ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΡ.Μ.Α.Ε. 7343/06/Β/86/13 Λ. ΝΑΤΟ 100 ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΕΤΗΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ της χρήσης Από 1η Ιανουαρίου έως 31η Δεκεμβρίου 2019 ΓΙΑ ΤΟΝ ΟΜΙΛΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Σύμφωνα με το άρθρο 4 του Ν. 3556/2007 1 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Δηλώσεις Εκπροσώπων του Διοικητικού Συμβουλίου Σελίδα 3 Έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου επί των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων 4-19 Έκθεση Ελέγχου Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή 20-25 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις από 1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019 Α. Κατάσταση οικονομικής θέσης Β. Κατάσταση συνολικών εσόδων Γ. Κατάσταση μεταβολών ιδίων κεφαλαίων Δ. Κατάσταση Ταμειακών Ροών 26 27-28 29-20 31 Σημειώσεις επί των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων 1. Γενικές πληροφορίες 2. Βασικές λογιστικές αρχές 3. Διαχείριση χρηματοοικονομικού κινδύνου 4. Σημαντικές λογιστικές εκτιμήσεις και κρίσεις της Διοικήσεως 5. Αναλυτική παρουσίαση της πληροφόρησης κατά τομέα 6. Ανάλυση Ενσώματων παγίων περιουσιακών στοιχείων 6α. Άυλα περιουσιακά στοιχεία 7. Ανάλυση Συμμετοχών σε θυγατρικές και συγγενείς εταιρείες 8. Ανάλυση πελατών & λοιπών απαιτήσεων 9. Ανάλυση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων 10. Ανάλυση αποθεμάτων 11. Προκαταβολές 12. Ταμειακά διαθέσιμα και ταμειακά ισοδύναμα 13. Ανάλυση λογαριασμών της καθαρής θέσης 14. Ανάλυση προμηθευτών και λοιπών υποχρεώσεων 15. Ανάλυση δανείων 16. Υποχρεώσεις μίσθωσης 17. Ανάλυση αναβαλλόμενων φόρων 18. Προβλέψεις για παροχές σε εργαζόμενους 18.1Μέσος όρος απασχολούμενου προσωπικού 18.2 Ανάλυση κόστους εργαζομένων 19. Ανάλυση των λογαριασμών των αποτελεσμάτων 20. Φόρος εισοδήματος 21. Αναπροσαρμογές κονδυλίων προηγούμενων περιόδων 22. Σημαντικές μεταβολές κονδυλίων 23. Ανάλυση των κερδών ανά μετοχή 24. Μερίσματα 25. Συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη 26. Χορηγηθείσες εγγυήσεις-Εμπράγματα βάρη 27. Επιμέτρηση εύλογης αξίας 28. Εποχικότητα δραστηριοτήτων 29. Διαχείριση κεφαλαίου 30. Ελεγκτικές αμοιβές 31. Διόρθωση λάθους 32. Επίδραση του ΔΠΧΑ 16 33. Μη συνεχιζόμενη δραστηριότητα 34. Γεγονότα μετά την ημερομηνία του ισολογισμού 35. Πληροφορίες του άρθρου 10 του Ν. 3401/2005, στη χρήση 2019 32 33 46 48 49 51 53 53 56 57 57 58 58 58 69 60 62 63 65 65 65 67 69 70 70 71 71 71 73 74 74 75 75 75 76 77 79 80 19 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή Προς τους Μετόχους της Εταιρείας «ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε.» Έκθεση Ελέγχου επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Οικονομικών Καταστάσεων Γνώμη Έχουμε ελέγξει τις συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας «ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε.», οι οποίες αποτελούνται από την εταιρική και ενοποιημένη κατάσταση οικονομικής θέσης της 31ης Δεκεμβρίου 2019, τις εταιρικές και ενοποιημένες καταστάσεις συνολικών εσόδων, μεταβολών Ιδίων Κεφαλαίων και ταμειακών ροών της χρήσεως που έληξε την ημερομηνία αυτή, καθώς και περίληψη σημαντικών λογιστικών αρχών και μεθόδων και λοιπές επεξηγηματικές πληροφορίες. Κατά τη γνώμη μας, οι συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις παρουσιάζουν εύλογα, από κάθε ουσιώδη άποψη, την οικονομική θέση της εταιρείας «ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε.». και των θυγατρικών αυτής (ο Όμιλος) κατά την 31η Δεκεμβρίου 2019, τη χρηματοοικονομική τους επίδοση και τις ενοποιημένες ταμειακές τους ροές για τη χρήση που έληξε την ημερομηνία αυτή σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Βάση για γνώμη Διενεργήσαμε τον έλεγχό μας σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Ελέγχου (ΔΠΕ) όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία. Οι ευθύνες μας, σύμφωνα με τα πρότυπα αυτά περιγράφονται περαιτέρω στην ενότητα της έκθεσής μας “Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων”. Είμαστε ανεξάρτητοι από την Εταιρεία και τις ενοποιούμενες θυγατρικές της, καθ’ όλη τη διάρκεια του διορισμού μας, σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας για Επαγγελματίες Ελεγκτές του Συμβουλίου Διεθνών Προτύπων Δεοντολογίας Ελεγκτών, όπως αυτός έχει ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία και τις απαιτήσεις δεοντολογίας που σχετίζονται με τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων στην Ελλάδα και έχουμε εκπληρώσει τις δεοντολογικές μας υποχρεώσεις σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ισχύουσας νομοθεσίας και του προαναφερόμενου Κώδικα Δεοντολογίας. Πιστεύουμε ότι τα ελεγκτικά τεκμήρια που έχουμε αποκτήσει είναι επαρκή και κατάλληλα να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Ουσιώδης αβεβαιότητα που σχετίζεται με τη συνέχιση της δραστηριότητας Εφιστούμε την προσοχή σας στην σημείωση 4.1 των ετήσιων οικονομικών καταστάσεων, η οποία περιγράφει ότι το σύνολο των βραχυπρόθεσμων υποχρεώσεων του ομίλου και της εταιρείας υπερβαίνουν το σύνολο των κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων κατά 122.431 χιλ. ευρώ και 14.277 χιλ. ευρώ αντίστοιχα. Αποτέλεσμα αυτού είναι η πιθανότητα ο όμιλος και η εταιρεία να μην μπορέσει να αποπληρώσει μέρος των συμβατικών υποχρεώσεων κατά τη συνήθη πορεία της επιχειρηματικής δραστηριότητας. Βασική συμμετοχή στη διαμόρφωση του αρνητικού κεφαλαίου κίνησης στον όμιλο είναι τα βραχυπρόθεσμα δάνεια, τα ληξιπρόθεσμα μακροπρόθεσμα δάνεια πληρωτέα στην επόμενη χρήση και οι ληξιπρόθεσμοι τόκοι δανείων, τα οποία την 31/12/2019 ανέρχονται σε 142.335 χιλ. ευρώ και στην εταιρεία η βραχυπρόθεσμη υποχρέωση σε θυγατρική η οποία την 31/12/2019 ανέρχεται σε 15.225 χιλ. ευρώ. Η διοίκηση του ομίλου, λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω και τις λοιπές πληροφορίες που αναλύονται στην σημείωση 4.1, εκτιμά ότι ο όμιλος θα μπορεί να συνεχίσει κατά το προσεχές 12μηνο την λειτουργία του δεδομένου ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις με τις πιστώτριες τράπεζες για την διευθέτηση των τραπεζικών δανείων του ομίλου. Όπως αναφέρεται στη σημείωση 4.1, τα γεγονότα αυτά ή οι συνθήκες αυτές υποδηλώνουν την ύπαρξη ουσιώδους αβεβαιότητας η οποία ενδεχομένως θα εγείρει σημαντική αμφιβολία σχετικά με τη δυνατότητα του Ομίλου να συνεχίσει τη δραστηριότητά του. Η γνώμη μας δεν τροποποιείται σε σχέση με το θέμα αυτό. Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου είναι εκείνα τα θέματα που, κατά την επαγγελματική μας κρίση, ήταν εξέχουσας σημασίας στον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως. Τα θέματα αυτά αντιμετωπίστηκαν στο πλαίσιο του ελέγχου των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων 20 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ως σύνολο, για τη διαμόρφωση της γνώμης μας επί αυτών και δεν εκφέρουμε ξεχωριστή γνώμη για τα θέματα αυτά. Εκτός από το θέμα που περιγράφεται στην παράγραφο της έκθεσής μας “Ουσιώδης αβεβαιότητα που σχετίζεται με τη συνέχιση δραστηριότητας”, έχουμε διαπιστώσει ότι τα θέματα που περιγράφονται κατωτέρω είναι τα σημαντικότερα θέματα του ελέγχου που πρέπει να γνωστοποιούνται στην έκθεσή μας. Σημαντικότερο θέμα ελέγχου Αντιμετώπιση ελεγκτικού θέματος Αποτίμηση αξίας ιδιοχρησιμοποιούμενων παγίων Κατά την 31/12/2019 η αξία των ενσώματων παγίων Η ελεγκτική μας προσέγγιση περιέλαβε μεταξύ άλλων τις του Ομίλου ανέρχεται σε € 71.966.962,53. Από το κάτωθι διαδικασίες: υπόλοιπο αυτό, ποσό ύψους € 41.709.323,76 αφορά στην αξία των ιδιοχρησιμοποιούμενων οικοπέδων του Στο πλαίσιο του ελέγχου μας ζητήσαμε, λάβαμε και αξιολογήσαμε την εκτίμηση της εταιρείας σχετικά με την Ομίλου, τα οποία αποτιμώνται σε εύλογη αξία όπως ύπαρξη ή μη ενδείξεων ουσιωδών μεταβολών στην εύλογη αυτή προσδιορίζεται από ανεξάρτητο εκτιμητή σε αξία των ιδιοχρησιμοποιούμενων ενσώματων παγίων περιοδική βάση (κάθε 3-5 έτη). Η τελευταία στοιχείων της σε σχέση με την προηγούμενη χρήση. αναπροσαρμογή έγινε την 31 Δεκεμβρίου 2018. Η σημαντική αξία που αντιπροσωπεύουν για τον Αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων στις σημειώσεις 2.5, 4 και 6 των Όμιλο τα ενσώματα πάγια ως ποσοστό 64% επί του οικονομικών καταστάσεων. συνολικού ενεργητικού, καθώς επίσης και το συνεχιζόμενο περιβάλλον ύφεσης που επικρατεί στην ελληνική αγορά ακινήτων καθιστούν την αποτίμηση των ενσώματων παγίων ένα από τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου. Οι γνωστοποιήσεις του Ομίλου και της Εταιρείας σχετικά με τη λογιστική πολιτική, τις παραδοχές και εκτιμήσεις που χρησιμοποιήθηκαν και η ανάλυση των εν λόγω στοιχείων περιλαμβάνονται στις σημειώσεις 2.5, 4 και 6 των οικονομικών καταστάσεων. Σημαντικότερο θέμα ελέγχου Αντιμετώπιση ελεγκτικού θέματος Αποτίμηση Αποθεμάτων Κατά την 31.12.2019 το ύψος των αποθεμάτων για τον Οι ελεγκτικές μας διαδικασίες σχετικά με την αποτίμηση των όμιλο ανέρχεται σε € 5.156.701,70. αποθεμάτων του Ομίλου περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων και τις ακόλουθες: Τα αποθέματα αποτιμώνται στη χαμηλότερη τιμή μεταξύ κόστους κτήσης και καθαρής ρευστοποιήσιμης Την καταγραφή των διαδικασιών και δικλίδων διαχείρισης αξίας όπως αναφέρεται στις λογιστικές πολιτικές του αποθεμάτων που έχει σχεδιάσει η Διοίκηση αναφορικά με Ομίλου. Η καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία είναι η τα αποθέματα. εκτιμώμενη τιμή πώλησης μείον οποιαδήποτε σχετικά Παρακολούθηση και αξιολόγηση της διαδικασίας φυσικής έξοδα πώλησης. απογραφής των αποθεμάτων που έχει υιοθετήσει ο Όμιλος Θεωρήσαμε την αξιολόγηση της αποτίμησης των αποθεμάτων τέλους χρήσης, ως ένα από τα • Εξέταση της ορθής εφαρμογής της μεθόδου αποτίμησης. σημαντικότερα θέματα ελέγχου αφενός γιατί τα • Εξέταση του ισοζυγίου αποθήκης για τον εντοπισμό αποθέματα αποτελούν σημαντικό στοιχείο του ακίνητων και βραδέως κινούμενων αποθεμάτων. Ενεργητικού και αφετέρου λόγω των εκτιμήσεων που απαιτούνται στον προσδιορισμό της καθαρής Τη διενέργεια αναλυτικών διαδικασιών αναφορικά με την ρευστοποιήσιμης αξίας τους. κίνηση των αποθεμάτων και τον εντοπισμό αποθεμάτων με χαμηλή εμπορευσιμότητα. 21 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Οι λογιστικές πολιτικές του Ομίλου για τα αποθέματα Τη δειγματοληπτική επιβεβαίωση του ορθού και η ανάλυση τους, αναφέρονται στις Σημειώσεις 2.9 προσδιορισμού της τιμής κτήσεως των αποθεμάτων. και 10 των οικονομικών καταστάσεων. Επιπλέον αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων που περιλαμβάνονται στις Σημειώσεις 2.10 και 10 των οικονομικών καταστάσεων. Σημαντικότερο θέμα ελέγχου Αντιμετώπιση ελεγκτικού θέματος Ανακτησιμότητα εμπορικών και λοιπών απαιτήσεων Την 31/12/2019, οι εμπορικές και λοιπές απαιτήσεις Η εργασία μας περιέλαβε μεταξύ των άλλων, τις ακόλουθες του Ομίλου ανέρχονται σε € 22.326.558,21 ενώ η διαδικασίες: συσσωρευμένη πρόβλεψη απομείωσης ανέρχεται σε Κατανοήσαμε την ακολουθούμενη διαδικασία του Ομίλου € 7.377.335,85. ως προς την παρακολούθηση των εμπορικών και λοιπών Εφαρμόζοντας από 1 Ιανουαρίου 2018, το νέο απαιτήσεων και των παραγόντων που λαμβάνονται υπόψη λογιστικό πρότυπο ΔΠΧΑ 9, η Διοίκηση προβαίνει σε για την εκτίμηση της πρόβλεψης απομείωσης. εκτίμηση της απαιτούμενης πρόβλεψης απομείωσης για τις αναμενόμενες και όχι για τις πραγματοποιθείσες Λάβαμε επιστολές επιβεβαίωσης τρίτων για ένα πιστωτικές ζημιές. Στα πλαίσια αυτά, η αξιολόγηση αντιπροσωπευτικό δείγμα εμπορικών απαιτήσεων και βασίζεται σε σημαντικές κρίσεις και εκτιμήσεις της επισκοπήσαμε, μεταγενέστερα της ημερομηνίας των Διοίκησης λαμβάνοντας υπόψη μεταξύ άλλων τα οικονομικών καταστάσεων, εισπράξεις των εμπορικών χαρακτηριστικά των συναλλαγών του μεταλλευτικού απαιτήσεων έναντι των υπολοίπων κλεισίματος. κλάδου, το ιστορικό εισπραξιμότητας των απαιτήσεων, τις οικονομικές συνθήκες της αγοράς καθώς και τις Αξιολογήσαμε την ανάλυση της ενηλικίωσης των εξασφαλίσεις και εγγυήσεις έναντι των συγκεκριμένων υπολοίπων πελατών και την εκτίμηση της διοίκησης σχετικά απαιτήσεων. με την ανακτησιμότητα των εμπορικών και λοιπών απαιτήσεων του ομίλου και τη σχετική διενεργηθείσα Λόγω της σημαντικότητας της αξίας των παραπάνω πρόβλεψη απομείωσης σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9. εμπορικών απαιτήσεων και των σημαντικών κρίσεων και εκτιμήσεων της Διοίκησης για τον προσδιορισμό Λάβαμε και αξιολογήσαμε λοιπά στοιχεία όπως τα πρακτικά του ανακτήσιμου ποσού, θεωρούμε την αξιολόγηση Διοικητικού Συμβουλίου και τις επιστολές δικηγόρων που της πρόβλεψης απομείωσης των παραπάνω υποστηρίζουν τις κρίσεις και εκτιμήσεις της Διοίκησης εμπορικών απαιτήσεων ως ένα εκ των αναφορικά με την ανακτησιμότητα των απαιτήσεων. σημαντικότερων θεμάτων του ελέγχου μας. Οι γνωστοποιήσεις του Ομίλου σχετικά με τη λογιστική πολιτική, καθώς και τις παραδοχές και εκτιμήσεις που χρησιμοποιήθηκαν για τον προσδιορισμό της ανακτησιμότητας των απαιτήσεων περιλαμβάνονται στις Σημειώσεις 2.8 και 8 των οικονομικών καταστάσεων. Επιπλέον αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων στις Σημειώσεις 2.9 και 8 των οικονομικών καταστάσεων. Άλλες πληροφορίες Η διοίκηση είναι υπεύθυνη για τις άλλες πληροφορίες. Οι άλλες πληροφορίες περιλαμβάνονται στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου, για την οποία γίνεται σχετική αναφορά στην “Έκθεση επί Άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων”, στις Δηλώσεις των Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, αλλά δεν περιλαμβάνουν τις οικονομικές καταστάσεις και την έκθεση ελέγχου επί αυτών. 22 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Η γνώμη μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων δεν καλύπτει τις άλλες πληροφορίες και δεν εκφράζουμε με τη γνώμη αυτή οποιασδήποτε μορφής συμπέρασμα διασφάλισης επί αυτών. Σε σχέση με τον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, η ευθύνη μας είναι να αναγνώσουμε τις άλλες πληροφορίες και με τον τρόπο αυτό, να εξετάσουμε εάν οι άλλες πληροφορίες είναι ουσιωδώς ασυνεπείς με τις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις ή τις γνώσεις που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχο ή αλλιώς φαίνεται να είναι ουσιωδώς εσφαλμένες. Εάν, με βάση τις εργασίες που έχουμε εκτελέσει, καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει ουσιώδες σφάλμα σε αυτές τις άλλες πληροφορίες, είμαστε υποχρεωμένοι να αναφέρουμε το γεγονός αυτό. Δεν έχουμε τίποτα να αναφέρουμε σχετικά με το θέμα αυτό. Ευθύνες της διοίκησης και των υπευθύνων για τη διακυβέρνηση επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων Η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση και εύλογη παρουσίαση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα ΔΠΧΑ όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως και για εκείνες τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που η διοίκηση καθορίζει ως απαραίτητες, ώστε να καθίσταται δυνατή η κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων απαλλαγμένων από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος. Κατά την κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, η διοίκηση είναι υπεύθυνη για την αξιολόγηση της ικανότητας της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους, γνωστοποιώντας όπου συντρέχει τέτοια περίπτωση, τα θέματα που σχετίζονται με τη συνεχιζόμενη δραστηριότητα και τη χρήση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας, εκτός και εάν η διοίκηση είτε προτίθεται να ρευστοποιήσει την Εταιρεία και τον Όμιλο ή να διακόψει τη δραστηριότητά τους ή δεν έχει άλλη ρεαλιστική εναλλακτική επιλογή από το να προβεί σ ’αυτές τις ενέργειες. Η Επιτροπή Ελέγχου (άρθ. 44 Ν. 4449/2017) της Εταιρείας έχει την ευθύνη εποπτείας της διαδικασίας χρηματοοικονομικής αναφοράς της Εταιρείας και του Ομίλου. Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων Οι στόχοι μας είναι να αποκτήσουμε εύλογη διασφάλιση για το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, στο σύνολο τους, είναι απαλλαγμένες από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος και να εκδώσουμε έκθεση ελεγκτή, η οποία περιλαμβάνει τη γνώμη μας. Η εύλογη διασφάλιση συνιστά διασφάλιση υψηλού επιπέδου, αλλά δεν είναι εγγύηση ότι ο έλεγχος που διενεργείται σύμφωνα με τα ΔΠΕ, όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, θα εντοπίζει πάντα ένα ουσιώδες σφάλμα, όταν αυτό υπάρχει. Σφάλματα δύναται να προκύψουν από απάτη ή από λάθος και θεωρούνται ουσιώδη όταν, μεμονωμένα ή αθροιστικά, θα μπορούσε εύλογα να αναμένεται ότι θα επηρέαζαν τις οικονομικές αποφάσεις των χρηστών, που λαμβάνονται με βάση αυτές τις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις. Ως καθήκον του ελέγχου, σύμφωνα με τα ΔΠΕ όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, ασκούμε επαγγελματική κρίση και διατηρούμε επαγγελματικό σκεπτικισμό καθ’ όλη τη διάρκεια του ελέγχου. Επίσης: • Εντοπίζουμε και αξιολογούμε τους κινδύνους ουσιώδους σφάλματος στις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος, σχεδιάζοντας και διενεργώντας ελεγκτικές διαδικασίες που ανταποκρίνονται στους κινδύνους αυτούς και αποκτούμε ελεγκτικά τεκμήρια που είναι επαρκή και κατάλληλα για να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Ο κίνδυνος μη εντοπισμού ουσιώδους σφάλματος που οφείλεται σε απάτη είναι υψηλότερος από αυτόν που οφείλεται σε λάθος, καθώς η απάτη μπορεί να εμπεριέχει συμπαιγνία, πλαστογραφία, εσκεμμένες παραλείψεις, ψευδείς διαβεβαιώσεις ή παράκαμψη των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου. • Κατανοούμε τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που σχετίζονται με τον έλεγχο, με σκοπό το σχεδιασμό ελεγκτικών διαδικασιών κατάλληλων για τις περιστάσεις, αλλά όχι με σκοπό τη διατύπωση γνώμης επί της αποτελεσματικότητας των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου της Εταιρείας και του Ομίλου. 23 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. • Αξιολογούμε την καταλληλότητα των λογιστικών αρχών και μεθόδων που χρησιμοποιήθηκαν και το εύλογο των λογιστικών εκτιμήσεων και των σχετικών γνωστοποιήσεων που έγιναν από τη διοίκηση. • Αποφαινόμαστε για την καταλληλότητα της χρήσεως από τη διοίκηση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας και με βάση τα ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτήθηκαν για το εάν υπάρχει ουσιώδης αβεβαιότητα σχετικά με γεγονότα ή συνθήκες που μπορεί να υποδηλώνουν ουσιώδη αβεβαιότητα ως προς την ικανότητα της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους. Εάν συμπεράνουμε ότι υφίσταται ουσιώδης αβεβαιότητα, είμαστε υποχρεωμένοι στην έκθεση ελεγκτή να επιστήσουμε την προσοχή στις σχετικές γνωστοποιήσεις των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων ή εάν αυτές οι γνωστοποιήσεις είναι ανεπαρκείς να διαφοροποιήσουμε τη γνώμη μας. Τα συμπεράσματά μας βασίζονται σε ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτώνται μέχρι την ημερομηνία της έκθεσης ελεγκτή. Ωστόσο, μελλοντικά γεγονότα ή συνθήκες ενδέχεται να έχουν ως αποτέλεσμα η Εταιρεία και ο Όμιλος να παύσουν να λειτουργούν ως συνεχιζόμενη δραστηριότητα. • Αξιολογούμε τη συνολική παρουσίαση, τη δομή και το περιεχόμενο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων των γνωστοποιήσεων, καθώς και το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις απεικονίζουν τις υποκείμενες συναλλαγές και τα γεγονότα με τρόπο που επιτυγχάνεται η εύλογη παρουσίαση. • Αποκτούμε επαρκή και κατάλληλα ελεγκτικά τεκμήρια αναφορικά με την χρηματοοικονομική πληροφόρηση των οντοτήτων ή των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων εντός του Ομίλου για την έκφραση γνώμης επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων. Είμαστε υπεύθυνοι για την καθοδήγηση, την επίβλεψη και την εκτέλεση του ελέγχου της Εταιρείας και των θυγατρικών της. Παραμένουμε αποκλειστικά υπεύθυνοι για την ελεγκτική μας γνώμη. Μεταξύ άλλων θεμάτων, κοινοποιούμε στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, το σχεδιαζόμενο εύρος και το χρονοδιάγραμμα του ελέγχου, καθώς και σημαντικά ευρήματα του ελέγχου, συμπεριλαμβανομένων όποιων σημαντικών ελλείψεων στις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου εντοπίζουμε κατά τη διάρκεια του ελέγχου μας. Επιπλέον, δηλώνουμε προς τους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση ότι έχουμε συμμορφωθεί με τις σχετικές απαιτήσεις δεοντολογίας περί ανεξαρτησίας και γνωστοποιούμε προς αυτούς όλες τις σχέσεις και άλλα θέματα που μπορεί εύλογα να θεωρηθεί ότι επηρεάζουν την ανεξαρτησία μας και τα σχετικά μέτρα προστασίας, όπου συντρέχει περίπτωση. Από τα θέματα που γνωστοποιήθηκαν στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, καθορίζουμε τα θέματα εκείνα που ήταν εξέχουσας σημασίας για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως και ως εκ τούτου αποτελούν τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου. Έκθεση επί Άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων 1. Έκθεση Διαχείρισης Διοικητικού Συμβουλίου Λαμβάνοντας υπόψη ότι η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση της Έκθεσης Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου και της Δήλωσης Εταιρικής Διακυβέρνησης που περιλαμβάνεται στην έκθεση αυτή, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 5 του άρθρου 2 του Ν. 4336/2015 (μέρος Β), σημειώνουμε ότι: α) Στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου περιλαμβάνεται δήλωση εταιρικής διακυβέρνησης, η οποία παρέχει τα πληροφοριακά στοιχεία που ορίζονται στο άρθρο 152 του Ν. 4548/2018. β) Κατά τη γνώμη μας η Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου έχει καταρτισθεί σύμφωνα με τις ισχύουσες νομικές απαιτήσεις των άρθρων 150 και 153 και της παραγράφου 1 (περιπτώσεις γ’ και δ’) του άρθρου 152 του Ν. 4548/2018 και το περιεχόμενο αυτής αντιστοιχεί με τις συνημμένες οικονομικές καταστάσεις της χρήσεως που έληξε την 31.12.2019. γ) Με βάση τη γνώση που αποκτήσαμε κατά το έλεγχό μας, για την εταιρεία «ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε.» και το περιβάλλον της, δεν έχουμε εντοπίσει ουσιώδεις ανακρίβειες στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού της Συμβουλίου”. 24 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. 2. Συμπληρωματική Έκθεση προς την Επιτροπή Ελέγχου Η γνώμη μας επί των συνημμένων εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων είναι συνεπής με τη Συμπληρωματική Έκθεσή μας προς την Επιτροπή Ελέγχου της Εταιρείας, που προβλέπεται από το άρθρο 11 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014. 3. Παροχή Μη Ελεγκτικών Υπηρεσιών Δεν παρείχαμε στην Εταιρεία και τις θυγατρικές της μη ελεγκτικές υπηρεσίες που απαγορεύονται σύμφωνα με το άρθρο 5 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014. 4. Διορισμός Ελεγκτή Διοριστήκαμε για πρώτη φορά ως Ορκωτοί Ελεγκτές Λογιστές της Εταιρείας με την από 22/06/1992 απόφαση της ετήσιας τακτικής γενικής συνέλευσης των μετόχων. Έκτοτε ο διορισμός μας έχει αδιαλείπτως ανανεωθεί για μια συνολική περίοδο 27 ετών με βάση τις κατ’ έτος λαμβανόμενες αποφάσεις της τακτικής γενικής συνέλευσης των. Αθήνα, 27 Απριλίου 2020 ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Ι. ΠΕΤΕΙΝΟΣ Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής Α.Μ. ΣΟΕΛ 14461 ΣΟΛ Α.Ε. Μέλος Δικτύου Crowe Global Φωκ. Νέγρη 3, 112 57 Αθήνα Α.Μ. ΣΟΕΛ 125 25 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. A. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ ( ενοποιημένα και μη ενοποιημένα ) Ποσά εκφρασμένα σε € Σημ Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2019 31/12/2018 ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Ενσώματες ακινητοποιήσεις 6 71.966.962,53 Δικαίωμα χρήσης Περιουσιακών στοιχείων 32 Άϋλα περιουσιακά στοιχεία Επενδύσεις σε θυγατρικές επιχειρήσεις 6α 7 Επενδύσεις σε λοιπές επιχειρήσεις Λοιπές απαιτήσεις Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2019 31/12/2018 76.376.146,99 1.265.000,76 1.306.392,40 1.960.144,61 0,00 0,00 0,00 1.409.200,20 0,00 1.529.233,80 0,00 0,00 36.124.285,97 0,00 40.870.743,65 7 93.132,00 37.201,80 766.538,73 37.818,58 0,00 12.200,00 673.406,73 12.200,00 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις 17 0,00 75.466.641,14 0,00 78.709.738,10 0,00 37.401.486,73 18.717,83 42.881.460,61 Κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Αποθέματα 10 5.156.701,70 11.183.782,47 0,00 0,00 Πελάτες και λοιπές απαιτήσεις Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία Προκαταβολές 8 9 11 14.949.222,36 1.354,54 689.671,72 26.862.482,94 405,93 1.043.926,51 1.097.271,23 1.354,54 0,00 882.098,86 405,93 0,00 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα 12 1.304.230,47 4.077.385,84 54.798,09 14.881,20 22.101.180,79 43.167.983,69 1.153.423,86 897.385,99 17.235.327,81 39.336.508,60 0,00 43.167.983,69 0,00 1.153.423,86 0,00 897.385,99 114.803.149,74 121.877.721,79 38.554.910,59 43.778.846,60 Σύνολο στοιχείων ενεργητικού από διακοπτόμενες δραστηριότητες Σύνολο κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων 33 ΣΥΝΟΛΟ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΙΔΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Κεφάλαιο και αποθεματικά Μετοχικό κεφάλαιο Υπέρ το άρτιο έκδοση 13 13 23.922.010,41 11.615.361,07 23.922.010,41 11.615.361,07 23.922.010,41 11.615.361,07 23.922.010,41 11.615.361,07 Αποθεματικά αναπροσαρμογής ακινήτων Λοιπά Αποθεματικά Κέρδη ( ζημίες ) εις νέον 13 13 32.465.816,49 5.190.733,17 -121.668.465,09 32.465.816,49 5.183.233,17 -100.930.813,95 295.999,25 2.254.329,04 -15.077.398,35 295.999,25 2.254.329,04 -9.620.062,71 -48.474.543,95 -27.744.392,81 23.010.301,42 28.467.637,06 988.076,72 1.099.619,83 0,00 0,00 Μη ελέγχουσες συμμετοχές Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Μακροπρόθεσμα δάνεια 15 1.442.050,83 1.657.643,32 0,00 40.187,69 Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις 17 6.627.115,99 3.734.270,52 15.316,87 0,00 Υποχρεώσεις από συμβάσεις χρημ/κής μίσθωσης 16 570.120,78 949.368,81 0,00 0,00 Προβλέψεις για παροχές σε εργαζόμενους 18 318.135,14 556.290,81 99.030,87 81.743,87 1.117.452,00 1.210.573,00 0,00 0,00 10.074.874,74 8.108.146,46 114.347,74 121.931,56 Λοιπές υποχρεώσεις Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις 14 27.686.230,11 21.873.987,82 15.329.402,59 15.079.433,30 Βραχυπρόθεσμα δάνεια 15 25.945.359,22 26.594.880,84 0,00 0,00 Βραχυπρόθεσμο μέρος μακρ/σμων δανείων Βραχυπρόθεσμο μέρος υποχρ. Από συμβ. Χρημ/κης μίσθωσης 15 90.181.270,23 91.239.455,23 40.845,43 61.802,23 16 468.042,19 464.206,00 0,00 0,00 Υποχρεώσεις από φόρους 20 251.162,97 144.532.064,72 241.818,42 140.414.348,31 60.013,41 15.430.261,43 48.042,45 15.189.277,98 Σύνολο στοιχείων παθητικού από διακοπτόμενες δραστηριότητες 33 7.682.677,51 0,00 0,00 0,00 15221.742,23 140.414.348,31 15.430.261,43 15.189.277,98 Σύνολο υποχρεώσεων 162.289.616,37 148.522.494,77 15.544.609,17 15.311.209,54 ΣΥΝΟΛΟ ΙΔΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ & ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ 114.803.149,74 121.877.721,79 38.554.910,59 43.778.846,60 Σύνολο βραχυπρόθεσμων υποχρεώσεων 26 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. B. