδιορισθεί το κέρδος ή η ζημία. Η αξία της υπεραξίας που αναλογεί στο πωληθέν τμήμα προσδιορίζεται βάσει των σχετικών αξιών του τμήματος που πωλήθηκε και του τμήματος της μονάδας δημιουργίας ταμειακών ροών που παραμένει. Η υπεραξία που έχει προκύψει από εξαγορές ή συνενώσεις επιχειρήσεων, έχει επιμερισθεί και παρακολουθείται σε επίπεδο Ομίλου στις βασικές μονάδες δημιουργίας ταμειακών ροών (cash generating units) οι οποίες έχουν προσδιορισθεί σε σχέση με τις διατάξεις του ΔΛΠ 36 «Απομείωση Αξίας Περιουσιακών Στοιχείων». Λογισμικό: Τα αγοραζόμενα λογισμικά προγράμματα αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως μείον τις αποσβέσεις. Οι αποσβέσεις υπολογίζονται με τη σταθερή μέθοδο κατά την διάρκεια της ωφέλιμης ζωής των στοιχείων αυτών η οποία κυμαίνεται από 3 έως 8 χρόνια. Δαπάνες που σχετίζονται με τη συντήρηση λογισμικών προγραμμάτων αναγνωρίζονται ως έξοδα όταν πραγματοποιούνται. Δικαιώματα παραχώρησης: Τα ∆ικαιώµατα Παραχώρησης αποτιµώνται στο κόστος κτήσεως µείον τις αποσβέσεις. Οι αποσβέσεις διενεργούνται µε τη σταθερή µέθοδο στη διάρκεια της Σύμβασης Παραχώρησης (σημείωση 5.29). 5.13 Απομείωση αξίας μη χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Με την εξαίρεση της υπεραξίας και των ασωμάτων παγίων περιουσιακών στοιχείων με απεριόριστη διάρκεια ζωής, τα οποία ελέγχονται για απομείωση τουλάχιστον σε ετήσια βάση, οι λογιστικές αξίες των λοιπών στοιχείων μακροπρόθεσμου ενεργητικού ελέγχονται για σκοπούς απομείωσης όταν γεγονότα ή αλλαγές στις συνθήκες - 57 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 υποδηλώνουν ότι η λογιστική αξία μπορεί να μην είναι ανακτήσιμη. Όταν η λογιστική αξία κάποιου περιουσιακού στοιχείου υπερβαίνει το ανακτήσιμο ποσό του, η αντίστοιχη ζημία απομείωσής του καταχωρείται στα αποτελέσματα. Η ανακτήσιμη αξία προσδιορίζεται ως η μεγαλύτερη αξία μεταξύ της καθαρής τιμής πώλησης και της αξίας χρήσεως. Εύλογη αξία μείον έξοδα πώλησης είναι το ποσό που μπορεί να ληφθεί από τη πώληση ενός περιουσιακού στοιχείου στα πλαίσια μιας αμφοτεροβαρούς συναλλαγής στην οποία τα μέρη έχουν πλήρη γνώση και προσχωρούν οικειοθελώς, μετά την αφαίρεση κάθε πρόσθετου άμεσου κόστους διάθεσης του περιουσιακού στοιχείου, ενώ, αξία χρήσης είναι η καθαρή παρούσα αξία των εκτιμώμενων μελλοντικών ταμειακών ροών που αναμένεται να πραγματοποιηθούν από τη συνεχή χρήση ενός περιουσιακού στοιχείου και από την πρόσοδο που αναμένεται να προκύψει από τη διάθεσή του στο τέλος της εκτιμώμενης ωφέλιμης ζωής του. Για τους σκοπούς προσδιορισμού της απομείωσης, τα στοιχεία του ενεργητικού ομαδοποιούνται στο χαμηλότερο επίπεδο για το οποίο οι ταμειακές ροές δύναται να προσδιοριστούν ξεχωριστά. Οι απομειώσεις που έχουν αναγνωριστεί σε περιουσιακά στοιχεία (εκτός της υπεραξίας) εξετάζονται σε κάθε ημερομηνία ισολογισμού για τυχόν αναστροφή. 5.14 Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία Ταξινόμηση Ο Όμιλος κατατάσσει τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στις ακόλουθες κατηγορίες για σκοπούς επιμέτρησης: Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία σε εύλογη αξία (είτε μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων είτε μέσω αποτελεσμάτων) Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία σε αναπόσβεστο κόστος Η ταξινόμηση εξαρτάται από το επιχειρηματικό μοντέλο του Ομίλου για την διαχείριση των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων του Ομίλου και των χαρακτηριστικών των συμβατικών ταμειακών ροών του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου. Τα κέρδη και οι ζημιές των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων που επιμετρώνται σε εύλογη αξία καταχωρούνται είτε στην κατάσταση αποτελεσμάτων είτε στα λοιπά συνολικά εισοδήματα. Οι επενδύσεις σε συμμετοχικούς τίτλους που δεν κατέχονται για εμπορία επιμετρώνται σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων εκτός από τις επενδύσεις για τις οποίες ο Όμιλος κατά την αρχική αναγνώριση επιλέγει αμετάκλητα να επιμετρώνται σε εύλογη αξία μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων. Ο Όμιλος αναταξινομεί τις επενδύσεις σε χρεωστικούς τίτλους μόνο εφόσον αλλάξει το επιχειρηματικό μοντέλο για την διαχείριση των συγκεκριμένων επενδύσεων. Αρχική αναγνώριση / παύση αναγνώρισης Συνήθεις αγορές και πωλήσεις επενδύσεων αναγνωρίζονται κατά την ημερομηνία που διεξάγεται η συναλλαγή που είναι η ημερομηνία κατά την οποία ο Όμιλος δεσμεύεται να αγοράσει ή να πωλήσει το περιουσιακό στοιχείο. Κατά την αρχική αναγνώριση, ο Όμιλος επιμετρά ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο σε εύλογη αξία πλέον, στην περίπτωση χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου που δεν επιμετράται στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων, το κόστος συναλλαγών που αποδίδεται άμεσα στην απόκτηση του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου. Τα κόστη συναλλαγών των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων που επιμετρώνται στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων καταχωρούνται απευθείας στα αποτελέσματα. Οι επενδύσεις παύουν να αναγνωρίζονται όταν τα δικαιώματα είσπραξης ταμειακών ροών από τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία λήγουν ή μεταβιβάζονται και ο Όμιλος έχει μεταβιβάσει ουσιωδώς όλους τους κινδύνους και τα οφέλη που συνεπάγεται η ιδιοκτησία. Μεταγενέστερη επιμέτρηση Επενδύσεις σε χρεωστικούς τίτλους Η μεταγενέστερη επιμέτρηση των επενδύσεων σε χρεωστικούς τίτλους εξαρτάται από το επιχειρηματικό μοντέλο του Ομίλου για την διαχείριση των στοιχείων αυτών και των χαρακτηριστικών των συμβατικών ταμειακών ροών τους. Ο Όμιλος επιδιώκει την διακράτηση των τίτλων αυτών μέχρι τη λήξη για την είσπραξη συμβατικών ταμειακών ροών μόνο από κεφάλαιο και τόκους (SPPI) και ταξινομεί τους χρεωστικούς τίτλους στις ακόλουθες κατηγορίες: α) Αναπόσβεστο κόστος: Τα περιουσιακά στοιχεία που διακρατώνται με σκοπό την είσπραξη συμβατικών ταμειακών ροών και δημιουργούν σε συγκεκριμένες ημερομηνίες ταμειακές ροές που συνίστανται αποκλειστικά σε αποπληρωμή κεφαλαίου και τόκων επί του ανεξόφλητου υπολοίπου κεφαλαίου, επιμετρώνται στο αναπόσβεστο κόστος. Τα έσοδα από τόκους υπολογίζονται με τη μέθοδο του πραγματικού επιτοκίου και αναγνωρίζονται στα χρηματοοικονομικά έσοδα. Το κέρδος ή η ζημιά που προκύπτει κατά την από-αναγνώριση - 58 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 του περιουσιακού στοιχείου αναγνωρίζεται απευθείας στα αποτελέσματα μαζί με τυχόν συναλλαγματικά κέρδη/ζημιές. Οι ζημιές απομείωσης αναγνωρίζονται στη γραμμή «Καθαρά κέρδη /(ζημίες) απομείωσης χρηματοοικονομικών στοιχείων» στην κατάσταση αποτελεσμάτων. β) Εύλογη αξία μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων: Τα περιουσιακά στοιχεία που διακρατώνται με σκοπό τόσο την είσπραξη συμβατικών ταμειακών ροών όσο και την πώληση τους και δημιουργούν σε συγκεκριμένες ημερομηνίες ταμειακές ροές που συνίστανται αποκλειστικά σε αποπληρωμή κεφαλαίου και τόκων επί του ανεξόφλητου υπολοίπου κεφαλαίου, επιμετρώνται στην εύλογη αξία μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων. Οι μεταβολές στην τρέχουσα αξία αναγνωρίζονται στα λοιπά συνολικά εισοδήματα εκτός από την αναγνώριση των ζημιών απομείωσης, τα έσοδα από τόκους και τα συναλλαγματικά κέρδη/ζημιές τα οποία αναγνωρίζονται στη κατάσταση αποτελεσμάτων. Όταν το περιουσιακό στοιχείο από-αναγνωρίζεται, το συσσωρευμένο κέρδος/ζημιά που είχε αναγνωριστεί στα λοιπά συνολικά εισοδήματα αναταξινομείται στην κατάσταση αποτελεσμάτων στη γραμμή «Λοιπά κέρδη /(ζημιές)». Τα έσοδα από τόκους υπολογίζονται με τη μέθοδο του πραγματικού επιτοκίου και αναγνωρίζονται στα χρηματοοικονομικά έσοδα. Τα συναλλαγματικά κέρδη/ζημιές αναγνωρίζονται στη γραμμή «Λοιπά κέρδη /(ζημιές)». Οι ζημιές απομείωσης αναγνωρίζονται στη γραμμή «Καθαρά κέρδη /(ζημίες) απομείωσης χρηματοοικονομικών στοιχείων» στην κατάσταση αποτελεσμάτων. γ) Εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων: Τα περιουσιακά στοιχεία που δεν πληρούν τα κριτήρια ταξινόμησης στις κατηγορίες «Αναπόσβεστο κόστος» και «Εύλογη αξία μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων» επιμετρώνται στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων. Το κέρδος/ζημιά αναγνωρίζεται στην κατάσταση αποτελεσμάτων στη γραμμή «Λοιπά κέρδη /(ζημιές)» στην περίοδο στη οποία προκύπτει. Επενδύσεις σε συμμετοχικούς τίτλους Ο Όμιλος επιμετρά όλους τους συμμετοχικούς τίτλους στην εύλογη αξία. Όταν ο Όμιλος επιλέγει να αναγνωρίζει τα κέρδη/ζημιές από την επιμέτρηση σε εύλογη αξία στα λοιπά συνολικά εισοδήματα, τα συσσωρευμένα κέρδη/ζημιές δεν αναταξινομούνται στην κατάσταση αποτελεσμάτων κατά την αποαναγνώριση του περιουσιακού στοιχείου αλλά μεταφέρονται απευθείας στα «Αποτελέσματα εις νέον» μέσα στα Ίδια Κεφάλαια. Τα μερίσματα αναγνωρίζονται στην κατάσταση αποτελεσμάτων στη γραμμή «Λοιπά έσοδα» όταν ο Όμιλος εδραιώνει το δικαίωμα είσπραξης. Οι μεταβολές στην εύλογη αξία των επενδύσεων σε συμμετοχικούς τίτλους που επιμετρώνται σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων αναγνωρίζονται στην κατάσταση αποτελεσμάτων στη γραμμή «Λοιπά κέρδη /(ζημιές)» στην περίοδο στη οποία προκύπτουν. Συμψηφισμός χρηματοοικονομικών μέσων Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις συμψηφίζονται και το καθαρό ποσό παρουσιάζεται στην κατάσταση χρηματοοικονομικής θέσης, όταν υπάρχει το νομικά εκτελεστό δικαίωμα να συμψηφιστούν τα αναγνωρισμένα ποσά και παράλληλα υπάρχει η πρόθεση να διακανονιστούν σε καθαρή βάση ή να αναγνωριστεί η απαίτηση και να πραγματοποιηθεί ο διακανονισμός ως προς την υποχρέωση ταυτόχρονα. Το νομικά εκτελεστό δικαίωμα δεν πρέπει να εξαρτάται από μελλοντικά γεγονότα και πρέπει να ασκείται κατά τη συνήθη πορεία των εργασιών καθώς και σε περιπτώσεις αθέτησης των υποχρεώσεων, αφερεγγυότητας ή πτώχευσης της εταιρίας ή του αντισυμβαλλόμενου. Απομείωση Για τις επενδύσεις σε χρεωστικούς τίτλους που επιμετρώνται στο αναπόσβεστο κόστος ή σε εύλογη αξία μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων, ο Όμιλος προσδιορίζει την ζημιά απομείωσης έναντι των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών. Η σχετική μεθοδολογία εξαρτάται από το αν υπάρχει σημαντική αύξηση του πιστωτικού κινδύνου. Οι αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές βασίζονται στη διαφορά μεταξύ των συμβατικών ταμειακών ροών και όλων των ταμειακών ροών που ο Όμιλος αναμένει να λάβει. Η διαφορά προεξοφλείται χρησιμοποιώντας μια εκτίμηση του αρχικού πραγματικού επιτοκίου του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου. Για τα συμβατικά περιουσιακά στοιχεία, τις εμπορικές απαιτήσεις και τις απαιτήσεις από μισθώσεις, ο Όμιλος και η Εταιρία εφάρμοσαν την απλοποιημένη προσέγγιση του προτύπου και υπολόγισαν τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές με βάση τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές για όλη τη διάρκεια ζωής των στοιχείων αυτών. Για τα υπόλοιπα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία, οι αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές υπολογίζονται με βάση τις ζημιές των επόμενων 12 μηνών. Οι αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές των επόμενων 12 μηνών είναι ένα μέρος των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών για όλη τη διάρκεια ζωής των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων, που προκύπτει από τη πιθανότητα αθέτησης πληρωμής ενός στοιχείου εντός των επόμενων 12 μηνών από την ημέρα αναφοράς. Πάντως, όταν υπάρχει σημαντική αύξηση του πιστωτικού κινδύνου από την αρχική αναγνώριση, η πρόβλεψη απομείωσης θα βασίζεται στις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές όλης της διάρκειας ζωής του στοιχείου. Για τις εμπορικές απαιτήσεις ο Όμιλος εφαρμόζει την απλοποιημένη προσέγγιση (simplified approach) που επιτρέπει το ΔΠΧΑ 9. Βάσει της προσέγγισης αυτής ο Όμιλος αναγνωρίζει τις πιστωτικές ζημιές που αναμένονται καθ' όλη τη διάρκεια ζωής των εμπορικών απαιτήσεων (expected lifetime losses). - 59 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 5.15 Αποθέματα Τα αποθέματα αποτιμώνται στη χαμηλότερη αξία μεταξύ κόστους κτήσεως και καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας. Το κόστος προσδιορίζεται με τη μέθοδο του μέσου σταθμικού όρου. Η καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία εκτιμάται με βάση τις τρέχουσες τιμές πώλησης των αποθεμάτων στα πλαίσια της συνήθους δραστηριότητας αφαιρουμένων και των τυχόν εξόδων πώλησης. Πρόβλεψη για βραδέως κινούμενα ή απαξιωμένα αποθέματα σχηματίζεται εφόσον κρίνεται απαραίτητο. 5.16 Εμπορικές απαιτήσεις Οι εμπορικές απαιτήσεις είναι τα ποσά που οφείλονται από τους πελάτες για αγαθά που πωλήθηκαν ή υπηρεσίες που παρασχέθηκαν σε αυτούς κατά τη συνήθη επιχειρηματική δραστηριότητα. Οι εμπορικές απαιτήσεις αναγνωρίζονται αρχικά στο ποσό του τιμήματος που δεν υπόκειται σε όρους, εκτός εάν περιέχουν σημαντικό σκέλος χρηματοδότησης στην οποία περίπτωση αναγνωρίζονται στην εύλογη αξία. Ο Όμιλος διατηρεί τις εμπορικές απαιτήσεις με στόχο την είσπραξη των συμβατικών ταμειακών ροών, ως εκ τούτου τις αναγνωρίζει μεταγενέστερα στο αναπόσβεστο κόστος χρησιμοποιώντας τη μέθοδο του πραγματικού επιτοκίου. Οι απαιτήσεις από πελάτες καταχωρούνται αρχικά στην εύλογη αξία τους και μεταγενέστερα αποτιμώνται στο αναπόσβεστο κόστος με τη χρήση του πραγματικού επιτοκίου, αφαιρουμένων και των ζημιών απομείωσης. Βλέπε σημείωση 5.14 για την περιγραφή των πολιτικών απομείωσης που εφαρμόζει ο Όμιλος. 5.17 Διακανονισμοί πρακτορείας απαιτήσεων (Factoring) Τα ποσά που έχουν προεισπραχθεί από εταιρείες πρακτόρευσης: α) χωρίς δικαίωμα αναγωγής, μειώνουν τις απαιτήσεις από πελάτες, β) με δικαίωμα αναγωγής, απεικονίζονται στον δανεισμό. 5.18 Ταμειακά διαθέσιμα Τα ταμειακά διαθέσιμα περιλαμβάνουν τα μετρητά, τις καταθέσεις όψεως, τις βραχυπρόθεσμες μέχρι 3 μήνες επενδύσεις υψηλής ρευστοποίησης και χαμηλού ρίσκου. Τα στοιχεία των διαθεσίμων και ταμειακών ισοδυνάμων έχουν αμελητέο κίνδυνο μεταβολής στην αξία. 5.19 Στοιχεία μη κυκλοφορούντος ενεργητικού που κατέχονται προς πώληση και διακοπείσες δραστηριότητες Ο Όμιλος ταξινομεί ένα μακροπρόθεσμο περιουσιακό στοιχείο ή μια ομάδα περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων σαν στοιχεία που κατέχονται προς πώληση, αν η αξία τους αναμένεται να ανακτηθεί κατά κύριο λόγο μέσω διάθεσης των στοιχείων και όχι μέσω της χρήσης τους. Οι βασικές προϋποθέσεις για να ταξινομηθεί ένα μακροπρόθεσμο περιουσιακό στοιχείο ή μια ομάδα στοιχείων (περιουσιακών και υποχρεώσεων) σαν στοιχεία που κατέχονται προς πώληση, είναι το περιουσιακό στοιχείο ή η ομάδα να είναι διαθέσιμα προς άμεση πώληση στην παρούσα τους κατάσταση, η δε ολοκλήρωση της πώλησης να εξαρτάται μόνο από συνθήκες που είναι συνήθεις και τυπικές για πωλήσεις τέτοιων στοιχείων και η πώληση θα πρέπει να είναι εξαιρετικά πιθανή. Για να θεωρείται η πώληση εξαιρετικά πιθανή θα πρέπει να συντρέχουν σωρευτικά οι κάτωθι προϋποθέσεις: να υπάρχει δέσμευση της διοίκησης αναφορικά με ένα σχέδιο πώλησης των περιουσιακών στοιχείων ή της ομάδας. να έχει ενεργοποιηθεί ένα πρόγραμμα εξεύρεσης αγοραστή και ολοκλήρωσης της συναλλαγής. η πώληση αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί εντός ενός έτους από την ημέρα που το περιουσιακό στοιχείο ή ομάδα στοιχείων ταξινομήθηκαν σαν κατεχόμενα προς πώληση εκτός ορισμένων εξαιρέσεων, και οι ενέργειες που απαιτείται να γίνουν προκειμένου να ολοκληρωθεί το σχέδιο πώλησης θα πρέπει να καταδεικνύουν ότι δεν είναι πιθανόν να απαιτηθούν σημαντικές τροποποιήσεις στο σχέδιο ούτε ότι το σχέδιο θα ακυρωθεί. η προσφερόμενη τιμή πώλησης θα πρέπει να είναι σε λογική συσχέτιση με την τρέχουσα αγοραία αξία των προς πώληση περιουσιακών στοιχείων ή της ομάδας περιουσιακών στοιχείων. Αμέσως πριν την αρχική ταξινόμηση του περιουσιακού στοιχείου ή της ομάδας στοιχείων και υποχρεώσεων ως κατεχόμενων προς πώληση το περιουσιακό στοιχείο (ή όλα τα περιουσιακά στοιχεία και οι υποχρεώσεις που περιλαμβάνονται στην ομάδα) αποτιμώνται με βάση τα ισχύοντα σε κάθε περίπτωση ΔΠΧΑ. - 60 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Τα μακροπρόθεσμα περιουσιακά στοιχεία (ή οι ομάδες περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων) που ταξινομούνται σαν κατεχόμενα προς πώληση αποτιμώνται (μετά την αρχική ταξινόμηση ως ανωτέρω) στην χαμηλότερη αξία μεταξύ της αξίας που αυτά φέρονται στις οικονομικές καταστάσεις και της εύλογης αξίας τους μειωμένης κατά τα άμεσα έξοδα διάθεσης, και οι προκύπτουσες ζημίες απομείωσης καταχωρούνται στα αποτελέσματα χρήσεως. Όποια πιθανή αύξηση της εύλογης αξίας σε μεταγενέστερη αποτίμηση θα καταχωρείται στα αποτελέσματα χρήσεως αλλά όχι για ποσό μεγαλύτερο της αρχικά καταχωρηθείσας ζημίας απομείωσης. Από την ημέρα κατά την οποία ένα μακροπρόθεσμο (αποσβενόμενο) περιουσιακό στοιχείο (ή τα μακροπρόθεσμα περιουσιακά στοιχεία που περιλαμβάνονται σε μια ομάδα περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων) ταξινομείται σαν κατεχόμενο προς πώληση, δεν λογίζονται αποσβέσεις επί των εν λόγω μακροπρόθεσμων περιουσιακών στοιχείων. 5.20 Μετοχικό κεφάλαιο Το μετοχικό κεφάλαιο περιλαμβάνει τις κοινές μετοχές της Εταιρείας. Οι κοινές μετοχές περιλαμβάνονται στα ίδια κεφάλαια. Το τίµηµα που καταβλήθηκε πλέον της ονομαστικής αξίας ανά µετοχή καταχωρείται στο λογαριασμό «∆ιαφορά από έκδοση µετοχών υπέρ το άρτιο» στα ίδια κεφάλαια. Άμεσα έξοδα για την έκδοση μετοχών, εμφανίζονται μετά την αφαίρεση του σχετικού φόρου εισοδήματος, σε μείωση του προϊόντος της έκδοσης. Άμεσα έξοδα που σχετίζονται με την έκδοση μετοχών για την απόκτηση επιχειρήσεων καταχωρούνται στα αποτελέσματα Το κόστος κτήσεως ιδίων μετοχών εμφανίζεται αφαιρετικά των ιδίων κεφαλαίων της Εταιρείας, έως ότου οι ίδιες μετοχές πουληθούν ή ακυρωθούν. Κάθε κέρδος ή ζημιά από πώληση ιδίων μετοχών καθαρό από άμεσα για τη συναλλαγή έξοδα και φόρους, περιλαμβάνεται ως αποθεματικό στα ίδια κεφάλαια. 5.21 Δανειακές υποχρεώσεις Οι δανειακές υποχρεώσεις καταχωρούνται αρχικά στην εύλογη αξία τους, μειωμένες με τα τυχόν άμεσα έξοδα για την πραγματοποίηση της συναλλαγής. Στη συνέχεια αποτιμώνται στο αναπόσβεστο κόστος βάσει της μεθόδου του πραγματικού επιτοκίου. Τυχόν διαφορά μεταξύ του εισπραχθέντος ποσού (καθαρό από σχετικά έξοδα) και της αξίας εξόφλησης αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα κατά τη διάρκεια του δανεισμού βάσει της μεθόδου του πραγματικού επιτοκίου. 5.22 Κόστη δανεισμού Χρηματοοικονομικά έξοδα που αφορούν στην κατασκευή ενσώματων παγίων κεφαλαιοποιούνται για το χρονικό διάστημα που απαιτείται μέχρι την ολοκλήρωση της κατασκευής. Όλα τα υπόλοιπα κόστη δανεισμού καταχωρούνται στα αποτελέσματα με την πραγματοποίησή τους. 5.23 Τρέχων και αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος Η φορολογία της χρήσης περιλαμβάνει τρέχοντα φόρο και αναβαλλόμενο φόρο. Η φορολογία αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα εκτός εάν αφορά στοιχεία που αναγνωρίζονται στα λοιπά συνολικά εισοδήματα ή απευθείας στη καθαρή θέση. Σε αυτή την περίπτωση, ο φόρος επίσης αναγνωρίζεται στα λοιπά συνολικά εισοδήματα ή απευθείας στη καθαρή θέση αντίστοιχα. Ο τρέχων φόρος υπολογίζεται βάσει των φορολογικών ισολογισμών κάθε μιας εκ των εταιρειών που περιλαμβάνονται στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, σύμφωνα με τους φορολογικούς νόμους που ισχύουν στην Ελλάδα ή άλλα φορολογικά πλαίσια εντός των οποίων λειτουργούν οι θυγατρικές εξωτερικού. Η δαπάνη για τρέχοντα φόρο εισοδήματος περιλαμβάνει τον φόρο εισοδήματος που προκύπτει βάσει των κερδών της κάθε εταιρείας όπως αναμορφώνονται στις φορολογικές τους δηλώσεις και προβλέψεις για πρόσθετους φόρους και προσαυξήσεις για ανέλεγκτες φορολογικά χρήσεις, και υπολογίζεται σύμφωνα με τους θεσμοθετημένους ή ουσιαστικά θεσμοθετημένους φορολογικούς συντελεστές. Ο αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος προσδιορίζεται με τη μέθοδο της υποχρέωσης που προκύπτει από τις προσωρινές διαφορές μεταξύ της φορολογικής βάσης και της λογιστικής αξίας των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων. Αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος δε λογίζεται εάν προκύπτει από την αρχική αναγνώριση στοιχείου ενεργητικού ή παθητικού σε συναλλαγή, εκτός επιχειρηματικής συνένωσης, η οποία όταν έγινε η συναλλαγή δεν επηρέασε ούτε το λογιστικό ούτε το φορολογικό κέρδος ή ζημία. - 61 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις αναγνωρίζονται κατά την έκταση στην οποία θα υπάρξει μελλοντικό φορολογητέο κέρδος για την χρησιμοποίηση της προσωρινής διαφοράς που δημιουργεί την αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση. Ο αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος αναγνωρίζεται για τις προσωρινές διαφορές που προκύπτουν από επενδύσεις σε θυγατρικές και συγγενείς επιχειρήσεις, με εξαίρεση την αναγνώριση αναβαλλόμενης φορολογικής υποχρέωσης στην περίπτωση που η αναστροφή των προσωρινών διαφορών ελέγχεται από τον Όμιλο και είναι πιθανό ότι οι προσωρινές διαφορές δεν θα αναστραφούν στο προβλεπτό μέλλον. Αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση αναγνωρίζεται για τις προσωρινές διαφορές που προκύπτουν από επενδύσεις σε θυγατρικές και συγγενείς επιχειρήσεις κατά την έκταση στην οποία αναμένεται ότι η προσωρινή διαφορά θα αναστραφεί στο μέλλον και θα υπάρξει μελλοντικό φορολογητέο κέρδος για την χρησιμοποίηση της προσωρινής διαφοράς. Ο αναβαλλόμενος φόρος προσδιορίζεται με βάση τους φορολογικούς συντελεστές (και φορολογικούς νόμους) που έχουν θεσπιστεί ή ουσιωδώς θεσπιστεί κατά την ημερομηνία του ισολογισμού και αναμένεται να είναι σε ισχύ όταν η αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση θα πραγματοποιηθεί ή η αναβαλλόμενη φορολογική υποχρέωση θα τακτοποιηθεί. 5.24 Εμπορικές υποχρεώσεις Οι εμπορικές υποχρεώσεις αναγνωρίζονται αρχικά στην εύλογη αξία και αποτιμώνται μεταγενέστερα σύμφωνα με τη μέθοδο του αναπόσβεστου κόστους με τη χρήση του πραγματικού επιτοκίου. 