ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 2020 (συντασσόμενη σύμφωνα με το άρθρο 4 του ν. 3556/2007 και τις κατ’ εξουσιοδότηση αυτού εκτελεστικές αποφάσεις του Δ.Σ. της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς) ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ AE ΑΡ. Γ.Ε.ΜΗ.: 122264001000 ΚΑΛΛΙΘΕΑ ΑΤΤΙΚΗΣ (ΛΕΩΦΟΡΟΣ ΣΥΓΓΡΟΥ 362 ΚΑΙ ΕΥΡΙΠΙΔΟΥ) Βεβαιώνεται ότι η παρούσα Ετήσια Οικονομική Έκθεση που αφορά στη χρήση 2020 (01.01.2020- 31.12.2020), είναι εκείνη που εγκρίθηκε ομόφωνα από το Διοικητικό Συμβούλιο της Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία «ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ» κατά την συνεδρίαση αυτού της 21/4/2021 και είναι αναρτημένη στο διαδίκτυο στην νόμιμα καταχωρημένη στο Γ.Ε.Μ.Η. ηλεκτρονική διεύθυνση www.entersoft.gr, όπου και θα παραμείνει στην διάθεση του επενδυτικού κοινού για χρονικό διάστημα τουλάχιστον δέκα (10) ετών από την ημερομηνία της συντάξεως και δημοσιοποιήσεώς της. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 1 ΕΤΗΣΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ 2020 Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελίδα ΕΤΗΣΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ 2020 .............................................. 2 1. ΕΚΘΕΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ....................................................................... 6 Εισαγωγή .................................................................................................................................................................. 6 Ανασκόπηση σημαντικών γεγονότων που συνέβησαν κατά την κλειόμενη εταιρική χρήση................................. 7 Οικονομική Ανασκόπηση των αποτελεσμάτων..................................................................................................... 13 Προβλέψεις για το 2021.......................................................................................................................................... 18 Πληροφορίες για τον Όμιλο .................................................................................................................................... 18 Σημαντικές Συμβάσεις ............................................................................................................................................ 19 Δανειακές Συμβάσεις .............................................................................................................................................. 19 Συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη......................................................................................................................... 20 Σημαντικοί Κίνδυνοι ................................................................................................................................................ 22 Μερισματική Πολιτική.............................................................................................................................................. 23 Περιβαλλοντικά Θέματα.......................................................................................................................................... 23 Εργασιακά Θέματα ................................................................................................................................................. 23 Κοινωνία.................................................................................................................................................................. 25 Ακίνητα της Εταιρίας ............................................................................................................................................... 25 Δήλωση Εταιρικής Διακυβέρνησης........................................................................................................................ 26 Επεξηγηματική Έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου (σύμφωνα με τις παρ. 7 και 8 του άρθρου 4 του Ν. 3556/2007).............................................................................................................................................................. 38 2. Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή .......................................................................... 41 3. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ 2020 .............................................................................. 49 3.1 Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης Μητρικής και Ομίλου (ποσά εκφρασμένα σε ΕΥΡΩ).................... 49 3.2 Κατάσταση Συνολικών Εσόδων Μητρικής και Ομίλου (ποσά εκφρασμένα σε ΕΥΡΩ)................................. 50 3.3 Κατάσταση μεταβολής Ιδίων Κεφαλαίων Μητρικής και Ομίλου (ποσά εκφρασμένα σε ΕΥΡΩ) ................ 51 3.4 Κατάσταση ταμειακών ροών Μητρικής και Ομίλου (ποσά εκφρασμένα σε ευρώ) ........................................ 52 4. Πληροφορίες για τον Όμιλο............................................................................................................. 53 4.1 Η Μητρική Εταιρεία........................................................................................................................................... 53 4.2 Οι Θυγατρικές Εταιρείες ................................................................................................................................... 54 5. Πλαίσιο κατάρτισης Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων............................................................. 55 6. Βασικές λογιστικές πολιτικές .......................................................................................................... 