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ( ενοποιημένα και μη ενοποιημένα ) Ποσά εκφρασμένα σε € Σημ Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1-31/12/2019 Έσοδα 19 Κόστος πωλήσεων Μικτό κέρδος 1/1-31/12/2018 7.031.699,79 8.186.326,47 -6.429.561,58 -7.476.636,74 602.138,21 709.689,73 1.645.443,17 -2.858.577,64 -1.197.667,44 -9.585.962,58 4.391.801,87 -2.705.363,77 -1.309.099,10 -8.830.110,44 -11.394.626,28 -7.743.081,71 3.832,47 4.339,73 -6.700.700,61 -673.406,73 -5.684.633,01 -1.039,44 -7.370.274,87 -5.681.332,72 0,00 -18.764.901,15 -78.996,76 -2.901.126,30 0,00 -13.424.414,43 -93.466,93 -851.091,35 -21.745.024,21 -14.368.972,71 929.552,60 1.468.980,80 -20.815.471,61 -12.899.991,91 -20.704.053,13 -12.852.266,62 -111.418,48 -47.725,29 Ζημία από αναπροσαρμογή παγίων 0,00 -6.035.868,00 Φόρος εισοδήματος 0,00 1.750.401,72 -34.503,47 -29.683,52 8.280,83 8.608,24 0,00 11.765,51 0,00 -3.412,00 -26.222,64 -4.298.188,05 -20.841.694,25 -17.198.179,96 -20.730.151,14 -17.012.035,00 -111.543,11 -186.144,97 Από συνεχιζόμενες δραστηριότητες -1,3656 -0,9555 Από διακοπτόμενες δραστηριότητες 0,0587 0,1442 -1,3069 -0,8113 Άλλα έσοδα εκμετάλλευσης Έξοδα διοικητικής λειτουργίας Έξοδα λειτουργίας διαθέσεως Άλλα έξοδα εκμετάλλευσης 19 19 19 19 Κέρδος εκμετάλλευσης Χρηματοοικονομικά Έσοδα Χρηματοοικονομικά Έξοδα Λοιπά Χρηματοοικονομικά αποτελέσματα Καθαρό χρηματοικονομικό αποτέλεσμα Έξοδα / έσοδα από συγγενείς επιχειρήσεις Κέρδος προ φόρων Μείον : Φόρος εισοδήματος Αναβαλλόμενοι φόροι Κέρδη / (ζημιές) μετά από φόρους από συνεχιζόμενη δραστηριότητα Αποτελέσματα από διακοπτόμενες δραστηριότητες Αποτελέσματα από συνεχιζόμενες και διακοπτόμενες δραστηριότητες (Α) 19 Κατανέμονται σε : -Ιδιοκτήτες μητρικής -Μη ελέγχουσες συμμετοχές Λοιπά συνολικά έσοδα (Με αναμορφωμένα τα ποσά 31/12/2018-Σημ. 31): Που δεν ανακατατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα Αναλογιστικά κέρδη (ζημίες) σε προγράμ. Καθορ. Παροχών Φόρος εισοδήματος Που ανακατατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα Αντισταθμίσεις ταμειακών ροών Φόρος εισοδήματος Λοιπά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Β) Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Α)+(Β) -Ιδιοκτήτες μητρικής -Μη ελέγχουσες συμμετοχές Κέρδη μετά από φόρους ανά μετοχή – βασικά και απομειωμένα (σε €) Σύνολο 27 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. B. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ( ενοποιημένα και μη ενοποιημένα ) Ποσά εκφρασμένα σε € Σημ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1-31/12/2019 Έσοδα 19 Κόστος πωλήσεων Μικτό κέρδος 1/1-31/12/2018 1.039.538,17 888.930,35 -605.852,85 -569.776,33 433.685,32 319.154,02 Άλλα έσοδα εκμετάλλευσης 19 273.431,36 267.929,71 Έξοδα διοικητικής λειτουργίας 19 -679.782,89 -636.185,07 Άλλα έξοδα εκμετάλλευσης 19 -15.655,19 -4.386,93 11.678,60 -53.488,27 Χρηματοοικονομικά Έσοδα 0,34 0,39 Χρηματοοικονομικά Έξοδα -5.540,13 -9.848,58 -5.419.864,41 -5.099.944,45 Καθαρό χρηματοικονομικό αποτέλεσμα -5.425.404,20 -5.109.792,64 Έξοδα / έσοδα από συγγενείς επιχειρήσεις 0,00 0,00 -5.413.725,60 -5.163.280,91 0,00 0,00 -36.332,78 5.817,79 -5.450.058,38 -5.157.463,12 -5.450.058,38 -5.157.463,12 0,00 0,00 -9.575,34 -3.705,23 2.298,08 1.074,52 -7.277,26 -2.630,71 -5.457.335,64 -5.160.093,83 -5.457.335,64 -5.160.093,83 0,00 0,00 -0,344 -0,3255 Κέρδος εκμετάλλευσης Λοιπά Χρηματοοικονομικά αποτελέσματα Κέρδος προ φόρων Μείον : Φόρος εισοδήματος Αναβαλλόμενοι φόροι Κέρδη / (ζημιές) μετά από φόρους ( Α ) 19 Κατανέμονται σε : -Ιδιοκτήτες μητρικής -Μη ελέγχουσες συμμετοχές Λοιπά συνολικά έσοδα : Που δεν ανακατατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα Αναλογιστικά κέρδη (ζημίες) σε προγράμ. Καθορ. Παροχών Φόρος εισοδήματος Που ανακατατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα Λοιπά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Β) Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Α)+(Β) -Ιδιοκτήτες μητρικής -Μη ελέγχουσες συμμετοχές Κέρδη μετά από φόρους ανά μετοχή – βασικά (σε €) 28 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Γ. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑΒΟΛΩΝ ΙΔΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΠΕΡΙΟΔΟΥ Ποσά εκφρασμένα σε Ευρώ ΑΠΟΔΙΔΟΜΕΝΑ ΣΤΟΥΣ ΜΕΤΟΧΟΥΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΙΚΗΣ ΟΜΙΛΟΣ Υπόλοιπα την 01.01.2018 Μετοχικό κεφάλαιο Υπέρ το άρτιο 23.922.010,41 11.615.361,07 Αποθ/κό αντιστάθμισης -8.353,51 Αποθ/κά αναπρ/γής ακινήτων Λοιπά αποθεμ/κά 36.612.959,77 5.175.733,17 Απομείωση χρηματ/κών μέσων με βάση το Διεθνές πρότυπο Χρηματ/κής Αναφοράς IFRS 9 Αναπροσαρμοσμένο υπόλοιπο την 01.01.2018 23.922.010,41 11.615.361,07 -8.353,51 36.612.959,77 5.175.733,17 Αποτελ/τα εις νέο Μη ελέγχουσες συμμετοχές ΣΥΝΟΛΟ Σύνολο ιδίων κεφαλαίων -87.290.881,52 -9.973.170,61 1.679.206,80 -8.293.963,81 -759.187,20 -759.187,20 -93.442,00 -852.629,20 -88.050.068,72 -10.732.357,81 1.585.764,80 -9.146.593,01 -20.978,61 -20.978,61 -96,68 -21.075,29 -4.147.143,28 -138.323,00 -4.285.466,28 Μεταβολές περιόδου 1/1-31/12/2018 Αναλογιστικά κέρδη (ζημίες ) σε προγράμματα καθορισμένων παροχών Αναπροσαρμογή αξίας γηπέδων - οικοπέδων -4.147.143,28 Σχηματισμός τακτικού αποθεματικού 7.500,00 Αναπροσαρμογή αξίας χρηματ/κών περιουσιακών στοιχείων Καθαρά κέρδη και ζημίες που αναγνωρίστηκαν στην καθαρή θέση 8.353,51 0,00 0,00 8.353,51 8.353,51 -4.147.143,28 7.500,00 Αποτέλεσμα περιόδου Συνολικό κέρδος (ζημία ) περιόδου -7.500,00 0,00 0,00 8.353,51 -4.147.143,28 7.500,00 Μερίσματα πληρωθέντα 8.353,51 -28.478,61 -4.159.768,38 -138.419,68 -4.298.188,06 -12.852.266,62 -12.852.266,62 -47.725,29 -12.899.991,91 -12.880.745,23 -17.012.035,00 -186.144,97 -17.198.179,97 0 0 -300.000,00 -300.000,00 Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2018 23.922.010,41 11.615.361,07 0,00 32.465.816,49 5.183.233,17 -100.930.813,95 -27.744.392,81 1.099.619,83 -26.644.772,98 Υπόλοιπα την 01.01.2019 23.922.010,41 11.615.361,07 0,00 32.465.816,49 5.183.233,17 -100.930.813,95 -27.744.392,81 1.099.619,83 -26.644.772,98 -26.098,01 -26.098,01 -124,63 -26.222,64 Μεταβολές περιόδου 1/1-31/12/2019 Αναλογιστικά κέρδη (ζημίες ) σε προγράμματα καθορισμένων παροχών Σχηματισμός τακτικού αποθεματικού Καθαρά κέρδη και ζημίες που αναγνωρίστηκαν στην καθαρή θέση 0,00 0,00 0,00 0,00 7.500,00 -7.500,00 7.500,00 -33.598,01 -26.098,01 -124,63 -26.222,64 -20.704.053,13 -20.704.053,13 -111.418,48 -20.815.471,61 Αποτέλεσμα περιόδου Συνολικό κέρδος (ζημία ) περιόδου Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2019 0,00 0,00 0,00 0,00 7.500,00 -20.737.651,14 -20.730.151,14 -111.543,11 -20.841.694,25 23.922.010,41 11.615.361,07 0,00 32.465.816,49 5.190.733,17 -121.668.465,09 -48.474.543,95 988.076,72 -47.486.467,23 29 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΑΠΟΔΙΔΟΜΕΝΑ ΣΤΟΥΣ ΜΕΤΟΧΟΥΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΙΚΗΣ Ποσά εκφρασμένα σε Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Υπόλοιπα την 01.01.2018 Μετοχικό κεφάλαιο Υπέρ το άρτιο 23.922.010,41 11.615.361,07 Αποθ/κό αντιστάθμισης 0,00 Αποθ/κά αναπρ/γής ακινήτων 295.999,25 Λοιπά αποθεμ/κά 2.254.329,04 Αποτελ/τα εις νέο Μη ελέγχουσες συμμετοχές ΣΥΝΟΛΟ Σύνολο ιδίων κεφαλαίων -4.459.968,88 33.627.730,89 33.627.730,89 -2.630,71 -2.630,71 -2.630,71 -2.630,71 -2.630,71 -5.157.463,12 -5.157.463,12 -5.160.093,83 -5.160.093,83 0 0 Μεταβολές περιόδου 1/1-31/12/2018 Αναλογιστικά κέρδη (ζημίες ) σε προγράμματα καθορισμένων παροχών Καθαρά κέρδη και ζημίες που αναγνωρίστηκαν στην καθαρή θέση 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 Αποτέλεσμα περιόδου Συνολικό κέρδος (ζημία ) περιόδου 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 Μερίσματα πληρωθέντα 0,00 -2.630,71 -5.157.463,12 0,00 -5.160.093,83 0,00 Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2018 23.922.010,41 11.615.361,07 0,00 295.999,25 2.254.329,04 -9.620.062,71 28.467.637,06 0,00 28.467.637,06 Υπόλοιπα την 01.01.2019 23.922.010,41 11.615.361,07 0,00 295.999,25 2.254.329,04 -9.620.062,71 28.467.637,06 0,00 28.467.637,06 -7.277,26 -7.277,26 -7.277,26 -7.277,26 -5.450.058,38 -5.450.058,38 -5.457.335,64 -5.457.335,64 Μεταβολές περιόδου 1/1-31/12/2019 Αναλογιστικά κέρδη (ζημίες ) σε προγράμματα καθορισμένων παροχών Καθαρά κέρδη και ζημίες που αναγνωρίστηκαν στην καθαρή θέση 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 Αποτέλεσμα περιόδου Συνολικό κέρδος (ζημία ) περιόδου 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 -7.277,26 0,00 -5.450.058,38 0,00 Μερίσματα πληρωθέντα Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2019 -7.277,26 -5.457.335,64 0,00 23.922.010,41 11.615.361,07 0,00 295.999,25 2.254.329,04 -15.077.398,35 23.010.301,42 0,00 23.010.301,42 30 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Δ. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΑΜΕΙΑΚΩΝ ΡΟΩΝ ΧΡΗΣΗΣ ( ενοποιημένα και μη ενοποιημένα ) Ποσά εκφρασμένα σε € Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/11/1Έμμεση μέθοδος 1/1-31/12/2019 1/1-31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 Λειτουργικές δραστηριότητες : Αποτελέσματα προ φόρων (συνεχιζόμενες και διακοπτόμενες εκμεταλλεύσεις) -17.835.348,55 -11.955.433,63 -5.413.725,60 -5.163.280,91 Πλέον / μείον προσαρμογές για : Αποσβέσεις 2.730.736,79 2.815.322,58 42.031,96 31.136,03 Προβλέψεις 217.892,84 -1.134.581,15 5.437.151,41 5.109.033,24 Λοιπές προσαρμογές -35.452,08 -13.595,49 -10.523,95 617,29 -5.941,81 -5.008,49 0,00 0,00 7.108.700,61 6.092.633,01 5.540,13 9.848,58 Μείωση / (αύξηση) αποθεμάτων -239.044,88 -1.042.990,26 0,00 0,00 Μείωση / (αύξηση) απαιτήσεων 3.588.067,51 7.216.323,60 -215.172,37 -196.968,85 (Μείωση) / αύξηση υποχρεώσεων (πλην δανειακών) Μείον : 6.294.227,89 4.635.377,94 261.940,25 359.452,28 Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα καταβεβλημένα -672.840,83 -6.092.633,01 -5.540,13 -9.848,58 -93.466,93 -93.903,13 0,00 0,00 1.057.530,56 421.511,97 101.701,70 139.989,08 Αποτελέσματα ( έσοδα, έξοδα, κέρδη και ζημιές) επενδυτικής δραστηριότητας Ζημία / (κέρδη) από εκποίηση παγίων Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα Πλέον / μείον προσαρμογές για μεταβολές λογ/σμών κεφαλαίου κινήσεως ή που σχετίζονται με τις λειτουργικές δραστηριότητες : Καταβεβλημένοι φόροι Σύνολο εισροών / ( εκροών ) από λειτουργικές δραστηριότητες ( α ) Επενδυτικές δραστηριότητες : Αγορά ενσωμάτων και άϋλων παγίων στοιχείων -161.321,53 -132.615,55 -640,32 -64.280,00 Εισπράξεις από πωλήσεις ενσωμάτων και άϋλων παγίων στοιχείων 13.400,00 25.200,50 0,00 0,00 Σύνολο εισροών / ( εκροών ) από επενδυτικές δραστηριότητες ( β ) -147.921,53 -107.415,05 -640,32 -64.280,00 0,00 207.969,66 0,00 0,00 Εξοφλήσεις δανείων -911.834,35 -511.826,81 -61.144,49 -85.166,34 Εξοφλήσεις υποχρεώσεων από χρηματοδοτικές μισθώσεις (χρεολύσια ) -375.411,84 -348.367,19 0,00 0,00 0,00 -300.000,00 0,00 0,00 -93.121,00 -93.121,00 0,00 0,00 -1.380.367,19 -1.045.345,34 -61.144,49 -85.166,34 -470.758,16 -731.248,42 39.916,89 -9.457,26 4.077.385,84 4.808.634,26 14.881,20 24.338,46 2.302.397,21 0,00 0,00 0,00 1.304.230,47 4.077.385,84 54.798,09 14.881,20 Χρηματοδοτικές δραστηριότητες : Εισπράξεις από εκδοθέντα / αναληφθέντα δάνεια Μερίσματα πληρωθέντα Μείωση μακροπροθέσμων υποχρεώσεων Σύνολο εισροών / ( εκροών ) από χρηματοδοτικές δραστηριότητες ( γ ) Καθαρή αύξηση / (μείωση) στα ταμειακά διαθέσιμα & ισοδύναμα χρήσης (α)+(β)+(γ) Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα έναρξης χρήσης Μείον: ταμειακές ροές λήξης διακοπτόμενης δραστηριότητας Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα λήξης χρήσης συνεχιζόμενης δραστηριότητας 31 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΕΤΗΣΙΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ (Εταιρείας και Ενοποιημένων της 31ης Δεκεμβρίου 2019) 1. Γενικές πληροφορίες Η ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ, εταιρεία συμμετοχών, είναι εγκατεστημένη στον Ασπρόπυργο επί της Λ. ΝΑΤΟ 100, η διεύθυνση του διαδικτύου είναι www.bitros.gr και είναι εισηγμένη στο Χρηματιστήριο Αθηνών στον κλάδο «Πρώτες Ύλες» και στην κατηγορία «Μεσαίας και Μικρής Κεφαλαιοποίησης». Οι ενοποιημένες καταστάσεις της εταιρείας καλύπτουν την μητρική εταιρεία και τις ενοποιούμενες θυγατρικές. Οι εταιρείες που συμμετέχουν στις ενοποιημένες καταστάσεις, εκτός της μητρικής, είναι οι εξής: ΕΠΩΝΥΜΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Έδρα Ποσοστό % Μέθοδος Σχέση ενοπ/σης ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε Ασπρόπυργος Αττικής Μητρική Μητρική Μητρική ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ Α.Ε.Β.Ε. Ασπρόπυργος Αττικής 100,00% Ολική ενσωμάτωση Άμεση ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ Α.Β.Ε.Τ.Ε. Ασπρόπυργος Αττικής 100,00% Ολική ενσωμάτωση Άμεση Δ.Γ. ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ Α.Β.Ε.Ε. Ασπρόπυργος Αττικής Μάνδρα Αττικής ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ Τ.Χ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ BIG FARM AE 50,00% Ολική ενσωμάτωση Ολική ενσωμάτωση Ασπρόπυργος Αττικής 94,31% Ολική ενσωμάτωση Άμεση Ασπρόπυργος Αττικής 50,00% Ολική ενσωμάτωση Άμεση 100,00% Άμεση Άμεση Η ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ Α.Ε.Β.Ε., απορρόφησε τον μεταλλουργικό κλάδο της ΜΠΗΤΡΟΣ Α.Ε.Β.Ε (νυν ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε.). Η ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ Α.Β.Ε.Τ.Ε. απορρόφησε τις εταιρείες ΜΠΗΤΡΟΣ ΑΚΙΝΗΤΑ Α.Ε, ΚΥΚΛΑΔΙΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΗ ΑΕ και ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΕΒΕ Η Δ.Γ. ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ Α.Ε.Β.Ε που εντάχθηκαν στον όμιλο το έτος 2000 . Ενοποιείται με ολική Ενοποίηση λόγω του ότι ο Όμιλος ελέγχει την πλειοψηφία των μελών του Δ.Σ. Η ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ η οποία απορρόφησε την εταιρεία ΗΛΙΟΤΟΠΙΟ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟ ΠΑΡΚΟΑΕ με ημερομηνία μετασχηματισμού την 30.06.2013. Η εταιρεία Τ.Χ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ, εξαγοράστηκε το 2011, δραστηριοποιείται επίσης στον χώρο της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Ενοποιείται με ολική Ενοποίηση λόγω του ότι ο Όμιλος ελέγχει την πλειοψηφία των μελών του Δ.Σ. Η ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ παρέχει διοικητική υποστήριξη σε όλες τις θυγατρικές εταιρείες, ενώ αναλαμβάνει με τα στελέχη της, την μελέτη αλλά και την υποστήριξη κοινών ενεργειών, όπου αυτές μπορούν να δημιουργήσουν ωφέλειες, σε μεγάλης κλίμακας δραστηριότητες όπως π.χ. προμήθειες, συνδυασμένες πωλήσεις κ.λπ. μέσω της ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. παρέχεται η δυνατότητα δημιουργίας στρατηγικών συμμαχιών στο επίπεδο της κάθε δραστηριότητας. Επίσης η ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ παρέχει με το δυναμικό της συμβουλευτικές υπηρεσίες και τεχνογνωσία σε μια σειρά θεμάτων καθημερινής λειτουργίας των θυγατρικών καθώς και τον εξορθολογισμό της οργάνωσής τους, οργάνωση πιστωτικού ελέγχου κ.λ.π. Εξασφαλίζεται έτσι η αποτελεσματική παρουσία του Ομίλου στις θυγατρικές εταιρείες με ενιαίο, στρατηγικό αλλά και λειτουργικό τρόπο. Οι οικονομικές καταστάσεις της περιόδου 1η Ιανουαρίου μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2019 που δημοσιεύονται, εγκρίθηκαν από το Διοικητικό Συμβούλιο της 24ηςΑπριλίου 2020. 32 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. 2. Βασικές λογιστικές αρχές Οι συνημμένες ετήσιες ενοποιημένες και εταιρικές οικονομικές καταστάσεις της 31ης Δεκεμβρίου 2019 έχουν συνταχθεί σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ) όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. 2.1. Πλαίσιο κατάρτισης των οικονομικών καταστάσεων Η σύνταξη οικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα Δ.Π.Χ.Α. απαιτεί τη χρήση λογιστικών εκτιμήσεων και κρίσεων από τη Διοίκηση κατά την εφαρμογή των λογιστικών αρχών του Ομίλου. Οι σημαντικές παραδοχές για την εφαρμογή των λογιστικών μεθόδων του Ομίλου επισημαίνονται όπου κρίνεται απαραίτητο. Οι εκτιμήσεις και οι κρίσεις στις οποίες προβαίνει η Διοίκηση αξιολογούνται συνεχώς και βασίζονται σε εμπειρικά δεδομένα και άλλους παράγοντες συμπεριλαμβανομένων των προσδοκιών για μελλοντικά γεγονότα που θεωρούνται αναμενόμενα κάτω από εύλογες συνθήκες. Οι οικονομικές καταστάσεις έχουν συνταχθεί με βάση τις παρακάτω βασικές λογιστικές αρχές: 1. Την αρχή του ιστορικού κόστους με εξαίρεση τα γήπεδα τα οπoία από τη χρήση 2014 παρουσιάζονται στις οικονομικές καταστάσεις με την μέθοδο της εύλογης αξίας και τα κτίρια και τα μηχανήματα τα οποία αποτιμήθηκαν στην εύλογη αξία κατά την ημερομηνία μετάβασης στα ΔΠΧΑ την 1η Ιανουαρίου 2004 και η εύλογη αξία αυτή χρησιμοποιήθηκε ως τεκμαρτό κόστος την ημερομηνία αυτή. Τα γήπεδα της εταιρείας επανεκτιμήθηκαν την 30.09.2013 καθώς επίσης και την 31.12.2018 για δεύτερη φορά. 2. Την αρχή της συνέχισης της δραστηριότητας (going concern), 3. Την αρχή της αυτοτέλειας των χρήσεων 4. Την ομοιομορφία παρουσίασης 5. Την σημαντικότητα των στοιχείων Οι λογιστικές αρχές βάσει των οποίων συντάσσονται οι συνημμένες οικονομικές καταστάσεις και τις οποίες συστηματικά εφαρμόζει ο Όμιλος, παρατίθενται στις επόμενες παραγράφους. 2.1.1 Νέα πρότυπα, διερμηνείες και τροποποίηση υφιστάμενων προτύπων Νέα πρότυπα, τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες έχουν εκδοθεί και είναι υποχρεωτικής εφαρμογής για τις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την 1η Ιανουαρίου 2019 ή μεταγενέστερα. Στην χρήση 2019 ο Όμιλος υιοθέτησε το πρότυπο ΔΠΧΑ 16. Όπου δεν αναφέρεται διαφορετικά οι άλλες τροποποιήσεις και ερμηνείες που ισχύουν για πρώτη φορά στη χρήση 2019, δεν έχουν επίδραση στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις του Ομίλου. Ο Όμιλος δεν υιοθέτησε πρόωρα πρότυπα, ερμηνείες ή τροποποιήσεις που έχουν εκδοθεί από το Σ.Δ.Λ.Π. και υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά δεν έχουν υποχρεωτική εφαρμογή στη χρήση 2019. Πρότυπα και Διερμηνείες υποχρεωτικά για την τρέχουσα οικονομική χρήση 2019 ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις» Στις 13 Ιανουαρίου 2016 το ΣΔΛΠ εξέδωσε το ΔΠΧΑ 16 το οποίο και αντικαθιστά το ΔΛΠ 17 και τις Διερμηνείες 4, 15 και 27. Σκοπός του προτύπου είναι να εξασφαλίσει ότι οι μισθωτές και οι εκμισθωτές παρέχουν χρήσιμη πληροφόρηση που παρουσιάζει εύλογα την ουσία των συναλλαγών που αφορούν μισθώσεις. Το ΔΠΧΑ 16 εισάγει ένα ενιαίο μοντέλο για το λογιστικό χειρισμό από την πλευρά του μισθωτή, το οποίο απαιτεί ο μισθωτής να αναγνωρίζει περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις για όλες τις συμβάσεις μισθώσεων με διάρκεια άνω των 12 μηνών, εκτός εάν το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο είναι μη σημαντικής αξίας. Το περιουσιακό στοιχείο κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από το ποσό της αρχικής αναγνώρισης της υποχρέωσης µίσθωσης, τις αρχικές άµεσες δαπάνες, τυχόν προκαταβολές µισθωµάτων και την εκτίµηση κόστους από την υποχρέωση αποκατάστασης του στοιχείου. Η υποχρέωση µίσθωσης κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από την παρούσα αξία των µελλοντικών υπολειπόµενων πληρωµών µισθωµάτων. Σχετικά με το λογιστικό χειρισμό από την πλευρά του εκμισθωτή, το ΔΠΧΑ 16 ενσωματώνει ουσιαστικά τις απαιτήσεις του ΔΛΠ 17. Επομένως, ο εκμισθωτής συνεχίζει να κατηγοριοποιεί τις συμβάσεις μισθώσεων σε λειτουργικές και χρηματοδοτικές μισθώσεις, και να ακολουθεί διαφορετικό λογιστικό χειρισμό για κάθε τύπο σύμβασης. Το νέο πρότυπο εφαρμόστηκε από τον Όμιλο εντός της αναφερόμενης περιόδου. Η επίδραση του προτύπου στον Όμιλο αναλύεται στη σημείωση 33 του παρόντος. 33 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Ετήσιες Βελτιώσεις στα ΔΠΧΑ, Κύκλος 2015-2017 Στο πλαίσιο του προγράμματος των ετήσιων βελτιώσεων των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων, το Συμβούλιο εξέδωσε, την 12.12.2017, μη επείγουσες αλλά απαραίτητες τροποποιήσεις σε επιμέρους πρότυπα ως ακολούθως: ΔΠΧΑ 3 Συνενώσεις Επιχειρήσεων και ΔΠΧΑ 11 Κοινές Συμφωνίες Οι τροποποιήσεις του ΔΠΧΑ 3 διευκρινίζουν ότι όταν μια οικονομική οντότητα αποκτά τον έλεγχο μιας επιχείρησης που αποτελούσε κοινή επιχείρησή της, θα πρέπει να προχωρήσει σε αποτίμηση των συμφερόντων που είχε προηγουμένως στην επιχείρηση αυτή. Οι τροποποιήσεις του ΔΠΧΑ 11 διευκρινίζουν ότι μια οντότητα που συμμετέχει, αλλά δεν έχει από κοινού τον έλεγχο μιας κοινής επιχείρησης μπορεί να αποκτήσει από κοινού έλεγχο στην κοινή επιχείρηση, της οποίας η δραστηριότητα αποτελεί επιχείρηση όπως ορίζεται στο ΔΠΧΑ 3. Σε τέτοιες περιπτώσεις, τα συμφέροντα στην κοινή επιχείρηση που κατείχε προηγουμένως δεν αποτιμώνται εκ νέου. ΔΛΠ 12 Φόροι Εισοδήματος Το Συμβούλιο τροποποιώντας το ΔΛΠ 12 διευκρίνισε ότι μια οικονομική οντότητα πρέπει να καταχωρίζει όλες τις φορολογικές επιπτώσεις που προκύπτουν από τη διανομή μερισμάτων στα αποτελέσματα, στα άλλα συνολικά εισοδήματα ή στα ίδια κεφάλαια, ανάλογα με το πού η οντότητα καταχώρισε την αρχική συναλλαγή από την οποία προέκυψαν τα διανεμόμενα κέρδη και εν συνεχεία το μέρισμα. ΔΛΠ 23 Κόστος δανεισμού Οι τροποποιήσεις διευκρινίζουν ότι εάν ο δανεισμός που λήφθηκε ειδικά για την απόκτηση περιουσιακού στοιχείου παραμείνει σε εκκρεμότητα και το σχετικό περιουσιακό στοιχείο έχει καταστεί έτοιμο για την προοριζόμενη χρήση ή πώλησή του, τότε το υπόλοιπο του δανεισμού αυτού θα πρέπει να συμπεριλαμβάνεται στα κεφάλαια του γενικού δανεισμού κατά τον υπολογισμό του επιτοκίου κεφαλαιοποίησης. ΔΛΠ 28 (Τροποποίηση) «Μακροπρόθεσμες συμμετοχές σε συγγενείς επιχειρήσεις και κοινοπραξίες» Το Συμβούλιο, τον Οκτώβριο του 2017, εξέδωσε τροποποιήσεις στο πρότυπο ΔΛΠ 28 «Επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις και κοινοπραξίες». Με αυτή την τροποποίηση, το Συμβούλιο διευκρίνισε ότι η εξαίρεση στο ΔΠΧΑ 9 ισχύει μόνο για συμμετοχές που παρακολουθούνται λογιστικά με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. Οι οντότητες θα πρέπει να εφαρμόζουν το ΔΠΧΑ 9 στα άλλα συμφέροντα σε συγγενείς και κοινοπραξίες, συμπεριλαμβανομένων των μακροπρόθεσμων συμφερόντων στα οποία δεν εφαρμόζεται η μέθοδος της καθαρής θέσης και τα οποία, στην ουσία, αποτελούν μέρος της καθαρής επένδυσης σε αυτές τις συγγενείς και κοινοπραξίες. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2019. ΔΛΠ 19 (Τροποποίηση) «Παροχές σε εργαζομένους» – Τροποποίηση, περικοπή ή διακανονισμός του Προγράμματος Παροχών. Το ΣΔΛΠ στις 7 Φεβρουαρίου 2018 εξέδωσε τροποποίηση στο ΔΛΠ 19 με την οποία διευκρινίζει τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να προσδιορίζεται το κόστος υπηρεσίας όταν προκύπτουν αλλαγές στο πρόγραμμα καθορισμένων παροχών. Σύμφωνα με το ΔΛΠ 19 σε περίπτωση τροποποίησης, περικοπής ή διακανονισμού, απαιτείται επανυπολογισμός της καθαρής υποχρέωσης ή απαίτησης των καθορισμένων παροχών. Η τροποποίηση του ΔΛΠ 19 προβλέπει ότι θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν οι αναθεωρημένες παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν και κατά τον επανυπολογισμό της καθαρής υποχρέωσης ή απαίτησης προκειμένου να προσδιοριστεί το κόστος υπηρεσίας και ο καθαρός τόκος για την υπόλοιπη περίοδο μετά την αλλαγή στο πρόγραμμα. Επίσης, με την τροποποίηση του ΔΛΠ 19 αποσαφηνίζεται η επίδραση μίας τροποποίησης, περικοπής ή διακανονισμού στις απαιτήσεις αναφορικά με τον περιορισμό στην αναγνώριση της καθαρής απαίτησης (ανώτατο όριο περιουσιακού στοιχείου). Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2019. ΕΔΔΠΧΑ 23 Διερμηνεία «Αβεβαιότητα σχετικά με το χειρισμό θεμάτων φορολογίας εισοδήματος» Στις 7 Ιουνίου 2017 το ΣΔΛΠ εξέδωσε τη Διερμηνεία 23. Η Διερμηνεία 23 έχει εφαρμογή στον προσδιορισμό του φορολογητέου κέρδους (φορολογική ζημία), τις φορολογικές βάσεις, τις αχρησιμοποίητες φορολογικές ζημίες, τις αχρησιμοποίητες φορολογικές ελαφρύνσεις και τους φορολογικούς συντελεστές, όταν υπάρχει αβεβαιότητα ως προς την ορθότητα των φορολογικών χειρισμών σύμφωνα με το ΔΛΠ 12. Σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει να εξετάζεται: • εάν οι φορολογικοί χειρισμοί πρέπει να εξετάζονται συλλογικά ή εξατομικευμένα και υπό την παραδοχή ότι οι έλεγχοι θα διενεργηθούν από τις φορολογικές Αρχές έχοντας πλήρη γνώση των σχετικών πληροφοριών • η πιθανότητα να γίνει αποδεκτός ο προσδιορισμός του φορολογητέου κέρδους (φορολογικής ζημίας), των φορολογικών βάσεων, των αχρησιμοποίητων φορολογικών ζημιών, των αχρησιμοποίητων πιστώσεων φόρου και των φορολογικών συντελεστών από τις φορολογικές Αρχές, και 34 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. • η επαναξιολόγηση των κρίσεων και εκτιμήσεων εάν αλλάξουν τα γεγονότα και οι περιστάσεις Η διερμηνεία εφαρμόζεται σε ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1 Ιανουαρίου 2019. ΔΠΧΑ 9 (Τροποποίηση) « Χρηματοοικονομικά Μέσα - Χαρακτηριστικά προπληρωμής με αρνητική αποζημίωση» Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 12 Οκτωβρίου 2017 τροποποίηση στο ΔΠΧΑ 9, με την οποία επιτρέπεται σε κάποια προπληρωτέα χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού με χαρακτηριστικά αρνητικής αποζημίωσης, που διαφορετικά θα αποτιμώνταν στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων, να αποτιμηθούν στο αναπόσβεστο κόστος ή στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών αποτελεσμάτων που καταχωρούνται απευθείας στην καθαρή θέση. Η τροποποίηση του ΔΠΧΑ 9 αποσαφηνίζει ότι οι συμβατικοί όροι που διέπουν ένα χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού είναι αποκλειστικά ταμειακές ροές κεφαλαίου και τόκου επί του απλήρωτου κεφαλαίου, που θα πρέπει να καταβληθούν σε συγκεκριμένες ημερομηνίες (Solely Payments of Principal and Interest- SPPI), ανεξάρτητα από το γεγονός που προκαλεί την πρόωρη λήξη του συμβολαίου και ανεξάρτητα από το ποιο αντισυμβαλλόμενο μέρος καταβάλλει ή εισπράττει τη δίκαιη αποζημίωση για την πρόωρη λήξη του συμβολαίου. Πρότυπα και Διερμηνείες υποχρεωτικά για μεταγενέστερες περιόδους που δεν έχουν εφαρμοστεί νωρίτερα από την Εταιρεία και τον Όμιλο Οι κατωτέρω τροποποιήσεις δεν αναμένεται να έχουν σημαντική επίπτωση στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά. Τροποποιήσεις των παραπομπών στο εννοιολογικό πλαίσιο των ΔΠΧΑ (που εκδόθηκαν στις 29 Μαρτίου 2018) Την 29η Μαρτίου 2018 το Συμβούλιο των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων εξέδωσε το αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο το οποίο επανακαθορίζει: -το σκοπό της χρηματοοικονομικής πληροφόρησης, -τα ποιοτικά χαρακτηριστικά των οικονομικών καταστάσεων, -τους ορισμούς του περιουσιακού στοιχείου, της υποχρέωσης, της καθαρής θέσης, καθώς και των εσόδων και των εξόδων, -τα κριτήρια αναγνώρισης και τις οδηγίες σχετικά με τον χρόνο της διαγραφής περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων στις οικονομικές καταστάσεις, -τις βάσεις αποτίμησης και οδηγίες σχετικά με τον τρόπο που πρέπει να χρησιμοποιούνται και, -έννοιες και καθοδήγηση σχετικά με την παρουσίαση και τις γνωστοποιήσεις Ο σκοπός της αναθεώρησης του εννοιολογικού πλαισίου είναι η υποβοήθηση όσον προετοιμάζουν οικονομικές καταστάσεις να αναπτύσσουν συνεπείς λογιστικές πολιτικές για συναλλαγές και άλλα γεγονότα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των υπαρχόντων προτύπων ή όταν ένα πρότυπο δίνει δυνατότητα επιλογής μεταξύ λογιστικών πολιτικών. Επιπλέον, σκοπός της αναθεώρησης είναι να βοηθήσει όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να κατανοήσουν και να ερμηνεύσουν τα πρότυπα. Το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων εξέδωσε επίσης ένα συνοδευτικό έγγραφο, «Τροποποιήσεις στις παραπομπές του εννοιολογικού πλαισίου», το οποίο καθορίζει τις τροποποιήσεις των προτύπων που επηρεάζονται προκειμένου να επικαιροποιηθούν οι αναφορές στο αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο. Η τροποποίηση εφαρμόζεται από τους συντάκτες που αναπτύσσουν λογιστικές πολιτικές βάσει του εννοιολογικού πλαισίου, στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. ΔΛΠ 1 και ΔΛΠ 8 (τροποποιήσεις) «Ορισμός του σημαντικού» Στις 31 Οκτωβρίου 2018 το ΣΔΛΠ στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας γνωστοποιήσεων εξέδωσε τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 1 και ΔΛΠ 8, οι οποίες αποσαφηνίζουν τον ορισμό του σημαντικού και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να εφαρμοσθεί, συμπεριλαμβάνοντας στον ορισμό καθοδήγηση που μέχρι στιγμής έχει αναφερθεί σε άλλα ΔΠΧΑ. Ο νέος ορισµός προβλέπει ότι µία πληροφορία είναι σηµαντική εάν το γεγονός της παράλειψης, υπόκρυψης ή ανακριβούς γνωστοποίησής της εύλογα θα αναµενόταν να επηρεάσει τις αποφάσεις που οι κύριοι χρήστες των οικονοµικών καταστάσεων λαµβάνουν βάσει αυτών των καταστάσεων. Οι τροποποιήσεις περιλαµβάνουν παραδείγµατα περιστάσεων που ενδέχεται να οδηγήσουν στην απόκρυψη σηµαντικής πληροφορίας. Ο ορισμός του σημαντικού, που αποτελεί μία σημαντική λογιστική έννοια στα ΔΠΧΑ, βοηθά τις εταιρείες να αποφασίσουν κατά πόσο οι πληροφορίες πρέπει να περιλαμβάνονται στις οικονομικές τους καταστάσεις. Ο επικαιροποιημένος ορισμός τροποποιεί το ΔΛΠ 1 «Παρουσίαση των Οικονομικών Καταστάσεων» και το ΔΛΠ 8 «Λογιστικές Πολιτικές, Μεταβολές στις Λογιστικές Εκτιμήσεις και Λάθη». Η τροποποίηση διασφαλίζει ότι ο ορισμός του σημαντικού είναι συνεπής σε όλα τα πρότυπα των ΔΠΧΑ. Η τροποποίηση ισχύει από την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. ΔΠΧΑ 9 ΔΛΠ 39 και ΔΠΧΑ 7 (Τροποποίηση) «Μεταρρύθμιση των επιτοκίων αναφοράς» Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 26 Σεπτεμβρίου 2019 τροποποιήσεις στα πρότυπα ΔΠΧΑ 9, ΔΛΠ 39 και ΔΠΧΑ 7 προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις στη χρηματοοικονομική αναφορά από τη μεταρρύθμιση των επιτοκίων αναφοράς κατά την περίοδο πριν από την αντικατάσταση ενός υφιστάμενου επιτοκίου αναφοράς με εναλλακτικό επιτόκιο 35 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. αναφοράς. Οι τροποποιήσεις παρέχουν προσωρινές και περιορισμένες εξαιρέσεις στις απαιτήσεις της λογιστικής αντιστάθμισης του διεθνούς λογιστικού προτύπου (ΔΛΠ) 39 Χρηματοοικονομικά μέσα: Αναγνώριση και επιμέτρηση και του Διεθνούς Προτύπου Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ) 9 Χρηματοοικονομικά μέσα, ώστε οι επιχειρήσεις να μπορούν να συνεχίσουν να πληρούν τις απαιτήσεις υποθέτοντας ότι τα υφιστάμενα κριτήρια αναφοράς επιτοκίων δεν μεταβάλλονται λόγω της μεταρρύθμισης του διατραπεζικού επιτοκίου δανεισμού. Οι εξαιρέσεις αφορούν την εφαρμογή των ακόλουθων διατάξεων: Την απαίτηση περί πολύ υψηλής πιθανότητας εκπλήρωσης όσον αφορά αντισταθμίσεις ταμειακών ροών, Την αξιολόγηση της οικονομικής σχέσης ανάμεσα στο αντισταθμιζόμενο στοιχείο και το μέσο αντιστάθμισης, Τον προσδιορισμό ενός συστατικού ενός στοιχείου ως αντισταθμισμένου στοιχείου. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. Πρότυπα και Τροποποιήσεις Πρότυπων που δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ε.Ε.: ΔΠΧΑ 17 «Ασφαλιστήρια Συμβόλαια» Στις 18 Μαΐου 2017 το ΣΔΛΠ εξέδωσε το ΔΠΧΑ 17, το οποίο αντικαθιστά το υφιστάμενο πρότυπο ΔΠΧΑ 4. To ΔΠΧΑ 17 θεσπίζει τις αρχές για την καταχώριση, αποτίμηση, παρουσίαση και τις γνωστοποιήσεις των ασφαλιστηρίων συμβολαίων με στόχο την παροχή μιας περισσότερο ομοιόμορφης προσέγγισης αποτίμησης και παρουσίασης για όλα τα ασφαλιστήρια συμβόλαια. Το ΔΠΧΑ 17 απαιτεί η αποτίμηση των ασφαλιστικών υποχρεώσεων να μην διενεργείται στο ιστορικό κόστος αλλά στην τρέχουσα αξία με τρόπο συνεπή και με τη χρήση: • αμερόληπτων αναμενόμενων σταθμισμένων εκτιμήσεων μελλοντικών ταμειακών ροών με βάση επικαιροποιημένες παραδοχές, • προεξοφλητικών επιτοκίων που αντικατοπτρίζουν τα χαρακτηριστικά ταμειακών ροών των συμβάσεων και • εκτιμήσεων σχετικά με τους χρηματοοικονομικούς και μη κινδύνους που προκύπτουν από την έκδοση των ασφαλιστήριων συμβολαίων. Το νέο πρότυπο εφαρμόζεται σε ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1 Ιανουαρίου 2021. Σηµειώνεται, επίσης, πως τον Νοέµβριο 2018 το ΣΔΛΠ πρότεινε τη µετάθεση της ηµεροµηνίας υποχρεωτικής εφαρµογής του νέου προτύπου την 1.1.2022. ΔΠΧΑ 3 (Τροποποίηση) «Συνενώσεις επιχειρήσεων» Η τροποποίηση αφορά τη βελτίωση του ορισμού της επιχείρησης με σκοπό να βοηθήσει τις εταιρείες να καθορίσουν κατά πόσον μια εξαγορά που πραγματοποιούν αφορά επιχείρηση ή ομάδα περιουσιακών στοιχείων. Ο τροποποιημένος ορισμός της επιχείρησης επικεντρώνεται στο παραγόμενο προϊόν μιας επιχείρησης, που είναι η παροχή αγαθών και υπηρεσιών στους πελάτες, ενώ ο προηγούμενος ορισμός εστίαζε στις αποδόσεις με τη μορφή μερισμάτων, χαμηλότερου κόστους ή άλλου οικονομικού οφέλους απευθείας στους επενδυτές ή άλλους ιδιοκτήτες, μέλη ή συμμετέχοντες. Επιπλέον με την τροποποίηση προστίθενται οδηγίες για την αξιολόγηση του κατά πόσο µία αποκτώµενη διαδικασία είναι ουσιαστική και εισάγεται µία προαιρετική άσκηση συγκέντρωσης εύλογης αξίας µε ενδεικτικά παραδείγµατα. Οι εταιρείες υποχρεούνται να εφαρμόζουν τον τροποποιημένο ορισμό της επιχείρησης σε εξαγορές που θα πραγματοποιηθούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. ΔΛΠ 1 (Τροποποίηση) «Κατάταξη υποχρεώσεων σε βραχυπρόθεσμες ή μακροπρόθεσμες» Η τροποποίηση επηρεάζει μόνο την παρουσίαση των υποχρεώσεων στην κατάσταση οικονομικής θέσης. Με την τροποποίηση διευκρινίζεται ότι η κατάταξη των υποχρεώσεων θα πρέπει να βασίζεται σε υφιστάμενα δικαιώματα κατά την ημερομηνία λήξης της περιόδου αναφοράς. Επίσης, η τροποποίηση αποσαφήνισε ότι οι προσδοκίες της Διοίκησης για τα γεγονότα που αναμένεται να συμβούν μετά την ημερομηνία του ισολογισμού δεν θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και διευκρίνισε τις περιπτώσεις που συνιστούν τακτοποίηση της υποχρέωσης. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2022. 2.2. Ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις Οι Ενοποιημένες Καταστάσεις περιλαμβάνουν τις οικονομικές καταστάσεις της μητρικής εταιρείας ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ, των θυγατρικών εταιρειών ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ, ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΒΕΤΕ,BIG FARM AE, Δ.Γ. ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ ΑΒΕΕ, ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ και Τ.Χ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ. Στις ατομικές Οικονομικές Καταστάσεις της μητρικής εταιρείας, οι συμμετοχές σε θυγατρικές, συγγενείς και λοιπές επιχειρήσεις αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως αυτών, μειούμενο με τυχόν απομείωση της αξίας των συμμετοχών. Ο 36 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. έλεγχος της απομείωσης διενεργείται όταν υπάρχουν σαφείς ενδείξεις απομείωσης με βάση τις διατάξεις του ΔΛΠ 36 «Απομείωση αξίας περιουσιακών στοιχείων». Θυγατρικές επιχειρήσεις Στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις περιλαμβάνονται οι οικονομικές καταστάσεις της μητρικής και των θυγατρικών εταιρειών στις οποίες ασκεί έλεγχο Έλεγχος υπάρχει όταν η μητρική εταιρεία έχει τη δυνατότητα να κατευθύνει την οικονομική και επιχειρηματική πολιτική μιας επιχείρησης, ούτως ώστε να λαμβάνει οφέλη από τις δραστηριότητές της. Οι οικονομικές καταστάσεις των θυγατρικών συντάσσονται στην ίδια ημερομηνία βάσει των λογιστικών αρχών του ομίλου. Οι θυγατρικές εταιρείες ενοποιούνται από την ημερομηνία που αποκτάται ο έλεγχος και παύουν να ενοποιούνται από την ημερομηνία που ο έλεγχος μεταβιβάζεται εκτός Ομίλου. Κατά την εξαγορά μιας επιχείρησης αποτιμώνται, στην εύλογη αξία τους, τα στοιχεία του ενεργητικού, του παθητικού καθώς και ενδεχόμενες υποχρεώσεις της κατά την ημερομηνία εξαγοράς. Το κόστος της εξαγοράς, κατά το ποσό που υπερβαίνει την εύλογη αξία του εξαγοραζόμενου καθαρού ενεργητικού (ενεργητικό- παθητικό- ενδεχόμενες υποχρεώσεις), καταχωρείται ως υπεραξία στη χρήση στην οποία έγινε η εξαγορά. Στην περίπτωση που το κόστος εξαγοράς είναι μικρότερο της ανωτέρω εύλογης αξίας αυτή η διαφορά καταχωρείται στα αποτελέσματα της χρήσης εντός της οποίας έγινε η εξαγορά. Η συμμετοχή του Ομίλου στα αποτελέσματα (κέρδη ή ζημίες) των θυγατρικών εταιρειών μετά την απόκτησή τους καταχωρείται στα αποτελέσματα, η δε συμμετοχή του στη μεταβολή των αποθεματικών μετά την απόκτηση των συγγενών καταχωρείται στα αποθεματικά. Οι επενδύσεις σε κάποιες συγγενείς εταιρείες λογιστικοποιούνται με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. Οι συμμετοχές στις εταιρείες που περιλαμβάνονται στην παρούσα ενοποίηση αντικαταστάθηκαν από τα επί μέρους περιουσιακά στοιχεία των θυγατρικών εταιρειών με απαλοιφή των ιδίων κεφαλαίων που αναλογούσαν στο ποσοστό συμμετοχής της μητρικής κατά την ημερομηνία που οι εταιρείες αυτές συμπεριλήφθηκαν για πρώτη φορά στην ενοποίηση. Τα δικαιώματα της μειοψηφίας καταχωρούνται κατά την αναλογία τους επί της εύλογης αξίας. Οι διεταιρικές συναλλαγές, τα ενδοεταιρικά υπόλοιπα και τα ενδοεταιρικά έσοδα και έξοδα, απαλείφονται κατά την ενοποίηση όπως ακριβώς αναφέρονται παραπάνω στα πρόσθετα στοιχεία και στους πίνακες των διαιτερικών συναλλαγών που ακολουθούν στη σημείωση 26. Τα δικαιώματα της μειοψηφίας στα ίδια κεφάλαια των θυγατρικών ή στο καθαρό κέρδος ή στις ζημίες, καταχωρούνται ξεχωριστά στον ενοποιημένο ισολογισμό και στην ενοποιημένη κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων, αντίστοιχα. Συγγενείς επιχειρήσεις Συγγενείς είναι οι επιχειρήσεις στις οποίες ο Όμιλος μπορεί να ασκήσει ουσιώδη επιρροή, αλλά δεν πληρούν τις προϋποθέσεις να χαρακτηριστούν θυγατρικές. Για τον Όμιλο, η κατοχή 20% - 50% των δικαιωμάτων ψήφου μιας επιχειρήσεως, υποδηλώνει ουσιώδη επιρροή και καθιστά την επιχείρηση αυτή συγγενή. Οι συμμετοχές σε συγγενείς εταιρείες στις οποίες ασκείται ουσιώδης επιρροή, αλλά δεν ελέγχονται από τη μητρική, παρουσιάζονται με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. Σύμφωνα με τη μέθοδο αυτή, αρχικά η συμμετοχή απεικονίζεται στην αξία κτήσεως, ενώ μετά την ημερομηνία απόκτησης αυξομειώνεται με τη συμμετοχή της επενδύουσας στα κέρδη ή τις ζημίες της συμμετοχής. Το κόστος απόκτησης μιας συγγενούς, κατά το ποσό που υπερβαίνει την εύλογη αξία της αναλογίας στα αποκτώμενα περιουσιακά στοιχεία (Ενεργητικό – Υποχρεώσεις), καταχωρείται ως υπεραξία η οποία περιλαμβάνεται στο λογαριασμό «Επενδύσεις σε συγγενείς». Λοιπές συμμετοχές Λοιπές συμμετοχές είναι οι συμμετοχές σε εταιρείες στις οποίες δεν ασκείται ουσιώδης επιρροή. Οι επενδύσεις αυτές αναγνωρίζονται αρχικά στο κόστος κτήσεως το οποίο είναι η εύλογη αξία τη στιγμή της απόκτησης. 37 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Μεταγενέστερα της αρχικής αναγνώρισης και ανάλογα με το σκοπό για τον οποίο αποκτήθηκαν, οι επενδύσεις αυτές ταξινομούνται ως αποτιμώμενες στην αξία κτήσης με έλεγχο απομείωσης. 2.3. Πληροφόρηση κατά τομέα Η δραστηριότητα της μητρικής εταιρείας και των Θυγατρικών εταιρειών του Ομίλου εξαντλείται σχεδόν αποκλειστικά στην Ελλάδα. Οι κύριες δραστηριότητες των εταιρειών του Ομίλου βασικά εκτείνονται σε τρείς αγορές. Στην αγορά του Χάλυβα με την ευρύτερη έννοιά της, στην αγορά του Real Estate- Κατασκευών και στην αγορά ενέργειας. Τα εισοδήματα και τα έξοδα καταχωρούνται άμεσα στους τρείς ανωτέρω τομείς. Σε περίπτωση που τα έξοδα δεν σχετίζονται άμεσα με κάποιο τομέα δραστηριότητας τότε κατανέμονται στους τομείς με κάποια λογική βάση. Τα υπόλοιπα ενεργητικού κατά τομέα περιλαμβάνουν όλα τα στοιχεία ενεργητικού που χρησιμοποιούνται σε ένα τομέα, και συγκεκριμένα τα μετρητά, τις επενδύσεις, τα αποθέματα και το κυκλοφορούν ενεργητικό. Όταν τα στοιχεία ενεργητικού χρησιμοποιούνται άμεσα σε κάποιο τομέα, τότε κατανέμονται στον τομέα αυτό. Σε περίπτωση που κάποιο στοιχείο ενεργητικού χρησιμοποιείται σε περισσότερους από έναν τομέα, κατανέμεται στους τομείς αυτούς με λογική βάση. Τα υπόλοιπα υποχρεώσεων κατά τομέα περιλαμβάνουν όλες τις υποχρεώσεις από εργασίες. 2.4. Συναλλαγματικές μετατροπές Λειτουργικό νόμισμα και νόμισμα παρουσίασης. Τα βιβλία των εταιρειών του Ομίλου τηρούνται σε €. Συναλλαγές που γίνονται σε ξένα νομίσματα, μετατρέπονται σε € με βάση την επίσημη τιμή του ξένου νομίσματος που ίσχυε την ημέρα της συναλλαγής. Κατά την ημερομηνία του Ισολογισμού, οι απαιτήσεις και υποχρεώσεις σε ξένα νομίσματα, μετατρέπονται σε € με βάση την επίσημη τιμή του ξένου νομίσματος που ισχύει την αντίστοιχη ημερομηνία του Ισολογισμού. Τα κέρδη και οι ζημίες από συναλλαγματικές διαφορές περιλαμβάνονται στην Κατάσταση Αποτελεσμάτων. Τα στοιχεία των οικονομικών καταστάσεων των εταιρειών του Ομίλου, αποτιμώνται με χρήση του νομίσματος του οικονομικού περιβάλλοντος, μέσα στο οποίο κάθε εταιρεία λειτουργεί (λειτουργικό νόμισμα). Οι ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις παρουσιάζονται σε €, που είναι το λειτουργικό νόμισμα της μητρικής εταιρείας. 2.5. Ενσώματα πάγια (α) Ιδιοχρησιμοποιούμενα ενσώματα πάγια Τα ενσώματα πάγια, αποτιμώνται αρχικά στο κόστος κτήσεως μείον τις σωρευμένες αποσβέσεις και τις ζημίες απομείωσης. Το κόστος κτήσεως περιλαμβάνει όλες τις άμεσα επιρριπτέες δαπάνες για την απόκτηση των στοιχείων. Τα γήπεδα, οι κτιριακές εγκαταστάσεις και ο μηχανολογικός εξοπλισμός αποτιμήθηκαν στην εύλογη αξία τους την 01/01/2004. Λόγω αλλαγής της μεθόδου παρουσίασης των γηπέδων, στις οικονομικές καταστάσεις της 31/12/2013, τα γήπεδα της εταιρείας επανεκτιμήθηκαν την 30.09.2013.Επίσης τα γήπεδα του Ομίλου, επανεκτιμήθηκαν την 31.12.2018 για δεύτερη φορά. Η διαφορές από τις επανεκτιμήσεις καταχωρήθηκαν όπως προβλέπεται από το ΔΛΠ 16. Ως κόστος κτήσεως για τις κτιριακές εγκαταστάσεις και τον μηχανολογικό εξοπλισμό θεωρήθηκε η εύλογη αξία τους την 01/01/2004, όπως αυτή προσδιορίστηκε από ανεξάρτητους εκτιμητές. Οι δαπάνες που πραγματοποιούνται σε μεταγενέστερες χρήσεις αυξάνουν τη λογιστική αξία των ενσώματων παγίων μόνο εάν πιθανολογείται ότι θα εισρεύσουν στον όμιλο μελλοντικά οικονομικά οφέλη και το κόστος τους μπορεί να αποτιμηθεί αξιόπιστα. Οι επισκευές και οι συντηρήσεις καταχωρούνται στα αποτελέσματα όταν πραγματοποιούνται. Τα ακίνητα που δεν ιδιοχρησιμοποιούνται παρουσιάζονται χωριστά στις οικονομικές καταστάσεις στον λογαριασμό «Επενδύσεις σε Ακίνητα» . Δεν υπάρχουν «Επενδύσεις σε Ακίνητα» την 31.12.2019. Μειώσεις στη λογιστική αξία, που προκύπτουν από την αναπροσαρμογή, καταχωρούνται στα έξοδα αφού πρώτα διαγραφεί το τυχόν σχηματισμένο αποθεματικό αναπροσαρμογής για το συγκεκριμένο περιουσιακό στοιχείο. Έγινε αντιλογισμός των αποσβέσεων των ενσώματων ακινητοποιήσεων που είχαν διενεργηθεί με βάση το κόστος κτήσεως και διενεργήθηκαν νέες αποσβέσεις με βάση την εύλογη αξία τους, όπως προσδιορίστηκε από ανεξάρτητο εκτιμητή. Κατά την πώληση των ενσώματων παγίων, οι διαφορές μεταξύ του τιμήματος που λαμβάνεται και της λογιστικής τους αξίας καταχωρούνται ως κέρδη ή ζημίες στα αποτελέσματα. Όταν οι λογιστικές αξίες των ενσώματων παγίων υπερβαίνουν την ανακτήσιμη αξία τους, οι διαφορές (απομείωση) καταχωρούνται ως έξοδα στα αποτελέσματα. Το 38 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. πλεόνασμα αναπροσαρμογής που περιλαμβάνεται στην καθαρή θέση και αφορά το ενσώματο πάγιο που πουλήθηκε, μεταφέρεται μετά την πώληση, στο υπόλοιπο (κέρδη ή ζημίες) εις νέο. Τα οικόπεδα δεν αποσβένονται. Οι αποσβέσεις των άλλων στοιχείων των ενσώματων παγίων υπολογίζονται με την σταθερή μέθοδο μέσα στην ωφέλιμη ζωή του που έχει ως εξής: Κτίρια Μηχανολογικός εξοπλισμός Μεταφορικά μέσα Λοιπός εξοπλισμός 40 έτη 20 έτη 5-9 έτη 5-9 έτη Για τα ενσώματα πάγια δεν έχουν υπολογιστεί υπολειμματικές αξίες. (β) Ακίνητα για επένδυση Τα ακίνητα που δεν ιδιοχρησιμοποιούνται αλλά κατέχονται με σκοπό την ενοικίαση ή την αύξηση της κεφαλαιακής τους αξίας, παρουσιάζονται χωριστά στις οικονομικές καταστάσεις στο λογαριασμό «Επενδύσεις σε Ακίνητα» και επί αυτών δεν διενεργήθηκαν αποσβέσεις. Τα ακίνητα για επένδυση παρουσιάζονται αρχικά στο κόστος κτήσης και στη συνέχεια αποτιμώνται στην εύλογη αξία, η οποία υπολογίζεται από ανεξάρτητους εκτιμητές. Το πραγματοποιημένο κέρδος ή ζημία από πώληση ακινήτων για επένδυση, που συμπεριλαμβάνεται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων, αντιπροσωπεύει τα έσοδα από την πώληση αφού αφαιρεθεί το ποσό με το οποίο εμφανίζονται στα βιβλία. Το έλλειμμα ή το πλεόνασμα από την επανεκτίμηση ακινήτων για επένδυση, που αντιπροσωπεύει τη διαφορά μεταξύ της εύλογης αξίας στο τέλος του έτους και της εύλογης αξίας στην αρχή του έτους, καταχωρείται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων. 2.6. Άυλα περιουσιακά στοιχεία (α) Υπεραξία Η υπεραξία αντιπροσωπεύει την διαφορά μεταξύ του κόστους και της εύλογης αξίας των επί μέρους περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων κατά την απόκτηση θυγατρικών, συγγενών ή από κοινού ελεγχόμενων εταιρειών. Η υπεραξία κατά την απόκτηση των συγγενών εταιρειών, περιλαμβάνεται στο κόστος της επένδυσης. Η υπεραξία καταχωρείται ως περιουσιακό στοιχείο στο ενεργητικό και ελέγχεται τουλάχιστον ετησίως για απομείωση. Η ζημία απομείωσης καταχωρείται άμεσα στα αποτελέσματα και δεν αναστρέφεται. Ο προσδιορισμός των κερδών και ζημιών κατά την διάθεση θυγατρικών, συγγενών ή από κοινού ελεγχόμενων εταιρειών γίνεται λαμβανομένης υπόψη και της υπεραξίας που αντιστοιχεί στην πωληθείσα οικονομική μονάδα. (β) Σήματα και άδειες Τα εμπορικά σήματα και οι άδειες χρήσης παρουσιάζονται στο κόστος κτήσεως μείον συσσωρευμένες αποσβέσεις, μείον οποιαδήποτε συσσωρευμένη απομείωση. Το κόστος αυτών των ασώματων ακινητοποιήσεων αποσβένεται με την σταθερή μέθοδο κατά την διάρκεια της ωφέλιμης ζωής τους. Στις ς οικονομικές καταστάσεις του ομίλου έχει καταχωρηθεί στο λογαριασμό «άϋλα περιουσιακά στοιχεία» ποσό 2.400.682 € το οποίο αποτελεί την άδεια χρήσης φωτοβολταϊκού σταθμού ως διαφορά μεταξύ του κόστους και της καθαρής θέσης κατά την απόκτηση των Θυγατρικών εταιρειών ΗΛΙΟΤΟΠΙΟ ΑΕ και Τ. Χ. ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ Α.Ε. Επί της αξίας αυτής διενεργείτε απόσβεση αντίστοιχη της διάρκειας της σύμβασης, δηλαδή σε 20 χρόνια. 2.7. Έλεγχος απομείωσης αξίας περιουσιακών στοιχείων εκτός της υπεραξίας. Η εταιρεία υιοθετεί το ΔΛΠ 36 ( απομείωση αξίας περιουσιακών στοιχείων). Το ΔΛΠ αυτό απαιτεί όπως το ανακτήσιμο ποσό ενός περιουσιακού στοιχείου πρέπει να εκτιμάται οποτεδήποτε υπάρχει ένδειξη ότι το περιουσιακό στοιχείο ενδέχεται να έχει απομειωθεί. Όταν η λογιστική αξία ενός περιουσιακού στοιχείου υπερβαίνει το ανακτήσιμο ποσό του, η ζημία απομείωσης καταχωρείται στην Κατάσταση Αποτελεσμάτων για περιουσιακά στοιχεία που απεικονίζονται στο κόστος ενώ θεωρείται ως μείωση της αναπροσαρμογής, για περιουσιακά στοιχεία που απεικονίζονται στην αναπροσαρμοσμένη αξία. 2.8. Χρηματοοικονομικά μέσα 39 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Χρηματοοικονομικό μέσο είναι κάθε σύμβαση που δημιουργεί ένα χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού σε μία επιχείρηση και μια χρηματοοικονομική υποχρέωση ή ένα συμμετοχικό τίτλο σε μια άλλη επιχείρηση. Τα χρηματοοικονομικά μέσα ενεργητικού του Ομίλου ταξινομούνται κατά την αρχική αναγνώριση στις παρακάτω κατηγορίες με βάση την ουσία της σύμβασης και το σκοπό για τον οποίο αποκτήθηκαν: 2.8.1.Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία Αρχική αναγνώριση και επιμέτρηση Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία ταξινομούνται, κατά την αρχική αναγνώριση, και μεταγενέστερα αποτιμώνται στο αποσβεσμένο κόστος, στην εύλογη αξία μέσω άλλων συνολικών εισοδημάτων (OCI) και στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων. Η κατάταξη των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων κατά την αρχική αναγνώριση εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά των συμβατικών ταμειακών ροών του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου και του επιχειρηματικού μοντέλου του ομίλου για τη διαχείριση των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων. Με εξαίρεση τις εμπορικές απαιτήσεις οι οποίες δεν περιέχουν ένα σημαντικό σκέλος χρηματοδότησης ή για τις οποίες ο Όμιλος έχει εφαρμόσει την πρακτική λύση, ο Όμιλος αρχικά επιμετράει ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο στην εύλογη αξία του πλέον, στην περίπτωση ενός χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου που δεν επιμετράτε στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων, το κόστος συναλλαγής που αποδίδεται άμεσα στην απόκτηση ή την έκδοση του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου. Οι εμπορικές απαιτήσεις οι οποίες δεν περιέχουν ένα σημαντικό σκέλος χρηματοδότησης ή για τις οποίες ο όμιλος έχει εφαρμόσει την πρακτική λύση, επιμετρούνται στην τιμή συναλλαγής όπως προσδιορίζεται από το ΔΠΧΑ 15. Προκειμένου ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο να καταταχθεί και να επιμετρηθεί στο αποσβεσμένο κόστος ή στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εσόδων πρέπει οι συμβατικοί όροι που διέπουν το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο, να δημιουργούν σε συγκεκριμένες ημερομηνίες ταμειακές ροές που συνίστανται αποκλειστικά σε αποπληρωμή κεφαλαίου και τόκων επί του ανεξόφλητου υπολοίπου κεφαλαίου. H αξιολόγηση αυτή η οποία αναφέρεται σαν δοκιμή «αποκλειστικών πληρωμών κεφαλαίου και τόκων» εκτελείται σε επίπεδο μεμονωμένου χρηματοοικονομικού μέσου. Το επιχειρηματικό μοντέλο του Ομίλου για την διαχείριση των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων αναφέρεται στον τρόπο με τον οποίο ο Όμιλος διαχειρίζεται τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία προκειμένου να δημιουργήσουν ταμειακές ροές. Το επιχειρηματικό μοντέλο καθορίζει εάν οι ταμειακές ροές θα προκύψουν από την είσπραξη των συμβατικών ταμειακών ροών, την πώληση των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων ή και από τα δύο. Οι αγορές και πωλήσεις χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων που απαιτούν την παράδοση περιουσιακών στοιχείων εντός χρονικού πλαισίου που καθορίζεται με κανονισμό ή σύμβαση στην αγορά (συνήθεις συναλλαγές) αναγνωρίζονται κατά την ημερομηνία συναλλαγής, δηλαδή την ημερομηνία κατά την οποία ο Όμιλος δεσμεύεται να αγοράσει ή να πουλήσει το περιουσιακό στοιχείο. Μεταγενέστερη επιμέτρηση Για σκοπούς αποτίμησης ενός χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου μετά την αρχική αναγνώριση, τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία κατατάσσονται στις ακόλουθες τέσσερις κατηγορίες: - Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στο αποσβεσμένο κόστος - Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που προσδιορίζονται στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εσόδων - Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στο αποσβεσμένο κόστος Ο Όμιλος αποτιμά τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στο αποσβεσμένο κόστος εάν πληρούνται και οι δύο ακόλουθοι όροι: (α) Το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο διατηρείται στο πλαίσιο ενός επιχειρηματικού μοντέλου, στόχος του οποίου είναι η διακράτηση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων με σκοπό την είσπραξη συμβατικών ταμειακών ροών και (β) βάσει των συμβατικών όρων που διέπουν το χρηματοοικονομικό περιουσιακό 40 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. στοιχείο, δημιουργούνται σε συγκεκριμένες ημερομηνίες ταμειακές ροές που συνίστανται αποκλειστικά σε αποπληρωμή κεφαλαίου και τόκων επί του ανεξόφλητου υπολοίπου κεφαλαίου. Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στο αποσβεσμένο κόστος μεταγενέστερα από την αρχική αναγνώριση αποτιμούνται στο αναπόσβεστο κόστος βάσει της μεθόδου του πραγματικού επιτοκίου και υπόκεινται σε απομείωση. Κέρδη και ζημίες αναγνωρίζονται στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος όταν το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο παύει να αναγνωρίζεται, τροποποιείται ή απομειώνεται. Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στο αποσβεσμένο κόστος της Εταιρείας περιλαμβάνουν τις εμπορικές απαιτήσεις και λοιπές απαιτήσεις. Χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού που αποτιμώνται στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που αποτιμώνται στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων περιλαμβάνουν τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που κατέχονται προς εμπορία, τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που προσδιορίζονται κατά την αρχική αναγνώριση στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων ή τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που υποχρεωτικά θα πρέπει να επιμετρηθούν στην εύλογη αξία. Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που ταξινομούνται στην εύλογη αξία μέσω των συνολικών εισοδημάτων. Κατά την αρχική αναγνώριση, η Εταιρεία μπορεί να επιλέξει να ταξινομήσει αμετάκλητα τις συμμετοχικές επενδύσεις του ως συμμετοχικούς τίτλους που προσδιορίζονται στην εύλογη αξία μέσω συνολικών εισοδημάτων όταν πληρούν τον ορισμό της καθαρής θέσης σύμφωνα με το ΔΛΠ 32 Χρηματοοικονομικά μέσα: Παρουσίαση, και δεν κατέχονται προς εμπορία. Η ταξινόμηση καθορίζεται ανά χρηματοοικονομικό μέσο. Τα κέρδη και οι ζημίες από αυτά τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία δεν ανακυκλώνονται ποτέ στα κέρδη ή τις ζημίες. Τα μερίσματα αναγνωρίζονται ως άλλα έσοδα στην κατάσταση αποτελεσμάτων όταν έχει αποδειχθεί το δικαίωμα πληρωμής, εκτός εάν ο Όμιλος επωφελείται από τα έσοδα αυτά ως ανάκτηση μέρους του κόστους του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου, οπότε τα κέρδη αυτά αναγνωρίζονται στην κατάσταση συνολικών εισοδημάτων. Οι συμμετοχικοί τίτλοι που προσδιορίζονται στην εύλογη αξία μέσω των συνολικών εισοδημάτων δεν υπόκεινται σε εξέταση απομείωσης. Παύση αναγνώρισης χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου Ο Όμιλος παύει να αναγνωρίζει ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο όταν και μόνον όταν: (α) Εκπνεύσουν τα συμβατικά δικαιώματα επί των ταμιακών ροών του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου ή (β) μεταβιβάσει το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο και η μεταβίβαση πληροί τους όρους για διαγραφή. Ο Όμιλος μεταβιβάζει ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο όταν και μόνο όταν: (α) Μεταβιβάζει τα συμβατικά δικαιώματα επί των ταμιακών ροών του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου ή (β) διατηρεί τα συμβατικά δικαιώματα επί των ταμιακών ροών του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου, αλλά αναλαμβάνει συμβατική δέσμευση να καταβάλλει τις ταμιακές ροές σε έναν ή περισσότερους παραλήπτες, βάσει συμφωνίας. Απομείωση της αξίας χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Ο Όμιλος αναγνωρίζει πρόβλεψη ζημίας έναντι αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών σε όλα τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία τα οποία δεν κατέχονται στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων. Στα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία, ως πιστωτική ζημία νοείται η παρούσα αξία της διαφοράς μεταξύ των συμβατικών ταμειακών ροών που οφείλονται στον όμιλο με βάση τη σύμβαση και των ταμειακών ροών που η οικονομική οντότητα αναμένει να εισπράξει. Οι αναμενόμενες ταμειακές ροές που λαμβάνονται υπόψη περιλαμβάνουν ταμειακές ροές από την πώληση διακρατούμενων εξασφαλίσεων ή άλλων πιστωτικών ενισχύσεων που εμπεριέχονται στους συμβατικούς όρους. Για τις εμπορικές και λοιπές απαιτήσεις, ο Όμιλος εφάρμοσε την απλοποιημένη προσέγγιση του προτύπου και υπολόγισε τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές με βάση τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές για όλη τη διάρκεια ζωής των στοιχείων αυτών. Για τα υπόλοιπα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία, οι αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές υπολογίζονται με βάση τις ζημιές των επόμενων 12 μηνών. Οι αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές των επόμενων 12 μηνών είναι ένα μέρος των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών για όλη τη διάρκεια ζωής των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων, που προκύπτει από τη πιθανότητα αθέτησης πληρωμής ενός στοιχείου εντός των επόμενων 12 μηνών από την ημέρα αναφοράς. Πάντως, όταν υπάρχει σημαντική αύξηση του πιστωτικού κινδύνου από την αρχική αναγνώριση, η πρόβλεψη απομείωσης θα βασίζεται στις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές όλης της διάρκειας ζωής του στοιχείου. Ο Όμιλος προκειμένου να καθορίσει τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες για κάθε μεμονωμένο υπόλοιπο 41 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. εμπορικών απαιτήσεων, εξέτασε τον κίνδυνο αθέτησης, τις ληξιπρόθεσμες ημέρες και τις ιστορικές ζημίες προσαρμοσμένες ώστε να αντανακλούν τις τρέχουσες και μελλοντικές πληροφορίες ανά οφειλέτη. Σε κάθε ημερομηνία αναφοράς, ο Όμιλος αξιολογεί κατά πόσον ο πιστωτικός κίνδυνος ενός χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου έχει αυξηθεί σημαντικά από την αρχική αναγνώριση. Ο Όμιλος έχει ένα μαχητό τεκμήριο και θεωρεί ότι υφίσταται αθέτηση αφού ένα χρηματοοικονομικό μέσο εμφανίσει καθυστέρηση πέραν της πιστωτικής πολιτικής που ακολουθείται, εκτός αν ο Όμιλος έχει λογικές και βάσιμες πληροφορίες από τις οποίες προκύπτει ότι ένα κριτήριο αθέτησης που καθορίζει μεγαλύτερη καθυστέρηση είναι καταλληλότερο. Ο ορισμός της αθέτησης που χρησιμοποιείται για αυτούς τους σκοπούς εφαρμόζεται με συνέπεια από τον όμιλο για όλα τα χρηματοοικονομικά μέσα, εκτός εάν προκύψουν πληροφορίες που καταδεικνύουν ότι ένας διαφορετικός ορισμός της αθέτησης είναι καταλληλότερος για ένα συγκεκριμένο χρηματοοικονομικό μέσο. Ο Όμιλος διαγράφει το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο όταν δεν έχει εύλογες προσδοκίες ανάκτησης των συμβατικών ταμειακών ροών επί του συνόλου ή μέρους χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου. 2.8.2. Χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις Αρχική αναγνώριση και επιμέτρηση Οι χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις του Ομίλου ταξινομούνται, κατά την αρχική αναγνώριση, σαν χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων, δάνεια, προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις. Οι χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις αναγνωρίζονται αρχικά στην εύλογη αξία και σε περίπτωση δανείων μειωμένες με τα τυχόν άμεσα έξοδα για την πραγματοποίηση της συναλλαγής. Οι χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις του Ομίλου περιλαμβάνουν προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις καθώς και δάνεια συμπεριλαμβανομένων τραπεζικών υπεραναλήψεων. Μεταγενέστερη επιμέτρηση Η επιμέτρηση των χρηματοοικονομικών υποχρεώσεων εξαρτάται από την ταξινόμησή τους, όπως περιγράφεται παρακάτω: Δάνεια Τα δάνεια μεταγενέστερα από την αρχική αναγνώριση αποτιμώνται στο αναπόσβεστο κόστος βάσει της μεθόδου του πραγματικού επιτοκίου. Κέρδος ή ζημία χρηματοοικονομικής υποχρέωσης δανείου που επιμετράτε στο αποσβεσμένο κόστος αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα όταν η χρηματοοικονομική υποχρέωση παύει να αναγνωρίζεται και μέσω της διαδικασίας της απόσβεσης. Κατά την εφαρμογή της μεθόδου του πραγματικού επιτοκίου, αποσβένεται κάθε αμοιβή, καταβληθείσα ή ληφθείσα μονάδα, κόστος συναλλαγών και άλλα υπέρ ή υπό το άρτιο ποσά που αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του πραγματικού επιτοκίου. Η απόσβεση του πραγματικού επιτοκίου περιλαμβάνεται στα χρηματοοικονομικά έξοδα στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος. Αυτή η κατηγορία ισχύει γενικά για τα τοκοφόρα δάνεια και τα δάνεια. Τα δάνεια ταξινομούνται ως βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις εκτός εάν ο Όμιλος έχει το δικαίωμα να αναβάλλει την εξόφληση της υποχρέωσης για τουλάχιστον δώδεκα μήνες από την ημερομηνία της κατάστασης χρηματοοικονομικής θέσης. Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις Οι εμπορικές υποχρεώσεις αποτελούν υποχρεώσεις προς πληρωμή για προϊόντα ή υπηρεσίες που έχουν αποκτηθεί κατά την άσκηση της συνήθους εμπορικής δραστηριότητας από προμηθευτές. Οι πληρωτέοι λογαριασμοί κατατάσσονται στις βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις, εάν η πληρωμή οφείλεται εντός ενός έτους ή λιγότερο. Αν όχι, παρουσιάζονται ως μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις. Οι εμπορικές υποχρεώσεις μεταγενέστερα από την αρχική αναγνώριση αποτιμώνται στο αναπόσβεστο κόστος χρησιμοποιώντας τη μέθοδο του πραγματικού επιτοκίου. Παύση αναγνώρισης χρηματοοικονομικής υποχρέωσης Ο Όμιλος διαγράφει μια χρηματοοικονομική υποχρέωση (ή μέρος αυτής) από την κατάσταση χρηματοοικονομικής θέσης της όταν, και μόνον όταν, εξοφλείται, δηλαδή, όταν η υποχρέωση που καθορίζεται στο συμβόλαιο εκπληρώνεται, ακυρώνεται ή εκπνέει. Στην περίπτωση όπου μία υφιστάμενη υποχρέωση αντικαθίσταται από μία άλλη από τον ίδιο δανειστή, αλλά με ουσιαστικά διαφορετικούς όρους, ή στην περίπτωση όπου υπάρχουν ουσιαστικές αλλαγές στους όρους μίας υφιστάμενης υποχρέωσης, τότε από-αναγνωρίζεται η αρχική υποχρέωση και αναγνωρίζεται μία νέα υποχρέωση και η διαφορά που προκύπτει αναγνωρίζεται στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος. 42 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Η διαφορά μεταξύ της λογιστικής αξίας μίας χρηματοοικονομικής υποχρέωσης (ή ενός τμήματος μίας χρηματοοικονομικής υποχρέωσης) που εξοφλείται ή μεταβιβάζεται σε ένα άλλο μέρος και της ανταλλαγής που καταβάλλεται, συμπεριλαμβανομένων και των μεταβιβαζόμενων εκτός μετρητών περιουσιακών στοιχείων και των αναληφθέντων υποχρεώσεων, αναγνωρίζεται στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος. 2.9. Αποθέματα Τα αποθέματα, τα οποία περιλαμβάνουν εμπορεύματα και προϊόντα για πώληση, ημιτελή προϊόντα και υλικά, γη και κτίρια υπό ανάπτυξη, αποτιμώνται στην χαμηλότερη αξία μεταξύ κόστους κτήσεως και καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας. Το κόστος κτήσεως υπολογίζεται με τη μέθοδο του μέσου σταθμικού κόστους. Το κόστος των ετοίμων προϊόντων και των ημιτελών αποθεμάτων περιλαμβάνει το κόστος των άμεσων υλικών το άμεσο εργατικό κόστος και τα γενικά βιομηχανικά έξοδα. Κόστος δανεισμού δεν περιλαμβάνεται στο κόστος κτήσεως των αποθεμάτων. Η καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία εκτιμάται με βάση τις τρέχουσες τιμές πώλησης των αποθεμάτων στα πλαίσια της συνήθους δραστηριότητας αφαιρουμένων και των τυχόν εξόδων πώλησης όπου συντρέχει περίπτωση. 2.10. Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Τα ταμειακά διαθέσιμα και τα ταμειακά ισοδύναμα περιλαμβάνουν τα μετρητά, τις καταθέσεις όψεως και τις βραχυπρόθεσμες μέχρι 3 μήνες επενδύσεις, υψηλής ρευστοποιησιμότητας και χαμηλού ρίσκου. Οι συναλλαγές της μητρικής εταιρείας και των θυγατρικών και συγγενών εταιρειών του Ομίλου σε ξένα νομίσματα μετατρέπονται σε € και καταχωρούνται στα βιβλία με την ισοτιμία κατά την ημερομηνία συναλλαγής. Την ημερομηνία ισολογισμού περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις σε ξένο νόμισμα μετατρέπονται σε € με την ισχύουσα ισοτιμία και οι προκύπτουσες συναλλαγματικές διαφορές καταχωρούνται στα αποτελέσματα χρήσεως. 2.11. Μετοχικό κεφάλαιο Οι κοινές μετοχές κατατάσσονται στα ίδια κεφάλαια. Άμεσα κόστη για την έκδοση μετοχών, εμφανίζονται μετά την αφαίρεση του σχετικού φόρου εισοδήματος, σε μείωση του προϊόντος της έκδοσης. Άμεσα κόστη που σχετίζονται με την έκδοση μετοχών για την απόκτηση επιχειρήσεων περιλαμβάνονται στο κόστος κτήσεως της επιχειρήσεως που αποκτάται. 2.12. Αναβαλλόμενοι φόροι & Φόρος εισοδήματος Η επιβάρυνση της περιόδου με φόρο εισοδήματος αποτελείται από τον τρέχοντα φόρο και τον αναβαλλόμενο φόρο, δηλαδή τον φόρο (ή τις φορολογικές ελαφρύνσεις), που σχετίζονται με τα απεικονιζόμενα στην τρέχουσα περίοδο κέρδη ή ζημίες. Ο τρέχων φόρος εισοδήματος υπολογίζεται επί του φορολογητέου εισοδήματος της περιόδου, με βάση τους ισχύοντες συντελεστές φόρου, κατά την ημερομηνία του Ισολογισμού. Ο αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος προσδιορίζεται με την μέθοδο της υποχρέωσης που προκύπτει από τις προσωρινές διαφορές μεταξύ της λογιστικής αξίας και της φορολογικής βάσης των περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων. Ο αναβαλλόμενος φόρος προσδιορίζεται με τους φορολογικούς συντελεστές που ισχύουν κατά την ημερομηνία του Ισολογισμού. Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις καταχωρούνται στην έκταση κατά την οποία θα υπάρξει μελλοντικό φορολογητέο κέρδος για τη χρησιμοποίηση της προσωρινής διαφοράς που δημιουργεί την αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση. 2.13. Παροχές σε εργαζόμενους (α) Βραχυπρόθεσμες παροχές Οι βραχυπρόθεσμες παροχές προς το προσωπικό σε χρήμα και σε είδος, καταχωρούνται ως έξοδο όταν καθίστανται δουλευμένες. (β) Παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία Παροχές στο Προσωπικό Αποζημίωση προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Τα προγράμματα συνταξιοδότησης που υιοθετεί ο Όμιλος, χρηματοδοτούνται από τα κοινωνικά ασφαλιστικά ταμεία( ΕΦΚΑ), με συνέπεια να μην ανακύπτει νομική υποχρέωση του Ομίλου σε περίπτωση που το Ασφαλιστικό Κρατικό 43 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Ταμείο αδυνατεί να καταβάλλει σύνταξη στον συνταξιοδοτούμενο εργαζόμενο. Η υποχρέωση του Ομίλου περιορίζεται στη καταβολή των ασφαλιστικών εισφορών στα ασφαλιστικά ταμεία κατά τη διάρκεια του εργασιακού βίου το εργαζόμενου στον Όμιλο. Σύμφωνα με την ισχύουσα ελληνική εργατική νομοθεσία, οι εργαζόμενοι δικαιούνται αποζημίωσης σε περιπτώσεις απόλυσης ή συνταξιοδότησης, το ύψος της οποίας καθορίζεται με βάση τις τακτικές αποδοχές των εργαζομένων του προηγούμενου πριν την απόλυση μήνα, τη διάρκεια της εργασιακής σχέσης και τον τρόπο λύσης της σύμβασης εξηρτημένης εργασίας (απόλυση με προειδοποίηση, απόλυση χωρίς προειδοποίηση ή συνταξιοδότηση). Επίσης, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4093/2012 έχει μειωθεί τόσο ο χρόνος προειδοποίησης, όσο και τα ποσά των αποζημιώσεων που δικαιούνται οι εργαζόμενοι, ενώ προβλέπεται η καταβολή επιπρόσθετης αποζημίωσης σε εργαζόμενους που έχουν συμπληρώσει, κατά την ημερομηνία δημοσίευσης του παραπάνω Νόμου, δηλαδή την 12 η Νοεμβρίου 2012 17 έτη υπηρεσίας και πάνω στον ίδιο εργοδότη . Για τον υπολογισμό της επιπρόσθετης αποζημίωσης, λαμβάνονται υπόψη οι τακτικές αποδοχές του εργαζόμενου αλλά μέχρι του ποσού των 2.000€ για κάθε επιπλέον δικαιούμενο μήνα αποζημίωσης. Η οφειλόμενη αποζημίωση, σε περίπτωση που οι εργαζόμενοι θεμελιώνουν δικαίωμα πλήρους συνταξιοδότησης είναι ίση με το 50% του ποσού που θα καταβαλλόταν σε περίπτωση απόλυσης και σε ποσοστό 40% σε περίπτωση που έχουν και επικουρική ασφάλιση και σε περίπτωση που δικαιούνται την επιπρόσθετη αποζημίωση λόγω συμπλήρωσης την 12η Νοεμβρίου 2012 17 έτη υπηρεσίας και πάνω στον ίδιο εργοδότη, χωρίς όμως περιορισμό στο ποσό των αποδοχών όπως παραπάνω. Η δέσμευση της καθορισμένης παροχής υπολογίζεται ετησίως με αναλογιστική μελέτη με τη χρήση της μεθόδου της προβεβλημένης πιστωτικής μονάδας (projected unit credit method). Η παρούσα αξία της δέσμευσης για την καθορισμένη παροχή υπολογίζεται με την προεξόφληση των αναμενόμενων μελλοντικών ταμειακών εκροών χρησιμοποιώντας επιτόκια εταιρικών ομολόγων υψηλής ποιότητας, που εκφράζονται στο νόμισμα στο οποίο η παροχή θα πληρωθεί και που έχουν διάρκεια που προσεγγίζει τη διάρκεια της σχετικής συνταξιοδοτικής υποχρέωσης. Η παροχή μερίζεται γραμμικά σε όλα τα έτη εργασίας στον εργοδότη μέχρι τη συνταξιοδότηση, βάσει της παραγράφου 71 του ΔΠΛ19 και η τεκμηρίωση αυτής της προσέγγισης έγκειται κυρίως στο ότι η παροχή δεν θεμελιώνεται ποτέ νωρίτερα ( δηλαδή αν ο εργαζόμενος αποχωρήσει πριν από τη συνταξιοδότηση, ο εργοδότης δεν θα οφείλει κανένα ποσό στον εργαζόμενο). 2.14. Προβλέψεις Οι προβλέψεις καταχωρούνται, σύμφωνα με το Δ.Λ.Π 37, όταν υπάρχει μια παρούσα νόμιμη ή τεκμαιρόμενη δέσμευση ως αποτέλεσμα γεγονότων του παρελθόντος και είναι πιθανόν να απαιτηθεί εκροή πόρων για διακανονισμό της δέσμευσης, το ποσό δε της εκροής μπορεί να εκτιμηθεί με κάποιο βαθμό αξιοπιστίας. Οι προβλέψεις επανεξετάζονται σε κάθε ημερομηνία Ισολογισμού και αν δεν είναι πιθανό ότι θα υπάρξει εκροή πόρων αντιλογίζονται. 2.15. Επιχορηγήσεις Οι κρατικές επιχορηγήσεις δεν εγγράφονται στα ίδια κεφάλαια, όπως στα Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα, θεωρούμενα σύμφωνα με το Δ.Λ.Π 20 ως έσοδα επόμενων χρήσεων και εμφανίζονται στο λογαριασμό των οικονομικών καταστάσεων μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις. 2.18 Έσοδα α) Πωλήσεις αγαθών Ο όμιλος αναγνωρίζει έσοδο όταν εκπληρώνει μια συμβατική υποχρέωση προς τον εκάστοτε πελάτη με την παράδοση αγαθού (που ταυτίζεται με το χρόνο που ο έλεγχος επί του αγαθού περνάει στον πελάτη). Εάν μία σύμβαση περιλαμβάνει περισσότερες από μια συμβατικές υποχρεώσεις η συνολική αξία της σύμβασης επιμερίζεται στις επιμέρους υποχρεώσεις με βάση τις επιμέρους αξίες πώλησης. Το ποσό του εσόδου που αναγνωρίζεται είναι το ποσό που έχει επιμεριστεί στην αντίστοιχη συμβατική υποχρέωση που εκπληρώθηκε, με βάση το αντίτιμο που αναμένει να λάβει η Εταιρεία σύμφωνα με τους όρους της σύμβασης. β) Παροχή υπηρεσιών 44 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Τα έσοδα από παροχή υπηρεσιών αναγνωρίζονται κατά την περίοδο εκείνη όπου παρέχεται η υπηρεσία, κατά τη διάρκεια της παροχής της υπηρεσίας στον πελάτη, σε σχέση πάντα και με το βαθμό ολοκλήρωσης της παροχής της υπηρεσίας ως ποσοστό των συνολικών υπηρεσιών που έχουν συμφωνηθεί. γ) Έσοδα από τόκους Τα έσοδα από τόκους αναγνωρίζονται βάσει χρονικής αναλογίας και με την χρήση του πραγματικού επιτοκίου. δ) Έσοδα από δικαιώματα Τα έσοδα από δικαιώματα λογίζονται στη βάση του δουλευμένου, σύμφωνα με την ουσία των σχετικών συμβάσεων. ε) Μερίσματα Τα μερίσματα, λογίζονται ως έσοδα, όταν θεμελιώνεται το δικαίωμα είσπραξής τους. στ) Έσοδα από συμβάσεις με πελάτες Το ΔΠΧΑ 15 καθιερώνει ένα μοντέλο πέντε βημάτων που εφαρμόζεται για έσοδα που προκύπτουν από μια σύμβαση με έναν πελάτη (με περιορισμένες εξαιρέσεις), ανεξάρτητα από το είδος της συναλλαγής εσόδων ή τον κλάδο. Το πρότυπο εφαρμόζεται επιπλέον για την αναγνώριση και επιμέτρηση κερδών και ζημιών από την πώληση μη χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων τα οποία δε συγκαταλέγονται στις συνήθεις δραστηριότητες του Ομίλου (πχ πωλήσεις ενσώματων παγίων ή άυλων περιουσιακών στοιχείων). Απαιτεί οι οντότητες να επιμερίζουν την τιμή συναλλαγής από συμβάσεις σε επιμέρους διακριτές υποσχέσεις, δηλαδή σε υποχρεώσεις εκτέλεσης, βάσει αυτοτελών τιμών πώλησης, σύμφωνα με το μοντέλο των πέντε βημάτων. Εν συνεχεία, το έσοδο αναγνωρίζεται όταν η οντότητα ικανοποιεί τις υποχρεώσεις εκτέλεσης, δηλαδή όταν μεταβιβάζει τα αγαθά ή υπηρεσίες που προσδιορίζονται στην σύμβαση στον πελάτη. Από 1 Ιανουαρίου 2018, ο Όμιλος υιοθέτησε το νέο πρότυπο εφαρμόζοντας την τροποποιημένη αναδρομική προσέγγιση χωρίς να υπάρξει οποιαδήποτε σωρευτική επίδραση της αρχικής εφαρμογής του νέου προτύπου. Το πρότυπο βασίζεται στην αρχή ότι το έσοδο αναγνωρίζεται όταν ο έλεγχος ενός αγαθού ή μίας υπηρεσίας μεταφερθεί στον πελάτη. Ο Όμιλος δραστηριοποιείται κυρίως στην εισαγωγή και πώληση χαλυβουργικών προϊόντων, στην παραγωγή και πώληση προϊόντων σιδήρου και στην παραγωγή και πώληση Ηλεκτρικής Ενέργειας. Επίσης παραμένουν αδιάθετα ανασκευασθέντα στο παρελθόν ακίνητα τα οποία εμφανίζονται σε λογαριασμούς αποθεμάτων. Σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 15, Έσοδα από συμβάσεις με πελάτες, ο Όμιλος αναγνωρίζει τα έσοδα με τη μεταβίβαση του ελέγχου των αγαθών, δηλαδή όταν τα αγαθά παραδίδονται στον πελάτη. Συνεπώς, η υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 15 δεν είχε κανέναν αντίκτυπο στη χρονική στιγμή αναγνώρισης των εσόδων. Τα καθαρά έσοδα από πωλήσεις επιμετρώνται στην εύλογη αξία του εισπραχθέντος τιμήματος. Τα καθαρά έσοδα από πωλήσεις εξαιρούν τα ποσά που εισπράττονται από τρίτους όπως τους φόρους προστιθέμενης αξίας, καθώς οι τελευταίοι δεν συνυπολογίζονται στην τιμή της συναλλαγής. 0 2.19 Μισθώσεις Μισθώσεις στις οποίες, ουσιαστικά όλοι οι κίνδυνοι και οι ωφέλειες της ιδιοκτησίας διατηρούνται από τους εκμισθωτές ταξινομούνται ως λειτουργικές μισθώσεις. Οι λοιπές μισθώσεις κατατάσσονται ως χρηματοδοτικές μισθώσεις. Εκμισθωτής Εισπράξεις που προκύπτουν από λειτουργικές μισθώσεις καταχωρούνται ως έσοδα με βάση την σταθερή μέθοδο κατά την διάρκεια της μίσθωσης. 45 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Μισθωτής Πληρωμές μισθωμάτων βάσει λειτουργικών μισθώσεων καταχωρούνται στα έξοδα με βάση την σταθερή μέθοδο κατά την διάρκεια της μίσθωσης. Περιουσιακά στοιχεία που κατέχονται βάσει χρηματοδοτικών μισθώσεων καταχωρούνται ως περιουσιακά στοιχεία του ομίλου αποτιμώμενα, κατά την σύναψη της μίσθωσης, στην εύλογη αξία τους ή εφόσον είναι μικρότερη στην παρούσα αξία των ελάχιστων πληρωτέων μισθωμάτων. Η σχετική υποχρέωση στον εκμισθωτή καταχωρείται στον ισολογισμό ως υποχρέωση από χρηματοδοτική μίσθωση στις μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις. Οι μισθωτικές πληρωμές μερίζονται σε χρηματοοικονομικά έξοδα και σε καταβολή υποχρέωσης με τρόπο που να δίνει σταθερό επιτόκιο στο εκάστοτε υπόλοιπο της υποχρέωσης. Το χρηματοοικονομικό έξοδο καταχωρείται στα έξοδα. 2.20 Διανομή μερισμάτων Η διανομή των μερισμάτων στους μετόχους της μητρικής καταχωρείται ως υποχρέωση στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της μητρικής και των θυγατρικών και συγγενών εταιρειών του Ομίλου, όταν η διανομή εγκρίνεται από την Γενική Συνέλευση των μετόχων. 3. Διαχείριση χρηματοοικονομικού κινδύνου 3.1. Παράγοντες χρηματοοικονομικού κινδύνου Ο όμιλος εκτίθεται σε αρκετούς χρηματοοικονομικούς κινδύνους όπως κίνδυνο τιμών αγοράς, πιστωτικό κίνδυνο, κίνδυνο ταμειακών ροών από μεταβολή επιτοκίων και κίνδυνο μεταβολής επιτοκίου δανείων. α) Πιστωτικός κίνδυνος Πιστωτικός κίνδυνος είναι ο κίνδυνος ζημίας της εταιρείας και του ομίλου, σε περίπτωση που ένας πελάτης ή τρίτος δεν εκπληρώσει τις συμβατικές του υποχρεώσεις. Ο πιστωτικός κίνδυνος σχετίζεται κυρίως με τις απαιτήσεις από πελάτες. Πιστωτικός κίνδυνος υπάρχει επίσης και στα χρηματικά διαθέσιμα. α.1) Πελάτες και λοιπές απαιτήσεις. Ο Όμιλος δεν παρουσιάζει σημαντικές συγκεντρώσεις πιστωτικού κινδύνου. Οι χονδρικές πωλήσεις γίνονται κυρίως σε πελάτες με μειωμένο βαθμό απωλειών μετρητοίς ή μέσω μεταχρονολογημένων επιταγών. Πέραν τούτου έχουν συναφθεί συμβάσεις ασφάλισης πιστώσεων για την κάλυψη απωλειών μη φερέγγυων πελατών από πιστώσεις που προέρχονται από την πώληση προϊόντων και εμπορευμάτων. Κανένας πελάτης δεν ξεπερνά το 10% των πωλήσεων και συνεπώς δεν υπάρχει σημαντική συγκέντρωση πιστωτικού κινδύνου. Η χορήγηση πίστωσης ελέγχεται μέσω πιστωτικών ορίων και εφαρμογής συγκεκριμένων όρων. Τέλος, για συγκεκριμένους πιστωτικούς κινδύνους γίνονται κατάλληλες προβλέψεις για ενδεχόμενες απώλειες λόγω απομείωσης. Στο τέλος της περιόδου η διοίκηση του Ομίλου εκτίμησε ότι δεν υπήρχαν ουσιαστικοί πιστωτικοί κίνδυνοι για την εταιρία, οι οποίοι να μην έχουν ήδη καλυφθεί από ασφαλιστήρια συμβόλαια, ή από προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις. β) Κίνδυνος ρευστότητας Ο κίνδυνος ρευστότητας διατηρείται σε χαμηλά επίπεδα, μέσω της διαθεσιμότητας επαρκών πιστωτικών ορίων, για την μητρική καθώς και τις Θυγατρικές εταιρείες του Ομίλου. Ο Όμιλος διαχειρίζεται τους κινδύνους ρευστότητας μέσω σωστής διαχείρισης του κεφαλαίου κίνησης και των ταμιακών του ροών. Παρακολουθεί τις προβλεπόμενες ταμιακές ροές και διασφαλίζει την ύπαρξη επαρκών τραπεζικών δανείων και δανειοληπτικών μέσων. Ο Όμιλος διαθέτει επαρκείς εσωτερικές άμεσα διαθέσιμες πηγές δανεισμού, οι οποίες μπορούν να αξιοποιηθούν για την χρηματοδότηση τυχόν ελλείψεων σε μετρητά. γ) Κίνδυνος ταμειακών ροών και κίνδυνος μεταβολών εύλογης αξίας λόγω μεταβολών των επιτοκίων. Ο Όμιλος δεν έχει σημαντικά τοκοφόρα περιουσιακά στοιχεία και συνεπώς δεν υπόκειται σε κίνδυνο μεταβολής των επιτοκίων. Τα έσοδα του Ομίλου και της Εταιρίας καθώς και οι λειτουργικές ταμειακές ροές είναι σε μεγάλο βαθμό ανεξάρτητες από τις διακυμάνσεις επιτοκίων στην αγορά διότι ο όμιλος δεν διαθέτει άλλα έντοκα περιουσιακά στοιχεία ενεργητικού εκτός από βραχυπρόθεσμες καταθέσεις. 46 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Εις ότι αφορά τον δανεισμό της μητρικής και των θυγατρικών εταιρειών, υπάρχει περιορισμένος κίνδυνος από μεταβολή επιτοκίων διότι ένα μεγάλο μέρος δανεισμού του Ομίλου έχει συναφθεί σε μακροπρόθεσμο ομολογιακό δάνειο με σταθερό περιθώριο (spread) και περιορισμένου κινδύνου κυμαινόμενο εξαμηνιαίο επιτόκιο (euribor) Η πολιτική του Ομίλου είναι να παρακολουθεί διαρκώς τις τιμές και τις τάσεις διαμόρφωσης των επιτοκίων με σκοπό τη χρήση στην καταλληλότερη, κατά το δυνατόν χρονική στιγμή, χρηματοοικονομικών παραγώγων αντιστάθμισης του κινδύνου αύξησής τους. Εάν την 31/12/2019 τα επιτόκια ήταν αυξημένα ή μειωμένα κατά μισή ποσοστιαία μονάδα (0,5%) τότε οι ζημίες προ φόρων ήταν αυξημένες ή μειωμένες αντίστοιχα κατά 588,00 χιλ. ευρώ. Η αντίστοιχη επίδραση στη ζημία προ φόρων της εταιρείας θα ήταν αύξηση ή μείωση κατά 0,204 χιλ. ευρώ. Ανάλογα θα διαμορφώνονταν και η Καθαρή θέση του Ομίλου και της Εταιρείας. Εάν την 31/12/2018 τα επιτόκια ήταν αυξημένα ή μειωμένα κατά μισή ποσοστιαία μονάδα (0,5%) τότε οι ζημίες προ φόρων ήταν αυξημένες ή μειωμένες αντίστοιχα κατά 597,00 χιλ. ευρώ. Η αντίστοιχη επίδραση στη ζημία προ φόρων της εταιρείας θα ήταν αύξηση ή μείωση κατά 0,510 χιλ. ευρώ. Ανάλογα θα διαμορφώνονταν και η Καθαρή θέση του Ομίλου και της Εταιρείας. δ) Συναλλαγματικός κίνδυνος Οι δραστηριότητες του Ομίλου πραγματοποιούνται συναλλακτικά κυρίως σε ευρώ. Υπάρχει έκθεση σε συναλλαγματικό κίνδυνο μόνο όσον αφορά στις αγορές αποθεμάτων σε δολάριο ΗΠΑ (USD) που πραγματοποιούν οι θυγατρικές εταιρείες του σιδηρεμπορικού κλάδου. Ο όμιλος για να αντιμετωπίσει το συναλλαγματικό κίνδυνο έχει θεσπίσει και ακολουθεί εσωτερική διαδικασία προαγορών συναλλάγματος (hedging). Για το σύνολο των υποχρεώσεων του Ομίλου σε ξένο νόμισμα την 31.12.2019 έχουν συναφθεί και λογιστικοποιηθεί συμβόλαια προαγοράς συναλλάγματος με αποτέλεσμα να μην υφίσταται συναλλαγματικός κίνδυνος. 3.2. Διαχείριση κεφαλαιακού κινδύνου Οι στόχοι του ομίλου κατά τη διαχείριση του κεφαλαίου είναι να διασφαλίσει την ικανότητα του ομίλου να συνεχίσει να υπάρχει οικονομική οντότητα και στο μέλλον για να είναι σε θέση να προσφέρει αποδόσεις στους μετόχους και οφέλη για όλους τους εμπλεκόμενους και να διατηρήσει μία κατάλληλη κεφαλαιακή δομή για να μειώσει το κόστος του κεφαλαίου. 3.3. Προσδιορισμός των εύλογων αξιών Δεν υφίσταται διαφορά μεταξύ των εύλογων αξιών και των αντίστοιχων λογιστικών των χρηματοοικονομικών στοιχείων ενεργητικού και παθητικού (δηλαδή των εμπορικών και λοιπών απαιτήσεων, των ταμειακών διαθεσίμων, των προμηθευτών και λοιπών υποχρεώσεων, των παράγωγων χρηματοοικονομικών μέσων, των δανείων και των χρηματοδοτικών μισθώσεων).