5.25 Παροχές στο προσωπικό Παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία: Οι παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία περιλαμβάνουν τόσο προγράμματα καθορισμένων εισφορών όσο και προγράμματα καθορισμένων παροχών. Το δεδουλευμένο κόστος των προγραμμάτων καθορισμένων εισφορών καταχωρείται ως έξοδο στην περίοδο που αφορά. Η υποχρέωση που καταχωρείται στον ισολογισμό για τα προγράμματα καθορισμένων παροχών είναι η παρούσα αξία της δέσμευσης για την καθορισμένη παροχή κατά την ημερομηνία του ισολογισμού. Η δέσμευση της καθορισμένης παροχής υπολογίζεται ετησίως από ανεξάρτητο αναλογιστή με τη χρήση της μεθόδου της προβεβλημένης πιστωτικής μονάδος (projected unit credit method). Τα αναλογιστικά κέρδη και ζημιές που προκύπτουν από εμπειρικές προσαρμογές και από αλλαγές σε αναλογιστικές υποθέσεις αναγνωρίζονται στα λοιπά συνολικά εισοδήματα στην χρήση που έχουν προκύψει. Το κόστος προϋπηρεσίας καταχωρείται άμεσα στα αποτελέσματα. Παροχές τερματισμού της απασχόλησης: Οι παροχές τερματισμού της απασχόλησης πληρώνονται όταν οι εργαζόμενοι αποχωρούν πριν την ημερομηνία συνταξιοδοτήσεως. Ο Όμιλος καταχωρεί αυτές τις παροχές όταν δεσμεύεται, είτε όταν τερματίζει την απασχόληση εργαζομένων σύμφωνα με ένα λεπτομερές πρόγραμμα για το οποίο δεν υπάρχει πιθανότητα απόσυρσης, είτε όταν προσφέρει αυτές τις παροχές ως κίνητρο για εθελουσία αποχώρηση. Παροχές τερματισμού της απασχόλησης που οφείλονται 12 μήνες μετά την ημερομηνία του ισολογισμού προεξοφλούνται. Στην περίπτωση τερματισμού απασχόλησης και όπου υπάρχει αδυναμία στον προσδιορισμό του αριθμού εργαζομένων που θα κάνουν χρήση αυτών των παροχών, δεν γίνεται λογιστικοποίηση αλλά γνωστοποίηση αυτών ως ενδεχόμενη υποχρέωση. Σχέδιο παροχών δικαιωμάτων προαίρεσης: Η εύλογη αξία των υπηρεσιών των εργαζομένων, στους οποίους παρέχονται δωρεάν μετοχές σύμφωνα με δικαίωμα προαίρεσης, καταχωρείται ως έξοδο. Το σύνολο του εξόδου καταχωρείται κατά τη διάρκεια της περιόδου ωρίμανσης αυτών των δικαιωμάτων και προσδιορίζεται με βάση την εύλογη αξία των δικαιωμάτων που παρέχονται. Σε κάθε ημερομηνία ισολογισμού ο Όμιλος επανεξετάζει τις εκτιμήσεις του για τον αριθμό των δικαιωμάτων που αναμένεται ν’ ασκηθούν και καταχωρεί την τυχόν υπάρχουσα προσαρμογή, στα αποτελέσματα με αντίστοιχη επίδραση στα ίδια κεφάλαια. Κατά την άσκηση των δικαιωμάτων τα ποσά που εισπράττονται, αφαιρουμένων των εξόδων συναλλαγής, καταχωρούνται στο μετοχικό κεφάλαιο (ονομαστική αξία) και στο υπέρ το άρτιο. Ο Όμιλος δεν έχει σε ισχύ πρόγραμμα παροχών συμμετοχικών τίτλων (μετοχών) της μητρικής Εταιρείας. - 62 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 5.26 Επιχορηγήσεις Οι κρατικές επιχορηγήσεις αναγνωρίζονται στην εύλογη αξία τους όταν αναμένεται με βεβαιότητα ότι η επιχορήγηση θα εισπραχθεί και ο Όμιλος θα συμμορφωθεί με όλους τους προβλεπόμενους όρους. Κρατικές επιχορηγήσεις που αφορούν έξοδα, καταχωρούνται σε μεταβατικούς λογαριασμούς και αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα έτσι ώστε να αντιστοιχίζονται με τα έξοδα που προορίζονται να αποζημιώσουν. Οι κρατικές επιχορηγήσεις που σχετίζονται με την αγορά ενσωμάτων παγίων, περιλαμβάνονται στις μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις ως κρατικές επιχορηγήσεις επόμενων χρήσεων και μεταφέρονται ως έσοδα στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων με τη σταθερή μέθοδο σύμφωνα με την αναμενόμενη ωφέλιμη ζωή των σχετικών περιουσιακών στοιχείων. 5.27 Άλλες προβλέψεις Οι προβλέψεις αναγνωρίζονται όταν: - Υπάρχει μία παρούσα νομική ή τεκμαιρόμενη δέσμευση ως αποτέλεσμα γεγονότων του παρελθόντος - Είναι πιθανόν ότι θα απαιτηθεί εκροή πόρων για τον διακανονισμό της δέσμευσης - Το απαιτούμενο ποσό μπορεί να εκτιμηθεί αξιόπιστα. Ζημιογόνα συμβόλαια Όταν το συνολικό εκτιμώμενο κόστος ενός κατασκευαστικού συμβολαίου ή μιας μακροπρόθεσμης σύμβασης παροχής υπηρεσιών υπερβαίνει το συμβατικό τίμημα, η συνολική ζημιά έως την ολοκλήρωση του έργου αναγνωρίζεται αμέσως στα αποτελέσματα της χρήσης κατά την οποία τα ζημιογόνα δεδομένα καθίστανται γνωστά. Οι εν λόγω ζημιές αναγνωρίζονται συνήθως μέσω σχετικής πρόβλεψης. 5.28 Έσοδα από συμβόλαια με πελάτες Ο Όμιλος αναγνωρίζει έσοδα από μία σύμβαση όταν (ή καθώς) εκπληρώνει μία δέσμευση εκτέλεσης μεταβιβάζοντας ένα υποσχόμενο αγαθό ή μία υπηρεσία σε έναν πελάτη. Ένα στοιχείο του ενεργητικού μεταβιβάζεται όταν (ή καθώς) ο πελάτης αποκτά τον έλεγχο του στοιχείου αυτού. Ο πελάτης αποκτά τον έλεγχο ενός αγαθού ή μίας υπηρεσίας, όταν μπορεί να κατευθύνει τη χρήση του και να λαμβάνει ουσιαστικά όλα τα υπολειπόμενα οφέλη από αυτό. Ως έσοδο ορίζεται το ποσό το οποίο ο Όμιλος αναμένει να δικαιούται ως αντάλλαγμα για τα αγαθά ή τις υπηρεσίες που μεταβίβασε σε έναν πελάτη, εκτός από τα ποσά που εισπράττονται για λογαριασμό τρίτων. Τα μεταβλητά ποσά περιλαμβάνονται στο τίμημα και υπολογίζονται είτε με τη μέθοδο της «αναμενόμενης αξίας» είτε με τη μέθοδο του «πιο πιθανού ποσού». Η δέσμευση εκτέλεσης της σύμβασης μπορεί να εκπληρωθεί είτε σε μία συγκεκριμένη χρονική στιγμή είτε σε βάθος χρόνου. Η εκπλήρωση μίας δέσμευσης για πώληση ενός αγαθού ή παροχή μιας υπηρεσίας πραγματοποιείται σε βάθος χρόνου όταν: α) ο πελάτης λαμβάνει και ταυτόχρονα αναλώνει τα οφέλη που απορρέουν από την εκτέλεση από πλευράς του Ομίλου κατά την εκτέλεση από τον Όμιλο, β) η εκτέλεση από πλευράς του Ομίλου δημιουργεί ή ενισχύει ένα περιουσιακό στοιχείο του οποίου ο έλεγχος ανήκει στον πελάτη, καθώς δημιουργείται ή ενισχύεται το περιουσιακό στοιχείο, ή γ) η εκτέλεση από πλευράς του Ομίλου δεν συνεπάγεται τη δημιουργία ενός περιουσιακού στοιχείου με εναλλακτική χρήση για τον Όμιλο και ο Όμιλος έχει εκτελεστό δικαίωμα πληρωμής έναντι της εκτέλεσης που έχει ολοκληρωθεί μέχρι τη δεδομένη ημερομηνία. Τα έσοδα του Ομίλου προέρχονται κυρίως από κατασκευαστικά συμβόλαια έργων καθώς και την πώληση αγαθών και υπηρεσιών. α) Κατασκευαστικά Οι συμβάσεις με πελάτες στον τομέα «Κατασκευαστικά» αφορούν κυρίως στην κατασκευή ή/και συντήρηση δημοσίων και ιδιωτικών έργων καθώς και την πώληση αγαθών και την παροχή υπηρεσιών. Τα έσοδα από την κατασκευή και συντήρηση αναγνωρίζονται κατά τη διάρκεια της σύμβασης, χρησιμοποιώντας τη μέθοδο της ποσοστιαίας ολοκλήρωσης βάσει κόστους (input method). Τα έσοδα από την πώληση αγαθών αναγνωρίζονται όταν ο έλεγχος του αγαθού μεταβιβάζεται στον πελάτη, συνήθως με την παράδοσή του, και δεν υπάρχει καμία ανεκπλήρωτη υποχρέωση που θα μπορούσε να επηρεάσει την αποδοχή του αγαθού από τον πελάτη. Τα έσοδα από την παροχή υπηρεσιών αναγνωρίζονται στην λογιστική περίοδο στην οποία οι υπηρεσίες παρέχονται και επιμετρούνται σύμφωνα με τη φύση των υπηρεσιών αυτών. - 63 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 β) Μεταλλικά Ο τομέας «Μεταλλικά» περιλαμβάνει κυρίως έσοδα από πώληση αγαθών που περιλαμβάνουν την κατασκευή ή/και εμπορία μεταλλικών μερών που αφορούν κυρίως μεταλλικά κτίρια, γραμμές μεταφοράς ενέργειας, οικίσκους, στηθαία ασφαλείας, κλπ. και στην πλειοψηφία τους περιλαμβάνουν μία ενιαία υποχρέωση εκτέλεσης. Tα έσοδα από την πώληση αναγνωρίζονται κατά το χρόνο που ο έλεγχος του περιουσιακού στοιχείου μεταβιβάζεται στον πελάτη και συγκεκριμένα όταν τα αγαθά παραδίδονται στους πελάτες και γίνονται αποδεκτά από αυτούς. Τα έσοδα από παροχή υπηρεσιών αφορούν κυρίως υπηρεσίες γαλβανίσματος και αναγνωρίζονται στην λογιστική περίοδο στην οποία οι υπηρεσίες παρέχονται και επιμετρούνται σύμφωνα με τη φύση των υπηρεσιών αυτών. 5.29 Συµφωνίες Παραχώρησης Στις Συµφωνίες Παραχώρησης ∆ικαιώµατος παροχής υπηρεσιών του ∆ηµοσίου σε ιδιώτη, ο Όµιλος εφαρµόζει τη Ε∆∆ΠΧΑ 12 εφόσον πληρούνται οι παρακάτω δύο συνθήκες: α) ο παραχωρητής (grantor) ελέγχει ή καθορίζει ποιες υπηρεσίες θα πρέπει να παράσχει ο παραχωρησιούχος (operator), σε ποιους και σε ποια τιµή και β) ο παραχωρητής ελέγχει οποιοδήποτε σηµαντικό υπόλοιπο συµφερόντων στην υποδοµή στο τέλος της περιόδου της συµφωνίας παραχώρησης. Σύµφωνα µε τη Ε∆∆ΠΧΑ 12, τέτοιες υποδοµές δεν αναγνωρίζονται στα στοιχεία ενεργητικού του παραχωρησιούχου ως ενσώµατα πάγια, αλλά στα χρηµατοοικονοµικά στοιχεία ενεργητικού ως Χρηµατοδοτική Συµβολή ∆ηµοσίου (financial asset model) και/ή στα άυλα περιουσιακά στοιχεία ως ∆ικαίωµα Παραχώρησης (intangible asset model), ανάλογα µε τους συµβατικά συµφωνηθέντες όρους. Χρηµατοδοτική Συµβολή ∆ηµοσίου και ∆ικαίωµα Παραχώρησης (Mixed Model) Όταν η σύµβαση παραχώρησης προβλέπει ότι ο παραχωρησιούχος αµείβεται για τις υπηρεσίες κατασκευής εν µέρει µε ένα χρηµατοοικονοµικό στοιχείο του ενεργητικού και εν µέρει µε ένα άυλο στοιχείο του ενεργητικού, ο Όµιλος αναγνωρίζει χωριστά κάθε συστατικό της αµοιβής του, σύµφωνα µε τα ανωτέρω (Χρηµατοδοτική Συµβολή από το ∆ηµόσιο και ∆ικαίωµα Παραχώρησης). Ο Όµιλος αναγνωρίζει και λογιστικοποιεί το έσοδο και το κόστος που σχετίζεται µε τις υπηρεσίες κατασκευής ή αναβάθµισης καθώς και το έσοδο και το κόστος που σχετίζονται µε τις υπηρεσίες λειτουργίας σύµφωνα µε το ∆ΠΧΑ 15 (σημείωση 5.28). 5.30 Διανομή μερισμάτων Διανομή μερίσματος αναγνωρίζεται ως υποχρέωση όταν η διανομή εγκρίνεται από την Γενική Συνέλευση των μετόχων. 5.31 Κίνδυνοι και Διαχείριση κινδύνων Ο Όμιλος εκτίθεται σε διάφορους κινδύνους, για το λόγο αυτό με συνεχή παρακολούθηση προσπαθεί να προβλέψει το ενδεχόμενο τέτοιων κινδύνων προκειμένου να ενεργήσει έγκαιρα ώστε να περιοριστούν οι τυχόν επιπτώσεις τoυς. Επίσης, έχει δημιουργήσει τις κατάλληλες δομές και διαδικασίες προκειμένου να αξιολογήσει και να διαχειριστεί τους κινδύνους σχετικά με τη σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων. Συναντήσεις των μελών της Διοίκησης και των ανώτατων στελεχών της Εταιρείας πραγματοποιούνται σε εβδομαδιαία βάση, προκειμένου να εξετάσουν τα τρέχοντα θέματα της Εταιρείας συμπεριλαμβανομένων θεμάτων σχετικά με τις οικονομικές καταστάσεις και θεμάτων σχετικών με τα Έργα της Εταιρείας. Κίνδυνοι που σχετίζονται με την Επιχειρηματική δραστηριότητα και τον κλάδο δραστηριότητας της Εταιρείας και του Ομίλου, τον πιστωτικό και χρηματοοικονομικό κίνδυνο και τον κίνδυνο τιμής Οι παραπάνω κίνδυνοι αναλύονται στις σελίδες 11-14 της Ετήσιας Έκθεσης Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου. Οι πίνακες που ακολουθούν παρουσιάζουν την έκθεση του Ομίλου και της Εταιρείας σε σχέση με τους χρηματοοικονομικούς κινδύνους. - 64 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Κίνδυνος ταμειακών ροών και κίνδυνος μεταβολών εύλογης αξίας λόγω μεταβολών των επιτοκίων Ο ΟΜΙΛΟΣ Κέρδη προ φόρων 2019 Σύνολο δανειακών υποχρεώσεων 80.372.521 2018 Σύνολο δανειακών υποχρεώσεων 1,0% -1,0% (803.725) 803.725 Κέρδη προ φόρων 80.245.937 1,0% -1,0% (802.459) 802.459 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Κέρδη προ φόρων 2019 Σύνολο δανειακών υποχρεώσεων 68.377.908 -1,0% 683.779 Κέρδη προ φόρων 2018 Σύνολο δανειακών υποχρεώσεων 1,0% (683.779) 71.734.353 1,0% -1,0% (717.344) 717.344 Συναλλαγματικός κίνδυνος Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζεται η επίπτωση στην κερδοφορία του Ομίλου, λόγω των δραστηριοτήτων του στη Ρουμανία και στην Πολωνία, από την μεταβολή στην ισοτιμία €/Ron και €/Pln + 1%, - 1%, διατηρώντας όλους τους άλλους παράγοντες σταθερούς. 2019 Λογιστική αξία Κέρδη προ φόρων €/Ron 1% €/Ron -1% Εμπορικές απαιτήσεις σε Ron 794.739 (7.947) 7.947 Εμπορικές υποχρεώσεις σε Ron 208.392 2.084 (2.084) Λογιστική αξία Κέρδη προ φόρων € / Pln 1% Εμπορικές απαιτήσεις σε Pln Εμπορικές υποχρεώσεις σε Pln 2018 € / Pln -1% 506.489 (5.065) 5.065 1.264.547 12.645 (12.645) Λογιστική αξία Κέρδη προ φόρων €/Ron 1% €/Ron -1% Εμπορικές απαιτήσεις σε Ron 1.727.470 (17.275) 17.275 Εμπορικές υποχρεώσεις σε Ron 1.816.258 18.163 (18.163) Λογιστική αξία Κέρδη προ φόρων €/Pln 1% €/Pln -1% Εμπορικές απαιτήσεις σε Pln 1.060.345 (10.603) 10.603 Εμπορικές υποχρεώσεις σε Pln 1.241.990 12.420 (12.420) - 65 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Κίνδυνος τιμής Ο Όμιλος διαθέτει χρεόγραφα που αποτιμούνται στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων και χρηματοοικονομικά στοιχεία διαθέσιμα προς πώληση. Η ανάλυση που ακολουθεί έχει στηριχθεί στην τυπική απόκλιση των τιμών των παραπάνω κατηγοριών περιουσιακών στοιχείων από τον Γενικό δείκτη τιμών του ΧΑΑ. Μεταβολή του δείκτη κατά +/- 1% θα επιφέρει μεταβολή στα χρηματοοικονομικά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων κατά +/- 1,0% και στα διαθέσιμα προς πώληση χρηματοοικονομικά στοιχεία κατά +/- 1,0%. 2019 Λογιστική αξία Χρημ/κα στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων 666.717 Λογιστική αξία Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων 22.542.331 Κέρδη προ φόρων 1,0% -1,0% 6.667 (6.667) Καθαρή θέση 1,0% -1,0% 225.423 (225.423) 2018 Λογιστική αξία Χρημ/κα στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων 576.358 Λογιστική αξία Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων 1.131.879 Κέρδη προ φόρων 1,0% -1,0% 5.764 (5.764) Καθαρή θέση 1,0% -1,0% 11.319 (11.319) Πιστωτικός κίνδυνος Ο Όμιλος ελέγχει διαρκώς τις απαιτήσεις του, είτε χωριστά είτε κατά ομάδα και ενσωματώνει τις προκύπτουσες πληροφορίες στον πιστωτικό του έλεγχο. Στις περιπτώσεις όπου είναι σκόπιμο, χρησιμοποιούνται εξωτερικές εκθέσεις ή αναλύσεις σχετικά με τους υφιστάμενους ή ενδεχόμενους πελάτες. Λόγω της φύσης της κύριας δραστηριότητας του Όμιλου, ο πιστωτικός κίνδυνο από εμπορικές απαιτήσεις είναι περιορισμένος καθώς οι συγκεκριμένες απαιτήσεις αφορούν είτε πελάτες με ιδιαίτερα μεγάλες οικονομικές δυνατότητες, είτε απαιτήσεις από το δημόσιο και το ευρύτερο δημόσιο τομέα. Παρά το γεγονός αυτό οι εμπορικές και λοιπές απαιτήσεις βρίσκονται υπό συνεχή παρακολούθηση και εφόσον απαιτηθούν γίνονται οι απαραίτητες προσαρμογές. Συγκεκριμένα για τη διενέργεια της πρόβλεψης απομείωσης των απαιτήσεων, ο Όμιλος εξετάζει την χρονική ενηλικίωση των ανείσπρακτων υπολοίπων καθώς και την ευρύτερη φερεγγυότητα του κάθε πελάτη / χρεώστη. Ο πιστωτικός κίνδυνος για τα χρηματικά διαθέσιμα, κρίνεται περιορισμένος, δεδομένης υπάρχουσας κεφαλαιακής διάρθρωσης των ελληνικών τραπεζών μετά τις ανακεφαλαιοποιήσεις που έχουν πραγματοποιηθεί σε προηγούμενες χρήσεις. Τέλος η διοίκηση θεωρεί ότι όλα τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία, για τα οποία έχουν σχηματισθεί οι απαραίτητες απομειώσεις, είναι υψηλής πιστωτικής ποιότητας. Κίνδυνος ρευστότητας Ο κίνδυνος ρευστότητας για τον Όμιλο διατηρείται σε χαμηλά επίπεδα καθώς διατηρεί επαρκή ρευστά διαθέσιμα. Ο Όμιλος διαχειρίζεται τη ρευστότητά του με συνεχή παρακολούθηση των υποχρεώσεων και πληρωμών του και τη συνεπή είσπραξη των απαιτήσεών του. Η λήξη των υποχρεώσεων Ομίλου και εταιρείας για τις χρήσεις 2019 και 2018 αναλύεται ως εξής: - 66 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Ο ΟΜΙΛΟΣ 2019 6 μήνες 6-12 μήνες Ανω των 5 ετών 1-5 έτη Σύνολο 59.337.521 10.335.000 10.700.000 - 80.372.521 1.063.037 765.460 3.559.072 4.795.794 10.183.364 Εμπορικές υποχρεώσεις 33.704.459 68.118.756 - - 101.823.215 Λοιπές υποχρεώσεις 4.186.476 98.291.493 4.467.073 83.686.289 14.259.072 4.795.794 201.032.648 Δάνεια Υποχρεώσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης 2018 Δάνεια 6 μήνες 6-12 μήνες Ανω των 5 ετών 1-5 έτη 8.653.549 Σύνολο 78.828.255 42.193.829 12.400.109 22.534.317 1.700.000 371.699 382.219 663.764 - 1.417.682 Εμπορικές υποχρεώσεις 23.096.734 87.935.428 - - 111.032.162 Λοιπές υποχρεώσεις 7.998.691 73.660.954 9.348.054 110.065.810 23.198.081 1.700.000 208.624.844 Υποχρεώσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης 17.346.745 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 2019 Δάνεια 6 μήνες 6-12 μήνες Ανω των 5 ετών 1-5 έτη 46.366.219 10.335.000 10.700.000 - 976.690 703.654 3.274.811 4.617.691 Εμπορικές υποχρεώσεις 33.280.258 62.757.147 - Λοιπές υποχρεώσεις 3.821.743 84.444.909 8.139.330 81.935.130 13.974.811 Υποχρεώσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης 2018 Δάνεια 6 μήνες 6-12 μήνες 67.401.219 9.572.845 96.037.405 4.617.691 Ανω των 5 ετών 1-5 έτη Σύνολο 11.961.072 184.972.541 Σύνολο 70.316.670 42.206.061 3.876.293 22.534.317 1.700.000 371.699 382.219 663.764 - 1.417.682 Εμπορικές υποχρεώσεις 22.777.839 87.622.881 - - 110.400.720 Λοιπές υποχρεώσεις 10.214.150 75.569.749 12.711.382 104.592.775 23.198.081 1.700.000 205.060.605 Υποχρεώσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης 22.925.532 5.32 Διαχείριση κεφαλαίου Οι στόχοι του Ομίλου σε σχέση με τη διαχείριση κεφαλαίου είναι να διασφαλίσει τη δυνατότητα απρόσκοπτης λειτουργίας του στο μέλλον και να διατηρήσει ιδανική κατανομή κεφαλαίου μειώνοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο το κόστος κεφαλαίου. Ο Όμιλος παρακολουθεί τα κεφάλαια του με βάση το συντελεστή μόχλευσης. Ο εν λόγω συντελεστής υπολογίζεται διαιρώντας τον καθαρό δανεισμό με τα συνολικά απασχολούμενα κεφάλαια. Ο καθαρός δανεισμός υπολογίζεται ως το «Σύνολο δανεισμού» (συμπεριλαμβανομένου «βραχυπρόθεσμου και μακροπρόθεσμου δανεισμού» όπως εμφανίζεται στον Ισολογισμό) μείον «Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα». Τα συνολικά απασχολούμενα κεφάλαια υπολογίζονται ως «Ίδια κεφάλαια αποδιδόμενα στους μετόχους της μητρικής» όπως εμφανίζονται στον ισολογισμό πλέον τον καθαρό δανεισμό. Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Σύνολο δανεισμού Μείον: Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Καθαρός δανεισμός Ίδια κεφάλαια που αναλογούν στους μετόχους της μητρικής Συνολικά απασχολούμενα κεφάλαια - 67 - 31.12.2019 31.12.2018 80.372.521 80.245.937 68.377.908 8.819.611 11.502.273 7.591.866 10.192.077 71.552.909 68.743.665 60.786.042 61.542.276 71.734.353 68.585.536 67.315.348 75.224.574 71.330.688 140.138.446 136.059.013 136.010.617 132.872.964 51,06% Συντελεστής μόχλευσης Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 50,52% 44,69% 46,32% Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 5.33 Εναλλακτικοί Δείκτες Μέτρησης Αποδοτικότητας (ΕΔΜΑ) Ορισμοί εναλλακτικών δεικτών Κέρδη προ φόρων τόκων επενδυτικών αποτελεσμάτων και αποσβέσεων (EBITDA) = Αποτέλεσμα εκμετάλλευσης πλέον αποσβέσεις μείον αποτέλεσμα επενδυτικής δραστηριότητας Προσαρμοσμένο EBITDA = Αποτέλεσμα εκμετάλλευσης πλέον αποσβέσεις μείον αποτέλεσμα επενδυτικής δραστηριότητας μείον έκτακτα και μη επαναλαμβανόμενα γεγονότα Δείκτης ρευστότητας = Κυκλοφορούν ενεργητικό προς βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις Ξένα προς Ίδια Κεφάλαια = Σύνολο υποχρεώσεων προς Σύνολο ιδίων κεφαλαίων Δανειακά κεφάλαια προς Ίδια κεφάλαια = Σύνολο τραπεζικού δανεισμού προς Ίδια κεφάλαια Δείκτες δανειακής επιβάρυνσης Συμφωνία ΕΔΜΑ με στοιχεία της Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος Ομίλου και Εταιρείας. Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ Σημείωση Αποτέλεσμα εκμετάλευσης Πλέον: Αποσβέσεις 7.(2,3,4) Υποσύνολο (α) Μείον: Αποσβέσεις ληφθέντων επιχορηγήσεων Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 12.314.288 8.099.538 15.504.330 3.627.786 2.212.128 2.179.635 13.740.087 1.023.188 15.942.074 10.311.665 17.683.965 14.763.275 7.28 5.456 5.456 - - Κέρδη/(ζημιές) από πώληση συμμετοχών 7.29 - - - 5.642.065 Έσοδα από μερίσματα 7.28 6.818 6.461 1.706.719 6.461 7.29 90.359 182.154 90.359 182.154 - 236.260 - 236.260 Αλλα χρηματοοικονομικά στοιχεία σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων-Αποτίμηση στην εύλογη Αλλα χρηματοοικονομικά στοιχεία σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων-Κέρδη/ζημιές από την πώληση 7.29 Κέρδη (ζημιές) από πώληση ενσώματων παγίων στοιχείων 7.29 (56.155) Κέρδη/ (ζημιές) από πώληση δικαιωμάτων (λογισμικού) 7.29 (302) - (302) Κέρδη/ζημιές από πώληση/διαγραφή δικαιώματος χρήσης περιουσιακών στοιχείων 7.29 Απομείωση/αναστροφή παγίων περιουσιακών στοιχείων Υποσύνολο (β) Κέρδη προ φόρων τόκων επενδυτικών αποτελεσμάτων και αποσβέσεων (α) - (β) (19.512) (56.699) (76.879) - 949 - 892 - 151.893 199.018 410.819 1.740.969 5.990.061 8.773.214 15.743.055 9.900.847 15.942.996 7.29 - 53.344 - - Απομείωση για επισφαλείς απαιτήσεις 7.27 589.768 1.950.747 497.453 1.950.747 Επαναφορά πρόβλεψης επισφαλών απαιτήσεων 7.27 (189.091) 7.29 (1.896.306) 14.247.427 Πλέον: Κέρδη/(ζημιές) από πώληση επενδυτικών ακινήτων Έκτακτα κέρδη από διαγραφή υποχρεώσεων Προσαρμοσμένο EBITDA - 68 - (1.276.214) 10.628.724 (131.356) (1.869.095) 14.439.999 (157.250) 10.566.711 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 5.34 Δομή του Ομίλου και μέθοδος ενοποίησης εταιρειών Η δομή του Ομίλου κατά την 31η Δεκεμβρίου 2019 είχε ως εξής: ΕΠΩΝΥΜΙΑ INTRAKAT, Ελλάδα Ποσοστό Μέθοδος Συμμετοχής Μητρική Ενοποίησης FRACASSO HELLAS ΑΕ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ.& ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΟΔΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ, Ελλάδα 100,00% Πλήρης - FRACASSO HOLDINGS D.O.O. , Κροατία 50,00% Καθαρή Θέση * ΒΗΤΑ Π Κ ΙΚΑΤ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΑΕ, Ελλάδα 100,00% Πλήρης RURAL CONNECT AE, Ελλάδα 60,00% Πλήρης ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗΣ ΣΤΑΘΜΕΥΣΗΣ ΘΕΣΑΛΛΟΝΙΚΗΣ Α.Ε. (ΣΤΕΛΣΤΑΘ), Ελλάδα 95,00% Πλήρης ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΙΔΙΚΟΥ ΣΚΟΠΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗΣ ΣΤΑΘΜΕΥΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ (ΕΛΣΤΑΘ), Ελλάδα INTRACOM CONSTRUCT SA, Ρουμανία 60,00% Πλήρης 97,17% Πλήρης OIKOS PROPERTIES SRL, Ρουμανία 100,00% Πλήρης ROMINPLOT SRL, Ρουμανία 100,00% Πλήρης ΙNTRAKAT INTERNATIONAL LIMITED, Κύπρος 100,00% Πλήρης 25,00% Καθαρή Θέση * - ALPHA MOGILANY DEVELOPMENT SP. Z.O.O, Πολωνία ADVANCED TRANSPORT TELEMATICS A.E., Ελλάδα 50,00% Καθαρή Θέση ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΕΡΡΩΝ (ΕΛΜΕΑΣ Α.Ε.), Ελλάδα ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΝΟΜΟΥ ΣΕΡΡΩΝ (ΣΙΡΡΑ Α.Ε.), Ελλάδα 45,00% Καθαρή Θέση 45,00% Καθαρή Θέση MESTROLIO ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ & ΒΙΟΜΕΘΑΝΙΟΥ, Ελλάδα 50,00% Καθαρή Θέση ΙΝΤΡΑ ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΩΝ & ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 49,02% Καθαρή Θέση ΚΙΝΗΤΗ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Α.Ε., Ελλάδα 24,00% Καθαρή Θέση * έμμεση συμμετοχή Οι από κοινού δραστηριότητες στις οποίες συμμετέχει ο Όμιλος INTRAKAT είναι οι παρακάτω: ΕΠΩΝΥΜΙΑ - Κ/Ξ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ - J&P ΑΒΑΞ - ΙΝΤRΑΚΑΤ (Κ/Ξ ΜΩΡΕΑΣ), Ελλάδα Ποσοστό Συμμετοχής 13,33% - Κ/Ξ ΙΝΤRΑΚΑΤ - ΕΛΤΕΡ (ΔΙΚΤΥΟ ΔΙΑΝΟΜΗΣ & ΠΑΡΟΧΗΣ ΑΓΩΓΩΝ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΑΤΤΙΚΗ ΝΟΤΙΑ ΠΕΡΙΟΧΗ - ΕΠΑ 7), Ελλάδα 49,00% - Κ/Ξ ΑΝΑΣΤΗΛΩΤΙΚΗ - INTRAKAT - ΓΕΤΕΜ - ΕΤΕΘ (ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΕΣ & Η/Μ ΕΡΓ. ΑΝΕΓΕΡΣΗΣ ΝΕΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΜΟΡΦ. ΠΕΡΙΒΑΛ.ΧΩΡΟΥ), Eλλάδα - Κ/Ξ ΑΝΑΣΤΗΛΩΤΙΚΗ - ΓΕΤΕΜ - ΙΝΤRΑΚΑΤ (ΚΑΤΑΣΚ.ΔΙΥΛΙΣΤΗΡΙΟΥ & ΑΓΩΓΩΝ ΥΔΡΟΔ. ΠΑΤΡΑΣ ΚΑΙ ΒΙΠΕ ΠΑΤΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΦΡΑΓΜΑ ΠΕΙΡΟΥΠΑΡΑΠΕΙΡΟΥ), Ελλάδα - Κ/Ξ ΙΝΤRΑΚΑΤ - Κ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΙΔΗΣ & ΣΙΑ Ε.Ε. (ΕΡΓΟ ΓΡΑΜΜΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΈΝΑ), Ελλάδα 25,00% - Κ/Ξ ΕΚΤΕΡ Α.Ε. - ΕΡΤΕΚΑ Α.Ε. - ΘΕΜΕΛΗ Α.Ε. - ΙΝΤRΑΚΑΤ (ΔΙΚΤΥΑ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΦΙΛΟΘΕΗΣ ΚΗΦΙΣΙΑΣ), Ελλάδα 24,00% - Κ/Ξ ΙΝΤRΑΚΑΤ -Γ.Δ.Κ. ΤΕΧΝΙΚΗ Ε.Π.