56 6.1 Τροποποιήσεις στα δημοσιευμένα πρότυπα .................................................................................................. 56 6.2 Σημαντικές λογιστικές κρίσεις και εκτιμήσεις ................................................................................................... 58 6.2.1 Κρίσεις............................................................................................................................................................ 58 6.2.2 Εκτιμήσεις και παραδοχές............................................................................................................................. 58 6.3 Συνέχιση δραστηριότητας ................................................................................................................................ 59 6.4 Πληροφόρηση κατά τομέα ............................................................................................................................... 59 6.5 Βάση ενοποίησης ............................................................................................................................................. 59 6.6 Συναλλαγματικές μετατροπές .......................................................................................................................... 61 6.7 Ενσώματες ακινητοποιήσεις.......................................................................................................................... 62 6.8 Άυλα περιουσιακά στοιχεία και Υπεραξία ........................................................................................................ 62 6.9 Απομείωση Αξίας μη χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων............................................................ 64 Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 3 6.10 Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις........................................................................ 64 6.11 Απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων......................................................................... 67 6.12 Επενδύσεις σε θυγατρικές ............................................................................................................................. 67 6.13 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα................................................................................................................ 67 6.14 Ίδια Κεφάλαια ................................................................................................................................................. 67 6.15 Μισθώσεις....................................................................................................................................................... 67 6.16 Φορολογία εισοδήματος & αναβαλλόμενος φόρος....................................................................................... 70 6.17 Παροχές στο προσωπικό............................................................................................................................... 71 6.18 Επιχορηγήσεις................................................................................................................................................ 72 6.19 Δανειακές υποχρεώσεις ................................................................................................................................. 72 6.20 Εμπορικές και λοιπές υποχρεώσεις .............................................................................................................. 73 6.21 Προβλέψεις..................................................................................................................................................... 73 6.22 Έσοδα από Συμβάσεις με πελάτες................................................................................................................ 73 6.23 Διανομή μερισμάτων ...................................................................................................................................... 75 6.24 Έξοδα ............................................................................................................................................................. 75 6.25 Επιμέτρηση εύλογης αξίας............................................................................................................................. 75 7. Διαχείριση Κινδύνων ....................................................................................................................... 76 8. Δομή του Ομίλου.............................................................................................................................. 83 9. Πληροφορίες Λειτουργικών τομέων ............................................................................................... 83 10. Λοιπές Σημειώσεις επί των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων............................................... 88 10.1 Ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία ........................................................................................................ 88 10.2 Άυλα περιουσιακά στοιχεία ............................................................................................................................ 90 10.3 Απόκτηση θυγατρικής .................................................................................................................................... 92 Επιμέτρηση εύλογων αξιών ................................................................................................................................... 