Η εύλογη αξία ενός χρηματοοικονομικού στοιχείου είναι το ποσό που εισπράττεται για την πώληση ενός περιουσιακού στοιχείου ή πληρώνεται για το διακανονισμό μιας υποχρέωσης σε μία συναλλαγή υπό κανονικές συνθήκες μεταξύ δύο εμπορικά συναλλασσόμενων κατά την ημερομηνία αποτίμησης της. Η εύλογη αξία των χρηματοοικονομικών στοιχείων των Οικονομικών Καταστάσεων της 31 Δεκεμβρίου 2019 προσδιορίστηκε με την καλύτερη δυνατή εκτίμηση από την Διοίκηση. Σε περιπτώσεις όπου δεν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα ή είναι αυτά περιορισμένα από ενεργές χρηματαγορές οι αποτιμήσεις των εύλογων αξιών έχουν προκύψει από την εκτίμηση της Διοίκησης σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες που υπάρχουν. Οι μέθοδοι αποτίμησης της εύλογης αξίας ιεραρχούνται σε τρία επίπεδα: Επίπεδο 1: Χρηματιστηριακές αξίες από ενεργές χρηματαγορές για ακριβώς ίδια εμπορεύσιμα στοιχεία, Επίπεδο 2: Αξίες που δεν είναι επιπέδου 1 αλλά μπορεί να εντοπισθούν ή να προσδιορισθούν άμεσα ή έμμεσα μέσω χρηματιστηριακών τιμών από ενεργές χρηματαγορές, Επίπεδο 3: Αξίες για περιουσιακά στοιχεία ή υποχρεώσεις που δεν βασίζονται σε χρηματιστηριακές τιμές από ενεργές χρηματαγορές. Οι παρακάτω μέθοδοι και παραδοχές χρησιμοποιήθηκαν για την εκτίμηση της εύλογης αξίας για κάθε κατηγορία χρηματοοικονομικού στοιχείου: 47 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα, εμπορικές και λοιπές απαιτήσεις, προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις: H λογιστική αξία είναι σχεδόν ίδια με την εύλογη επειδή είτε η λήξη αυτών των χρηματοοικονομικών στοιχείων είναι βραχυπρόθεσμη είτε δεν υπάρχει συναλλαγματικός κίνδυνος που να επηρεάζει την εύλογη αξία. Δάνεια: H λογιστική αξία είναι σχεδόν ίδια με την εύλογη επειδή τα δάνεια αυτά είναι σε τοπικό νόμισμα και έντοκα με κυμαινόμενο επιτόκιο. Παράγωγα χρηματοοικονομικά μέσα: H μέθοδος αποτίμησης προσδιορίστηκε λαμβάνοντας υπόψη όλους τους παράγοντες προκειμένου να προσδιοριστεί με ακρίβεια η εύλογη αξία, όπως η τρέχουσα και μελλοντική πορεία των επιτοκίων καθώς και η διάρκεια και είναι επιπέδου 2. Χρηματοοικονομικά στοιχεία μέσω αποτελεσμάτων: κατατάσσονται στο επίπεδο1. Διαθέσιμα προς πώληση χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία. κατατάσσονται στο επίπεδο 1. 4. Σημαντικές λογιστικές εκτιμήσεις και κρίσεις της διοικήσεως Η σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, απαιτεί από τη Διοίκηση να παίρνει αποφάσεις, να κάνει εκτιμήσεις και υποθέσεις που επηρεάζουν την εφαρμογή λογιστικών πολιτικών, καθώς και τα καταχωρημένα ποσά στους λογαριασμούς Ενεργητικού, Παθητικού, Εσόδων και Εξόδων. Επηρεάζουν επίσης τις γνωστοποιήσεις των ενδεχόμενων απαιτήσεων και υποχρεώσεων κατά την ημερομηνία σύνταξης των οικονομικών καταστάσεων. Τα πραγματικά αποτελέσματα ενδέχεται να διαφέρουν κατά περίπτωση από αυτά που έχουν εκτιμηθεί. Οι εκτιμήσεις και οι σχετικές με αυτές υποθέσεις, βασίζονται στην εμπειρία του παρελθόντος και σε άλλους παράγοντες και αναθεωρούνται σε συνεχή βάση. Οι αναθεωρήσεις αυτές αναγνωρίζονται στην περίοδο που πραγματοποιούνται και στις επόμενες περιόδους. Οι βασικές κρίσεις, εκτιμήσεις και υποθέσεις που εφαρμόζονται από τη Διοίκηση του Ομίλου είναι: Προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις και επίδικες υποθέσεις Ο Όμιλος προβαίνει σε περιοδική επανεκτίμηση της επάρκειας της πρόβλεψης σχετικά με τις επισφαλείς απαιτήσεις, ακολουθώντας την αναμενόμενη προσέγγιση των πιστωτικών ζημιών. Το αναμενόμενο ποσοστό ζημιών εκτιμάται βάσει ιστορικών ζημιών που έχουν προσαρμοστεί για να αντικατοπτρίζουν τις τρέχουσες και μελλοντικές πληροφορίες. Οι αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες βασίζονται στη διαφορά μεταξύ των συμβατικών ταμειακών ροών που οφείλονται και όλων των ταμειακών ροών που αναμένεται να λάβει η Εταιρεία, λαμβανομένου υπόψη των δεδομένων της νομικής της υπηρεσίας. Για την πρόβλεψη των επίδικων υποθέσεων, η Διοίκηση αξιολογεί την πιθανότητα αρνητικής έκβασης, καθώς και τα ποσά πιθανής καταβολής για τη διευθέτησή τους. Πρόβλεψη για φόρο εισοδήματος Η πρόβλεψη για φόρο εισοδήματος με βάση το ΔΛΠ 12 υπολογίζεται με εκτίμηση των φόρων που θα καταβληθούν στις φορολογικές αρχές και περιλαμβάνει τον τρέχοντα φόρο εισοδήματος για κάθε χρήση, πρόβλεψη για τους πρόσθετους φόρους που πιθανόν να προκύψουν από μελλοντικούς φορολογικούς ελέγχους και αναγνώριση μελλοντικών φορολογικών ωφελειών. Η τελική εκκαθάριση των φόρων εισοδήματος ενδέχεται να αποκλίνει από τα σχετικά ποσά τα οποία έχουν καταχωρηθεί στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις. Συντελεστές απόσβεσης Τα πάγια περιουσιακά στοιχεία του Ομίλου αποσβένονται σύμφωνα με την υπολειπόμενη ωφέλιμη ζωή τους. Αυτές οι υπολειπόμενες ωφέλιμες ζωές επανεκτιμώνται περιοδικά για να καθορίσουν κατά πόσο συνεχίζουν να είναι κατάλληλες. Οι πραγματικές ωφέλιμες ζωές των παγίων περιουσιακών στοιχείων ενδέχεται να διαφοροποιηθούν από παράγοντες όπως η τεχνολογική καινοτομία και τα προγράμματα συντήρησης. Ενδεχόμενες υποχρεώσεις 48 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Η ύπαρξη ενδεχόμενων υποχρεώσεων απαιτεί από τη διοίκηση τη διενέργεια διαρκών παραδοχών και προβλέψεων σχετικών με την πιθανότητα μελλοντικών γεγονότων που πρόκειται ή δεν πρόκειται να συμβούν καθώς και της σχετικής επίδρασης που ενδέχεται να έχουν στην δραστηριότητα του Ομίλου. Πρόβλεψη για αποζημίωση προσωπικού Το κόστος της αποζημίωσης προσωπικού καθορίζεται με βάση αναλογιστικές εκτιμήσεις. Οι αναλογιστικές εκτιμήσεις απαιτούν από τη διοίκηση τη διενέργεια παραδοχών σχετικών με την μελλοντική αύξηση μισθών, προεξοφλητικών επιτοκίων, ποσοστά θνησιμότητας κλπ. Η διοίκηση σε κάθε ημερομηνία αναφοράς όπου επανεξετάζεται η σχετική πρόβλεψη δίνει την καλύτερη δυνατή εκτίμηση σχετικά με τις προαναφερθείσες παραμέτρους. Εύλογες αξίες ενσώματων πάγιων περιουσιακών στοιχείων Ο Όμιλος αποτιμά τα γήπεδα σε αναπροσαρμοσμένες αξίες (εκτιμώμενες εύλογες αξίες) όπως αυτές προσδιορίζονται από ανεξάρτητο εκτιμητή. Ανεξάρτητες εκτιμήσεις εκτελούνται περιοδικά (κάθε 3-5 χρόνια). Η τελευταία αναπροσαρμογή γηπέδων διενεργήθηκε την 31 Δεκεμβρίου 2018. Η Διοίκηση του Ομίλου εκτιμά ότι η οποιαδήποτε μεταβολή στις εύλογες αξίες των γηπέδων δεν θα είχε σημαντική επίδραση στις συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της 31ης Δεκεμβρίου 2019. 4.1 Αρχή της συνέχισης της δραστηριότητας (going concern) Οι οικονομικές καταστάσεις που παρουσιάζονται έχουν συνταχθεί σύμφωνα με την αρχή της συνεχιζόμενης δραστηριότητας. Την 31/12/2019 το σύνολο των βραχυπρόθεσμων υποχρεώσεων του ομίλου και της εταιρείας υπερβαίνουν το σύνολο των κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων κατά 122.431 χιλ. ευρώ και 14.277 χιλ. ευρώ αντίστοιχα. Αποτέλεσμα αυτού είναι να αυξάνεται ο κίνδυνος ο όμιλος και η εταιρεία να μην μπορέσει να αποπληρώσει μέρος των συμβατικών υποχρεώσεων κατά τη συνήθη πορεία της επιχειρηματικής δραστηριότητας. Βασική συμμετοχή στη διαμόρφωση του αρνητικού κεφαλαίου κίνησης σε ότι αφορά τον όμιλο έχουν τα βραχυπρόθεσμα δάνεια, τα ληξιπρόθεσμα μακροπρόθεσμα δάνεια πληρωτέα στην επόμενη χρήση και οι ληξιπρόθεσμοι τόκοι δανείων, τα οποία την 31/12/2019 ανέρχονται σε 142.335 χιλ. ευρώ, ενώ σε ότι αφορά την εταιρεία η βραχυπρόθεσμη υποχρέωση της σε θυγατρική, η οποία την 31/12/2019 ανέρχεται σε 15.225 χιλ. ευρώ. Περαιτέρω, και οι συνεχιζόμενες λειτουργικές ζημίες μετά από φόρους, όπως αυτές εμφανίζονται στην κατάσταση αποτελεσμάτων, σε συνδυασμό με την παρατεταμένη ύφεση του κλάδου του χάλυβα στον οποίο δραστηριοποιείται ο όμιλος θα μπορούσαν να εκληφθούν ως παράγοντες ουσιώδους αβεβαιότητας αναφορικά με την δυνατότητα του ομίλου να συνεχίσει την δραστηριότητα του. Η αβεβαιότητα αυτή ενισχύεται και από το γεγονός της, μέχρι στιγμής, μη ολοκλήρωσης της ρύθμισης των τραπεζικών υποχρεώσεων του ομίλου. Η διοίκηση της εταιρείας και του ομίλου αξιολογεί τον ευρύτερο χρηματοοικονομικό κίνδυνο και τον κίνδυνο της συνέχισης της δραστηριότητας λαμβάνοντας υπόψη ότι σημαντικό μέρος των ζημιών της τρέχουσας περιόδου οφείλεται σε μη πραγματοποιημένα αποτελέσματα τα οποία δεν επηρεάζουν επί της ουσίας το κεφάλαιο κίνησης και τη ρευστότητα της οντότητας. Έτσι στη χρήση 2019 διαπιστώνεται σημαντική βελτίωση του EBITDA κατά 2,98 εκ. ευρώ σε σχέση με την προηγούμενη χρήση. Επίσης, η διοίκηση εντατικοποιεί τις προσπάθειες της για την επίτευξη πωλήσεων με διαρκώς καλύτερους όρους πίστωσης προς τους πελάτες της. Τέλος επεξεργάζεται σχέδια συνολικής ενίσχυσης της αποτελεσματικότητάς της είτε μέσω αποδοτικότερης λειτουργίας των παραδοσιακών δραστηριοτήτων είτε μέσω νέων δραστηριοτήτων αυξημένης κερδοφορίας. Η διοίκηση της εταιρείας εκτιμά ότι ο κίνδυνος ρευστότητας διατηρείται σε κανονικά επίπεδα και εκ του λόγου αυτού δεν θα επηρεαστεί η λειτουργία και η δραστηριότητα των εταιρειών του ομίλου και της εταιρείας και θεωρεί ότι ο όμιλος και η εταιρεία θα μπορέσουν να συνεχίσουν κατά το προσεχές 12μηνο την λειτουργία τους δεδομένου επίσης ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις με τις πιστώτριες τράπεζες για την διευθέτηση των τραπεζικών δανείων του ομίλου. 5. Αναλυτική παρουσίαση της πληροφόρησης κατά τομέα Η δραστηριότητα της μητρικής εταιρείας και των Θυγατρικών εταιρειών του Ομίλου εξαντλείται σχεδόν αποκλειστικά στην Ελλάδα. Οι κύριες δραστηριότητες των εταιρειών του Ομίλου βασικά εκτείνονται σε τρείς αγορές. Στην αγορά του Χάλυβα με την ευρύτερη έννοιά της, στην αγορά του Real Estate- Κατασκευών και στην αγορά ενέργειας. 49 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Τα εισοδήματα και τα έξοδα καταχωρούνται άμεσα στους τρείς ανωτέρω τομείς. Σε περίπτωση που τα έξοδα δεν σχετίζονται άμεσα με κάποιο τομέα δραστηριότητας τότε κατανέμονται στους τομείς με κάποια λογική βάση. Τα υπόλοιπα ενεργητικού κατά τομέα περιλαμβάνουν όλα τα στοιχεία ενεργητικού που χρησιμοποιούνται σε ένα τομέα, και συγκεκριμένα τα μετρητά, τις επενδύσεις, τα αποθέματα και το κυκλοφορούν ενεργητικό. Όταν τα στοιχεία ενεργητικού χρησιμοποιούνται άμεσα σε κάποιο τομέα, τότε κατανέμονται στον τομέα αυτό. Σε περίπτωση που κάποιο στοιχείο ενεργητικού χρησιμοποιείται σε περισσότερους από έναν τομέα, κατανέμεται στους τομείς αυτούς με λογική βάση. Τα υπόλοιπα υποχρεώσεων κατά τομέα περιλαμβάνουν όλες τις υποχρεώσεις από εργασίες. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ & ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΟΜΙΛΟΥ ΑΝΑ ΤΟΜΕΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ 31.12.19 Ποσά σε Ευρώ 31.12.18 Μεταλλ/κός τομέας 4.369.441,92 Ενεργ/κός τομέας 2.662.257,87 Κατ/κος τομέας 0,00 Σύνολο 7.031.699,79 Μεταλλ/κός τομέας 5.360.145,46 Ενεργ/κός τομέας 2.826.181,01 Κατ/κος τομέας 0,00 Σύνολο 8.186.326,47 -4.919.120,76 -1.510.440,82 0,00 -6.429.561,58 -5.945.043,19 -1.531.593,55 0,00 -7.476.636,74 -549.678,84 1.151.817,05 0,00 602.138,21 -584.897,73 1.294.587,46 0,00 709.689,73 Έσοδα Κόστος πωλήσεων Μικτό κέρδος ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΠΕΛΑΤΩΝ & ΛΟΙΠΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΑΝΑ ΤΟΜΕΑ 31.12.19 Μεταλλ/κός τομέας Πελάτες ( μείον προβλ. ) 7.495.702,68 977.146,35 37.742,16 8.510.591,19 14.671.199,87 717.957,85 194.991,34 15.584.149,06 0,00 0,00 0,00 0,00 3.660,00 0,00 0,00 3.660,00 32.000,00 0,00 0,00 32.000,00 32.000,00 0,00 0,00 32.000,00 591.843,50 0,00 0,00 591.843,50 3.680.375,01 0,00 0,00 3.680.375,01 2.749,82 0,00 0,00 2.749,82 11.248,15 0,00 0,00 11.248,15 0,00 0,00 0,00 0,00 120.937,79 0,00 0,00 120.937,79 4.860.685,19 223.783,60 42.792,34 5.127.261,13 6.533.920,69 138.034,60 31.158,99 6.703.114,28 86.626,52 1.315,50 536.027,74 623.969,76 52.125,21 1.594,85 535.805,66 589.525,72 24.812,64 0,00 35.994,32 60.806,96 101.495,66 0,00 35.977,27 137.472,93 13.094.420,35 1.202.245,45 652.556,56 14.949.222,36 25.206.962,38 857.587,30 797.933,26 26.862.482,94 Γραμμάτια εισπρακτέα Γραμμάτια σε καθυστέρηση Επιταγές εισπρακτέες Επισφαλείς επίδικοι πελάτες / χρεώστες Δεσμευμένοι λογαρισμοί καταθέσεων Χρεώστες διάφοροι Μεταβατικοί λογ/σμοί ενεργητικού Λογ/σμοί προκ/λών & πιστώσεων Σύνολο Ενεργ/κός τομέας 31.12.18 Ποσά σε Ευρώ Κατ/κος τομέας Σύνολο Μεταλλ/κός τομέας Ενεργ/κός τομέας Κατ/κος τομέας Σύνολο ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΠΟΘΕΜΑΤΩΝ ΑΝΑ ΤΟΜΕΑ 31.12.19 Ποσά σε Ευρώ Εμπορεύματα Προϊόντα έτοιμα και ημιτελή Παραγωγή σε εξέλιξη Πρώτες & βοηθητικές ύλες - αναλώσιμα Σύνολο Μεταλλ/κός τομέας Ενεργ/κός τομέας 618.189,49 31.12.18 Κατ/κος τομέας Σύνολο Μεταλλ/κός τομέας Ενεργ/κός τομέας Κατ/κος τομέας 0,00 154.493,00 772.682,49 5.888.246,53 0,00 154.493,00 6.042.739,53 112.405,20 0,00 4.099.194,36 4.211.599,56 991.067,74 0,00 3.993.588,15 4.984.655,89 0,00 0,00 138.443,36 138.443,36 0,00 0,00 138.443,36 138.443,36 76,29 0,00 33.900,00 33.976,29 17.943,69 0,00 0,00 17.943,69 730.670,98 0,00 4.426.030,72 5.156.701,70 6.897.257,96 0,00 4.286.524,51 11.183.782,47 Σύνολο 50 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΩΝ & ΛΟΙΠΩΝ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ ΑΝΑ ΤΟΜΕΑ 31.12.19 Ποσά σε Ευρώ Μεταλλ/κός τομέας Πιστωτικά υπόλοιπα πελατών Προμηθευτές & γραμμάτια πληρωτέα 6. Σύνολο Μεταλλ/κός τομέας Ενεργ/κός τομέας Κατ/κος τομέας Σύνολο 0,00 220.360,00 383.837,90 223.035,44 0,00 213.330,00 436.365,44 1.310.724,67 9.047,02 5.500,47 1.325.272,16 2.223.628,07 9.232,54 7.641,71 2.240.502,32 153.701,56 0,00 3.941,10 157.642,66 164.096,79 0,00 3.929,28 168.026,07 24.786.665,04 0,00 103.665,25 24.890.330,29 17.715.536,08 0,00 74.408,33 17.789.944,41 917.602,10 0,00 11.545,00 929.147,10 1.227.254,58 0,00 11.895,00 1.239.149,58 27.332.171,27 9.047,02 345.011,82 27.686.230,11 21.553.550,96 9.232,54 311.204,32 21.873.987,82 Πιστωτές & λοιπές υποχρεώσεις Σύνολο Κατ/κος τομέας 163.477,90 Υποχρεώσεις σε ασφαλιστικά ταμεία Μεταβατικοί λογ/σμοί παθητικού Ενεργ/κός τομέας 31.12.18 Ανάλυση ενσώματων Παγίων Περιουσιακών στοιχείων ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΝΣΩΜΑΤΩΝ ΠΑΓΙΩΝ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ & ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΕ ΑΚΙΝΗΤΑ Ο ΟΜΙΛΟΣ Γήπεδα Οικόπεδα Κτίρια & κτιρ. Εγκατ. 47.745.191,76 31.574.473,70 0,00 57.000,00 Μηχ/τα & μηχ/κός εξοπλ. Μεταφ/κά μέσα Έπιπλα & λοιπ. Εξοπλ. Ακιν. Υπο εκτέλεση Σύνολο 42.826.810,42 847.877,59 3.549.534,01 612.809,33 127.156.696,81 7.934,50 0,00 64.820,00 2.861,05 132.615,55 01.01 - 31.12.2018 Κόστος ή εκτίμηση έναρξης Προσθήκες Μείωση υπεραξίας από εκτίμηση -6.035.868,00 -6.035.868,00 Τακτοποιήσεις παγίων Πωλήσεις/Απομειώσεις Σύνολα 31.12.2018 -36.152,80 -733,68 -827.937,96 -864.824,44 0,00 0,00 -290.388,88 -110.924,86 0,00 0,00 -401.313,74 41.709.323,76 31.631.473,70 42.508.203,24 736.219,05 2.786.416,05 615.670,38 119.987.306,18 16.751.182,56 21.483.832,17 811.147,43 3.115.654,22 0,00 42.161.816,38 Αποσβέσεις 31.12.2017 Πωλήσεις/ Απομειώσεις 0,00 0,00 -326.521,01 -91.493,88 -827.931,28 -1.245.946,17 Αποσβέσεις 31.12.2018 0,00 764.694,56 1.865.735,88 4.446,43 60.412,11 2.695.288,98 Σωρευμένες αποσβέσεις 0,00 17.515.877,12 23.023.047,04 724.099,98 2.348.135,05 0,00 43.611.159,19 41.709.323,76 14.115.596,58 19.485.156,20 12.119,07 438.281,00 615.670,38 76.376.146,99 41.709.323,76 31.631.473,70 42.508.203,24 736.219,05 2.786.416,05 615.670,38 119.987.306,18 Αναποσβεστη Αξία 31.12.18 01.01 - 31.12.2019 Κόστος ή εκτίμηση έναρξης Αλλαγή λογιστικής πολιτικής Μισθωμένων μηχανημάτων -3.200.236,15 -3.200.236,15 Προσθήκες 0,00 0,00 94.184,17 0,00 68.937,36 0,00 163.121,53 Πωλήσεις/Απομειώσεις 0,00 0,00 -2.555,09 -12.399,01 -2.415,00 0,00 -17.369,10 41.709.323,76 31.631.473,70 39.399.596,17 723.820,04 2.852.938,41 615.670,38 116.932.822,46 17.515.877,12 23.023.047,04 724.099,98 2.348.135,05 0,00 43.611.159,19 Σύνολα 31.12.2019 Αποσβέσεις 31.12.2018 Αλλαγή λογιστικής πολιτικης Μισθωμένων μηχανημάτων -1.080.079,72 -1.080.079,72 Πωλήσεις/ Απομειώσεις 0,00 0,00 -1.096,96 -12.398,99 -2.414,96 0,00 -15.910,91 Αποσβέσεις 31.12.2019 0,00 764.631,61 1.607.625,79 2.469,16 75.964,81 0,00 2.450.691,37 Σωρευμένες αποσβέσεις 0,00 18.280.508,73 23.549.496,15 714.170,15 2.421.684,90 00,0 44.965.859,93 41.709.323,76 13.350.964,97 15.850.100,02 9.649,89 431.253,51 615.670,38 71.966.962,53 Αναποσβεστη Αξία 31.12.19 51 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Γήπεδα Οικόπεδα Κτίρια & κτιρ. Εγκατ. Έπιπλα & λοιπ. Εξοπλ. Σύνολο 736.833,76 896.381,55 173.343,81 1.806.559,12 64.280,00 64.280,00 01.01 - 31.12.2018 Κόστος ή εκτίμηση έναρξης Προσθήκες Μεταφορές Σύνολα 31.12.2018 0,00 736.833,76 896.381,55 237.623,81 1.870.839,12 Αποσβέσεις 31.12.2017 0,00 371.735,00 161.575,69 533.310,69 Αποσβέσεις 31.12.2018 0,00 22.824,90 8.311,13 31.136,03 394.559,90 169.886,82 564.446,72 736.833,76 501.821,65 67.736,99 1.306.392,40 736.833,76 896.381,55 237.623,81 1.870.839,12 640,32 640,32 Σωρευμένες αποσβέσεις 31.12.2018 Αναπόσβεστη αξία 31.12.18 01.01 - 31.12.2019 Κόστος ή εκτίμηση έναρξης Προσθήκες Μεταφορές Σύνολα 31.12.2019 0,00 736.833,76 896.381,55 238.264,13 1.871.479,44 Αποσβέσεις 31.12.2018 0,00 394.559,90 169.886,82 564.446,72 Αποσβέσεις 31.12.2019 0,00 22.892,09 19.139,87 42.031,96 417.451,99 189.026,69 606.478,68 478.929,56 49.237,44 1.265.000,76 Σωρευμένες αποσβέσεις 31.12.2019 Αναπόσβεστη αξία 31.12.19 736.833,76 Στη χρήση 2013 ο Όμιλος άλλαξε την μέθοδο παρακολούθησης των γηπέδων, εφαρμόζοντας για την κατηγορία αυτή τη μέθοδο αναπροσαρμογής (εύλογης αξίας). Διενήργησε επανεκτίμηση της αξία των γηπέδων με τη χρησιμοποίηση ανεξάρτητου εκτιμητή από την οποία προέκυψε διαφορά αναπροσαρμογής η οποία καταχωρήθηκε απευθείας στα Ίδια Κεφάλαια μέσω της κατάστασης συνολικών εσόδων. Ο Όμιλος προέβη στην επανεκτίμηση της εύλογης αξία ( FAIRVALUE ) των ελεύθερων και σε κατάσταση ευχερούς διάθεσης κύριων γηπέδων/οικοπέδων που έχει στην κυριότητά της, μέσω πιστοποιημένου ανεξάρτητου εξωτερικού εκτιμητή, σύμφωνα με το ΔΛΠ 16 και κρίσιμο χρόνο την 31.12.2018. Από την παραπάνω εκτίμηση προέκυψε αρνητική διαφορά αναπροσαρμογής. Η μητρική εταιρεία δεν διαθέτει αξιόλογα ακίνητα και για τα οποία δεν διενεργήθηκε επανεκτίμηση. Η παραπάνω διαφορά που προέκυψε καταχωρήθηκε απευθείας στα Ίδια Κεφάλαια μέσω της κατάστασης συνολικών εσόδων. Κατά τη σύνταξη της μελέτης εκτίμησης χρησιμοποιήθηκε η συγκριτική μέθοδος λαμβάνοντας υπόψη τα συγκριτικά στοιχεία της κτηματαγοράς. Επί των ακινήτων του Ομίλου και της Εταιρείας υφίστανται την 31/12/2019 προσημειώσεις υποθηκών ύψους 94.479.000 € και 1.000.000 € αντίστοιχα. Τα αντίστοιχα ποσά την 31/12/2018 ήταν επίσης 94.080.000 € και 1.000.000 € για την Εταιρεία. Επί του μηχανολογικού εξοπλισμού της θυγατρικής εταιρείας Μπήτρος Οπλισμός Σκυροδέματος ΑΒΕΤΕ υφίσταται ενέχυρο υπέρ της Εθνικής Τράπεζας 1.900.000,00 για εξασφάλιση υποχρεώσεων δανείου. Η διοίκηση του Ομίλου εκτιμά ότι, με την οριστικοποίηση της εισφοράς και τη διακοπή του μεταλλουργικού κλάδου της θυγατρικής η ανακτησιμότητα των κτιρίων και μηχανημάτων της θυγατρικής θα γίνει για τα κτίρια μέσω των εσόδων που 52 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. θα προκύψουν από την αξιοποίησή τους ενώ για τα μηχανήματα μέσω της χρησιμοποίησής του από άλλες εταιρείες του Ομίλου. 6α. Άυλα περιουσιακά στοιχεία α) Η εταιρεία του Ομίλου ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ το 2011, εξαγόρασε την εταιρεία ΗΛΙΟΤΟΠΙΟ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΕ που δραστηριοποιείται στον χώρο της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Σκοπός της εξαγοράς ήταν η υλοποίηση επενδυτικού σχεδίου δημιουργίας φωτοβολταϊκού σταθμού ενταγμένου στον αναπτυξιακό νόμο. Ήδη η εταιρεία ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ απορρόφησε την εταιρεία ΗΛΙΟΤΟΠΙΟ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΕ με ημερομηνία μετασχηματισμού την 30 η Ιουνίου 2013. Η διαφορά μεταξύ του κόστους και της καθαρής θέσης κατά την απόκτηση της παραπάνω Θυγατρικής και μετά την απορρόφησή της που ανέρχεται σε 1.776.432,00 €, έχει καταχωρηθεί στο λογαριασμό «άυλα περιουσιακά στοιχεία», ως αξία αδείας χρήσεως φωτοβολταϊκού σταθμού, υποκείμενη σε απόσβεση από την έναρξη λειτουργίας του. β) Η εταιρεία επίσης του Ομίλου ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ το 2011 εξαγόρασε την εταιρεία Τ.Χ. ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ που δραστηριοποιείται στον χώρο της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Σκοπός της εξαγοράς ήταν η υλοποίηση επενδυτικού σχεδίου δημιουργίας δύο φωτοβολταϊκών σταθμών ισχύος 1,5 ΜW για την κτηματική περιοχή Ασσήρου Θεσσαλονίκης και 1,3 ΜW για την κτηματική περιοχή Κορυθίου Αρκαδίας. Η διαφορά μεταξύ του κόστους και της καθαρής θέσης κατά την απόκτηση της παραπάνω Θυγατρικής ύψους 624.250,00 €, έχει καταχωρηθεί επίσης στο λογαριασμό ‘’άυλα περιουσιακά στοιχεία”, ως αξία αδείας χρήσεως φωτοβολταϊκού σταθμού, υποκείμενη σε απόσβεση από την έναρξη λειτουργίας του. Ανάλυση άυλων περιουσιακών στοιχείων Από την εξαγορά των αδειών χρήσεως των εταιρειών Αξία κτήσης την 1.1.2018 ΗΛΙΟΤΟΠΙΟ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΕ Τ.Χ. ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ 1.776.432,00 624.250,00 0,00 0,00 Αξία κτήσης την 31.12.2018 1.776.432,00 624.250,00 Αποσβέσεις την 1.1.2018 532.929,60 218.485,00 88.821,60 31.212,00 621.751,20 249.697,00 1.154.680,80 374.553,00 1.776.432,00 624.250,00 0,00 0,00 1.776.432,00 624.250,00 621.751,20 249.697,00 88.821,60 31.212,00 710.572,80 280.909,00 1.065.859,20 343.341,00 Προσθήκες χρήσης Αποσβέσεις χρήσης Σωρεμένες αποσβέσεις την 31.12.2018 Αναπόσβεστη αξία κατά την 31/12/2018 Αξία κτήσης την 1.1.2019 Προσθήκες χρήσης Αξία κτήσης την 31.12.2019 Αποσβέσεις την 1.1.2019 Αποσβέσεις χρήσης Σωρεμένες αποσβέσεις την 31.12.2019 Αναπόσβεστη αξία κατά την 31/12/2019 7. Ανάλυση Συμμετοχών σε Θυγατρικές, Συγγενείς και λοιπές επιχειρήσεις Συμμετοχές σε θυγατρικές επιχειρήσεις Οι συμμετοχές αναλύονται ως εξής: 53 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ ΘΥΓΑΤΡΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΤΗΝ 31.12.2019 Λογιστική αξία Συμμετοχής Εταιρείας ΕΠΩΝΥΜΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ Α.Ε.Β.Ε. % Συμ/χής 22.991.451,00 100,00% ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ Α.Β.Ε.Τ.Ε. 8.092.370,97 88,50% ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ 4.817.577,50 67,91% 222.886,50 50,00% Δ.Γ. ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ Α.Β.Ε.Ε. ΣΥΝΟΛΟ 36.124.285,97 ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ ΛΟΙΠΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΤΗΝ 31.12.2019 ΕΠΩΝΥΜΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Λογιστική Αξία συμμετοχών σε λοιπές επιχειρήσεις ΒΙΠΑΝΟΤ ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΥ ΑΕ 93.132,00 ΣΥΝΟΛΟ 93.132,00 % Συμ/χής 18,40% ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ ΘΥΓΑΤΡΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΤΗΝ 31.12.2018 ΕΠΩΝΥΜΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Λογιστική αξία Συμμετοχής Εταιρείας ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ Α.Ε.Β.Ε. ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ Α.Β.Ε.Τ.Ε. ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ Δ.Γ. ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ Α.Β.Ε.Ε. ΣΥΝΟΛΟ % Συμ/χής 25.450.145,00 100,00% 9.031.523,23 88,50% 5.746.640,63 67,91% 642.434,79 50,00% 40.870.743,65 ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ ΛΟΙΠΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΤΗΝ 31.12.2018 ΕΠΩΝΥΜΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Λογιστική Αξία συμμετοχών σε λοιπές επιχειρήσεις ΝΙΚ. ΚΙΟΛΕΪΔΗΣ Α.Ε.Β.Ε. ΒΙΠΑΝΟΤ ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΥ ΑΕ ΣΥΝΟΛΟ % Συμ/χής 673.406,73 19,52% 93.132,00 18,40% 766.538,73 Οι συμμετοχές σε λοιπές επιχειρήσεις, που κατατάσσονται ως χρηματοοικονομικά περιουσιακά Στοιχεία Διαθέσιμα προς Πώληση, αφορούν συμμετοχές σε ανώνυμες εταιρείες εσωτερικού μη εισηγμένες με ποσοστό μικρότερο του 20%. Τα ανωτέρω χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία, παρουσιάζονται στην αξία κτήσεως και ελέγχονται περιοδικά για απομείωση. Πρόκειται για επενδύσεις σε συμμετοχικούς τίτλους οι οποίοι δε διαπραγματεύονται σε ενεργό αγορά 54 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. και για το λόγο αυτό, επειδή η εύλογη αξία δεν μπορεί να υπολογιστεί αξιόπιστα, αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως μείον ζημίες απομείωσης. Κατά την 31/12/2019 η μέγιστη έκθεση σε πιστωτικό κίνδυνο, είναι η αξία με την οποία εμφανίζονται οι ανωτέρω συμμετοχές στις οικονομικές καταστάσεις. Η μητρική εταιρεία την 31.12.2019 προέβη σε αποτίμηση και περαιτέρω σε απομείωση της αξίας κτήσεως της συμμετοχής των παρακάτω θυγατρικών εταιρειών το αποτέλεσμα της οποίας βάρυνε τα αποτελέσματα της μητρικής εταιρείας : 1. Της θυγατρικής εταιρείας ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ κατά το ποσό των -2.458.694,00 €. Το ποσοστό συμμετοχής στην παραπάνω εταιρεία ανέρχεται σε 100% και ενοποιείται με τη μέθοδο της ολικής ενοποίησης. Η αξία κτήσης της συμμετοχής στην εν λόγω θυγατρική, μετά την παραπάνω απομείωση, ανέρχεται σε 22.991.451,00€. Η αποτίμηση της εταιρείας ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ βασίστηκε στο επιχειρηματικό σχέδιο, που έχει στον πυρήνα του την εισφορά της μεταλλουργικής δραστηριότητας της εταιρείας στην «Σιδηρεμπορική Μακεδονίας Α.Ε.». Οι βασικές παραδοχές του ανωτέρω επιχειρηματικού σχεδίου είναι : η εισφορά στοιχείων του ενεργητικού και παθητικού της εταιρείας στη «Σιδηρεμπορική Μακεδονίας Α.Ε.» έναντι μετοχών, η αναδιάρθρωση δανεισμού με διαγραφή μεγάλου μέρους του και αναχρηματοδότηση του υπολοίπου με ευνοϊκούς όρους και καλύμματα τα εναπομένοντα στοιχεία ενεργητικού (ακίνητα, Φ/Β Σταθμοί, μηχανολογικός εξοπλισμός, κλπ), η ενοικίαση των ακινήτων έναντι € 4,0 εκ. ανά έτος, η εκμετάλλευση των Φ/Β Σταθμών της εταιρίας, η μείωση των δαπανών διοίκησης και διάθεσης σύμφωνα με το επιχειρηματικό σχέδιο, η πώληση ακινήτων στο τέλος του πέμπτου έτους και εξόφληση του αντίστοιχου δανείου, η είσπραξη μερισμάτων από την ΤΧ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ Α.Ε. από το πρώτο έτος, και η είσπραξη μερισμάτων από τη ΣΙΔΜΑ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕ από το έκτο έτος του επιχειρηματικού σχεδίου. 