Ε. "Κ/ΞΙΑ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΕΡΓΟΥ ΦΡΑΓΜΑΤΟΣ ΦΙΛΙΑΤΡΙΝΟΥ", Ελλάδα 70,00% - Κ/Ξ J&P ΑΒΑΞ-ΑΕΓΕΚ-INTRAKAT (ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΥΠΟΔΟΜΗΣ ΔΙΠΛΗΣ ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΗΣ ΚΙΑΤΟ-ΡΟΔΟΔΑΦΝΗ), Ελλάδα 33,33% - Κ/Ξ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ - INTRAKAT (ΔΙΕΥΘΕΤΗΣΗ ΡΕΜΑΤΟΣ ΕΣΧΑΤΙΑΣ), Ελλάδα 25,00% - Κ/Ξ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ - J&P ABAΞ - INTRAKAT (ΣΗΡΑΓΓΑ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΑΣ), Ελλάδα 25,00% - Κ/Ξ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ - ΙΝΤΡΑΚΑΤ (ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΠΛΗΡΩΣΗΣ ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΑ ΑΠΟΣΕΛΕΜΗ), Έλλάδα 50,00% - Κ/Ξ ΑΤΕΡΜΩΝ ΑΤΕ-ΙΝΤΡΑΚΑΤ (ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΥΛΙΚΩΝ & ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΤΗΣ Γ.Μ 400 KV ΚΥΤ ΛΑΓΚΑΔΑ-ΚΥΤ ΦΙΛΙΠΠΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΡΑΛΛΑΓΗΣ ΤΗΣ Γ.Μ. 400 KV ΚΥΤ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ -ΚΥΤ ΛΑΓΚΑΔΑ-ΚΥΤ ΦΙΛΙΠΠΩΝ), Ελλάδα - Κ/Ξ ΙΝΤΡΑΚΑΤ-ΕΡΓΩ ΑΤΕ (ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΔΙΑΝΟΜΗΣ & ΠΑΡΟΧΕΤΕΥΤΙΚΩΝ ΑΓΩΓΩΝ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΑΤΤΙΚΗ), Ελλάδα 50,00% - Κ/ΞΙΑ INTRAKAT - "Κ/ΞΙΑ ΑΡΧΙΡΟΔΟΝ ΕΛΛΑΣ ΑΤΕ-INTRAKAT" (ΓΕΝΙΚΟ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑ ΚΡΑΤΗΣΗΣ ΑΝΑΤ.ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ), Ελλάδα 80,00% 33,30% 60,00% 50,00% - ΚΞΙΑ INTRAKAT - ΠΡΩΤΕΥΣ (ΟΜΒΡΥΑ ΑΝΑΒΥΣΣΟΥ), Ελλάδα 50,00% - Κ/Ξ J&P ΑΒΑΞ -ΤΕΡΝΑ-ΑΚΤΩΡ-INTRAKAT (ΤΕΜΕΝΟΣ ΒΟΤΑΝΙΚΟΥ), Ελλάδα 25,00% - Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ - EURARCO S.A. - ENVITEC (ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΕΡΡΩΝ), Ελλάδα 45,00% - Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ - WATT Α.Ε. (ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΠΟΡΡΙΜΑΤΩΝ 2ης Δ.Ε. Ν. ΒΟΙΩΤΙΑΣ, Ελλάδα 50,00% - Κ/ΞΙΑ ΑΤΕΡΜΩΝ- ΙNTRAKAT ΑΔΜΗΕ 2018, Ελλάδα 50,00% Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ-ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ Α.Ε. ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΧΥΤΑ ΔΥΤ. ΑΤΤΙΚΗΣ, Ελλάδα - Κ/ΞΙΑ:Κ/Ξ ΙΝΤΡΑΚΑΤ/ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ-WATT, ΕΠΕΚΤΑΣΗ, ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ, ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΧΥΤΑ ΔΥΤ. ΑΤΤΙΚΗΣ, Ελλάδα 50,00% 33,34% Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ - ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΑ ΕΡΓΑ ΑΤΕ, Ελλάδα 92,46% Κ/ΞΙΑ ΑΤΕΡΜΩΝ- ΙNTRAKAT ΑΔΜΗΕ 2019, Ελλάδα 50,00% Κ/ΞΙΑ ΑΙΟΛΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΤΟΠΛΟΥ ΚΡΗΤΗΣ NOSTIRA - ΙΝΤΡΑΚΑΤ, Ελλάδα 10,00% Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ - ΠΡΩΤΕΥΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ I, Ελλάδα 50,00% Κ/ΞΙΑ P.&C. DEVELOPMENT S.A. ΙΝΤΡΑΚΑΤ Α.Ε., Ελλάδα 50,00% * έμμεση συμμετοχή - 69 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Στην τρέχουσα χρήση: Η μητρική εταιρεία ΙΝΤΡΑΚΑΤ: Την 17.01.2019 εξαγόρασε από την μειοψηφία ποσοστό 20% της θυγατρικής της «FRACASSO HELLAS ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΟΔΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ». Μετά την ανωτέρω εξαγορά το ποσοστό συμμετοχής στη θυγατρική ανέρχεται σε ποσοστό 100%. Την 27.06.2019 εξαγόρασε ποσοστό 50% της εταιρείας «MESTROLIO ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ & ΒΙΟΜΕΘΑΝΙΟΥ» και η οποία ενσωματώνεται στις οικονομικές καταστάσεις του Ομίλου με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. Την 31.10.2019 εξαγόρασε ποσοστό 49,02% της εταιρείας «ΙΝΤΡΑ ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΩΝ & ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ» » και η οποία ενσωματώνεται στις οικονομικές καταστάσεις του Ομίλου με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. Συμμετείχε στην σύσταση της από κοινού δραστηριότητας «Κ/ΞΙΑ ΑΤΕΡΜΩΝ ΑΤΤΕΕ – ΙΝΤΡΑΚΑΤ ΑΔΜΗΕ 2019» σε ποσοστό 50% και η οποία ενσωματώνεται στις οικονομικές καταστάσεις της μητρικής αναλογικά του ποσοστού συμμετοχής. Συμμετείχε σε ποσοστό 10% στην από κοινού δραστηριότητα «Κ/ΞΙΑ ΑΙΟΛΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΤΟΠΛΟΥ ΚΡΗΤΗΣ NOSTIRA – ΙΝΤΡΑΚΑΤ» και η οποία ενσωματώνεται στις οικονομικές καταστάσεις της μητρικής αναλογικά του ποσοστού συμμετοχής. Συμμετείχε στην σύσταση της από κοινού δραστηριότητας «Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ – ΠΡΩΤΕΥΣ I ΥΠΟΓΕΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΟΔΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΚΑΙ ΤΑ ΣΥΝΟΔΑ ΕΡΓΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟ Ν. ΦΙΛΑΔΕΛΦΕΙΑΣ ΧΑΛΚΗΔΟΝΑΣ» σε ποσοστό 50% και η οποία ενσωματώνεται στις οικονομικές καταστάσεις της μητρικής αναλογικά του ποσοστού συμμετοχής. Συμμετείχε στην σύσταση της από κοινού δραστηριότητας «Κ/ΞΙΑ P & C DEVELOPMENT - ΙΝΤΡΑΚΑΤ» σε ποσοστό 50% και η οποία ενσωματώνεται στις οικονομικές καταστάσεις της μητρικής αναλογικά του ποσοστού συμμετοχής. Με ιδιωτικό συμφωνητικό τροποποίησης κοινοπρακτικού συμφώνου της 16.09.2019, μεταβλήθηκαν τα ποσοστά συμμετοχής των κοινοπρακτών, στην από κοινού δραστηριότητα «Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ – ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΑ ΕΡΓΑ ΑΤΕ». Το ποσοστό συμμετοχής της ΙΝΤΡΑΚΑΤ από 50% ανέρχεται πλέον σε 92,46%. Στην ενοποίηση της τρέχουσας περιόδου δεν συμπεριλαμβάνονται οι από κοινού δραστηριότητες: «Κ/Ξ ΙΝΤRΑΚΑΤ - ΑΤΤΙΚΑΤ (ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ)», «Κ/Ξ ΑΛΤΕΚ ΑΕ - ΙΝΤRΑΚΑΤ - ΑΝΑΣΤΗΛΩΤΙΚΗ ΑΤΕ (ΕΠΕΚΤ. ΚΡΑΤ. ΑΕΡΟΛΙΜ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΒΟΡΕΙΟΔΥΤΙΚΑ ΜΕΧΡΙ ΤΟΝ ΠΥΡΓΟ ΕΛΕΓΧΟΥ», «Κ/ΞIA INTRAKAT - ΠΡΩΤΕΥΣ (ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΧΕΙΜΑΡΟΥ ΞΗΡΙΑ)», «Κ/Ξ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ INTRAKAT (ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΛΥΟΣ Κ.Ε.Λ)», όπως και η κοινοπραξία «ΜΟΧΛΟΣ ΑΕ-ΑΘΗΝΑΙΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΑΕ» – ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΑΕ – ΙΝΤRACOM KATAΣKEYEΣ AE (ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΠΑΝΘΕΣΣΑΛΙΚΟΥ ΣΤΑΔΙΟΥ ΝΕΑΣ ΙΩΝΙΑΣ ΒΟΛΟΥ), λόγω λύσης τους. Η συνολική επίδραση των παραπάνω γεγονότων στον κύκλο εργασιών ήταν μηδενική, στα αποτελέσματα μετά από φόρους και μη ελέγχουσες συμμετοχές ήταν € 138 χιλ., στις μη ελέγχουσες συμμετοχές ήταν € - 144 χιλ. και στα ίδια κεφάλαια του εκδότη ήταν € -273 χιλ. 5.35 Διακοπείσες δραστηριότητες 1. ΑΠΟΣΧΙΣΗ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ ΤΗΣ ΜΗΤΡΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Το Διοικητικό Συμβούλιο της μητρικής εταιρείας, στην από 31.12.2019 συνεδρίασή του, αποφάσισε την έναρξη της διαδικασίας απόσχισης του κλάδου μεταλλικών κατασκευών και την εισφορά του στην κατά 100% θυγατρική ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία “FRACASSO HELLAS ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΟΔΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ” και το διακριτικό τίτλο “FRACASSO HELLAS” (η «Επωφελούμενη Εταιρεία»). Η απόσχιση και εισφορά του κλάδου θα πραγματοποιηθεί σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4601/2019, του Ν. 4548/2018 και του άρθρου 54 του Ν. 4172/2013. Ως ημερομηνία σύνταξης ισολογισμού / λογιστικής κατάστασης μετασχηματισμού ορίσθηκε η 31.12.2019, μετά την οποία όλες οι πράξεις που θα διενεργούνται και θα αφορούν στον αποσχιζόμενο κλάδο θα θεωρούνται ως διενεργηθείσες για λογαριασμό της Επωφελούμενης Εταιρείας. Πρόθεση της εταιρείας είναι να ολοκληρωθεί η απόσχιση εντός της εταιρικής χρήσης 2020. Με την απόσχιση του κλάδου επιδιώκεται ο οργανωτικός διαχωρισμός των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων του Ομίλου INTRAKAT για τη μεγιστοποίηση της απόδοσης των λειτουργικών μονάδων και τη δημιουργία οικονομιών κλίμακας. - 70 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Η ολοκλήρωση της απόσχισης τελεί υπό την αίρεση λήψης των αποφάσεων και εγκρίσεων που απαιτούνται σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία. Η Εταιρεία σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 5: «Μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία που κατέχονται προς πώληση και διακοπείσες δραστηριότητες», κατέταξε στις ατομικές οικονομικές καταστάσεις της 31.12.2019, τον παραπάνω κλάδο δραστηριότητας ως κατεχόμενο προς πώληση, δεδομένου ότι η λογιστική αξία του θα ανακτηθεί κυρίως μέσω της απόσχισης, και όχι από συνεχόμενη χρήση. Η εν λόγω απόσχιση δεν θα επηρεάσει τα ενοποιημένα οικονομικά στοιχεία του Ομίλου INTRAKAT, δεδομένου ότι η Επωφελούμενη Εταιρεία, ως θυγατρική κατά ποσοστό 100%, ενοποιείται πλήρως. Η Εταιρεία κατατάσσει όλα τα περιουσιακά στοιχεία και τις υποχρεώσεις του προς απόσχιση κλάδου δραστηριότητας ως κατεχόμενα προς πώληση. Οι χρηματοοικονομικές πληροφορίες που σχετίζονται με τον προς απόσχιση κλάδο δραστηριότητας την 31.12.2019 έχουν ως εξής: Α. Τα αποτελέσματα από τη δραστηριότητα του προς απόσχιση κλάδου δραστηριότητας που έχουν ταξινομηθεί στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος της Εταιρείας ως «Διακοπείσες δραστηριότητες» για την περίοδο 01.01.2019 - 31.12.2019 παρουσιάζονται παρακάτω: Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Πωλήσεις 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 11.059.205 Κόστος Πωληθέντων Μικτό Κέρδος Έξοδα διοικητικής λειτουργίας Καθαρά κερδη /(ζημίες) αποτίμησης-απομείωσης χρηματοοικονομικών στοιχείων & συμβατικών περιουσιακών στοιχείων Λοιπά έσοδα Λοιπές (ζημιές)/κέρδη καθαρά Αποτελέσματα εκμετάλλευσης (9.529.645) 717.250 (885.688) (1.037.313) - - 136.380 189.730 151.893 (331.691) (130.333) Χρηματοοικονομικά έσοδα - Χρηματοοικονομικά έξοδα Χρηματοοικονομικό κόστος - καθαρό Β. 10.246.895 (10.793.481) 265.724 (1.832) (1.832) - Καθαρά κέρδη/(ζημίες) προ φόρων από διακοπείσες δραστηριότητες (333.522) (130.333) Φόρος εισοδήματος Καθαρά κέρδη/(ζημίες) περιόδου από διακοπείσες δραστηριότητες (2.471) (335.994) 248.606 118.273 Τα περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις του προς απόσχιση κλάδου δραστηριότητας που έχουν ταξινομηθεί στην κατάσταση Οικονομικής Θέσης της Εταιρείας ως «Περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού προς πώληση» και «Υποχρεώσεις περιουσιακών στοιχείων διακρατουμένων προς πώληση» παρουσιάζονται παρακάτω: ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση Στοιχεία μη κυκλοφορούντος ενεργητικού προς πώληση Ενσώματα, άυλα και επενδυτικά πάγια στοιχεία 17.947.105 Λοιπά στοιχεία μη κυκλοφορούντος ενεργητικού 32.793 17.979.898 Στοιχεία κυκλοφορούντος ενεργητικού προς πώληση Πελάτες και λοιπές απαιτήσεις 8.071.433 Λοιπά στοιχεία ενεργητικού 7.224.918 15.296.351 Σύνολο Ενεργητικού 33.276.249 (951.929) ενδοεταιρικά υπόλοιπα Περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση 32.324.320 Στοιχεία παθητικού διακρατούμενα προς πώληση Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις 7.046.089 Δάνεια 12.000.000 Λοιπά στοιχεία παθητικού Σύνολο υποχρεώσεων 1.982.696 21.028.785 ενδοεταιρικά υπόλοιπα Υποχρεώσεις περιουσιακών στοιχείων διακρατούμενων προς πώληση (536.547) 20.492.237 - 71 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Γ. Η ανάλυση των ταμειακών ροών έχει ως εξής: 31.12.2019 Καθαρές ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες 124.180 Καθαρές ταμειακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες (239.861) Καθαρές ταμειακές ροές από χρηματοδοτικές δραστηριότητες 129.858 (14.603) (13.291) Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα στο τέλος της χρήσης 2. 31.12.2018 - 7.798 136.769 ΠΩΛΗΣΗ ΘΥΓΑΤΡΙΚΩΝ Την συγκριτική περίοδο 01.01.2018 – 31.12.2018, παρουσιάζονται ως διακοπείσες δραστηριότητες οι εταιρείες: 1. «INTRADEVELOPMENT ΑΚΙΝΗΤΩΝ». ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ 2. «Κ - WIND ΚΙΘΑΙΡΩΝΑΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ». 3. «ΙΝΤΡΑ – ΜΠΛΟΥ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ». 4. «INTRAPOWER ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΕΡΓΩΝ- ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΕΥΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ - ΙΔΙΩΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ». Η πώληση των οποίων, προς την μητρική ΙΝΤΡΑΚΟΜ HOLDINGS, αποφασίστηκε στην Τακτική Γενική Συνέλευση των Μετόχων της 28.06.2018 και ολοκληρώθηκε εντός του 3ου τριμήνου του 2018. Η κατάσταση συνολικού εισοδήματος για την περίοδο 01.01 – 31.12.2018 έχει ως εξής Ο ΟΜΙΛΟΣ 01.01 31.12.2018 Πωλήσεις 11.403.731 Κόστος Πωληθέντων Μικτό Κέρδος (7.323.996) 4.079.735 Έξοδα διοικητικής λειτουργίας Καθαρά κερδη /(ζημίες) αποτίμησης-απομείωσης χρηματοοικονομικών στοιχείων & συμβατικών περιουσιακών στοιχείων (2.754.420) Λοιπά έσοδα (118.852) 50.339 Λοιπές (ζημιές)/κέρδη καθαρά Αποτελέσματα εκμετάλλευσης 236.164 1.492.967 Χρηματοοικονομικά έσοδα 66.209 Χρηματοοικονομικά έξοδα Χρηματοοικονομικό κόστος - καθαρό Κέρδη/(ζημίες) από συγγενείς επιχειρήσεις (μετά από φόρο και μη ελέγχουσες συμμετοχές) (3.240.090) (3.173.882) Κέρδη/ζημιές από πώληση θυγατρικής μετά από φόρους Καθαρά κέρδη/(ζημίες) προ φόρων από διακοπείσες δραστηριότητες 15.941.259 14.097.575 Φόρος εισοδήματος Καθαρά κέρδη/(ζημίες) περιόδου από διακοπείσες δραστηριότητες (776.595) 13.320.980 (162.770) Οι ταμειακές ροές των διακοπεισών δραστηριοτήτων την 31.12.2018 έχουν ως εξής: 31.12.2018 Καθαρές ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες 2.073.915 Καθαρές ταμειακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες (1.853.026) Καθαρές ταμειακές ροές από χρηματοδοτικές δραστηριότητες Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα στο τέλος της χρήσης (591.605) 2.346.942 - 72 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 5.36 Αναμόρφωση κονδυλίων Η συγκριτική πληροφόρηση (παρουσίαση) των στοιχείων της Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος της Εταιρείας για την περίοδο 01.01.-31.12.2018 έχει αναμορφωθεί σε σχέση με τις αντίστοιχες δημοσιευμένες οικονομικές καταστάσεις με τα κονδύλια των συνεχιζομένων δραστηριοτήτων βάσει των προνοιών του ΔΠΧΑ 5. Στη συγκριτική πληροφόρηση των στοιχείων της κατάστασης Οικονομικής Θέσης ποσό € 719.646 αναταξινομήθηκε σε τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις και αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις τόσο για τον Όμιλο όσο και για την εταιρεία. Το ίδιο ποσό των € 719.646 αναταξινομήθηκε στην Κατάσταση Συνολικού εισοδήματος από φόρο εισοδήματος σε αναβαλλόμενο φόρο εισοδήματος τόσο για τον Όμιλο όσο και για την εταιρεία. Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Δημοσιευμένα 31.12.2018 Αναταξινόμηση Αναμορφωμένα 31.12.2018 Κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις 6.941.010 6.941.010 719.646 719.646 7.660.656 7.660.656 609.763 609.763 719.646 719.646 1.329.409 1.329.409 ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος Φόρος Εισοδήματος Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Δημοσιευμένα (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2018 Αναταξινόμηση Φόρος χρήσης (1.134.548) 719.646 Αναβαλλόμενος φόρος (Σημ. 7.10) Σύνολο (2.250.665) (3.385.213) (719.646) - 31.12.2018 (414.901) (2.970.311) (3.385.213) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Αναμορφωμένα Δημοσιευμένα 31.12.2018 Αναμορφωμένα Αναταξινόμηση 31.12.2018 Κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις 6.740.345 6.740.345 719.646 719.646 7.459.991 7.459.991 595.136 595.136 719.646 719.646 1.314.782 1.314.782 ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος Φόρος Εισοδήματος Από συνεχιζόμενες και διακοπείσες δραστηριότητες Δημοσιευμένα (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2018 Αναταξινόμηση Φόρος χρήσης (1.008.945) 719.646 Αναβαλλόμενος φόρος (Σημ. 7.10) Σύνολο (2.257.047) (3.265.992) (719.646) - 5.37 Αναμορφωμένα 31.12.2018 (289.299) (2.976.693) (3.265.992) Στρογγυλοποιήσεις Διαφορές που παρουσιάζονται μεταξύ των ποσών στις οικονομικές καταστάσεις και των αντίστοιχων ποσών στις σημειώσεις οφείλονται σε στρογγυλοποιήσεις. - 73 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 6. 6.1 Πληροφόρηση κατά λειτουργικό τομέα Λειτουργικοί τομείς Ο Όμιλος αναγνωρίζει ως επιχειρηματικούς και λειτουργικούς τομείς, οι οποίοι χρησιμοποιούνται από τη Διοίκηση για εσωτερικούς σκοπούς πληροφόρησης προκειμένου να λαμβάνονται στρατηγικές αποφάσεις, τους ακόλουθους: Αποτελέσματα λειτουργικών τομέων Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες 01.01 - 31.12.2019 Κατασκευαστικά Μικτός κύκλος εργασιών Πωλήσεις μεταξύ τομέων Κύκλος εργασιών 278.032.406 (3.301.796) 274.730.611 Μεταλλικές 01.01 - 31.12.2018 Σύνολο κατασκευές 14.472.826 (3.192.953) 11.279.872 Κατασκευαστικά 292.505.232 (6.494.749) 286.010.483 Μεταλλικές Σύνολο κατασκευές 231.311.711 15.210.145 (12.196.616) (2.182.233) 246.521.856 (14.378.849) 219.115.096 13.027.911 232.143.007 Χρονοδιάγραμμα αναγνώρισης εσόδων - σε δεδομένη στιγμή - σε βάθος χρόνου 34.608.566 4.453.079 39.061.645 9.491.994 11.419.352 20.911.345 240.122.045 6.826.793 246.948.838 209.623.102 1.608.560 211.231.661 274.730.611 11.279.872 13.027.911 232.143.007 286.010.483 219.115.096 Αποτελέσματα εκμετάλλευσης 12.834.349 (520.061) 12.314.288 8.252.240 (152.702) 8.099.538 Προσαρμοσμένος EBITDA Αποτελέσματα προ φόρων χρηματοδοτικών, επενδυτικών αποτελεσμάτων και αποσβέσεων (EBITDA) 14.025.667 221.760 14.247.427 9.898.961 729.763 10.628.724 15.528.982 214.073 15.743.055 9.171.084 729.763 Χρηματοοικονομικό κόστος - καθαρό (Σημ. 7.30) Κέρδη/(ζημίες) από συγγενείς επιχειρήσεις Κέρδη/(ζημίες) προ φόρων Φόρος εισοδήματος Καθαρές ζημίες χρήσεως από συνεχιζόμενες δραστηριότητες (10.257.302) (7.085) 215.170 - (10.264.388) 9.900.847 (7.325.566) 215.170 2.792.217 (527.147) 2.265.070 (1.672.146) (17.385) (1.689.531) 1.120.071 (544.531) (206.136) 567.836 (3.385.213) 575.539 (2.817.377) Από διακοπείσες δραστηριότητες 01.01 - 31.12.2019 Κατασκευαστικά Μικτός κύκλος εργασιών - Πωλήσεις μεταξύ τομέων Κύκλος εργασιών - 01.01 - 31.12.2018 Ανανεώσιμες Μεταλλικές Σύνολο κατασκευές Κατασκευαστικά Πηγές Σύνολο Ενέργειας - - - - 6.141.240 - - 5.570.257 5.833.474 11.403.731 11.403.731 (570.983) 5.833.474 11.974.714 - (570.983) Χρονοδιάγραμμα αναγνώρισης εσόδων - σε δεδομένη στιγμή - - - 5.570.257 5.833.474 - σε βάθος χρόνου - - - - - - - - - 5.570.257 5.833.474 11.403.731 Αποτελέσματα εκμετάλλευσης - - - (2.500.142) 3.993.109 1.492.967 Προσαρμοσμένος EBITDA - - - (2.472.533) 4.860.554 2.388.021 Αποτελέσματα προ φόρων χρηματοδοτικών, επενδυτικών αποτελεσμάτων και αποσβέσεων (EBITDA) - - - (2.442.512) 4.796.884 2.354.373 Χρηματοοικονομικό κόστος - καθαρό (Σημ. 7.30) - - - (1.763.941) (1.409.941) (3.173.882) Κέρδη/(ζημίες) από συγγενείς επιχειρήσεις - - - (162.770) - (162.770) Κέρδη/(ζημίες) προ φόρων - - - (4.426.852) 2.583.167 (1.843.685) Φόρος εισοδήματος - - - (2.507) Καθαρά κέρδη/(ζημίες) χρήσεως από διακοπείσες δραστηριότητες - - - (4.429.359) (774.087) 1.809.080 (776.595) (2.620.279) Σημειώνεται ότι στον κύκλο εργασιών του 2019 το ποσοστό που αφορά την εκτέλεση έργων του Ελληνικού Δημοσίου ανέρχεται σε 21,84%. - 74 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Οι πωλήσεις στον Δημόσιο τομέα αναλύονται ως εξής: Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 Κατασκευαστικά 60.264.004 39.674.063 Μεταλλικές κατασκευές 2.196.702 62.460.706 2.164.355 41.838.418 Από διακοπείσες δραστηριότητες 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας - 5.833.474 5.833.474 Λοιποί Πελάτες με ποσοστό πωλήσεων μεγαλύτερο του 10% των πωλήσεων του Ομίλου: Πελάτης Πωλήσεις Ποσοστό FRAPORT A S.A REG. AIRP OF GREECE 82.177.297 28,73% FRAPORT B S.A REG. AIRP OF GREECE 97.875.451 34,22% Λοιπές πληροφορίες λειτουργικών τομέων 01.01 - 31.12.2019 Κατασκευαστικά Μεταλλικές 01.01 - 31.12.2018 Σύνολο κατασκευές Κατασκευαστικά Ανανεώσιμες Μεταλλικές Πηγές κατασκευές Σύνολο Ενέργειας Απομειώσεις/αναστροφές απομειώσεων Ενσώματων παγίων - (151.893) (151.893) - - - - - 1.950.747 Απαιτήσεων Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Από διακοπείσες δραστηριότητες 778.860 - 778.860 1.950.747 - - - 49.464 - 135.490 184.954 626.967 2.000.211 - 135.490 2.135.701 778.860 (151.893) Aποσβέσεις ενσώματων παγίων (Σημ. 7.3) 881.814 864.858 1.746.671 1.018.643 878.141 - 1.896.785 Αποσβέσεις άϋλων παγίων (Σημ. 7.2) 399.007 3.935 402.942 285.714 4.324 - 290.038 1.288.147 22.691 1.310.838 - - - - 25.305 - 25.305 25.305 - - 25.305 2.594.273 891.483 3.485.756 1.329.663 882.465 - 2.212.128 Αποσβέσεις Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Αποσβέσεις περιουσιακών στοιχείων με δικαίωμα χρήσης (Σημ. 7.4) Αποσβέσεις επενδύσεων σε ακίνητα (Σημ. 7.5) Από διακοπείσες δραστηριότητες Aποσβέσεις ενσώματων παγίων (Σημ. 7.3) - - - 141.648 - 803.776 945.423 Αποσβέσεις άϋλων παγίων (Σημ. 7.2) - - - 5.853 - - 5.853 Αποσβέσεις περιουσιακών στοιχείων με δικαίωμα χρήσης (Σημ. 7.4) - - - - - - - Αποσβέσεις επενδύσεων σε ακίνητα (Σημ. 7.5) - - - 61.091 - - 61.091 Συνολικές αποσβέσεις - - - 208.591 - 803.776 1.012.367 2.594.273 891.483 3.485.756 1.538.254 882.465 803.776 3.224.495 31.12.2019 Κατασκευαστικά 31.12.2018 Μεταλλικές Σύνολο κατασκευές Κατασκευαστικά Ανανεώσιμες Μεταλλικές Πηγές κατασκευές Σύνολο Ενέργειας Ενεργητικό 280.707.959 34.161.892 314.869.851 321.663.135 31.866.178 - 353.529.313 Υποχρεώσεις 224.355.257 21.333.115 245.688.372 276.936.150 8.350.567 - 285.286.717 3.351.459 243.865 3.595.324 5.182.893 53.378 - 5.236.271 296.732 - 296.732 - - - - Επενδύσεις Συγγενείς - 75 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 6.2 Έσοδα, στοιχεία ενεργητικού και επενδύσεων του Ομίλου ανά γεωγραφική κατανομή Πωλήσεις (Ποσά σε Ευρώ) Εσωτερικού Σύνολο Ενεργητικού 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 Επενδύσεις 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 282.538.672 227.057.494 303.917.996 342.581.159 3.424.587 4.985.618 Χώρες Ε.Ε. 2.030.027 3.132.840 7.091.545 6.782.739 93.012 249.095 Ευρωπαϊκές χώρες εκτός Ε.Ε. 1.441.784 1.904.148 3.860.311 4.165.415 77.725 1.557 - 48.525 - - - - 286.010.483 232.143.007 314.869.851 353.529.313 3.595.324 5.236.271 Τρίτες χώρες Σύνολο Λοιπά στοιχεία γεωγραφικών τομέων 31.12.2019 Δικαίωμα (Ποσά σε Ευρώ) Ενσώματα Άϋλα Υπεραξία χρήσης Επενδύσεις σε περιουσιακων ακίνητα Συγγενείς στοιχείων Εσωτερικού Χώρες Ε.Ε. Ευρωπαϊκές χώρες εκτός Ε.Ε. Σύνολο 28.825.543 9.037.154 326.268 11.986.700 9.924.596 1.793.315 564.664 1.046 - - 2.974.267 250.074 61.903 5.526 - - - - 29.452.109 9.043.727 326.268 11.986.700 12.898.863 2.043.389 31.12.2018 (Ποσά σε Ευρώ) Εσωτερικού Χώρες Ε.Ε. Ευρωπαϊκές χώρες εκτός Ε.