ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) GIAILIDOU DD Digitally signed by GIAILIDOU D D Date: 2020.04.30 11:20:50 +03'00' ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. ΑΡ. Γ.Ε.ΜΗ. 51520819000 Έδρα : Αδριανή Δράμας Τ.Κ. 661 00 ΕΤΗΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ περιόδου 1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019 σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς 1 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) ΕΤΗΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ η η (ΠΕΡΙΟΔΟΥ ΑΠΟ 1 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ ΕΩΣ 31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2019) Η παρούσα Ετήσια Οικονομική Έκθεση, συντάσσεται σύμφωνα με το ν. 3556/2007 και τις επ’ αυτού εκδοθείσες Αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και περιλαμβάνει : Τις δηλώσεις των εκπροσώπων του Δ.Σ. , Την Έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου, Την Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή , Τις Ετήσιες οικονομικές καταστάσεις , Τις σημειώσεις επί των οικονομικών καταστάσεων , Τις πληροφορίες του άρθρου 10 Ν. 3401/2005 . Βεβαιώνεται ότι οι συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες Οικονομικές Καταστάσεις είναι εκείνες που εγκρίθηκαν από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ ΑΕ στις 4 Μαίου 2020 και έχουν δημοσιοποιηθεί με την ανάρτηση τους στο δικτυακό τόπο της εταιρείας, στη διεύθυνση www.domainelazaridi.gr. Για την εταιρία Κτήμα Κώστα Λαζαρίδη A.E. Ιουλία Λαζαρίδου Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου & Διευθύνουσα Σύμβουλος 2 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Δηλώσεις Εκπροσώπων του Διοικητικού Συμβουλίου Έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή Οικονομικές Καταστάσεις - Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης - Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος - Κατάσταση μεταβολών Ιδίων Κεφαλάιων - Κατάσταση Ταμειακών Ροών Σημειώσεις επί των ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων 1. Γενικές πληροφορίες 2. Οι σημαντικές λογιστικές αρχές που χρησιμοποιεί ο Όμιλος 3. Διαχείριση χρηματοοικονομικού κινδύνου-Παράγοντες χρηματοοικονομικού κινδύνου 4. Σημαντικές λογιστικές εκτιμήσεις και κρίσεις της Διοικήσεως 5. Πληροφόρηση κατά τομέα 6. Πληροφορίες για ορισμένους λογαριασμούς των Οικονομικών Καταστάσεων 7. Πρόσθετα στοιχεία και πληροφορίες Διαθεσιμότητα Οικονομικών Καταστάσεων 3 4 30 Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή Προς τους Μετόχους της εταιρείας “ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε.” Έκθεση Ελέγχου επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Οικονομικών Καταστάσεων Γνώμη Έχουμε ελέγξει τις συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας “ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε.” (η Εταιρεία), οι οποίες αποτελούνται από την εταιρική και ενοποιημένη κατάσταση χρηματοοικονομικής θέσης της 31ης Δεκεμβρίου 2019, τις εταιρικές και ενοποιημένες καταστάσεις συνολικού εισοδήματος, μεταβολών ιδίων κεφαλαίων και ταμειακών ροών της χρήσεως που έληξε την ημερομηνία αυτή, καθώς και περίληψη σημαντικών λογιστικών αρχών και μεθόδων και λοιπές επεξηγηματικές πληροφορίες. Κατά τη γνώμη μας, οι συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις παρουσιάζουν εύλογα, από κάθε ουσιώδη άποψη, την οικονομική θέση της εταιρείας “ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε.” και της θυγατρικής αυτής (ο Όμιλος) κατά την 31η Δεκεμβρίου 2019, τη χρηματοοικονομική τους επίδοση και τις ταμειακές τους ροές για τη χρήση που έληξε την ημερομηνία αυτή σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Βάση γνώμης Διενεργήσαμε τον έλεγχό μας σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Ελέγχου (ΔΠΕ) όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία. Οι ευθύνες μας, σύμφωνα με τα πρότυπα αυτά περιγράφονται περαιτέρω στην ενότητα της έκθεσής μας “Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένωνοικονομικών καταστάσεων”. Είμαστε ανεξάρτητοι από την Εταιρεία και τις ενοποιούμενες θυγατρικές της, καθ’ όλη τη διάρκεια του διορισμού μας, σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας για Επαγγελματίες Ελεγκτές του Συμβουλίου Διεθνών Προτύπων Δεοντολογίας Ελεγκτών, όπως αυτός έχει ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία και τις απαιτήσεις δεοντολογίας που σχετίζονται με τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων στην Ελλάδα και έχουμε εκπληρώσει τις δεοντολογικές μας υποχρεώσεις σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ισχύουσας νομοθεσίας και του προαναφερόμενου Κώδικα Δεοντολογίας. Πιστεύουμε ότι τα ελεγκτικά τεκμήρια που έχουμε αποκτήσει είναι επαρκή και κατάλληλα να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου είναι εκείνα τα θέματα που, κατά την επαγγελματική μας κρίση, ήταν εξέχουσας σημασίας στον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως. Τα θέματα αυτά και οι σχετιζόμενοι κίνδυνοι ουσιώδους ανακρίβειας αντιμετωπίστηκαν στο πλαίσιο του ελέγχου των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων ως σύνολο, για τη διαμόρφωση της γνώμης μας επί αυτών και δεν εκφέρουμε ξεχωριστή γνώμη για τα θέματα αυτά. Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Αντιμετώπιση ελεγκτικού θέματος 1. Αποτίμηση αποθεμάτων Την 31.12.2019 ο Όμιλος κατείχε αποθέματα ύψους 5.191 χιλ. ευρώ ( 4.784 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) και η Εταιρεία κατείχε αποθέματα ύψους 5.076 χιλ. ευρώ ( 4.658 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) για τα οποία έχουν σχηματισθεί σωρευτικά σε προηγούμενες χρήσεις προβλέψεις απομείωσης από τον Όμιλο και την Εταιρεία ποσού 500 χιλ ευρώ. Τα αποθέματα αποτιμώνται στη χαμηλότερη τιμή μεταξύ κόστους κτήσης και καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας Αξιολογήσαμε το εύλογο των παραδοχών της Διοίκησης που εφαρμόστηκαν για την αποτίμηση της αξίας των αποθεμάτων από : - Την καταγραφή και έλεγχο των διαδικασιών και δικλίδων διαχείρισης αποθεμάτων που έχει σχεδιάσει η Διοίκηση της Εταιρείας αναφορικά με τα αποθέματα. - Την παρακολούθηση της διαδικασίας καταμέτρησης των αποθεμάτων και διενέργεια φυσικής απογραφής 31 όπως αναφέρεται στις λογιστικές πολιτικές της Εταιρείας. Η καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία είναι η εκτιμώμενη τιμή πώλησης μείον οποιαδήποτε σχετικά έξοδα πώλησης. Βάσει των ανωτέρω, η Διοίκηση της Εταιρείας προβαίνει στις κατάλληλες εκτιμήσεις ,στηριζόμενη στην κίνηση τους μέσα στην χρήση καθώς και στον προγραμματισμό για την επόμενη περίοδο. Θεωρούμε ότι η αξιολόγηση της αποτίμησης των αποθεμάτων της Εταιρείας και του Ομίλου είναι ένα από τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου γιατί τα αποθέματα αποτελούν σημαντικό στοιχείο του Ενεργητικού κυρίως λόγω των σημαντικών εκτιμήσεων και κρίσεων της Διοίκησης για τον προσδιορισμό της καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας τους. Πληροφορίες σχετικά με τις λογιστικές πολιτικές του ομίλου για τα αποθέματα και τις εκτιμήσεις που χρησιμοποιήθηκαν κατά την αξιολόγηση της αποτίμησης τους αναφέρονται στις σημειώσεις 2.12 και 6.7 της ετήσιας οικονομικής έκθεσης. - - - - στις αποθήκες της , προκειμένου να εξετάσουμε την φυσική κατάσταση των αποθεμάτων , καθώς και την πιθανή απαξίωση τους. Την διαπίστωση της μεθόδου που χρησιμοποιείται για την αποτίμηση των αποθεμάτων και εξέταση εάν έχει εφαρμοστεί ορθά. Τη σύγκριση της καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας των αποθεμάτων, η οποία προκύπτει από πωλήσεις, μετά την λήξη της περιόδου αναφοράς. Τη διενέργεια αναλυτικών διαδικασιών αναφορικά με την κίνηση των αποθεμάτων και τον εντοπισμό αποθεμάτων με χαμηλή εμπορευσιμότητα (ή κίνηση) . Την επιβεβαίωση, για δείγμα αποθεμάτων, του ορθού ̟ προσδιορισμού της τιμής κτήσης. Επιπλέον αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων στις σημειώσεις 2.12 και 6.7 της ετήσιας οικονομικής έκθεσης. 2. Ανακτησιμότητα εμπορικών απαιτήσεων Την 31.12.2019,οι εμπορικές απαιτήσεις του Ομίλου ανέρχονταν σε 3.583 χιλ. ευρώ (3.257 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) ενώ η σχετική συσσωρευμένη απομείωση ανέρχονταν σε 473 χιλ. ευρώ ( 439 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) και οι αντίστοιχες απαιτήσεις της Εταιρείας ανέρχονταν σε 3.747 χιλ. ευρώ ( 3.470 χιλ. ευρώ την 31.12.2018) ενώ η σχετική συσσωρευμένη απομείωση ανέρχονταν σε 457 χιλ. ευρώ ( 427 χιλ. ευρώ την 31.12.2018). Οι εμπορικές απαιτήσεις του Ομίλου και της Εταιρείας περιλαμβάνουν κυρίως απαιτήσεις από πελάτες χονδρικής . Ο Όμιλος και η Εταιρεία εκτίθεται σε πιστωτικό κίνδυνο όταν οι πελάτες αδυνατούν να ανταπεξέλθουν στις συμβατικές τους υποχρεώσεις. Η Διοίκηση για να εκτιμήσει το ποσό της απομείωσης των εμπορικών απαιτήσεων, εφάρμοσε την απλοποιημένη προσέγγιση της παραγράφου 5.5.15 του Δ.Π.Χ.Α. 9, βάσει της οποίας , επιμετράται πάντοτε η πρόβλεψη ζημίας σε ποσό ίσο με τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες καθόλη τη διάρκεια ζωής των εμπορικών απαιτήσεων. Δεδομένης της σημαντικότητας του θέματος και του επιπέδου της κρίσης και των εκτιμήσεων που απαιτήθηκαν, θεωρούμε πως αυτό αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου. Πληροφορίες σχετικά με τις λογιστικές πολιτικές για τις εμπορικές απαιτήσεις και τις εκτιμήσεις που χρησιμοποιήθηκαν κατά την αξιολόγηση της απομείωσης τους , αναφέρονται στις σημειώσεις 2.11 και 6.8 της ετήσιας οικονομικής έκθεσης . Οι ελεγκτικές μας διαδικασίες σχετικά με την ανακτησιμότητα των εμπορικών απαιτήσεων περιλάμβαναν, μεταξύ άλλων: - Την κατανόηση και την εξέταση των διαδικασιών πιστωτικού ελέγχου του Ομίλου καθώς και την εξέταση των βασικών δικλίδων σχετικά με τη χορήγηση πιστώσεων στους πελάτες. - Την εκτίμηση και αξιολόγηση σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9 των παραδοχών και της μεθοδολογίας που χρησιμοποιήθηκε για τον προσδιορισμό της ανακτησιμότητας των εμπορικών του απαιτήσεων . - Τον έλεγχο της ορθότητας υπολογισμού των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9. - Την εξέταση των απαντητικών επιστολών των δικηγόρων, για τον εντοπισμό περιπτώσεων εμπορικών απαιτήσεων που δεν είναι ανακτήσιμες στο μέλλον. - Την εξέταση της ληκτότητας των υπολοίπων των εμπορικών απαιτήσεων στο τέλος της χρήσης και τον εντοπισμό τυχόν οφειλετών με οικονομική αδυναμία . - Την λήψη επιβεβαιωτικών επιστολών τρίτων για ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα εμπορικών απαιτήσεων και εκτέλεση διαδικασίας μεταγενέστερης της ημερομηνίας αναφοράς των οικονομικών καταστάσεων για εισπράξεις έναντι των υπολοίπων κλεισίματος. - Την αξιολόγηση ανακτησιμότητας των υπολοίπων εξετάζοντας τα υπόλοιπα τέλους χρήσης με εισπράξεις/τακτοποιήσεις στην επόμενη χρήση. - Επιπλέον αξιολογήσαμε την επάρκεια και την καταλληλότητα των γνωστοποιήσεων στις σημειώσεις 2.11 και 6.8 της ετήσιας οικονομικής έκθεσης. Άλλες πληροφορίες 32 Η διοίκηση είναι υπεύθυνη για τις άλλες πληροφορίες. Οι άλλες πληροφορίες περιλαμβάνονται στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου, για την οποία γίνεται σχετική αναφορά στην “Έκθεση επί άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων”, στις Δηλώσειςτων Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, αλλά δεν περιλαμβάνουν τις οικονομικές καταστάσεις και την έκθεση ελέγχου επί αυτών. Η γνώμη μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων δεν καλύπτει τις άλλες πληροφορίες και δεν εκφράζουμε με τη γνώμη αυτή οποιασδήποτε μορφής συμπέρασμα διασφάλισης επί αυτών. Σε σχέση με τον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, η ευθύνη μας είναι να αναγνώσουμε τις άλλες πληροφορίες και με τον τρόπο αυτό, να εξετάσουμε εάν οι άλλες πληροφορίες είναι ουσιωδώς ασυνεπείς με τις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις ή τις γνώσεις που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχο ή αλλιώς φαίνεται να είναι ουσιωδώς εσφαλμένες. Εάν, με βάση τις εργασίες που έχουμε εκτελέσει, καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει ουσιώδες σφάλμα σε αυτές τις άλλες πληροφορίες, είμαστε υποχρεωμένοι να αναφέρουμε το γεγονός αυτό. Δεν έχουμε τίποτα να αναφέρουμε σχετικά με το θέμα αυτό. Ευθύνες της διοίκησης και των υπευθύνων για τη διακυβέρνηση επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων Η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση και εύλογη παρουσίαση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα ΔΠΧΑ όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως και για εκείνες τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που η διοίκηση καθορίζει ως απαραίτητες, ώστε να καθίσταται δυνατή η κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων απαλλαγμένων από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος. Κατά την κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, η διοίκηση είναι υπεύθυνη για την αξιολόγηση της ικανότητας της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους, γνωστοποιώντας όπου συντρέχει τέτοια περίπτωση, τα θέματα που σχετίζονται με τη συνεχιζόμενη δραστηριότητα και τη χρήση της λογιστικής αρχήςτης συνεχιζόμενης δραστηριότητας, εκτός και εάν η διοίκηση είτε προτίθεται να ρευστοποιήσει την Εταιρεία και τον Όμιλο ή να διακόψει τη δραστηριότητά τους ή δεν έχει άλλη ρεαλιστική εναλλακτική επιλογή από το να προβεί σ ’αυτές τις ενέργειες. Η Επιτροπή Ελέγχου (άρθ. 44 Ν. 4449/2017) της Εταιρείας έχει την ευθύνη εποπτείας της διαδικασίας χρηματοοικονομικής αναφοράς της Εταιρείας και του Ομίλου. Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων Οι στόχοι μας είναι να αποκτήσουμε εύλογη διασφάλιση για το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, στο σύνολο τους, είναι απαλλαγμένες από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος και να εκδώσουμε έκθεση ελεγκτή, η οποία περιλαμβάνει τη γνώμη μας. Η εύλογη διασφάλιση συνιστά διασφάλιση υψηλού επιπέδου, αλλά δεν είναι εγγύηση ότι ο έλεγχος που διενεργείται σύμφωνα με τα ΔΠΕ, όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, θα εντοπίζει πάντα ένα ουσιώδες σφάλμα, όταν αυτό υπάρχει. Σφάλματα δύναται να προκύψουν από απάτη ή από λάθος και θεωρούνται ουσιώδη όταν, μεμονωμένα ή αθροιστικά, θα μπορούσε εύλογα να αναμένεται ότι θα επηρέαζαν τις οικονομικές αποφάσεις των χρηστών, που λαμβάνονται με βάση αυτές τις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις. Ως καθήκον του ελέγχου, σύμφωνα με τα ΔΠΕ όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, ασκούμε επαγγελματική κρίση και διατηρούμε επαγγελματικό σκεπτικισμό καθ’ όλη τη διάρκεια του ελέγχου. Επίσης: 33 Εντοπίζουμε και αξιολογούμε τους κινδύνους ουσιώδους σφάλματος στις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος, σχεδιάζοντας και διενεργώντας ελεγκτικές διαδικασίες που ανταποκρίνονται στους κινδύνους αυτούς και αποκτούμε ελεγκτικά τεκμήρια που είναι επαρκή και κατάλληλα για να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Ο κίνδυνος μη εντοπισμού ουσιώδους σφάλματος που οφείλεται σε απάτη είναι υψηλότερος από αυτόν που οφείλεται σε λάθος, καθώς η απάτη μπορεί να εμπεριέχει συμπαιγνία, πλαστογραφία, εσκεμμένες παραλείψεις, ψευδείς διαβεβαιώσεις ή παράκαμψη των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου. Κατανοούμε τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που σχετίζονται με τον έλεγχο, με σκοπό το σχεδιασμό ελεγκτικών διαδικασιών κατάλληλων για τις περιστάσεις, αλλά όχι με σκοπό τη διατύπωση γνώμης επί της αποτελεσματικότητας των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου της Εταιρείας και του Ομίλου. Αξιολογούμε την καταλληλότητα των λογιστικών αρχών και μεθόδων που χρησιμοποιήθηκαν και το εύλογο των λογιστικών εκτιμήσεων και των σχετικών γνωστοποιήσεων που έγιναν από τη διοίκηση. Αποφαινόμαστε για την καταλληλότητα της χρήσεως από τη διοίκηση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας και με βάση τα ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτήθηκαν για το εάν υπάρχει ουσιώδης αβεβαιότητα σχετικά με γεγονότα ή συνθήκες που μπορεί να υποδηλώνουν ουσιώδη αβεβαιότητα ως προς την ικανότητα της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους. Εάν συμπεράνουμε ότι υφίσταται ουσιώδης αβεβαιότητα, είμαστε υποχρεωμένοι στην έκθεση ελεγκτή να επιστήσουμε την προσοχή στις σχετικές γνωστοποιήσεις των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων ή εάν αυτές οι γνωστοποιήσεις είναι ανεπαρκείς να διαφοροποιήσουμε τη γνώμη μας. Τα συμπεράσματά μας βασίζονται σε ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτώνται μέχρι την ημερομηνία της έκθεσης ελεγκτή. Ωστόσο, μελλοντικά γεγονότα ή συνθήκες ενδέχεται να έχουν ως αποτέλεσμα η Εταιρεία και ο Όμιλος να παύσουν να λειτουργούν ως συνεχιζόμενη δραστηριότητα. Αξιολογούμε τη συνολική παρουσίαση, τη δομή και το περιεχόμενο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων των γνωστοποιήσεων, καθώς και το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις απεικονίζουν τις υποκείμενες συναλλαγές και τα γεγονότα με τρόπο που επιτυγχάνεται η εύλογη παρουσίαση. Αποκτούμε επαρκή και κατάλληλα ελεγκτικά τεκμήρια αναφορικά με την χρηματοοικονομική πληροφόρηση των οντοτήτων ή των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων εντός του Ομίλου για την έκφραση γνώμης επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων. Είμαστε υπεύθυνοι για την καθοδήγηση, την επίβλεψη και την εκτέλεση του ελέγχου της Εταιρείας και των θυγατρικών της. Παραμένουμε αποκλειστικά υπεύθυνοι για την ελεγκτική μας γνώμη. Μεταξύ άλλων θεμάτων, κοινοποιούμε στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, το σχεδιαζόμενο εύρος και το χρονοδιάγραμμα του ελέγχου, καθώς και σημαντικά ευρήματα του ελέγχου, συμπεριλαμβανομένων όποιων σημαντικών ελλείψεων στις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου εντοπίζουμε κατά τη διάρκεια του ελέγχου μας. Επιπλέον, δηλώνουμε προς τους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση ότι έχουμε συμμορφωθεί με τις σχετικές απαιτήσεις δεοντολογίας περί ανεξαρτησίας και γνωστοποιούμε προς αυτούς όλες τις σχέσεις και άλλα θέματα που μπορεί εύλογα να θεωρηθεί ότι επηρεάζουν την ανεξαρτησία μας και τα σχετικά μέτρα προστασίας, όπου συντρέχει περίπτωση. Από τα θέματα που γνωστοποιήθηκαν στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, καθορίζουμε τα θέματα εκείνα που ήταν εξέχουσας σημασίας για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως και ως εκ τούτου αποτελούν τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου. Έκθεση επί άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων 1. Έκθεση Διαχείρισης Διοικητικού Συμβουλίου 34 Λαμβάνοντας υπόψη ότι η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση της Έκθεσης Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου και της Δήλωσης Εταιρικής Διακυβέρνησης που περιλαμβάνεται στην έκθεση αυτή, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 5 του άρθρου 2 του Ν. 4336/2015 (μέρος Β), σημειώνουμε ότι: α) Στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου περιλαμβάνεται δήλωση εταιρικής διακυβέρνησης, η οποία παρέχει τα πληροφοριακά στοιχεία που ορίζονται στο άρθρο 152 του Ν. 4548/2018. β) Κατά τη γνώμη μας η Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου έχει καταρτισθεί σύμφωνα με τις ισχύουσες νομικές απαιτήσεις των άρθρων 150 και 153 και της παραγράφου 1 (περιπτώσεις γ’ και δ’) του άρθρου 152 του Ν. 4548/2018 και το περιεχόμενο αυτής αντιστοιχεί με τις συνημμένες οικονομικές καταστάσεις της χρήσεως που έληξε την 31.12.2019. γ) Με βάση τη γνώση που αποκτήσαμε κατά το έλεγχό μας, για την εταιρεία «ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε.» και το περιβάλλον της, δεν έχουμε εντοπίσει ουσιώδεις ανακρίβειες στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού της Συμβουλίου. 