2. Της θυγατρικής εταιρείας ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΒΕΤΕ κατά το ποσό των -939.152,26 €. Το ποσοστό συμμετοχής στην παραπάνω εταιρεία ανέρχεται σε 100% και ενοποιείται με τη μέθοδο της ολικής ενοποίησης. Η συνολική αξία κτήσης της συμμετοχής στην εν λόγω θυγατρική, μετά την παραπάνω απομείωση, ανέρχεται σε 9.292.563,65 € . Οι βασικές παραδοχές του επιχειρηματικού σχεδίου, το οποίο αποτέλεσε τη βάση της αποτίμησης της εταιρείας ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΒΕΤΕ είναι : η συνέχιση της ανάπτυξης ακινήτων σε επιλεγμένες περιοχές δεδομένης της αναβίωσης της αγοράς, η σταδιακή ρευστοποίηση του προς πώληση αποθέματος, η συνέχιση της εκμετάλλευσης δια της εκμίσθωσης του αποθέματος, το οποίο είναι κατάλληλο για τη μορφή αυτή εκμετάλλευσης, η εκμετάλλευση του υφιστάμενου Φ/Β σταθμού, η σύνθετη χρηματοδότηση από πίστωση προμηθευτών και δανειοδότηση συγκεκριμένων αναπτύξεων 3. Της θυγατρικής εταιρείας ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ κατά το ποσό των -929.063,13 €. Το ποσοστό συμμετοχής στην παραπάνω εταιρεία ανέρχεται σε 94,31% και ενοποιείται με τη μέθοδο της ολικής ενοποίησης. Η συνολική αξία κτήσης της συμμετοχής στην εν λόγω θυγατρική, μετά την παραπάνω απομείωση, ανέρχεται σε 6.938.921,95 € . Οι βασικές παραδοχές του επιχειρηματικού σχεδίου, το οποίο αποτέλεσε τη βάση της αποτίμησης της εταιρείας ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ είναι ότι: 55 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. η αναδιάρθρωση των δανείων της εταιρείας, η οποία έχει γίνει κατ΄ αρχήν αποδεκτή από τις πιστώτριες τράπεζες, η μέση ετήσια αύξηση του όγκου πωλήσεων κατά 16%, με μειούμενο ρυθμό, η βελτίωση του περιθωρίου κερδοφορίας επί του υλικού κατά 1,7% ετησίως (μ.ο.), η διαμόρφωση του μέσου ετήσιου ρυθμού αύξησης των λειτουργικών εξόδων της εταιρίας σε 1,4% όσον αφορά τα έξοδα διοίκησης και σε 4,1% όσον αφορά τα έξοδα διάθεσης, η χρηματοδότηση μέρους της αύξησης του όγκου πωλήσεων με τη συμβολή των προμηθευτών, και η σημαντική μείωση των χρηματοοικονομικών εξόδων λόγω ρύθμισης των δανείων σύμφωνα με το σχέδιο αναδιάρθρωσής των. 4. Tης θυγατρικής εταιρείας ΝΙΚ.ΚΙΟΛΕΙΔΗΣ ΑΕΒΕ κατά το ποσό -673.406,73 € μηδενίζοντας την αξία συμμετοχής την οποία η διοίκηση θεωρεί πλέον μη ανακτήσιμη. 5. Της ευρισκόμενης σε αδράνεια θυγατρικής εταιρείας Δ.Γ ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ ΑΒΕΕ κατά το ποσό των -419.548,29 €. Το ποσοστό συμμετοχής στην παραπάνω εταιρεία ανέρχεται σε 50,00% και ενοποιείται με τη μέθοδο της ολικής ενοποίησης λόγω του ότι ο Όμιλος ασκεί τη διοίκηση της εταιρείας. Η συνολική αξία κτήσης της συμμετοχής στην εν λόγω θυγατρική, μετά την παραπάνω απομείωση, ανέρχεται σε 222.886,50 € , η οποία θεωρείται από τη διοίκηση ως ανακτήσιμό ποσό. 8. Ανάλυση πελατών & λοιπών απαιτήσεων ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ ΛΟΙΠΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 8.510.591,19 15.584.149,06 129.238,68 81.025,68 0,00 3.660,00 0,00 0,00 32.000,00 32.000,00 0,00 0,00 591.843,50 3.680.375,01 0,00 0,00 9.134.434,69 19.300.184,07 129.238,68 81.025,68 0,00 0,00 821.184,00 677.514,19 2.749,82 11.248,15 0,00 0,00 0,00 120.937,79 5.127.261,13 6.703.114,28 100.338,93 98.638,57 623.969,76 589.525,72 46.509,62 24.920,42 60.806,96 137.472,93 0,00 0,00 5.814.787,67 7.562.298,87 968.032,55 801.073,18 14.949.222,36 26.862.482,94 1.097.271,23 882.098,86 Εμπορικές απαιτήσεις Πελάτες ( μείον προβλέψεις ) Γραμμάτια εισπρακτέα Γραμμάτια σε καθυστέρηση Επιταγές εισπρακτέες Σύνολο εμπορικών απαιτήσεων Λοιπές απαιτήσεις Βραχυπρ/σμες απαιτήσεις κατά συνδεδεμένων Επισφαλείς - επίδικοι πελάτες / χρεώστες Δεσμευμένοι λογαριασμοί καταθέσεων Χρεώστες διάφοροι Μεταβατικοί λογαριασμοί ενεργητικού Λογ/σμοί προκ/λών & πιστώσεων Σύνολο λοιπών απαιτήσεων Γενικό σύνολο Το υπόλοιπο του λογαριασμού πελατών και λοιπών απαιτήσεων εμφανίζεται μειωμένο κατά το ποσό των προβλέψεων, που έχουν διενεργηθεί, για επισφαλείς απαιτήσεις και ανέρχονται στο συνολικό ποσό των 7.377.335,85 €.Στο συνολικό ποσό των απαιτήσεων, δεν υπάρχουν ληξιπρόθεσμες και απομειωμένες απαιτήσεις. Η πρόβλεψη απομείωσης απαιτήσεων, που διενεργείται από τις εταιρείες του Ομίλου, αναγνωρίζεται με βάση την προσέγγιση του ΔΠΧΑ 9 υπολογίζοντας τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές με βάση τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές για όλη τη διάρκεια ζωής των στοιχείων αυτών. Για τον υπολογισμό των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών, οι εμπορικές απαιτήσεις ομαδοποιήθηκαν βάσει κοινών χαρακτηριστικών πιστωτικού κινδύνου και των ημερών σε καθυστέρηση. 56 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Οι προβλέψεις κατά την 31.12.2019 που υπάρχουν αφορούν τις εταιρείες του μεταλλουργικού κλάδου και αναλύονται: ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ ΕΠΙΣΦΑΛΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΠΕΛΑΤΩΝ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ 31.12.2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ 5.175.894,27 ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ 1.538.018,16 Δ.Γ. ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ ΑΒΕΕ 469.784,09 ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΕΒΕΤΕ 51.957,68 Τ.Χ. ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ 141.681,65 Σύνολο προβλέψεων επισφαλών απαιτήσεων πελατών την 31.12.2019 7.377.335,85 Πέραν των αναφερομένων πρέπει να σημειωθεί ότι έχουν συναφθεί συμβάσεις ασφάλισης πιστώσεων για την κάλυψη απωλειών μη φερέγγυων πελατών. Τα χρονικά όρια είσπραξης των απαιτήσεων από πελάτες για το Όμιλο και την Εταιρεία αναλύονται ως εξής: Συνολικές απαιτήσεις Από 90-150 ημέρες Μέχρι 90 ημέρες Όμιλος 150ημέρεςκαι άνω Σύνολο 1.654.854,45 1.917.236,14 11.377.131,77 14.949.222,36 64.190,37 29.845,78 1.003.235,08 1.097.271,23 Εταιρεία Το κονδύλι «Χρεώστες διάφοροι» κατά ποσό € 4.765.963,09 αφορά απαίτηση από την εταιρεία Big Solar A.E( εταιρεία συνδεδεμένη κατά ΔΛΠ 24). 9. Ανάλυση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων αποτιμώμενων στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων. ΑΝΑΛΥΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΚΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ Ποσά εκπεφρασμένα σεΕυρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Μετοχές Attica bank Αποτίμηση μετοχών Attica bank ΣΥΝΟΛΟ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 280.706,70 280.706,70 280.706,70 280.706,70 -279.352,16 -280.300,77 -279.352,16 -280.300,77 1.354,54 405,93 1.354,54 405,93 Αφορά 3.352 μετοχές της Attica Bank, εισηγμένες στο ΧΑΑ, οι οποίες αποτιμήθηκαν την 31/12/2019 στην εύλογη αξία. 10. Ανάλυση αποθεμάτων ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΠΟΘΕΜΑΤΩΝ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Εμπορεύματα Προϊόντα έτοιμα και ημιτελή 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 772.682,49 6.042.739,53 0,00 0,00 4.211.599,56 4.984.655,89 0,00 0,00 138.443,36 138.443,36 0,00 0,00 33.976,29 17.943,69 0,00 0,00 5.156.701,70 11.183.782,47 0,00 0,00 Παραγωγή σε εξέλιξη Πρώτες & βοηθητικές ύλες - αναλώσιμα ΣΥΝΟΛΟ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 57 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Σημειώνεται ότι το κονδύλιο «Παραγωγή σε εξέλιξη» αφορά την αξία κατασκευαζόμενων ιδιωτικών έργων. Τα αποθέματα περιλαμβάνουν προϊόντα που παρήχθησαν, εμπορεύματα , πρώτες ύλες και αγαθά που αγοράστηκαν. Κατά την ημερομηνία Ισολογισμού, τα αποθέματα απεικονίζονται στην κατ΄ είδος χαμηλότερη τιμή μεταξύ κόστους κτήσεως και καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας. 11. Προκαταβολές Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Προκαταβολές για αγορές αποθεμάτων 689.671,72 1.043.926,51 0,00 0,00 ΣΥΝΟΛΟ 689.671,72 1.043.926,51 0,00 0,00 12. Ταμειακά διαθέσιμα και ταμειακά ισοδύναμα ΤΑΜΙΑΚΑ ΔΙΑΘΕΣΙΜΑ ΚΑΙ ΤΑΜΙΑΚΑ ΙΣΟΔΥΝΑΜΑ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Διαθέσιμα στο ταμείο Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 11.404,50 21.786,24 1.216,50 981,00 Καταθέσεις όψεως & προθεσμίας 1.292.825,97 4.055.599,60 53.581,59 13.900,20 ΣΥΝΟΛΟ 1.304.230,47 4.077.385,84 54.798,09 14.881,20 Τα διατηρούμενα ταμειακά διαθέσιμα επαρκούν για την κάλυψη των αναγκών της Μητρικής εταιρείας καθώς και των θυγατρικών. Κίνδυνος ρευστότητας δεν υφίσταται για το λόγο ότι υπάρχει ικανοποιητική ταχύτητα εισπράξεως των απαιτήσεων από την πώληση εμπορευμάτων καθώς επίσης και διαθεσιμότητα επαρκών πιστωτικών ορίων. Σημειώνεται ότι, καταθέσεις συνολικού ποσού € 420.182,00 έχουν ενεχυριαστεί υπέρ της EUROBANK, της ΕΘΝΙΚΗΣ και της ATTICABANK για υποχρεώσεις από δάνεια και εγγυητικές επιστολές. 13. Ανάλυση λογαριασμών της καθαρής θέσης ΜΕΤΟΧΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΑ ΥΠΕΡ ΤΟ ΑΡΤΙΟ ΜΗΤΡΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Αριθμός μετοχών Κοινές μετοχές 31.12.2018 15.842.391 15.842.391 23.922.010,41 11.615.361,07 0,00 35.537.371,48 31.12.2019 15.842.391 15.842.391 23.922.010,41 11.615.361,07 0,00 35.537.371,48 Ημερομηνία Εκδοθέν κεφάλαιο Υπέρ το άρτιο Ίδιες μετοχές Σύνολο ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΑ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Τακτικό αποθεματικό Αφορολόγητα αποθεματικά ειδικών διατάξεων νόμων Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 2.272.339,99 2.264.839,99 1.126.027,17 1.126.027,17 2.917.487,09 2.917.487,09 1.128.301,87 1.128.301,87 906,09 906,09 0,00 0,00 5.190.733,17 5.183.233,17 2.254.329,04 2.254.329,04 Διαφορές αναπρ. λοιπών περ. στοιχείων ΣΥΝΟΛΟ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 58 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΑ ΑΝΑΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 32.465.816,49 36.612.959,77 295.999,25 295.999,25 0,00 -4.147.143,28 0,00 0,00 32.465.816,49 32.465.816,49 295.999,25 295.999,25 Υπόλοιπο έναρξης Μεταβολή περιόδου Υπόλοιπο τέλους περιόδου 31.12.2019 31.12.2018 Μετοχικό κεφάλαιο: Το μετοχικό κεφάλαιο ανέρχεται σε 23.922.010,41€ διαιρούμενο σε 15.842.391 κοινές ονομαστικές μετοχές ονομαστικής αξίας 1,51 € ανά μετοχή. Τακτικό αποθεματικό: Σύμφωνα με το Ελληνικό εταιρικό δίκαιο οι εταιρείες υποχρεούνται να παρακρατούν το 5% των καθαρών ετησίων μετά φόρων κερδών τους για το σχηματισμό τακτικού αποθεματικού, έως ότου το υπόλοιπο του τακτικού αποθεματικού ισούται ή φθάσει τουλάχιστον το 1/3 του μετοχικού κεφαλαίου. Το αποθεματικό αυτό δεν είναι διαθέσιμο για διανομή αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί για συμψηφισμό ζημιών. Αφορολόγητα αποθεματικά ειδικών διατάξεων νόμων: Τα αφορολόγητα αποθεματικά έχουν σχηματισθεί σε προηγούμενες χρήσεις βάσει ειδικών διατάξεων αναπτυξιακών νόμων. Σε περίπτωση που τα αποθεματικά αυτά διανεμηθούν θα φορολογηθούν με το τότε ισχύοντα φορολογικό συντελεστή. 14. Ανάλυση προμηθευτών και λοιπών υποχρεώσεων ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Πιστωτικά υπόλοιπα πελατών Προμηθευτές & γραμμάτια πληρωτέα Υποχρεώσεις σε ασφαλιστικά ταμεία Πιστωτές & λοιπές υποχρεώσεις ΣΥΝΟΛΟ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 383.837,90 436.365,44 0,00 0,00 1.325.272,16 2.240.502,32 56.341,78 116.822,46 157.642,66 168.026,07 28.522,21 23.988,48 0,00 0,00 15.225.303,48 14.918.639,04 24.890.330,29 17.789.944,41 18.776,07 19.733,32 929.147,10 1.239.149,58 459,05 250,00 27.686.230,11 21.873.987,82 15.329.402,59 15.079.433,30 Υποχρεώσεις προς συνδεδεμένες Μεταβατικοί λογαριασμοί παθητικού Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Οι μεταβατικοί λογαριασμοί παθητικού κατά ποσό € 24.854.983,24 αφορούν τόκους δανείων (ποσό € 23.251.341,81 προέρχεται από τη θυγατρική του Ομίλου «Μπήτρος Μεταλλουργική Α.Ε.Β.Ε.»). 59 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. 15. Ανάλυση δανείων ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΑΝΕΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗΝ 31.12.19 ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε Ευρώ Μακροπρόθεσμα δάνεια Βραχυπρόθεσμα δάνεια Κάτω από 1 έτος Μεταξύ 2 & 7 ΕΤΑΙΡΕΙΑ Σύνολο Κάτω από 1 έτος Μεταξύ 2 & 7 Σύνολο 90.181.270,23 1.442.050,83 91.623.321,06 0,00 40.845,43 40.845,43 25.945.359,22 0,00 25.945.359,22 0,00 0,00 0,00 116.126.629,45 1.442.050,83 117.568.680,28 0,00 40.845,43 40.845,43 Στο σύνολό τους τα δάνεια του ομίλου έχουν χορηγηθεί σε ευρώ από Ελληνικές τράπεζες ή θυγατρικές τους και διέπονται από το ελληνικό δίκαιο. Τα ποσά που είναι πληρωτέα εντός του επόμενου έτους από την ημερομηνία του ισολογισμού χαρακτηρίζονται ως βραχυπρόθεσμα ενώ εκείνα που είναι πληρωτέα μετά από ένα έτος χαρακτηρίζονται ως μακροπρόθεσμα. Το σύνολο σχεδόν των μακροπρόθεσμων δανείων είναι ομολογιακά κοινά δάνεια μη μετατρέψιμα. Η σύμβαση κάλυψης και οι γενικοί όροι τους έχουν εγκριθεί από τη Γενική Συνέλευση των μετόχων του εκδότη του κάθε δανείου. Στα περισσότερα ο εκτοκισμός του εναπομείναντος πληρωτέου κεφαλαίου γίνεται ανά εξάμηνο ή τρίμηνο ενώ στα υπόλοιπα ο εκτοκισμός δύναται να γίνεται και ανά μήνα. Εν γένει, ως επιτόκιο λαμβάνεται το τρέχον κατά την έναρξη της περιόδου εκτοκισμού euribor της διατραπεζικής αγοράς της εκάστοτε περιόδου εκτοκισμού προσαυξημένο με σταθερό περιθώριο (spread). Για τα μη ομολογιακά δάνεια το επιτόκιο επιβαρύνεται με την εισφορά Ν.128/75. Το μεγαλύτερο σε αξία δάνειο ποσού € 84.390.020 αφορά στην εταιρεία του Ομίλου «ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ». Στις 18/01/2012, κατόπιν σχετικής απόφασης της Έκτακτης Γενικής Συνέλευσης των μετόχων της εταιρείας, υπογράφηκε το πρόγραμμα της έκδοσης του ως κοινό ομολογιακό δάνειο του Ν. 3156/2003 πενταετούς διάρκειας. Το δάνειο καλύφθηκε με ιδιωτική τοποθέτηση από τις Τράπεζες ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε., ΤΡΑΠΕΖΑ EUROBANKERGASIASA.E., ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε. (σήμερα ALPHABANK Α.Ε.) και ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Α.Ε. Σκοπός του ανωτέρω δανείου ήταν η αναχρηματοδότηση του μεγαλύτερου μέρους του υφιστάμενου σε εκείνη τη χρονική περίοδο βραχυπροθέσμου και μακροπροθέσμου τραπεζικού δανεισμού. Τα βραχυπρόθεσμα δάνεια καλύπτουν τρέχουσες ανάγκες για κεφάλαια κίνησης. Ο εκτοκισμός συνήθως είναι μηνιαίος. Εν γένει, ως επιτόκιο λαμβάνεται το τρέχον, κατά την έναρξη της περιόδου εκτοκισμού, euribor της διατραπεζικής αγοράς της εκάστοτε περιόδου εκτοκισμού προσαυξημένο με το ισχύον περιθώριο (spread) και την εισφορά Ν.128/75. Ο Όμιλος διαθέτει επαρκή πιστωτικά όρια για να καλύψει τις βραχυπρόθεσμες ανάγκες του σε κεφάλαια κίνησης. Την 31/12/2019 τα εμπράγματα βάρη επί των παγίων ως κάλυμμα του τραπεζικού δανεισμού ήταν ύψους € 94,48 εκ. για τον Όμιλο και €1,00 εκ. για την εταιρεία. Για τα συνολικά ομολογιακά δάνεια που εκδόθηκαν από τις θυγατρικές εταιρείες ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ και ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ (με υπόλοιπο κατά την 31 Δεκεμβρίου 2019 € 84.390.020 και € 5.668.750 αντίστοιχα) υπάρχουν συμβατικές δεσμεύσεις τήρησης θετικών υποχρεώσεων και αρνητικών υποχρεώσεων ώστε να μη επέλθει γεγονός καταγγελίας του δανείου από τους ομολογιούχους δανειστές (τράπεζες). Στα πλαίσια αυτά, υπάρχει συμβατική υποχρέωση να τηρούνται περιοριστικά όρια για συγκεκριμένους χρηματοοικονομικούς δείκτες Ρευστότητας, Δανειακής Επιβάρυνσης και Κάλυψης Τόκων / Κάλυψης Δανειακών Υποχρεώσεων με βάση υπολογισμού τις ετήσιες ελεγμένες οικονομικές καταστάσεις του Εκδότη. Κατά την ημερομηνία δημοσίευσης των οικονομικών καταστάσεων της χρήσης του 2019 δεν έχει επέλθει κανένα γεγονός καταγγελίας των δανείων. Το δάνειο της εταιρείας ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ με υπόλοιπο κατά την 31 Δεκεμβρίου 2019 € 84.390.020 και συμβατικές αποπληρωμές μετά την 31/12/2019 ποσού € 84.390.020, κατατάσσεται στις βραχυπρόθεσμες. Στις βραχυχρόνιες επίσης υποχρεώσεις κατατάσσεται και το ομολογιακό δάνειο της εταιρείας ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ με υπόλοιπο κατά την 31 Δεκεμβρίου 2019 € 5.575.000. Το μέσο κόστος δανεισμού των χρήσεων 2019 και 2018 διαμορφώθηκε ως εξής: 60 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΟΜΙΛΟΣ Μέσο σταθμικό κόστος δανεισμού ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 Μακροπρόθεσμα δάνεια 4,51% 4,53% - - Βραχυπρόθεσμα δάνεια 5,06% 5,89% - - Μέσο σταθμικό κόστος δανεισμού 4,61% 4,78% 5,60% 5,60% Οι συμβατικές λήξεις ανά έτος των δανείων την 31/12/2019 και την 31/12/2018 είναι οι εξής: Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Σε 1 έτος ( 2020 ) Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 116.126.629,45 31.12.2018 117.834.336,07 31.12.2019 40.845,43 31.12.2018 61.802,23 86.631,31 215.593,00 0,00 40.187,69 290.986,84 274.875,00 0,00 0,00 1.064.432,68 117.568.680,28 1.167.175,32 119.491.979,39 0,00 40.845,43 0,00 101.989,92 1 -2 έτη ( 2021 ) 2 - 5 έτη (2022-2024 ) 5 έτη και άνω ( 2025… ) ΣΥΝΟΛΟ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ο τραπεζικός δανεισμός της 31/12/2019 αναλύεται ανά εταιρεία και τράπεζα ως ακολούθως: Υπόλοιπο Μακρ/σμων 31.12.2019 Υπόλοιπο Βραχ/σμων 31.12.2019 Σύνολο 31.12.2019 Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Τράπεζα ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ ΑΤΤΙΚΗΣ 40.845,43 0,00 40.845,43 ΕΘΝΙΚΗ 52.709.800,00 7.835.292,60 60.545.092,60 EUROBANK 20.664.000,00 0,00 20.664.000,00 ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ ALPHA 8.956.220,00 1.427.988,37 10.384.208,37 ΠΕΙΡΑΙΩΣ 1.976.000,00 0,00 1.976.000,00 ΑΤΤΙΚΗΣ 0,00 1.129.769,83 1.129.769,83 84.306.020,00 10.393.050,80 94.699.070,80 5.575.000,00 8.080.405,54 13.655.405,54 93.750,00 500.000,00 593.750,00 ALPHA 0,00 922.485,00 922.485,00 ΠΕΙΡΑΙΩΣ 0,00 0,00 0,00 ΑΤΤΙΚΗΣ 1.523.705,63 0,00 1.523.705,63 7.192.455,63 9.502.890,54 16.695.346,17 ΕΘΝΙΚΗ 0,00 1.590.417,88 1.590.417,88 EUROBANK 0,00 2.483.000,00 2.483.000,00 ALPHA 0,00 0,00 0,00 ΠΕΙΡΑΙΩΣ 0,00 0,00 0,00 ΑΤΤΙΚΗΣ 0,00 0,00 0,00 0,00 4.073.417,88 4.073.417,88 ΕΘΝΙΚΗ 0,00 1.720.000,00 1.720.000,00 ΠΕΙΡΑΙΩΣ 0,00 340.000,00 340.000,00 0,00 2.060.000,00 2.060.000,00 91.539.321,06 26.029.359,22 117.568.680,28 Σύνολο ΕΘΝΙΚΗ EUROBANK ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ Σύνολο ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΒΕΤΕ Σύνολο Δ.Γ ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ ΑΒΕΕ Σύνολο Γενικό Σύνολο 61 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. 16. Υποχρεώσεις μίσθωσης 16.1 Μισθώσεις αναγνωρισμένες με το ΔΛΠ 17 ως χρηματοδοτικές Υπάρχουν συμβάσεις Leasing χρονικής περιόδου 120 μηνών, που αφορούν μηχανήματα και λοιπό μηχανολογικό εξοπλισμό μεταξύ της εταιρείας του Ομίλου Τ.Χ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ, που δραστηριοποιείται στον ενεργειακό τομέα και της εταιρείας PROBANK LEASING ΑΕ. Όπως ήδη ανεφέρθη στην αναφορά περί μισθώσεων, τα περιουσιακά στοιχεία που κατέχονται με βάσει τις υπάρχουσες συμβάσεις χρηματοδοτικών μισθώσεων των παραπάνω εταιρειών του Ομίλου έχουν εγγραφεί ως περιουσιακά στοιχεία του Ομίλου στις ενσώματες ακινητοποιήσεις στην παρούσα αξία των ελαχίστων μισθωμάτων. Οι μισθωτικές πληρωμές μερίζονται σε μακροχρόνια υποχρέωση και σε χρηματοοικονομικό έξοδο που αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα χρήσης. Τα ενσώματα πάγια (μηχανήματα & μηχανολογικός εξοπλισμός) που έχουν αποκτηθεί με τις αναφερόμενες στον πίνακα χρηματοδοτικές μισθώσεις δεν αποσβένονται στη διάρκεια των συμβάσεων (εντός 120 μηνών) αλλά στην ίδια χρονική περίοδο με τα αντίστοιχα πάγια κυριότητας του Ομίλου (20 χρόνια για μηχανήματα & μηχανολογικό εξοπλισμό) και τούτο διότι μετά τη λήξη όλων των ισχυουσών μισθώσεων θα περιέλθουν άνευ ανταλλάγματος στην κυριότητα του Ομίλου. Μηχανήματα κατεχόμενα με χρηματοδοτική μίσθωση Από την εξαγορά των αδειών χρήσεως των εταιρειών Τ.Χ. ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ Αξία κτήσης την 1.1.2018 3.200.236,15 Προσθήκες χρήσης 0,00 Αξία κτήσης την 31.12.2018 3.200.236,15 Αποσβέσεις την 1.1.2018 920.067,90 Αποσβέσεις χρήσης 160.011,82 Σωρεμένες αποσβέσεις την 31.12.2018 1.080.079,72 Αναπόσβεστη αξία κατά την 31/12/2018 2.120.156,43 Αξία κτήσης την 1.1.2019 3.200.236,15 Προσθήκες χρήσης 0,00 Αξία κτήσης την 31.12.2019 3.200.236,15 Αποσβέσεις την 1.1.2019 1.080.079,72 Αποσβέσεις χρήσης 160.011,82 Σωρεμένες αποσβέσεις την 31.12.2019 1.240.091,54 Αναπόσβεστη αξία κατά την 31/12/2019 1.960.144,61 ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ LEASING Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Αναπόσβεστα Μηχ/τα leasing Χρηματ/κό έξοδο Μακροχρόνια υποχρ. Leasing Τ.Χ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ Υπόλοιπα την 31.12.2018 2.120.156,43 1.413.574,81 Καταβολή μισθωμάτων περιόδου 1/1-31/12/2019 Αποσβέσεις μηχανημάτων περιόδου 1/1-31/12/2019 -468.042,61 -160.011,82 Χρηματοοικονομικό κόστος περιόδου 1/1-31/12/2019 Υπόλοιπα την 31.12.2019 Υπόλοιπο λογαριασμού ΄΄Μακροχρόνιες υποχρεώσεις από συμβάσεις Leasing -92.630,77 1.960.144,61 -92.630,77 945.532,20 1.038.162,97 62 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Οι ημερομηνίες λήξης της υποχρέωσης από συμβάσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης είναι οι εξής: 31.12.2019 1 έτος 468.042,19 Από 1 έως 2 έτη 570.120,78 Υπόλοιπα την 31.12.2019 1.038.162,97 16.2 Λειτουργικές μισθώσεις Ο όμιλος και η εταιρεία έχουν συνάψει συμβάσεις σχετικά με τη λειτουργική μίσθωση επιβατικών Ι.Χ. τρίμηνης διάρκειας, οι οποίες ανανεώνονται συνεχώς. Τα έξοδα ενοικίων λειτουργικών μισθώσεων τα οποία καταχωρήθηκαν στην κατάσταση συνολικών εσόδων του ομίλου και της εταιρείας χρήσης 1/1 – 31/12/2019 ανήλθαν σε € 90.988,98 και € 11.427,68 αντίστοιχα. 17. Ανάλυση αναβαλλόμενων φόρων Οι αναβαλλόμενοι φόροι εισοδήματος, οι οποίοι προκύπτουν από τις προσωρινές διαφορές μεταξύ της λογιστικής αξίας και των φορολογικών βάσεων των στοιχείων Ενεργητικού και Παθητικού, υπολογίζονται με βάση τον ισχύοντα φορολογικό συντελεστή και προέρχονται από τις ακόλουθες κατηγορίες: ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 31.12.2018 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις 3.185.930,93 6.778.973,65 Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις -9.813.046,92 -10.513.244,17 Σύνολο αναβαλλόμενου φόρου στον ισολογισμό -6.627.115,99 -3.734.270,52 31.12.2019 Υπόλοιπο έναρξης Προσαρμογή λόγω αλλαγής συντελεστή 31.12.2018 -3.734.270,52 -4.987.034,13 643.839,74 0,00 Φόρος προσαρμογών -3.536.685,21 1.252.763,61 Υπόλοιπο τέλους περιόδου -6.627.115,99 -3.734.270,52 ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΝΑΒΑΛΛΟΜΕΝΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ / ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις Ενσώματα πάγια Χρεόγραφα ΣΥΝΟΛΟ 31.12.2019 ΟΜΙΛΟΣ Διαφορές στα αποτελέσματ 31.12.2018 α περιόδου Διαφορές στα ίδια κεφάλαια -9.813.046,92 -10.513.244,17 700.197,25 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 -9.813.046,92 -10.513.244,17 700.197,25 0,00 63 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις Μακροχρόνιες συμβάσεις Leasing 249.159,11 378.838,05 -129.678,94 0,00 Προβλέψεις για αποζημίωση προσωπικού 140.673,70 143.307,12 -10.914,25 8.280,83 2.757,33 2.757,33 0,00 0,00 0,01 0,01 0,00 0,00 1.840.160,60 1.580.383,29 259.777,31 0,00 953.180,18 4.673.687,85 -3.720.507,67 0,00 3.185.930,93 6.778.973,65 -3.601.323,55 8.280,83 -6.627.115,99 -3.734.270,52 -2.901.126,30 8.280,83 Αποτίμηση χρημ/κών περιουσ. Στοιχείων Λοιπές προβλέψεις Προβλέψεις πελατών Μεταφερόμενες φορολογικές ζημιές ΣΥΝΟΛΟ Σύνολο αναβαλλόμενης φορολογίας ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις 23.767,41 58.348,40 Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις -39.084,28 -39.630,57 Σύνολο αναβαλλόμενου φόρου στον ισολογισμό -15.316,87 18.717,83 31.12.2019 31.12.2018 Υπόλοιπο έναρξης 18.717,83 Προσαρμογή λόγω αλλαγής συντελεστή -3.227,21 0,00 Φόρος προσαρμογών -30.807,49 6.892,31 Υπόλοιπο τέλους περιόδου -15.316,87 18.717,83 11.825,52 ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΝΑΒΑΛΛΟΜΕΝΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ / ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 Διαφορές στα αποτελέσματα περιόδου Διαφορές στα ίδια κεφάλαια Ενσώματα πάγια -39.084,28 -39.630,57 546,29 0,00 ΣΥΝΟΛΟ -39.084,28 -39.630,57 546,29 0,00 23.767,41 21.254,08 215,25 2.298,08 0,00 37.094,32 -37.094,32 0,00 23.767,41 58.348,40 -36.879,07 2.298,08 -15.316,87 18.717,83 -36.332,78 2.298,08 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις Προβλέψεις για αποζημίωση προσωπικού Ζημίες εις νέο ΣΥΝΟΛΟ Σύνολο αναβαλλόμενης φορολογίας Ο Όμιλος υπολογίζει τον αναβαλλόμενο φόρο, με βάση τους φορολογικούς συντελεστές που ισχύουν κατά την ημερομηνία σύνταξης των οικονομικών καταστάσεων. 64 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Για τη φορολογική ζημία στις εταιρείες του Ομίλου, για την οποία να έχει αναγνωριστεί φορολογική απαίτηση, υπάρχουν ισχυρές προοπτικές δυνατότητας συμψηφισμού με προσδοκώμενα θετικά αποτελέσματα ιδιαίτερα μάλιστα μετά την κερδοφόρα δραστηριοποίηση του Ομίλου στο σύνολό του σχεδόν, στον κλάδο παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας μέσω φωτοβολταϊκών συστημάτων. Ο όμιλος προχώρησε σε επαναπροσδιορισμό των αναβαλλόμενων φορολογικών απαιτήσεων και υποχρεώσεων λόγω μεταβολής του συντελεστή φορολογίας εισοδήματος . Το αποτέλεσμα του επαναπροσδιορισμού 340.125,51 € , ποσό από το οποίο 325.506,98 € αφορά την εταιρεία ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ, καταλογίστηκε στα αποτελέσματα της χρήσης 2019. Περαιτέρω ΄Όμιλος από 01/01-31/12/2019 προέβη σε διακανονισμό της αναβαλλόμενης φορολογικής απαίτησης εταιρειών του Ομίλου ποσού 3.720.507,67 € , που αντιστοιχεί σε φορολογικές ζημίες για τις οποίες εκτιμάται ότι δεν δύνανται να συμψηφιστούν με κέρδη επομένων χρήσεων. 18. Προβλέψεις για παροχές σε εργαζόμενους Η υποχρέωση του Ομίλου προς τα πρόσωπα που εργάζονται στην Ελλάδα, για την μελλοντική καταβολή παροχών ανάλογα με το χρόνο της προϋπηρεσίας του καθενός, προσμετράτε και απεικονίζεται με βάση το αναμενόμενο να καταβληθεί δεδουλευμένο δικαίωμα του κάθε εργαζόμενου, κατά την ημερομηνία του ισολογισμού, προεξοφλούμενο στην παρούσα του αξία, σε σχέση με τον προβλεπόμενο χρόνο καταβολής του. Η παρούσα αξία της δέσμευσης για την καθορισμένη παροχή υπολογίζεται με την προεξόφληση των αναμενομένων μελλοντικών ταμειακών ροών χρησιμοποιώντας επιτόκια εταιρικών ομολόγων υψηλής ποιότητας, που εκφράζονται στο νόμισμα στο οποίο η παροχή θα πληρωθεί και που έχουν διάρκεια που προσεγγίζει τη διάρκεια της σχετικής συνταξιοδοτικής υποχρέωσης. Οι δουλευμένες παροχές κάθε περιόδου επιβαρύνουν τα αποτελέσματα χρήσεως με αντίστοιχη αύξηση της συνταξιοδοτικής υποχρέωσης. Οι πληρωμές παροχών που διενεργούνται στους υπαλλήλους που αποχωρούν λόγω συνταξιοδοτήσεως μειώνουν αντίστοιχα τη συνταξιοδοτική υποχρέωση. Από 1.1.2013, με την εφαρμογή του αναθεωρημένου προτύπου (ΔΛΠ 19), έχει αλλάξει η πολιτική αναγνώρισης στις οικονομικές καταστάσεις των υποχρεώσεων συνταξιοδοτικών παροχών. Η εφαρμογή του αναθεωρημένου προτύπου δεν επιφέρει σημαντικές μεταβολές στις οικονομικές καταστάσεις. 