Ε. Σύνολο 6.3 Ενσώματα Άϋλα Επενδύσεις σε Υπεραξία ακίνητα 32.317.460 6.995.328 326.268 9.897.589 1.336.710 524.725 38 - 3.050.481 301.623 1.963 - - - - 32.844.148 6.995.367 326.268 12.948.071 1.638.333 Έσοδα ανά κατηγορία δραστηριοτήτων Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Πωλήσεις αγαθών (εμπορεύματα, Α,Β Ύλες) Πωλήσεις ετοίμων Έσοδα από υπηρεσίες Συμβάσεις κατασκευής έργων Σύνολο ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 4.886.612 2.705.251 1.764.392 1.710 27.014.676 13.047.330 28.100.460 14.576.655 7.160.357 5.334.971 4.289.560 3.081.149 246.948.838 286.010.483 211.055.456 232.143.007 238.164.791 272.319.202 199.918.099 217.577.613 Από διακοπείσες δραστηριότητες ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Συγγενείς ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Πωλήσεις αγαθών (εμπορεύματα, Α,Β Ύλες) - 4.237 302.805 658.507 Πωλήσεις ετοίμων - 1.566.957 3.541.242 7.457.855 Πωλήσεις ηλεκτρικής ενέργειας - 5.833.474 - - Έσοδα από υπηρεσίες - 3.999.064 233.313 521.973 Συμβάσεις κατασκευής έργων - - 6.981.845 1.608.560 Σύνολο - 11.403.731 11.059.205 10.246.895 - 76 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7. 7.1 Αναλυτικά Στοιχεία επί των Οικονομικών Καταστάσεων Υπεραξία (Ποσά σε Ευρώ) Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2018 Πωλήσεις θυγατρικών Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Υπεραξία Υπεραξία 20.430.231 326.268 (20.103.963) - Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2018 326.268 326.268 Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2019 326.268 326.268 Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2019 326.268 326.268 Αναπόσβεστη Αξία στις 31 Δεκεμβρίου 2019 326.268 326.268 7.2 Λοιπά άυλα περιουσιακά στοιχεία Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Δικαιώματα Λογισμικό Παραχώρησης Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Σύνολο Λογισμικό Σύνολο Περίοδος έως 31 Δεκεμβρίου 2018 Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2018 Συναλλαγματικες διαφορές Προσθήκες Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα Πωλήσεις θυγατρικών Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2018 2.328.863 (989) 14.736 207 (72.298) 2.270.519 5.792.173 1.378.888 - 8.121.036 (989) 2.119.315 2.119.315 - - 1.393.624 8.611 8.611 207 207 207 (72.298) - - 7.171.061 9.441.580 2.128.132 2.128.132 - 2.169.474 2.030.814 2.030.814 Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2018 Συναλλαγματικες διαφορές Αποσβέσεις Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα Πωλήσεις θυγατρικών Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2018 Αναπόσβεστη Αξία στις 31 Δεκεμβρίου 2018 2.169.474 (823) 35.252 206 (18.535) 260.639 - (823) - - 295.891 25.465 25.465 206 206 206 (18.535) - 2.185.574 260.639 2.446.213 2.056.486 2.056.486 84.945 6.910.422 6.995.367 71.646 71.646 2.270.519 7.171.061 9.441.580 2.128.132 2.128.132 Περίοδος έως 31 Δεκεμβρίου 2019 Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2019 Συναλλαγματικες διαφορές Προσθήκες Πωλήσεις/διαγραφές Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2019 (2.268) 115.045 (385.466) 2.336.560 - (2.268) 2.451.604 (385.466) - - 115.045 115.045 (385.466) (385.466) - - - 1.997.829 9.507.621 11.505.450 1.340.446 (517.265) 1.340.446 (517.265) 2.185.574 260.639 2.446.213 2.056.486 2.056.486 Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2019 Συναλλαγματικες διαφορές (2.267) Αποσβέσεις 28.088 Πωλήσεις/διαγραφές Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2019 Αναπόσβεστη Αξία στις 31 Δεκεμβρίου 2019 (385.164) 374.853 - (2.267) (0) (0) 402.942 24.178 24.178 (385.164) (385.164) (385.164) - - - 1.826.231 635.493 2.461.724 1.178.283 (517.216) 1.178.283 171.598 8.872.128 9.043.727 162.163 162.163 Για τα δικιώματα παραχώρησης λεπτομέρειες παρατίθενται στη σημείωση 7.13 «Χρηματοδοτική συμβολή από Δημόσιο (ΕΔΔΠΧΑ 12)». - 77 - (517.216) Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.3 Ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία Ο ΟΜΙΛΟΣ Προκαταβολές για (Ποσά σε Ευρώ) Οικόπεδα Κτίρια Μηχ/κός Μεταφορικά Έπιπλα και αγορά παγίων και εξοπλισμός μέσα εξαρτήματα πάγια υπό Σύνολο κατασκευή Περίοδος έως 31 Δεκεμβρίου 2018 Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2018 Συναλλαγματικές διαφορές Προσθήκες Πωλήσεις/ διαγραφές 4.199.079 (408) (6.293) 20.870.392 (526) 72.888 (547) 58.625.938 (1.201) 1.769.492 (335) 3.257.975 (404) 758.334 14.754 368.225 (548.054) (65.788) (66.718) Εξαγορά θυγατρικής - - - - - Ανακατανομές - 321.124 128.756 - - Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα - 1.127 - 277 850 Πωλήσεις θυγατρικών Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2018 (2.847.376) (32.179.139) 4.192.379 - 18.417.082 26.784.634 1.547.577 (170.823) 2.754.219 (805.708) 7.297.479 18.988.253 1.499.669 1.870.076 5.052.657 93.775.533 (26) (2.899) 1.023.598 2.237.798 - (687.400) - - (449.880) - (692.965) 2.254 (36.696.010) 4.933.384 58.629.275 - 29.655.477 Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2018 - Συναλλαγματικές διαφορές - Αποσβέσεις - Πωλήσεις/ διαγραφές - (335) Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα - 63 Πωλήσεις θυγατρικών - Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2018 - 7.661.110 14.754.024 1.464.980 4.192.379 10.755.971 12.030.610 4.192.379 18.417.082 26.784.634 - - Αναπόσβεστη αξία στις 31 Δεκεμβρίου 2018 (437) 498.613 (134.273) (1.186) 1.981.527 (525.621) (5.688.950) (501) (417) 79.374 282.694 (40.548) (66.177) 47 (73.060) 806 (181.969) - (2.540) - 2.842.208 - (632.682) - 916 - (6.078.252) 1.905.012 - 25.785.127 82.597 849.207 4.933.384 32.844.148 1.547.577 2.754.219 4.933.384 58.629.275 - - Περίοδος έως 31 Δεκεμβρίου 2019 Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2019 Επίδραση από την υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 16 Συναλλαγματικές διαφορές Προσθήκες Εξάσκηση δικαιώματος εξαγοράς Πωλήσεις/ διαγραφές Αναστροφή προηγούμενης απομείωσης ενσώματων παγίων Ανακατανομές Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2019 (9.626) - (12.240) 123.220 (933) (23.100) (3.446.208) (43.976) (2.591) (582) 482.164 496.317 (651.611) 238.889 (58.757) (686) (3.490.184) - (25.726) 138.836 108.298 - - 496.317 - (778.108) - 151.893 (43.707) 151.893 - - - - - 1.469.648 1.813 - - 4.333.712 19.974.610 23.664.517 1.683.152 2.848.662 14.754.024 1.464.980 1.091.408 (1.471.461) - 3.570.221 56.074.875 1.905.012 - 25.785.127 - - Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2019 - 7.661.110 Επίδραση από την υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 16 - - Συναλλαγματικές διαφορές - Αποσβέσεις - Εξάσκηση δικαιώματος εξαγοράς - Πωλήσεις/ διαγραφές - Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2019 - 8.111.814 14.982.321 1.438.846 2.089.784 - 26.622.766 4.333.712 11.862.796 8.682.196 244.305 758.878 3.570.221 29.452.109 Αναπόσβεστη αξία στις 31 Δεκεμβρίου 2019 (9.843) 472.857 (12.311) (520.652) (7.787) (2.578) (581) 1.004.881 346.317 (599.671) 40.750 (58.515) (543) (528.439) - (13.545) 1.746.671 228.184 - - - 346.317 - (713.366) (42.869) Επί των ενσώματων παγίων και επενδύσεων σε ακίνητα του Ομίλου υφίστανται εμπράγματα βάρη € 44,2 εκ. για εξασφάλιση δανείων και εγγυήσεων. - 78 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Προκαταβολές για (Ποσά σε Ευρώ) Οικόπεδα Κτίρια Μηχ/κός Μεταφορικά Έπιπλα και εξοπλισμός μέσα εξαρτήματα αγορά παγίων και πάγια υπό Σύνολο κατασκευή Περίοδος έως 31 Δεκεμβρίου 2018 3.807.088 17.604.510 Συναλλαγματικές διαφορές Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2018 - - Προσθήκες - 16.023 (1.074) 1.553.102 (306) 718.514 14.754 (567.108) (65.788) 2.433.945 (364) 209.811 (29.154) 4.899.833 330.633 - 56.136.209 (1.744) 1.289.735 Πωλήσεις/ διαγραφές - Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα - 1.127 - 277 850 Ανακατανομές - 321.124 - - - 3.807.088 17.942.237 25.988.065 1.502.039 2.615.086 4.909.342 56.763.857 13.385.090 1.316.451 1.597.909 - 23.225.242 Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2018 (547) 25.837.733 (321.124) (662.597) 2.254 - Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2018 - 6.925.793 Συναλλαγματικές διαφορές - - Αποσβέσεις - 390.806 (1.059) 1.145.614 71.034 (40.548) (386) 210.515 (28.614) - (1.750) 1.817.969 Πωλήσεις/ διαγραφές - (335) Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα - 63 - 47 806 - 916 Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2018 - 7.316.326 14.038.675 1.346.678 1.780.230 - 24.481.910 3.807.088 10.625.911 11.949.389 155.361 834.856 4.909.342 32.281.947 25.988.065 1.502.039 2.615.086 4.909.342 56.763.857 - - Αναπόσβεστη αξία στις 31 Δεκεμβρίου 2018 (490.970) (306) (560.467) Περίοδος έως 31 Δεκεμβρίου 2019 Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2019 3.807.088 17.942.237 Επίδραση από την υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 16 - - Συναλλαγματικές διαφορές - - 378 108 165 - 651 Προσθήκες - 123.220 475.664 248.445 138.475 19.756 1.005.559 - - 496.317 - (778.108) - 151.893 Εξάσκηση δικαιώματος εξαγοράς Πωλήσεις/ διαγραφές Αναστροφή προηγούμενης απομείωσης ενσώματων παγίων Ανακατανομές Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση (σημ. 5.35) Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2019 (933) (23.100) (3.446.208) 496.317 (651.611) (43.976) (58.757) (43.707) 151.893 - - - - - 1.469.648 1.813 - - (121.630) (771.729) (1.471.461) (305.638) (3.490.184) - (1.838.772) (17.162.445) (14.797.405) 2.119.275 2.349.560 8.067.012 1.526.229 1.938.291 3.151.999 (34.997.618) 19.152.367 14.038.675 1.346.678 1.780.230 - 24.481.910 - - Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο στις 1 Ιανουαρίου 2019 - 7.316.326 Επίδραση από την υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 16 - - Συναλλαγματικές διαφορές - - 377 108 147 - 632 Αποσβέσεις - 428.719 969.803 38.931 223.287 - 1.660.740 - - 346.317 - (703.267) (520.652) (7.787) (528.439) Εξάσκηση δικαιώματος εξαγοράς - Πωλήσεις/ διαγραφές Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση (σημ. 5.35) - (12.311) (599.671) - (6.693.764) (9.487.143) - (17.050.562) Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2019 - 1.038.970 4.747.707 1.207.898 1.212.757 - 8.207.332 2.119.275 1.310.590 3.319.306 318.331 725.534 3.151.999 10.945.035 Αναπόσβεστη αξία στις 31 Δεκεμβρίου 2019 - - 79 - 346.317 (48.415) (121.616) (42.869) (748.038) Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.4 Δικαίωμα χρήσης περιουσιακών στοιχείων Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Οικόπεδα & Μηχ/κός Μεταφορικά Κτίρια εξοπλισμός μέσα Σύνολο Μισθωμένα πάγια βάσει χρηματοδοτικής μίσθωσης την 31 Δεκεμβρίου 2018 - 2.925.556 36.188 2.961.745 8.656.722 - 1.438.131 10.094.853 8.656.722 2.925.556 1.474.319 13.056.597 237.801 - 416.366 654.167 - (118.343) (121.196) Επίδραση ΔΠΧΑ 16 την 01.01.2019: Αναγνώριση Δικαιώματος χρήσης περιουσιακών στοιχείων Δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 16 την 01.01.2019 Προσθήκες Πωλήσεις/ διαγραφές (2.853) Εξάσκηση δικαιώματος εξαγοράς Αποσβέσεις Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 - (150.000) (801.460) 8.090.210 (153.777) 2.621.779 - (150.000) (1.452.868) 11.986.700 (497.631) 1.274.711 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) Οικόπεδα & Μηχ/κός Μεταφορικά Κτίρια εξοπλισμός μέσα Σύνολο Μισθωμένα πάγια βάσει χρηματοδοτικής μίσθωσης την 31 Δεκεμβρίου 2018 - 2.925.556 36.188 2.961.745 8.039.704 - 1.408.952 9.448.656 8.039.704 2.925.556 1.445.141 12.410.400 171.866 - 407.008 578.874 - (114.283) (117.136) Επίδραση ΔΠΧΑ 16 την 01.01.2019: Αναγνώριση Δικαιώματος χρήσης περιουσιακών στοιχείων Δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 16 την 01.01.2019 Προσθήκες Πωλήσεις/ διαγραφές (2.853) Εξάσκηση δικαιώματος εξαγοράς Αποσβέσεις Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 - (150.000) (670.834) (153.777) (2.576) 7.535.307 2.621.779 - (150.000) (486.227) (1.310.838) (30.217) 1.221.422 (32.793) 11.378.508 Αναλυτική παρουσίαση του ΔΠΧΑ 16 παρατίθεται στη σημείωση 5.5 «Αλλαγές σε σημαντικές λογιστικές πολιτικές» 7.5 Επενδύσεις σε ακίνητα Οι επενδύσεις σε ακίνητα του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύονται στον παρακάτω πίνακα: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Υπόλοιπο έναρξης Συναλλαγματικές διαφορές Προσθήκες προερχόμενες από ακόλουθες δαπάνες/επενδύσεις Πωλήσεις Πώληση θυγατρικών Υπόλοιπο λήξεως 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 13.219.374 (76.214) 52.312 22.475.139 (2.880) 1.604.848 31.12.2019 31.12.2018 10.168.891 9.745.324 - - 52.312 423.568 - (134.683) - - 13.195.472 (10.723.050) 13.219.374 10.221.203 10.168.891 Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο έναρξης 271.303 305.319 271.303 245.998 Αποσβέσεις περιόδου 25.305 86.396 25.305 25.305 Πώληση θυγατρικών Υπόλοιπο λήξεως 296.609 (120.412) 271.303 296.609 271.303 9.924.595 9.897.588 Αναπόσβεστη Αξία στο τέλος της χρήσης 12.898.863 - 80 - 12.948.071 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Οι επενδύσεις σε ακίνητα αποτιμώνται στο κόστος κτήσης μείον σωρευμένες αποσβέσεις και σωρευμένες ζημίες απομείωσης. Η εύλογη αξία των επενδυτικών ακινήτων του Ομίλου κατά την 31.12.2019 ανέρχεται σε ποσό € 14,5 εκ. 7.6 Επενδύσεις σε θυγατρικές επιχειρήσεις Οι επενδύσεις της Εταιρείας σε θυγατρικές επιχειρήσεις αναλύονται στον παρακάτω πίνακα: Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Υπόλοιπο έναρξης 31.12.2018 15.465.693 25.305.628 - 450.000 Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου Καταβολή μετοχικού κεφαλαίου Εξαγορά ποσοστού σε θυγατρικές από μειοψηφία 26.000 - 400.000 6.229.000 Πώληση θυγατρικών - Υπόλοιπο λήξεως (16.518.935) 15.891.693 15.465.693 Παραθέτουμε συνοπτικές χρηματοοικονομικές πληροφορίες για τις θυγατρικές επιχειρήσεις της Εταιρείας: 31.12.2019 31.12.2018 Ενεργητικό 28.659.141 51.327.052 Υποχρεώσεις 18.531.212 38.671.449 9.126.825 20.741.558 Έσοδα Κέρδη (Ζημιές) (900.373) 818.052 Έλεγχος απομείωσης θυγατρικών Η Εταιρεία κατά την διάρκεια της χρήσης διενήργησε έλεγχο απομείωσης σε θυγατρικές όπου υπήρχαν ενδείξεις απομείωσης. Ο έλεγχος απομείωσης στηρίχθηκε στην ανακτήσιμη αξία, η οποία καθορίζεται σύμφωνα με τον υπολογισμό της αξίας χρήσης. Η αξία χρήσης προκύπτει από τις προβλέψεις των ταμειακών ροών προ φόρων, οι οποίες στηρίζονται σε προϋπολογισμούς σε βάθος πενταετίας. Πέραν της πενταετίας οι ταμειακές ροές προκύπτουν βάσει εκτιμήσεων για τους ρυθμούς ανάπτυξης της οικονομίας. Οι υποθέσεις που χρησιμοποιήθηκαν στα πλαίσια του ελέγχου είναι: - Επιτόκιο προεξόφλησης 8,73% - Περιθώριο EBITDA (Μ.Ο.) 3,8% – 15,7% - Ρυθμός αύξησης στο διηνεκές 0% Από τον έλεγχο δεν προέκυψε ανάγκη απομείωσης των θυγατρικών που εξετάστηκαν. 7.7 Επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις Οι επενδύσεις τόσο του Ομίλου όσο και της Εταιρείας σε συγγενείς επιχειρήσεις αναλύονται στον παρακάτω πίνακα: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Υπόλοιπο έναρξης 31.12.2018 1.638.333 Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου 450 Μερίδιο κέρδους/ ζημιάς (μετά φορολογίας και δικαιωμάτων μειοψηφίας) Μερίδιο κέρδους/ ζημιάς (πωληθέντων θυγατρικών) Συναλλαγματικές διαφορές (206.136) - (162.770) Προσθήκες 296.732 Πωλήσεις/Διαγραφές (97.500) - Υπόλοιπο λήξεως 2.043.389 - 81 - 563.653 215.170 (9.796) Πώληση θυγατρικών 10.794.467 6.826 (7.500) (9.350.208) 1.638.333 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Υπόλοιπο έναρξης Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου Προσθήκες 31.12.2018 1.185.413 705.260 450 487.653 296.732 Πωλήσεις/ διαγραφές Υπόλοιπο λήξεως - (97.500) 1.385.096 (7.500) 1.185.413 Παραθέτουμε συνοπτικές χρηματοοικονομικές πληροφορίες για τις συγγενείς επιχειρήσεις του Ομίλου. Ο ΟΜΙΛΟΣ Χώρα Επωνυμία Ποσοστό εγκατάστασης Ενεργητικό Υποχρεώσεις Έσοδα Κέρδη (ζημιές) συμμετοχής 31.12.2018 ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΝΟΜΟΥ ΣΕΡΡΩΝ (ΣΙΡΡΑ Α.Ε.) ΕΛΛΑΔΑ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΕΡΡΩΝ (ΕΛΜΕΑΣ Α.Ε.) ΕΛΛΑΔΑ 22.245 8.500 ADVANCED TRANSPORT TELEMATICS AE ΕΛΛΑΔΑ 11.111.454 10.030.327 FRACASSO HOLDINGS D.O.O. ΚΡΟΑΤΙΑ 858.372 254.970 ΠΟΛΩΝΙΑ 5.833.360 ΕΛΛΑΔΑ ΕΛΛΑΔΑ ALPHA MOGILANY DEVELOPMENT SP. Z.O.O ΚΙΝΗΤΗ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Α.Ε. 20.549.265 19.102.151 13.392.240 (63.737) 45,00% - (7.712) 45,00% 2.659.762 (72.653) 50,00% 91.986 (82.386) 50,00% 5.833.360 - (364.380) 25,00% 472.453 38.847.150 406.553 35.635.862 16.143.988 (590.868) 24,00% 18.895.778 17.390.252 5.500.500 44.393 45,00% 31.12.2019 ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΝΟΜΟΥ ΣΕΡΡΩΝ (ΣΙΡΡΑ Α.Ε.) ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΕΡΡΩΝ (ΕΛΜΕΑΣ Α.Ε.) ADVANCED TRANSPORT TELEMATICS AE MESTROLIO ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ & ΒΙΟΜΕΘΑΝΙΟΥ (αποτέλεσμα από την ημερομηνία εξαγοράς) ΕΛΛΑΔΑ 545.332 381.032 436.945 107.803 45,00% ΕΛΛΑΔΑ 10.207.869 9.093.046 2.610.235 33.696 50,00% 956.000 508.795 50,00% 49,02% ΕΛΛΑΔΑ 864.699 262.870 ΙΝΤΡΑ ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΩΝ & ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΛΛΑΔΑ 7.815.929 8.153.848 - (168.933) FRACASSO HOLDINGS D.O.O. ΚΡΟΑΤΙΑ 648.543 148.394 59.828 (83.505) ΠΟΛΩΝΙΑ 6.055.304 5.774.774 - - 25,00% ΕΛΛΑΔΑ 472.453 45.505.906 406.553 41.610.770 9.563.508 442.249 24,00% ALPHA MOGILANY DEVELOPMENT SP. Z.O.O ΚΙΝΗΤΗ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Α.Ε. 7.8 Χρηματοοικονομικά στοιχεία σε εύλογη αξία μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων (Ποσά σε Ευρώ) Υπόλοιπο έναρξης 1 Ιανουαρίου 2019 και 1 Ιανουαρίου 2018 αντίστοιχα Προσθήκες Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1.131.879 2.476.447 1.131.879 338.197 21.192.471 1.498.923 21.192.471 1.498.923 Μείωση Μετοχικού Κεφαλαίου (643.828) Προσαρμογή σε εύλογη αξία (σημ. 7.18) - (643.828) - 861.808 (705.241) 861.808 (705.241) Πώληση θυγατρικής Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2019 και 31 Δεκεμβρίου 2018 αντίστοιχα 22.542.331 (2.138.250) 1.131.879 22.542.331 1.131.879 Μη κυκλοφορούν ενεργητικό 22.542.331 1.131.879 22.542.331 1.131.879 Κυκλοφορούν ενεργητικό 22.542.331 1.131.879 22.542.331 1.131.879 Τα χρηματοοικονομικά στοιχεία σε εύλογη αξία περιλαμβάνουν τα κατωτέρω: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 1. Συμμετοχικούς τίτλους εισηγμένους στο Χ.Α. 2. Συμμετοχικούς τίτλους μη εισηγμένους στο Χ.Α. Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 1.224.594 362.786 1.224.594 362.786 21.317.736 769.093 21.317.736 769.093 - 82 - 50,00% Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Την 20.12.2019 και 30.12.2019 ολοκληρώθηκε η μεταβίβαση από την μητρική INTRACOM HOLDINGS: 1. του συνόλου των 80.836 κοινών ονομαστικών μετοχών της ΜΟΡΕΑΣ Α.Ε. που αντιστοιχούν σε ποσοστό 13,33% του συνολικού καταβεβλημένου μετοχικού κεφαλαίου της ΜΟΡΕΑΣ Α.Ε., διαιρούμενου σε 606.424 κοινές ονομαστικές μετοχές, ονομαστικής αξίας € 100,00 εκάστης, 2. του συνόλου των 66.862.008 ομολογιών εκδόσεως της ΜΟΡΕΑΣ Α.Ε. στο πλαίσιο του από 27.2.2008 Ομολογιακού Δανείου Μειωμένης Εξασφάλισης μεταξύ της ΜΟΡΕΑΣ Α.Ε. και των Μετόχων της. 3. του συνόλου των 141.298 κοινών ονομαστικών μετοχών της ΜΟΡΕΑΣ ΣΕΑ Α.Ε. που αντιστοιχούν σε ποσοστό 13,33% του συνολικού καταβεβλημένου μετοχικού κεφαλαίου της ΜΟΡΕΑΣ ΣΕΑ Α.Ε., διαιρούμενου σε1.060.000 κοινές ονομαστικές μετοχές, ονομαστικής αξίας € 1,00 εκάστης, Οι ως άνω μεταβιβάσεις έλαβαν χώρα σε εκτέλεση των αποφάσεων της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης των Μετόχων της ΙΝΤΡΑΚΑΤ της 28.06.2018, καθώς και της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης των Μετόχων της INTRACOM HOLDINGS της 29.06.2018, όπου καθορίστηκε η νέα στρατηγική των εταιρειών του Ομίλου INTRAKAT. Ο ορισμός του τιμήματος αγοράς των παραπάνω συμμετοχών και ομολογιών καθορίστηκε με βάση την αποτίμησή τους που διενεργήθηκε από ανεξάρτητη εταιρεία Ορκωτών Ελεγκτών-Λογιστών. 