2. Συμπληρωματική Έκθεση προς την Επιτροπή Ελέγχου Η γνώμη μας επί των συνημμένων εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων είναι συνεπής με τη Συμπληρωματική Έκθεσή μας προς την Επιτροπή Ελέγχου της Εταιρείας, που προβλέπεται από το άρθρο 11 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014. 3. Παροχή μη ελεγκτικών υπηρεσιών Δεν παρείχαμε στην Εταιρεία και την θυγατρική της μη ελεγκτικές υπηρεσίες που απαγορεύονται σύμφωνα με το άρθρο 5 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014 ή λοιπές επιτρεπόμενες μη ελεγκτικές υπηρεσίες. 4. Διορισμός Ελεγκτή Διοριστήκαμε για πρώτη φορά ως Ορκωτοί Ελεγκτές Λογιστές της Εταιρείας με την από 23/7/1998 απόφαση της ετήσιας τακτικής γενικής συνέλευσης των μετόχων. Έκτοτε ο διορισμός μας έχει αδιαλείπτως ανανεωθεί για μια συνολική περίοδο 22 ετών με βάση τις κατ’ έτος λαμβανόμενες αποφάσεις της τακτικής γενικής συνέλευσης. Αθήνα, 5 Μαίου 2020 ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΖΙΜΠΡΑΓΟΣ Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής Α.Μ. ΣΟΕΛ 14981 ΣΟΛ Α.Ε. ΜέλοςΔικτύουCroweGlobal Φωκ. Νέγρη 3, 11 257 Αθήνα Α.Μ. ΣΟΕΛ 125 35 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) I. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ Ο Όμιλος ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Ιδιοχρησιμοποιούμενα ενσώματα πάγια στοιχεία Σημ. Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 6.1 26.885.308,26 24.777.574,53 26.885.308,26 24.777.465,67 6.2 2.042.424,71 2.087.617,67 2.042.424,71 2.087.617,67 Δικαιώματα χρήσης παγίων 6.3 117.118,74 0,00 117.118,74 0,00 Βιολογικά περιουσιακά στοιχεία 6.4 520.000,00 360.000,00 520.000,00 360.000,00 Άϋλα περιουσιακά στοιχεία 6.5 41.315,46 2.309,06 41.315,46 2.309,06 Επενδύσεις σε θυγατρικές επιχειρήσεις Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω λοιπών εισοδημάτων 6.6 0,00 0,00 10.000,00 10.000,00 9.865,97 9.865,97 9.865,97 9.865,97 Επενδύσεις σε ακίνητα Άλλες μακροπρόθεσμες απαιτήσεις 14.673,51 13.245,24 14.673,51 13.245,24 29.630.706,65 27.250.612,47 29.640.706,65 27.260.503,61 Κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία Αποθέματα 6.7 4.690.785,91 4.284.184,34 4.576.432,08 4.157.685,25 Πελάτες και λοιπές εμπορικές απαιτήσεις 6.8 3.110.129,09 2.817.885,34 3.289.192,11 3.042.847,11 Λοιπές απαιτήσεις 6.9 767.325,03 610.342,70 721.014,62 551.485,02 Ταμιακά διαθέσιμα και ισοδύναμα 6.10 4.594.594,35 813.837,61 4.575.910,18 778.582,67 13.162.834,38 8.526.249,99 13.162.548,99 8.530.600,05 42.793.541,03 35.776.862,46 42.803.255,64 35.791.103,66 6.486.289,92 Σύνολο Περιοσυσιακων Στοιχείων ΙΔΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΙΔΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ Μετοχικό Κεφάλαιο 6.11 6.486.289,92 6.486.289,92 6.486.289,92 Υπέρ το άρτιο 6.11 3.648.384,39 3.648.384,39 3.648.384,39 3.648.384,39 8.040.955,00 7.060.235,04 8.040.955,00 7.060.235,04 Λοιπά αποθεματικά Αποτελέσματα εις νέον Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων 7.878.325,96 6.918.053,74 7.919.145,65 6.971.550,55 26.053.955,27 24.112.963,09 26.094.774,96 24.166.459,90 ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Δάνεια 6.12 9.998.996,00 6.489.000,00 9.998.996,00 6.489.000,00 Αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος Προβλέψεις για παροχές στους εργαζόμενους 6.13 1.427.438,04 875.282,08 1.433.860,41 875.413,74 6.14 164.125,00 156.176,00 164.125,00 156.176,00 Υποχρεώσεις μισθώσεων 6.3 94.727,76 0,00 94.727,76 0,00 Επιχορηγήσεις περιουσιακών στοιχείων 6.15 1.515.481,38 1.523.269,82 1.515.481,38 1.523.269,82 13.200.768,18 9.043.727,90 13.207.190,55 9.043.859,56 2.063.380,21 1.920.171,47 2.025.852,76 1.880.784,20 47.174,14 0,00 47.174,14 0,00 1.404.004,00 700.000,00 1.404.004,00 700.000,00 Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις 6.16 Τρέχων φόρος εισοδήματος Βραχυπρόθεσμα δάνεια 6.12 Υποχρεώσεις μισθώσεων 6.3 Σύνολο υποχρεώσεων Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων και Υποχρεώσεων 24.259,23 0,00 24.259,23 0,00 3.538.817,58 2.620.171,47 3.501.290,13 2.580.784,20 16.739.585,76 11.663.899,37 16.708.480,68 11.624.643,76 42.793.541,03 35.776.862,46 42.803.255,64 35.791.103,66 36 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) ΙΙ. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ Ο Όμιλος Σημ. Πωλήσεις Κόστος πωλήσεων 6.17 Μικτό κέρδος Η Εταιρεία 1.1-31.12.2019 1.1-31.12.2018 1.1-31.12.2019 1.1-31.12.2018 13.176.199,60 11.147.076,63 13.055.187,35 11.066.322,43 -7.738.830,81 -6.614.920,02 -7.704.306,71 -6.607.282,20 5.437.368,79 4.532.156,61 5.350.880,64 4.459.040,23 Επιμέτρηση βιολογικής (γεωργικής) παραγωγής στην εύλογη αξία 6.18 2.280.247,67 1.537.589,20 2.280.247,67 1.537.589,20 Δαπάνες ανάπτυξης βιολογικής (γεωργικής) παραγωγής 6.19 -2.120.247,67 -1.492.160,38 -2.120.247,67 -1.492.160,38 5.597.368,79 4.577.585,43 5.510.880,64 4.504.469,05 Μικτό κέρδος από τις δραστηριότητες Άλλα έσοδα 6.20 640.775,80 641.461,13 642.171,75 641.451,18 Έξοδα διαθέσεως 6.21 -1.620.254,23 -1.769.181,94 -1.550.468,89 -1.699.569,25 Έξοδα διοικήσεως 6.22 -1.278.365,14 -1.110.990,14 -1.274.864,56 -1.104.604,46 Άλλα έξοδα 6.23 -454.551,98 -482.768,65 -449.904,06 -480.636,37 Χρηματοοικονομικά έξοδα 6.24 -339.025,98 -389.075,09 -338.254,02 -388.624,88 0,00 0,00 0,00 0,00 2.545.947,26 1.467.030,74 2.539.560,86 1.472.485,27 -600.879,91 344.696,27 -607.170,63 344.667,76 1.945.067,35 1.811.727,01 1.932.390,23 1.817.153,03 -5.625,00 840,00 -5.625,00 840,00 1.350,00 -210,00 1.350,00 -210,00 199,82 -33,60 199,82 -33,60 1.940.992,17 1.812.323,41 1.928.315,05 1.817.749,43 0,1080 0,1006 0,1073 0,1009 Ζημία από απομείωση ακινήτων Κέρδη προ φόρων Φόρος εισοδήματος 6.25 Κέρδη μετά από φόρους (Α) Λοιπά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Β) Στοιχεία που δεν θα ανακατατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα Επαναεπιμετρήσεις προγραμμάτων καθορισμένων παροχών Φόρος εισοδήματος Επίδραση από αλλαγή συντελεστή Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα μετά από φόρους (Α)+(Β) Κέρδη μετά από φόρους ανά μετοχή 6.26 37 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) ΙΙΙ. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑΒΟΛΩΝ ΙΔΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ Ο Όμιλος Υπόλοιπα 01.01.2018 Σημ. Μετοχικό κεφάλαιο 6.486.289,92 Υπέρ το άρτιο Αποθεματικά 3.648.384,39 7.060.235,04 Αλλαγή σε λογιστική πολιτική Αναπροσαρμοσμένο υπόλοιπο 1.1.2018 6.486.289,92 3.648.384,39 7.060.235,04 - Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα Αποτελέσματα εις νέον Σύνολο Καθαρής Θέσης 5.146.302,95 22.341.212,30 -40.572,62 -40.572,62 5.105.730,33 22.300.639,68 1.812.323,41 1.812.323,41 Υπόλοιπα 31.12.2018 6.486.289,92 3.648.384,39 7.060.235,04 6.918.053,74 24.112.963,09 Υπόλοιπα 01.01.2019 6.486.289,92 3.648.384,39 7.060.235,04 6.918.053,74 24.112.963,09 35.752,01 1.905.240,16 1.940.992,17 944.967,95 -944.967,95 0,00 8.040.955,00 7.878.325,95 26.053.955,26 - Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα - Μεταφορά σε λογ. αποθεματικών Υπόλοιπα 31.12.2019 6.486.289,92 3.648.384,39 38 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Η Εταιρεία Υπόλοιπα 01.01.2018 Σημ. Μετοχικό κεφάλαιο 6.486.289,92 Υπέρ το άρτιο Αποθεματικά 3.648.384,39 7.060.235,04 Αλλαγή σε λογιστική πολιτική Αναπροσαρμοσμένο υπόλοιπο 1.1.2018 6.486.289,92 3.648.384,39 7.060.235,04 - Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα Αποτελέσματα εις νέον Σύνολο Καθαρής Θέσης 5.183.460,32 22.378.369,67 -29.659,20 -29.659,20 5.153.801,12 22.348.710,47 1.817.749,43 1.817.749,43 Υπόλοιπα 31.12.2018 6.486.289,92 3.648.384,39 7.060.235,04 6.971.550,55 24.166.459,90 Υπόλοιπα 01.01.2019 6.486.289,92 3.648.384,39 7.060.235,04 6.971.550,55 24.166.459,90 35.752,01 1.892.563,04 1.928.315,05 944.967,95 -944.967,95 0,00 8.040.955,00 7.919.145,64 26.094.774,95 - Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα - Μεταφορά σε λογ. αποθεματικών Υπόλοιπα 31.12.2019 6.486.289,92 3.648.384,39 39 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΑΜΕΙΑΚΩΝ ΡΟΩΝ Ο Όμιλος Η Εταιρεία 1.1 - 31.12.2019 1.1 - 31.12.2018 1.1 - 31.12.2019 1.1 - 31.12.2018 2.545.947,26 1.467.030,74 2.539.560,86 1.472.485,27 Αποσβέσεις 1.027.602,58 923.674,14 1.027.493,72 923.490,13 Προβλέψεις 41.774,08 25.222,34 38.332,07 25.222,34 396.807,07 - 396.807,07 - Λειτουργικές δραστηριότητες Κέρδη/Ζημίες προ φόρων Πλέον / µείον προσαρµογές για: Λοιπές μη ταμιακές κινήσεις-καταστροφές παγίων Επίπτωση από επιμέτρηση βιολογικής παραγωγής στην ευλογη αξία Αναλογούσες στη χρήση επιχορηγήσεις παγίων στοιχείων (160.000,00) - (160.000,00) - (106.622,94) (270.677,57) (106.622,94) (270.677,57) Αποτελέσματα (έσοδα,έξοδα,κέρδη,ζημιές) επενδυτικής δραστηριότητας (47.218,41) 5.377,20 (47.209,39) 5.387,15 Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα 339.025,98 389.075,09 338.254,02 388.624,88 Μείωση / (αύξηση) αποθεµάτων (406.601,57) 211.938,43 (418.746,83) 218.835,60 Μείωση / (αύξηση) απαιτήσεων (581.730,63) (193.266,41) (544.937,14) (205.424,90) 205.724,98 372.602,56 207.584,79 366.047,92 Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα καταβεβληµένα (407.167,20) (496.576,59) (406.395,24) (496.126,38) Σύνολο εισροών / (εκροών) από λειτουργικές δραστηριότητες (α) 2.847.541,20 2.434.399,93 2.864.120,99 2.427.864,44 (3.470.992,79) (2.513.172,18) (3.470.992,80) (2.513.172,18) 98.834,50 302.647,89 98.834,50 302.647,89 114.182,10 34.377,84 114.182,10 34.377,84 9,02 3.208,70 - 3.198,75 (3.257.967,17) (2.172.937,75) (3.257.976,20) (2.172.947,70) 8.125.000,00 - 8.125.000,00 - (3.911.000,00) (650.000,00) (3.911.000,00) (650.000,00) (22.817,28) - (22.817,28) - Σύνολο εισροών / (εκροών) από χρηµατοδοτικές δραστηριότητες (γ) 4.191.182,72 (650.000,00) 4.191.182,72 (650.000,00) Καθαρή αύξηση / (µείωση) στα ταµειακά διαθέσιµα και ισοδύναµα περιόδου (α) + (β) + (γ) 3.780.756,75 (388.537,82) 3.797.327,51 (395.083,26) 813.837,60 1.202.375,43 778.582,67 1.173.665,93 4.594.594,35 813.837,61 4.575.910,18 778.582,67 Πλέον/ µείον προσαρµογές για µεταβολές λογαριασµών κεφαλαίου κίνησης ή που σχετίζονται με τις λειτουργικές δραστηριότητες (Μείωση) / αύξηση υποχρεώσεων (πλην τραπεζών) Μείον: Επενδυτικές δραστηριότητες Αγορά ενσώµατων και άϋλων παγίων στοιχείων Εισπραχθείσες επιχορηγήσεις παγίων περιουσιακών στοιχείων Εισπράξεις από πωλήσεις ενσώματων και άυλων πάγιων στοιχείων Τόκοι εισπραχθέντες Σύνολο εισροών / (εκροών) από επενδυτικές δραστηριότητες (β) Χρηµατοδοτικές δραστηριότητες Εισπράξεις από εκδοθέντα-αναληφθέντα δάνεια Εξοφλήσεις δανείων Εξοφλήσεις υποχρεώσεων από μισθώματα Ταµειακά διαθέσιµα και ισοδύναµα έναρξης περιόδου Ταµειακά διαθέσιµα και ισοδύναµα λήξης περιόδου 40 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Οι Σημειώσεις επί των Οικονομικών καταστάσεων που παρατίθενται στα επόμενα , αποτελούν ενιαίο και αναπόσπαστο μέρος των Οικονομικών Καταστάσεων τηςχρήσεως 2019. Σημειώσεις επί των Οικονομικών Καταστάσεων 1. Γενικές πληροφορίες Η εταιρεία «ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε.» (η ‘’ Εταιρεία ‘’) , είναι Ανώνυμη Εταιρεία εγγεγραμμένη στο Μητρώο Ανωνύμων Εταιρειών του Υπουργείου Ανάπτυξης, με Αριθμό Μητρώου 26064/06/Β/92/15 , ιδρύθηκε το έτος 1992, δραστηριοποιείται στον τομέα παραγωγής και εμφιάλωσης κρασιών και αποσταγμένων οινοπνευματωδών ποτών. Η εταιρεία ‘’ ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. ‘’ είναι εγκατεστημένη στην Αδριανή Δράμας, όπου είναι και η έδρα της και στο Καπανδρίτι Αττικής, όπου λειτουργεί με υποκατάστημα, η ηλεκτρονική διεύθυνση της στο διαδίκτυο είναι www.domaine-lazaridi.gr και είναι εισηγμένη στο Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών, (κλάδος Οικονομικής Δραστηριότητας «Ποτοποιία»). Οι ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας καλύπτουν την εταιρεία και την θυγατρική της ( Ο Όμιλος). Οι θυγατρικές είναι επιχειρήσεις πάνω στις οποίες ασκείται έλεγχος από την μητρική. οι θυγατρικές ενοποιούνται πλήρως (ολική ενοποίηση) από την ημερομηνία που αποκτάται ο έλεγχος σε αυτές και παύουν να ενοποιούνται από την ημερομηνία που παύει να υφίσταται ο έλεγχος. Δομή του Ομίλου Εταιρεία % Συμμετοχής Έδρα Μέθοδος Ενοποίησης ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Μητρική Αδριανή Δράμας Ολική Ενοποίηση ΑΜΑΛΑΓΟΣ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Ι.Κ.Ε. 100% Αδριανή Δράμας Ολική Ενοποίηση Οι συνημμένες ατομικές και ενοποιημένες Οικονομικές Καταστάσεις της 31 ης Δεκεμβρίου 2019 εγκρίθηκαν από το Διοικητικό Συμβούλιο της εταιρείας την4ηΜαίου2020. 2. Οι σημαντικές λογιστικές αρχές που χρησιμοποιεί ο όμιλος 2.1 Πλαίσιο κατάρτισης των οικονομικών καταστάσεων Οι παρούσες ετήσιες οικονομικές καταστάσεις αφορούν στη χρήση 2019 (διαχειριστική περίοδος 1 Ιανουαρίου – 31 Δεκεμβρίου 2019). Έχουν συνταχθεί με βάση την αρχή της συνεχούς επιχειρηματικής δραστηριότητας , την αρχή του δουλευμένου και σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (στο εξής ΔΠΧΑ) που εκδόθηκαν από το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων (IASB) καθώς και τις διερμηνείες τους , που εκδόθηκαν από την Επιτροπή Διερμηνειών (IFRIC) και έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση . Όλα τα αναθεωρημένα η νεοεκδοθέντα πρότυπα και διερμηνείες που έχουν εφαρμογή στον Όμιλο και ήταν σε ισχύ την 31η Δεκεμβρίου 2019, ελήφθησαν υπόψη στην έκταση που αυτά ήταν εφαρμόσιμα. Οι παρούσες οικονομικές καταστάσεις έχουν συνταχθεί σύμφωνα με την αρχή του ιστορικού κόστους, εκτός από την “ Γεωργική Παραγωγή “ (σταφύλια) της μητρικής εταιρείας και από κάποια χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία (συμμετοχικοί τίτλοι), τα οποία αποτιμήθηκαν στην εύλογη αξία τους, με τις μεταβολές τους αναγνωριζόμενες στα αποτελέσματα της χρήσεως και στην καθαρή θέση, της εταιρείας αντίστοιχα. Ησύνταξη των οικονομικών καταστάσεων της 31ης Δεκεμβρίου 2019 , έχει γίνει με τις λογιστικές αρχές που εφαρμόσθηκαν 41 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) και κατά την σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων της 31ης Δεκεμβρίου 2018με εξαίρεση την αλλαγή πολιτικών που προέκυψαν από την πρώτη εφαρμογή του ΔΠΧΑ 16 (Μισθώσεις). 2.2 Χρήση εκτιμήσεων Η κατάρτιση των οικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα ΔΠΧΑ απαιτεί τη χρήση αναλυτικών λογιστικών εκτιμήσεων και κρίσεων στη διαδικασία εφαρμογής των λογιστικών αρχών , που επηρεάζουν τα υπόλοιπα των περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων , τη γνωστοποίηση ενδεχόμενων απαιτήσεων και υποχρεώσεων κατά την ημερομηνία των οικονομικών καταστάσεων καθώς και τα παρουσιαζόμενα ποσά των εσόδων και εξόδων κατά τις υπό εξέταση χρήσεις. Παρά το γεγονός ότι οι εκτιμήσεις βασίζονται στην καλύτερη δυνατή γνώση της Διοίκησης της εταιρείας , τα πραγματικά αποτελέσματα ενδέχεται τελικά να διαφέρουν από τις εκτιμήσεις αυτές (βλέπε σχετικά και παρακάτω σημείωση υπ΄αριθμ. 4). 2.3. Νέα πρότυπα , τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες Υιοθέτηση Νέων και Αναθεωρημένων Διεθνών Προτύπων Νέα πρότυπα, τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες έχουν εκδοθεί και είναι υποχρεωτικής εφαρμογής για τις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την 1η Ιανουαρίου 2019ή μεταγενέστερα. Στην χρήση 2019 ο Όμιλος υιοθέτησε το πρότυπο ΔΠΧΑ 16. Όπου δεν αναφέρεται διαφορετικά οι άλλες τροποποιήσεις και ερμηνείες που ισχύουν για πρώτη φορά στη χρήση 2019, δεν έχουν επίδραση στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις του Ομίλου . Ο Όμιλος δεν υιοθέτησε πρόωρα πρότυπα,ερμηνείες ή τροποποιήσεις που έχουν εκδοθεί από το Σ.Δ.Λ.Π.και υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά δεν έχουν υποχρεωτικήεφαρμογή στη χρήση 2019. Πρότυπα και Διερμηνείες υποχρεωτικά για την τρέχουσα οικονομική χρήση 2019 ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις» Στις 13 Ιανουαρίου 2016 το ΣΔΛΠ εξέδωσε το ΔΠΧΑ 16 το οποίο και αντικαθιστά το ΔΛΠ 17 και τις Διερμηνείες 4, 15 και 27. Σκοπός του προτύπου είναι να εξασφαλίσει ότι οι μισθωτές και οι εκμισθωτές παρέχουν χρήσιμη πληροφόρηση που παρουσιάζει εύλογα την ουσία των συναλλαγών που αφορούν μισθώσεις. Το ΔΠΧΑ 16 εισάγει ένα ενιαίο μοντέλο για το λογιστικό χειρισμό από την πλευρά του μισθωτή, το οποίο απαιτεί ο μισθωτής να αναγνωρίζει περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις για όλες τις συμβάσεις μισθώσεων με διάρκεια άνω των 12 μηνών, εκτός εάν το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο είναι μη σημαντικής αξίας. Το περιουσιακό στοιχείο κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από το ποσό της αρχικής αναγνώρισης της υποχρέωσης µίσθωσης, τις αρχικές άµεσες δαπάνες, τυχόν προκαταβολές µισθωµάτων και την εκτίµηση κόστους από την υποχρέωση αποκατάστασης του στοιχείου. Η υποχρέωση µίσθωσης κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από την παρούσα αξία των µελλοντικώνυπολειπόµενωνπληρωµών µισθωµάτων. Σχετικά με το λογιστικό χειρισμό από την πλευρά του εκμισθωτή, το ΔΠΧΑ 16 ενσωματώνει ουσιαστικά τις απαιτήσεις του ΔΛΠ 17. Επομένως, ο εκμισθωτής συνεχίζει να κατηγοριοποιεί τις συμβάσεις μισθώσεων σε λειτουργικές και χρηματοδοτικές μισθώσεις, και να ακολουθεί διαφορετικό λογιστικό χειρισμό για κάθε τύπο σύμβασης. Το νέο πρότυπο εφαρμόστηκε από τον Όμιλο εντός της αναφερόμενης περιόδου. Επίδραση από την εφαρµογή του ΔΠΧΑ 16 42 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Ο όμιλος έχει εφαρμόσει το ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας την απλοποιημένη προσέγγιση καταχωρίζοντας,κατά την ημερομηνία αρχικής εφαρμογής, δικαίωμα χρήσης περιουσιακού στοιχείου με ποσό που ισούται με την υποχρέωση από τη μίσθωση, προσαρμοσμένο κατά το ποσό τυχόν προπληρωμένων ή δουλευμένων μισθωμάτων που αφορούν την εν λόγω μίσθωση ,κατά συνέπεια, τα κονδύλια της συγκριτικής περιόδου δεν είναι συγκρίσιµα. Επίσης, ο Όμιλος επέλεξε κατά τη µετάβαση τις ακόλουθες πρακτικές διευκολύνσεις που παρέχονται από το πρότυπο: - εφάρµοσε ενιαίο προεξοφλητικό επιτόκιο ανάλογα µε τη διάρκεια της µίσθωσης για όλες τις κατηγορίες µισθώσεων - εξαίρεσε το αρχικό κόστος σύναψης σύµβασης από την αποτίµηση του δικαιώµατος χρήσης, - χρησιµοποίησε την αποκτηθείσα γνώση για τον καθορισµό της διάρκειας µίσθωσης εάν η σύµβαση περιλαµβάνει δικαιώµατα παράτασης ή καταγγελίας της µίσθωσης και - για τον προσδιορισµό της αξίας κτήσεως του στοιχείου ενεργητικού µε δικαίωµα χρήσης θεώρησε πως αυτή είναι ίση µε την υποχρέωση από τη µίσθωση, προσαρµοσµένη κατά το ποσό τυχόνπροπληρωµένων ή δουλευµένων µισθωµάτων που αφορούν την εν λόγω µίσθωση και τα οποία είχαν αναγνωριστεί στον ισολογισµόαµέσως πριν από την ηµεροµηνία της αρχικής εφαρµογής. Επιπρόσθετα, ο Όμιλος επέλεξε να κάνει χρήση της εξαίρεσης και δεν εφήρµοσε τις νέες διατάξεις στις µισθώσεις των οποίων η διάρκεια δεν υπερβαίνει τους 12 µήνες (shortterm) καθώς και στις µισθώσεις στις οποίες το στοιχείο που εκµισθώνεται είναι χαµηλής αξίας (αξίας µικρότερης των € 5.000 όταν είναι καινούργιο). Σηµειώνεται ότι ο Όμιλος για τις µισθώσεις που λήγουν εντός του 2019 και που, ωστόσο, αναµένεται να ανανεωθούν, προέβη σε εκτιµήσεις για την ανανέωσή τους. Ο Όμιλος για να προεξοφλήσει τα υπολειπόµενα µελλοντικά µισθώµατα χρησιμοποίησε το διαφορικό επιτόκιο (IBR) το οποίο προσδιόρισε χρησιµοποιώντας ως επιτόκιο αναφοράς το μέσο επιτόκιο δανεισμού της μητρικής εταιρείας. Η επίδραση από την εφαρμογή του ΔΠΧΑ 16 (αξίες που αναγνωρίσθηκαν) παρουσιάζεται στην σημείωση 6.3 . Ετήσιες Βελτιώσεις στα ΔΠΧΑ, Κύκλος 2015-2017 Στο πλαίσιο του προγράμματος των ετήσιων βελτιώσεων των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων, το Συμβούλιο εξέδωσε, την 12.12.2017, μη επείγουσες αλλά απαραίτητες τροποποιήσεις σε επιμέρους πρότυπα ως ακολούθως: ΔΠΧΑ 3 Συνενώσεις Επιχειρήσεων και ΔΠΧΑ 11 Κοινές Συμφωνίες Οι τροποποιήσεις του ΔΠΧΑ 3 διευκρινίζουν ότι όταν μια οικονομική οντότητα αποκτά τον έλεγχο μιας επιχείρησης που αποτελούσε κοινή επιχείρησή της, θα πρέπει να προχωρήσει σε αποτίμηση των συμφερόντων που είχε προηγουμένως στην επιχείρηση αυτή. Οι τροποποιήσεις του ΔΠΧΑ 11 διευκρινίζουν ότι μια οντότητα που συμμετέχει, αλλά δεν έχει από κοινού τον έλεγχο μιας κοινής επιχείρησης μπορεί να αποκτήσει από κοινού έλεγχο στην κοινή επιχείρηση, της οποίας η δραστηριότητα αποτελεί επιχείρηση όπως ορίζεται στο ΔΠΧΑ 3. Σε τέτοιες περιπτώσεις, τα συμφέροντα στην κοινή επιχείρηση που κατείχε προηγουμένως δεν αποτιμώνται εκ νέου. ΔΛΠ 12 Φόροι Εισοδήματος Το Συμβούλιο τροποποιώντας το ΔΛΠ 12 διευκρίνισε ότι μια οικονομική οντότητα πρέπει να καταχωρίζει όλες τις φορολογικές επιπτώσεις που προκύπτουν από τη διανομή μερισμάτων στα αποτελέσματα, στα άλλα συνολικά 43 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) εισοδήματα ή στα ίδια κεφάλαια, ανάλογα με το πού η οντότητα καταχώρισε την αρχική συναλλαγή από την οποία προέκυψαν τα διανεμόμενα κέρδη και εν συνεχεία το μέρισμα. ΔΛΠ 23 Κόστος δανεισμού Οι τροποποιήσεις διευκρινίζουν ότι εάν ο δανεισμός που λήφθηκε ειδικά για την απόκτηση περιουσιακού στοιχείου παραμείνει σε εκκρεμότητα και το σχετικό περιουσιακό στοιχείο έχει καταστεί έτοιμο για την προοριζόμενη χρήση ή πώλησή του, τότε το υπόλοιπο του δανεισμού αυτού θα πρέπει να συμπεριλαμβάνεται στα κεφάλαια του γενικού δανεισμού κατά τον υπολογισμό του επιτοκίου κεφαλαιοποίησης. ΔΛΠ 28 (Τροποποίηση) «Μακροπρόθεσμες συμμετοχές σε συγγενείς επιχειρήσεις και κοινοπραξίες» Το Συμβούλιο, τον Οκτώβριο του 2017, εξέδωσε τροποποιήσεις στο πρότυπο ΔΛΠ 28 «Επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις και κοινοπραξίες». Με αυτή την τροποποίηση, το Συμβούλιο διευκρίνισε ότι η εξαίρεση στο ΔΠΧΑ 9 ισχύει μόνο για συμμετοχές που παρακολουθούνται λογιστικά με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. Οι οντότητες θα πρέπει να εφαρμόζουν το ΔΠΧΑ 9 στα άλλα συμφέροντα σε συγγενείς και κοινοπραξίες, συμπεριλαμβανομένων των μακροπρόθεσμων συμφερόντων στα οποία δεν εφαρμόζεται η μέθοδος της καθαρής θέσης και τα οποία, στην ουσία, αποτελούν μέρος της καθαρής επένδυσης σε αυτές τις συγγενείς και κοινοπραξίες. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετάτην 1η Ιανουαρίου 2019. ΔΛΠ 19(Τροποποίηση) «Παροχές σε εργαζομένους» – Τροποποίηση, περικοπή ή διακανονισμός του Προγράμματος Παροχών. Το ΣΔΛΠστις 7 Φεβρουαρίου 2018 εξέδωσε τροποποίηση στο ΔΛΠ 19 με την οποία διευκρινίζει τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να προσδιορίζεται το κόστος υπηρεσίας όταν προκύπτουν αλλαγές στο πρόγραμμα καθορισμένων παροχών. Σύμφωνα με το ΔΛΠ 19 σε περίπτωση τροποποίησης, περικοπής ή διακανονισμού, απαιτείταιεπανυπολογισμός της καθαρής υποχρέωσης ή απαίτησης των καθορισμένων παροχών. Η τροποποίηση του ΔΛΠ 19 προβλέπει ότι θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν οι αναθεωρημένες παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν και κατά τον επανυπολογισμό της καθαρής υποχρέωσης ή απαίτησης προκειμένου να προσδιοριστεί το κόστος υπηρεσίας και ο καθαρός τόκος για την υπόλοιπη περίοδο μετά την αλλαγή στο πρόγραμμα. Επίσης, με την τροποποίηση του ΔΛΠ 19 αποσαφηνίζεται η επίδραση μίας τροποποίησης, περικοπής ή διακανονισμού στις απαιτήσεις αναφορικά με τον περιορισμό στην αναγνώριση της καθαρής απαίτησης (ανώτατο όριο περιουσιακού στοιχείου). Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2019. ΕΔΔΠΧΑ 23 Διερμηνεία «Αβεβαιότητα σχετικά με το χειρισμό θεμάτων φορολογίας εισοδήματος» Στις 7 Ιουνίου 2017 το ΣΔΛΠ εξέδωσε τη Διερμηνεία 23. Η Διερμηνεία 23 έχει εφαρμογή στον προσδιορισμό του φορολογητέου κέρδους (φορολογική ζημία), τις φορολογικές βάσεις, τις αχρησιμοποίητες φορολογικές ζημίες, τις αχρησιμοποίητες φορολογικές ελαφρύνσεις και τους φορολογικούς συντελεστές, όταν υπάρχει αβεβαιότητα ως προς την ορθότητα των φορολογικών χειρισμών σύμφωνα με το ΔΛΠ 12. Σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει να εξετάζεται: • εάν οι φορολογικοί χειρισμοί πρέπει να εξετάζονται συλλογικά ή εξατομικευμένα και υπό την παραδοχή ότι οι έλεγχοι θα διενεργηθούν από τις φορολογικές Αρχές έχοντας πλήρη γνώση των σχετικών πληροφοριών • η πιθανότητα να γίνει αποδεκτός ο προσδιορισμός του φορολογητέου κέρδους (φορολογικής ζημίας), των φορολογικών βάσεων, των αχρησιμοποίητων φορολογικών ζημιών, των αχρησιμοποίητων πιστώσεων φόρου και των φορολογικών συντελεστών από τις φορολογικές Αρχές, και • η επαναξιολόγηση των κρίσεων και εκτιμήσεων εάν αλλάξουν τα γεγονότα και οι περιστάσεις Η διερμηνεία εφαρμόζεται σε ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1 Ιανουαρίου 2019. 44 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) ΔΠΧΑ 9 (Τροποποίηση) « Χρηματοοικονομικά Μέσα - Χαρακτηριστικά προπληρωμής με αρνητική αποζημίωση» Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 12 Οκτωβρίου 2017 τροποποίηση στο ΔΠΧΑ 9, με την οποία επιτρέπεται σε κάποια προπληρωτέα χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού με χαρακτηριστικά αρνητικής αποζημίωσης, που διαφορετικά θα αποτιμώνταν στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων, να αποτιμηθούν στο αναπόσβεστο κόστος ή στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών αποτελεσμάτων που καταχωρούνται απευθείας στην καθαρή θέση.Η τροποποίηση του ΔΠΧΑ 9 αποσαφηνίζει ότι οι συμβατικοί όροι που διέπουν ένα χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού είναι αποκλειστικά ταμειακές ροές κεφαλαίου και τόκου επί του απλήρωτου κεφαλαίου, που θα πρέπει να καταβληθούν σε συγκεκριμένες ημερομηνίες (SolelyPayments of Principal and Interest- SPPI), ανεξάρτητα από το γεγονός που προκαλεί την πρόωρη λήξη του συμβολαίου και ανεξάρτητα από το ποιο αντισυμβαλλόμενο μέρος καταβάλλει ή εισπράττει τη δίκαιη αποζημίωση για την πρόωρη λήξη του συμβολαίου. Πρότυπα και Διερμηνείες υποχρεωτικά για μεταγενέστερες περιόδους που δεν έχουν εφαρμοστεί νωρίτερα από την Εταιρεία Οι κατωτέρω τροποποιήσεις δεν αναμένεται να έχουν σημαντική επίπτωση στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά. Τροποποιήσεις των παραπομπών στο εννοιολογικό πλαίσιο των ΔΠΧΑ (που εκδόθηκαν στις 29 Μαρτίου 2018) Την 29η Μαρτίου 2018 το Συμβούλιο των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων εξέδωσε το αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο το οποίο επανακαθορίζει: -το σκοπό της χρηματοοικονομικής πληροφόρησης, -τα ποιοτικά χαρακτηριστικά των οικονομικών καταστάσεων, -τους ορισμούς του περιουσιακού στοιχείου, της υποχρέωσης, της καθαρής θέσης, καθώς και των εσόδων και των εξόδων, -τα κριτήρια αναγνώρισης και τις οδηγίες σχετικά με τον χρόνο της διαγραφής περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων στις οικονομικές καταστάσεις, -τις βάσεις αποτίμησης και οδηγίες σχετικά με τον τρόπο που πρέπει να χρησιμοποιούνται και, -έννοιες και καθοδήγηση σχετικά με την παρουσίαση και τις γνωστοποιήσεις Ο σκοπός της αναθεώρησης του εννοιολογικού πλαισίου είναι η υποβοήθηση όσον προετοιμάζουν οικονομικές καταστάσεις να αναπτύσσουν συνεπείς λογιστικές πολιτικές για συναλλαγές και άλλα γεγονότα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των υπαρχόντων προτύπων ή όταν ένα πρότυπο δίνει δυνατότητα επιλογής μεταξύ λογιστικών πολιτικών. Επιπλέον, σκοπός της αναθεώρησης είναι να βοηθήσει όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να κατανοήσουν και να ερμηνεύσουν τα πρότυπα. Το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων εξέδωσε επίσης ένα συνοδευτικό έγγραφο, «Τροποποιήσεις στις παραπομπές του εννοιολογικού πλαισίου», το οποίο καθορίζει τις τροποποιήσεις των προτύπων που επηρεάζονται προκειμένου να επικαιροποιηθούν οι αναφορές στο αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο. Η τροποποίηση εφαρμόζεται από τους συντάκτες που αναπτύσσουν λογιστικές πολιτικές βάσει του εννοιολογικού πλαισίου, στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. ΔΛΠ 1 και ΔΛΠ 8 (τροποποιήσεις)«Ορισμός του σημαντικού» Στις 31 Οκτωβρίου 2018 το ΣΔΛΠ στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας γνωστοποιήσεων εξέδωσε τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 1 και ΔΛΠ 8, οι οποίες αποσαφηνίζουν τον ορισμό του σημαντικού και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να εφαρμοσθεί, συμπεριλαμβάνοντας στον ορισμό καθοδήγηση που μέχρι στιγμής έχει αναφερθεί σε άλλα ΔΠΧΑ. Ο 45 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) νέος ορισµός προβλέπει ότι µία πληροφορία είναι σηµαντική εάν το γεγονός της παράλειψης, υπόκρυψης ή ανακριβούς γνωστοποίησής της εύλογα θα αναµενόταν να επηρεάσει τις αποφάσεις που οι κύριοι χρήστες των οικονοµικών καταστάσεων λαµβάνουν βάσει αυτών των καταστάσεων. Οι τροποποιήσεις περιλαµβάνουνπαραδείγµατα περιστάσεων που ενδέχεται να οδηγήσουν στην απόκρυψη σηµαντικής πληροφορίας. Ο ορισμός του σημαντικού, που αποτελεί μία σημαντική λογιστική έννοια στα ΔΠΧΑ, βοηθά τις εταιρείες να αποφασίσουν κατά πόσο οι πληροφορίες πρέπει να περιλαμβάνονται στις οικονομικές τους καταστάσεις. Ο επικαιροποιημένος ορισμός τροποποιεί το ΔΛΠ 1 «Παρουσίαση των Οικονομικών Καταστάσεων» και το ΔΛΠ 8 «Λογιστικές Πολιτικές, Μεταβολές στις Λογιστικές Εκτιμήσεις και Λάθη». Η τροποποίηση διασφαλίζει ότι ο ορισμός του σημαντικού είναι συνεπής σε όλα τα πρότυπα των ΔΠΧΑ. Η τροποποίηση ισχύει από την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. ΔΠΧΑ 9 ΔΛΠ 39 και ΔΠΧΑ 7 (Τροποποίηση) «Μεταρρύθμιση των επιτοκίων αναφοράς» Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 26 Σεπτεμβρίου 2019 τροποποιήσεις στα πρότυπα ΔΠΧΑ 9, ΔΛΠ 39 και ΔΠΧΑ 7 προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις στη χρηματοοικονομική αναφορά από τη μεταρρύθμιση των επιτοκίων αναφοράς κατά την περίοδο πριν από την αντικατάσταση ενός υφιστάμενου επιτοκίου αναφοράς με εναλλακτικό επιτόκιο αναφοράς. Οι τροποποιήσεις παρέχουν προσωρινές και περιορισμένες εξαιρέσεις στις απαιτήσεις της λογιστικής αντιστάθμισης του διεθνούς λογιστικού προτύπου (ΔΛΠ) 39 Χρηματοοικονομικά μέσα: Αναγνώριση και επιμέτρηση και του Διεθνούς Προτύπου Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ) 9 Χρηματοοικονομικά μέσα, ώστε οι επιχειρήσεις να μπορούν να συνεχίσουν να πληρούν τις απαιτήσεις υποθέτοντας ότι τα υφιστάμενα κριτήρια αναφοράς επιτοκίων δεν μεταβάλλονται λόγω της μεταρρύθμισης του διατραπεζικού επιτοκίου δανεισμού. Οι εξαιρέσεις αφορούν την εφαρμογή των ακόλουθων διατάξεων: - Την απαίτηση περί πολύ υψηλής πιθανότητας εκπλήρωσης όσον αφορά αντισταθμίσεις ταμειακών ροών, - Την αξιολόγηση της οικονομικής σχέσης ανάμεσα στο αντισταθμιζόμενο στοιχείο και το μέσο αντιστάθμισης, - Τον προσδιορισμό ενός συστατικού ενός στοιχείου ως αντισταθμισμένου στοιχείου. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. Πρότυπα και Τροποποιήσεις Πρότυπων που δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ε.Ε.: ΔΠΧΑ 17 «Ασφαλιστήρια Συμβόλαια» Στις 18 Μαΐου 2017 το ΣΔΛΠ εξέδωσε το ΔΠΧΑ 17, το οποίο αντικαθιστά το υφιστάμενο πρότυπο ΔΠΧΑ 4. To ΔΠΧΑ 17 θεσπίζει τις αρχές για την καταχώριση, αποτίμηση, παρουσίαση και τιςγνωστοποιήσεις των ασφαλιστηρίων συμβολαίων με στόχο την παροχή μιας περισσότερο ομοιόμορφης προσέγγισης αποτίμησης και παρουσίασης για όλα τα ασφαλιστήρια συμβόλαια. Το ΔΠΧΑ 17 απαιτεί ηαποτίμηση των ασφαλιστικών υποχρεώσεων να μην διενεργείται στο ιστορικό κόστος αλλά στην τρέχουσα αξία με τρόπο συνεπή και με τη χρήση: αμερόληπτων αναμενόμενων σταθμισμένων εκτιμήσεων μελλοντικών ταμειακών ροών με βάση επικαιροποιημένες παραδοχές, προεξοφλητικών επιτοκίων που αντικατοπτρίζουν τα χαρακτηριστικά ταμειακών ροών των συμβάσεων και εκτιμήσεων σχετικά με τους χρηματοοικονομικούς και μηκινδύνουςπου προκύπτουν από την έκδοση των ασφαλιστήριων συμβολαίων. 46 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Το νέο πρότυπο εφαρμόζεται σε ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1 Ιανουαρίου 2021. Σηµειώνεται, επίσης, πως τον Νοέµβριο 2018 το ΣΔΛΠ πρότεινε τη µετάθεση της ηµεροµηνίας υποχρεωτικής εφαρµογής του νέου προτύπου την 1.1.2022. ΔΠΧΑ 3 (Τροποποίηση) «Συνενώσεις επιχειρήσεων» Η τροποποίησηαφορά τη βελτίωση του ορισμού της επιχείρησης με σκοπό να βοηθήσει τις εταιρείες να καθορίσουν κατά πόσον μια εξαγορά που πραγματοποιούναφορά επιχείρηση ή ομάδα περιουσιακών στοιχείων.Ο τροποποιημένος ορισμός της επιχείρησης επικεντρώνεταιστο παραγόμενο προϊόν μιας επιχείρησης,που είναι η παροχή αγαθών και υπηρεσιών στους πελάτες, ενώ ο προηγούμενος ορισμός εστίαζε στις αποδόσεις με τη μορφή μερισμάτων, χαμηλότερου κόστους ή άλλου οικονομικού οφέλους απευθείας στους επενδυτές ή άλλους ιδιοκτήτες, μέλη ή συμμετέχοντες. Επιπλέον με την τροποποίηση προστίθενται οδηγίες για την αξιολόγηση του κατά πόσο µία αποκτώµενη διαδικασία είναι ουσιαστική και εισάγεται µία προαιρετική άσκηση συγκέντρωσης εύλογης αξίας µε ενδεικτικά παραδείγµατα. Οι εταιρείες υποχρεούνται να εφαρμόζουν τον τροποποιημένο ορισμό της επιχείρησης σε εξαγορές που θα πραγματοποιηθούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020. ΔΛΠ 1 (Τροποποίηση) «Κατάταξη υποχρεώσεων σε βραχυπρόθεσμεςή μακροπρόθεσμες» Η τροποποίηση επηρεάζει μόνο την παρουσίαση των υποχρεώσεων στην κατάσταση οικονομικής θέσης. Με την τροποποίηση διευκρινίζεται ότι η κατάταξη των υποχρεώσεων θα πρέπει να βασίζεται σε υφιστάμενα δικαιώματα κατά την ημερομηνία λήξης της περιόδου αναφοράς. Επίσης, η τροποποίηση αποσαφήνισε ότι οι προσδοκίες της Διοίκησης για τα γεγονότα που αναμένεται να συμβούν μετά την ημερομηνία του ισολογισμού δεν θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και διευκρίνισε τις περιπτώσεις που συνιστούν τακτοποίηση της υποχρέωσης. Η τροποποίηση εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2022. 2.4 Πληροφόρηση κατά τομέα Ένας λειτουργικός τομέας είναι συστατικό μέρος μιας οντότητας α) που αναλαμβάνει επιχειρηματικές δραστηριότητες από τις οποίες δύναται να αποκτά έσοδα και να αναλαμβάνει έξοδα (συμπεριλαμβανομένων των εσόδων και εξόδων που αφορούν συναλλαγές με άλλα συστατικά μέρη της ίδιας οντότητας) β) της οποίας τα αποτελέσματα χρήσης εξετάζονται τακτικά από τον επικεφαλής λήψης επιχειρηματικών αποφάσεων της οντότητας για σκοπούς λήψης αποφάσεων σχετικά με την κατανομή πόρων στον τομέα και την εκτίμηση της αποδόσεώς του και γ) για την οποία διατίθενται χωριστές χρηματοοικονομικές πληροφορίες. Ένας λειτουργικός τομέας δύναται να αναλαμβάνει επιχειρηματικές δραστηριότητες για τις οποίες δεν έχει ακόμη έσοδα. Για παράδειγμα, οι δραστηριότητες εκκίνησης μπορούν να είναι λειτουργικοί τομείς πριν από την απόκτηση εσόδων. Οι δραστηριότητες του ομίλου συνιστούν ένα επιχειρηματικό τομέα, τον τομέα της παραγωγής και διάθεσης κρασιών και αποσταγμάτων. Πληροφόρηση για γεωγραφικές περιοχές Μια οντότητα παρουσιάζει τις ακόλουθες γεωγραφικές πληροφορίες, εκτός εάν οι απαιτούμενες πληροφορίες δεν είναι διαθέσιμες και το κόστος ανάπτυξής τους είναι υπερβολικό: α) τα έσοδα που προέρχονται από εξωτερικούς πελάτες i) καταλογίζονται στη χώρα στην οποία εδρεύει η οντότητα και 47 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) ii) καταλογίζονται σε όλες τις ξένες χώρες συνολικά από τις οποίες προέρχονται τα έσοδα της οντότητας. Εάν τα έσοδα που προέρχονται από εξωτερικούς πελάτες τα οποία καταλογίζονται σε συγκεκριμένη ξένη χώρα είναι σημαντικά, τα έσοδα αυτά γνωστοποιούνται χωριστά. Μια οντότητα γνωστοποιείτη βάση καταλογισμού των εσόδων από εξωτερικούς πελάτες σε συγκεκριμένες χώρες β) μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία (1) εκτός από τα χρηματοπιστωτικά μέσα, τις αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις, τα περιουσιακά στοιχεία όσον αφορά παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία και τα δικαιώματα που ανακύπτουν βάσει ασφαλιστήριων συμβολαίων i) τα οποία βρίσκονται στη χώρα στην οποία εδρεύει η οντότητα και ii) τα οποία βρίσκονται σε όλες τις ξένες χώρες συνολικά στις οποίες η οντότητα κατέχει περιουσιακά στοιχεία. Εάν τα περιουσιακά στοιχεία σε μια συγκεκριμένη ξένη χώρα είναι σημαντικά, τα στοιχεία αυτά γνωστοποιούνται χωριστά. Τα παρουσιαζόμενα ποσά πρέπει να βασίζονται στις χρηματοοικονομικές πληροφορίες που χρησιμοποιούνται για την κατάρτιση των οικονομικών καταστάσεων της οντότητας. Εάν οι απαιτούμενες πληροφορίες δεν είναι διαθέσιμες και το κόστος ανάπτυξής τους είναι υπερβολικό, το γεγονός αυτό πρέπει να γνωστοποιείται. Μια οντότητα μπορείνα παρέχει, εκτός από τις πληροφορίες που απαιτούνται δυνάμει της παρούσας παραγράφου, υποσύνολα γεωγραφικών πληροφοριών για ομάδες χωρών. 