18.1 Μέσος όρος απασχολούμενου προσωπικού Η υποχρέωση του Ομίλου για καταβολή αποζημιώσεων στο προσωπικό της που αποχωρεί λόγω συνταξιοδοτήσεως προσδιορίσθηκε βάσει αναλογιστικής μελέτης. Άτομα Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 2019 2018 2019 2018 Μόνιμης απασχολήσεως 94 100 7 5 Εποχιακής απασχολήσεως Σύνολο 0 94 0 100 0 7 0 5 18.2 Ανάλυση κόστους εργαζομένων Ανάλυση κόστους εργαζομένων ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Έξοδα μισθοδοσίας Έξοδα αποζημιώσεων προσωπικού Έξοδα ασφαλιστικών εισφορών Πρόβλεψη αποζημίωσης προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Συνολικό κόστος ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 2.524.860,91 2.603.107,02 328.793,23 295.312,30 106.172,28 0,00 0,00 0,00 695.946,41 718.437,76 133.313,59 122.137,43 0,00 0,00 0,00 0,00 3.326.979,60 3.321.544,78 462.106,82 417.449,73 65 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Αναλογιστικά αποτελέσματα ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Παρούσα αξία υποχρέωσης ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 586.140,42 556.290,81 99.030,87 81.743,87 31.584,08 30.234,14 6.674,02 4.903,15 Χρηματοοικονομικό κόστος 6.884,64 11.046,57 1.037,64 1.519,86 Αναλογιστικά κέρδη (ζημίες) 34.503,47 29.683,52 9.575,34 3.705,23 -43.122,58 -4.659,16 0,00 0,00 29.849,61 66.305,07 17.287,00 10.128,24 Ανάλυση κόστους συνταξιοδότησης στα αποτελέσματα της χρήσεως Κόστος υπηρεσίας ( πρόβλεψη αποζημίωσης προσωπικού ) Χρησιμοποιημένες προβλέψεις Συνολική επιβάρυνση στα αποτελέσματα χρήσεως Οι υποχρεώσεις από παροχές στο προσωπικό μετεβλήθησαν εντός της χρήσεως ως ακολούθως : Καθαρή υποχρέωση στην αρχή της χρήσεως 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 556.290,81 489.985,74 81.743,87 71.615,63 31.584,08 30.234,14 6.674,02 4.903,15 Χρηματοοικονομικό κόστος 6.884,64 11.046,57 1.037,64 1.519,86 Αναλογιστικά κέρδη (ζημίες) 34.503,47 29.683,52 9.575,34 3.705,23 Χρησιμοποιημένες προβλέψεις -43.122,58 -4.659,16 0,00 0,00 Καθαρή υποχρέωση στο τέλος της χρήσεως 586.140,42 556.290,81 99.030,87 81.743,87 Κόστος υπηρεσίας ( πρόβλεψη αποζημίωσης προσωπικού ) Βασικές υποθέσεις αναλογιστικής μελέτης ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 1,50% 1,50% 1,50% 1,50% 1,10% - 1,13% 1,82% και 1,92% 0,77% 1,46% 0 0 0 0 Μέθοδος της Προβεβλημένης Πιστούμενης Μονάδος Αναλογιστική Μέθοδος Αποτίμησης Μέση Ετήσια Αύξηση Μισθοδοσίας Προεξοφλητικό Μέσο Επιτόκιο ( ανά εταιρεία ) Περιουσιακά στοιχεία για την αποζημίωση Ν. 2112/20 66 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Αναμενόμενη ληκτότητα της δέσμευσης καθορισμένων παροχών την 31.12.2019 Στο επόμενο έτος Από 1 έως 2 έτη Ο ΟΜΙΛΟΣ 99.603,70 20.730,10 138.033,50 327.773,12 586.140,42 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 28.480,55 0,00 17.814,15 52.736,17 99.030,87 Συνταξιοδοτικές Παροχές Από 2 έως 5 έτη Μετά από 5 έτη Σύνολο Μεταβολή ετήσιας αύξησης αποδοχών Μέση αύξηση 1,5% Μέση αύξηση (-) 0,50% Μέση αύξηση (+) 0,50% Ο ΟΜΙΛΟΣ 586.140,42 565.082,81 608.512,54 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 99.030,87 96.623,95 101.523,05 Η πρόβλεψη για παροχές στο προσωπικό λόγω εξόδου από την υπηρεσία διαχωρίζεται σε συνεχιζόμενη και διακοπτόμενη λειτουργία ως εξής: Πρόβλεψη για παροχές σε προσωπικό ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΔΙΑΚΟΠΤΟΜΕΝΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ 318.135,14 268.005,28 ΣΥΝΟΛΙΚΑ 586.140,42 19. Ανάλυση των λογαριασμών των αποτελεσμάτων ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΥΚΛΟΥ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ 2019 Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 Έσοδα από φωτοβολταϊκά 2.662.257,87 0,00 Έσοδα από πώληση εμπορευμάτων 2.461.807,37 0,00 Έσοδα από πώληση προϊόντων έτοιμων και ημιτελών 1.879.258,44 0,00 28.376,11 1.039.538,17 7.031.699,79 1.039.538,17 Έσοδα από παροχή υπηρεσιών ΣΥΝΟΛΟ 67 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΟΝΔΥΛΙΟΥ ΑΛΛΑ ΕΣΟΔΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Λοιπά λειτουργικά έσοδα εκμετάλλευσης 799.482,95 518.027,13 265.661,68 267.115,79 Έκτακτα και ανόργανα έσοδα 135.200,00 266.700,01 390,00 813,92 5.999,99 11.100,40 0,00 0,00 27.850,57 31.708,58 6.393,86 0,00 676.909,66 3.564.265,75 985,82 0,00 1.645.443,17 4.391.801,87 273.431,36 267.929,71 Έκτακτα κέρδη Έσοδα προηγουμένων χρήσεων Έσοδα από προβλέψεις προηγ. χρήσεων ΣΥΝΟΛΟ Τα λοιπά λειτουργικά έσοδα κατά το μεγαλύτερο μέρος τους αφορούν εισπραττόμενα έσοδα αποστολής αγαθών € 178.625,90, υπηρεσίες προς τρίτους € 166.034,42, και ενοίκια από διαμερίσματα που εκμεταλλεύεται η θυγατρική Μπήτρος Κατασκευαστική ΑΒΕΤΕ € 125.162,15. Τα έσοδα από προβλέψεις προηγούμενων χρήσεων κατά ποσό € 655.000,00 αφορούν διαγραφή πρόβλεψης επισφαλών απαιτήσεων. ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΟΝΔΥΛΙΟΥ ΑΛΛΑ ΕΞΟΔΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 36.243,61 3.367.215,89 10.180,40 103,85 58,18 6.091,91 0,00 0,00 Έξοδα προηγουμένων χρήσεων 7.537.658,09 2.425.975,07 4.474,79 3.283,08 Λοιποί μη ενσωματωμένοι φόροι 11.200,00 11.800,00 1.000,00 1.000,00 Προβλέψεις για έκτακτους κινδύνους 2.000.802,70 3.019.027,57 0,00 0,00 ΣΥΝΟΛΟ 9.585.962,58 8.830.110,44 15.655,19 4.386,93 Έκτακτα και ανόργανα έξοδα Έκτακτες ζημίες Τα έξοδα προηγούμενων χρήσεων κατά ποσό € 6.715.241,45 αφορούν τόκους δανείων της θυγατρικής εταιρείας «Μπήτρος Μεταλλουργική Α.Ε.Β.Ε.», ενώ οι προβλέψεις για έκτακτους κινδύνους στο σύνολό τους αφορούν πρόβλεψη επισφαλών απαιτήσεων. ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΟΝΔΥΛΙΟΥ ΛΟΙΠΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 31.12.2018 Ζημιά απομείωσης συμμετοχών & χρεογράφων 673.406,73 ΣΥΝΟΛΟ 673.406,73 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 -1.039,44 5.419.864,41 -5.099.944,45 -1.039,44 5.419.864,41 -5.099.944,45 Το κονδύλι αφορά τη ζημιά από την αποτίμηση της συμμετοχής στην εταιρεία ΝΙΚ. ΚΙΟΛΕΪΔΗΣ Α.Ε.Β.Ε. 68 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΟΝΔΥΛΙΟΥ ΕΞΟΔΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ / ΔΙΑΘΕΣΗΣ 31.12.19 Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Διοίκηση Διάθεση Αμοιβές & έξοδα προσωπικού 723.010,08 385.930,32 201.950,95 0,00 Αμοιβές & έξοδα τρίτων 327.478,48 124.281,32 64.217,00 0,00 Παροχές τρίτων 520.064,02 63.467,41 186.015,91 0,00 Φόροι - τέλη 407.771,48 28.654,55 153.753,69 0,00 Διάφορα έξοδα 114.879,57 263.824,49 25.102,15 0,00 Αποσβέσεις 755.951,45 331.509,35 42.031,96 0,00 Προβλέψεις 9.422,56 0,00 6.711,23 0,00 2.858.577,64 1.197.667,44 679.782,89 0,00 ΣΥΝΟΛΟ Διοίκηση Διάθεση ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΟΝΔΥΛΙΟΥ ΕΞΟΔΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ / ΔΙΑΘΕΣΗΣ 31.12.18 Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Διοίκηση Διάθεση Διοίκηση Αμοιβές & έξοδα προσωπικού 728.257,28 435.833,80 189.925,44 0,00 Αμοιβές & έξοδα τρίτων 293.326,45 89.034,24 38.556,00 0,00 Παροχές τρίτων 531.383,73 118.585,67 188.184,69 0,00 Φόροι - τέλη 437.794,42 29.558,72 156.337,22 0,00 Διάφορα έξοδα 136.583,96 272.962,97 27.142,54 0,00 Αποσβέσεις 552.442,95 363.123,70 31.136,03 0,00 Προβλέψεις 25.574,98 0,00 4.903,15 0,00 2.705.363,77 1.309.099,10 636.185,07 0,00 ΣΥΝΟΛΟ Διάθεση 20. Φόρος εισοδήματος Με τον ν.4324/2015 ο εταιρικός φορολογικός συντελεστής αυξήθηκε από 26% σε 29% για εισοδήματα που αποκτούνται μέχρι την 31.12.2018. Για τα κέρδη της χρήσεως 2019 ο συντελεστής φορολογίας μειώθηκε σε 24% και εν τέλει πρόκειται να διαμορφωθεί σε 20%. Οι δηλώσεις φόρου εισοδήματος υποβάλλονται στις φορολογικές αρχές στο τέλος της χρήσεως, αλλά τα κέρδη ή οι ζημίες που δηλώνονται, παραμένουν εκκρεμείς για φορολογικούς σκοπούς, μέχρις ότου οι φορολογικές αρχές ελέγξουν τις φορολογικές δηλώσεις και τα βιβλία των επιχειρήσεων. Οι φορολογικές ζημίες, σύμφωνα με την ισχύουσα φορολογική νομοθεσία, συμψηφίζονται με κέρδη των πέντε επόμενων χρήσεων από τη χρήση που δημιουργήθηκαν. Η μητρική εταιρεία ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ, οι θυγατρικές της και οι συγγενείς εταιρείες που περιλαμβάνονται στις οικονομικές καταστάσεις της 31.12.2019 έχουν ελεγχθεί από τις φορολογικές αρχές για τις παρακάτω κατά περίπτωση χρήσεις : 69 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Η μητρική εταιρεία ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ μέχρι και τη χρήση 2009, η ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ Α.Ε.Β.Ε. μέχρι και τη χρήση 2008, η ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΒΕΤΕ μέχρι και τη χρήση 2009, η Δ.Γ. ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ ΑΒΕΕ μέχρι και τη χρήση 2009, η ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ Α.Β.Ε.Τ.Ε. μέχρι και τη χρήση 2016, και οι εταιρείες Τ.Χ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ και BIG FARM AE, δεν έχουν ελεγχθεί από ιδρύσεώς τους. Κατά συνέπεια, οι φορολογικές υποχρεώσεις των ανωτέρω εταιρειών για τις ανέλεγκτες χρήσεις δεν έχουν καταστεί οριστικές. Κατ’ εφαρμογή σχετικών φορολογικών διατάξεων: α) της παρ. 1 του άρθρου 84 του ν. 2238/1994 (ανέλεγκτες υποθέσεις φορολογίας εισοδήματος), β) της παρ. 1 του άρθρου 57 του ν. 2859/2000 (ανέλεγκτες υποθέσεις Φ.Π.Α. και γ) της παρ. 5 του άρθρου 9 του ν. 2523/1997 (επιβολή προστίμων για υποθέσεις φορολογίας εισοδήματος), το δικαίωμα του Δημοσίου για την επιβολή του φόρου για τις χρήσεις μέχρι και το 2013 έχει παραγραφεί μέχρι την 31/12/2019, με την επιφύλαξη ειδικών ή εξαιρετικών διατάξεων που τυχόν προβλέπουν μεγαλύτερη προθεσμία παραγραφής και υπό τις προϋποθέσεις που αυτές ορίζουν. Για τις χρήσεις που έληξαν μετά την 31 Δεκεμβρίου 2013 και παραμένουν φορολογικά ανέλεγκτες, από τις αρμόδιες φορολογικές αρχές ή και από τον Ορκωτό Ελεγκτή Λογιστή της Εταιρείας, η εκτίμησή μας είναι ότι οι φόροι που ενδεχομένως προκύψουν δεν θα ασκήσουν ουσιώδη επίδραση στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις. Για τις χρήσεις 2014 έως και 2019 οι εταιρείες του Ομίλου έχουν υπαχθεί στο φορολογικό έλεγχο των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 65Α του Ν. 4174/2013 όπως ισχύει και εκδόθηκαν Εκθέσεις Φορολογικής Συμμόρφωσης. Για τη χρήση 2019 ο έλεγχος αυτός βρίσκεται σε εξέλιξη και το σχετικό φορολογικό πιστοποιητικό προβλέπεται να χορηγηθεί μετά τη δημοσίευση των οικονομικών καταστάσεων της 31/12/2019. (Αν μέχρι την ολοκλήρωση του φορολογικού ελέγχου προκύψουν πρόσθετες φορολογικές υποχρεώσεις εκτιμούμε ότι αυτές δεν θα ασκήσουν ουσιώδη επίδραση στις οικονομικές καταστάσεις). 21. Αναπροσαρμογές κονδυλίων προηγούμενων περιόδων Δεν υπάρχουν 22. Σημαντικές μεταβολές κονδυλίων Οι σημαντικότερες μεταβολές κονδυλίων της Συνοπτικής Κατάστασης Συνολικών εσόδων και της Συνοπτικής Κατάστασης Οικονομικής Θέσης τόσο για τον Όμιλο όσο και την μητρική εταιρεία είναι οι εξής: Όμιλος Ο ενοποιημένος κύκλος εργασιών του 2019 ανήλθε σε 7,0 εκ. € μειωμένος κατά 14,63% από το αντίστοιχο μέγεθος του 2018 (8,2 εκ. €). Το ποσοστιαίο μεικτό αποτέλεσμα του 2019 διαμορφώθηκε στο +8,6% και ήταν ελαφρώς μειωμένο κατά 0,1 μονάδα έναντι του αντίστοιχου μεγέθους του 2018 (+8,7%). Τα αποτελέσματα προ φόρων χρηματοδοτικών, επενδυτικών αποτελεσμάτων και συνολικών αποσβέσεων (EBITDA) διαμορφώθηκαν στο 2019 σε ζημία 1.949 χιλ. € έναντι ζημίας 4.928 χιλ. € του 2018. Στα συγκεκριμένα αποτελέσματα συμπεριλαμβάνονται έκτακτες μη λειτουργικές ζημίες ύψους 2.137 χιλ. € για το 2019 και 5.100 χιλ. € για το 2018. Έτσι, προ των προαναφερθέντων έκτακτων μη λειτουργικών ζημίων, τα αποτελέσματα προ φόρων χρηματοδοτικών, επενδυτικών αποτελεσμάτων και συνολικών αποσβέσεων (EBITDA) διαμορφώθηκαν στο 2019 σε κέρδος 188.00 χιλ. € έναντι κέρδους 172.00 χιλ. € του 2018. Τα καθαρά αποτελέσματα προ φόρων ανήλθαν σε ζημίες 18,76 εκ. € έναντι ζημιών 13,42 εκ. € του έτους 2018. Τέλος τα συγκεντρωτικά συνολικά αποτελέσματα μετά από φόρους και δικαιώματα μειοψηφίας διαμορφώθηκαν σε ζημιές 21,6 εκ. € έναντι ζημιών 14,3 εκ. € της χρήσης του 2018. Τα έξοδα διοικητικής λειτουργίας και διαθέσεως παρουσιάζουν μείωση της τάξης του 2,8% σε σχέση με την περσινή περίοδο. Τα άλλα έξοδα εκμετάλλευσης εμφανίζουν αύξηση σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο κατά 8,56%. 70 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Τα «λοιπά χρηματοοικονομικά αποτελέσματα» της μητρικής εταιρείας και του Ομίλου έχουν επιβαρυνθεί με ζημία 673.406,73 € που προέκυψε από την απομείωση της θυγατρικής εταιρείας ΝΙΚ.ΚΙΟΛΕΙΔΗΣ ΑΕΒΕ κατά το ποσό αυτό μηδενίζοντας την αξία συμμετοχής την οποία η διοίκηση θεωρεί πλέον μη ανακτήσιμη. Εταιρεία Η εταιρεία ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ, ως αυτοτελές νομικό πρόσωπο, στο 2019 παρήγαγε αρνητικά αποτελέσματα προ φόρων 5.414 χιλ. € και μετά φόρων 5.450 χιλ. € έναντι ζημιών 5.163 χιλ. € προ φόρων και ζημιών 5.157 χιλ. € μετά φόρων για το 2018. Τα «λοιπά χρηματοοικονομικά αποτελέσματα» της μητρικής εταιρείας και του Ομίλου έχουν επιβαρυνθεί με ζημία 5.419.864,41 € που προέκυψε από απομείωση της αξίας κτήσεως της συμμετοχής των θυγατρικών εταιρειών ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ, ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΑΒΕΤΕ, ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΒΕΤΕ, Δ.Γ ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ ΑΒΕΕ και ΝΙΚ.ΚΙΟΛΕΙΔΗΣ ΑΕΒΕ κατά το συνολικό ποσό των 5.419.864,41 € που βάρυνε τα αποτελέσματα της μητρικής εταιρείας και τελικά διαμόρφωσε το τελικό αποτέλεσμα. 23. Ανάλυση των κερδών ανά μετοχή ΠΙΝΑΚΑΣ ΚΑΤΑΝΟΜΗΣ ΚΕΡΔΩΝ ΑΝΑ ΜΕΤΟΧΗ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ 31.12.2019 Κέρδη /ζημίες μετά από φόρους από συνεχιζόμενες δραστηριότητες που αναλογούν στους μετόχους της μητρικής -21.633.605,73 -14.321.247,42 Κέρδη /ζημίες μετά από φόρους από διακοπτόμενες δραστηριότητες που αναλογούν στους μετόχους της μητρικής 929.552,60 1.468.980,80 Κέρδη /ζημίες μετά από φόρους που αναλογούν στους μετόχους της μητ ρικής -20.704.053,13 -12.852.266,62 15.842.391 15.842.391 -1,3656 -0,9040 0,0587 0,0927 Σταθμισμένος μέσος αριθμός μετοχών 31.12.2018 βασικά και απομειωμένα κέρδη/ζημίες ανά μετοχή Κέρδη /ζημίες μετά από φόρους ανά μετοχή από συνεχιζόμενες δραστηρι ότητες που αναλογούν στους μετόχους της μητρικής Κέρδη /ζημίες> μετά από φόρους ανά μετοχή από διακοπτόμενες δραστηριότητες που αναλογούν στους μετόχους της μητρικής Τα κέρδη ανά μετοχή υπολογίζονται με διαίρεση του κέρδους που αναλογεί στους μετόχους της μητρικής με τον σταθμισμένο μέσο αριθμό των κοινών μετοχών στη διάρκεια της χρήσης. 24. Μερίσματα Σύμφωνα με την Ελληνική νομοθεσία οι εταιρείες υποχρεούνται να διανέμουν στους μετόχους μέρισμα τουλάχιστον ποσοστό 35% επί των κερδών μετά την αφαίρεση του φόρου εισοδήματος και του τακτικού αποθεματικού. 25. Συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη Συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη αποτελούν για τον Όμιλο οι συναλλαγές των ενοποιούμενων εταιρειών οι οποίες συνίστανται σε πωλήσεις / αγορές εμπορευμάτων, έσοδα ενοικίων / δαπάνη ενοικίων, έσοδα από παροχή υπηρεσιών / δαπάνη από παρασχεθείσες υπηρεσίες μεταξύ της μητρικής αλλά και των συνδεδεμένων εταιρειών. 71 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 31.12.19 Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΒΕΤΕ Πωλήσεις εμπορ/των προς θυγατρικές Αγορές /εμπορ/των Θυγατρικών Έσοδα ενοικίων από Θυγατρικές Δαπάνη ενοικίων Θυγατρικών Έσοδα υπηρεσιών προς Θυγατρικές Δαπάνη υπηρεσιών Θυγατρικών 0,00 0,00 0,00 6.000,00 1.236.295,94 0,00 9.194,30 23.526,54 107.214,00 0,00 6.590,64 951.929,62 0,00 1.833,95 5.975,00 3.600,00 0,00 57.860,08 Δ.Γ ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ ΑΒΕΕ 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 6.887,00 BIG FARM AE 0,00 0,00 0,00 1.200,00 0,00 0,00 Τ.Χ. ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔ. ΑΒΕΤΕ 0,00 0,00 0,00 1.200,00 0,00 8.869,50 23.526,54 7.360,35 0,00 101.189,00 0,00 217.340,38 Σύνολο 32.720,84 32.720,84 113.189,00 113.189,00 1.242.886,58 1.242.886,58 ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 31.12.18 Πωλήσεις εμπορ/των προς θυγατρικές Αγορές /εμπορ/των Θυγατρικών Έσοδα ενοικίων από Θυγατρικές Δαπάνη ενοικίων Θυγατρικών Έσοδα υπηρεσιών προς Θυγατρικές Δαπάνη υπηρεσιών Θυγατρικών 0,00 2.752,47 0,00 6.000,00 1.139.747,30 0,00 14.175,95 37.571,07 107.214,00 0,00 6.097,64 906.605,32 0,00 2.897,50 5.975,00 3.600,00 0,00 45.249,97 Δ.Γ ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ ΑΒΕΕ 0,00 2.594,76 0,00 0,00 0,00 0,00 BIG FARM AE 0,00 0,00 0,00 1.200,00 0,00 0,00 Τ.Χ. ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔ. ΑΒΕΤΕ 0,00 0,00 0,00 1.200,00 0,00 0,00 37.638,57 5.998,72 0,00 101.189,00 0,00 193.894,65 Σύνολο 51.814,52 51.814,52 113.189,00 113.189,00 1.145.844,94 1.145.749,94 Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΒΕΤΕ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΔΛΠ 24 Όμιλος Εταιρεία α) Έσοδα Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ 107.914,46 1.285.242,18 β) Έξοδα 150.064,69 6.633,56 γ) Απαιτήσεις 5.256.291,85 950.422,68 12.579,09 15.225.303,48 680.323,16 680.323,16 στ) Απαιτήσεις από διευθυντικά στελέχη και μέλη της διοίκησης 0,00 0,00 ζ) Υποχρεώσεις προς διευθυντικά στελέχη και μέλη της διοίκησης 0,00 0,00 δ) Υποχρεώσεις ε) Συναλλαγές και αμοιβές διευθυντικών στελεχών και μελών της διοίκησης Τα ποσά που αναφέρονται στους παραπάνω πίνακες απαλείφονται, ως διεταιρικές συναλλαγές, κατά τη διαδικασία κατάρτισης των ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων του Ομίλου, από τα αντίστοιχα κονδύλια στα οποία είχαν εγγραφεί. 72 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΜΟΙΒΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Αμοιβές Διοικητικού Συμβουλίου 374.688,68 372.032,16 374.688,68 372.032,16 Αμοιβές Διευθυντικών στελεχών 305.634,48 306.005,99 305.634,48 306.005,99 ΣΥΝΟΛΟ 680.323,16 678.038,15 680.323,16 678.038,15 ΥΠΟΛΟΙΠΑ ΤΕΛΟΥΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 31.12.19 ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ Λοιπές υποχρεώσεις προς Θυγατρικές Υπόλοιπα από πελάτες Θυγατρικές Υπόλοιπα προς προμηθευτές Θυγατρικές 821.184,00 15.225.303,48 29.958,93 0,00 18.757.213,26 0,00 407.051,94 15.247,23 ΜΠΗΤΡΟΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΑΒΕΤΕ 0,00 2.212.060,20 6.190,10 0,00 Δ.Γ ΒΑΚΟΝΤΙΟΣ ΑΒΕΕ 0,00 701.653,86 0,00 0,00 BIG FARM AE 0,00 1.010,00 0,00 725,20 Τ.Χ. ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΕ ΜΠΗΤΡΟΣ ΟΠΛΙΣΜΟΣ ΣΚΥΡΟΔ. ΑΒΕΤΕ 0,00 0,00 0,00 310,80 0,00 1.438.369,72 0,00 426.917,74 19.578.397,26 19.578.397,26 443.200,97 443.200,97 Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ ΑΕΒΕ ΣΥΝΟΛΟ Λοιπές απαιτήσεις από Θυγατρικές Τα υπόλοιπα των απαιτήσεων / υποχρεώσεων προς συνδεδεμένες καθώς και τα υπόλοιπα πελατών / προμηθευτών θυγατρικών, επίσης απαλείφονται από τους αντίστοιχους λογαριασμούς κατά την διαδικασία ενοποίησης των οικονομικών καταστάσεων. 26. Χορηγηθείσες εγγυήσεις-Εμπράγματα βάρη-Ενδεχόμενες υποχρεώσεις 26.1 Χορηγηθείσες εγγυήσεις Από τον Όμιλο και την εταιρεία έχουν χορηγηθεί οι παρακάτω εγγυήσεις υπέρ Τραπεζών και προμηθευτών: ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ Ποσά εκπεφρασμένα σε Ευρώ Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 38.593.676,70 37.355.883,37 27.929.618,16 28.310.398,30 194.960,09 86.849,96 0,00 0,00 Εγγυήσεις υπέρ Τελωνείων 50.000,00 50.000,00 0,00 0,00 Λοιπές δοσμένες εγγυήσεις 1.834,19 1.834,19 0,00 0,00 38.840.470,98 37.494.567,52 27.929.618,16 28.310.398,30 Εγγυήσεις υπέρ Τραπεζών για εταιρείες του Ομίλου Εγγυήσεις καλής εκτέλεσης συμβάσεων πελατών ΣΥΝΟΛΟ 73 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. 26.2 Εμπράγματα βάρη Πέραν των ανωτέρω εγγυήσεων, επί των παγίων στοιχείων θυγατρικών εταιρειών υφίστανται προσημειώσεις υποθηκών, € 94.479.000 για τον όμιλο και € 1.000.000 για την εταιρεία. Υφίσταται επίσης ενεχυρίαση κυμαινόμενης ασφάλειας επί αποθεμάτων θυγατρικής € 6.266.126 καθώς επίσης ενέχυρο επί λογαριασμών κατάθεσης θυγατρικών εταιρειών συνολικού ποσού € 420.182 και ενεχυρίαση κινητών πραγμάτων θυγατρικής € 1.900.000, για εξασφάλιση συνολικών δανειακών υποχρεώσεων ύψους 122.279.199 €. 26.3 Ενδεχόμενες υποχρεώσεις Δεν υπάρχουν επίδικες ή υπό διαιτησία διαφορές καθώς και αποφάσεις δικαστικών ή διαιτητικών οργάνων που να έχουν επίπτωση στην χρηματοοικονομική θέση ή στα αποτελέσματα λειτουργίας των εταιριών του Ομίλου. 27. Επιμέτρηση εύλογης αξίας Παρακάτω, παρουσιάζεται μία σύγκριση, ανά κατηγορία, των λογιστικών και εύλογων αξιών στοιχείων του ενεργητικού του Ομίλου και της Εταιρίας, τα οποία απεικονίζονται στη κατάσταση χρηματοοικονομικής θέσης την 31η Δεκεμβρίου: Όμιλος (Ποσά σε χιλ. € ) Περιουσιακά στοιχεία Γήπεδα οικόπεδα Χ.Π.Σ αποτιμώμενα στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων Εταιρεία Λογιστική αξία Εύλογη αξία Λογιστική αξία 2019 2018 2019 2018 2019 25.485.472,23 25.485.472,23 41.709.323,76 41.709.323,76 1.354,54 405,93 1.354,54 405,93 Εύλογη αξία 2018 2019 2017 778.428,76 778.428,76 736.833,76 736.833,76 1.354,54 405,93 1.354,54 405,93 Η διοίκηση εκτίμησε ότι τα ταμειακά διαθέσιμα και οι βραχυπρόθεσμες καταθέσεις, οι πελάτες, οι προμηθευτές και οι λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις προσεγγίζουν τη λογιστική τους αξία, κυρίως λόγω των βραχυπρόθεσμων λήξεών τους. Ιεραρχία εύλογης αξίας Ο Όμιλος και η Εταιρία χρησιμοποιούν την παρακάτω ιεραρχία για τον καθορισμό και τη γνωστοποίηση της εύλογης αξίας των απαιτήσεων και των υποχρεώσεων ανά μέθοδο αποτίμησης: Επίπεδο 1: Χρηματιστηριακές αξίες από ενεργές χρηματαγορές για ακριβώς ίδια εμπορεύσιμα στοιχεία, Επίπεδο 2: Αξίες που δεν είναι επιπέδου 1 αλλά μπορεί να εντοπισθούν ή να προσδιορισθούν άμεσα ή έμμεσα μέσω χρηματιστηριακών τιμών από ενεργές χρηματαγορές, Επίπεδο 3: Αξίες για περιουσιακά στοιχεία ή υποχρεώσεις που δεν βασίζονται σε χρηματιστηριακές τιμές από ενεργές χρηματαγορές. Περιουσιακά στοιχεία Γήπεδα οικόπεδα Ιεράρχιση εύλογης αξίας Όμιλος Εταιρεία Εύλογη αξία Εύλογη αξία (Ποσά σε χιλ. € ) 2019 2018 2018 41.709.323,76 41.709.323,76 736.833,76 736.833,76 1.354,54 405,93 1.354,54 405,93 Χ. Π.Σ στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων 2018 Επίπεδο 3 Επίπεδο 1 28. Εποχικότητα δραστηριοτήτων Η δραστηριότητα του Ομίλου δεν παρουσιάζει κάποια άξια λόγου εποχικότητα. Ως εκ τούτου οι πωλήσεις των ενδιάμεσων περιόδων δεν θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψιν για εκτίμηση των ετήσιων πωλήσεων. 74 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. 29. Διαχείριση κεφαλαίου Πρωταρχικός στόχος του Ομίλου σχετικά με τη διαχείριση του κεφαλαίου είναι η διασφάλιση και διατήρηση ισχυρής πιστοληπτικής ικανότητας και υγιών κεφαλαιακών δεικτών με σκοπό την υποστήριξη των επενδυτικών σχεδίων και τη μεγιστοποίηση της απόδοσης των επενδυμένων κεφαλαίων προς όφελος των μετόχων. Ο Όμιλος παρακολουθεί τη διαχείριση κεφαλαίου μέσω της χρήσης του δείκτη μόχλευσης - καθαρός δανεισμός προς ίδια κεφάλαια συν καθαρό δανεισμό. Στον καθαρό δανεισμό συμπεριλαμβάνονται τα τοκοφόρα δάνεια μείον τα ταμειακά διαθέσιμα. Στρατηγικός στόχος του Ομίλου είναι ο παραπάνω δείκτης, μετά και την αναδιάρθρωση των δανείων να κυμανθεί από 80% έως 90%. Ο συντελεστής μόχλευσης 31/12/2019 και 31/12/2018 αναλύεται: ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΜΟΧΛΕΥΣΗΣ ΟΜΙΛΟΣ Κατά την 31/12/2019 Σύνολο δανείων Κατά την 31/12/2018 117.568.680,28 119.491.979,39 -1.304.230,47 -4.077.385,84 Καθαρό χρέος 116.264.449,81 115.414.593,55 Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων -47.486.467,23 -26.644.772,98 68.777.982,58 88.769.820,57 169,04% 130,02% Μείον: Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Σύνολο απασχολούμενου κεφαλαίου Συντελεστής μόχλευσης 30. Ελεγκτικές αμοιβές Οι αμοιβές των ελεγκτών του Ομίλου και της Εταιρείας για την χρήση 2019 για τον Τακτικό Έλεγχο των οικονομικών καταστάσεων ανήλθαν σε € 53.650 και € 19.800 αντίστοιχα. Για τον φορολογικό έλεγχο των οικονομικών καταστάσεων οι αντίστοιχες αμοιβές ανήλθαν σε € 35.100 και € 4.400. 31. Διόρθωση λάθους Ο Όμιλος, στα πλαίσια εφαρμογής των διατάξεων ΔΠΧΑ 9, στις δημοσιευμένες οικονομικές καταστάσεις της χρήσεως 2018, καταχώρησε την απομείωση χρηματοοικονομικών μέσων της 1/1/2019 ποσού € -852.629,21 εκ παραδρομής και στα Λοιπά Συνολικά έσοδα. Εκ του λόγου αυτού τα ποσά των λογαριασμών που επηρεάζονται από την διόρθωση του λάθους επαναδιατυπώνονται. Η επίδραση του λάθους υπήρξε μόνο στη δημοσιευμένη Κατάσταση Συνολικών Εσόδων η οποία και επαναδιατυπώνεται B. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ( ενοποιημένα και μη ενοποιημένα ) Ποσά εκφρασμένα σε € ΟΜΙΛΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΕΝΑ 1/1-31/12/2018 Έσοδα Κόστος πωλήσεων 1/7-31/12/2018 38.031.677,95 18.823.155,60 -33.542.472,66 -16.323.096,57 Μικτό κέρδος 4.489.205,29 2.500.059,03 Άλλα έσοδα εκμετάλλευσης 4.965.705,45 4.386.711,88 Έξοδα διοικητικής λειτουργίας -3.308.906,21 -1.735.777,08 Έξοδα λειτουργίας διαθέσεως -3.181.995,00 -1.628.067,72 Άλλα έξοδα εκμετάλλευσης -8.830.110,44 -8.725.865,30 Κέρδος εκμετάλλευσης -5.866.100,91 -5.202.939,19 4.339,73 -297.345,77 Χρηματοοικονομικά Έσοδα ΕΠΑΝΑΔΙΑΤΥΠΩΜΕΝΑ 1/1-31/12/2018 38.031.677,95 -33.542.472,66 4.489.205,29 4.965.705,45 -3.308.906,21 -3.181.995,00 -8.830.110,44 -5.866.100,91 4.339,73 1/7-31/12/2018 18.823.155,60 -16.323.096,57 2.500.059,03 4.386.711,88 -1.735.777,08 -1.628.067,72 -8.725.865,30 -5.202.939,19 -297.345,77 75 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Χρηματοοικονομικά Έξοδα Λοιπά Χρηματοοικονομικά αποτελέσματα -6.092.633,01 -3.079.738,35 -1.039,44 -450,51 Καθαρό χρηματοικονομικό αποτέλεσμα -6.089.332,72 -3.377.534,63 Έξοδα / έσοδα από συγγενείς επιχειρήσεις 0 0 -11.955.433,63 -8.580.473,82 Κέρδος προ φόρων Μείον : Φόρος εισοδήματος Αναβαλλόμενοι φόροι Κέρδη / (ζημιές) μετά από φόρους ( Α ) -93.466,93 -65.912,97 -851.091,35 -1.021.626,28 -12.899.991,91 -9.668.013,07 -12.852.266,62 -9.669.190,07 -47.725,29 1.177,00 -6.092.633,01 -1.039,44 -6.089.332,72 0,00 -11.955.433,63 -93.466,93 -851.091,35 -12.899.991,91 -3.079.738,35 -450,51 -3.377.534,63 0,00 -8.580.473,82 -65.912,97 -1.021.626,28 -9.668.013,07 -12.852.266,62 -47.725,29 -9.669.190,07 1.177,00 Κατανέμονται σε : -Ιδιοκτήτες μητρικής -Μη ελέγχουσες συμμετοχές Λοιπά συνολικά έσοδα : Που δεν ανακατατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα Ζημία από αναπροσαρμογή παγίων -6.035.868,00 -6.035.868,00 -6.035.868,00 -6.035.868,00 1.750.401,72 1.750.401,72 1.750.401,72 1.750.401,72 -1.200.886,21 348.257,00 -1.200.886,21 348.257,00 0,00 0,00 0,00 0,00 -29.683,52 -29.683,52 -29.683,52 -29.683,52 8.608,24 8.608,24 8.608,24 8.608,24 Αντισταθμίσεις ταμειακών ροών 11.765,51 0,00 11.765,51 0,00 Φόρος εισοδήματος Λοιπά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Β) Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Α)+(Β) -Ιδιοκτήτες μητρικής -3.412,00 0,00 -3.412,00 0,00 -5.150.817,26 -5.159.170,77 -4.298.188,05 -4.306.541,56 -18.050.809,17 -14.827.183,84 -17.198.179,96 -13.974.554,63 -17.771.222,20 -279.586,97 -14.596.499,16 -230.684,68 -17.012.035,00 -13.837.311,96 -186.144,97 -137.242,68 -0,8113 -0,6103 -0,8113 -0,6103 Φόρος εισοδήματος Αποµείωση χρηµατ/κών µέσων µε βάση το ∆ιεθνές πρότυπο Χρηµατ/κής Αναφοράς IFRS 9 Φόρος εισοδήµατος Αναλογιστικά κέρδη (ζημίες) σε προγράμ. Καθορ. Παροχών Φόρος εισοδήματος Που ανακατατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα -Μη ελέγχουσες συμμετοχές Κέρδη μετά από φόρους ανά μετοχή – βασικά και απομειωμένα (σε €) 32. Επίδραση του ΔΠΧΑ 16 Η υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 16 την 1 Ιανουαρίου 2019 είχε σαν αποτέλεσμα o Όμιλος να αναγνωρίσει δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεις μίσθωσης για όλες τις συμβάσεις στις οποίες είναι μισθωτής. Για τις μισθώσεις οι οποίες με βάση το ΔΛΠ 17 είχαν κατηγοριοποιηθεί ως λειτουργικές, κατά την υιοθέτηση του ΔΠΧA 16, ο Όμιλος επέλεξε να χρησιμοποιήσει τις εξαιρέσεις που προβλέπονται από το πρότυπο για τις συμβάσεις μίσθωσης οι οποίες λήγουν εντός 12 μηνών από την ημερομηνία της αρχικής εφαρμογής και των συμβάσεων μίσθωσης για τις οποίες το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο είναι χαμηλής αξίας. Για τις μισθώσεις οι οποίες με βάση το ΔΛΠ 17 είχαν κατηγοριοποιηθεί ως χρηματοδοτικές, ο Όμιλος αναγνώρισε τα δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων και τις υποχρεώσεις μίσθωσης στις λογιστικές αξίες των παγίων και των χρηματοδοτικών υποχρεώσεων μίσθωσης που ήταν αναγνωρισμένες στις 31 Δεκεμβρίου 2018. Τα σχετικά ποσά αναταξινομήθηκαν την 1η Ιανουαρίου 2019 ως «Δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων» και «Υποχρεώσεις μίσθωσης» αντίστοιχα. Οι σχετικές μισθώσεις αφορούν μισθώσεις μηχανημάτων. 