7.9 Πελάτες και λοιπές απαιτήσεις Οι πελάτες και οι λοιπές απαιτήσεις αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Πελάτες Εμπορικές απαιτήσεις από συνδεδεμένα μέρη 65.866.234 4.183.657 92.899.639 8.754.855 62.834.135 10.289.052 90.711.208 22.211.064 Μείον: Προβλέψεις απομείωσης Τελικές απαιτήσεις πελατών (7.618.854) 62.431.037 (8.091.100) 93.563.393 (7.212.439) 65.910.748 (7.712.980) 105.209.292 Προκαταβολές προμηθευτών 39.239.923 39.923.553 38.551.592 39.670.399 Προκαταβολές -Συνδεδεμένα μέρη 1.341.630 1.871.319 3.703.549 3.177.150 Δάνεια σε συνδεδεμένα μέρη 4.752.291 6.987.909 5.123.468 7.282.968 Απαιτήσεις από δημόσιο - εκτός ΦΕ 4.845.019 5.695.230 3.312.570 3.000.126 15.000 - 15.000 - 4 4 4 4 3.174.277 Καταθέσεις έναντι αύξησης κεφαλαίου θυγατρικών, συγγενών Δεσμευμένοι λογαριασμοί καταθέσεων Έξοδα επομένων χρήσεων (προπληρωμές) 3.579.065 3.278.639 2.969.992 Έξοδα επομένων χρήσεων - συνδεδεμένα μέρη 231.643 117 231.493 117 Δεδουλευμένα έσοδα 186.749 249.669 186.749 88.789 Δεδουλευμένα έσοδα - συνδεμένα μέρη Λοιπές απαιτήσεις Λοιπές απαιτήσεις από συνδεδεμένα μέρη Μείον: Προβλέψεις απομείωσης Σύνολο Μη κυκλοφορούν ενεργητικό Κυκλοφορούν ενεργητικό 3.426 3.264 3.426 3.264 10.248.042 5.007.220 13.933.604 35.216.151 9.478.305 6.185.101 13.392.431 36.065.546 (4.309.849) 127.571.200 (4.326.246) 196.396.606 (4.291.299) 131.380.698 (4.307.697) 206.756.666 10.539.751 11.439.148 11.039.874 11.427.135 117.031.449 127.571.200 184.957.458 196.396.606 120.340.824 131.380.698 195.329.531 206.756.666 Οι εμπορικές απαιτήσεις εμφανίζονται μειωμένες σε σχέση με τη συγκριτική περίοδο λόγω της βελτίωσης στους όρους είσπραξης των πελατών ειδικά όσον αφορά τα έργα του αμιγώς κατασκευαστικού τομέα. Η μείωση στις λοιπές απαιτήσεις αφορά κυρίως απαιτήσεις από συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη, οι οποίες διακανονίστηκαν εντός του 2019. Οι λογιστικές αξίες των απαιτήσεων αντιπροσωπεύουν την εύλογη τους αξία. - 83 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Ανάλυση ωριμότητας εμπορικών απαιτήσεων: Ο ΟΜΙΛΟΣ Μη Ληξιπρόθεσμα ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα πάνω από 365 υπόλοιπα έως 90 ημέρες έως 180 ημέρες έως 270 ημέρες έως 365 ημέρες ημέρες 31.12.2019 Ποσοστό αθέτησης 1,92% Ακαθάριστη λογιστική αξία - Εμπορικές απαιτήσεις Πρόβλεψη απομείωσης 50.148.000 962.842 5,50% 9,00% 14,00% 19,90% 65,55% 7.082.460 389.535 1.705.900 153.531 574.850 80.479 1.918.182 381.739 ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα πάνω από 365 υπόλοιπα έως 90 ημέρες έως 180 ημέρες έως 270 ημέρες έως 365 ημέρες ημέρες Μη 31.12.2018 Ποσοστό αθέτησης 10,88% 70.049.891 7.618.854 Ληξιπρόθεσμα 1,92% Ακαθάριστη λογιστική αξία - Εμπορικές απαιτήσεις Πρόβλεψη απομείωσης 8.620.500 5.650.728 Σύνολο 86.402.908 1.658.936 4,85% 7,58% 2.046.691 99.265 13,90% 15,17% 508.935 38.577 1.326.465 184.379 217.858 33.049 54,49% 11.151.636 6.076.527 Σύνολο 7,96% 101.654.493 8.090.732 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Μη Ληξιπρόθεσμα ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα πάνω από 365 υπόλοιπα έως 90 ημέρες έως 180 ημέρες έως 270 ημέρες έως 365 ημέρες ημέρες 31.12.2019 Ποσοστό αθέτησης 1,85% Ακαθάριστη λογιστική αξία - Εμπορικές απαιτήσεις Πρόβλεψη απομείωσης 54.787.210 1.013.563 5,00% 8,50% 13,80% 19,50% 65,07% 6.638.217 331.911 1.065.617 90.577 454.339 62.699 1.994.409 388.910 ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα Ληξιπρόθεσμα πάνω από 365 υπόλοιπα έως 90 ημέρες έως 180 ημέρες έως 270 ημέρες έως 365 ημέρες ημέρες Μη 31.12.2018 Ποσοστό αθέτησης Ακαθάριστη λογιστική αξία - Εμπορικές απαιτήσεις Πρόβλεψη απομείωσης 8.183.395 5.324.779 Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2017 Αλλαγή λογιστικών πολιτικών λόγω υιοθέτησης ΔΠΧΑ 9 Νέο Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 Πρόβλεψη απομείωσης Χρησιμοποιηθείσες προβλέψεις 1,84% 97.086.311 1.786.388 4,70% 2.337.703 109.872 5,60% 13,70% 680.927 38.132 1.960.175 268.544 Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 10.003.735 9.567.387 1.399.018 882.985 11.402.753 10.450.372 2.102.650 (587.905) Μη χρησιμοποιηθείσες προβλέψεις που αναστράφηκαν (33.051) Συναλλαγματικές διαφορές (33.827) Πώληση θυγατρικών Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2018 Πρόβλεψη απομείωσης 16,80% 51,45% 218.109 36.642 10.639.048 5.473.402 1.950.747 (344.760) (35.681) (433.273) 12.417.346 12.020.677 589.768 497.453 Χρησιμοποιηθείσες προβλέψεις (900.184) (895.589) Μη χρησιμοποιηθείσες προβλέψεις που αναστράφηκαν (189.091) (131.356) Συναλλαγματικές διαφορές Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 10.864 11.928.703 12.553 11.503.738 Κατανομή ανά νόμισμα των υπολοίπων των πελατών και των λοιπών απαιτήσεων: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Euro Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 124.571.180 191.383.872 129.170.884 203.468.622 Polish zloti 506.489 1.060.345 506.489 1.060.345 Romanian RON 794.739 1.727.470 4.533 2.780 22.196 17.378 22.196 17.378 Albanian Lek N. Macedonia MKD 9,86% 73.123.187 7.212.439 Ληξιπρόθεσμα Μεταβολή στην πρόβλεψη απομείωσης απαιτήσεων: (Ποσά σε Ευρώ) Σύνολο 1.676.595 2.207.542 1.676.595 2.207.542 127.571.200 196.396.606 131.380.698 206.756.666 - 84 - Σύνολο 6,83% 112.922.272 7.712.980 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.10 Αναβαλλόμενη φορολογία Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις συμψηφίζονται όταν μπορεί να ασκηθεί το δικαίωμα να συμψηφισθούν οι τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις έναντι των τρεχουσών φορολογικών υποχρεώσεων και όταν οι αναβαλλόμενοι φόροι εισοδήματος σχετίζονται με την ίδια φορολογική αρχή. Τα συμψηφισμένα ποσά είναι τα παρακάτω: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις: Ανακτήσιμες μετά από 12 μήνες Ανακτήσιμες εντός 12 μηνών (3.385.186) (3.180.401) (2.549.088) (3.174.874) (562.127) (1.072.006) (445.771) (1.072.006) (3.947.313) (4.252.407) (2.994.859) (4.246.880) Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις: Πληρωτέες μετά από 12 μήνες 4.483.873 4.021.680 3.357.466 4.008.916 Πληρωτέες εντός 12 μηνών 2.711.044 1.560.136 1.547.849 1.552.746 7.194.918 5.581.815 4.905.315 5.561.662 3.247.604 1.329.409 1.910.456 1.314.782 Η συνολική μεταβολή στον αναβαλλόμενο φόρο εισοδήματος είναι η παρακάτω: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Υπόλοιπο έναρξης 31.12.2019 (2.298) Πώληση θυγατρικής - Αναλογιστικά κέρδη/ζημιές 33.615 Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε από κοινού δραστηριότητα - Χρέωση στα ίδια κεφάλαια Φόρος αποτελεσμάτων (σημ. 7.31) 206.834 Υπόλοιπο τέλους χρήσης 31.12.2019 (734.446) 6.724 (2.298) (1.148.235) 22.023 (1.520.337) 6.724 - - 33.615 22.023 5.989 (176.310) 31.12.2018 1.314.782 206.834 5.989 (176.310) 1.680.045 2.970.311 1.953.667 2.976.693 - 383.352 2.471 - 3.247.604 1.329.409 Φόρος αποτελεσμάτων διακοπεισών εκμεταλλεύσεων (σημ. 7.31) Μεταφορά σε Περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση 31.12.2018 1.329.409 Συναλλαγματικές διαφορές Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ (1.598.616) 1.910.456 1.314.782 Η μεταβολή στις αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις κατά την διάρκεια της χρήσης, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη ο συμψηφισμός των υπολοίπων μέσα στην ίδια φορολογική αρχή είναι η παρακάτω: Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις: Ο ΟΜΙΛΟΣ Επιταχυνόμενες (Ποσά σε Ευρώ) φορολογικές Λοιπά Σύνολο αποσβέσεις 01.01.2018 Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων διακοπεισών εκμεταλλεύσεων Πώληση θυγατρικής 3.178.426 (246.785) 393.351 (1.223.318) Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινές δραστηριότητες Συναλλαγματικές διαφορές 01.01.2019 2.101.674 Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων Συναλλαγματικές διαφορές 31.12.2019 (628.088) 1.473.585 - 85 - 3.589.295 (78.281) (36.806) 5.989 6.767.721 (325.065) 393.351 (1.260.125) 5.989 (55) 3.480.142 (55) 5.581.815 2.241.104 1.613.015 87 5.721.332 87 7.194.918 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις: Ο ΟΜΙΛΟΣ Προβλέψεις / (Ποσά σε Ευρώ) Φορολογικές Ζημιές 01.01.2018 (4.330.969) Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων διακοπεισών εκμεταλλεύσεων Πώληση θυγατρικής Λοιπά ζημίες απομείωσης 935.598 Σύνολο (2.256.059) (915.139) (7.502.167) 2.256.059 103.720 3.295.377 - - - - (9.998) 111.890 (9.998) 111.890 Αναλογιστικά κέρδη ζημιές - - 22.023 22.023 Χρέωση στα ίδια κεφάλαια - - (176.310) (176.310) - (863.815) 6.779 (4.252.407) 505.028 (393.164) (44.834) 67.029 - - 33.615 33.615 - 206.834 206.834 Συναλλαγματικές διαφορές 01.01.2019 6.779 (3.388.592) Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων Αναλογιστικά κέρδη ζημιές Χρέωση στα ίδια κεφάλαια Συναλλαγματικές διαφορές 31.12.2019 (2.385) (2.885.949) (393.164) (668.200) (2.385) (3.947.313) Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις: Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Επιταχυνόμενες (Ποσά σε Ευρώ) φορολογικές Λοιπά Σύνολο αποσβέσεις 01.01.2018 2.323.672 Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων Μεταβολή ποσοστού συμμετοχής σε κοινή δραστηριότητα - Συναλλαγματικές διαφορές - 01.01.2019 Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων διακοπεισών εκμεταλλεύσεων (317.760) 5.989 5.989 (55) (55) 3.479.784 5.561.662 (669.775) 2.210.228 1.540.453 (77.676) 22.954 (2.119.211) Συναλλαγματικές διαφορές (54.722) (22.954) - 31.12.2019 5.873.488 (75.966) 2.081.878 Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων Μεταφορά σε Περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση 3.549.816 (241.794) (784.784) (2.142.165) 87 87 5.690.099 4.905.315 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις: Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Προβλέψεις / (Ποσά σε Ευρώ) Φορολογικές Ζημιές 01.01.2018 Λοιπά ζημίες απομείωσης (4.326.066) Σύνολο (2.256.059) (811.702) (7.393.825) 934.921 2.256.059 103.473 3.294.453 Χρέωση στα ίδια κεφάλαια - - (176.310) (176.310) Αναλογιστικά κέρδη ζημιές - - 22.023 22.023 - (862.516) - (81.687) Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων Συναλλαγματικές διαφορές 01.01.2019 6.779 (3.384.365) Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/ (πίστωση) στην κατάσταση αποτελεσμάτων διακοπεισών εκμεταλλεύσεων 494.901 6.779 (4.246.880) 413.214 9.957 - 47.236 57.194 Χρέωση στα ίδια κεφάλαια - - 206.834 206.834 Αναλογιστικά κέρδη ζημιές - - 33.615 33.615 238.978 - 304.571 543.549 - (351.947) Μεταφορά σε Περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση Συναλλαγματικές διαφορές 31.12.2019 (2.385) (2.642.913) - 86 - (2.385) (2.994.859) Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Ο αναβαλλόμενος φόρος που χρεώθηκε απευθείας στα ίδια κεφάλαια κατά την διάρκεια της χρήσης είναι ο παρακάτω: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Δαπάνες αύξησης κεφαλαίου Φόρος επανεκτίμησης χρηματοοικονομικών στοιχείων διαθέσιμων προς πώληση - 31.12.2019 (176.310) 206.834 31.12.2018 - - 206.834 7.11 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 (176.310) 206.834 (176.310) - 206.834 (176.310) Αποθέματα Τα αποθέματα του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Πρώτες και βοηθητικές ύλες 9.177.838 7.100.083 3.135.615 Εμπορεύματα 1.713.958 1.302.880 42.092 394.462 Ετοιμα προϊόντα 2.301.894 2.863.686 - 2.466.840 Παραγωγή σε εξέλιξη 6.849.423 3.853.461 3.508.498 3.583.848 3.508.498 17.047.151 14.775.147 6.761.555 13.219.224 Πρώτες και βοηθητικές ύλες 145.713 145.713 145.713 145.713 Ετοιμα προϊόντα 995.742 995.742 - 995.742 1.141.455 1.141.455 145.713 1.141.455 15.905.696 13.633.692 6.615.842 12.077.769 Στην αρχή της χρήσης Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση 1.141.455 1.141.455 1.141.455 1.141.455 - - Στο τέλος της χρήσης 1.141.455 1.141.455 Σύνολο Μείον: Προβλέψεις απομείωσης Συνολική καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία Ανάλυση πρόβλεψης (995.742) 145.713 1.141.455 Η μείωση της αξίας των αποθεμάτων της Εταιρείας σε σχέση με την προηγούμενη χρήση οφείλεται στην εφαρμογή των προνοιών του ΔΠΧΑ 5 (σημ. 5.35 «Διακοπείσες δραστηριότητες»). 7.12 Συμβατικά περιουσιακά στοιχεία & συμβατικές υποχρεώσεις από συμβάσεις με πελάτες Συμβατικά περιουσιακά στοιχεία Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Βραχυπρόθεσμα συμβατικά περιουσιακά στοιχεία - Δεδουλευμένα έσοδα (σημ. 7.9) - 160.880 - - Δεδουλευμένα έσοδα - 160.880 - - Βραχυπρόθεσμα συμβατικά περιουσιακά στοιχεία - Συμβάσεις κατασκευαστικών έργων 65.073.555 42.588.680 63.232.219 43.785.757 Συμβάσεις κατασκευαστικών έργων 65.073.555 42.588.680 63.232.219 43.785.757 Τα δεδουλευμένα έσοδα σχετίζονται με τις παρακάτω ροές εσόδων : Είδη εσόδων 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Έσοδα από υπηρεσίες - 160.880 - - Σύνολο - 160.880 - - - 87 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Συμβατικές υποχρεώσεις 31.12.2019 Βραχυπρόθεσμες συμβατικές υποχρεώσεις-Προκαταβολές από πελάτες (σημ. 7.24) 31.12.2019 31.12.2018 65.016.623 25.579.100 82.164 50.653 - - 338.892 386.918 338.892 386.918 27.294.568 65.454.194 25.917.992 56.031.796 Βραχυπρόθεσμες συμβατικές υποχρεώσεις-Αναβαλλόμενο έσοδο (σημ. 7.24) Βραχυπρόθεσμες συμβατικές υποχρεώσεις-Συμβάσεις κατασκευαστικών έργων Σύνολο συμβατικών υποχρεώσεων 31.12.2018 26.873.513 55.644.879 Το αναβαλλόμενο έσοδο σχετίζεται με τις παρακάτω ροές εσόδων : Είδη εσόδων 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Έσοδα από υπηρεσίες 82.164 50.653 - - Σύνολο 82.164 50.653 - - (i) Σημαντικές αλλαγές στα υπόλοιπα συμβατικών περιουσιακών στοιχείων και συμβατικών υποχρεώσεων Συμβατικά περιουσιακά στοιχεία Ο ΟΜΙΛΟΣ κατασκευα- έσοδα 1/1/2018 Προσαρμογή υιοθέτησης ΔΠΧΑ 15 1 Ιανουαρίου 2018 Προσαρμοσμένο υπόλοιπο Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Συμβάσεις Δεδουλευμένα Συμβάσεις Δεδουλευμένα Σύνολο κατασκευα- έσοδα στικών έργων 14.889 39.873.713 39.888.602 - - - 14.889 39.873.713 39.888.602 Σύνολο στικών έργων - 40.089.595 - 40.089.595 - - 40.089.595 40.089.595 Προσθήκες 160.880 202.526.716 202.687.596 - 203.509.190 203.509.190 Μεταφορά στις απαιτήσεις (14.889) (199.811.749) (199.826.638) - (199.813.028) (199.813.028) 31/12/2018 160.880 42.588.680 42.749.560 - 43.785.757 43.785.757 Προσθήκες - 243.121.147 243.121.147 - 241.924.070 241.924.070 Απομείωση (160.880) (160.880) - (220.640.309) - - - Μεταφορά στις απαιτήσεις (220.640.309) - - (220.640.309) (220.640.309) Συναλλαγματικές διαφορές - 4.037 4.037 - Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση - - - - (1.841.336) (1.841.336) 31/12/2019 - 65.073.555 65.073.555 - 63.232.219 63.232.219 4.037 4.037 Συμβατικές υποχρεώσεις Ο ΟΜΙΛΟΣ Προκαταβολές Αναβαλλόμενο από πελάτες έσοδο Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Συμβάσεις κατασκευαστικών έργων Προκαταβολές Αναβαλλόμενο από πελάτες έσοδο Συμβάσεις κατασκευα- Σύνολο στικών έργων 1/1/2018 69.504.333 - 1.324.132 60.617.998 - 1.322.060 61.940.058 Προσθήκες 28.881.545 503.984 1.982.532 25.411.815 - 1.982.532 27.394.346 (2.919.746) (25.996.493) - (2.917.674) (28.914.167) Εσοδο αναγνωρισμένο σε σχέση με τις συμβατικές υποχρεώσεις Πώληση θυγατρικών (28.640.940) (339.873) (29.871) - - - - - - 69.405.064 474.113 386.918 60.033.320 - 386.918 60.420.237 Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις 4.388.441 423.460 - 4.388.441 - - 4.388.441 Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις 65.016.623 50.653 386.918 55.644.879 - 386.918 56.031.796 69.405.064 474.113 386.918 60.033.320 - 386.918 60.420.237 31/12/2018 1/1/2019 69.405.064 474.113 386.918 60.033.320 - 386.918 60.420.237 Προσθήκες 15.646.694 298.332 3.779.666 14.246.114 - 3.779.666 18.025.780 (3.827.692) (38.208.038) - (3.827.692) (42.035.729) (1.214.530) - - 34.856.866 - 338.892 Εσοδο αναγνωρισμένο σε σχέση με τις συμβατικές υποχρεώσεις Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού διακρατούμενα προς πώληση (48.900.479) (50.653) - - - 36.151.279 721.792 338.892 Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις 9.277.766 639.628 - 9.277.766 - - 9.277.766 Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις 26.873.513 82.164 338.892 25.579.100 - 338.892 25.917.992 36.151.279 721.792 338.892 34.856.866 - 338.892 35.195.758 31/12/2019 - 88 - (1.214.530) 35.195.758 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.13 Χρηματοδοτική συμβολή από Δημόσιο (ΕΔΔΠΧΑ 12) Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Υπόλοιπο έναρξης 31.12.2019 14.775.712 - 10.511.271 Αύξηση απαιτήσεων Μείωση Απαιτήσεων Σύνολο: 31.12.2018 25.286.983 (25.286.983) - 25.286.983 Μη κυκλοφορούν Ενεργητικό - - Κυκλοφορούν Ενεργητικό - 25.286.983 25.286.983 Σύνολο ληφθεισών προκαταβολών - 9.452.726 Χρηματοδοτική συμβολή από Δημόσιο (ΕΔΔΠΧΑ 12) Ο Όμιλος έχει αναλάβει, στα πλαίσια σύμβασης παραχώρησης από το Ελληνικό Δημόσιο (ΚτΠ), την κατασκευή, λειτουργία, και εκμετάλλευση του έργου «Ανάπτυξη Ευρυζωνικών υποδομών σε Αγροτικές ‘Λευκές’ περιοχές της Ελληνικής Επικράτειας και υπηρεσίες εκμετάλλευσης και αξιοποίησης των υποδομών, Ζώνη 2». Η συνολική διάρκεια της σύμβασης έχει οριστεί σε 204 μήνες. Η διάρκεια της κατασκευαστικής περιόδου, Φάση Α είναι 24 μήνες και η διάρκεια της λειτουργίας και εκμετάλλευσης, Φάση Β, 180 μήνες με δικαίωμα επέκτασης της σύμβασης για επιπλέον 2 έτη. Το μοντέλο που ακολουθείται είναι το μικτό μοντέλο, στο οποίο αναγνωρίζεται ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο (Χρηματοδοτική συμβολή Δημοσίου), Φάση Α, και ένα άυλο περιουσιακό στοιχείο (Δικαίωμα παραχώρησης), Φάση Β. - Χρηματοδοτική συμβολή Δημοσίου Στη φάση της κατασκευαστικής περιόδου το έργο χρηματοδοτείται εξ ολοκλήρου μέσω Επιχειρησιακών Προγραμμάτων του ΕΣΠΑ. Ο Όμιλος αναγνωρίζει μία χρηματοοικονομική απαίτηση, όταν έχει ανεπιφύλακτο δικαίωμα να εισπράξει από την Παραχωρούσα Αρχή, για τις υπηρεσίες κατασκευής. Η σύμβαση κατασκευής ανέρχεται στα € 60 εκ. και η κατασκευαστική περίοδος ολοκληρηρώθηκε τον Νοέμβριο του 2019. - Άυλο περιουσιακό στοιχείο Ο Όμιλος αναγνωρίζει το δικαίωμα εκμετάλλευσης και αξιοποίησης των υποδομών μετά το πέρας της κατασκευαστικής περιόδου και για 15 χρόνια που αφορούν την περίοδο λειτουργίας. Το άυλο περιουσιακό στοιχείο (δικαίωμα παραχώρησης), περιλαμβάνει και την κεφαλαιοποίηση του κόστους δανεισμού ως επιλέξιμο στοιχείο του ενεργητικού. Το άϋλο περιουσιακό στοιχείο αποτιμάται στο κόστος κτήσης μείον συσσωρευμένες αποσβέσεις και ζημιές απομείωσης και αποσβένεται κατά τη διάρκεια της λειτουργίας των υποδομών δηλ. της 15ετίας (σημ. 7.2). - Υποχρεώσεις που προκύπτουν από την διατήρηση και αποκατάσταση υποδομών Ο Όμιλος μετά το τέλος της κατασκευαστικής περιόδου , θα χειρίζεται τις συμβατικές υποχρεώσεις διατήρησης και αποκατάστασης των υποδομών, σύμφωνα με το ΔΛΠ 37. - Έσοδα περιόδου λειτουργίας Τα έσοδα της 15-ετους περιόδου λειτουργίας θα προκύψουν βάσει των εμπορικών συμφωνιών διαχείρισης (μίσθωσης) του δικτύου σε τηλεπικοινωνιακούς παρόχους, καλύπτοντας τις ανάγκες των περιοχών που καλύπτει η Ζώνη 2. Σημειώνεται ότι έως τα τέλη του 2019 είχε ολοκληρωθεί η κατασκευή του έργου και είχε εισπραχθεί το συνολικό τίμημα κατασκευής. - 89 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.14 Λοιπά χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία με μεταβολές καταχωρούμενες στα αποτελέσματα Πρόκειται για τοποθετήσεις υψηλής ρευστότητας, σε μετοχές με βραχυπρόθεσμο επενδυτικό ορίζοντα. (Ποσά σε Ευρώ) Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2019 Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 576.358 576.358 Αναπροσαρμογές στην εύλογη αξία 31 Δεκεμβρίου 2019 90.359 666.717 90.359 666.717 666.717 666.717 666.717 666.717 Εισηγμένοι τίτλοι: Μετοχές - Ελλάδα Οι λογιστικές αξίες των παραπάνω χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων για τον Όμιλο και την Εταιρεία ταξινομούνται ως εξής: (Ποσά σε Ευρώ) Κατεχόμενοι τίτλοι Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2019 666.717 666.717 666.717 666.717 Τα χρηματοοικονομικά στοιχεία αναλύονται στα εξής νομίσματα: Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2019 666.717 666.717 666.717 666.717 Τα λοιπά χρηματοοικονομικά στοιχεία που αποτιμώνται στην εύλογη αξία με μεταβολές καταχωρούμενες στα αποτελέσματα, παρουσιάζονται στην κατάσταση ταμειακών ροών μέσα στον τομέα των λειτουργικών δραστηριοτήτων ως τμήμα των μεταβολών του κεφαλαίου κίνησης. Μεταβολές στην εύλογη αξία των χρηματοοικονομικών στοιχείων σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων, καταχωρούνται στα λοιπά κέρδη / ζημιές (καθαρά) της κατάστασης λογαριασμού αποτελεσμάτων (σημ. 7.29). 7.15 Τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις Στις «Τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις» ποσό € 8,5 εκ. αφορά φορολογική απαίτηση επιστροφής φόρου εισοδήματος που προκύπτει κυρίως από παρακρατούμενο φόρο εργολάβων 3%, και προέρχεται κατά ποσό € 8,2 εκ. από τη μητρική εταιρεία και κατά ποσό € 355 χιλ. από θυγατρικές. 7.16 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Διαθέσιμα στο ταμείο και σε τράπεζες Βραχυπρόθεσμες τραπεζικές καταθέσεις Σύνολο 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 8.819.611 11.502.273 7.591.866 - - - - 8.819.611 11.502.273 7.591.866 10.192.077 - 90 - 10.192.077 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Το πραγματικό μέσο σταθμισμένο επιτόκιο ήταν : Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Διαθέσιμα στο ταμείο και σε τράπεζες 0,30% 0,35% 0,35% 0,35% Βραχυπρόθεσμες τραπεζικές καταθέσεις 0,70% 1,00% 1,00% 1,00% Τα ταμειακά διαθέσιμα για σκοπούς της κατάστασης ταμειακών ροών, περιλαμβάνουν τα εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Tαμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα 8.819.611 11.502.273 7.591.866 10.192.077 Σύνολο 8.819.611 11.502.273 7.591.866 10.192.077 Τα ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα αναλύονται στα εξής νομίσματα: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Euro Romanian RON 7.17 31.12.2019 31.12.2018 10.175.359 6.555.876 - 46 - - 177.491 95.533 177.491 177.491 23.265 53.147 587 587 3 1.664 3 3 857.909 1.176.524 857.909 857.909 8.819.611 11.502.273 7.591.866 10.192.077 Albanian Lek NM MKD 31.12.2018 7.760.943 US dollar Polish zloty Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 9.156.087 Μετοχικό κεφάλαιο Οι μετοχές της Εταιρείας είναι άυλες, εισηγμένες προς διαπραγμάτευση στην Κύρια Αγορά του Χρηματιστηρίου Αθηνών. OMΙΛΟΣ - ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 Αγορά ιδίων μετοχών Αριθμός μετοχών 30.477.156 (10.000) Κοινές μετοχές 9.143.147 (10.232) Σύνολο 36.532.854 36.532.854 45.676.000 (10.232) Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2018 30.467.156 Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 30.467.156 9.132.915 36.532.854 45.665.769 Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 30.467.156 9.132.915 36.532.854 45.665.769 - 91 - 9.132.915 Υπέρ το άρτιο 45.665.769 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.18 Αποθεματικά εύλογης αξίας Η ανάλυση των αποθεματικών εύλογης αξίας τόσο του Ομίλου όσο και της Εταιρείας έχει ως ακολούθως: Ο ΟΜΙΛΟΣ Χρηματοοικονομικά (Ποσά σε Ευρώ) Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα Αποθεματικά στοιχεία διαθέσιμα στην εύλογη αξία μέσω συναλλαγματικών προς πώληση των λοιπών συνολικών διαφορών Σύνολο εισοδημάτων Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 Αλλαγή λογιστικής πολιτικής λόγω υιοθέτησης ΔΠΧΑ 9 45.924 - (1.128.262) (1.082.338) (7.485.574) - (7.531.498) - (45.924) Επανεκτίμηση: -Μεικτή (705.241) - (705.241) -Φόρος Συναλλαγματικές διαφορές θυγατρικών & υποκαταστημάτων εξωτερικού - 176.310 - 176.310 - - Συναλλαγματικές διαφορές συγγενών - - Πώληση θυγατρικών Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2018 - (151.133) (151.133) 5.461 10.791 (8.003.714) (1.273.935) 5.461 10.791 (9.277.649) Επανεκτίμηση: -Μεικτή - 861.808 - 861.808 - (206.834) - (206.834) -Φόρος Συναλλαγματικές διαφορές θυγατρικών & υποκαταστημάτων εξωτερικού - - 21.355 21.355 Συναλλαγματικές διαφορές συγγενών - - (9.641) (9.641) Μεταβολη ποσοστού σε συγγενή (μέσω θυγατρικής) Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 - 2.190 (1.260.030) 2.190 (8.608.771) (7.348.740) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Χρηματοοικονομικά (Ποσά σε Ευρώ) Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα Αποθεματικά στοιχεία διαθέσιμα στην εύλογη αξία μέσω συναλλαγματικών προς πώληση των λοιπών συνολικών διαφορών Σύνολο εισοδημάτων Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 Αλλαγή λογιστικής πολιτικής λόγω υιοθέτησης ΔΠΧΑ 9 45.924 (45.924) - (243.902) (7.474.783) (197.979) (7.520.707) Επανεκτίμηση: -Μεικτή - (705.241) - (705.241) -Φόρος - 176.310 - 176.310 Συναλλαγματικές διαφορές υποκατ/μάτων εξωτερικού Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2018 - (8.003.714) (65.922) (309.824) (65.922) (8.313.538) Επανεκτίμηση: -Μεικτή - 861.808 - 861.808 -Φόρος - (206.834) - (206.834) - (7.348.740) Συναλλαγματικές διαφορές υποκατ/μάτων εξωτερικού Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 - 92 - (61.007) (370.831) (61.007) (7.719.571) Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.19 Λοιπά Αποθεματικά Τα λοιπά αποθεματικά τόσο του Ομίλου όσο και της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Τακτικό Αφορολόγητα Αναλογιστικά Λοιπά αποθεματικο αποθεματικά κέρδη/ζημιές αποθεματικά Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 3.790.367 11.989.150 13.582 - (62.141) 48.951.243 - - 13.582 - 85.632 - 23.491 - - 66.068 - 66.068 3.741.808 11.989.150 34.108.459 49.054.385 10.800 Πώληση θυγατρικών Αναλογιστικά κέρδη (ζημιές) Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2018 Μεταβολή ποσοστού σε θυγατρική (785.032) 10.800 - - - 