2.5 ΣυναλλαγματικέςΜετατροπές Νόµισµα μέτρησης και αναφοράς Το νόµισµα µέτρησης και αναφοράς της εταιρείας, από την 1 Ιανουαρίου 2002 είναι το Ευρώ, κατά συνέπεια και οι οικονοµικές καταστάσεις της παρουσιάζονται σε Ευρώ (€). Συναλλαγές και υπόλοιπα Οι συναλλαγές σε ξένο νόµισµα μετατρέπονται σε Ευρώ βάσει των ισοτιµιών που ισχύουν κατά τις ημερομηνίες των συναλλαγών. Οι απαιτήσεις και υποχρεώσεις σε ξένο νόµισµα κατά την ηµεροµηνία σύνταξης των οικονομικών καταστάσεων προσαρμόζονται ώστε να αντανακλούν τις συναλλαγματικές ισοτιµίες της ηµεροµηνίας σύνταξης. Τα κέρδη και οι ζηµιές που προκύπτουν από τέτοιες συναλλαγές (και από τη µετατροπή στοιχείων του ενεργητικού και παθητικού εκφρασµένα σε ξένο νόµισµα) αναγνωρίζονται στην κατάσταση αποτελεσμάτων. 2.6 Ενσώματα πάγια Τα ενσώματα πάγια αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως μείον τις αποσβέσεις. Το κόστος κτήσεως περιλαμβάνει όλες τις άμεσα επιρριπτέες δαπάνες για την απόκτηση των στοιχείων. Ως κόστος κτήσεως των γηπέδων και κτιρίων λήφθηκε η εύλογη αξία αυτών κατά την 1/1/2004, η οποία και προσδιορίσθηκε από ειδικό ανεξάρτητο εκτιμητή. Μεταγενέστερες δαπάνες καταχωρούνται σε επαύξηση της λογιστικής αξίας των ενσωμάτων παγίων μόνον αν πιθανολογείται ότι μελλοντικά οικονομικά οφέλη θα εισρεύσουν στην επιχείρηση και το κόστος τους μπορεί να αποτιμηθεί αξιόπιστα. Οι επισκευές και οι συντηρήσεις καταχωρούνται στ’ αποτελέσματα της περιόδου που πραγματοποιούνται. Τα γήπεδα - οικόπεδα δεν αποσβένονται. Οι αποσβέσεις των ενσωμάτων παγίων υπολογίζονται με την σταθερή μέθοδο, και με βάση την ωφέλιμη διάρκεια ζωής τους, που έχει ως εξής: - Κτίρια 17-50 χρόνια -Μηχανολογικός Εξοπλισμός 7-20 χρόνια -Μεταφορικά μέσα 5-8 χρόνια -Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός 4-8 χρόνια 48 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Οι υπολειμματικές αξίες των ενσωμάτων παγίων υπολογίζονται σε σχέση με την αξία κτήσεως, σε 20% και μόνο για τα κτίρια. Όταν οι λογιστικές αξίες των ενσωμάτων παγίων υπερβαίνουν την ανακτήσιμη αξία τους, οι διαφορές (απομείωση) καταχωρούνται ως έξοδο στ’ αποτελέσματα. Κατά την πώληση των ενσωμάτων παγίων, οι διαφορές μεταξύ του τιμήματος που λαμβάνεται και της λογιστικής τους αξίας καταχωρούνται, ως κέρδη ή ζημίες, στ' αποτελέσματα. 2.7 Επενδύσεις σε ακίνητα Οι επενδύσεις σε ακίνητα περιλαμβάνουν οικόπεδα και κτίρια που κατέχονται από τον Όμιλο για να κερδίζονται μισθώματα ή για αύξηση της αξίας των κεφαλαίων ή για αμφότερα και δεν χρησιμοποιούνται από αυτόν. Οι επενδύσεις σε ακίνητα αναγνωρίζονται αρχικά στο κόστος κτήσεώς τους, προσαυξημένο με τα έξοδα που σχετίζονται με τη συναλλαγή για την απόκτησή τους. Μετά την αρχική αναγνώριση αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως, μείον τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και τις τυχόν συσσωρευμένες ζημίες από την απομείωση της αξίας τους. Μεταγενέστερες δαπάνες επαυξάνουν την αξία του παγίου ή αναγνωρίζονται ως ξεχωριστό πάγιο, μόνο όταν είναι πολύ πιθανό να προκύψουν μελλοντικά οικονομικά οφέλη. Δαπάνες συντηρήσεων και επισκευών των επενδύσεων σε ακίνητα αναγνωρίζονται στην κατάσταση αποτελεσμάτων. 2.8 Άυλα περιουσιακά στοιχεία Λογισμικό Οι άδειες λογισμικού αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως μείον τις αποσβέσεις. Οι αποσβέσεις διενεργούνται με την σταθερή μέθοδο και με βάση την διάρκεια της ωφέλιμης ζωής των στοιχείων αυτών, η οποία ανέρχεται σε 3-4 χρόνια. 2.9 Βιολογικά περιουσιακά στοιχεία Τα φυτά που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά και μόνο για την παραγωγή καρπών σε περισσότερες της μίας περιόδους, γνωστά ως καρποφόρα φυτά, αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο όπως τα ενσώματα πάγια στο ΔΛΠ 16 Ενσώματα πάγια, διότι η λειτουργία τους είναι παρόμοια με αυτή της μεταποίησης. Στον λογαριασμό «Βιολογικά περιουσιακά στοιχεία» εμφανίζεται πλέον η γεωργική παραγωγή (σταφύλια) μέχρι τη στιγμή της συγκομιδής για την οποία στη συνέχεια εφαρμόζεται το ΔΛΠ 2 "Αποθέματα". Τα βιολογικά περιουσιακά στοιχεία του Ομίλου αποτιμώνται στην εύλογη αξία σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 13 σε συνάρτηση και με τα όσα ορίζονται στο ΔΛΠ 41. 2.10. Απομείωση αξίας περιουσιακών στοιχείων. Τα περιουσιακά στοιχεία που έχουν ατέρμονα ωφέλιμη ζωή και δεν αποσβένονται, υπόκειται σε έλεγχο απομείωσης της αξίας τους ετησίως. Τα αποσβέσιμα περιουσιακά στοιχεία υπόκεινται και σε έλεγχο απομείωσης της αξίας τους, όταν υπάρχουν ενδείξεις ότι οι λογιστική αξία τους δεν θα ανακτηθεί. Ανακτήσιμη αξία είναι η μεγαλύτερη αξία μεταξύ εύλογης αξίας μειωμένης με το απαιτούμενο για την πώληση κόστος, και αξίας χρήσεως. Για την εκτίμηση των ζημιών απομείωσης, τα περιουσιακά στοιχεία εντάσσονται στις μικρότερες δυνατές μονάδες δημιουργίας ταμιακών ροών. Οι ζημιές απομείωσης καταχωρούνται, ως έξοδο, στ’ αποτελέσματα, όταν προκύπτουν. 2.11 Χρηματοοικονομικά Περιουσιακά στοιχεία 49 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) α) Απαιτήσεις από πελάτες Οι εμπορικές απαιτήσεις είναι ποσά που οφείλονται από πελάτες για αγαθά που πωλήθηκαν ή για υπηρεσίες που παρασχέθηκαν στο πλαίσιο των συνήθων επιχειρηματικών πρακτικών. Οι εμπορικές απαιτήσεις συνήθως διακανονίζονται εντός 60 - 180 ημερών και ως εκ τούτου κατατάσσονται στις βραχυπρόθεσμες απαιτήσεις. Οι εμπορικές απαιτήσεις αναγνωρίζονται αρχικά στο ποσό του τιμήματος εκτός κι αν περιέχουν σημαντικό σκέλος χρηματοδότησης στην οποία περίπτωση αναγνωρίζονται στην εύλογη αξία. Ο Όμιλος διακρατεί τις εμπορικές απαιτήσεις με στόχο να εισπράξει τις συμβατικές ταμειακές ροές και επομένως τις επιμετρά μεταγενέστερα στο αναπόσβεστο κόστος με τη χρήση της μεθόδου πραγματικού επιτοκίου. Αναφορικά με τις πολιτικές απομείωσης ο Όμιλος εφαρμόζει την απλοποιημένη προσέγγιση του ΔΠΧΑ 9 για την επιμέτρηση των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών, χρησιμοποιώντας την αναμενόμενη διάρκεια ζωής όλων των εμπορικών απαιτήσεων. Για να επιμετρηθούν οι αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές, οι εμπορικές απαιτήσεις έχουν ομαδοποιηθεί σύμφωνα με τα κοινά χαρακτηριστικά πιστωτικού κινδύνου και τις ημέρες που βρίσκονται σε καθυστέρηση. Στο τέλος της περιόδου η διοίκηση του Ομίλου εκτίμησε ότι δεν υπήρχαν ουσιώδεις πιστωτικοί κίνδυνοι για τον Όμιλο, οι οποίοι να μην έχουν ήδη καλυφθεί από προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις. β) Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω λοιπών εισοδημάτων Κατά την αρχική αναγνώριση, η Εταιρεία μπορεί να επιλέξει να ταξινομήσει αμετάκλητα τις συμμετοχικές επενδύσεις της ως συμμετοχικούς τίτλους που προσδιορίζονται στην εύλογη αξία μέσω συνολικών εισοδημάτων όταν πληρούν τον ορισμό της καθαρής θέσης σύμφωνα με το ΔΛΠ 32 Χρηματοοικονομικά μέσα: Παρουσίαση, και δεν κατέχονται προς εμπορία. Η ταξινόμηση καθορίζεται ανά χρηματοοικονομικό μέσο. Τα κέρδη και οι ζημίες από αυτά τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία δεν ανακυκλώνονται ποτέ στα κέρδη ή τις ζημίες. Τα μερίσματα αναγνωρίζονται ως άλλα έσοδα στην κατάσταση αποτελεσμάτων όταν έχει αποδειχθεί το δικαίωμα πληρωμής, εκτός εάν η Εταιρεία επωφελείται από τα έσοδα αυτά ως ανάκτηση μέρους του κόστους του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου, οπότε τα κέρδη αυτά αναγνωρίζονται στην κατάσταση συνολικών εισοδημάτων. Οι συμμετοχικοί τίτλοι που προσδιορίζονται στην εύλογη αξία μέσω των συνολικών εισοδημάτων δεν υπόκεινται σε εξέταση απομείωσης. Η Εταιρεία επέλεξε να ταξινομήσει τις μη εισηγμένες μετοχές της στην κατηγορία αυτή. 2.12 Αποθέματα Τα αποθέματα αποτιμώνται στην χαμηλότερη τιμή μεταξύ κόστους κτήσεως και καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας. Το κόστος των ετοίμων και ημιτελών προϊόντων περιλαμβάνει όλα τα έξοδα που πραγματοποιήθηκαν ώστε να βρεθούν στο τρέχον σημείο εναπόθεσης και επεξεργασίας τους και αποτελείται από πρώτες ύλες, εργατικά, γενικά βιομηχανικά έξοδα και κόστος συσκευασίας. Το κόστος των αποθεμάτων δεν περιλαμβάνει χρηματοοικονομικά έξοδα. Η καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία είναι η εκτιμημένη τιμή πώλησης στη συνήθη πορεία των εργασιών του Ομίλου αφαιρουμένων των σχετικών εξόδων πώλησης. Πρόβλεψη για βραδέως κινούμενα ή απαξιωμένα αποθέματα σχηματίζεται εφόσον κρίνεται απαραίτητο. Το κόστος κτήσεως προσδιορίζεται με την μέθοδο του μέσου σταθμικού όρου. 50 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Αποθέματα προϊόντων γεωργικής παραγωγής δεν υπάρχουν. 2.13 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Τα ταμειακά διαθέσιμα και ταμειακά ισοδύναμα περιλαμβάνουν τα μετρητά τις καταθέσεις όψεως, και τις βραχυπρόθεσμες μέχρι τρεις(3) μήνες επενδύσεις υψηλής ρευστοποιησιμότητας και χαμηλού ρίσκου. 2.14 Μετοχικό κεφάλαιο Οι κοινές μετοχές κατατάσσονται στα ίδια κεφάλαια. Άμεσα κόστη για την έκδοση μετοχών, εμφανίζονται μετά την αφαίρεση του σχετικού φόρου εισοδήματος, σε μείωση του προϊόντος της έκδοσης. Άμεσα κόστη που σχετίζονται με την έκδοση μετοχών για την απόκτηση επιχειρήσεων, περιλαμβάνονται στο κόστος κτήσεως της επιχειρήσεως που αποκτάται. Το κόστος κτήσεως των ιδίων μετοχών, μειωμένο με το φόρο εισοδήματος (εάν συντρέχει περίπτωση), εμφανίζεται αφαιρετικά των ιδίων κεφαλαίων της εταιρείας, μέχρις ότου οι ίδιες μετοχές πουληθούν ή ακυρωθούν. Κάθε κέρδος ή ζημιά από πώληση ιδίων μετοχών, καθαρό από άμεσα για την συναλλαγή λοιπά κόστη και φόρο εισοδήματος, αν συντρέχει περίπτωση, εμφανίζεται ως αποθεματικό στα ίδια κεφάλαια. 2.15 Δανεισμός Τα δάνεια καταχωρούνται αρχικά στην εύλογη αξία τους, μειωμένα με τα τυχόν άμεσα κόστη για την πραγματοποίηση της συναλλαγής. Μεταγενέστερα αποτιμώνται στο αναπόσβεστο κόστος με την χρήση του πραγματικού επιτοκίου. Οι δανειακές υποχρεώσεις ταξινομούνται ως βραχυπρόθεσμες εκτός από τις περιπτώσεις που υπάρχει δικαίωμα αναβολής της εξόφλησης της υποχρέωσης για τουλάχιστον 12 μήνες μετά την ημερομηνία του Ισολογισμού. 2.16 Φορολογία εισοδήματος και αναβαλλόμενος φόρος Η επιβάρυνση της περιόδου με φόρους εισοδήματος αποτελείται από τους τρέχοντες και τους αναβαλλόμενους φόρους. Οι τρέχοντες φόροι εισοδήματος περιλαμβάνουν τις βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις η και απαιτήσεις προς τις δημοσιονομικές αρχές , που σχετίζονται με τους πληρωτέους φόρους επί του φορολογητέου εισοδήματος της περιόδου και τους τυχόν πρόσθετους φόρους που αφορούν την τρέχουσα η τις προηγούμενες χρήσεις. Οι τρέχοντες φόροι επιμετρώνται σύμφωνα με τους φορολογικούς συντελεστές και τους φορολογικούς νόμους που εφαρμόζονται στις διαχειριστικές περιόδους με τις οποίες σχετίζονται , βασιζόμενοι στο φορολογικό κέρδος της χρήσης. Ο αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος προσδιορίζεται από τις προσωρινές διαφορές μεταξύ της λογιστικής αξίας και της φορολογικής βάσης των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων. Ο αναβαλλόμενος φόρος προσδιορίζεται με τους φορολογικούς συντελεστές που αναμένεται να ισχύσουν κατά το χρόνο της ανάκτησης της λογιστικής αξίας των περιουσιακών στοιχείων και του διακανονισμού των υποχρεώσεων. Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις καταχωρούνται κατά την έκταση κατά την οποία θα υπάρξει μελλοντικό φορολογητέο κέρδος για την χρησιμοποίηση της προσωρινής διαφοράς που δημιουργεί την αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση. 2.17 Παροχές στο προσωπικό (α) Βραχυπρόθεσμες παροχές Οι βραχυπρόθεσμες παροχές προς το προσωπικό σε χρήμα και σε είδος, καταχωρούνται ως έξοδο όταν 51 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) καθίστανται δουλευμένες. Τυχόν ανεξόφλητο ποσό καταχωρείται ως υποχρέωση και σε περίπτωση που το ποσό που καταβλήθηκε υπερβαίνει το ποσό των παροχών, το υπερβάλλον ποσό αναγνωρίζεται ως στοιχείο του ενεργητικού, μόνο κατά την έκταση που η προπληρωμή θα οδηγήσει σε μείωση μελλοντικών πληρωμών ή σε επιστροφή. (β) Παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία Οι παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία περιλαμβάνουν τόσο προγράμματα καθορισμένων εισφορών (αποζημιώσεις κατά την έξοδο με βάση τον Ν. 2112/20) όσο και προγράμματα καθορισμένων παροχών. Το δουλευμένο κόστος των προγραμμάτων καθορισμένων εισφορών καταχωρείται ως έξοδο στην περίοδο που αφορά. και συνίστανται από το τρέχον κόστος υπηρεσίας, το σχετικό χρηματοοικονομικό κόστος, και τις όποιες πιθανές πρόσθετες επιβαρύνσεις. Κόστη που προκύπτουν από μεμονωμένα γεγονότα, όπως διακανονισμούς και περικοπές, αναγνωρίζονται άμεσα στα αποτελέσματα. Τα αναλογιστικά κέρδη και ζημίες, τα οποία προέρχονται από αυξήσεις ή μειώσεις της παρούσας αξίας της υποχρέωσης καθορισμένων παροχών εξαιτίας μεταβολών στις αναλογιστικές υποθέσεις, αναγνωρίζονται απευθείας στην καθαρή θέση και δεν αναταξινομούνται ποτέ στα αποτελέσματα. Η υποχρέωση που καταχωρείται στον ισολογισμό για τα προγράμματα καθορισμένων παροχών είναι η παρούσα αξία της δέσμευσης για την καθορισμένη παροχή. Η δέσμευση της καθορισμένης παροχής υπολογίζεται ετησίως αναλογιστικά με την χρήση της μεθόδου της προβεβλημένης πιστωτικής μονάδος (projectedunitcreditmethod) από ανεξάρτητη εταιρία αναλογιστών. Για την προεξόφληση χρησιμοποιείται επιτόκιο που αντανακλά την καμπύλη επιτοκίου από δείκτες ομολόγων iBoxx ΑΑ-Rated που παράγονται από την International IndexCompany. 2.18 Προβλέψεις Οι προβλέψεις δημιουργούνται όταν η εταιρεία έχει νομική ή τεκμαιρόμενη υποχρέωση, ως αποτέλεσμα γεγονότων του παρελθόντος και πιθανολογείται ότι θα απαιτηθεί εκροή οικονομικού οφέλους για την τακτοποίηση της υποχρεώσεως. Ενδεχόμενες απαιτήσεις και υποχρεώσεις δεν αναγνωρίζονται στις οικονομικές καταστάσεις αλλά γνωστοποιούνται , εφόσον υπάρχει πιθανότητα εισροής οικονομικών ωφελειών η εκροών πόρων , αντίστοιχα. 2.19 Επιχορηγήσεις Οι κρατικές επιχορηγήσεις καταχωρούνται στην εύλογη αξία τους όταν υπάρχει εύλογη βεβαιότητα ότι η επιχορήγηση θα εισπραχθεί και η επιχείρηση θα συμμορφωθεί με όλους τους προβλεπόμενους όρους. Κρατικές επιχορηγήσεις που αφορούν κόστη, αναβάλλονται και καταχωρούνται στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων, μέσα σε μία περίοδο τέτοια ώστε να υπάρχει αντιστοίχιση με τα κόστη που προορίζονται να αποζημιώσουν. Οι κρατικές επιχορηγήσεις που σχετίζονται με την αγορά ενσωμάτων παγίων, περιλαμβάνονται στις μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις, ως αναβαλλόμενες κρατικές επιχορηγήσεις και μεταφέρονται ως έσοδο στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων με τη σταθερή μέθοδο, στην αναμενόμενη ωφέλιμη ζωή των σχετικών περιουσιακών στοιχείων. 2.20 Αναγνώριση εσόδων - εξόδων Τα έσοδα περιλαμβάνουν την εύλογη αξία των πωλήσεων αγαθών και παροχής υπηρεσιών, καθαρά από τους ανακτώμενους φόρους, εκπτώσεις και επιστροφές. Η αναγνώριση των εσόδων γίνεται ως εξής: - Πωλήσεις αγαθών: Τα έσοδα εκιμετρώνται στην εύλογη αξία του τιμήματος που εισπράχθηκε ή θα εισπραχθεί και αντιπροσωπεύουν ποσά εισπρακτέα για πωληθέντα αγαθά και υπηρεσίες που παρέχονται κατά την κανονική 52 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) ροή της λειτουργίας του Ομίλου, καθαρά από εκπτώσεις, ΦΠΑ και λοιπούς φόρους που σχετίζονται με πωλήσεις. Ο Όμιλος αναγνωρίζει στα αποτελέσματα της χρήσης τις πωλήσεις των αγαθών τη χρονική στιγμή που μεταβιβάζονται στον πελάτη τα οφέλη και οι κίνδυνοι που συνδέονται με την ιδιοκτησία αυτών των αγαθών. - Παροχή υπηρεσιών: Τα έσοδα από παροχή υπηρεσιών λογίζονται την περίοδο που παρέχονται οι υπηρεσίες, με βάση το στάδιο ολοκλήρωσης της παρεχόμενης υπηρεσίας σε σχέση με το σύνολο των παρεχόμενων υπηρεσιών. - Έσοδα από τόκους:Τα έσοδα από τόκους αναγνωρίζονται βάσει χρονικής αναλογίας και με την χρήση του πραγματικού επιτοκίου. Όταν υπάρχει απομείωση των απαιτήσεων, η λογιστική αξία αυτών μειώνεται στο ανακτήσιμο ποσό τους το οποίο είναι η παρούσα αξία των αναμενόμενων μελλοντικών ταμειακών ροών προεξοφλουμένων με το αρχικό πραγματικό επιτόκιο. Στην συνέχεια λογίζονται τόκοι με το ίδιο επιτόκιο επί της απομειωμένης (νέας λογιστικής) αξίας. - Μερίσματα:Τα μερίσματα, λογίζονται ως έσοδα, όταν θεμελιώνεται το δικαίωμα είσπραξής τους. Έξοδα:Τα έξοδα αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα σε δεδουλευμένη βάση. 2.21 Μισθώσεις Ο όμιλος έχει εφαρμόσει το ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας την απλοποιημένη προσέγγιση καταχωρίζοντας,κατά την ημερομηνία αρχικής εφαρμογής, δικαίωμα χρήσης περιουσιακού στοιχείου με ποσό που ισούται με την υποχρέωση από τη μίσθωση, προσαρμοσμένο κατά το ποσό τυχόν προπληρωμένων ή δουλευμένων μισθωμάτων που αφορούν την εν λόγω μίσθωση. Η συγκριτική πληροφόρηση δεν έχει επαναδιατυπωθεί και εξακολουθεί να γνωστοποιείται σύμφωνα με το ΔΛΠ 17 και την Διερμηνεία ΕΔΔΠΧΑ 4. Όταν η Εταιρία είναι μισθωτής Ο Όμιλος αναγνωρίζει ένα δικαίωμα χρήσης περιουσιακού στοιχείου και μια υποχρέωση μίσθωσης κατά την έναρξη της μίσθωσης. Το δικαίωμα χρήσης αρχικά αποτιμάται στο κόστος, το οποίο περιλαμβάνει το ποσό της αρχικής αναγνώρισης της υποχρέωσης μίσθωσης, τυχόν πληρωμές μισθωμάτων που πραγματοποιήθηκαν κατά την έναρξη ή πριν από την έναρξη της μίσθωσης μείον οποιαδήποτε κίνητρα μίσθωσης έχουν εισπραχθεί, τυχόν αρχικά άμεσα έξοδα και την εκτίμηση της υποχρέωσης για τυχόν έξοδα αποκατάστασης του δικαιώματος χρήσης περιουσιακού στοιχείου. Μετά την αρχική αναγνώριση, το δικαίωμα χρήσης αποτιμάται στο κόστος κτήσης μειωμένο με τις τυχόν σωρευμένες αποσβέσεις και ζημίες απομείωσης και προσαρμοσμένο κατά την τυχόν επανεκτίμηση της υποχρέωσης από τη μίσθωση. Το δικαίωμα χρήσης αποσβένεται με τη μέθοδο της σταθερής απόσβεσης έως το τέλος της περιόδου μίσθωσης, εκτός και εάν στην σύμβαση προβλέπεταιμεταβίβαση της κυριότητας του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου στην Εταιρία στο τέλος της περιόδου μίσθωσης. Στην περίπτωση αυτή το δικαίωμα χρήσης αποσβένεται στην διάρκεια της ωφέλιμης ζωής του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου. Επιπλέον, το δικαίωμα χρήσης ελέγχεται για ζημίες απομείωσης, εάν υπάρχουν, και προσαρμόζεται στις περιπτώσεις όπου υπάρχει αναπροσαρμογή της υποχρέωσης μίσθωσης. Η υποχρέωση μίσθωσης κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από την παρούσα αξία των μελλοντικών υπολειπόμενων πληρωμών μισθωμάτων. Η Εταιρία για να προεξοφλήσει τα υπολειπόμενα μελλοντικά μισθώματα χρησιμοποιεί το τεκμαρτό επιτόκιο της μίσθωσης και όπου αυτό δεν μπορεί να προσδιορισθεί, χρησιμοποιεί το οριακό επιτόκιο δανεισμού (IBR). 