76 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Μηχανήματα ΟΜΙΛΟΣ Κόστος κτήσεως Υπόλοιπο 1/1/2019 Αλλαγή λογιστικής πολιτικής Προσθήκες 2019 Σύνολα 31.12.2019 0,00 3.200.236,15 0,00 3.200.236,15 Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1/1/2019 Αλλαγή λογιστικής πολιτικής Αποσβέσεις 1/1-31.12.2019 0,00 1.080.079,72 160.011,82 Σύνολο αποσβέσεων 31.12.2019 1.240.091,54 Αναποσβεστη αξία 31.12.2019 1.960.144,61 Κατά την περίοδο αναγνωρίστηκε χρηματοοικονομικό κόστος σχετιζόμενο με μισθώσεις Ευρώ 92.630,77. σε επίπεδο Ομίλου και Ευρώ 0,00 χιλ. σε επίπεδο εταιρείας. 33. Μη συνεχιζόμενη δραστηριότητα Στις 15.4.2020 υπεγράφει Μνημόνιο Συμφωνίας Πλαισίου για τη λειτουργική και χρηματοοικονομική αναδιάρθρωση των εταιρειών «Σιδηρεμπορική Μακεδονίας Α.Ε.» και «Μπήτρος Μεταλλουργική Α.Ε.Β.Ε.». Στο Μνημόνιο αυτό οι εταιρείες με ομοειδή δραστηριότητα ΣΙΔΜΑ και ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ, για την αντιμετώπιση των συνθηκών της εγχώριας αγοράς, εξέτασαν το ενδεχόμενο της αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου της ΣΙΔΜΑ δια της εισφοράς σε είδος σε της βασικής δραστηριότητας της ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ, ήτοι στοιχείων ενεργητικού και παθητικού που αφορούν στην επεξεργασία/εμπορία χαλυβουργικών προϊόντων, στοχεύοντας στην επίτευξη οικονομιών κλίμακας και αξιοποίηση συνεργιών, μέσω των οποίων αφενός μεν θα ενισχυθεί η δυνατότητα αποπληρωμής των συνολικών δανειακών υποχρεώσεων της ΣΙΔΜΑ, όπως θα διαμορφωθεί η τελευταία μετά την εν λόγω απορρόφηση αφετέρου δε θα ενισχυθεί η βιωσιμότητα της ΜΠΗΤΡΟΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ, όπως η τελευταία θα διαμορφωθεί μετά τη Συναλλαγή. H ΣΙΔΜΑ μετά την ολοκλήρωση της Συναλλαγής θα αναφέρεται εφεξής ως «Νέα ΣΙΔΜΑ» ή «ΣΙΔΜΑ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗ A.E.». Στο πλαίσιο αυτό έγινε εκτίμηση με βάση τις διατάξεις του άρθρου 17 του Ν.4548/2018 για την διαπίστωση της πραγματικής αξίας κατά την 31η Δεκεμβρίου 2019 των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων της εταιρείας «Μπήτρος Μεταλλουργική Α.Ε.Β.Ε.» . Η εκτίμηση διενεργήθηκε από την ελεγκτική εταιρεία PKF. Στα πλαίσια της συμφωνίας όλα τα περιουσιακά στοιχεία και οι υποχρεώσεις που πρόκειται να εισφερθούν έχουν απεικονιστεί ως μη συνεχιζόμενη δραστηριότητα. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΑΚΟΠΤΟΜΕΝΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ Ποσά εκφρασμένα σε € 1/1-31/12/2019 Έσοδα Κόστος πωλήσεων Μικτό κέρδος Άλλα έσοδα εκμετάλλευσης 1/1-31/12/2018 25.938.579,65 29.845.351,48 -22.703.369,82 -26.065.835,92 3.235.209,83 3.779.515,56 516.571,55 573.903,58 Έξοδα διοικητικής λειτουργίας -623.750,98 -603.542,44 Έξοδα λειτουργίας διαθέσεως -1.790.477,80 -1.872.895,90 1.337.552,60 1.876.980,80 -408.000,00 -408.000,00 Κέρδος εκμετάλλευσης Χρηματοοικονομικά Έξοδα 77 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Καθαρό χρηματοικονομικό αποτέλεσμα -408.000,00 -408.000,00 Έξοδα / έσοδα από συγγενείς επιχειρήσεις 0,00 0,00 929.552,60 1.468.980,80 0,00 0,00 0,00 0,00 929.552,60 1.468.980,80 929.552,60 1.468.980,80 0,00 0,00 -13.647,02 -13.639,32 Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Α)+(Β) 915.905,58 1.455.341,48 -ιδιοκτήτες μητρικής 915.905,58 1.455.341,48 0,00 0,00 0,0587 0,1442 1.337.552,60 1.876.980,80 Κέρδος προ φόρων Μείον : Φόρος εισοδήματος Αναβαλλόμενοι φόροι Κέρδη / (ζημιές) μετά από φόρους από διακοπτόμενη δραστηριότητα (Α) Κατανέμονται σε : -ιδιοκτήτες μητρικής -Δικαιώματα μειοψηφίας Λοιπά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Β) -Δικαιώματα μειοψηφίας Κέρδη μετά από φόρους ανά μετοχή – βασικά (σε €) Κέρδη / (ζημιές) προ φόρων, χρηματοδοτικών , επενδυτικών αποτελεσμάτων και συνολικών αποσβέσεων (EBITDA ) Στοιχεία ενεργητικού και παθητικού που πρόκειται να εισφερθούν αναλύονται ως εξής: ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ (Εισφερόμενα περιουσιακά στοιχεία) Ποσά σε € ΑΞΙΑ Κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Αποθέματα 6.266.125,65 Προκαταβολές για αγορές αποθεμάτων Απαιτήσεις από πελάτες Μείον προβλέψεις πελατών Επιταγές εισπρακτέες μεταχρονολογημένες στο χαρτοφυλάκιο 655.115,55 4.592.821,71 4.302.821,71 290.000,00 2.807.665,25 Προκαταβολές σε προμηθευτές 713.844,30 Λοιπές απαιτήσεις 165.830,58 Προπληρωμένες δαπάνες 21.527,56 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα 2.302.397,21 ΣΥΝΟΛΟ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ 17.235.327,81 ΠΑΘΗΤΙΚΟ (Εισφερόμενες υποχρεώσεις) Ποσά σε € Προβλέψεις Υποχρεώσεις παροχών προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία 268.005,28 Σύνολο 268.005,28 Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις Βραχυπρόθεσμες δανειακές υποχρεώσεις 6.866.000,00 Υποχρεώσεις προς προμηθευτές 478.148,79 Λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις 70.523,44 Σύνολο 7.414.672,23 ΣΥΝΟΛΟ ΠΑΘΗΤΙΚΟΥ 7.682.677,51 ΚΑΘΑΡΑ ΕΙΣΦΕΡΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ 9.552.650,30 Ταμειακές ροές Ταμειακά διαθέσιμα & ισοδύναμα 2.302.397,21 78 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. 34. Γεγονότα μετά την ημερομηνία του ισολογισμού Η ραγδαία εξάπλωση του κορωνοϊού και η κήρυξη του σε πανδημία από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, αποτελεί μία πρωτόγνωρη δοκιμασία για όλο τον κόσμο με αβέβαια αποτελέσματα O Όμιλος παρακολουθεί προσεχτικά τις εξελίξεις σχετικά με την εξάπλωση του Κορωνοίου, προκειμένου να προσαρμοστεί στις ειδικές συνθήκες που προκύπτουν αποκλειστικά για την αντιμετώπιση και τον περιορισμό της διάδοσης του κορωνοίου COVID-19. Διαθέτει πλάνο για την απρόσκοπτη λειτουργία των δραστηριοτήτων του καθώς και η ασφάλεια των εργαζομένων του. Στο πλαίσιο αυτό λαμβάνει προληπτικά μέτρα ακολουθώντας τις οδηγίες της πολιτείας και τις κατευθυντήριες γραμμές του ΠΟΥ, συμβάλλοντας στην εθνική προσπάθεια για την πρόληψη της εξάπλωσης του COVID-19. Εφαρμόζεται ειδική πολιτική προστασίας που περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την εξ’ αποστάσεως εργασία, αναστολή τόσο των επαγγελματικών όσο και των προσωπικών ταξιδιών, απολύμανση των κεντρικών γραφείων και ειδική καθοδήγηση για την υγιεινή. Δεδομένου ότι το φαινόμενο είναι σε πλήρη εξέλιξη οι ποσοτικές και ποιοτικές του επιπτώσεις στη λειτουργία του Ομίλου είναι υπό αξιολόγηση και θα παρουσιαστούν στις Ενδιάμεσες Οικονομικές Καταστάσεις. Ο Όμιλος παρακολουθεί τις εξελίξεις και θα ενεργήσει κατάλληλα προκειμένου να ελαχιστοποιήσει, την επίπτωση του κινδύνου από την εξάπλωση του κορωνοιού και να συνεχίσει την απρόσκοπτη λειτουργία του και την εξυπηρέτηση των πελατών του. Πέραν του ανωτέρω, δεν υπάρχουν άλλα μεταγενέστερα των οικονομικών καταστάσεων γεγονότα, τα οποία να αφορούν είτε τον Όμιλο είτε την εταιρεία, που να έχουν σημαντική επίπτωση στις οικονομικές καταστάσεις. Ασπρόπυργος, 24 Απριλίου 2020 Ο Πρόεδρος Δ.Σ Ο Διευθύνων Σύμβουλος Ο Διευθυντής Λογιστηρίου Παναγιώτης Μπήτρος ΑΔΤ ΑΒ 336187 Ιωάννης Μπήτρος ΑΔΤ AB 049848 Θεόδωρος Κόκκορης ΑΔΤ ΑΕ 524378 79 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. 35. Πληροφορίες του άρθρου 10 του Ν. 3401/2005, στη χρήση 2019 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΤΟΠΟΣ ΚΑΤΑΧΩΡΗΣΗΣ Ανακοίνωση Οικονομικού Ημερολογίου 2019 21/3/2019 www.helex.gr www.bitros.gr Ανακοίνωση αποτελεσμάτων φορολογικού ελέγχου 2018 6/12/2019 www.helex.gr www.bitros.gr ΘΕΜΑ Κατηγορία 1: ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ Κατηγορία 2: ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ Ν. 3340/2005 Κατηγορία 3: ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΤΟΥ Ν. 3556/2007 Κατηγορία 4: ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ Στοιχεία Οικονομικών Καταστάσεων Βάσει ΔΛΠ 24/4/2019 www.helex.gr www.bitros.gr Στοιχεία Οικονομικών Καταστάσεων Βάσει ΔΛΠ 30/9/2019 www.helex.gr www.bitros.gr Ανακοίνωση για την Προαναγγελία της Γενικής Συνέλευσης 6/6/2019 www.helex.gr www.bitros.gr Ανακοίνωση για τις Αποφάσεις της Γενικής Συνέλευσης 1/7/2019 www.helex.gr www.bitros.gr Ανακοίνωση σχετικά με Επιχειρηματικές / οικονομικές εξελίξεις 9/5/2019 www.helex.gr www.bitros.gr 19/12/2019 www.helex.gr www.bitros.gr Κατηγορία 5: ΛΟΙΠΕΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ Απάντηση σε επιστολή/ερωτήματα της ΕΚ 80 Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της 31/12/2019 ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΕ Ε∆ΡΑ : Λ. ΝΑΤΟ 100 ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ 193 00 ΑΡ.Γ.Ε.ΜΗ 121878660000 (ΑΡ.Μ.Α.Ε. 7343/06/Β/86/13) ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΕΩΣ από 1 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ έως 31 ∆ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2019 ( ∆ηµοσιευµένα βάσει του Ν. 2190/20 , άρθρο 135 για επιχειρήσεις που συντάσσουν ετήσιες οικονοµικές καταστάσεις, ενοποιηµένες και µη , κατά τα ∆ΛΠ ) Τα παρακάτω στοιχεία και πληροφορίες, που προκύπτουν από τις οικονοµικές καταστάσεις, στοχεύουν σε µια γενική ενηµέρωση για την οικονοµική κατάσταση και τα αποτελέσµατα της ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε. Συνιστούµε, εποµένως στον αναγνώστη, πριν προβεί σε οποιαδήποτε είδους επενδυτική επιλογή ή άλλη συναλλαγή µε τον Εκδότη, να ανατρέξει στην διεύθυνση διαδικτύου του Εκδότη, όπου αναρτώνται οι οικονοµικές καταστάσεις καθώς και η έκθεση ελέγχου του νόµιµου ελεγκτή όποτε αυτή απαιτείται. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ Αρµόδια Υπηρεσία - Νοµαρχία : ∆ιεύθυνση διαδικτύου : Σύνθεση ∆ιοικητικού Συµβουλίου : Ηµεροµηνία Έγκρισης από το ∆ιοικητικό Συµβούλιο των ετήσιων Οικονοµικών Καταστάσεων : Νόµιµος Ελεγκτής : Ελεγκτική Εταιρεία : Τύπος έκθεσης ελέγχου : ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΜΕΤΑΒΟΛΩΝ ΚΑΘΑΡΗΣ ΘΕΣΗΣ ( ενοποιηµένα και µη ενοποιηµένα ) Υπουργείο Ανάπτυξης, Γενική Γραµµατεία Εµπορίου, ∆ιεύθυνση Ανωνύµων Εταιρειών & Πίστεως www.bitros.gr Παναγιώτης Ι. Μπήτρος Πρόεδρος, Πελαγία συζ. Π. Μπήτρου Αντιπρόεδρος, Ιωάννης Π. Μπήτρος ∆/νων Σύµβουλος, Λήδα Π. Μπήτρου Μέλος, Γεώργιος Κ. Μπήτρος Μέλος, Κωνσταντίνος Φρ. Καλαβρός Μέλος, Κωνσταντίνος Στ. Καστρινάκης Μέλος . Ποσά εκφρασµένα σε € Σύνολο ιδίων κεφαλαίων έναρξης χρήσης (01.01.2019 και 01.01.2018 αντίστοιχα) Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα µετά από φόρους (συνεχιζόµενες και διακοπείσες δραστηριότητες) ∆ιανεµηθέντα µερίσµατα Επίδραση IFRS 9 Σύνολο ιδίων κεφαλαίων λήξης χρήσης (31.12.2019 και 31.12.2018 αντίστοιχα ) 24 Απριλίου 2020 Ασπρόπυργος Ευάγγελος Ι. Πετεινός ( Α.Μ ΣΟΕΛ 14461 ) Σ.Ο.Λ Α.Ε Ορκωτών Ελεγκτών Γνώµη χωρίς επιφύλαξη- Με ουσιώδη αβεβαιότητα που σχετίζεται µε τη συνέχιση της δραστηριότητας ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ ( ενοποιηµένα και µη ενοποιηµένα ) Ποσά εκφρασµένα σε € ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Ιδιοχρησιµοποιούµενα ενσώµατα πάγια στοιχεία ∆ικαίωµα χρήσης Περιουσιακών στοιχείων Άυλα περιουσιακά στοιχεία Λοιπά µη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Αποθέµατα Απαιτήσεις από πελάτες Λοιπά κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Ταµειακά διαθέσιµα και ισοδύναµα Σύνολο στοιχείων ενεργητικού από διακοπτόµενες δραστηριότητες ΣΥΝΟΛΟ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ Ι∆ΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Μετοχικό κεφάλαιο (15.842.391 ονοµ.µετ. των 1,51€) Λοιπά στοιχεία ιδίων κεφαλαίων Σύνολο ιδίων κεφαλαίων ιδιοκτητών µητρικής (α) Μη ελέγχουσες συµµετοχές (β) Σύνολο ιδίων κεφαλαίων (γ) = (α)+(β) Μακροπρόθεσµες δανειακές υποχρεώσεις Προβλέψεις / Λοιπές µακροπρόθεσµες υποχρεώσεις Βραχυπρόθεσµες δανειακές υποχρεώσεις Λοιπές βραχυπρόθεσµες υποχρεώσεις Σύνολο στοιχείων παθητικού από διακοπτόµενες δραστηριότητες Σύνολο υποχρεώσεων (δ) ΣΥΝΟΛΟ Ι∆ΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ (γ)+(δ) Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2019 31/12/2018 71.966.962,53 76.376.146,99 1.960.144,61 0,00 1.409.200,20 1.529.233,80 130.333,80 804.357,31 5.156.701,70 11.183.782,47 9.134.434,69 19.300.184,07 6.505.813,93 8.606.631,31 1.304.230,47 4.077.385,84 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2019 31/12/2018 1.265.000,76 1.306.392,40 0,00 0,00 0,00 0,00 36.136.485,97 41.575.068,21 0,00 0,00 129.238,68 81.025,68 969.387,09 801.479,11 54.798,09 14.881,20 17.235.327,81 0,00 114.803.149,74 121.877.721,79 0,00 38.554.910,59 0,00 43.778.846,60 23.922.010,41 23.922.010,41 -72.396.554,36 -51.666.403,22 -48.474.543,95 -27.744.392,81 988.076,72 1.099.619,83 -47.486.467,23 -26.644.772,98 1.442.050,83 1.657.643,32 8.632.823,91 6.450.503,14 116.126.629,45 117.834.336,07 28.405.435,27 22.580.012,24 23.922.010,41 -911.708,99 23.010.301,42 0,00 23.010.301,42 0,00 114.347,74 40.845,43 15.389.416,00 23.922.010,41 4.545.626,65 28.467.637,06 0,00 28.467.637,06 40.187,69 81.743,87 61.802,23 15.127.475,75 7.682.677,51 0,00 162.289.616,97 148.522.494,77 114.803.149,74 121.877.721,79 0,00 15.544.609,17 38.554.910,59 0,00 15.311.209,54 43.778.846,60 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΣΥΝΟΛΙΚΩΝ ΕΣΟ∆ΩΝ ( ενοποιηµένα και µη ενοποιηµένα ) Ποσά εκφρασµένα σε € Κύκλος εργασιών Μικτά κέρδη / (ζηµιές) Κέρδη / (ζηµιές) προ φόρων, χρηµατοδοτικών και επενδυτικών αποτελεσµάτων ( ΕΒΙΤ ) Κέρδη / (ζηµιές) προ φόρων συνεχιζόµενης δραστηριότητας Κέρδη / (ζηµιές) µετά από φόρους συνεχιζόµενης δραστηριότητας Κέρδη / (ζηµιές) µετά από φόρους διακοπτόµενης δραστηριότητας Κέρδη / (ζηµιές) µετά από φόρους συνεχιζόµενης και διακοπτόµενης δραστηριότητας (Α) Κέρδη /-Ιδιοκτήτες µητρικής Κέρδη /-Μη ελέγχουσες συµµετοχές Λοιπά συνολικά έσοδα µετά από φόρους ( Β ) Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα µετά από φόρους (Α)+(Β) Κέρδη /-Ιδιοκτήτες µητρικής Κέρδη /-Μη ελέγχουσες συµµετοχές Κέρδη µετά από φόρους ανά µετοχή–βασικά(σε €) Από συνεχιζόµενες δραστηριότητες Από διακοπτόµενες δραστηριότητες Κέρδη / (ζηµιές) προ φόρων, χρηµατοδοτικών,επενδυτικών αποτελεσµάτων και συνολικών αποσβέσεων συνεχιζόµενης δραστηριότητας (EBITDA ) Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1-31/12/2019 1/1-31/12/2018 7.031.699,79 8.186.326,47 602.138,21 709.689,73 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1-31/12/2019 1/1-31/12/2018 1.039.538,17 888.930,35 433.685,32 319.154,02 -4.679.384,83 -7.743.081,71 11.678,60 -53.488,27 -18.764.901,15 -13.424.414,43 -5.413.725,60 -5.163.280,91 -21.745.024,21 -14.368.972,71 -5.450.058,38 -5.157.463,12 929.552,60 1.468.980,80 0,00 0,00 -20.815.471,61 -20.704.053,13 -111.418,48 -26.222,64 -20.841.694,25 -20.730.151,14 -111.543,11 -1,3069 -1,3656 0,0587 -12.899.991,91 -12.852.266,62 -47.725,29 -4.298.188,05 -17.198.179,96 -17.012.035,00 -186.144,97 -0,8113 -0,9555 0,1442 -5.450.058,38 -5.450.058,38 0,00 -7.277,26 -5.457.335,64 -5.457.335,64 0,00 -0,3440 -0,3440 0,0000 -5.157.463,12 -5.157.463,12 0,00 -2.630,71 -5.160.093,83 -5.160.093,83 0,00 -0,3255 -0,3255 0,0000 -1.948.648,04 -4.927.759,13 53.710,56 -22.352,24 Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1-31/12/2019 1/1-31/12/2018 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1-31/12/2019 1/1-31/12/2018 -26.644.772,98 -8.293.963,81 28.467.637,06 33.627.730,89 -20.841.694,25 0,00 -17.198.179,96 -300.000,00 -5.457.335,64 0,00 -5.160.093,83 0,00 0,00 -47.486.467,23 -852.629,21 -26.644.772,98 0,00 23.010.301,42 0,00 28.467.637,06 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΑΜΕΙΑΚΩΝ ΡΟΩΝ ( ενοποιηµένα και µη ενοποιηµένα ) Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ποσά εκφρασµένα σε € Έµµεση µέθοδος 1/1-31/12/2019 1/1-31/12/2018 1/1-31/12/2019 1/1-31/12/2018 Λειτουργικές δραστηριότητες : Αποτελέσµατα προ φόρων (συνεχιζόµενες δραστηριότητες) -17.835.348,55 -11.955.433,63 -5.413.725,60 -5.163.280,91 Πλέον / µείον προσαρµογές για : Αποσβέσεις 2.730.736,79 2.815.322,58 42.031,96 31.136,03 Προβλέψεις 217.892,84 -1.134.581,15 5.437.151,41 5.109.033,24 Λοιπές προσαρµογές -35.452,08 -13.595,49 -10.523,95 617,29 Αποτελέσµατα(έσοδα,έξοδα,κέρδη και ζηµιές) επενδυτικής δραστηριότητας : Ζηµία / (κέρδη) από εκποίηση παγίων -5.941,81 -5.008,49 0,00 0,00 Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα 7.108.700,61 6.092.633,01 5.540,13 9.848,58 Πλέον / µείον προσαρµογές για µεταβολές λογ/σµών κεφαλαίου κινήσεως ή που σχετίζονται µε τις λειτουργικές δραστηριότητες : Μείωση / (αύξηση) αποθεµάτων -239.044,88 -1.042.990,26 0,00 0,00 Μείωση / (αύξηση) απαιτήσεων 3.588.067,51 7.216.323,60 -215.172,37 -196.968,85 (Μείωση)/αύξηση υποχρεώσεων (πλην δανειακών) 6.294.227,89 4.635.377,94 261.940,25 359.452,28 Μείον : Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα καταβεβληµένα -672.840,83 -6.092.633,01 -5.540,13 -9.848,58 Καταβεβληµένοι φόροι -93.466,93 -93.903,13 0,00 0,00 Σύνολο εισροών / ( εκροών ) από λειτουργικές δραστηριότητες ( α ) 1.057.530,56 421.511,97 101.701,70 139.989,08 Επενδυτικές δραστηριότητες : Αγορά ενσωµάτων και άϋλων παγίων στοιχείων -161.321,53 -132.615,55 -640,32 -64.280,00 Εισπράξεις από πωλήσεις ενσωµάτων και άυλων παγίων στοιχείων 13.400,00 25.200,50 0,00 0,00 Σύνολο εισροών / ( εκροών ) από επενδυτικές δραστηριότητες ( β ) -147.921,53 -107.415,05 -640,32 -64.280,00 Χρηµατοδοτικές δραστηριότητες : Εισπράξεις από εκδοθέντα / αναληφθέντα δάνεια 0,00 207.969,66 0,00 0,00 Εξοφλήσεις δανείων -911.834,35 -511.826,81 -61.144,49 -85.166,34 Εξοφλήσεις υποχρεώσεων από χρηµατοδοτικές µισθώσεις (χρεολύσια ) -375.411,84 -348.367,19 0,00 0,00 Μερίσµατα πληρωθέντα 0,00 -300.000,00 0,00 0,00 Μείωση µακροπρόθεσµων υποχρεώσεων -93.121,00 -93.121,00 0,00 0,00 Σύνολο εισροών / ( εκροών ) από χρηµατοδοτικές δραστηριότητες ( γ ) -1.380.367,19 -1.045.345,34 -61.144,49 -85.166,34 Καθαρή αύξηση / (µείωση) στα ταµειακά διαθέσιµα & ισοδύναµα χρήσης (α)+(β)+(γ) -470.758,16 -731.248,42 39.916,89 -9.457,26 Ταµειακά διαθέσιµα και ισοδύναµα έναρξης χρήσης 4.077.385,84 4.808.634,26 14.881,20 24.338,46 Μείον: ταµειακές ροές λήξης διακοπτόµενης δραστηριότητας 2.302.397,21 0,00 0,00 0,00 Ταµειακά διαθέσιµα και ισοδύναµα λήξης χρήσης 1.304.230,47 4.077.385,84 54.798,09 14.881,20 ΠΡΟΣΘΕΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 1. Οι εταιρείες του Οµίλου µε τις αντίστοιχες διευθύνσεις τους, τα ποσοστά µε τα οποία ο Όµιλος συµµετέχει στο µετοχικό τους κεφάλαιο καθώς και η µέθοδος ενσωµάτωσης τους στις ενοποιηµένες οικονοµικές καταστάσεις της περιόδου από 01.01.2019 έως την 31.12.2019, παρατίθενται αναλυτικά στη σηµείωση 1 των Ετήσιων Οικονοµικών Καταστάσεων. Επίσης δεν έχει επέλθει κανένα γεγονός το οποίο να συνιστά διακοπτόµενη εκµετάλλευση. 2. Οι ανέλεγκτες φορολογικά χρήσεις της Εταιρείας και των εταιρειών του Οµίλου παρατίθενται στη σηµείωση 20 των Ετήσιων Οικονοµικών Καταστάσεων. 3. Επί των παγίων στοιχείων θυγατρικών εταιρειών υφίστανται προσηµειώσεις υποθηκών, € 94.479.000 για τον όµιλο και € 1.000.000 για την εταιρεία. Υφίσταται επίσης ενεχυρίαση κυµαινόµενης ασφάλειας επί αποθεµάτων θυγατρικής € 6.266.126 καθώς επίσης ενέχυρο επί λογαριασµών κατάθεσης θυγατρικών εταιρειών συνολικού ποσού € 420.182 και ενεχυρίαση κινητών πραγµάτων θυγατρικής € 1.900.000, για εξασφάλιση συνολικών δανειακών υποχρεώσεων ύψους 122.279.199 €. 4. ∆εν υπάρχουν επίδικες ή υπό διαιτησία διαφορές δικαστικών ή διοικητικών οργάνων που ενδέχεται να έχουν σηµαντική επίπτωση στην οικονοµική κατάσταση της εταιρείας και του Οµίλου. 5. Ο αριθµός του απασχολούµενου προσωπικού την 31.12.2019 είναι 94 άτοµα για τον όµιλο και 7 άτοµα για την Εταιρεία. Ο αριθµός του απασχολούµενου προσωπικού την 31.12.2018 ήταν 100 άτοµα για τον Όµιλο και 5 άτοµα για την Εταιρεία. 6. Οι κατωτέρω συναλλαγές αφορούν συναλλαγές µε συνδεδεµένα µέρη την 31.12.2019, κατά την έννοια του ∆ΛΠ 24 : Ποσά εκφρασµένα σε Ευρώ Όµιλος Εταιρεία α) Έσοδα 107.914,46 1.285.242,18 β) Έξοδα 150.064,69 6.633,56 γ) Απαιτήσεις 5.256.291,85 950.422,68 δ) Υποχρεώσεις 12.579,09 15.225.303,48 ε) Συναλλαγές και αµοιβές διευθυντικών στελεχών και µελών της διοίκησης 680.323,16 680.323,16 στ) Απαιτήσεις από διευθυντικά στελέχη και µέλη της διοίκησης 0,00 0,00 ζ) Υποχρεώσεις προς διευθυντικά στελέχη και µέλη της διοίκησης 0,00 0,00 7. Τα κέρδη ανά µετοχή υπολογίσθηκαν βάσει των κερδών, µετά από φόρους και µη ελέγχουσες συµµετοχές, επί του σταθµισµένου µέσου όρου του αριθµού των µετοχών της εταιρείας. 8. Η εταιρεία την 31.12.2019 δεν κατέχει ίδιες µετοχές . 9. Για την κατάρτιση των ανωτέρω Ετήσιων Οικονοµικών Καταστάσεων της 31.12.2019 τηρήθηκαν οι λογιστικές αρχές των οικονοµικών καταστάσεων της 31.12.2018. ∆εν υπάρχουν µεταβολές στις λογιστικές µεθόδους και εκτιµήσεις σε σχέση µε την αντίστοιχη περίοδο της προηγούµενης χρήσης. 10. Οι καθαρές επενδύσεις για αγορά παγίων στοιχείων στην περίοδο 1/1-31/12/2019, ανήλθαν στο ποσό των 161.321,53 € για τον Όµιλο και 640,32 € για την Εταιρεία. 11. Οι ανωτέρω οικονοµικές καταστάσεις ενεκρίθησαν από το ∆ιοικητικό Συµβούλιο της εταιρείας την 24η Απριλίου 2020. 12. Τα ποσά και η φύση των λοιπών συνολικών εσόδων µετά από φόρους για τον Όµιλο και την Εταιρεία έχουν ως εξής: Εταιρεία Όµιλος 31/12/2019 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2018 Ζηµία από αναπροσαρµογή παγίων 0,00 -4.285.466,28 0,00 0,00 Αναλογιστικά κέρδη (ζηµίες) σε προγράµ. Καθορ. Παροχών -26.222,64 -21.075,28 -7.277,26 -2.630,71 Αντισταθµίσεις ταµειακών ροών 0,00 8.353,51 0,00 0,00 13. Η ουσιώδης αβεβαιότητα που σχετίζεται µε τη συνέχιση της δραστηριότητας αφορά το σύνολο των βραχυπρόθεσµων υποχρεώσεων του οµίλου και της εταιρείας που υπερβαίνουν το σύνολο των κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων κατά 122.431 χιλ. ευρώ και 14.277 χιλ. ευρώ αντίστοιχα. Αποτέλεσµα αυτού είναι να αυξάνεται ο κίνδυνος ο όµιλος και η εταιρεία να µην µπορέσει να αποπληρώσει µέρος των συµβατικών υποχρεώσεων κατά τη συνήθη πορεία της επιχειρηµατικής δραστηριότητας. Βασική συµµετοχή στη διαµόρφωση του αρνητικού κεφαλαίου κίνησης σε ότι αφορά τον όµιλο έχουν τα βραχυπρόθεσµα δάνεια, τα ληξιπρόθεσµα µακροπρόθεσµα δάνεια πληρωτέα στην επόµενη χρήση και οι ληξιπρόθεσµοι τόκοι δανείων, τα οποία την 31/12/2019 ανέρχονται σε 142.335 χιλ. ευρώ, ενώ σε ότι αφορά την εταιρεία η βραχυπρόθεσµη υποχρέωση της σε θυγατρική, η οποία την 31/12/2019 ανέρχεται σε 15.225 χιλ. ευρώ. Η διοίκηση του οµίλου, λαµβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω και τις λοιπές πληροφορίες που αναλύονται στην σηµείωση 4.1 των οικονοµικών καταστάσεων, εκτιµά ότι ο όµιλος θα µπορεί να συνεχίσει κατά το προσεχές 12µηνο την λειτουργία του δεδοµένου ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις µε τις πιστώτριες τράπεζες για την διευθέτηση των τραπεζικών δανείων του οµίλου. Ασπρόπυργος 24 Απριλίου 2020 Ο Πρόεδρος ∆.Σ Ο ∆ιευθύνων Σύµβουλος Ο ∆ιευθυντής Λογιστηρίου Παναγιώτης Μπήτρος Α∆Τ ΑΒ 336187 Ιωάννης Μπήτρος Α∆Τ AB 049848 Θεόδωρος Κόκκορης Α∆Τ ΑΕ 524378

Περίληψη: Τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε : 1. Παναγιώτης Μπήτρος του Ιωάννη , κάτοικος Εκάλης Αττικής, οδός Πάρνηθος και Πινδάρου αρ. 1 Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου 2. Ιωάννης Μπήτρος του Παναγιώτη , κάτοικος Διονύσου Αττικής, οδός Αρμονίας και Βερόης αρ. 10 , Διευθύνων Σύμβουλος 3. Πελαγία σύζυγος Παναγιώτη Μπήτρου, κάτοικος Εκάλης Αττικής, οδός Πάρνηθος και Πινδάρου αρ. 1 Αντιπρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου υπό την ως άνω ιδιότητά μας, ειδικώς προς τούτο ορισθέντες από το Διοικητικό Συμβούλιο της Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ, (εφεξής η ΄΄ Εταιρεία ΄΄ ή ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε) δηλώνουμε και βεβαιώνουμε με την παρούσα ότι εξ όσων γνωρίζουμε : (α) οι ετήσιες ατομικές και ενοποιημένες ετήσιες οικονομικές καταστάσεις της ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε για την περίοδο 01/01/2019 – 31/12/2019, οι οποίες καταρτίστηκαν σύμφωνα με τα ισχύοντα λογιστικά πρότυπα , απεικονίζουν κατά τρόπο αληθή τα στοιχεία του ενεργητικού και του παθητικού, την καθαρή θέση και τα αποτελέσματα χρήσεως του Ομίλου και της Εταιρείας, καθώς και των επιχειρήσεων που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο. (β) η ετήσια έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας απεικονίζει κατά τρόπο αληθή την εξέλιξη, τις επιδόσεις και τη θέση της ΜΠΗΤΡΟΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΙΚΗ Α.Ε, καθώς και των επιχειρήσεων που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο, συμπεριλαμβανομένης της περιγραφής των κυριότερων κινδύνων και αβεβαιοτήτων που αντιμετωπίζουν. Ασπρόπυργος Αττικής 24 Απριλίου 2020 Οι δηλούντες, Ο Πρόεδρος Δ.Σ Παναγιώτης Ι. Μπήτρος ΑΔΤ ΑΒ 336187/14.07.2006 Η Αντιπρόεδρος Ο Διευθύνων Σύμβουλος Πελαγία συζ. Π. Μπήτρου Ιωάννης Π. Μπήτρος