34 - - - 34 3.752.642 11.989.150 34.108.459 106.448 49.171.667 Μεταφορά (από/σε) αποτελέσματα εις νέο Αναλογιστικά κέρδη (ζημιές) Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 Σύνολο 34.108.459 Μεταφορά (από/σε) αποτελέσματα εις νέο (936.733) 106.448 (678.584) H ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) Τακτικό Αφορολόγητα Αναλογιστικά Λοιπά αποθεματικο αποθεματικά κέρδη/ζημιές αποθεματικά Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 3.685.026 11.989.150 - - Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2018 3.685.026 11.989.150 Αναλογιστικά κέρδη (ζημιές) Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 3.685.026 11.989.150 Αναλογιστικά κέρδη (ζημιές) 7.20 (851.100) Σύνολο 34.108.459 66.068 48.931.535 - 66.068 (785.032) 34.108.459 48.997.603 106.448 (678.584) 34.108.459 106.448 49.104.051 Δανεισμός Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Μακροπρόθεσμος δανεισμός Τραπεζικά δάνεια Ομολογιακό Δάνειο - 2.099.317 - 2.099.317 10.700.000 22.135.000 10.700.000 22.135.000 Υποχρεώσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης Σύνολο μακροπρόθεσμων δανείων - 663.764 - 663.764 10.700.000 24.898.081 10.700.000 24.898.081 Βραχυπρόθεσμα δάνεια Βραχυπρόθεσμο μέρος μακροπρόθεσμων δανείων - 1.276.293 - 1.276.293 Τραπεζικά δάνεια 59.077.908 41.941.061 47.077.908 41.941.061 Ομολογιακό Δάνειο 10.335.000 11.123.816 10.335.000 2.600.000 259.613 252.769 265.000 265.000 - 753.918 - 753.918 Σύνολο βραχυπρόθεσμων δανείων 69.672.521 55.347.857 57.677.908 46.836.272 Σύνολο δανείων 80.372.521 80.245.937 68.377.908 71.734.353 Δάνεια από συνδεδεμένα μέρη Υποχρεώσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης Η έκθεση σε μεταβολές των επιτοκίων και οι ημερομηνίες ανατιμολόγησης των βραχυπροθέσμων συμβολαίων είναι η εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 6 μήνες ή λιγότερο 6-12 μήνες Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Σύνολο 6 μήνες ή λιγότερο 6-12 μήνες Σύνολο 31 Δεκεμβρίου 2018 Σύνολο δανείων 42.565.529 12.782.328 55.347.857 42.577.760 4.258.512 46.836.272 42.565.529 12.782.328 55.347.857 42.577.760 4.258.512 46.836.272 31 Δεκεμβρίου 2019 Σύνολο δανείων 59.337.521 10.335.000 69.672.521 47.342.908 10.335.000 57.677.908 59.337.521 10.335.000 69.672.521 47.342.908 10.335.000 57.677.908 - 93 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Οι ημερομηνίες λήξης των μακροπρόθεσμων δανείων πριν την προεξόφληση των ταμειακών ροών είναι οι εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Μεταξύ 1 και 2 ετών 2.500.000 11.384.317 2.500.000 Μεταξύ 2 και 3 ετών 3.200.000 4.650.000 3.200.000 4.650.000 Μεταξύ 3 και 4 ετών 3.300.000 3.200.000 3.300.000 3.200.000 Μεταξύ 4 και 5 ετών 1.700.000 3.300.000 1.700.000 3.300.000 - 1.700.000 - 1.700.000 10.700.000 24.234.317 10.700.000 24.234.317 Πάνω από 5 έτη 11.384.317 Τα σταθμισμένα μέσα επιτόκια την ημερομηνία του ισολογισμού είναι τα παρακάτω: Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 € € € € Τραπεζικός δανεισμός (βραχυπρόθεσμος) 6,30% 6,00% 6,30% 6,30% Τραπεζικός δανεισμός (μακροπρόθεσμος) 6,42% 6,30% 6,42% 6,30% Ομολογιακό Δάνειο 5,74% 5,70% 5,74% 5,70% Διευκρινίζεται ότι οι εύλογες αξίες των μακροπρόθεσμων δανείων δεν διαφοροποιούνται σημαντικά από τις λογιστικές. Τα ποσά του δανεισμού αναλύονται στα εξής νομίσματα: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Euro Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 80.372.521 80.245.937 68.377.908 71.734.353 80.372.521 80.245.937 68.377.908 71.734.353 Συμφωνία υποχρεώσεων από χρηματοδοτικές δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ Υπόλοιπο Ταμιακές 31.12.2018 Ροές Μεταφορές Λοιπές Υπόλοιπο Μεταβολές 31.12.2019 Μακροπρόθεσμα δάνεια 24.234.317 (12.994.879) (539.438) - 10.700.000 Βραχυπρόθεσμα δάνεια 54.593.938 14.539.145 539.438 - 69.672.522 1.417.682 - - (1.417.682) - 80.245.937 1.544.266 - (1.417.682) 80.372.521 Υποχρεώσεις απο χρηματοδοτικές μισθώσεις Σύνολο υποχρεώσεων απο χρηματοδοτικές δραστηριότητες Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Υπόλοιπο Ταμιακές 31.12.2018 Ροές Μεταφορα σε Μεταφορές διακρατούμενα προς Πώληση Μακροπρόθεσμα δάνεια 24.234.317 (12.994.879) (539.438) Βραχυπρόθεσμα δάνεια 46.082.354 23.056.116 539.438 1.417.682 - - 71.734.353 10.061.237 - Υποχρεώσεις απο χρηματοδοτικές μισθώσεις (12.000.000) - Λοιπές Υπόλοιπο Μεταβολές 31.12.2019 - 10.700.000 - 57.677.908 (1.417.682) - (1.417.682) 68.377.908 Σύνολο υποχρεώσεων απο χρηματοδοτικές δραστηριότητες - 94 - (12.000.000) Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.21 Χρηματοοικονομική υποχρέωση μίσθωσης (Ποσά σε Ευρώ) Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ - - 10.071.751 9.448.656 1.417.682 1.417.682 654.167 578.874 Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 Επίδραση υιοθέτησης ΔΠΧΑ 16- προηγούμενα πάγια λειτουργικής μίσθωσης Επίδραση υιοθέτησης ΔΠΧΑ 16- προηγούμενα πάγια χρηματοδοτικής μίσθωσης Προσθήκες Τόκοι 728.266 Πληρωμές Πωλήσεις/διαγραφές (2.424.187) (122.145) (118.027) Μεταφορά σε υποχρεώσεις περιουσιακών στοιχείων διακρατούμενων προς πώληση Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 703.308 (2.566.357) - (33.460) 10.183.364 9.572.845 Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης 8.354.867 7.892.502 Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης 1.828.497 1.680.343 10.183.364 9.572.845 Η λήξη των υποχρεώσεων από χρηματοδοτικές μισθώσεις έχει ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Έως 1 μήνα 186.518 164.676 από 1 έως 3 μήνες 528.627 490.336 από 3 μήνες έως 1 χρόνο 1.113.352 1.025.331 από 1 έως 5 χρόνια 3.559.072 3.274.811 άνω των 5 ετών 4.795.794 4.617.691 10.183.364 9.572.845 (Ποσά σε Ευρώ) Σύνολο συμβατικών ταμιακών ροών 7.22 Υποχρεώσεις παροχών προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Υποχρεώσεις ισολογισμού για : Συνταξιοδοτικές παροχές 1.064.159 1.159.899 746.272 1.159.899 Σύνολο 1.064.159 1.159.899 746.272 1.159.899 Συνταξιοδοτικές παροχές 183.640 102.827 183.640 102.575 Σύνολο 183.640 102.827 183.640 102.575 Χρεώσεις στα αποτελέσματα Αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές (Λοιπά συνολικά έσοδα) Συνταξιοδοτικές παροχές (140.063) (88.091) (140.063) (88.091) Σύνολο (140.063) (88.091) (140.063) (88.091) Τα ποσά που έχουν καταχωρηθεί στον ισολογισμό είναι τα παρακάτω: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Παρούσα αξία Δέσμευσης Καθορισμένων Παροχών Υποχρέωση στον ισολογισμό 1.064.159 1.064.159 - 95 - 31.12.2018 1.159.899 1.159.899 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 746.272 746.272 31.12.2018 1.159.899 1.159.899 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Τα ποσά που έχουν καταχωρηθεί στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων είναι τα παρακάτω: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Κόστος τρέχουσας απασχόλησης Ζημιές από περικοπές Σύνολο περιλαμβανομένο στις παροχές σε εργαζομένους 31.12.2019 31.12.2018 78.960 65.054 - 251 - - 18.558 17.660 18.558 17.660 Κόστος προϋπηρεσίας Τερματικές παροχές 31.12.2018 65.054 Κόστος τρέχουσας απασχόλησης πωληθείσας θυγατρικής Χρηματοοικονομικό κόστος Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 78.960 3.965 - 3.965 - 96.062 - 96.062 - - 5.955 - 5.955 183.640 102.827 183.640 102.575 Η συνολική χρέωση έχει κατανεμηθεί ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Κόστος Πωληθέντων 31.12.2019 31.12.2018 173.321 102.575 167.077 48.182 - 251 9.323 22.321 32.073 Κόστος Πωληθέντων διακοπείσας εκμετάλλευσης Έξοδα διοίκησης Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 10.318 - 7.240 - - 3.079 5.019 183.640 102.827 183.640 102.575 Έξοδα διοίκησης διακοπείσας εκμετάλλευσης Μεταβολή της υποχρέωσης στον ισολογισμό: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Yπόλοιπο έναρξης 1.159.899 183.640 102.575 171.238 75.235 - 251 12.402 27.340 (149.043) (21.679) (149.043) Πώληση θυγατρικής - Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία διακρατούμενα προς πώληση - Απορρόφηση/Μετακίνηση προσωπικού Ομίλου (21.679) (250.725) Υπόλοιπο τέλους - (317.887) (10.227) (179.804) (225.258) Αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές από αλλαγές σε οικονομικές παραδοχές 1.177.321 - - 9.726 44.322 Λοιπά αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές 31.12.2018 1.427.794 Σύνολο χρέωσης στα αποτελέσματα διακοπείσας εκμετάλλευσης Αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές από αλλαγές σε δημογραφικές παραδοχές 31.12.2019 1.159.899 Σύνολο χρέωσης στα αποτελέσματα Πληρωθείσες εισφορές Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 - 9.726 (273.565) - (10.227) 70.669 (225.258) - 92.755 (57.390) 92.755 (57.390) (7.560) (140.063) (30.701) (88.091) (7.560) (140.063) (30.701) (88.091) 1.064.159 1.159.899 746.272 1.159.899 Οι κύριες αναλογιστικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για λογιστικούς σκοπούς είναι οι εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Προεξοφλητικό επιτόκιο 0,80% 1,60% 0,80% 1,60% Πληθωρισμός 1,70% 1,75% 1,70% 1,75% Μελλοντικές αυξήσεις μισθών 1,70% 1,75% 1,70% 1,75% Η ανάλυση ευαισθησίας της παρούσας αξίας στις αλλαγές των κύριων αναλογιστικών παραδοχών έχει ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Επίπτωση στην υποχρέωση παροχών προσωπικού Χρήση 2019 Επίπτωση στην υποχρέωση παροχών προσωπικού Αλλαγή σε Αύξηση Μείωση Αλλαγή σε Αύξηση Μείωση παραδοχή παραδοχής παραδοχής παραδοχή παραδοχής παραδοχής % % % % % % Προεξοφλητικό επιτόκιο 0,50% Μείωση κατά 7,21% Αύξηση κατά 7,21% 0,50% Μείωση κατά 7,21% Αύξηση κατά 7,21% Μελλοντικές αυξήσεις μισθών 0,50% Αύξηση κατά 7,11% Μείωση κατά 7,11% 0,50% Αύξηση κατά 7,11% Μείωση κατά 7,11% - 96 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Μέση αναμενόμενη διάρκεια λήξης της υποχρέωσης παροχών προσωπικού: Συνταξιοδοτικές παροχές 7.23 Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2019 Έτη Έτη 13,61 13,61 Επιχορηγήσεις Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Υπόλοιπο αρχής χρήσεως 38.189 43.645 38.189 43.645 Μεταφορά στα αποτελέσματα Μεταφορά σε περιουσιακά στοιχεία διακρατούμενα προς πώληση (5.456) (5.456) (5.456) (5.456) - - Υπόλοιπο τέλους χρήσεως 32.733 38.189 7.24 (32.733) - - 38.189 Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις Η ανάλυση των υπολοίπων των προμηθευτών & των λοιπών υποχρεώσεων του Ομίλου και της Εταιρείας έχει ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Προμηθευτές 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 97.418.433 99.728.448 91.626.294 99.021.842 4.404.781 11.303.714 4.411.111 11.378.879 35.761.279 68.763.942 34.444.545 59.200.147 Προκαταβολές πελατών - Συνδεδεμένα μέρη 390.000 641.123 412.322 833.173 Ασφαλιστικοί οργανισμοί και λοιπές εισφορές 512.948 608.657 498.953 600.017 Φόροι (εκτός φόρου εισοδήματος) 3.673.528 9.925.699 3.322.789 9.770.392 Δεδουλευμένα έξοδα 2.329.828 3.583.006 2.272.107 1.679.479 721.792 474.982 - 869 3.880.321 5.110.450 3.120.952 4.704.263 Προμηθευτές-συνδεδεμένα μέρη Προκαταβολές πελατών Έσοδα επομένων χρήσεων Λοιπές υποχρεώσεις Λοιπές υποχρεώσεις-Συνδεδεμένα μέρη Σύνολο Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις 586.752 1.701.939 5.018.378 7.850.860 149.679.663 201.841.959 145.127.451 195.039.920 9.277.766 4.811.901 9.277.766 4.388.441 140.401.897 197.030.058 135.849.685 190.651.479 149.679.663 201.841.959 145.127.451 195.039.920 Οι υποχρεώσεις προς προμηθευτές και οι λοιπές υποχρεώσεις εμφανίζονται σημαντικά μειωμένες αφενός λόγω της μείωσης του χρόνου πληρωμής των προμηθευτών και υπεργολάβων, αφετέρου στις αποσβέσεις των προκαταβολών των πελατών σε έργα του αμιγώς κατασκευαστικού κλάδου. Οι προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις αναλύονται στα εξής νομίσματα: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Euro Polish zloti Romanian RON Albanian Lek N. Macedonia MKD Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 146.207.546 195.658.953 141.847.373 190.672.123 1.264.547 1.241.990 1.264.547 1.241.990 208.392 1.816.258 16.353 1.049 567 197 567 197 1.998.611 3.124.560 1.998.611 3.124.560 149.679.663 201.841.959 145.127.451 195.039.920 - 97 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Οι ημερομηνίες λήξης των μακροπρόθεσμων υποχρεώσεων είναι οι εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Μεταξύ 1 και 2 ετών 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 9.277.766 4.811.901 9.277.766 4.388.441 9.277.766 4.811.901 9.277.766 4.388.441 Η πολιτική εξόφλησης υποχρεώσεων προς προμηθευτές είναι οι 120 ημέρες. Οι λήξεις αποπληρωμής των υποχρεώσεων προς προμηθευτές είναι οι παρακάτω: 2019 2018 ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 0 - 120 ημέρες 33.704.459 33.280.258 23.096.734 22.777.839 120 - 365 ημέρες 68.118.756 62.757.147 87.935.428 87.622.881 7.25 Προβλέψεις Οι προβλέψεις που αφορούν τον Όμιλο και την Εταιρεία αναγνωρίζονται εφόσον υπάρχουν παρούσες νομικές ή τεκμαιρόμενες υποχρεώσεις ως συνέπεια παλαιοτέρων γεγονότων, εφόσον υπάρχει πιθανότητα εκκαθάρισής τους μέσω εκροών πόρων και εφόσον η υποχρέωση του ποσού μπορεί να υπολογιστεί αξιόπιστα. Ενδεχόμενες απαιτήσεις δεν αναγνωρίζονται στις οικονομικές καταστάσεις αλλά γνωστοποιούνται εφόσον υπάρχει πιθανότητα εισροής οικονομικών οφελών. ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2018 Χρησιμοποιηθείσες προβλέψεις χρήσεως Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2018 Λοιπές Σύνολο Προβλέψεις 238.036 238.036 (157.604) (157.604) 80.431 80.431 Πρόσθετες προβλέψεις χρήσεως 673.301 673.301 Χρησιμοποιηθείσες προβλέψεις χρήσεως Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 (80.431) 673.301 (80.431) 673.301 Ανάλυση συνολικών προβλέψεων ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) Μακροχρόνιες προβλέψεις Βραχυχρόνιες προβλέψεις Σύνολο 31.12.2019 31.12.2018 - - 673.301 673.301 80.431 80.431 - 98 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.26 Έξοδα ανά κατηγορία Η ανάλυση των εξόδων του Ομίλου ανά κατηγορία έχει ως εξής: Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 01.01 - 31.12.2019 Σημείωση Παροχές σε εργαζομένους 7.35 Κόστος αποθεμάτων αναγνωρισμένο ως έξοδα Αποσβέσεις ενσώματων παγίων 7.3 Κόστος Έξοδα Πωληθέντων διοίκησης 01.01 - 31.12.2018 Σύνολο Κόστος Έξοδα Πωληθέντων διοίκησης Σύνολο 6.993.095 4.417.684 11.410.779 6.944.560 3.781.649 10.726.208 78.873.520 316.730 79.190.250 60.871.346 958 60.872.304 1.184.734 561.938 1.746.671 -Ιδιόκτητα περιουσιακά στοιχεία - - - 1.245.033 495.019 1.740.051 -Μισθωμένα περιουσιακά στοιχεία - - - 156.733 - 156.733 286.678 1.166.190 1.452.868 1.293.989 190.451 1.484.440 1.646.713 245.496 1.892.210 290.038 Αποσβέσεις περιουσιακών στοιχείων με δικαίωμα χρήσης 7.4 Έξοδα επιδιόρθρωσης και συντήρησης ενσώματων παγίων - Αποσβέσεις άϋλων περιουσιακών στοιχείων 7.2 389.498 13.444 402.942 280.994 9.045 Αποσβέσεις επενδυτικών ακινήτων 7.5 - 5.896 5.896 - 5.896 5.896 Αποσβέσεις επενδυτικών ακινήτων leasing 7.5 - 19.409 19.409 - 19.409 19.409 -Οικόπεδα - - - 839.045 - 839.045 -Μηχανήματα - - - 694.953 9.098 704.051 -Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός - - - 513.825 430.249 944.074 - Μεταφορκά μέσα - - - 398.053 282.584 680.637 3.169.741 571.555 3.741.296 - - - 580.945 1.479 582.424 - - - Λειτουργικά ενοίκια μίσθωσης Βραχυπρόθεσμες μισθώσεις Μισθώσεις μικρής αξίας Μεταβλητές πληρωμές μισθωμάτων που δεν περιλαμβάνονται στις υποχρεώσεις από μισθώσεις Διαφήμιση Αμοιβές υπεργολάβων και λοιπών τρίτων Λοιπά (Παροχές τρίτων, διάφορα έξοδα κλπ) Σύνολο 57.613 - 57.613 - - - 66.191 779.454 845.645 118.185 529.322 647.507 159.160.320 5.215.779 164.376.099 128.948.508 5.869.668 134.818.177 8.435.250 3.759.190 12.194.440 7.536.410 3.070.025 10.606.435 260.491.574 17.019.198 277.510.772 210.194.358 14.748.419 224.942.776 Από διακοπείσες δραστηριότητες (Ποσά σε Ευρώ) 01.01 - 31.12.2019 Σημείωση Παροχές σε εργαζομένους Κόστος Έξοδα Πωληθέντων διοίκησης 7.35 Κόστος αποθεμάτων αναγνωρισμένο ως έξοδα Αποσβέσεις ενσώματων παγίων 01.01 - 31.12.2018 Σύνολο Κόστος Έξοδα Πωληθέντων διοίκησης Σύνολο - - - 2.395.778 484.827 - - - 463.681 2.880.605 - - - 943.685 1.739 945.423 - - - 84.393 1.746 86.139 463.681 7.3 -Ιδιόκτητα περιουσιακά στοιχεία Έξοδα επιδιόρθρωσης και συντήρησης ενσώματων παγίων Αποσβέσεις άϋλων περιουσιακών στοιχείων 7.2 - - - 5.023 830 5.853 Αποσβέσεις επενδυτικών ακινήτων 7.5 - - - 61.091 - 61.091 -Οικόπεδα - - - 846.138 286.922 1.133.059 -Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός - - - 40.120 - 40.120 - Μεταφορκά μέσα - - - 12.470 67.149 79.618 Διαφήμιση - - - 5.136 90.527 95.663 Αμοιβές υπεργολάβων και λοιπών τρίτων - - - 1.502.335 402.551 1.904.886 Λοιπά (Παροχές τρίτων, διάφορα έξοδα κλπ) Σύνολο - - - 964.147 1.418.131 2.382.278 - - - 7.323.996 2.754.420 10.078.416 Λειτουργικά ενοίκια μίσθωσης - 99 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Η ανάλυση των εξόδων της Εταιρείας ανά κατηγορία έχει ως εξής: Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) 01.01 - 31.12.2019 Σημείωση Παροχές σε εργαζομένους 7.35 Κόστος αποθεμάτων αναγνωρισμένο ως έξοδα Αποσβέσεις ενσώματων παγίων 7.3 Κόστος Έξοδα Πωληθέντων διοίκησης Έξοδα επιδιόρθρωσης και συντήρησης ενσώματων παγίων Έξοδα Πωληθέντων διοίκησης Σύνολο 3.959.314 9.626.681 5.634.794 3.314.603 8.949.397 71.106.910 308.111 71.415.021 52.263.635 - 52.263.635 732.737 100.597 833.334 - - - - - - 722.730 93.405 816.135 156.733 -Μισθωμένα περιουσιακά στοιχεία 7.4 Κόστος 5.667.367 -Ιδιόκτητα περιουσιακά στοιχεία Αποσβέσεις περιουσιακών στοιχείων με δικαίωμα χρήσης 01.01 - 31.12.2018 Σύνολο - - - 156.733 - 161.218 1.135.662 1.296.880 - - - 1.279.922 178.655 1.458.576 1.634.086 238.075 1.872.161 25.014 Αποσβέσεις άϋλων περιουσιακών στοιχείων 7.2 14.609 9.506 24.116 20.073 4.940 Αποσβέσεις επενδυτικών ακινήτων 7.5 - 5.896 5.896 - 5.896 5.896 Αποσβέσεις επενδυτικών ακινήτων leasing 7.5 - 19.409 19.409 - 19.409 19.409 893.326 Λειτουργικά ενοίκια μίσθωσης -Οικόπεδα - - - 678.774 214.552 -Μηχανήματα - - - 685.841 155 685.997 -Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός - - - 513.825 430.249 944.074 - - - 395.275 262.372 657.647 3.165.557 - 3.165.557 - - - 580.945 570.534 1.151.479 - - - 66.191 707.412 773.603 118.185 519.077 637.262 156.929.111 4.831.072 161.760.184 127.858.186 4.721.844 132.580.030 7.940.839 3.381.695 11.322.535 6.361.174 2.824.757 9.185.931 247.645.407 15.207.864 262.853.271 197.043.313 12.649.334 209.692.647 - Μεταφορκά μέσα Βραχυπρόθεσμες μισθώσεις Μισθώσεις μικρής αξίας Διαφήμιση Αμοιβές υπεργολάβων και λοιπών τρίτων Λοιπά (Παροχές τρίτων, διάφορα έξοδα κλπ) Σύνολο Από διακοπείσες δραστηριότητες Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) 01.01 - 31.12.2019 Σημείωση Παροχές σε εργαζομένους 7.35 Κόστος αποθεμάτων αναγνωρισμένο ως έξοδα Αποσβέσεις ενσώματων παγίων 7.3 -Ιδιόκτητα περιουσιακά στοιχεία Αποσβέσεις περιουσιακών στοιχείων με δικαίωμα χρήσης 7.4 Κόστος Έξοδα Πωληθέντων διοίκησης 01.01 - 31.12.2018 Σύνολο Κόστος Έξοδα Πωληθέντων διοίκησης Σύνολο 1.114.234 367.957 1.482.191 1.036.923 353.326 1.390.249 8.020.581 - 8.020.581 7.007.483 - 7.007.483 441.646 385.760 827.405 - - - 501.247 343.853 845.100 - - 13.958 13.958 14.067 5.169 19.237 10.933 6.234 17.167 35 27 62 220 231 451 -Οικόπεδα - - - 4.560 19 4.579 -Μηχανήματα - - - 21.995 90 22.085 10.539 Έξοδα επιδιόρθρωσης και συντήρησης ενσώματων παγίων Αποσβέσεις άϋλων περιουσιακών στοιχείων 7.2 - Λειτουργικά ενοίκια μίσθωσης - Μεταφορκά μέσα Βραχυπρόθεσμες μισθώσεις Διαφήμιση - - - - 10.539 34.820 - 34.820 - - - - 2.334 2.334 - 4.709 4.709 Αμοιβές υπεργολάβων και λοιπών τρίτων 479.787 - 479.787 332.081 237.154 569.235 Λοιπά (Παροχές τρίτων, διάφορα έξοδα κλπ) 688.310 110.484 798.794 614.202 81.158 695.360 10.793.481 885.688 11.679.169 9.529.645 1.037.313 10.566.958 Σύνολο Οι αμοιβές για την παροχή ελεγκτικών υπηρεσιών (ετήσιου υποχρεωτικού ελέγχου και πρόσθετες) ανέρχονται στο ποσό των € 275 χιλ. περίπου για τον Όμιλο και στο ποσό των € 210 χιλ. περίπου για την Εταιρεία. Εντός της κλειόμενης χρήσης δεν έχουν παρασχεθεί στην Εταιρεία και στον Όμιλο μη ελεγκτικές υπηρεσίες. - 100 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.27 Καθαρή απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Χρηματοοικονομικά στοιχεία επιμετρούμενα στο αποσβεσμένο κόστος Κερδη /(ζημίες) αποτίμησης-απομείωσης εμπορικών απαιτήσεων (589.768) Αντιστροφή προηγούμενης απομείωσης (1.950.747) 189.091 (400.677) (1.950.747) (497.453) (1.950.747) 131.356 (366.097) (1.950.747) Από διακοπείσες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 Χρηματοοικονομικά στοιχεία επιμετρούμενα στο αποσβεσμένο κόστος Κερδη /(ζημίες) αποτίμησης-απομείωσης εμπορικών απαιτήσεων - Αντιστροφή προηγούμενης απομείωσης - 33.051 - (118.852) 7.28 (151.903) Λοιπά έσοδα Τα λοιπά έσοδα του Ομίλου και της Εταιρείας έχουν ως εξής: Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Αλλα χρηματοοικονομικά στοιχεία σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων: - Έσοδα από μερίσματα 6.818 6.461 6.818 6.461 - - 1.699.901 - 5.456 5.456 - - Έσοδα από ενοίκια 606.419 324.283 621.640 617.069 Αποζημειώσεις (ασφαλιστικές κλπ) 105.512 274.278 105.512 274.278 Έσοδα από μισθώσεις εξοπλισμού 16.000 - 16.000 - Έσοδα από παροχή υπηρεσιών προς τρίτους 1.118.764 431.378 1.780.885 581.630 Λοιπά έσοδα Σύνολο 220.343 2.079.311 186.426 1.228.282 217.503 4.448.259 185.580 1.665.019 Έσοδα από μερίσματα θυγατρικών εταιρειών Αποσβέσεις ληφθέντων επιχορηγήσεων (Σημ. 7.23) Από διακοπείσες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Αποσβέσεις ληφθέντων επιχορηγήσεων (Σημ. 7.23) - - 5.456 Έσοδα από ενοίκια - 44.115 - - Έσοδα από παροχή υπηρεσιών προς τρίτους Σύνολο - 6.224 50.339 130.924 136.380 184.275 189.730 - 101 - 5.456 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.29 Λοιπά κέρδη / ζημιές (καθαρά) Τα λοιπά κέρδη/ζημιές του Ομίλου και της Εταιρείας έχουν ως εξής: Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Αλλα χρηματοοικονομικά στοιχεία σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων: - Κέρδη / Ζημιές εύλογης αξίας 90.359 182.154 90.359 182.154 - 236.260 - 236.260 151.893 - - - 52.893 - 52.893 - - - - 5.642.065 - Κέρδη / Ζημιές από πώληση Αναστροφή προηγούμενης απομείωσης παγίων περιουσιακών στοιχείων Κέρδη/(ζημιές) από λύση κοινοπραξιών καθαρής θέσης Κέρδη/(ζημιές) από πώληση συμμετοχών Κέρδη/ (ζημιές) από πώληση ενσώματων παγίων στοιχείων (56.155) Κέρδη/ (ζημιές) από πώληση επενδυτικών ακινήτων (19.512) - Κέρδη/ (ζημιές) από πώληση δικαιωμάτων (λογισμικού) (302) Κέρδη/ζημιές από πώληση/διαγραφή δικαιώματος χρήσης περιουσιακών στοιχείων Έκτακτα κέρδη από εκκαθάριση υποχρεώσεων (56.699) (53.344) (76.879) - - - (302) - 949 - 892 - 1.896.306 1.276.214 1.869.095 