53 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Οι πληρωμές μισθωμάτων που περιλαμβάνονται στην αποτίμηση της υποχρέωσης από μισθώσεις περιλαμβάνουν τα ακόλουθα: - σταθερές πληρωμές, - μεταβλητές πληρωμές που εξαρτώνται από ένα δείκτη ή ένα επιτόκιο, - ποσά που αναμένεται να καταβληθούν βάσει των εγγυήσεων υπολειμματικής αξίας, - την τιμή άσκησης του δικαιώματος αγοράς που η Εταιρία εκτιμά ότι θα ασκήσει και ποινές για καταγγελία μίσθωσης, εάν στον καθορισμό της διάρκειας της μίσθωσης έχει ληφθεί υπόψη η άσκηση του δικαιώματος καταγγελίας από τον Όμιλο. Μετά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου, η υποχρέωση από τη μίσθωση μειώνεται με τις καταβολές των µισθωµάτων, αυξάνεται με το χρηµατοοικονοµικό έξοδο και επανεκτιμάται για τυχόν επανεκτιμήσεις ή τροποποιήσεις της μίσθωσης. Επανεκτίμηση γίνεται όταν υπάρχει μεταβολή στις μελλοντικές πληρωμές μισθωμάτων που μπορεί να προκύπτουν από τη μεταβολή ενός δείκτη ή εάν υπάρχει μια μεταβολή στην εκτίμηση του Ομίλου για το ποσό που αναμένεται να καταβληθεί για μια εγγύηση υπολειμματικής αξίας, μεταβολή στη διάρκεια της σύμβασης μίσθωσης και μεταβολή στην εκτίμηση άσκησης του δικαιώματος αγοράς του υποκείμενου στοιχείου, εφόσον υπάρχει. Όταν η υποχρέωση μίσθωσης αναπροσαρμόζεται, γίνεται και αντίστοιχη προσαρμογή στη λογιστική αξία του δικαιώματος χρήσης ή καταχωρείται στα αποτελέσματα όταν η λογιστική αξία του δικαιώματος χρήσης μειωθεί στο μηδέν. Σύμφωνα με την πολιτική που επέλεξε να εφαρμόσει ο Όμιλος, το δικαίωμα χρήσης αναγνωρίζεται σε διακριτή γραμμή στον Ισολογισμό με τίτλο «Δικαιώματα χρήσης παγίων» και η υποχρέωση μίσθωσης διακριτά από τις άλλες υποχρεώσεις στις Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις στο κονδύλιο «Υποχρεώσεις μισθώσεων» και στις Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις στο κονδύλιο «Υποχρεώσεις μισθώσεων». Στις περιπτώσεις που ο Όμιλος λειτουργεί ως υπεκμισθωτής με λειτουργική μίσθωση τοδικαίωμα χρήσης που αφορά στην κύρια σύμβαση περιλαμβάνεται στην κατηγορία «Επενδύσεις σε ακίνητα». Ο Όμιλος επέλεξε να κάνει χρήση της εξαίρεσης που παρέχει το ΔΠΧΑ 16 και να μην αναγνωρίζει δικαίωμα χρήσης και υποχρέωση μίσθωσης για μισθώσεις των οποίων η διάρκεια δεν υπερβαίνει τους 12 μήνες ή για μισθώσεις στις οποίες το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο είναι χαμηλής αξίας (αξίας μικρότερης των € 5.000 όταν είναι καινούργιο). Όταν η Εταιρία είναι εκμισθωτής Λειτουργικές μισθώσεις: Στις περιπτώσεις λειτουργικών μισθώσεων, η Εταιρία κατατάσσει το μισθωμένο πάγιο ως στοιχείο του ενεργητικού, διενεργώντας αποσβέσεις με βάση την ωφέλιμη ζωή του. Τα ποσά των μισθωμάτων, που αντιστοιχούν στη χρήση του μισθωμένου παγίου αναγνωρίζονται ως έσοδα, στην κατηγορία λοιπά έσοδα, με τη μέθοδο του δεδουλευμένου. Όταν η Εταιρία είναι ενδιάμεσος εκμισθωτής, αξιολογεί την κατάταξη της υπεκμίσθωσης κάνοντας αναφορά στο δικαίωμα χρήσης της κύριας μίσθωσης, δηλαδή η Εταιρία συγκρίνει τους όρους της κύριας μίσθωσης με αυτούς της υπεκμίσθωσης. Αντίθετα, εάν η κύρια μίσθωση είναι μια βραχυπρόθεσμη μίσθωση στην οποία η Εταιρία εφαρμόζει την εξαίρεση που περιγράφεται παραπάνω, τότε κατατάσσει την υπεκμίσθωση ως λειτουργική μίσθωση. Στην περίπτωση αυτή, η Εταιρία αναγνωρίζει τα ποσά των μισθωμάτων, που αντιστοιχούν στην υπεκμίσθωση του μισθωμένου παγίου ως έσοδα, στην κατηγορία λοιπά έσοδα, με τη μέθοδο του δεδουλευμένου. 54 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) 2.22 Κόστος Δανεισμού Το κόστος δανεισμού το άμεσα αποδιδόμενο στην αγορά, κατασκευή ή παραγωγή ειδικών περιουσιακών στοιχείων για τα οποία απαιτείται σημαντική χρονική περίοδος μέχρι να είναι έτοιμα για την προτιθέμενη χρήση ή πώληση τους, προστίθεται στο κόστος κτήσης αυτών των περιουσιακών στοιχείων μέχρι την χρονική στιγμή που αυτά θα είναι ουσιαστικά έτοιμα για την προτιθέμενη χρήση ή πώλησή τους. Τα έσοδα από προσωρινές τοποθετήσεις αναληφθέντων ποσών για την χρηματοδότηση των παραπάνω περιουσιακών στοιχείων μειώνουν το κόστος δανεισμού που κεφαλαιοποιείται. Το κόστος δανεισμού στις υπόλοιπες περιπτώσεις επιβαρύνει τα αποτελέσματα της χρήσης μέσα στην οποία πραγματοποιείται. 2.23 Διανομή μερισμάτων Η διανομή των μερισμάτων στους μετόχους της επιχείρησης καταχωρείται ως υποχρέωση στις οικονομικές καταστάσεις, όταν η διανομή εγκρίνεται από την Γενική Συνέλευση των μετόχων. 3. Διαχείριση χρηματοοικονομικού κινδύνου - Παράγοντες χρηματοοικονομικού κινδύνου Οι δραστηριότητες της εταιρείας υπόκεινται σε διάφορους χρηματοοικονομικούς κινδύνους , όπως κίνδυνος αγοράς ( μεταβολή συναλλαγματικών ισοτιμιών και επιτοκίων) , πιστωτικός κίνδυνος, κίνδυνος ρευστότητας και κίνδυνος από ακραία καιρικά φαινόμενα. Η εταιρεία δεν πραγματοποιεί συναλλαγές σε χρηματοοικονομικά μέσα , συμπεριλαμβανομένων χρηματοοικονομικών παραγώγων για κερδοσκοπικούς σκοπούς. (α) Πιστωτικός κίνδυνος Οι πωλήσεις του Ομίλου γίνονται κυρίως χονδρικώς επί πιστώσει είτε μέσω ανοικτού λογαριασμού είτε μέσω μεταχρονολογημένων επιταγών. Ο Όμιλος εμφανίζει συγκέντρωση πελατών, καθώς στην περίοδο 01.01.2019 – 31.12.2019, ένας πελάτης υπερέβη το 10% του συνόλου των εμπορικών απαιτήσεων του. Κανένας πελάτης δεν υπερέβη το 10% των συνολικών πωλήσεων. Προκειμένου να περιοριστεί ο σχετικός κίνδυνος, η χρηματοοικονομική κατάσταση των πελατών παρακολουθείται διαρκώς, ενώ παράλληλα πολιτική του Ομίλου είναι να λαμβάνει κατά το δυνατόν περισσότερες επιταγές πελατείας των διανομέων του. Ο Όμιλος δεν έχει προχωρήσει σε ασφάλιση των απαιτήσεων του. Οι λιανικές πωλήσεις γίνονται τοις μετρητοίς. (β) Κίνδυνος ρευστότητας Ο κίνδυνος ρευστότητας συνίσταται στον κίνδυνο του Ομίλου να μη δύναται να εκπληρώσει τις χρηματοοικονομικές του υποχρεώσεις κατά την λήξη τους. Η διαχείριση της ρευστότητας επιτυγχάνεται με τον κατάλληλο συνδυασμό χρηματικών διαθεσίμων και εγκεκριμένων τραπεζικών ορίωνπιστώσεων. Ο κίνδυνος ρευστότητας διατηρείται σε χαμηλά επίπεδα, μέσω της διαθεσιμότητας των αναγκαίων ταμιακών διαθεσίμων καθώς επίσης και επαρκών πιστωτικών ορίων. Επιπλέον ο κύριος όγκος του δανεισμού του Ομίλου αφορά μακροπρόθεσμο δανεισμό γεγονός που διευκολύνει την καλύτερη διαχείριση της ρευστότητας. Στη συνέχεια παρατίθεται πίνακας με την ενηλικίωση των υποχρεώσεων του ομίλου και της εταιρείας: ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Δάνεια έως 1 έτος από 2-5 έτη πάνω από 5 έτη Σύνολο 1.404.004,00 6.155.016,00 3.843.980,00 11.403.000,00 55 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Υποχρεώσεις μισθώσεων Ληφθείσεςαναπόσβεστες επιχορηγήσεις 24.259,23 62.188,45 32.539,31 118.986,99 106.000,00 424.000,00 985.481,38 1.515.481,38 Εμπορικοί και άλλοι πιστωτές 2.110.554,35 0,00 0,00 2.110.554,35 Σύνολο υποχρεώσεων 3.644.817,58 6.641.204,45 4.862.000,69 15.148.022,72 έως 1 έτος από 2-5 έτη πάνω από 5 έτη Σύνολο 700.000,00 4.575.000,00 1.914.000,00 7.189.000,00 0,00 0,00 0,00 0,00 106.000,00 424.000,00 993.269,82 1.523.269,82 Εμπορικοί και άλλοι πιστωτές 1.920.171,47 0,00 0,00 1.920.171,47 Σύνολο υποχρεώσεων 2.726.171,47 4.999.000,00 2.907.269,82 10.632.441,29 έως 1 έτος από 2-5 έτη πάνω από 5 έτη Σύνολο 1.404.004,00 6.155.016,00 3.843.980,00 11.403.000,00 24.259,23 62.188,45 32.539,31 118.986,99 106.000,00 424.000,00 985.481,38 1.515.481,38 Εμπορικοί και άλλοι πιστωτές 2.073.026,90 0,00 0,00 2.073.026,90 Σύνολο υποχρεώσεων 3.607.290,13 6.641.204,45 4.862.000,69 15.110.495,27 έως 1 έτος από 2-5 έτη πάνω από 5 έτη Σύνολο 700.000,00 4.575.000,00 1.914.000,00 7.189.000,00 0,00 0,00 0,00 0,00 106.000,00 424.000,00 993.269,82 1.523.269,82 Εμπορικοί και άλλοι πιστωτές 1.880.784,20 0,00 0,00 1.880.784,20 Σύνολο υποχρεώσεων 2.686.784,20 4.999.000,00 2.907.269,82 10.593.054,02 ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2018 Δάνεια Υποχρεώσεις μισθώσεων Ληφθείσεςαναπόσβεστες επιχορηγήσεις ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 Δάνεια Υποχρεώσεις μισθώσεων Ληφθείσεςαναπόσβεστες επιχορηγήσεις ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2018 Δάνεια Υποχρεώσεις μισθώσεων Ληφθείσεςαναπόσβεστες επιχορηγήσεις γ) Κίνδυνος ταμιακών ροών και κίνδυνος μεταβολών εύλογης αξίας λόγω μεταβολών των επιτοκίων. Ο Όμιλος με εξαίρεση τις τοποθετήσεις του σε καταθέσεις όψεως και προθεσμίας (βραχυπρόθεσμες) δεν έχει τοκοφόρα περιουσιακά στοιχεία και συνεπώς δεν υπόκειται σε κίνδυνο μεταβολής των επιτοκίων από αυτά. Ο Όμιλος χρηματοδοτεί τις επενδύσεις του καθώς και τις ανάγκες του για κεφάλαια κίνησης μέσω τραπεζικού δανεισμού με αποτέλεσμα να επιβαρύνεται με τους σχετικούς χρεωστικούς τόκους. Δάνεια με μεταβλητό επιτόκιο εκθέτουν τον Όμιλο σε κίνδυνο ταμιακών ροών. Δάνεια με σταθερό επιτόκιο εκθέτουν τον Όμιλο σε κίνδυνο μεταβολής της εύλογης αξίας. Τα δάνεια του Ομίλου στο σύνολο τους είναι μεταβλητού επιτοκίου και 56 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) συνεπώς ο Όμιλος εκτίθεται σε κίνδυνο ταμειακών ροών λόγω μεταβολής των επιτοκίων. Κατά την χρονική περίοδο του 2019, ο Όμιλος δε χρησιμοποίησε παράγωγα χρηματοοικονομικά προϊόντα επιτοκίου. Ανάλυση της ευαισθησίας στον κίνδυνο επιτοκίου παρέχεται στη σημείωση 6.12 . (δ) Κίνδυνος συναλλάγματος Ο Όμιλος έχει περιορισμένες συναλλαγές σε ξένα νομίσματα και ως εκ τούτου δεν υπάρχει κίνδυνος από τις διακυμάνσεις των συναλλαγματικών ισοτιμιών. Κατά την χρονική περίοδο του 2019 ο Όμιλος δε χρησιμοποίησε παράγωγα χρηματοοικονομικά προϊόντα συναλλάγματος. (ε) Κίνδυνος ακραίων καιρικών φαινόμενων Ο Όμιλος παράγει το σύνολο σχεδόν της πρώτης ύλης (σταφυλιών) που χρειάζεται για την οινοποίηση και αγοράζει, εφόσον καταστεί αναγκαίο, μικρές ποσότητες σταφυλιών από παραγωγούς της περιοχής. Κάθε γεωργική παραγωγή υφίσταται κάποιον βαθμό κινδύνου από ακραία καιρικά φαινόμενα. Ως ακραία καιρικά φαινόμενα εννοούνται ενδεικτικά τα ακόλουθα: - Έντονη χαλαζόπτωση - Πτώση της θερμοκρασίας σε ακραία για την εποχή επίπεδα (π.χ. παγετός το Μάιο) - Παρατεταμένος καύσωνας - Ανεμοθύελλα Οι ανωτέρω παράγοντες ενέχουν κίνδυνο για την ποσότητα και την ποιότητα των σταφυλιών και για την υγεία των κλημάτων. Τα κλήματα του Ομίλου είναι φυτεμένα σε αγρούς που βρίσκονται σε διάφορες περιοχές των Νομών Δράμας και Αττικής, με ευρεία γεωγραφική διασπορά. Η μεγάλη έκταση και γεωγραφική διασπορά των κλημάτων διασφαλίζει σε μεγάλο βαθμό τον Όμιλο από το ενδεχόμενο σημαντικής καταστροφής από ακραία καιρικά φαινόμενα. Ήδη σε όλα τα χρόνια λειτουργίας του Ομίλου δεν είχε ποτέ ολοκληρωτική καταστροφή παραγωγής από οποιαδήποτε αιτία. Σε όσες περιπτώσεις συνέβησαν τέτοια γεγονότα αφορούσαν πάντοτε σε μια περιοχή και επηρέασαν μικρό μόνο τμήμα της συνολικής παραγωγής, που σε κάθε περίπτωση αναπληρώθηκε από αγορές σταφυλιών από γύρω περιοχές. Να σημειωθεί ότι ο Όμιλος για οποιαδήποτε καταστροφή σταφυλιών ή κλημάτων από καιρικά φαινόμενα, λαμβάνει αποζημίωση από τον ΕΛΓΑ (Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων). ζ) Λοιποί κίνδυνοι Από την έναρξη της επιδημίας COVID-19 μέχρι και σήμερα φαίνεται ότι αυτή θα έχει αρνητικές επιπτώσεις τόσο στην παγκόσμια οικονομία όσο και στην εγχώρια, για το έτος 2020. Το μέγεθος των επιπτώσεων στην εγχώρια οικονομία, θα προσδιοριστεί σε σημαντικό βαθμό από την διάρκεια της έντασης του ιού. Θεωρούμε ότι η ελληνική οικονομία θα επηρεαστεί σημαντικά κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2020 με την ελπίδα να ανακάμψει στο τρίτο, εάν και εφόσον ο ιός αυτός υπόκειται σε εποχικό πρότυπο και ελεγχθεί η διασπορά του. Σύμφωνα, με τις τελευταίες εξελίξεις μεγάλες πιέσεις θα δεχτεί ο κλάδος της εστίασης, από την μείωση των αφίξεων τουριστών και της εγχώριας ζήτησης . Συνεπώς η ζήτηση των προϊόντων μας και κατ’ επέκταση ο τζίρος και τα αποτελέσματα του Ομίλου, εκτιμάται ότι θα επηρεαστούν σημαντικά από την κρίση που έχει προκληθεί. Σημειώνεται, ότι η πανδημία είναι σε εξέλιξη, οι εκτιμήσεις αυτές στηρίζονται στα εως τώρα δεδομένα και πληροφόρηση και ο βαθμός αβεβαιότητας τους είναι υψηλός. Παρόλα αυτά η διοίκηση του Ομίλου παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις αυτές, αξιολογεί τους κινδύνους και προβαίνει στις απαραίτητες ενέργειες έτσι ώστε να συνεχιστεί η απρόσκοπτη λειτουργία του Ομίλου. 57 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) η) Διαχείριση κεφαλαιουχικού κινδύνου Πολιτική του Ομίλου είναι η διατήρηση ισχυρής κεφαλαιακής βάσης προκειμένου να διατηρεί υψηλή πιστοληπτική ικανότητα , να τυγχάνει εμπιστοσύνης εκ μέρους των επενδυτών και των εν γένει πιστωτών της και τέλος να υποστηρίζεται η μελλοντική της ανάπτυξη. Η διοίκηση του Ομίλου παρακολουθεί σε συνεχή βάση την κεφαλαιακή της διάρθρωση καθώς και το κόστος και τους κινδύνους για κάθε κατηγορία κεφαλαίου. Η σχέση καθαρού χρέους προς ίδια κεφάλαια έχει ως ακολούθως. Ο Όμιλος Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 Μακροπρόθεσμα δάνεια τραπεζών 9.998.996,00 6.489.000,00 9.998.996,00 6.489.000,00 Βραχυπρόθεσμα δάνεια τραπεζών 1.404.004,00 700.000,00 1.404.004,00 700.000,00 Χρηματικά διαθέσιμα και ισοδύναμα -4.594.594,35 -813.837,61 -4.575.910,18 -778.582,67 6.808.405,65 6.375.162,39 6.827.089,82 6.410.417,33 26.053.955,27 24.112.963,09 26.094.774,96 24.166.459,90 026 0,26 0,26 0,27 Καθαρό χρέος Σύνολο ιδίων κεφαλαίων Σχέση καθαρού χρέους προς ίδια κεφάλαια Από τις διατάξεις περί νομοθεσίας των ανωνύμων Εταιρειών , ν. 4548/2018 , επιβάλλονται περιορισμοί σε σχέση με τα ίδια κεφάλαια που έχουν ως εξής : i) Σε περίπτωση που το σύνολο των ιδίων κεφαλαίων της εταιρείας γίνει κατώτερο από το μισό (1/2) του κεφαλαίου, το διοικητικό συμβούλιο υποχρεούται να συγκαλέσει τη γενική συνέλευση, μέσα σε προθεσμία έξι (6) μηνών από τη λήξη της χρήσης, με θέμα τη λύση της εταιρείας ή την υιοθέτηση άλλου μέτρου. ii) Με την επιφύλαξη της αρχής της ίσης μεταχείρισης των μετόχων που βρίσκονται στην ίδια θέση και των διατάξεων για την κατάχρηση της αγοράς, η εταιρεία μπορεί, η ίδια ή με πρόσωπο το οποίο ενεργεί στο όνομά του αλλά για λογαριασμό της, να αποκτήσει μετοχές της που έχουν ήδη εκδοθεί, μόνο όμως ύστερα από έγκριση της γενικής συνέλευσης, η οποία ορίζει τους όρους και τις προϋποθέσεις των προβλεπόμενων αποκτήσεων και, ιδίως, τον ανώτατο αριθμό μετοχών που είναι δυνατόν να αποκτηθούν, τη διάρκεια για την οποία χορηγείται η έγκριση, η οποία δεν μπορεί να υπερβαίνει τους είκοσι τέσσερις (24) μήνες και, σε περίπτωση απόκτησης από επαχθή αιτία, τα κατώτατα και ανώτατα όρια της αξίας απόκτησης. Οι αποκτήσεις γίνονται με ευθύνη των μελών του διοικητικού συμβουλίου, με τις εξής προϋποθέσεις: - Η ονομαστική αξία των μετοχών που αποκτήθηκαν, συμπεριλαμβανομένων των μετοχών τις οποίες είχε αποκτήσει προηγουμένως η εταιρεία και διατηρεί, και των μετοχών τις οποίες απέκτησε πρόσωπο το οποίο ενεργούσε στο όνομά του αλλά για λογαριασμό της εταιρείας, δεν είναι δυνατόν να υπερβαίνει το ένα δέκατο (1/10) του καταβεβλημένου κεφαλαίου. - Η απόκτηση μετοχών, συμπεριλαμβανομένων των μετοχών τις οποίες είχε αποκτήσει προηγουμένως η εταιρεία και διατηρεί, και των μετοχών τις οποίες απέκτησε πρόσωπο, το οποίο ενεργούσε στο όνομά του αλλά για λογαριασμό της εταιρείας, δεν επιτρέπεται να έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση των ιδίων κεφαλαίων σε ποσό κατώτερο του οριζομένου στην παράγραφο 1 του άρθρου 159 του Ν. 4548/2018. 58 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) iii) Κάθε έτος αφαιρείται το ένα εικοστό (1/20) τουλάχιστον των καθαρών κερδών για σχηματισμό τακτικού αποθεματικού. Η αφαίρεση για σχηματισμό αποθεματικού παύει να είναι υποχρεωτική, μόλις τούτο φθάσει το ένα τρίτο (1/3) τουλάχιστον του κεφαλαίου. Το τακτικό αποθεματικό χρησιμοποιείται αποκλειστικά πριν από κάθε διανομή μερίσματος προς εξίσωση του τυχόν χρεωστικού υπολοίπου της κατάστασης αποτελεσμάτων. iv) Το ελάχιστο μέρισμα υπολογίζεται επί των καθαρών κερδών, ύστερα από αφαίρεση της κράτησης για σχηματισμό τακτικού αποθεματικού και των λοιπών πιστωτικών κονδυλίων της κατάστασης αποτελεσμάτων, που δεν προέρχονται από πραγματοποιημένα κέρδη. Το ελάχιστο μέρισμα ορίζεται σε ποσοστό τριάντα πέντε τοις εκατό (35%) των καθαρών κερδών μετά τις μειώσεις της παραγράφου 1 και καταβάλλεται σε μετρητά. Με απόφαση της γενικής συνέλευσης που λαμβάνεται με αυξημένη απαρτία και πλειοψηφία μπορεί να μειωθεί το ως άνω ποσοστό, όχι όμως κάτω του δέκα τοις εκατό (10%). Μη διανομή του ελάχιστου μερίσματος επιτρέπεται μόνο με απόφαση της γενικής συνέλευσης, που λαμβάνεται με την αυξημένη απαρτία των παραγράφων 3 και 4 του άρθρου 130 και πλειοψηφία ογδόντα τοις εκατό (80%) του εκπροσωπουμένου στη συνέλευση κεφαλαίου. Με απόφαση της γενικής συνέλευσης που λαμβάνεται με αυξημένη απαρτία και πλειοψηφία είναι δυνατόν τα κέρδη που είναι διανεμητέα ως ελάχιστο μέρισμα να κεφαλαιοποιηθούν και να διανεμηθούν σε όλους τους μετόχους με μορφή μετοχών, υπολογιζόμενων στην ονομαστική τους αξία. Με απόφαση της γενικής συνέλευσης, που λαμβάνεται με αυξημένη απαρτία και πλειοψηφία, είναι δυνατόν τα κέρδη, που είναι διανεμητέα ως ελάχιστο μέρισμα, να χορηγηθούν με μορφή τίτλων ημεδαπών ή αλλοδαπών εταιρειών, εισηγμένων σε ρυθμιζόμενη αγορά, ή ιδίων τίτλων τους οποίους έχει στην κυριότητά της η εταιρεία, εφόσον είναι και αυτοί εισηγμένοι, με την επιφύλαξη της τήρησης της αρχής της ίσης μεταχείρισης των μετόχων και με την προϋπόθεση ότι οι ως άνω τίτλοι θα αποτελέσουν αντικείμενο αποτίμησης, σύμφωνα με τα άρθρα 17 και 18. Διανομή άλλων περιουσιακών στοιχείων αντί μετρητών είναι επιτρεπτή με τις παραπάνω προϋποθέσεις μόνο ύστερα από ομόφωνη απόφαση όλων των μετόχων. Η εταιρία συμμορφώνεται πλήρως με τις σχετικές διατάξεις που επιβάλλονται από την νομοθεσία σε σχέση με τα ίδια κεφάλαια. 4. Σημαντικές λογιστικές εκτιμήσεις και κρίσεις της διοικήσεως. Η σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων προϋποθέτει τη διενέργεια εκτιμήσεων και παραδοχών , που ενδέχεται να επηρεάσουν τα λογιστικά υπόλοιπα των περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων και τις απαιτούμενες γνωστοποιήσεις για ενδεχόμενες απαιτήσεις και υποχρεώσεις όπως επίσης και το ύψος των εσόδων και εξόδων που αναγνωρίσθηκαν. Η χρήση επαρκούς πληροφόρησης και η εφαρμογή υποκειμενικής κρίσης αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία για τη διενέργεια εκτιμήσεων σε αποτιμήσεις περιουσιακών στοιχείων, υποχρεώσεις από παροχές στο προσωπικό, απομεΐωση αξίας απαιτήσεων, ανοιχτές φορολογικές υποχρεώσεις και εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις. Οι εκτιμήσεις κρίνονται σημαντικές αλλά μη δεσμευτικές. Τα πραγματικό μελλοντικά αποτελέσματα ενδέχεται να διαφέρουν από τις ανωτέρω εκτιμήσεις. Οι σημαντικότερες πηγές αβεβαιότητας στις λογιστικές εκτιμήσεις της Διοίκησης αφορούν κυρίως τις επίδικες υποθέσεις και τις ανέλεγκτες φορολογικά χρήσεις. Αλλες πηγές αβεβαιότητας είναι σχετικές με τις παραδοχές της Διοίκησης αναφορικά με τα προγράμματα παροχών στο προσωπικό λόγω εξόδου από την υπηρεσία . Επίσης πηγή αβεβαιότητας αποτελεί η εκτίμηση σχετικά με την ωφέλιμη ζωή των αποσβέσιμων παγίων και άυλων στοιχείων. Οι ανωτέρω εκτιμήσεις και παραδοχές βασίζονται 59 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) στην ως τώρα εμπειρία της Διοίκησης και επαναξιολογούνται ώστε να επικαιροποιούνται στις εκάστοτε υφιστάμενες συνθήκες της αγοράς. Δεν υπάρχουν εκτιμήσεις και παραδοχές που ενέχουν σημαντικό κίνδυνο να προκαλέσουν ουσιώδεις προσαρμογές στις λογιστικές αξίες των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων στους επόμενους 12 μήνες. 5. Πληροφόρηση κατά τομέα 5α. Πληροφόρηση για το κέρδος η τη ζημία , τα περιουσιακά στοιχεία και τις υποχρεώσεις Οι δραστηριότητες του ομίλου συνιστούν ένα επιχειρηματικό τομέα, τον τομέα της παραγωγής και διάθεσης κρασιών και αποσταγμάτων. Το σύνολο των εσόδων του Ομίλου και της Εταιρείας αναγνωρίζονται σε συγκεκριμένο χρονικό σημείο. 5β. Πληροφόρηση για γεωγραφικές περιοχές Οι πωλήσεις της εταιρείας κατανέμονται σε τρεις κυρίως γεωγραφικές περιοχές (Ελλάδα, Λοιπές χώρες Ευρωπαϊκής Ένωσης, λοιπές χώρες) και διευθύνονται από την έδρα της εταιρείας στην Ελλάδα. Η κύρια περιοχή δραστηριότητας της εταιρείας είναι η Ελλάδα. Οι άλλες περιοχές λειτουργίας είναι κυρίως οι τόποι πώλησης των προϊόντων της. Τα έσοδα κατανέμονται κατά γεωγραφική περιοχή ως κατωτέρω : Ο Όμιλος 1/1-31/12/2019 Σύνολο πωλήσεων 1/1-31/12/2018 Σύνολο πωλήσεων Ελλάδα Λοιπές Χώρες Ε.Ε. 10.168.263,47 1.860.734,37 Ελλάδα Λοιπές Χώρες Ε.Ε. 8.383.323,42 1.848.660,10 Λοιπές Χώρες 1.147.201,76 Λοιπές Χώρες 915.093,11 Συνολικά Ποσά 13.176.199,60 Συνολικά Ποσά 11.147.076,63 Η Εταιρεία 1/1-31/12/2019 Σύνολο πωλήσεων 1/1-31/12/2018 Σύνολο πωλήσεων Ελλάδα Λοιπές Χώρες Ε.Ε. 10.220.814,50 1.736.781,55 Ελλάδα Λοιπές Χώρες Ε.Ε. 8.464.716,04 1.725.175,52 Λοιπές Χώρες 1.097.591,30 Λοιπές Χώρες 876.430,87 Συνολικά Ποσά 13.055.187,35 Συνολικά Ποσά 11.066.322,43 Το σύνολο των μη κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων του ομίλου βρίσκονται στην Ελλάδα. 5γ. Πληροφορίες για σημαντικούς πελάτες Οι πωλήσεις του ομίλου και της εταιρείας γίνονται κυρίως χονδρικώς επί πιστώσει είτε μέσω ανοικτού λογαριασμού είτε μέσω μεταχρονολογημένων επιταγών. Ο Όμιλος εμφανίζει συγκέντρωση πελατών, καθώς στην περίοδο 01.01.2019 – 31.12.2019, ένας πελάτης 60 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) υπερέβη το 10% του συνόλου των εμπορικών απαιτήσεων του. Κανένας πελάτης δεν υπερέβη το 10% των συνολικών πωλήσεων. Προκειμένου να περιοριστεί ο σχετικός κίνδυνος, η χρηματοοικονομική κατάσταση των πελατών παρακολουθείται διαρκώς, ενώ παράλληλα πολιτική του Ομίλου είναι να λαμβάνει κατά το δυνατόν περισσότερες επιταγές πελατείας των διανομέων του. Ο Όμιλος δεν έχει προχωρήσει σε ασφάλιση των απαιτήσεων του. Οι λιανικές πωλήσεις γίνονται τοις μετρητοίς. 6. Πληροφορίες για ορισμένους λογαριασμούς των Οικονομικών Καταστάσεων 6.1. Ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία Οι πραγματοποιηθείσες , σε επίπεδο ομίλου , επενδύσεις στην περίοδο 1/1-31/12/2019 ανήλθαν στο ποσό ευρώ 3.526.669,21και αφορούν κυρίως σε δαπάνες για την κατασκευή νέων αμπελώνων καθώς επίσης σε αγορές μηχανημάτων , μεταφορικών μέσων, επίπλων και λοιπού εξοπλισμού. Η κίνηση των Ενσώματων Πάγιων Περιουσιακών στοιχείων στην χρήση 2019 ( 1.1.2019 – 31.12.2019) και στην προηγούμενη χρήση 2018 ( 1.1.2018-31.12.2018 ) έχει ως εξής : 61 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Ο Όμιλος 31/12/2019 Οικόπεδα - Αγροτ/χια Καρποφόρα φυτά (αμπελώνες κλπ) Κτίρια Μηχανήματα Μεταφορικά Μέσα Έπιπλα & λοιπός εξοπλισμός Έργα υπό εκτέλεση Σύνολο Κόστος Υπόλοιπο 1/1/2019 8.527.773,25 3.657.351,40 13.249.349,60 5.247.267,76 1.777.711,82 3.695.380,46 2.331.798,25 Προσθήκες 127.040,52 632.175,35 114.720,36 396.237,15 872.663,53 304.585,63 1.079.246,67 Μειώσεις-Πωλήσεις (41.229,17) (148.473,63) (177.677,53) (11.447,54) (608.844,98) (185.981,11) 8.613.584,60 4.141.053,12 13.186.392,43 5.632.057,37 2.041.530,37 3.813.984,98 3.411.044,92 40.839.647,79 - (719.351,87) (4.055.262,45) (4.292.397,06) (1.333.350,48) (3.308.696,15) - (13.709.058,01) (186.874,10) (260.025,30) (198.706,02) (110.095,22) (199.455,07) 27.906,49 47.065,26 10.200,91 439.068,19 185.633,34 - (878.319,48) (4.268.222,49) (4.480.902,17) (1.004.377,51) (3.322.517,88) - (13.954.339,53) 8.613.584,60 3.262.733,64 8.918.169,94 1.151.155,20 1.037.152,86 491.467,10 3.411.044,92 26.885.308,26 Υπόλοιπο 31/12/2019 38.486.632,54 3.526.669,21 (1.173.653,96) Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1/1/2019 Αποσβέσεις περιόδου Μειώσεις-Πωλήσεις Υπόλοιπο 31/12/2019 Αναπ. αξία 31/12/2019 31/12/2018 Οικόπεδα - Αγροτ/χια Καρποφόρα φυτά (αμπελώνες κλπ) Κτίρια Μηχανήματα Μεταφορικά Μέσα Έπιπλα & λοιπός εξοπλισμός (955.155,71) 709.874,19 Έργα υπό εκτέλεση Σύνολο Κόστος Υπόλοιπο 1/1/2018 8.439.367,71 3.880.983,40 12.965.872,94 4.949.072,91 1.458.722,88 3.548.393,15 1.148.246,88 36.390.659,87 283.476,66 298.194,85 318.988,94 241.294,20 1.183.551,37 2.513.172,18 3.695.380,46 2.331.798,25 38.486.632,54 (1.273.368,44) (3.236.208,84) - (12.981.871,51) (59.982,04) (166.799,63) Προσθήκες 187.666,16 Μειώσεις-Πωλήσεις (99.260,62) (223.632,00) 8.527.773,25 3.657.351,40 13.249.349,60 5.247.267,76 1.777.711,82 - (583.290,88) (3.793.840,62) (4.095.162,73) (192.352,44) (261.421,83) (197.234,33) Υπόλοιπο 31/12/2018 (94.306,89) (417.199,51) Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1/1/2018 Αποσβέσεις περιόδου Μειώσεις-Πωλήσεις Υπόλοιπο 31/12/2018 Αναπ. αξία 31/12/2018 56.291,45 (877.790,27) 94.312,32 150.603,77 - (719.351,87) (4.055.262,45) (4.292.397,06) (1.333.350,48) (3.308.696,15) - (13.709.058,01) 8.527.773,25 2.937.999,53 9.194.087,15 954.870,70 444.361,34 386.684,31 2.331.798,25 24.777.574,53 62 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Η Εταιρεία 31/12/2019 Οικόπεδα - Αγροτ/χια Καρποφόρα φυτά (αμπελώνες κλπ) Κτίρια Μηχανήματα Μεταφορικά Μέσα Έπιπλα & λοιπός εξοπλισμός Έργα υπό εκτέλεση Σύνολο Κόστος Υπόλοιπο 1/1/2019 8.527.773,25 3.657.351,40 13.249.349,60 5.247.267,76 1.777.711,82 3.694.460,39 2.331.798,25 Προσθήκες 127.040,52 632.175,35 114.720,36 396.237,15 872.663,53 304.585,63 1.079.246,67 Μειώσεις-Πωλήσεις (41.229,17) (148.473,63) (177.677,53) (11.447,54) (608.844,98) (185.981,11) 8.613.584,60 4.141.053,12 13.186.392,43 5.632.057,37 2.041.530,37 3.813.064,91 3.411.044,92 40.838.727,72 - (719.351,87) (4.055.262,45) (4.292.397,06) (1.333.350,48) (3.307.884,94) - (13.708.246,80) (186.874,10) (260.025,30) (198.706,02) (110.095,22) (199.346,21) 27.906,49 47.065,26 10.200,91 439.068,19 185.633,34 - (878.319,48) (4.268.222,49) (4.480.902,17) (1.004.377,51) (3.321.597,81) - (13.953.419,46) 8.613.584,60 3.262.733,64 8.918.169,94 1.151.155,20 1.037.152,86 491.467,10 3.411.044,92 26.885.308,26 Υπόλοιπο 31/12/2019 38.485.712,47 3.526.669,21 (1.173.653,96) Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1/1/2019 Αποσβέσεις περιόδου Μειώσεις-Πωλήσεις Υπόλοιπο 31/12/2019 Αναπ. αξία 31/12/2019 31/12/2018 Οικόπεδα - Αγροτ/χια Καρποφόρα φυτά (αμπελώνες κλπ) Κτίρια Μηχανήματα Μεταφορικά Μέσα Έπιπλα & λοιπός εξοπλισμός (955.046,85) 709.874,19 Έργα υπό εκτέλεση Σύνολο Κόστος Υπόλοιπο 1/1/2018 8.439.367,71 3.880.983,40 12.965.872,94 4.949.072,91 1.458.722,88 3.547.473,08 1.148.246,88 36.389.739,80 283.476,66 298.194,85 318.988,94 241.294,20 1.183.551,37 2.513.172,18 3.694.460,39 2.331.798,25 38.485.712,47 (1.273.368,44) (3.235.581,64) - (12.981.244,31) (59.982,04) (166.615,62) Προσθήκες 187.666,16 Μειώσεις-Πωλήσεις (99.260,62) (223.632,00) 8.527.773,25 3.657.351,40 13.249.349,60 5.247.267,76 1.777.711,82 - (583.290,88) (3.793.840,62) (4.095.162,73) (192.352,44) (261.421,83) (197.234,33) Υπόλοιπο 31/12/2018 (94.306,89) (417.199,51) Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1/1/2018 Αποσβέσεις περιόδου Μειώσεις-Πωλήσεις Υπόλοιπο 31/12/2018 Αναπ. αξία 31/12/2018 56.291,45 (877.606,26) 94.312,32 150.603,77 - (719.351,87) (4.055.262,45) (4.292.397,06) (1.333.350,48) (3.307.884,94) - (13.708.246,80) 8.527.773,25 2.937.999,53 9.194.087,15 954.870,70 444.361,34 386.575,45 2.331.798,25 24.777.465,67 63 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) 6.2. Επενδύσεις σε ακίνητα 31/12/2019 Οικόπεδα Αγροτ/χια Κτίρια Σύνολο Κόστος Υπόλοιπο 1/1/2019 Προθήκες 474.479,00 - 2.155.870,71 - 2.630.349,71 - Υπόλοιπο 31/12/2019 474.479,00 2.155.870,71 2.630.349,71 Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1/1/2019 Αποσβέσεις περιόδου - (542.732,04) (45.192,96) (542.732,04) (45.192,96) Υπόλοιπο 31/12/2019 - (587.925,00) (587.925,00) 474.479,00 1.567.945,71 2.042.424,71 Αναπ. αξία 31/12/2019 31/12/2018 Κόστος Υπόλοιπο 1/1/2018 Προθήκες Υπόλοιπο 31/12/2018 Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1/1/2018 Οικόπεδα Αγροτ/χια Κτίρια 474.479,00 2.155.870,71 2.630.349,71 - - - 474.479,00 2.155.870,71 2.630.349,71 - (497.539,09) (497.539,09) (45.192,95) (45.192,95) - (542.732,04) (542.732,04) 474.479,00 1.613.138,67 2.087.617,67 Αποσβέσεις περιόδου Υπόλοιπο 31/12/2018 Αναπ. αξία 31/12/2018 Σύνολο Η εταιρεία μέχρι και τη χρήση 2015 χρησιμοποιούσε τα παραπάνω ακίνητα για την διοργάνωση κοινωνικών και εταιρικών εκδηλώσεων που αποτελούσε τον δεύτερο τομέα δραστηριότητας της.Στη χρήση 2015 σταμάτησε την λειτουργία του ο τομέας αυτός και τα πάγια περιουσιακά στοιχεία του που αφορούσαν σε κτίσματα και βοηθητικές εγκαταστάσεις συνολικής επιφάνειας 2.580 τ.μ. σε γήπεδο επιφάνειας 10.016 τ.μ. περίπου μεταφέρθηκαν στο λογαρισμό Επενδύσεις σε ακίνητα, καθώς άλλαξε ο τρόπος εκμετάλλευσης τους.Στη χρήση 2019, όπως και την προηγούμενη χρήση 2018 , οι εν λόγω εγκαταστάσεις μισθώθηκαν από την εταιρεία σε μεμονωμένους πελάτες με βραχυχρόνιες μισθώσεις της 1 βραδυάς χωρίς να παρέχονται από αυτήν επιπλέον υπηρεσίες. Η Εταιρεία διενήργησε έλεγχο απομείωσης για τις επενδύσεις σε ακίνητα κατά την 31 Δεκεμβρίου 2019 και την 31 Δεκεμβρίου 2018 και δεν προέκυψαν διαφορές. Η ανακτήσιμη αξία των επενδυτικών ακινήτων προσδιορίστηκε με βάση την εύλογη αξία μείον το κόστος πώλησης. 64 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) 6.3. Δικαιώματα χρήσης παγίων & υποχρεώσεις μισθωσεων Αλλαγές στις λογιστικές πολιτικές: Η σημείωση αυτή εξηγεί την επίδραση από την υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις», στις οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας και γνωστοποιεί τις νέες λογιστικές πολιτικές που εφαρμόστηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2019. Ο Όμιλος έχει εφαρμόσει το ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας την απλοποιημένη προσέγγιση καταχωρίζοντας,κατά την ημερομηνία αρχικής εφαρμογής (1.1.2019) , δικαίωμα χρήσης περιουσιακού στοιχείου με ποσό που ισούται με την υποχρέωση από τη μίσθωση και δεν έχει επαναδιατυπώσει τα συγκριτικά στοιχεία για την περίοδο αναφοράς 2018, όπως επιτρέπεται από τις μεταβατικές διατάξεις του προτύπου. Αναπροσαρμογές που αναγνωρίσθηκαν κατά την υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 16. Κατά την υιοθέτηση του ΔΠΧA 16, η εταιρεία αναγνώρισε υποχρεώσεις μίσθωσης σε σχέση με μισθώσεις που είχαν προηγουμένως ταξινομηθεί ως «λειτουργικές μισθώσεις» σύμφωνα με τις αρχές του ΔΛΠ 17 «Μισθώσεις». Αυτές οι υποχρεώσεις αποτιμήθηκαν στην παρούσα αξία των υπολοιπόμενων μισθωμάτων, προεξοφλημένων με το επιτόκιο δανεισμού κατά την 1η Ιανουαρίου 2019. Δεσμεύσεις από λειτουργικές μισθώσεις στις 31 Δεκεμβρίου 2018 Σταθμισμένο μέσο τεκμαρτό επιτόκιο την 01.01.2019 Προεξοφλημένες δεσμεύσεις του εκμισθωτή την 01.01.2019 Λοιπές προσαρμογές Δεσμεύσεις από λειτουργικές μισθώσεις 1η Ιανουαρίου 2019 107.000,00 5% 101.904,76 5.076,81 106.981,57 Αναλύονται σε: Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις μισθώσεων 84.039,46 Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις μισθώσεων 22.942,11 Σύνολο 106.981,57 Τα δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων αποτιμήθηκαν σε ποσό ίσο με την υποχρέωση μίσθωσης. Τα αναγνωρισμένα δικαιώματα χρήσης αφορούν σε ακίνητα και μεταφορικά μέσα. Οι κινήσεις των δικαιωμάτων χρήσης παγίων της Εταιρείας και του Ομίλου κατά την χρήση 1/1-31/12/2019 παρουσιάζονται στον κατωτέρω πίνακα: 65 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) ΓΗΠΕΔΑΑΓΡΟΤΕΜΑΧΙΑ ΜΕΤΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΣΑ - - - Επίδραση από την πρώτη εφαρμογή 1.1.2019 24.048,00 82.933,57 106.981,57 Προσθήκες μισθώσεων 34.822,70 0,00 34.822,70 Υπόλοιπο 31.12.2019 58.870,70 82.933,57 141.804,27 - - - Αποσβέσεις χρήσης 2019 7.984,85 16.700,68 24.685,53 Υπόλοιπο 31.12.2019 7.984,85 16.700,68 24.685,53 50.885,85 66.232,89 117.118,74 Υπόλοιπο 31.12.2018 ΣΥΝΟΛΟ Συσσωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 31.12.2018 Αναπόσβεστη αξία 31.12.2019 Παρακάτω παρουσιάζονται οι υποχρεώσεις μισθώσεων της Εταιρείας και του Ομίλου και η κίνηση τους για την χρήση που έληξε την 31η Δεκεμβρίου 2019. Υπόλοιπο 31.12.2018 Επίδραση από την πρώτη εφαρμογή 1.1.2019 Προσθήκες μισθώσεων Τόκοι 106.981,57 34.822,70 4.470,60 Πληρωμές -27.287,88 Υπόλοιπο 31.12.2019 118.986,99 και αναλύονται ως εξής: Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις μισθώσεων 24.259,23 Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις μισθώσεων 94.727,76 Οι καθαρές πληρωμές μισθώσεων που αφορούν το κεφάλαιο των υποχρεώσεων μισθώσεων ανέρχονται σε ποσό ευρώ 22.817,28. 66 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Οι μισθώσεις είναι αποπληρωτέες ως ακολούθως: Εντός ενός έτους 28.577,16 Εντός του δεύτερου έτους 26.077,08 Από 3 έως 5 χρόνια 45.083,13 Μετά από 5 χρόνια 46.274,06 146.011,43 Προεξόφληση -27.024,44 Σύνολο υποχρεώσεων μισθώσεων 118.986,99 Τα ποσά που αναγνωρίσθηκαν στην κατάσταση συνολικών εισοδημάτων για την εταιρεία και τον όμιλο παρουσιάζονται στον πίνακα που ακολουθεί: Αποσβέσεις δικαιωμάτων χρήσης 24.685,53 Τόκοι μισθώσεων 4.470,60 Έξοδα βραχυχρόνιων μισθώσεων 1.310,00 Έξοδα μισθώσεων χαμηλής αξίας 4.527,90 Έξοδα ενοικίων με κυμαινόμενο μίσθωμα 0,00 34.994,03 Η εταιρία και ο όμιλος παρουσίασε συνολικές ταμιακές εκροές για μισθώσεις κατά το έτος 2019 ποσού ευρώ 32.957,00. Η εταιρία και ο όμιλος δεν αντιμετωπίζουν κάποιο σημαντικό κίνδυνο ρευστότητας αναφορικά με τις υποχρεώσεις από μισθώσεις. Δεν υπάρχουν σημαντικές δεσμεύσεις από συμβάσεις μίσθωσης οι οποίες δεν έχουν τεθεί σε ισχύ μέχρι τη λήξη της περιόδου αναφοράς. Η αλλαγή στη λογιστική πολιτική επηρέασε τα ακόλουθα στοιχεία στον ισολογισμό της 1η Ιανουαρίου 2019: • Δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων - αύξηση € 106.981,57 • Υποχρεώσεις από μισθώσεις - αύξηση € 106.981,57 Επίδραση στις γνωστοποιήσεις λειτουργικών τομέων, το EBITDA και τα κέρδη ανά μερίδιο. Ο Όμιλος διαθέτει ένα λειτουργικό τομέα τα περιουσιακά στοιχεία του οποίου καθώς και οι υποχρεώσεις από μισθώματα αυξήθηκαν ως αποτέλεσμα της αλλαγής της λογιστικής αρχής.Το προσαρμοσμένο EBITDA του Ομίλου αυξήθηκε κατά ποσό ευρώ 29.156,13 ως αποτέλεσμα της αλλαγής της λογιστικής αρχής.Τα κέρδη ανά μετοχή μειώθηκαν αμελητέα ανά μερίδιο ως αποτέλεσμα της υιοθέτησης του ΔΠΧΑ 16. 67 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) 6.4. Βιολογικά περιουσιακά στοιχεία Στο λογαριασμό «Βιολογικά περιουσιακά στοιχεία» εμφανίζεται η γεωργική παραγωγή (σταφύλια) μέχρι τη στιγμή της συγκομιδής για την οποία στη συνέχεια θα εφαρμόζεται το ΔΛΠ 2 "Αποθέματα". Στη συνέχεια παραθέτουμε τον πίνακα συμφωνίας της εύλογης αξίας βιολογικής (γεωργικής) παραγωγής της εταιρείας μεταξύ έναρξης και λήξης της περιόδου 1/1-31/12/2019 και 1/1-31/12/2018. Πίνακας Συμφωνίας εύλογης αξίας βιολογικής (γεωργικής) παραγωγής 31/12/2019 31/12/2018 360.000,00 360.000,00 -360.000,00 -360.000,00 - Αποτίμησης γεωργικής παραγωγής στην εύλογη αξία κατά το τέλος της περιόδου 520.000,00 360.000,00 - Εύλογη αξία γεωργικής παραγωγής λήξης περιόδου 520.000,00 360.000,00 - Εύλογη αξία γεωργικής παραγωγής έναρξης περιόδου - Μεταφορά στην εύλογη αξία παραγωγής κατά την συγκομιδή Η διαφοροποίηση που παρατηρείται στην εύλογη αξία της γεωργικής παραγωγής λήξης περιόδου στη χρήση 2019 σε σχέση με την αντίστοιχη της προηγούμενης χρήσης 2018 οφείλεται στην αύξηση των αναμενόμενων ποσοτήτων σταφυλιών κατά την συγκομιδή που θα πραγματοποιηθει στο τέλος της καλλιεργητικής περιόδου 2019/2020. 