157.250 2.135.943 1.621.772 1.956.237 6.140.850 Από διακοπείσες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Αλλα χρηματοοικονομικά στοιχεία σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων: - Κέρδη / Ζημιές από πώληση - Αναστροφή προηγούμενης απομείωσης παγίων περιουσιακών στοιχείων - (14.802) - 151.893 - - Κέρδη/(ζημιές) από πώληση συμμετοχών - 165.764 - - Κέρδη/ (ζημιές) από πώληση ενσώματων παγίων στοιχείων - - - Έκτακτα κέρδη από εκκαθάριση υποχρεώσεων - 85.203 - - - 236.164 151.893 - 7.30 (1) - Χρηματοοικονομικό κόστος (καθαρό) Το χρηματοοικονομικό κόστος του Ομίλου και της Εταιρείας έχει ως εξής: Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Έξοδα τόκων - Τραπεζικά δάνεια (3.489.485) (2.188.431) (3.489.485) (2.781.588) - Ομολογιακό δάνειο (1.367.674) (1.530.048) (1.333.239) (1.530.048) (728.266) (96.044) (701.476) (96.044) (5.129.014) (3.790.013) (5.032.366) (4.175.875) (196.075) (85.708) (196.075) (85.708) (49.278) (93.261) (536.073) (622.099) - Υποχρεώσεις μίσθωσης - Εγγυητικές - Τόκοι προκαταβολών πελατών - Τόκοι προεξόφλησης απαιτήσεων - Λοιπά - Καθαρά κέρδη/(ζημιές) από συναλλαγματικές διαφορές - Έσοδα τόκων Σύνολο (522.482) (677.610) (648) (38.897) (11.031) (2.602) (11.496.513) (8.444.502) (11.286.154) (9.349.475) 1.902.058 1.223.972 755.592 1.225.433 8.153 363.344 8.153 356.548 1.232.125 1.118.936 1.233.586 2.258.606 (10.264.388) (7.325.566) (10.052.568) (7.090.869) - Πιστωτικοί τόκοι προεξόφλησης απαιτήσεων Έσοδα Τόκων - - 102 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Από διακοπείσες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Έξοδα τόκων - Τραπεζικά δάνεια - (1.770.591) - - Ομολογιακό δάνειο - (205.429) - - Υποχρεώσεις μίσθωσης - - - Τόκοι δανείων από τρίτους - (1.118.793) - Λοιπά - (145.277) (3.240.090) - (1.832) - - - (1.832) - - Έσοδα τόκων - 62.991 - - - Πιστωτικοί τόκοι προεξόφλησης απαιτήσεων - 3.218 - - Έσοδα Τόκων Σύνολο - 7.31 - 66.209 (3.173.882) - - (1.832) - Φόρος Εισοδήματος O Φόρος εισοδήματος του Ομίλου και της Εταιρείας έχει ως εξής: Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Φόρος χρήσης (9.486) (414.901) Αναβαλλόμενος φόρος (Σημ. 7.10) (1.680.045) (2.970.311) (1.953.667) 44.417 (3.225.299) (289.299) Σύνολο (1.689.531) (3.385.213) (1.909.250) (3.514.598) Από διακοπείσες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Φόρος χρήσης - (393.242) Αναβαλλόμενος φόρος (Σημ. 7.10) - (383.352) (2.471) - 248.606 - Σύνολο - (776.595) (2.471) 248.606 Οι χρήσεις για τις οποίες η Εταιρεία και οι θυγατρικές της εταιρείες δεν έχουν ελεγχθεί και ως εκ τούτου οι φορολογικές τους υποχρεώσεις για τις χρήσεις αυτές δεν έχουν καταστεί οριστικές παρουσιάζονται στη σημείωση 7.38. Για τις χρήσεις 2014-2018 η μητρική εταιρία, καθώς και εταιρείες του Ομίλου στην Ελλάδα οι οποίες έχουν υπαχθεί στο φορολογικό έλεγχο των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών που προβλέπεται από τις διατάξεις του άρθρου 65Α Ν.4174/2013, έλαβαν Πιστοποιητικό Φορολογικής Συμμόρφωσης χωρίς να προκύψουν ουσιαστικές διαφορές όσον αφορά το έξοδο φόρου και την αντίστοιχη πρόβλεψη που είχε αναγνωριστεί στις ετήσιες οικονομικές καταστάσεις των χρήσεων αυτών. Ο φορολογικός έλεγχος των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών για τη χρήση 2019, βάσει των διατάξεων του Ν.4174/2013, άρθρο 65Α, παρ.1, όπως ισχύει, βρίσκεται σε εξέλιξη και το σχετικό φορολογικό πιστοποιητικό προβλέπεται να χορηγηθεί μετά τη δημοσίευση των οικονομικών καταστάσεων χρήσεως 2019. Σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4174/2013 άρθρο 65Α παρ. 1, όπως ισχύει μετά την ψήφιση του νόμου 4410/2016 (άρθρο 56) ο έλεγχος και η έκδοση των φορολογικών πιστοποιητικών, ισχύει για τις χρήσεις 2016 και εφεξής, σε προαιρετική βάση. Σε κάθε περίπτωση και σύμφωνα με την ΠΟΛ 1006/2016 δεν εξαιρούνται από τη διενέργεια τακτικού φορολογικού ελέγχου από τις αρμόδιες φορολογικές αρχές οι εταιρείες για τις οποίες εκδίδεται έκθεση φορολογικής συμμόρφωσης χωρίς επισημάνσεις για τις χρήσεις από το 2014 και μετά. Συνεπώς οι φορολογικές υποχρεώσεις για τις χρήσεις αυτές δεν έχουν καταστεί οριστικές. Η Διοίκηση του Ομίλου εκτιμά ότι κατά την ολοκλήρωση του φορολογικού ελέγχου δεν θα προκύψουν πρόσθετες φορολογικές υποχρεώσεις που θα έχουν ουσιώδη επίδραση πέραν από αυτές που καταχωρήθηκαν και που απεικονίζονται στις οικονομικές καταστάσεις. - 103 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Ο φόρος επί των ζημιών του Ομίλου και της Εταιρείας, διαφέρει από το θεωρητικό ποσό που θα προέκυπτε εάν εφαρμοστεί ο ονομαστικός φορολογικός συντελεστής που ισχύει στην χώρα στην οποία έχει έδρα η Εταιρεία, ως ακολούθως: Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Κέρδη/(ζημίες) προ φόρων 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 2.265.070 Φόρος υπολογισμένος με βάση τον ισχύοντα φορολογικό συντελεστή για τα κέρδη Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - (543.617) Εισόδημα που δεν υπόκειται σε φόρο 567.836 5.451.762 6.649.218 (164.672) (1.308.423) (1.928.273) - Έξοδα που δεν εκπίπτουν για φορολογικούς σκοπούς - (1.347.258) (4.166.799) (1.548.232) (1.203.130) Διαφορές φορολογικών συντελεστών 247.033 Λοιποί Φόροι (45.689) (71.003) (38.489) (66.269) (1.689.531) (3.385.213) (1.909.250) (3.514.598) Φόροι 1.017.261 407.976 577.917 (316.927) Από διακοπείσες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 (Ζημίες)/κέρδη προ φόρων - (1.843.685) (333.522) (130.333) 534.669 80.045 37.796 - - Φόρος υπολογισμένος με βάση τον ισχύοντα φορολογικό συντελεστή για τα κέρδη - Εισόδημα που δεν υπόκειται σε φόρο - Έξοδα που δεν εκπίπτουν για φορολογικούς σκοπούς - Διαφορές φορολογικών συντελεστών - Λοιποί Φόροι - (11.900) Φόροι - (776.595) (1.299.363) - (82.517) - (8.676) - 219.486 - - (2.471) 248.606 7.32 Κέρδη/(ζημίες) ανά μετοχή Για τον προσδιορισμό των κερδών/(ζημιών) ανά μετοχή χρησιμοποιήθηκε ο μέσος σταθμισμένος αριθμός τους επί του συνόλου των μετοχών (κοινές μετοχές). Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Μέσος σταθμισμένος αριθμός μετοχών Κέρδη/(ζημίες) προ φόρων Φόρος εισοδήματος Καθαρές ζημίες χρήσης μετά από φόρους από συνεχιζόμενες δραστηριότητες 30.467.156 30.475.156 31.12.2018 31.12.2019 30.467.156 30.475.156 01.01 - 01.01 - 01.01 - 01.01 - 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 2.265.070 (1.689.531) 575.539 5.451.762 6.649.218 (3.385.213) 567.836 (1.909.250) (3.514.598) (2.817.377) 3.542.511 3.134.619 - 13.320.980 575.539 10.503.603 3.206.518 3.252.893 766.142 (2.576.036) 3.542.511 3.134.619 (241.341) - - Κέρδη/(ζημίες) μετά από φόρους από διακοπείσες δραστηριότητες Καθαρά κέρδη/(ζημιές) χρήσεως (συνεχιζόμενες και διακοπείσες δραστηριότητες) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 (335.994) 118.273 Κατανεμημένα σε: Συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ιδιοκτήτες της Μητρικής Μη ελέγχουσες συμμετοχές (190.603) Διακοπείσες δραστηριότητες Ιδιοκτήτες της Μητρικής - 15.632.694 Μη ελέγχουσες συμμετοχές - (2.311.714) Βασικά κέρδη/(ζημίες) ανά μετοχή 0,0251 0,4284 Συνεχιζόμενες δραστηριότητες 0,0251 Διακοπείσες δραστηριότητες 0,0000 0,0251 - 104 - (335.994) 118.273 0,1163 0,1029 -0,0845 0,1163 0,1029 0,5130 -0,0110 0,0039 0,4284 0,1052 0,1067 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.33 Επιμέτρηση εύλογης αξίας χρηματοοικονομικών μέσων Ο Όμιλος χρησιμοποιεί την παρακάτω ιεραρχία για τον καθορισμό και την γνωστοποίηση της εύλογης αξίας των χρηματοοικονομικών μέσων ανά μέθοδο αποτίμησης: Επίπεδο 1: Με βάση διαπραγματεύσιμες (μη προσδιορισμένες) τιμές σε ενεργές αγορές για όμοια περιουσιακά στοιχεία ή υποχρεώσεις. Επίπεδο 2: Με βάση τεχνικές αποτίμησης για τις οποίες όλα τα δεδομένα που έχουν σημαντική επίδραση στην εύλογη αξία είναι ορατά, είτε άμεσα είτε έμμεσα. Επίπεδο 3: Με βάση τεχνικές αποτίμησης που χρησιμοποιούν δεδομένα που έχουν σημαντική επίδραση στην εύλογη αξία και δεν βασίζονται σε εμφανή δεδομένα της αγοράς. Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 (Ποσά σε Ευρώ) Επίπεδο 1 Επίπεδο 3 Χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού αποτιμώμενα σε εύλογες αξίες Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων Χρηματοοικονομικά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων 1.224.594 21.317.736 307.515 1.532.109 359.202 21.676.939 Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2018 (Ποσά σε Ευρώ) Επίπεδο 1 Επίπεδο 3 Χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού αποτιμώμενα σε εύλογες αξίες Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων Χρηματοοικονομικά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων 362.786 769.093 217.155 579.942 359.202 1.128.295 Ο Όμιλος δεν έχει προβεί σε μεταφορές μεταξύ επιπέδων αποτίμησης. Η λογιστική αξία των παρακάτω κατηγοριών ενεργητικού και υποχρεώσεων προσεγγίζουν την εύλογη αξία αυτών: - Πελάτες και λοιπές απαιτήσεις - Βραχυπρόθεσμος δανεισμός - Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις - Μακροπρόθεσμος δανεισμός - Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα 7.34 Κοινοπραξίες/Από κοινού δραστηριότητες που ενοποιούνται με αναλογική ενοποίηση Τα παρακάτω ποσά αντιπροσωπεύουν στοιχεία ενεργητικού, υποχρεώσεων, εσόδων και εξόδων και μερίδιο αποτελεσμάτων της Εταιρίας και του Ομίλου σε κοινοπραξίες /κοινές δραστηριότητες. Οι κοινοπραξίες/από κοινού δραστηριότητες αναφέρονται αναλυτικά στη σημ. 5.34 «Δομή Ομίλου». ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 31.12.2018 Απαιτήσεις: Mη κυκλοφορούν ενεργητικό Κυκλοφορούν ενεργητικό 60.618 20.014.931 20.075.549 68.983 13.787.131 13.856.114 Yποχρεώσεις Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις Καθαρή θέση Έσοδα Έξοδα Κέρδη/ ζημιές (μετά φόρων) 404.705 362.319 19.433.708 19.838.413 14.161.994 14.524.312 237.136 (668.199) 6.483.308 7.937.562 (6.198.639) 284.669 (9.228.625) (1.291.063) - 105 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.35 Παροχές σε εργαζομένους Ο αριθμός των εργαζομένων από συνεχιζόμενες δραστηριότητες στις 31 Δεκεμβρίου 2019 και 31 Δεκεμβρίου 2018 αντίστοιχα είναι: Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ Ο αριθμός των εργαζομένων είναι: Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 351 416 292 349 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Διοικητικό (υπαλληλικό) 106 116 102 107 Εργατοτεχνικό προσωπικό 245 300 190 242 (ανά κατηγορία) Από διακοπείσες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ Ο αριθμός των εργαζομένων ήταν: Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ - 66 50 51 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Διοικητικό (υπαλληλικό) - 25 2 2 Εργατοτεχνικό προσωπικό - 41 48 49 31.12.2018 31.12.2019 (ανά κατηγορία) Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 (Ποσά σε Ευρώ) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 Μισθοί και ημερομίσθια 8.874.466 8.387.408 7.453.949 6.981.055 Έξοδα κοινωνικής ασφάλισης 2.352.673 2.236.225 2.001.494 1.893.107 183.640 11.410.779 102.575 10.726.208 171.238 9.626.681 75.235 8.949.397 Συνταξιοδοτικό κόστος προγραμμάτων καθορισμένων παροχών Σύνολο Από διακοπείσες δραστηριότητες Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Μισθοί και ημερομίσθια - 2.311.751 1.165.839 1.080.267 Έξοδα κοινωνικής ασφάλισης - 568.602 303.950 282.642 Συνταξιοδοτικό κόστος προγραμμάτων καθορισμένων παροχών Σύνολο - 251 2.880.605 12.402 1.482.191 27.340 1.390.249 7.36 Ενδεχόμενες υποχρεώσεις – απαιτήσεις, δεσμεύσεις Πληροφορίες σχετικά με ενδεχόμενες υποχρεώσεις α) Εγγυητικές Επιστολές Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Εγγυητικές επιστολές καλής εκτέλεσης 103.396.261 120.876.298 97.366.261 114.846.298 Χορηγηθείσες εγγυήσεις προκαταβολής 40.535.406 70.236.137 35.647.968 65.348.699 Εγγυητικές καλής πληρωμής 11.432.469 18.040.086 11.432.469 18.040.086 Άλλες εγγυήσεις 2.700.529 443.342 2.700.529 443.342 Εγγυητικές καλής λειτουργίας 8.141.941 1.089.772 8.141.941 1.089.772 24.418.657 17.880.889 24.418.657 17.880.889 1.226.160 191.851.423 3.276.636 231.843.160 1.226.160 180.933.985 3.276.636 220.925.722 Εγγυητικές συμμετοχής Εγγυήσεις σε τράπεζες για λογαριασμό συνδεμένων - 106 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 β) Εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις Η εταιρεία Intracom Telecom άσκησε σε προηγούμενο χρόνο ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών κατά της Εταιρείας, της θυγατρικής της Rural Connect καθώς και της μητρικής της Ιntracom Holdings, τρείς αγωγές με τις οποίες ζητά: (i) να υποχρεωθούν οι τρείς ανωτέρω εταιρείες και να αναγνωρισθεί ότι υπέχουν υποχρέωση να της καταβάλλουν ως ποινικές ρήτρες και αναπόδεικτη αποζημίωση το συνολικό ποσόν των € 4,5 εκ. η Intrakat, των € 2 εκ. η Intracom Holdings και του € 1 εκ. η Rural Connect για αποδιδόμενες δήθεν παραβάσεις κατ’ ιδίαν συμβατικών όρων της από 1.10.2014 σύμβασης μεταξύ αυτών και της ενάγουσας. (ii) να καταδικασθεί η Εταιρεία να της καταβάλλει το συνολικό ποσό των € 4,9 εκ., ως ανεξόφλητο και οφειλόμενο εργολαβικό αντάλλαγμα σύμβασης υπεργολαβίας και (iii) να υποχρεωθούν να της καταβάλλουν η Εταιρεία και η θυγατρική Rural Connect, από κοινού και εις ολόκληρον έκαστη, ποσό € 11,4 εκ. περίπου, ως οφειλόμενο (λόγω καταγγελίας) εργολαβικό αντάλλαγμα σύμβασης υπεργολαβίας και ποσό 200 χιλ. € ως χρηματική ικανοποίηση από ηθική βλάβη. Επί των αγωγών εκδόθηκαν αποφάσεις του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών (2017) και του Εφετείου Αθηνών (2020), δυνάμει των οποίων οι ως άνω υποθέσεις παραπέμφθηκαν στο αρμόδιο Διαιτητικό Δικαστήριο λόγω σχετικής ρήτρας στις συμβάσεις. Αντίστοιχα, η Εταιρεία από κοινού με τις εταιρείες Intracom Holdings και Rural Connect έχει ασκήσει τρείς διαιτητικές προσφυγές προκειμένου να αναγνωρισθεί η νομιμότητα της καταγγελίας της σύμβασης με την Intracom Telecom, να αναγνωρισθεί ότι ουδεμία υποχρέωση προς αποζημίωση υφίσταται έναντι της Intracom Telecom και να αναγνωριστεί ότι η Intracom Telecom οφείλει να καταβάλλει στις ενάγουσες ως εις ολόκληρον δανείστριες, το ποσό των € 10 εκ. από καταπεσούσες ποινικές ρήτρες. Ήδη έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία συγκρότησης των αρμόδιων διαιτητικών οργάνων με πρωτοβουλία της Εταιρείας και αναμένεται να εκκινήσει η διεξαγωγή της διαιτητικής διαδικασίας. Η Intracom Telecom άσκησε σε μεταγενέστερο χρόνο αγωγή ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών με την οποία η τελευταία ζητά να καταδικασθεί η Εταιρεία στην καταβολή του ποσού των € 1,18 εκ. εντόκως και νομιμοτόκως ως αποζημίωση λόγω της άρνησης επιστροφής εγγυητικής επιστολής από την εκτέλεση σύμβασης υπεργολαβίας. Επί της αγωγής αυτής αναμένεται η έκδοση απόφασης. Κατ’ εκτίμηση των νομικών συμβούλων η πιθανότητα απόρριψης των απαιτήσεων της εταιρείας Intracom Telecom διαγράφεται σαφέστατα πιο ισχυρή από την όποια πιθανότητα ευδοκίμησης αυτών. Πληροφορίες σχετικά με ενδεχόμενες απαιτήσεις α) Εγγυητικές Επιστολές Ο ΟΜΙΛΟΣ (Ποσά σε Ευρώ) 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Εγγυητικές επιστολές καλής πληρωμής από πελάτες 286.403 33.000 86.403 33.000 Εγγυητικές επιστολές καλής εκτέλεσης προμηθευτών 13.904.925 16.281.220 13.904.925 16.281.220 Χορηγηθείσες εγγυήσεις προκαταβολής 11.275.273 25.466.601 11.297.392 27.611.612 11.275.273 25.266.601 11.297.392 27.611.612 7.37 Συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη Στους παρακάτω πίνακες παρατίθενται πληροφορίες για τις συναλλαγές του Ομίλου και της Εταιρείας με συνδεδεμένα μέρη. Οι συναλλαγές στις περιπτώσεις που αφορούν συμβάσεις έργων, πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών και έσοδα από ενοίκια και τόκους πραγματοποιούνται με όρους αγοράς. Στις περιπτώσεις που αφορούν συμβάσεις έργων και υπεργολαβίες με συνδεδεμένα μέρη, ζητούνται και λαμβάνονται οι απαραίτητες εγγυητικές επιστολές καλής εκτέλεσης ή προκαταβολών, οι οποίες ζητούνται και λαμβάνονται συνήθως και από τέτοιου είδους συνεργασίες με τρίτα μέρη. Ο διακανονισμός των οφειλών των συνδεδεμένων μερών γίνεται πάντα σύμφωνα με τα οριζόμενα στις συμβάσεις συνεργασίας και με όρους οι οποίοι δεν διαφέρουν από τους όρους σε ανάλογες συνεργασίες με τρίτα μέρη. Διευκρινίζεται ότι τα ποσά των απαιτήσεων και υποχρεώσεων, εσόδων και δαπανών, όσον αφορά την εταιρεία Intrasoft International SA, σχετίζονται με τρέχοντα υπόλοιπα λογαριασμού και προκαταβολών, δεδομένου ότι η παραπάνω εταιρεία λειτουργεί ως υπεργολάβος της Intrakat του έργου των ευρυζωνικών υποδομών Rural. Αντίστοιχη είναι και η σχέση με την εταιρεία Rural Connect η οποία αναπτύσσει το έργο ΣΔΙΤ Rural – Ζώνη 2 με αποκλειστικό κατασκευαστή την Intrakat. Επίσης η εταιρεία Advance Transport Telematics AE κατασκεύασε και - 107 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 λειτουργεί το έργο Τηλεματική του ΟΑΣΑ με κατασκευαστές την Intrasoft και την Intrakat, ενώ η εταιρεία ΣΙΡΡΑ Α.Ε. κατασκεύασε το έργο Υλοποίηση Μονάδας Επεξεργασίας Απορριμμάτων Νομού Σερρών. Όσον αφορά τα κονδύλια των εταιρειών Intradevelopment, Αναπτυξιακή Κυκλάδων ΑΕ, Ιντρα-Κυκλάδες ΑΕ, ΙντραΑθηναϊκή Ξενοδοχειακή ΑΕ, σχετίζονται με προσωρινές χρηματοδοτήσεις και με το κατασκευαστικό αντικείμενο που εκτελεί η Intrakat επί των ακινήτων των εταιρειών αυτών. Ο διακανονισμός των απαιτήσεων αναμένεται να συντελεστεί με την ολοκλήρωση των έργων που εκτελούνται σε σχέση με τις παραπάνω εταιρείες. Τα υπόλοιπα των συναλλαγών με την εταιρεία Fracasso Hellas αφορούν συναλλαγές που πραγματοποιεί η Intrakat στα πλαίσια εκτέλεσης συμβάσεων μεταλλικών κατασκευών. Επίσης, τα ποσά που αναφέρονται για την εταιρεία ΚΕΚΡΟΨ Α.Ε. αφορούν προκαταβολή βάσει ιδιωτικού προσυμφώνου πώλησης οικοπέδου. Η συναλλαγή με την Intracom Holdings αφορά κυρίως την ολοκλήρωση της μεταβίβασης περιουσιακών στοιχείων σε εκτέλεση αποφάσεων Τακτικών Γενικών Συνελεύσεων (βλπ. σημείωση 7.8). Οι παραπάνω διευκρινήσεις ισχύουν για τις συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη όσον αφορά την Εταιρεία και τον Όμιλο. Ποσά χρήσης 2019 Ο ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΕΣΟΔΑ ΔΑΠΑΝΕΣ ΜΗΤΡΙΚΗ 16.173 INTRACOM HOLDINGS 1.878.864 - 22.155.360 2.308.115 - 150.027 - 18.823 - 11.219 24.329 3.176.666 - 2.222.037 - ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ADVANCED TRANSPORT TELEMATICS Α.Ε. FRACASSO HOLDINGS D.O.O. ΣΙΡΡΑ ΑΕ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Ν. ΣΕΡΡΩΝ ΕΛΜΕΑΣ ΑΕ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΕΡΡΩΝ ΚΙΝΗΤΗ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Α.Ε. 8.182 - 6.598 - 308.757 - - - MESTROLIO ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ & ΒΙΟΜΕΘΑΝΙΟΥ ΙΝΤΡΑ ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧ/ΚΗ ΑΕ Σύνολο 13.144 382.470 10.600 - 1.567.929 - 874.189 - 7.401.615 382.470 3.274.671 24.329 ΛΟΙΠΕΣ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΕΣ Κ-WIND ΚΙΘΑΙΡΩΝΑΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 105.107 440.000 1.200 50.000 INTRAPOWER Α.Ε. 4.639.283 207.175 628.547 1.865.499 INTRADEVELOPMENT Α.Ε. 1.347.060 1.023 517.321 - 379.512 - 22.118 - 2.764 - - 13.501 45.722 - ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΚΥΚΛΑΔΩΝ Α.Ε. ΙΝΤΡΑ-ΚΥΚΛΑΔΕΣ Α.Ε. INTRA-BLUE A.E. (έως την ημερομηνία πώλησης) ΚΕΚΡΟΨ Α.Ε. 299.472 - - - - 525.613 - 6.844 55.433 3.628.397 275.343 1.712.984 - 918 - 460 2.882.720 207.728 470.673 51.766 9.711.351 5.010.853 1.974.426 3.687.554 INTRALOT OPERATIONS LTD INTRASOFT INTERNATIONAL S.A. ΙΝΤΡΑΚΟΜ Α.Ε. ΑΜΥΝΤΙΚΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΛΟΙΠΕΣ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΕΣ Σύνολο ΟΡΓΑΝΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ ΚΑΙ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ 405.728 28.771 214.806 1.004.320 17.534.868 7.300.958 5.463.903 26.871.563 Οι παραπάνω συναλλαγές αφορούν σε: Έσοδα από πωλήσεις παγίων (ιδιοχρησιμοποιούμενα, επενδυτικά) 6.598 Έσοδα από συμβάσεις έργων 2.456.167 Έσοδα από πωλήσεις αγαθών-υπηρεσιών 1.436.502 Έσοδα από ενοίκια 525.977 Έσοδα από τόκους 1.038.660 5.463.903 Αγορές και προκαταβολές παγίων Αγορές αγαθών Υπεργολαβίες Έξοδα τόκων Αγορές υπηρεσιών 173.992 18.320 1.622.461 90.329 2.769.669 Αγορές Χρηματοοικονομικών Στοιχείων 21.192.471 Αμοιβές Διευθυντικών στελεχών και Μελών της Διοίκησης 1.004.320 26.871.563 - 108 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Απαιτήσεις από την μητρική Ιntracom Holdings 16.173 Απαιτήσεις από συγγενείς εταιρείες 7.401.615 Απαιτήσεις από λοιπές συνδεδεμένες 9.711.351 Απαιτήσεις από Διευθυντικά στελέχη και Μέλη της Διοίκησης 405.728 17.534.868 Υποχρεώσεις στην μητρική Intracom Holdings 1.878.864 Υποχρεώσεις σε συγγενείς εταιρείες 382.470 Υποχρεώσεις σε λοιπές συνδεδεμένες 5.010.853 Υποχρεώσεις σε Διευθυντικά στελέχη και Μέλη της Διοίκησης 28.771 7.300.958 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΕΣΟΔΑ ΔΑΠΑΝΕΣ ΜΗΤΡΙΚΗ 16.173 1.878.864 - 22.155.360 INTRACOM CONSTRUCT 1.329.700 RURAL CONNECT ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ Α.Ε. 7.493.215 268.733 - - 9.362 1.721.258 INTRAKAT INTERNATIONAL LTD - - 4.428.978 1.699.901 FRACASSO HELLAS A.E - - 40.940 - 411.445 ΒΗΤΑ Π Κ ΙΚΑΤ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε. 132.912 12.959 104.352 - ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗΣ ΣΤΑΘΜΕΥΣΗΣ ΘΕΣΑΛΛΟΝΙΚΗΣ Α.Ε. 341.918 - 840 - INTRACOM HOLDINGS ΘΥΓΑΤΡΙΚΕΣ 758.261 - 602.002 - 10.056.006 4.760.972 4.128.352 411.445 3.060.981 - 2.943.021 - 3.060.981 - 2.943.021 - ADVANCED TRANSPORT TELEMATICS Α.Ε. 2.308.115 - 150.027 - ΣΙΡΡΑ ΑΕ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Ν. ΣΕΡΡΩΝ ΕΛΜΕΑΣ ΑΕ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΕΡΡΩΝ 3.176.666 - 2.222.037 - ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗΣ ΣΤΑΘΜΕΥΣΗΣ Α.Ε. Σύνολο ΔΙΑΚΟΠΕΙΣΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ FRACASSO HELLAS A.E Σύνολο ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ΚΙΝΗΤΗ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Α.Ε. 8.182 - 6.598 - 308.757 - - - 13.144 1.567.929 382.470 - 10.600 874.189 - 7.382.793 382.470 3.263.451 - MESTROLIO ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ & ΒΙΟΜΕΘΑΝΙΟΥ ΙΝΤΡΑ ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧ/ΚΗ ΑΕ Σύνολο ΛΟΙΠΕΣ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΕΣ 105.107 440.000 1.200 50.000 INTRAPOWER Α.Ε. 4.619.283 207.115 628.547 1.865.499 INTRADEVELOPMENT Α.Ε. 1.347.060 - 517.321 - 379.512 - 22.118 - 2.764 - - 13.501 45.722 - Κ-WIND ΚΙΘΑΙΡΩΝΑΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΚΥΚΛΑΔΩΝ Α.Ε. ΙΝΤΡΑ-ΚΥΚΛΑΔΕΣ Α.Ε. INTRA-BLUE A.E. (έως την ημερομηνία πώλησης) ΚΕΚΡΟΨ Α.Ε. INTRASOFT INTERNATIONAL S.A. 299.472 - - - 55.433 3.593.787 275.343 1.712.935 - 266.000 - - 2.881.758 208.646 470.673 51.476 9.690.390 4.715.547 1.974.426 3.679.910 INTRALOT OPERATIONS LTD ΛΟΙΠΕΣ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΕΣ Σύνολο ΟΡΓΑΝΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ ΚΑΙ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ 405.728 28.771 214.806 1.004.320 30.612.070 11.766.624 12.524.056 27.251.036 - 109 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Οι παραπάνω συναλλαγές αφορούν σε: Έσοδα από πωλήσεις παγίων (ιδιοχρησιμοποιούμενα, επενδυτικά) Έσοδα από συμβάσεις έργων 6.598 4.119.045 Έσοδα από πωλήσεις αγαθών-υπηρεσιών 2.129.531 Έσοδα από πωλήσεις αγαθών-υπηρεσιών διακοπ. εκμ/σης 2.943.021 Έσοδα από ενοίκια Έσοδα από μερίσματα Έσοδα από τόκους Αγορές και προκαταβολές παγίων Αγορές αγαθών Υπεργολαβίες 531.809 1.699.901 1.094.151 12.524.056 173.992 388.692 1.622.461 Έξοδα μισθώσεων εξοπλισμού 30.636 Έξοδα τόκων 83.486 Αγορές υπηρεσιών 2.754.978 Αγορές Χρηματοοικονομικών Στοιχείων 21.192.471 Αμοιβές Διευθυντικών στελεχών και Μελών της Διοίκησης 1.004.320 27.251.036 Απαιτήσεις από την μητρική Ιntracom Holdings Απαιτήσεις από θυγατρικές 16.173 10.056.006 Απαιτήσεις διακ. εκμ/σης από θυγατρικές 3.060.981 Απαιτήσεις από συγγενείς εταιρείες 7.382.793 Απαιτήσεις από λοιπές συνδεδεμένες 9.690.390 Απαιτήσεις από Διευθυντικά στελέχη και Μέλη της Διοίκησης 405.728 30.612.070 Υποχρεώσεις στην μητρική Intracom Holdings 1.878.864 Υποχρεώσεις σε θυγατρικές 4.760.972 Υποχρεώσεις σε συγγενείς εταιρείες Υποχρεώσεις σε λοιπές συνδεδεμένες Υποχρεώσεις από Διευθυντικά στελέχη και Μέλη της Διοίκησης 382.470 4.715.547 28.771 11.766.624 Οι αμοιβές των διευθυντικών στελεχών και μελών της Διοίκησης (αμοιβές εξαρτημένης εργασίας) για την χρήση 2019 ανήλθαν σε € 1.004.320. Κατά την εταιρική χρήση 2019 δεν καταβλήθηκαν αμοιβές σε Μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου για τη συμμετοχή τους στις συνεδριάσεις του Δ.Σ. και τις Επιτροπές του . - 110 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Ποσά χρήσης 2018 Ο ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΕΣΟΔΑ ΔΑΠΑΝΕΣ ΜΗΤΡΙΚΗ 21.333.434 INTRACOM HOLDINGS 2.451.711 22.195.165 1.923.190 2.308.115 - 158.437 - 54.941 - 2.703 - 2.934.652 254.453 5.755.137 43.771 308.757 - 8.400 - 5.606.465 254.453 5.924.676 43.771 ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ADVANCED TRANSPORT TELEMATICS Α.Ε. FRACASSO HOLDINGS D.O.O. ΣΙΡΡΑ ΑΕ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Ν. ΣΕΡΡΩΝ ΚΙΝΗΤΗ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Α.Ε. Σύνολο ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΕΣ (ΚΑΘΑΡΗΣ ΘΕΣΗΣ) Κ/Ξ ΟΛΥΜΠ.- ΜΟΧΛΟΣ-CYBARCO-ΑΘΗΝ.-Ι.Κ. (ΠΑΝΘΕΣΣΑΛΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ Ν.ΙΩΝΙΑΣ ΒΟΛΟΥ) Σύνολο 5.392 75.353 - - 5.392 75.353 - - ΛΟΙΠΕΣ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΕΣ 103.619 390.000 80.715 - 4.536.292 2.627 223.208 375.252 11.368.076 25.023 120.530 - 360.127 - 3.633 - 1.955.448 - 279.667 - 219.934 - 2.287 - 2.242.816 - 26.815 - - - 14.512 - ΙΝΤΡΑ ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧ/ΚΗ ΑΕ 578.057 - 231.207 - ΚΕΚΡΟΨ Α.Ε. 615.472 - 2.388 - Κ-WIND ΚΙΘΑΙΡΩΝΑΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ INTRAPOWER Α.Ε. INTRADEVELOPMENT Α.Ε. ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΚΥΚΛΑΔΩΝ Α.Ε. ΑΛΦΑ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΚΥΚΛΑΔΩΝ Α.Ε. ΙΝΤΡΑ-ΚΥΚΛΑΔΕΣ Α.Ε. INTRA-BLUE A.E. ΙΝΤΡΑ-ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ Α.Ε. INTRALOT A.E. - - 68.521 - INTRALOT OPERATIONS LTD - 518.769 - 6.844 3.204.450 9.657.287 586.221 2.715.293 - 347 468.109 280 2.346.658 390.535 111.352 47.398 27.530.948 10.984.588 2.219.165 3.145.066 INTRASOFT INTERNATIONAL S.A. ΙΝΤΡΑΚΟΜ Α.Ε. ΑΜΥΝΤΙΚΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΛΟΙΠΕΣ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΕΣ Σύνολο ΟΡΓΑΝΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ ΚΑΙ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ 357.376 133.438 75.992 1.229.885 54.833.615 13.899.544 30.414.999 6.341.912 Οι παραπάνω συναλλαγές αφορούν σε: Έσοδα από πωλήσεις παγίων (ιδιοχρησιμοποιούμενα, επενδυτικά) Έσοδα από συμβάσεις έργων 5.943.837 Έσοδα από πωλήσεις αγαθών-υπηρεσιών 1.653.381 Έσοδα από ενοίκια 242.945 Έσοδα από τόκους 488.595 Πώληση θυγατρικών 22.086.000 Πώληση Χρηματοοικονομικών Στοιχείων 240 30.414.999 Αγορές και προκαταβολές παγίων Υπεργολαβίες Έξοδα ενοικίων 19.889 2.575.872 282.967 Έξοδα τόκων Αγορές υπηρεσιών Αγορές Χρηματοοικονομικών Στοιχείων Αμοιβές Διευθυντικών στελεχών και Μελών της Διοίκησης Απαιτήσεις από την μητρική Ιntracom Holdings Απαιτήσεις από συγγενείς εταιρείες 61.978 1.402.228 769.093 1.229.885 6.341.912 21.333.434 5.606.465 Απαιτήσεις από κοινοπραξίες 5.392 Απαιτήσεις από λοιπές συνδεδεμένες 27.530.948 Απαιτήσεις από Διευθυντικά στελέχη και Μέλη της Διοίκησης 357.376 54.833.615 - 111 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Υποχρεώσεις στην μητρική Intracom Holdings 2.451.711 Υποχρεώσεις σε συγγενείς εταιρείες 254.453 Υποχρεώσεις σε κοινοπραξίες 75.353 Υποχρεώσεις σε λοιπές συνδεδεμένες 10.984.588 Υποχρεώσεις σε Διευθυντικά στελέχη και Μέλη της Διοίκησης 133.438 13.899.544 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΕΣΟΔΑ ΔΑΠΑΝΕΣ ΜΗΤΡΙΚΗ INTRACOM HOLDINGS 21.333.434 2.451.711 22.086.000 1.909.667 ΘΥΓΑΤΡΙΚΕΣ INTRACOM CONSTRUCT RURAL CONNECT ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ Α.Ε. 1.001.730 265.000 - - 11.087.208 179.091 9.356.613 502.937 INTRAKAT INTERNATIONAL LTD - 6.219.715 5.911 6.229.000 2.512.048 - 40.643 - 1.785.251 475 583.910 - ΒΗΤΑ Π Κ ΙΚΑΤ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε. 129.995 12.959 104.352 - ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗΣ ΣΤΑΘΜΕΥΣΗΣ ΘΕΣΑΛΛΟΝΙΚΗΣ Α.Ε. 898.575 - 163.528 - ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗΣ ΣΤΑΘΜΕΥΣΗΣ Α.Ε. 351.881 - 251.965 - 15.981.435 6.717.408 11.668.095 7.315.847 2.308.115 - 158.437 - 308.757 - 8.400 - FRACASSO HELLAS A.E B WIND POWER A.E. (έως ημερομηνία πώλησης) Σύνολο ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ADVANCED TRANSPORT TELEMATICS Α.Ε. ΚΙΝΗΤΗ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Α.Ε. ΣΙΡΡΑ ΑΕ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Ν. ΣΕΡΡΩΝ Σύνολο 2.934.652 254.453 5.755.137 43.771 5.551.524 254.453 5.921.974 43.771 ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΕΣ (ΚΑΘΑΡΗΣ ΘΕΣΗΣ) Κ/Ξ ΟΛΥΜΠ.- ΜΟΧΛΟΣ-CYBARCO-ΑΘΗΝ.-Ι.Κ. (ΠΑΝΘΕΣΣΑΛΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ Ν.ΙΩΝΙΑΣ ΒΟΛΟΥ) Σύνολο 5.392 75.353 - - 5.392 75.353 - - ΛΟΙΠΕΣ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΕΣ Κ-WIND ΚΙΘΑΙΡΩΝΑΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ INTRAPOWER Α.Ε. INTRADEVELOPMENT Α.Ε. ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΚΥΚΛΑΔΩΝ Α.Ε. ΑΛΦΑ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΚΥΚΛΑΔΩΝ Α.Ε. ΙΝΤΡΑ-ΚΥΚΛΑΔΕΣ Α.Ε. 103.619 390.000 123.600 - 4.516.292 2.492 359.844 782.499 11.368.076 24.000 693.799 66.199 360.127 - 21.745 - 1.955.448 - 1.507.916 - 219.934 - 13.677 - ΙΝΤΡΑ-ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ Α.Ε. - - 335.532 41.389 2.242.816 - 69.380 - ΙΝΤΡΑ ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧ/ΚΗ ΑΕ 578.057 - 543.632 - ΚΕΚΡΟΨ Α.Ε. 615.472 - 2.268 - 3.204.450 9.622.700 294.324 2.711.946 - 266.000 - - 2.346.658 390.356 103.717 10.454 27.510.948 10.695.548 4.069.435 3.612.487 INTRA-BLUE A.E. INTRASOFT INTERNATIONAL S.A. INTRALOT OPERATIONS LTD ΛΟΙΠΕΣ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΕΣ Σύνολο ΟΡΓΑΝΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ ΚΑΙ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ 357.376 133.438 74.000 1.208.285 70.740.109 20.327.911 43.819.503 14.090.056 Οι παραπάνω συναλλαγές αφορούν σε: Έσοδα από πωλήσεις παγίων (ιδιοχρησιμοποιούμενα, επενδυτικά) Έσοδα από συμβάσεις έργων Έσοδα από πωλήσεις αγαθών-υπηρεσιών Έσοδα από ενοίκια 16.475.055 3.126.351 535.701 Πώληση Θυγατρικών 22.086.000 Έσοδα από τόκους 1.596.395 43.819.503 - 112 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Αγορές και προκαταβολές παγίων Αγορές αγαθών Υπεργολαβίες Έξοδα ενοικίων 19.889 562.627 2.575.872 270.334 Έξοδα μισθώσεων εξοπλισμού 17.871 Έξοδα τόκων 54.245 Αγορές υπηρεσιών 2.378.442 Αγορές Χρηματοοικονομικών Στοιχείων 7.002.492 Αμοιβές Διευθυντικών στελεχών και Μελών της Διοίκησης 1.208.285 14.090.056 Απαιτήσεις από την μητρική Ιntracom Holdings 21.333.434 Απαιτήσεις από θυγατρικές 15.981.435 Απαιτήσεις από συγγενείς εταιρείες 5.551.524 Απαιτήσεις από κοινοπραξίες 5.392 Απαιτήσεις από λοιπές συνδεδεμένες 27.510.948 Απαιτήσεις από Διευθυντικά στελέχη και Μέλη της Διοίκησης 357.376 70.740.109 Υποχρεώσεις στην μητρική Intracom Holdings 2.451.711 Υποχρεώσεις σε θυγατρικές 6.717.408 Υποχρεώσεις σε συγγενείς εταιρείες Υποχρεώσεις σε κοινοπραξίες 254.453 75.353 Υποχρεώσεις σε λοιπές συνδεδεμένες 10.695.548 Υποχρεώσεις από Διευθυντικά στελέχη και Μέλη της Διοίκησης 133.438 20.327.911 Οι αμοιβές των διευθυντικών στελεχών και μελών της Διοίκησης (αμοιβές εξαρτημένης εργασίας) για την χρήση 2018 ανήλθαν σε € 1.229.885. Σε αυτές περιλαμβάνονται και αμοιβές ύψους € 37,8 χιλ. που καταβλήθηκαν στα ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη για τη συμμετοχή τους στο Διοικητικό Συμβούλιο και την Επιτροπή Ελέγχου. - 113 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.38 Ανέλεγκτες φορολογικά χρήσεις Οι ανέλεγκτες φορολογικά χρήσεις αναφέρονται για κάθε εταιρεία και κοινοπραξία/από κοινού δραστηριότητα στον παρακάτω πίνακα: Ανέλεγκτες ΕΠΩΝΥΜΙΑ φορολογικά χρήσεις INTRAKAT, Ελλάδα 2014 - 2019 Από κοινού δραστηριότητες - Κ/Ξ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ - J&P ΑΒΑΞ - ΙΝΤRΑΚΑΤ (Κ/Ξ ΜΩΡΕΑΣ), Ελλάδα 2014 - 2019 - Κ/Ξ ΙΝΤRΑΚΑΤ - ΕΛΤΕΡ (ΔΙΚΤΥΟ ΔΙΑΝΟΜΗΣ & ΠΑΡΟΧΗΣ ΑΓΩΓΩΝ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΑΤΤΙΚΗ ΝΟΤΙΑ ΠΕΡΙΟΧΗ - ΕΠΑ 7), Ελλάδα 2014 - 2019 - Κ/Ξ ΑΝΑΣΤΗΛΩΤΙΚΗ - INTRAKAT - ΓΕΤΕΜ - ΕΤΕΘ (ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΕΣ & Η/Μ ΕΡΓ. ΑΝΕΓΕΡΣΗΣ ΝΕΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΜΟΡΦ. 2014 - 2019 ΠΕΡΙΒΑΛ.ΧΩΡΟΥ), Eλλάδα - Κ/Ξ ΑΝΑΣΤΗΛΩΤΙΚΗ - ΓΕΤΕΜ - ΙΝΤRΑΚΑΤ (ΚΑΤΑΣΚ.ΔΙΥΛΙΣΤΗΡΙΟΥ & ΑΓΩΓΩΝ ΥΔΡΟΔ. ΠΑΤΡΑΣ ΚΑΙ ΒΙΠΕ ΠΑΤΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΦΡΑΓΜΑ ΠΕΙΡΟΥ- 2014 - 2019 ΠΑΡΑΠΕΙΡΟΥ), Ελλάδα - Κ/Ξ ΙΝΤRΑΚΑΤ - Κ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΙΔΗΣ & ΣΙΑ Ε.Ε. (ΕΡΓΟ ΓΡΑΜΜΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΈΝΑ), Ελλάδα - Κ/Ξ ΕΚΤΕΡ Α.Ε. - ΕΡΤΕΚΑ Α.Ε. - ΘΕΜΕΛΗ Α.Ε. - ΙΝΤRΑΚΑΤ (ΔΙΚΤΥΑ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΦΙΛΟΘΕΗΣ ΚΗΦΙΣΙΑΣ), Ελλάδα - Κ/Ξ ΙΝΤRΑΚΑΤ -Γ.Δ.Κ. ΤΕΧΝΙΚΗ Ε.Π.Ε. "Κ/ΞΙΑ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΕΡΓΟΥ ΦΡΑΓΜΑΤΟΣ ΦΙΛΙΑΤΡΙΝΟΥ", Ελλάδα - Κ/Ξ J&P ΑΒΑΞ-ΑΕΓΕΚ-INTRAKAT (ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΥΠΟΔΟΜΗΣ ΔΙΠΛΗΣ ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΗΣ ΚΙΑΤΟ-ΡΟΔΟΔΑΦΝΗ), Ελλάδα 2014 2014 2014 2014 - 2019 - 2019 - 2019 - 2019 - Κ/Ξ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ - INTRAKAT (ΔΙΕΥΘΕΤΗΣΗ ΡΕΜΑΤΟΣ ΕΣΧΑΤΙΑΣ), Ελλάδα 2014 - 2019 - Κ/Ξ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ - J&P ABAΞ - INTRAKAT (ΣΗΡΑΓΓΑ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΑΣ), Ελλάδα 2014 - 2019 - Κ/Ξ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ - ΙΝΤΡΑΚΑΤ (ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΠΛΗΡΩΣΗΣ ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΑ ΑΠΟΣΕΛΕΜΗ), Έλλάδα 2014 - 2019 - Κ/Ξ ΑΤΕΡΜΩΝ ΑΤΕ-ΙΝΤΡΑΚΑΤ (ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΥΛΙΚΩΝ & ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΤΗΣ Γ.Μ 400 KV ΚΥΤ ΛΑΓΚΑΔΑ-ΚΥΤ ΦΙΛΙΠΠΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΡΑΛΛΑΓΗΣ 2014 - 2019 ΤΗΣ Γ.Μ. 400 KV ΚΥΤ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ -ΚΥΤ ΛΑΓΚΑΔΑ-ΚΥΤ ΦΙΛΙΠΠΩΝ), Ελλάδα - Κ/Ξ ΙΝΤΡΑΚΑΤ-ΕΡΓΩ ΑΤΕ (ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΔΙΑΝΟΜΗΣ & ΠΑΡΟΧΕΤΕΥΤΙΚΩΝ ΑΓΩΓΩΝ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΑΤΤΙΚΗ), Ελλάδα 2014 - 2019 - Κ/ΞΙΑ INTRAKAT - "Κ/ΞΙΑ ΑΡΧΙΡΟΔΟΝ ΕΛΛΑΣ ΑΤΕ-INTRAKAT" (ΓΕΝΙΚΟ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑ ΚΡΑΤΗΣΗΣ ΑΝΑΤ.ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ), Ελλάδα 2014 - 2019 - ΚΞΙΑ INTRAKAT - ΠΡΩΤΕΥΣ (ΟΜΒΡΥΑ ΑΝΑΒΥΣΣΟΥ), Ελλάδα 2014 - 2019 - Κ/Ξ J&P ΑΒΑΞ -ΤΕΡΝΑ-ΑΚΤΩΡ-INTRAKAT (ΤΕΜΕΝΟΣ ΒΟΤΑΝΙΚΟΥ), Ελλάδα 2016 - 2019 - Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ - EURARCO S.A. - ENVITEC (ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΕΡΡΩΝ), Ελλάδα 2017 - 2019 - Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ - WATT Α.Ε. (ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΠΟΡΡΙΜΑΤΩΝ 2ης Δ.Ε. Ν. ΒΟΙΩΤΙΑΣ, Ελλάδα - Κ/ΞΙΑ ΑΤΕΡΜΩΝ- ΙNTRAKAT ΑΔΜΗΕ 2018, Ελλάδα 2017 - 2019 2018 - 2019 - Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ-ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ Α.Ε. ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΧΥΤΑ ΔΥΤ. ΑΤΤΙΚΗΣ, Ελλάδα 2017 - 2019 - 2017 - 2019 - Κ/ΞΙΑ:Κ/Ξ ΙΝΤΡΑΚΑΤ/ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ-WATT, ΕΠΕΚΤΑΣΗ, ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ, ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΧΥΤΑ ΔΥΤ. ΑΤΤΙΚΗΣ, Ελλάδα - Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ - ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΑ ΕΡΓΑ ΑΤΕ, Ελλάδα 2019 - 2019 - Κ/ΞΙΑ ΑΤΕΡΜΩΝ- ΙNTRAKAT ΑΔΜΗΕ 2019, Ελλάδα 2019 - 2019 - Κ/ΞΙΑ ΑΙΟΛΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΤΟΠΛΟΥ ΚΡΗΤΗΣ NOSTIRA - ΙΝΤΡΑΚΑΤ, Ελλάδα 2019 - 2019 - Κ/ΞΙΑ ΙΝΤΡΑΚΑΤ - ΠΡΩΤΕΥΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ I, Ελλάδα 2019 - 2019 - Κ/ΞΙΑ P.&C. DEVELOPMENT S.A. ΙΝΤΡΑΚΑΤ Α.Ε., Ελλάδα 2019 - 2019 - FRACASSO HELLAS ΑΕ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ.& ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΟΔΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ, Ελλάδα 2014 - 2019 - FRACASSO HOLDINGS D.O.O. , Κροατία 2015 - 2019 - ΒΗΤΑ Π Κ ΙΚΑΤ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΑΕ, Ελλάδα 2016 - 2019 - RURAL CONNECT AE, Ελλάδα 2014 - 2019 - ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗΣ ΣΤΑΘΜΕΥΣΗΣ ΘΕΣΑΛΛΟΝΙΚΗΣ Α.Ε. (ΣΤΕΛΣΤΑΘ), Ελλάδα 2017 - 2019 - ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΙΔΙΚΟΥ ΣΚΟΠΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗΣ ΣΤΑΘΜΕΥΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ (ΕΛΣΤΑΘ), Ελλάδα 2017 - 2019 - INTRACOM CONSTRUCT SA, Ρουμανία - OIKOS PROPERTIES SRL, Ρουμανία 2014 - 2019 - ROMINPLOT SRL, Ρουμανία 2014 - 2019 2014 - 2019 - ΙNTRAKAT INTERNATIONAL LIMITED, Κύπρος 2017 - 2019 - ALPHA MOGILANY DEVELOPMENT SP. Z.O.O, Πολωνία 2014 - 2019 - ADVANCED TRANSPORT TELEMATICS A.E., Ελλάδα 2014 - 2019 - ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΕΡΡΩΝ (ΕΛΜΕΑΣ Α.Ε.), Ελλάδα 2017 - 2019 - ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΝΟΜΟΥ ΣΕΡΡΩΝ (ΣΙΡΡΑ Α.Ε.), Ελλάδα 2017 - 2019 - MESTROLIO ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ & ΒΙΟΜΕΘΑΝΙΟΥ, Ελλάδα 2014 - 2019 - ΙΝΤΡΑ ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΩΝ & ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 2018 - 2019 - ΚΙΝΗΤΗ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Α.Ε., Ελλάδα 2014 - 2019 Για τις από κοινού δραστηριότητες «Κ/Ξ ΙΝΤRΑΚΑΤ - ΑΤΤΙΚΑΤ (ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ)», «Κ/Ξ ΑΛΤΕΚ ΑΕ ΙΝΤRΑΚΑΤ - ΑΝΑΣΤΗΛΩΤΙΚΗ ΑΤΕ (ΕΠΕΚΤ. ΚΡΑΤ. ΑΕΡΟΛΙΜ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΒΟΡΕΙΟΔΥΤΙΚΑ ΜΕΧΡΙ ΤΟΝ ΠΥΡΓΟ ΕΛΕΓΧΟΥ», «Κ/ΞIA INTRAKAT - ΠΡΩΤΕΑΣ (ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΧΕΙΜΑΡΟΥ ΞΗΡΙΑ)», «Κ/Ξ ΑΚΤΩΡ ΑΤΕ - INTRAKAT (ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΛΥΟΣ Κ.Ε.Λ)» καθώς και την κοινοπραξία «ΜΟΧΛΟΣ ΑΕ-ΑΘΗΝΑΙΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΑΕ» – ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΑΕ – ΙΝΤRACOM KATAΣKEYEΣ AE (ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΠΑΝΘΕΣΣΑΛΙΚΟΥ ΣΤΑΔΙΟΥ ΝΕΑΣ ΙΩΝΙΑΣ ΒΟΛΟΥ), οι οποίες λύθηκαν στη τρέχουσα περίοδο, εκτιμάται ότι δεν θα προκύψουν επιβαρύνσεις και για το λόγο αυτό δεν έχει γίνει πρόβλεψη για τις ανέλεγκτες φορολογικά χρήσεις. - 114 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 7.39 Μέρισμα Για τη χρήση 2019 το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας θα προτείνει προς την Τακτική Γενική Συνέλευση των Μετόχων τη μη διανομή μερίσματος. 7.40 Σημαντικά γεγονότα μετά την ημερομηνία του ισολογισμού Η πανδημία του κορωνοϊού (COVID‐19) Το υγειονομικό πρόβλημα που προκάλεσε παγκοσμίως ο νέος ιός COVID-19 κατά το 1ο εξάμηνο του 2020, οδήγησε την παγκόσμια οικονομία σε ύφεση. Προκειμένου για την διαφύλαξη της δημόσιας υγείας, οι κυβερνήσεις πολλών χωρών συμπεριλαμβανομένης και της Ελληνικής, εφάρμοσαν έκτακτα, προσωρινά μέτρα περιορισμού στην κυκλοφορία, στα ταξίδια καθώς και αυστηρά μέτρα καραντίνας. Συγκεκριμένα, στην Ελλάδα, σταδιακά από την 20.03.2020, ελήφθησαν αυστηρά μέτρα για τη διαφύλαξη της δημόσιας υγείας και των ευάλωτων ομάδων καθώς και για τη διασφάλιση της οικονομικής επιβίωσης των εργαζομένων και των επιχειρήσεων τα οποία και εφαρμόστηκαν μέχρι την 04.05.2020. Μετά την 04.05.2020 η Ελληνική Κυβέρνηση ξεκίνησε την σταδιακή άρση των περιοριστικών μέτρων του lockdown και την εφαρμογή του κυβερνητικού σχεδίου για τη σταδιακή μετάβαση στη νέα πραγματικότητα. Η Διοίκηση του Ομίλου INTRAKAT εστιάζοντας στην υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων και των συνεργατών της, αλλά και στην ελαχιστοποίηση της αναπόφευκτης επίδρασης στην οικονομική του απόδοση, εφάρμοσε αμέσως ένα πλάνο μέτρων και ενεργειών για τη διαμόρφωση ενός ασφαλούς περιβάλλοντος εργασίας για τους υπάλληλους της, παράλληλα με την υιοθέτηση πολιτικών εξ αποστάσεως εργασίας όπου αυτό κρίνεται εφικτό και αναγκαίο, την πραγματοποίηση τηλεδιασκέψεων (βιντεοκλήσεων), καθώς και σύγχρονων, ευέλικτων τρόπων εργασίας. Το μέγεθος των επιπτώσεων της τρέχουσας κρίσης στην παγκόσμια οικονομία θα καθοριστεί από τη διάρκεια και την έκταση της πανδημίας, το χρόνο που θα απαιτηθεί για την ανάπτυξη αποτελεσματικών μεθόδων αντιμετώπισης της νόσου (εμβόλιο ή /και θεραπευτική αγωγή), αλλά κυρίως από την αποτελεσματικότητα των δημοσιονομικών και άλλων μέτρων που λαμβάνονται από τις κυβερνήσεις καθώς και των αποφάσεων των εποπτικών αρχών των τραπεζικών ιδρυμάτων για την παροχή ρευστότητας και στήριξης των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών. Ως εκ τούτου, οι επιπτώσεις του φαινομένου αυτού δεν μπορούν να εκτιμηθούν εύλογα στην παρούσα φάση. Πάντως, υπό την βασική παραδοχή ότι η κορύφωση της πανδημικής κρίσης έλαβε χώρα τον Απρίλιο/Μάιο 2020, θεωρητικά το μεγαλύτερο μέρος της οικονομικής ύφεσης θα μπορούσε να τοποθετηθεί στο πρώτο εξάμηνο του 2020, εκτιμώντας ότι η ανάκαμψη θα αρχίσει να διαφαίνεται από το τρίτο τρίμηνο του 2020, αν και πολύ διαφορετικά ανάμεσα σε χώρες και τομείς. Σε κάθε περίπτωση, η όποια αβεβαιότητα που διαμορφώνεται για το επιχειρηματικό περιβάλλον στην Ελλάδα και διεθνώς, μετά και τον Μάιο του 2020 λόγω των επιπτώσεων του COVID - 19 και η οποία θα μπορούσε να επηρεάσει τις δραστηριότητες της Εταιρείας και του Ομίλου στο μέλλον, δεν κρίνεται ως ουσιώδης. Οι εργασίες στα σημαντικότερα έργα της Εταιρείας και του Ομίλου βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη και εκτελούνται κανονικά, βάσει των προβλεπόμενων χρονοδιαγραμμάτων και του προγραμματισμού ολοκλήρωσής τους. Σε εξέλιξη βρίσκονται και οι διάφορες εργολαβίες κατασκευής και συντήρησης δικτύων διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, τις οποίες έχει αναλάβει η Εταιρεία, ενώ από τα νέα έργα που έχουν ήδη υπογραφεί έχουν ξεκινήσει ήδη δύο. Η εντός του 2020 ομαλοποιημένη εξέλιξη των έργων της Εταιρείας και του Ομίλου, ειδικά μετά την εμφάνιση του COVID -19, είναι αποτέλεσμα των μέτρων που ελήφθησαν από τη Διοίκηση για τη διαχείριση της κατάστασης, τα οποία δίνουν την πεποίθηση ότι η εντατικοποίηση των δραστηριοτήτων στο εναπομένον χρονικό διάστημα της τρέχουσας χρήσης 2020 θα περιορίσει τις όποιες μέχρι σήμερα απώλειες σε επίπεδο πωλήσεων και κερδοφορίας. Επιπρόσθετα, η κεφαλαιακή επάρκεια τόσο σε εταιρικό όσο και σε ενοποιημένο επίπεδο είναι τέτοια ώστε να εγγυάται την απρόσκοπτη δραστηριότητα της Εταιρείας και του Ομίλου στο άμεσο μέλλον σε κάθε επίπεδο (βλέπε επίσης Σημείωση 5.31). Δεν υπάρχουν άλλα γεγονότα μετά την ημερομηνία του Ισολογισμού που μπορούν να επηρεάσουν ουσιωδώς τη χρηματοοικονομική κατάσταση της Εταιρείας και του Ομίλου. - 115 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 Παιανία, 18 Ιουνίου 2020 Ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου Ο Διευθύνων Σύμβουλος ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Α. ΚΟΥΤΡΑΣ Α.Δ.Τ. ΑΜ 643507 ΠΕΤΡΟΣ Κ. ΣΟΥΡΕΤΗΣ Α.Δ.Τ. ΑΝ 028167 Ο Οικονομικός Διευθυντής Η Προϊσταμένη Λογιστηρίου ΣΩΤΗΡΙΟΣ Κ. ΚΑΡΑΜΑΓΚΙΩΛΗΣ Α.Δ.Τ. ΑΙ 059874 ΕΛΕΝΗ Α. ΣΑΛΑΤΑ Α.Μ. Αδείας Ο.Ε.Ε. Α/30440 - 116 - Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2019 – 31.12.2019 ΔΙΑΘΕΣΙΜΟΤΗΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Η ετήσια οικονομική έκθεση της Εταιρείας σε ενοποιημένη και μη βάση, είναι καταχωρημένη στο διαδίκτυο στη διεύθυνση www.intrakat.com. Οι οικονομικές καταστάσεις των θυγατρικών εταιρειών που ενοποιούνται, μαζί με τις εκθέσεις των Διοικητικών Συμβουλίων και τις εκθέσεις των νομίμων Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών, αναρτώνται στο διαδίκτυο στη διεύθυνση της μητρικής www.intrakat.com. - 117 -

Περίληψη: Δηλώνεται και βεβαιώνεται με την παρούσα εξ όσων γνωρίζουμε, ότι: Α. Οι ετήσιες εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας και του Ομίλου για τη χρήση από 1η Ιανουαρίου 2019 έως την 31η Δεκεμβρίου 2019, οι οποίες καταρτίσθηκαν σύμφωνα με τα ισχύοντα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, απεικονίζουν κατά τρόπο αληθή τα στοιχεία του ενεργητικού και του παθητικού, την καθαρή θέση και την κατάσταση συνολικού εισοδήματος της χρήσεως, της «ΙΝΤΡΑΚΟΜ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ», καθώς και των επιχειρήσεων που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο και Β. Η έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου απεικονίζει κατά τρόπο αληθή την εξέλιξη, τις επιδόσεις και τη θέση της Εταιρείας, καθώς και των επιχειρήσεων που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο, συμπεριλαμβανομένης της περιγραφής των κυριότερων κινδύνων και αβεβαιοτήτων που αντιμετωπίζουν. Παιανία, 18 Ιουνίου 2020 Οι βεβαιούντες Ο Πρόεδρος του Δ.Σ. Ο Διευθύνων Σύμβουλος Ο Εντεταλμένος Σύμβουλος ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Α. ΚΟΥΤΡΑΣ Α.Δ.Τ. ΑΜ 643507 ΠΕΤΡΟΣ Κ. ΣΟΥΡΕΤΗΣ Α.Δ.Τ. ΑΝ 028167 ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΑΡ. ΠΑΠΠΑΣ Α.Δ.Τ. Χ 661414