6.5. Άυλα περιουσιακά στοιχεία Αφορούν σε διάφορα λογισμικά προγράμματα. Ανάλυση : Ο Όμιλος Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 2.309,06 2.999,98 2.309,06 2.999,98 Προσθήκες 41.574,78 0,00 41.574,78 0,00 Αποσβέσεις περιόδου -2.568,38 -690,92 -2.568,38 -690,92 41.315,46 2.309,06 41.315,46 2.309,06 Υπόλοιπο έναρξης 6.6. Επενδύσεις σε θυγατρικές επιχειρήσεις 1) Στις οικονομικές καταστάσεις της μητρικής εταιρείας : Στις 1/9/2013 ιδρύθηκε η εταιρεία με την επωνυμία ΑΜΑΛΑΓΟΣ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Ι.Κ.Ε. με εταιρικό κεφάλαιο ευρώ 10.000 και ποσοστό συμμετοχής 100% . Οι συμμετοχές σε θυγατρικές εταιρίες, στις ατομικές οικονομικές καταστάσεις της μητρικής εταιρίας, αποτιμώνται στο κόστος κτήσεως μείον τις ζημίες απομείωσης.Η Εταιρεία διενήργησε έλεγχο απομείωσης για την επένδυση αυτή κατά την 31 Δεκεμβρίου 2019 και την 31 Δεκεμβρίου 2018 και δεν προέκυψαν διαφορές. 68 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) 2) Στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις : Ενοποιείται με την μέθοδο της ολικής ενοποίησης. 6.7.Αποθέματα Τα αποθέματα του ομίλου και της εταιρείας αφορούν κυρίως σε προϊόντα έτοιμα και ημιτελή και σε πρώτες και βοηθητικές ύλες.Η εταιρεία λαμβάνει όλα τα απαραίτητα μέτρα (ασφάλιση , φύλαξη , κτλ ) για να ελαχιστοποιήσει τους κινδύνους και τις ενδεχόμενες ζημίες λόγω φυσικών καταστροφών η κλοπών των αποθεμάτων της.Για βραδέως κινούμενα ή απαξιωμένα αποθέματα σχηματίσθηκε σε προηγούμενες χρήσεις πρόβλεψη απομείωσης συνολικού ποσού ευρώ 500.000. Ανάλυση : Ο Όμιλος Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 Εμπορεύματα Προιόντα έτοιμα & ημιτελή - παραγωγή σε εξέλιξη 25.649,76 20.810,55 25.649,76 20.810,55 4.412.528,30 4.067.692,99 4.386.255,19 4.029.178,29 Πρώτες και βοηθητικές ύλες – αναλώσιμα υλικά – ανταλ/κα & είδη συσκευασίας 752.607,85 695.680,80 664.527,13 607.696,41 5.190.785,91 4.784.184,34 5.076.432,08 4.657.685,25 -500.000,00 -500.000,00 -500.000,00 -500.000,00 4.690.785,91 4.284.184,34 4.576.432,08 4.157.685,25 Μείον : προβλέψεις απομείωσης Η κίνηση των προβλέψεων απομείωσης για τα αποθέματα του ομίλου και της εταιρείας στις χρήσεις 2019 και 2018 έχει ως εξής : Ο Όμιλος Υπόλοιπο 1.1 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 500.000,00 258.000,00 500.000,00 258.000,00 - 242.000,00 - 242.000,00 500.000,00 500.000,00 500.000,00 500.000,00 Σχηματισθείσες στη χρήση προβλέψεις Υπόλοιπο 31.12 Η Εταιρεία 6.8.Πελάτες και λοιπές εμπορικές απαιτήσεις Τα υπόλοιπα των εμπορικών απαιτήσεων της εταιρείας αναλύονται ως εξής: Ο Όμιλος Πελάτες Γραμμάτια εισπρακτέα Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 3.120.267,04 2.881.465,47 3.295.559,68 3.107.598,87 16.890,70 18.251,14 12.141,67 13.502,11 69 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Επιταγές εισπρακτέες 446.252,67 357.624,97 438.952,67 348.824,97 Σύνολο Μείον: προβλέψεις αναμενόμενων ζημιών πιστώσεων 3.583.410,41 3.257.341,58 3.746.654,02 3.469.925,95 -473.281,32 -439.456,24 -457.461,91 -427.078,84 Υπόλοιπο 3.110.129,09 2.817.885,34 3.289.192,11 3.042.847,11 Οι απαιτήσεις από πελάτες εμφανίζονται απομειωμένες κατά την 31/12/2019 σε επίπεδο Ομίλου και Εταιρείας κατά ποσό ευρώ 473.281,32 και 439.456,24 αντίστοιχα. Το ποσό αυτό αφορά στη σχηματισθείσα σωρευτικά μέχρι την 31/12/2019 πρόβλεψη για το σύνολο των εμπορικών απαιτήσεων της εταιρίας.Το σύνολο των ανωτέρω απαιτήσεων θεωρείται πως είναι βραχυπρόθεσμης λήξηςκαι η λογιστική τους αξία θεωρείται πως προσεγγίζει την εύλογη αξία τους. Στην Χρήση 2018 εφαρμόσθηκε για πρώτη φορά η απλοποιημένη προσέγγιση της παραγράφου 5.5.15 του Δ.Π.Χ.Α. 9, βάσει της οποίας ο αντίθετος λογαριασμός των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών από απαιτήσεις από πελάτες προσδιορίζεται στο ποσό που προκύπτει με βάση τη συνολική διάρκεια των απαιτήσεων.Στην τρέχουσα χρήση επανεξετάσθηκαν οι εκτιμήσεις απωλειών με βάση και τα στοιχεία που προέκυψαν στη τρέχουσα χρήση.Για τον προσδιορισμό των εν λόγω ζημιών χρησιμοποιήθηκε ο κατωτέρω πίνακας χρονολογικής ανάλυσης και ποσοστών, που αναπτύχθηκε με τη χρήση ιστορικών δεδομένων και εύλογων προβλέψεων για το μέλλον. Όμιλος 31/12/2019 Χωρίς καθυστέρηση Απαιτήσεις 2.039.725,05 908.969,29 43.403,45 21.655,00 569.657,62 0,10% 0,50% 2,00% 5,00% 81,58% 2.039,73 4.544,85 868,07 1.082,75 464.745,93 Ποσοστό απωλειών 1-90 ημέρες 91-180 ημέρες 181-360 ημέρες άνω των 360 ημερών 473.281,32 -439.456,23 Επιπλέον πιστωτικές ζημίες στην χρήση 33.825,09 Χωρίς καθυστέρηση Απαιτήσεις 1.884.691,62 761.361,34 44.648,38 41.281,53 525.358,71 0,10% 0,50% 2,00% 5,00% 82,00% 1.884,69 3.806,81 892,97 2.064,08 430.807,69 Ποσοστό απωλειών 3.583.410,41 Πιστωτικές ζημίες προηγούμενης χρήσης 31/12/2018 1-90 ημέρες Σύνολο 91-180 ημέρες 181-360 ημέρες άνω των 360 ημερών Σύνολο 3.257.341,58 439.456,23 70 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Πιστωτικές ζημίες προηγούμενης χρήσης -423.804,92 Επιπλέον πιστωτικές ζημίες στην χρήση 15.651,31 Εταιρεία 31/12/2019 Χωρίς καθυστέρηση Απαιτήσεις 2.010.244,73 882.592,33 32.252,92 19.510,22 547.760,77 0,10% 0,50% 2,00% 5,00% 82,00% 2.010,24 4.412,96 645,06 975,51 449.418,12 Ποσοστό απωλειών 91-180 ημέρες 1-90 ημέρες 181-360 ημέρες άνω των 360 ημερών Σύνολο 3.492.360,97 457.461,90 Πιστωτικές ζημίες προηγούμενης χρήσης -427.078,83 Επιπλέον πιστωτικές ζημίες στην χρήση 31/12/2018 Χωρίς καθυστέρηση Απαιτήσεις 1.840.362,61 737.080,42 37.910,70 27.533,88 511.485,56 0,10% 0,50% 2,00% 5,00% 82,00% 1.840,36 3.685,40 758,21 1.376,69 419.418,16 Ποσοστό απωλειών 91-180 ημέρες 1-90 ημέρες 181-360 ημέρες 30.383,07 άνω των 360 ημερών Σύνολο 3.154.373,17 427.078,83 Πιστωτικές ζημίες προηγούμενης χρήσης -412.891,50 Επιπλέον πιστωτικές ζημίες στην χρήση 14.187,34 Η κίνηση των προβλέψεων αναμενόμενων ζημιών πιστώσεων του ομίλου και της εταιρείας στις χρήσεις 2019 και 2018 έχει ως εξής : Ο Όμιλος Υπόλοιπο 1.1 Σχηματισθείσες στη χρήση προβλέψεις Υπόλοιπο 31.12 Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 -439.456,24 -423.804,92 -427.078,84 -412.891,50 -33.825,08 -15.651,32 -30.383,07 -14.187,34 -473.281,32 -439.456,24 -457.461,91 -427.078,84 6.9. Λοιπές απαιτήσεις Τα υπόλοιπα των λοιπών απαιτήσεων της εταιρείας αναλύονται ως εξής: Ο Όμιλος Η Εταιρεία 71 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 Απαιτήσεις από Ελληνικό Δημόσιο 357.330,75 370.246,67 311.020,34 311.388,99 Προκαταβολές σε προμηθευτές 223.247,79 154.564,09 223.247,79 154.564,09 36.221,84 47.111,10 36.221,84 47.111,10 Λοιπές απαιτήσεις 150.524,65 38.420,84 150.524,65 38.420,84 Σύνολο 767.325,03 610.342,70 721.014,62 551.485,02 Έξοδα επόμενων χρήσεων Το σύνολο των ανωτέρω απαιτήσεων θεωρείται πως είναι βραχυπρόθεσμης λήξης και η λογιστική τους αξία θεωρείται πως προσεγγίζει την εύλογη αξία τους. Στις «Απαιτήσεις από Ελληνικό Δημόσιο» περιλαμβάνεται ποσό ευρώ 310.354,09 που αφορά σε απαίτηση της εταιρείας κατά του Ελληνικού Δημοσίου από επιδότηση κόστους μισθοδοσίας παραμεθόριων περιοχών. Λόγω των δυσχερών οικονομικών συγκυριών έχει καθυστερήσει η λήψη των επιδοτήσεων αυτών και προκειμένου να αποφευχθεί η παραγραφή τους η Εταιρεία εντός του 2015, άσκησε ένδικα μέσα και ως εκ τούτου δεν προχώρησε σε απομείωση του ποσού. Οι λογιστικές αξίες των ανωτέρω απαιτήσεων αντιπροσωπεύουν την εύλογη αξία. 6.10. Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Ο Όμιλος Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 Διαθέσιμα στο ταμείο Βραχυπρόθεσμες τραπεζικές καταθέσεις 25.887,31 73.887,31 21.429,98 68.926,45 4.568.707,04 739.950,30 4.554.480,20 709.656,22 Σύνολο 4.594.594,35 813.837,61 4.575.910,18 778.582,67 Σημειώνεται ότι ποσό ευρώ 3.489.000, που βρίσκεται τόσο στο κονδύλιο Ταμιακά διαθέσιμα και ισοδύναμα όσο και στο κονδύλιο Δάνεια κατά την 31/12/2019, αφορά σε μέρος ομολογιακού δανείου που σύναψε η εταιρεία τον Νοέμβριο του 2019 με την Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε και χρησιμοποιήθηκε αποκλειστικά για την αποπληρωμή του υφιστάμενου τραπεζικού δανεισμού της εταιρείας προς τρίτες τράπεζες, στις αρχές του 2020. 6.11. Μετοχικό κεφάλαιο και υπέρ το άρτιο Το Μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας κατά την 31 Δεκεμβρίου 2019ανέρχεται στο ύψος των € 6.486.289,92 διαιρούμενο σε 18.017.472κοινές ονομαστικές μετοχές ονομαστικής αξίας € 0,36 η κάθε μία και είναι ολοσχερώς καταβεβλημένο. Η “Διαφοράυπέρ το άρτιο” ανέρχεται στο ποσό των € 3.648.384,39. Αριθμός κοινών μετοχών Ονομαστική αξία Μετοχικό κεφάλαιο Κεφάλαιο υπέρ το άρτιο 31-Δεκ-18 18.017.472 0,36 6.486.289,92 3.648.384,39 10.134.674,31 31-Δεκ-19 18.017.472 0,36 6.486.289,92 3.648.384,39 10.134.674,31 Σύνολο 72 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) 6.12.Δάνεια Τα δάνεια του ομίλου σχεδόν στο σύνολο τους κατά την 31/12/2019 είναι μακροπρόθεσμα.Τα ποσά που είναι πληρωτέα εντός του επόμενου έτους από την ημερομηνία του Ισολογισμού , χαρακτηρίζονται ως βραχυπρόθεσμα ενώ εκείνα που είναι πληρωτέα μετά από ένα έτος χαρακτηρίζονται ως μακροπρόθεσμα. Οι εύλογες αξίες των δανείων της εταιρείας ταυτίζονται περίπου με τις λογιστικές αξίες.Το σύνολο των δανείων του ομίλου είναι σε ευρώ. Ο όμιλος δεν έχει υποχρεώσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης. Ο Όμιλος Ανάλυση : Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 9.998.996,00 6.489.000,00 9.998.996,00 6.489.000,00 Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Δάνεια Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις Βραχυπρόθεσμα Δάνεια 300.000,00 0,00 300.000,00 0,00 Βραχυπρόθεσμο μέρος μακροπρόθ. δανείων 1.104.004,00 700.000,00 1.104.004,00 700.000,00 Σύνολο 1.404.004,00 700.000,00 1.404.004,00 700.000,00 11.403.000,00 7.189.000,00 11.403.000,00 7.189.000,00 Σύνολο δανείων Στις 11 Νοεμβρίου 2019 η Εταιρεία σύναψε με την «ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ» Σύμβαση Κάλυψης Κοινού Ενυπόθηκου Ομολογιακού Δανείου ποσού ευρώ 8.125.000,00. Το ομολογιακό δάνειο είναι διάρκειας δέκα ετών και εκδόθηκε σε δύο σειρές. Η σειρά Α του δανείου ποσού ευρώ 7.014.000 θαχρησιμοποιηθεί εξ ολοκλήρου για αναχρηματοδότηση του υφιστάμενου τραπεζικού δανεισμού, ενώ η σειρά Β του δανείου ποσού ευρώ 1.111.000 θα χρησιμοποιηθεί για την χρηματοδότηση ποσοστού 100% των δαπανών της επένδυσης που υποβλήθηκε προς υπαγωγή στις διατάξεις του Ν.4399/2016 και αφορά στον εκσυγχρονισμό γεωργικής εκμετάλλευσης αμπελώνων. Σημειώνεται ότι ποσό ευρώ 3.489.000, που βρίσκεται τόσο στο κονδύλιο Ταμιακά διαθέσιμα και ισοδύναμα όσο και στο κονδύλιο Δάνεια κατά την 31/12/2019, αφορά σε μέρος ομολογιακού δανείου που σύναψε η εταιρεία τον Νοέμβριο του 2019 με την Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε και χρησιμοποιήθηκε αποκλειστικά για την αποπληρωμή του υφιστάμενου τραπεζικού δανεισμού της εταιρείας προς τρίτες τράπεζες, στις αρχές του 2020. Τα μακροπρόθεσμα δάνεια τραπεζών αναλύονται ως εξής : 31/12/2019 31/12/2018 Μεταξύ 1 και 2 ετών 1.129.004,00 725.000,00 Μεταξύ 2 και 5 ετών 5.026.012,00 3.850.000,00 Πάνω από 5 έτη 3.843.980,00 1.914.000,00 Σύνολο 9.998.996,00 6.489.000,00 Ο Όμιλος έχει δυνατότητες τραπεζικού δανεισμού τις οποίες δεν έχει χρησιμοποιήσει ακόμη , για χρηματοδοτήσεις κεφαλαίου κίνησης και έκδοση Ε/Ε ποσού ευρώ 1.500.000 και ευρώ 1.004.000 αντίστοιχα. Ανάλυση ευαισθησίας δανειακών υποχρεώσεων: 73 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Εάν τα υφιστάμενα επιτόκια ήταν κατά 50 μονάδες βάσης υψηλότερα η χαμηλότερα (+/- 0,50%) , κρατώντας σταθερές τις υπόλοιπες μεταβλητές, τα κέρδη του ομίλου και της εταιρείας προ φόρων για τη χρήση που έληξε την 31/12/2019, θα αυξανόταν η θα μειωνόταν αντίστοιχα κατά ποσό ευρώ 36.000 περίπου και τα κέρδη μετά από φόρους θα αυξανόταν η θα μειωνόταν αντίστοιχα κατά ποσό ευρώ 27.360 περίπου. 6.13.Αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος Οι λογαριασμοί των αναβαλλόμενων φόρων για τον Όμιλο και την Εταιρεία αναλύονται ως εξής: Ο Όμιλος Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 508.388,94 1.081.531,80 501.456,13 1.081.369,67 Αναβαλλόμενες φορολ.υποχρεώσεις -1.935.826,98 -1.956.813,87 -1.935.316,54 -1.956.783,42 Υπόλοιπο -1.427.438,04 -875.282,07 -1.433.860,41 -875.413,75 Αναβαλλόμενες φορολ. απαιτήσεις Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις συμψηφίζονται με τις αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις όταν υπάρχει ένα νόμιμα ασκητό δικαίωμα για συμψηφισμό και υπόκεινται και τα δύο στην ίδια φορολογική αρχή.Η συνολική μεταβολή στον αναβαλλόμενο φόρο εισοδήματος είναι η παρακάτω: Ο Όμιλος Υπόλοιπο αρχής περιόδου Χρέωση κατάστασης αποτελεσμάτων Φόρος λοιπών συνολικών εισοδημάτων Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 -875.282,08 -1.219.734,76 -875.413,74 -1.219.837,91 -553.705,78 344.696,28 -559.996,49 344.667,77 1.549,82 -243,60 1.549,82 -243,60 Υπόλοιπο τέλους περιόδου -1.427.438,04 -875.282,08 -1.433.860,41 -875.413,74 Για τις υφιστάμενες κατά την 31/12/2019 προσωρινές διαφορές μεταξύ φορολογικής και λογιστικής βάσης υπολογίσθηκε αναβαλλόμενος φόρος με συντελεστή 24% . Τα στοιχεία του ισολογισμού με τα οποία σχετίζονται οι αναβαλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις και η μεταβολή των κονδυλίων στις χρήσεις 2019 και 2018 έχουν ως εξής: Όμιλος Χρέωση/Πίστωση στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/Πίστωση στα λοιπά συνολικά έσοδα 2018 Υπόλοιπο 1.1.2018 Ενσώματα περιουσιακά στοιχεία -2.193.726,56 314.501,19 -1.879.225,37 Άυλα περιουσιακά στοιχεία 19.903,64 -8.011,30 11.892,34 Συμμετοχές 18.240,43 -2.515,92 15.724,51 Αποθέματα 221.504,13 4.467,76 225.971,89 Πελάτες 111.137,37 -98.637,37 12.500,00 Λοιπές απαιτήσεις -16.997,02 -8.660,73 -25.657,75 Επιχορηγήσεις 181.167,41 -16.533,39 164.634,02 42.090,89 -2.803,29 Προβλέψεις για παροχές σε -243,60 Υπόλοιπο 31.12.2018 39.044,00 74 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) εργαζομένους 396.944,96 162.889,32 ΣΥΝΟΛΟ -1.219.734,75 344.696,27 -243,60 2019 Υπόλοιπο 1.1.2019 Χρέωση/Πίστωση στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/Πίστωση στα λοιπά συνολικά έσοδα Ενσώματα περιουσιακά στοιχεία -1.879.225,37 46.502,29 -1.832.723,08 Δικαιώματα χρήσης παγίων 0,00 -28.108,50 -28.108,50 Άυλα περιουσιακά στοιχεία 11.892,34 -3.044,25 8.848,09 Συμμετοχές 15.724,51 -628,98 15.095,53 Αποθέματα 225.971,89 -28.698,54 197.273,35 12.500,00 -500,00 12.000,00 Λοιπές απαιτήσεις -25.657,75 -8.083,06 -33.740,81 Επιχορηγήσεις Προβλέψεις για παροχές σε εργαζ. 164.634,02 -5.126,40 159.507,62 39.044,00 -1.203,82 Υποχρεώσεις μισθώσεων 0,00 28.556,88 28.556,88 Λοιπές υποχρεώσεις 0,00 40,51 40,51 559.834,28 -553.411,91 6.422,37 -875.282,08 -553.705,78 1.549,82 Χρέωση/Πίστωση στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/Πίστωση στα λοιπά συνολικά έσοδα Μεταφερόμενες φορολογικά ζημίες Πελάτες Μεταφερόμενες φορολογικά ζημίες ΣΥΝΟΛΟ 559.834,28 1.549,82 -875.282,08 Υπόλοιπο 31.12.2019 39.390,00 -1.427.438,04 Εταιρεία 2018 Υπόλοιπο 1.1.2018 Ενσώματα περιουσιακά στοιχεία -2.193.641,64 314.446,74 -1.879.194,90 Άυλα περιουσιακά στοιχεία 19.903,64 -8.011,30 11.892,34 Συμμετοχές 18.240,43 -2.515,92 15.724,51 Αποθέματα 221.504,13 4.467,76 225.971,89 Πελάτες 111.137,37 -98.637,37 12.500,00 Λοιπές απαιτήσεις -16.997,02 -8.660,73 -25.657,75 Επιχορηγήσεις Προβλέψεις για παροχές σε εργαζομένους 181.167,41 -16.533,39 164.634,02 42.090,89 -2.803,29 Μεταφερ. φορολογικά ζημίες 396.756,89 162.915,26 ΣΥΝΟΛΟ -1.219.837,90 344.667,76 -243,60 2019 Υπόλοιπο 1.1.2019 Χρέωση/Πίστωση στην κατάσταση αποτελεσμάτων Χρέωση/Πίστωση στα λοιπά συνολικά έσοδα Ενσώματα περιουσιακά στοιχεία -1.879.194,90 46.471,82 -1.832.723,08 0,00 -28.108,50 -28.108,50 Δικαιώματα χρήσης παγίων -243,60 Υπόλοιπο 31.12.2018 39.044,00 559.672,15 -875.413,74 Υπόλοιπο 31.12.2019 75 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Άυλα περιουσιακά στοιχεία 11.892,34 -3.044,25 8.848,09 Συμμετοχές 15.724,51 -628,98 15.095,53 Αποθέματα 225.971,89 -28.698,54 197.273,35 12.500,00 -500,00 12.000,00 Λοιπές απαιτήσεις -25.657,75 -8.083,06 -33.740,81 Επιχορηγήσεις Προβλέψεις για παροχές σε εργαζομένους 164.634,02 -5.126,40 159.507,62 39.044,00 -1.203,82 Υποχρεώσεις μισθώσεων 0,00 28.556,88 28.556,88 Λοιπές υποχρεώσεις 0,00 40,51 40,51 559.672,15 -559.672,15 0,00 -875.413,74 -559.996,49 Πελάτες Μεταφερόμενες φορολογικά ζημίες ΣΥΝΟΛΟ 6.14. 1.549,82 1.549,82 39.390,00 -1.433.860,41 Προβλέψεις για παροχές στους εργαζόμενους Η υποχρέωση της Εταιρείας και του Ομίλου προς το προσωπικό τους, για την μελλοντική καταβολή παροχών ανάλογα με το χρόνο της προϋπηρεσίας του καθενός, προσμετράται και απεικονίζεται με βάση το αναμενόμενο να καταβληθεί δεδουλευμένο δικαίωμα του κάθε εργαζόμενου, κατά την ημερομηνία του ισολογισμού, προεξοφλούμενο στην παρούσα του αξία, σε σχέση με τον προβλεπόμενο χρόνο καταβολής του. Οι παροχές αυτές προσδιορίστηκαν από ανεξάρτητο αναλογιστή. Οι κύριες αναλογιστικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν έχουν ως εξής: Προεξοφλητικό επιτόκιο 1% Αύξηση μισθών 1% Πληθωρισμός 1,4% Απομένουσα (μέση τιμή) εργασιακής ζωής 25,86 έτη Με βάση το νέο IAS 19 το οποίο εφαρμόζεται από 01.01.2013, το σύνολο της αναλογιστικής ζημίας/ κέρδους (UAL/G), θα πρέπει να αναγνωρίζεται κατά την περίοδο στην οποία προκύπτει άμεσα σε ξεχωριστό λογαριασμό στη κατάσταση συνολικών εσόδων με άμεσο επηρεασμό της καθαρής θέσης. Η σχετική υποχρέωση προκύπτει ως ακολούθως: Μεταβολές στην παρούσα αξία της υποχρεώσεως Παρούσα αξία της υποχρεώσεως την 1η Ιανουαρίου 156.176,00 Δαπάνη τόκου 2.343,00 Κόστος τρέχουσας υπηρεσίας 7.074,00 Κόστος Τερματικών Παροχών 10.640,00 Παροχές πληρωθείσες εντός του τρέχοντος έτους Αναλογιστικό (κέρδος)/ζημιά στην υποχρέωση Παρούσα αξία της υποχρεώσεως την 31η Δεκεμβρίου -17.733,00 5.625,00 164.125,00 76 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Αποτελέσματα έτους Κόστος τρέχουσα υπηρεσίας 7.074,00 Δαπάνη τόκου 2.343,00 Κόστος τερματικών παροχών 10.640,00 Δαπάνη για καταχώρηση στην κατάσταση αποτελεσμάτων 20.057,00 Αναλογιστικό κέρδος / ζημία στην υποχρέωση Δαπάνη / έσοδο για καταχώρηση στα λοιπά συνολικά έσοδα 5.625,00 5.625,00 Η θυγατρική εταιρεία δεν απασχολεί προσωπικό 6.15. Επιχορηγήσεις περιουσιακών στοιχείων Η κίνηση του λογαριασμού των κρατικών επιχορηγήσεων που αφορούν αγορά ενσώματων πάγιων αναλύεται ως εξής: Ο Όμιλος Υπόλοιπο έναρξης χρήσεως Ληφθείσες επιχορηγήσεις Μεταφορά στα αποτελέσματα Υπόλοιπο τέλους χρήσεως 6.16. Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 1.523.269,82 1.491.299,50 1.523.269,82 1.491.299,50 98.834,50 302.647,89 98.834,50 302.647,89 -106.622,94 -270.677,57 -106.622,94 -270.677,57 1.515.481,38 1.523.269,82 1.515.481,38 1.523.269,82 Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις Η ανάλυση των υποχρεώσεων σε Προμηθευτές και λοιπούς Πιστωτές της εταιρείας έχει ως εξής: Ο Όμιλος Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 Προμηθευτές 667.479,59 439.317,19 658.517,47 433.231,67 Επιταγές πληρωτέες 438.939,72 512.233,21 411.735,83 480.713,62 Προκαταβολές πελατών 141.647,50 107.239,29 140.286,06 105.457,13 Φόροι – Τέλη 337.668,23 319.670,00 337.668,23 319.670,00 86.826,60 93.341,59 86.826,60 93.341,59 381.510,85 440.432,76 381.510,85 440.432,76 9.307,72 7.937,43 9.307,72 7.937,43 2.063.380,21 1.920.171,47 2.025.852,76 1.880.784,20 Ασφαλιστικοί Οργανισμοί Έξοδα χρήσεως δουλευμένα Λοιπές υποχρεώσεις Σύνολο 77 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Δεν υφίσταντο κατά την 31.12.2019 ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις σε Δημόσιο και Ασφαλιστικούς Οργανισμούς Οι παραπάνω υποχρεώσεις είναι πληρωτέες : - Φόροι - τέλη εντός δυό (2) μηνών από τη λήξη της χρήσης - Ασφαλιστικοί Οργανισμοί εντός δύο (2) μηνών από τη λήξη της χρήσης - Λοιπές υποχρεώσεις σε προμηθευτές και λοιπούς πιστωτές (κατά το μεγαλύτερο μέρος ) εντός τεσσάρων (4) μηνών από τηλήξη της χρήσης 6.17. Κόστος πωλήσεων Όμιλος Εταιρεία 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 7.738.830,81 6.614.920,02 7.704.306,71 6.607.282,20 Στο σύνολο του αφορά κόστος αποθεμάτων (εμπορευμάτων και προιόντων ) αναγνωρισμένο σαν έξοδο. 6.18. Επιμέτρηση βιολογικής (γεωργικής) παραγωγής στην εύλογη αξία Όμιλος 31.12.2019 2.280.247,67 31.12.2018 1.537.589,20 Εταιρεία 31.12.2019 2.280.247,67 31.12.2018 1.537.589,20 Η επιμέτρηση της γεωργικής παραγωγής της χρήσεως 2019(σταφύλια οινοποίησης ) στην εύλογη αξία της , έγινε με βάση τις αναμενόμενες από την παραγωγή αυτή ταμειακές ροές , ως μέρους των συνολικών ταμειακών ροών που θα εισρεύσουν στην εταιρεία από τη διάθεση των τελικών προϊόντων οινοποίησης και απόσταξης , στο κόστος παραγωγής των οποίων θα συμπεριληφθεί ως πρώτη ύλη.Η εύλογη αξία της γεωργικής παραγωγής λαμβάνεται υπόψη στη συνέχεια ως κόστος πρώτης ύλης προκειμένου να εφαρμοσθεί το ΔΛΠ 2 ‘’Αποθέματα ‘’ δεδομένου ότι, η παραγωγή αυτή στο σύνολο της , χρησιμοποιείται για περαιτέρω επεξεργασία προς παραγωγή κρασιών και αποσταγμάτων. 6.19. Δαπάνες ανάπτυξης βιολογικής (γεωργικής) παραγωγής 31.12.2019 31.12.2018 1.016.820,99 669.324,68 4.965,39 460,36 554.317,52 401.844,23 18.389,43 18.388,42 Διάφορα έξοδα 254.117,58 165.529,05 Αποσβέσεις παγίων στοιχείων 271.636,76 236.613,64 2.120.247,67 1.492.160,38 Αμοιβές και έξοδα προσωπικού Αμοιβές και έξοδα τρίτων Παροχές τρίτων Φόροι Τέλη Σύνολο 78 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Ο λογαριασμός περιλαμβάνει το σύνολο των δαπανών που πραγματοποιούνται μέσα στην χρήση για την ανάπτυξη της γεωργικής παραγωγής (σταφύλια). 6.20.Άλλα έσοδα Ανάλυση: Ο Ομιλος Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 13.008,98 328.838,45 13.008,98 328.838,45 Αποσβέσεις ληφθεισών επιχορηγήσεων 106.622,94 270.677,57 106.622,94 270.677,57 Ληφθείσα ασφαλιστική αποζημίωση 430.080,59 0,00 430.080,59 0,00 0,00 3.208,70 0,00 3.198,75 Κέρδη από πωλήσεις παγίων στοιχείων 59.752,75 0,00 59.752,75 0,00 Λοιπά 31.310,54 38.736,41 32.706,49 38.736,41 Επιχορηγήσεις-επιδοτήσεις Πιστωτικοί τόκοι και συναφή έσοδα Σύνολο 640.775,80 641.461,13 642.171,75 641.451,18 Το υπόλοιπο του λογαριασμού “Ληφθείσα ασφαλιστική αποζημίωση” αφορά σε εισπραχθείσα αποζημίωση για την πυρκαγιά που εκδηλώθηκε στις 17 Απριλίου 2019 από την οποία είχαν προκληθεί περιορισμένης έκτασης υλικές ζημίες σε τμήμα αποθήκης της εταιρείας στην Καλή Βρύση Δράμας και σε γεωργικά οχήματα. Τα σχετικά κόστη των παραπάνω ζημιών περιλαμβάνονται στο λογαριασμό “ Άλλα έξοδα ”. 6.21. Έξοδα διαθέσεως Όμιλος Εταιρεία 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 434.678,93 438.914,96 434.661,75 438.854,96 93.290,33 345.352,16 48.465,27 305.082,53 133.882,49 94.228,78 133.764,32 93.921,12 63.964,24 44.099,94 63.462,09 44.099,94 Διάφορα έξοδα 767.217,00 727.993,94 742.894,22 699.202,55 Αποσβέσεις παγίων στοιχείων 127.221,24 118.592,16 127.221,24 118.408,15 1.620.254,23 1.769.181,94 1.550.468,89 1.699.569,25 Αμοιβές και έξοδα προσωπικού Αμοιβές και έξοδα τρίτων Παροχές τρίτων Φόροι Τέλη Σύνολο 6.22. Έξοδα διοικήσεως Όμιλος Εταιρεία 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 Αμοιβές και έξοδα προσωπικού 451.095,57 552.041,79 451.078,39 551.981,79 Αμοιβές και έξοδα τρίτων 168.757,12 130.406,66 167.163,52 128.778,66 Παροχές τρίτων 142.454,05 136.567,90 142.227,12 133.860,55 79 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Φόροι Τέλη Διάφορα έξοδα Αποσβέσεις παγίων στοιχείων Σύνολο 67.874,88 58.857,99 66.474,88 57.457,99 360.235,32 158.812,21 359.972,45 158.221,88 87.948,20 74.303,59 87.948,20 74.303,59 1.278.365,14 1.110.990,14 1.274.864,56 1.104.604,46 6.23. Άλλα έξοδα Όμιλος Εκτακτα και ανόργανα έξοδα Εκτακτες ζημίες Εξοδα προηγουμένων χρήσεων Προβλέψεις για αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες εμπορικών απαιτήσεων Σύνολο Εταιρεία 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 5.257,28 262.112,68 4.051,37 261.444,38 410.822,58 200.366,91 410.822,58 200.366,91 4.647,04 4.637,74 4.647,04 4.637,74 33.825,08 15.651,32 30.383,07 14.187,34 454.551,98 482.768,65 449.904,06 480.636,37 Το υπόλοιπο του λογαριασμού “’Εκτακτες ζημίες “ αφορά σε ζημίες από εκρίζωση αμπελώνων καθώς και στο αναπόσβεστο υπόλοιπο καταστραφέντων παγίων από την πυρκαιά που αναφέρεται παραπάνω στην σημείωση 6.20 . 6.24. Χρηματοοικονομικά έσοδα/έξοδα Όμιλος Εταιρεία 31.12.2019 31.12.2018 31.12.2019 31.12.2018 9,02 9,95 0,00 0,00 -319.650,48 -320.414,10 -319.650,48 -320.414,10 Προμηθειες εγγυητικών επιστολών -5.703,19 -40.629,43 -5.703,19 -40.629,43 Λοιπά Χρηματοοικονομικά έξοδα -9.201,71 -28.031,56 -8.429,75 -27.581,35 Τόκοι μισθώσεων -4.470,60 0,00 -4.470,60 0,00 -339.016,96 -389.065,14 -338.254,02 -388.624,88 Πιστωτικοί τόκοι (έσοδα)* Τόκοι και έξοδα Τραπεζών Σύνολο * Τα χρηματοοικονομικά έσοδα εμφανίζονται στο κονδύλιο «’Αλλαέσοδα» 6.25Φόρος εισοδήματος Ο Όμιλος Ανάλυση : 31/12/2019 31/12/2018 Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 80 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Τρέχων φόρος εισοδήματος 47.174,14 0,00 47.174,14 0,00 Αναβαλλόμενος φόρος χρήσεως 553.705,77 -344.696,27 559.996,49 -344.667,76 Σύνολο 600.879,91 -344.696,27 607.170,63 -344.667,76 Για τις υφιστάμενες κατά την 31/12/2019 προσωρινές διαφορές μεταξύ φορολογικής και λογιστικής βάσης υπολογίσθηκε αναβαλλόμενος φόρος με συντελεστή 24% . Η επίδραση στα αποτελέσματα και στην καθαρή θέση από την αλλαγή των συντελεστών υπολογισμού των αναβαλλόμενων φόρων για με τον όμιλο ανήλθε σε ευρώ 33.365,20 και ευρώ 199,82 αντίστοιχα για δε την εταιρεία σε ευρώ 33.363,07 και ευρώ 199,82 αντίστοιχα. Ο υπολογισμός του φόρου εισοδήματος έχει ως εξής : Κέρδη / Ζημίες προ φόρων 31/12/2019 31/12/2018 31/12/2019 31/12/2018 2.545.947,26 1.467.030,74 2.539.560,86 1.472.485,27 235.225,08 214.187,34 230.383,07 214.187,34 -68.528,81 -241.345,01 -68.528,81 -241.345,01 2.712.643,53 1.439.873,07 2.701.415,12 1.445.327,60 651.034,44 417.563,19 648.339,63 419.145,00 33.365,20 -222.474,98 33.363,07 -222.450,13 -83.519,73 -541.362,63 -74.532,07 -541.362,63 0,00 1.578,15 0,00 0,00 600.879,91 -344.696,27 607.170,63 -344.667,76 Πλέον : Δαπάνες μη αναγνωριζόμενες φορολογικά Μείον : Έσοδα μη εισοδήματος υπαγόμενα σε φορολογία Φορολογητέα κέρδη / ζημίες Φόρος εισοδήματος Επίδραση από αλλαγή φορολογικών συντελεστών στον υπολογισμό αναβαλλόμενων φόρων Αναγνώριση αναβαλλόμενων φόρων επί μεταφερόμενων φορολογικά ζημιών Μη αναγνώριση αναβαλλόμενου φόρου επί μεταφερόμενων ζημιών Σύνολο δαπάνης φόρου εισοδήματος 6.26. Κέρδη κατά μετοχή Βασικά Τα βασικά κέρδη κατά μετοχή υπολογίζονται με διαίρεση του κέρδους που αναλογεί στους μετόχους της εταιρείας, με τον σταθμισμένο μέσο αριθμό των κοινών μετοχών στην διάρκεια της περιόδου, εξαιρουμένων των ιδίων κοινών μετοχών που αγοράσθηκαν από την επιχείρηση (ίδιες μετοχές). Ο Ομιλος 31/12/2019 31/12/2018 Η Εταιρεία 31/12/2019 31/12/2018 81 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Κέρδη που αναλογούν στους μετόχους της εταιρείας Σταθμισμένος μέσος όρος αριθμός μετοχών 1.945.067,35 1.811.727,01 1.932.390,23 1.817.153,03 18.017.472 18.017.472 18.017.472 18.017.472 0,108 0,101 0,107 0,101 Βασικά κέρδη κατά μετοχή 6.27. Μερίσματα ανά μετοχή Το Διοικητικό Συμβούλιο δεν πρότεινε διανομή μερισμάτων . 7. Πρόσθετα στοιχεία και πληροφορίες 7.1. Ενδεχόμενες υποχρεώσεις και απαιτήσεις Νομικά θέματα: Δεν υπάρχουν επίδικες ή υπό διαιτησία διαφορές καθώς και αποφάσεις δικαστικών ή διαιτητικών οργάνων που να έχουν επίπτωση στην οικονομική κατάσταση ή στην λειτουργία του ομίλου και της εταιρείας . Κεφαλαιακές δεσμεύσεις: Επί των παγίων στοιχείων της μητρικής εταιρείας έχουν εγγραφεί υποθήκες συνολικού ποσού ευρώ 9.750.000 υπέρ της Εθνικής Τράπεζας για εξασφάλιση χορηγηθέντος προς την εταιρεία ομολογιακού δανείου. Δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία: Δεν υφίστανται δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία του ομίλου και της εταιρείας. Λοιπά : - Ο Όμιλος έχει ενδεχόμενες υποχρεώσεις σε σχέση με τράπεζες, λοιπές εγγυήσεις και άλλα θέματα που προκύπτουν στα πλαίσια της συνήθους δραστηριότητας. Δεν αναμένεται να προκύψουν ουσιώδεις επιβαρύνσεις από τις ενδεχόμενες υποχρεώσεις. Δεναναμένονται πρόσθετες πληρωμές, κατά την ημερομηνία σύνταξης αυτών των οικονομικών καταστάσεων. Οι χορηγηθείσεςτραπεζικές εγγυητικές επιστολές της εταιρείας κατά την 31/12/2019 και 31/12/2018 ανερχόταν στο ποσό ευρώ196.000,00 και 239.035,60αντίστοιχα. - Οι χρήσεις 2011 έως και 2013 έχουν ελεγχθεί φορολογικά από τους Ορκωτούς Ελεγκτές με βάση τις διατάξεις του αρθρ. 82 παρ. 5 του Ν. 2238/94 και οι χρήσεις 2014 έως και 2018 με τις διατάξεις του άρθρου 65Α του Ν. 4174/13.Για τη χρήση 2019 η εταιρία έχει υπαχθεί στο φορολογικό έλεγχο των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών που προβλέπεται από τις διατάξεις του άρθρου 65Ατου Ν. 4174/2014. Ο έλεγχος αυτός βρίσκεται σε εξέλιξη και το σχετικό φορολογικό πιστοποιητικό προβλέπεται να χορηγηθεί μετά τη δημοσίευση των οικονομικών καταστάσεων χρήσεως 2019. (Αν μέχρι την ολοκλήρωση του φορολογικού ελέγχου προκύψουν πρόσθετες φορολογικές υποχρεώσεις εκτιμούμε ότι αυτές δεν θα έχουν ουσιώδη επίδραση στις οικονομικές καταστάσεις). - Η θυγατρική εταιρεία δεν έχει ελεγχθεί φορολογικά από συστάσεως της (χρήσεις 1/9/2013-31/12/2014 έως και 2019). 82 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) 7.2. Συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη Ως συνδεδεμένα μέρη κατά το Δ.Λ.Π. 24 νοούνται, θυγατρικές εταιρείες, εταιρείες με κοινό ιδιοκτησιακό καθεστώς ή/και Διοίκηση με την εταιρεία, συγγενείς με αυτήν εταιρείες, καθώς επίσης τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου και τα Διοικητικά Στελέχη της εταιρείας. Η εταιρεία προμηθεύεται από τα συνδεδεμένα μέρη αγαθά και υπηρεσίες, ενώ και η ίδια προμηθεύει αγαθά και υπηρεσίες σε αυτά. Οι σημαντικές συναλλαγές της εταιρείας με συνδεδεμένα μέρη έχουν ως ακολούθως: ι) Συναλλαγές με θυγατρική εταιρεία Στον πίνακα που ακολουθεί εμφανίζεται το σύνολο των συναλλαγών (πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών , αγορές αγαθών και υπηρεσιών , υπόλοιπα τέλους περιόδου ) που έχουν προκύψει από τις συναλλαγές της εταιρείας με την θυγατρική της εταιρεία . Θυγατρικές εταιρείες Πωλήσεις Αγαθών και Υπηρεσιών AMALAGOS IKE 287.882,86 Έσοδα Συμμετοχών Αγορές Αγαθών και Υπηρεσιών Απαιτήσεις Υποχρεώσεις - - 254.293,05 - Οι πωλήσεις προς την θυγατρική εταιρεία AMALAGOS IKE αφορούν σε ημιέτοιμα προϊόντα , πρώτες ύλες και έσοδα από εκμίσθωση κτιριακών εγκαταστάσεων. Οι συναλλαγές της εταιρείας με τη θυγατρική της στην διάρκεια της περιόδου 1/1-31/12/2019 έχουν πραγματοποιηθεί υπό τους συνήθεις εμπορικούς όρους. Καμιά εγγύηση δεν έχει δοθεί η ληφθεί από τα αντισυμβαλλόμενα μέρη . Επίσης δεν έχει διενεργηθεί καμιά πρόβλεψη για επισφαλείς απαιτήσεις από τα συνδεδεμένα μέρη. ii) Συναλλαγές με Διευθυντικά στελέχη και μέλη της Διοίκησης - Αμοιβές μελών Διοικητικού Συμβουλίου Οι αμοιβές των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου εμφανίζονται στον πίνακα που ακολουθεί Μισθοί και λοιπές βραχυπρόθεσμες παροχές Παροχές τερματισμού απασχόλησης Σύνολο 1/1-31/12/2019 1/1-31/12/2018 152.568,69 142.921,57 2.780,00 292,00 155.348,69 143.213,57 - Την χρήση 2019 έγιναν αγορές σταφυλιών από μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου ύψους ευρώ 29.755,00. Οι αγορές αυτές έγιναν με τους συνήθεις όρους της αγοράς . Με 31/12/2019 το ανεξόφλητο ποσό των αγορών αυτών ανέρχεται σε ευρώ 33.113,45. - Πέραν των παραπάνω δεν υπάρχουν άλλες συναλλαγές των εταιρειών του Ομίλου με τα μέλη των Διοικητικών Συμβουλίων τους. iii) Συναλλαγές με λοιπά συνδεδεμένα μέρη 83 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) - Στην περίοδο 1/1-31/12/2019 πραγματοποιήθηκαν αγορές σταφυλιών ποσού ευρώ 118.337,50 από λοιπά συνδεδεμένα μέρη. Οι αγορές αυτές έγιναν με τους συνήθεις όρους της αγοράς. Με 31/12/2019 το ανεξόφλητο ποσό των αγορών αυτών ανέρχεται σε ευρώ 38.101,18. - Επίσης κατά την 31/12/2019 υπήρχαν απαιτήσεις από λοιπά συνδεδεμένα μέρη ποσού ευρώ 50.000 που αφορούν σε απαιτήσεις από πώληση αγροτεμαχίων σε αυτούς σε προηγούμενη χρήση. 7.2 Αριθμός απασχολούμενου Προσωπικού Ο αριθμός του απασχολούμενου προσωπικού κατά την 31/12/2019 και 31/12/2018 ανερχόταν σε 65 και 61 άτομα αντίστοιχα . 7.3 Εποχικότητα και περιοδικότητα των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων Σχετικά σημειώνεται ότι : - Η δραστηριότητα της εταιρείας στον γεωργικό τομέα ( παραγωγή σταφυλιών οινοποίησης) είναι απολύτως εποχική , δεδομένου ότι η συγκομιδή του παραγόμενου βιολογικού προϊόντος γίνεται μια φορά κάθε χρόνο (διαχειριστική χρήση) , στους μήνες Αύγουστο και Σεπτέμβριο. - Η δραστηριότητα της εταιρείας στον τομέα της παραγωγής οίνων και αποσταγμάτων και η διάθεση των προϊόντων αυτών στην αγορά είναι συνεχής σε όλη τη διάρκεια της χρήσεως και εντείνεται κυρίως στο πρώτο και τέταρτο τρίμηνο του έτους. 7.4 Γεγονότα μετά την ημερομηνία σύνταξης του Ισολογισμού Η εμφάνιση του κορονοϊού και τα μέτρα που ελήφθησαν για τον περιορισμό του επηρεάζουν με τρόπο πρωτόγνωρο το οικονομικό περιβάλλον. Ο Όμιλος έχει θεσπίσει μέτρα λειτουργίας, σύμφωνα με τις οδηγίες της κυβέρνησης, για να διασφαλίσει την υγεία των εργαζομένων του αλλά και του κοινωνικού συνόλου γενικότερα. Συγκεκριμένα εφαρμόστηκαν μέτρα που περιλαμβάνουν, εξ’ αποστάσεως εργασία, ακύρωση εταιρικών γεγονότων, απολύμανση χώρων, περιορισμό μετακινήσεων. Για την απρόσκοπτη λειτουργία του ο Όμιλος και η Εταιρία έχουν εξασφαλίσει αποθέματα τα οποία μπορούν να καλύψουν το πλάνο παραγωγής του. Καθώς η εξέλιξη του ιού και οι περαιτέρω επιπτώσεις του στην αγορά και την οικονομιία είναι αβέβαια, η διοίκηση δεν μπορεί να ποσοτικοποιήσει τις επιπτώσεις του φαινομένου στη λειτουργία του Ομίλου και της Εταιρείας στην παρούσα φάση. Κατά την παρουσίαση των Ενδιάμεσων Οικονομικών Καταστάσεων αναμένεται να υπάρχει ποιο ξεκάθαρη εικόνα για τις επιπτώσεις αυτές στη λειτουργία του Ομίλου και της Εταιρίας. Ο Όμιλος και η Εταιρία διαθέτουν επαρκή ταμειακά διαθέσιμα και σημαντικές λειτουργικές ταμειακές ροές για να ανταπεξέλθουν οικονομικά σε περίπτωση παρατεταμένης διάρκειας του φαινομένου. Με εξαίρεση τα παραπάνω ,δεν υπάρχουν άλλα μεταγενέστερα του ισολογισμού της 31 ης Δεκεμβρίου 2019 γεγονότα, που να αφορούν είτε την Εταιρεία είτε τον Όμιλο, τα οποία χρήζουν αναφοράς σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ). ΔΙΑΘΕΣΙΜΟΤΗΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ 84 ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. Ετήσια Οικονομική Έκθεση χρήσεως 2019 (1 Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2019) – (ποσά σε ευρώ) Οι Οικονομικές Καταστάσεις της εταιρείας , η Έκθεση του Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή, η Ετήσια Οικονομική Έκθεση και η Έκθεση Διαχειρίσεως του Διοικητικού Συμβουλίου είναι καταχωρημένες στο διαδικτυακό της τόπο : http://www.domaine-lazaridi.gr Οι ανωτέρω οικονομικές καταστάσεις θα παραμείνουν στη διάθεση του επενδυτικού κοινού για χρονικό διάστημα τουλάχιστον πέντε (5) ετών από την ημερομηνία σύνταξή τους. Οι Οικονομικές Καταστάσεις της εταιρείας της χρήσεως 2019 εγκρίθηκαν από το Διοικητικό Συμβούλιο στη συνεδρίασή του της 4Μαίου2020. Η Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου και Διευθύνουσα Σύμβουλος Ο Αντιπρόεδρος Α΄ του Διοικητικού Συμβουλίου και Διευθύνων Σύμβουλος Ιουλία Λαζαρίδου Α.Δ.Τ ΑΕ 407434 Γεώργιος Ζάχαρης Α.Δ.Τ ΑΗ - 376777 Ο Οικονομικός Διευθυντής Παναγιώτης Κογκαλίδης Α.Δ.Τ. ΑΕ 203573 85

Περίληψη: Οι 1. Ιουλία Λαζαρίδου , Πρόεδρος του Δ.Σ. & Διευθύνουσα Σύμβουλος 2. Γεώργιος Ζάχαρης , Αντιπρόεδρος Α΄ του Δ.Σ. & Διευθύνων Σύμβουλος 3. Γεράσιμος Λαζαρίδης Αντιπρόεδρος Β΄ του Δ.Σ. & Διευθύνων Σύμβουλος ΔΗΛΩΝΟΥΜΕ ΟΤΙ α) α. εξ όσων γνωρίζουμε οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της εταιρίας ΚΤΗΜΑ ΚΩΣΤΑ ΛΑΖΑΡΙΔΗ Α.Ε. για την περίοδο 1/1/2019-31/12/2019, οι οποίες καταρτίσθηκαν σύμφωνα με τα ισχύοντα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, απεικονίζουν κατά τρόπο αληθή τα στοιχεία του ενεργητικού και παθητικού, την καθαρή θέση και τα αποτελέσματα περιόδου του Ομίλου και της Εταιρίας, καθώς και των εταιρειών που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο . β) η έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου της εταιρείας απεικονίζει κατά τρόπο αληθή τις πληροφορίες που απαιτούνται βάσει της παραγράφου 6 του άρθρου 4 του ν. 3556/2007. Αδριανή Δράμας , 4 Μαίου 2020 Οι βεβαιούντες Ιουλία Λαζαρίδου Πρόεδρος του Δ.Σ. & Διευθύνουσα Σύμβουλος Γεώργιος Ζάχαρης Αντιπρόεδρος Α΄ του Δ.Σ. & Διευθύνων Σύμβουλος Γεράσιμος Λαζαρίδης Αντιπρόεδρος Β΄ του Δ.Σ. & Διευθύνων Σύμβουλος