94 10.4 Υπεραξία Επιχειρήσεων ................................................................................................................................ 94 10.5 Επενδύσεις σε Θυγατρικές Επιχειρήσεις ...................................................................................................... 96 10.6 Λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις ............................................................................................................ 97 10.7 Πελάτες και λοιπές εμπορικές απαιτήσεις ..................................................................................................... 97 10.8 Λοιπές απαιτήσεις .......................................................................................................................................... 99 10.9 Λοιπά κυκλοφορούντα στοιχεία Ενεργητικού................................................................................................ 99 10.10 Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων.............................. 100 10.11 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα ........................................................................................................... 100 10.12 Ίδια κεφάλαια .............................................................................................................................................. 101 10.13 Συναλλαγματικές διαφορές μετατροπής θυγατρικών σε ξένο νόμισμα.................................................... 103 10.14 Υποχρεώσεις παροχών προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία ................................................. 103 10.15 Λοιπές Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις ................................................................................................... 106 10.16 Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις ...................................................................................................... 106 10.17 Φόρος εισοδήματος πληρωτέος ................................................................................................................ 107 10.18 Λοιπές Τρέχουσες φορολογικές υποχρεώσεις ......................................................................................... 107 10.19 Βραχυπρόθεσμες Δανειακές Υποχρεώσεις .............................................................................................. 107 10.20 Λοιπές Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις ................................................................................................... 107 10.21 EBITDA....................................................................................................................................................... 108 10.22 Ανάλυση του κόστους κατά λειτουργία ...................................................................................................... 108 10.23 Λοιπά έσοδα / έξοδα .................................................................................................................................. 109 Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 4 10.24 Χρηματοοικονομικά έσοδα και έξοδα ........................................................................................................ 109 10.25 Φόρος εισοδήματος.................................................................................................................................... 110 10.26 Κέρδη ανά μετοχή ...................................................................................................................................... 111 10.27 Μερίσματα .................................................................................................................................................. 112 10.28 Κόστος μισθοδοσίας .................................................................................................................................. 112 10.29 Αριθμός Προσωπικού ................................................................................................................................ 112 10.30 Συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη ............................................................................................................ 113 10.31 Παροχές προς τη Διοίκηση και Διευθυντικά Στελέχη ................................................................................ 114 10.32 Ενδεχόμενες απαιτήσεις – υποχρεώσεις .................................................................................................. 115 10.33 Λοιπές πληροφορίες .................................................................................................................................. 117 10.34 Επιπτώσεις του COVID-19 στις δραστηριότητες ...................................................................................... 117 10.35 Γεγονότα μετά την ημερομηνία των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων ............................................... 118 Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 5 Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 40 2. Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Προς τους Μετόχους της ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Έκθεση Ελέγχου επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων Γνώμη Έχουμε ελέγξει τις συνημμένες Εταιρικές και Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ (η «Εταιρεία»), οι οποίες αποτελούνται από την Εταιρική και Ενοποιημένη Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης της 31 Δεκεμβρίου 2020, τις Εταιρικές και Ενοποιημένες Καταστάσεις Συνολικού Εισοδήματος, Μεταβολών Ιδίων Κεφαλαίων και Ταμειακών Ροών της χρήσης που έληξε την ημερομηνία αυτή, καθώς και τις Σημειώσεις που περιλαμβάνουν περίληψη σημαντικών λογιστικών αρχών και μεθόδων και λοιπές επεξηγηματικές πληροφορίες. Κατά τη γνώμη μας, οι συνημμένες Εταιρικές και Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις παρουσιάζουν εύλογα, από κάθε ουσιώδη άποψη, τη χρηματοοικονομική θέση της ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ και των θυγατρικών αυτής (ο «Όμιλος») κατά την 31 Δεκεμβρίου 2020, τη χρηματοοικονομική τους επίδοση και τις ταμειακές τους ροές για τη χρήση που έληξε την ημερομηνία αυτή σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Βάση Γνώμης Διενεργήσαμε τον έλεγχό μας σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Ελέγχου (ΔΠΕ), όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία. Οι ευθύνες μας, σύμφωνα με τα πρότυπα αυτά, περιγράφονται περαιτέρω στην ενότητα της έκθεσής μας «Ευθύνες Ελεγκτή για τον Έλεγχο των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων». Είμαστε ανεξάρτητοι από την Εταιρεία και τις ενοποιούμενες θυγατρικές της σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας για Επαγγελματίες Λογιστές του Συμβουλίου Διεθνών Προτύπων Δεοντολογίας Λογιστών, όπως αυτός έχει ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, και τις απαιτήσεις δεοντολογίας που σχετίζονται με τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων στην Ελλάδα και έχουμε 41 εκπληρώσει τις δεοντολογικές μας υποχρεώσεις σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ισχύουσας νομοθεσίας και του προαναφερόμενου Κώδικα Δεοντολογίας. Πιστεύουμε ότι τα ελεγκτικά τεκμήρια που έχουμε αποκτήσει είναι επαρκή και κατάλληλα να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Σημαντικότερα Θέματα Ελέγχου Τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου είναι εκείνα τα θέματα που, κατά την επαγγελματική μας κρίση, ήταν εξέχουσας σημασίας στον έλεγχό μας επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσης. Τα θέματα αυτά και οι σχετιζόμενοι κίνδυνοι ουσιώδους ανακρίβειας αντιμετωπίστηκαν στο πλαίσιο του ελέγχου των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων ως σύνολο, για τη διαμόρφωση της γνώμης μας επί αυτών και δεν εκφέρουμε ξεχωριστή γνώμη για τα θέματα αυτά. 1. Εκτίμηση απομείωσης εμπορικών απαιτήσεων Αναφορά στις Σημειώσεις 6.4.12, 6.4.13 και 10.7 των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων Σημαντικό Θέμα Ελέγχου Πώς αντιμετωπίστηκε το σημαντικό θέμα ελέγχου στον έλεγχό μας Οι εμπορικές απαιτήσεις της Εταιρείας και του Ομίλου ανέρχονται σε ποσό ΕΥΡΩ 6 112 χιλιάδες περίπου και ΕΥΡΩ 7 192 χιλιάδες περίπου αντίστοιχα, έναντι των οποίων έχει σχηματιστεί πρόβλεψη απομείωσης ύψους ΕΥΡΩ 1 307 χιλιάδες περίπου και ΕΥΡΩ 1 488 χιλιάδες περίπου αντίστοιχα. Οι ελεγκτικές διαδικασίες μας σχετικά με το θέμα αυτό περιλάμβαναν, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα: Η Διοίκηση αξιολογεί την ανακτησιμότητα των εμπορικών απαιτήσεων της Εταιρείας και του Ομίλου και προβαίνει σε εκτίμηση της απαιτούμενης πρόβλεψης απομείωσης για τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές. Για τον προσδιορισμό των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών σε σχέση με τις συγκεκριμένες απαιτήσεις, η Εταιρεία και ο Όμιλος χρησιμοποιούν πίνακα προβλέψεων πιστωτικής ζημιάς με βάση την ενηλικίωση των υπολοίπων, βασιζόμενο στα ιστορικά στοιχεία της Εταιρείας και του Ομίλου για πιστωτικές ζημίες, προσαρμοσμένο για μελλοντικούς παράγοντες σε σχέση με τους οφειλέτες και το οικονομικό περιβάλλον. Η εκτίμηση απομείωσης των εμπορικών απαιτήσεων αποτέλεσε σημαντικό θέμα Εξετάσαμε το σχεδιασμό και την εφαρμογή των δικλείδων εσωτερικού ελέγχου της Εταιρείας και του Ομίλου σχετικά με τον πιστωτικό έλεγχο, την παρακολούθηση και είσπραξη των εμπορικών απαιτήσεων και το σχηματισμό προβλέψεων απομείωσης. Λάβαμε επιστολές επιβεβαίωσης τρίτων για ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα εμπορικών απαιτήσεων. Επισκοπήσαμε εισπράξεις που πραγματοποιήθηκαν μεταγενέστερα της ημερομηνίας των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων έναντι δείγματος εμπορικών απαιτήσεων. Αξιολογήσαμε την ανάλυση της ενηλικίωσης πελατών και εξετάσαμε σημαντικά υπόλοιπα πελατών αναφορικά με τη χρονική ανάλυση παλαιότητάς τους, το αν έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμα καθώς και την οικονομική κατάσταση των πελατών αυτών. Εξετάσαμε την επάρκεια της απομείωσης απαιτήσεων της Εταιρείας και του Ομίλου αξιολογώντας τη μέθοδο που ακολούθησε 42 ελέγχου δεδομένου του σημαντικού ύψους των Εμπορικών Απαιτήσεων και του σημαντικού βαθμού κρίσης που απαιτείται από τη Διοίκηση προκειμένου να αξιολογήσει την ανακτησιμότητα των εμπορικών απαιτήσεων. η Διοίκηση βάσει των ΔΠΧΑ, τις σχετικές παραδοχές της Διοίκησης και τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν, λαμβάνοντας υπόψη τη γνώση μας για τον κλάδο, την επίδραση της πανδημίας COVID-19 στις παραδοχές της Διοίκησης και την εκτίμηση των εξωτερικών νομικών συμβούλων της Εταιρείας και του Ομίλου για την έκβαση των υποθέσεων τις οποίες χειρίζονται σχετικά με την ανακτησιμότητα των εμπορικών απαιτήσεων. Τέλος, αξιολογήσαμε την καταλληλότητα και την επάρκεια των γνωστοποιήσεων που περιέχονται στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις αναφορικά με το θέμα αυτό. 2. Κεφαλαιοποίηση κόστους ανάπτυξης λογισμικού και ωφέλιμη ζωή άυλων περιουσιακών στοιχείων Αναφορά στις Σημειώσεις 6.4.10 και 10.2 των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων Σημαντικό Θέμα Ελέγχου Πώς αντιμετωπίστηκε το σημαντικό θέμα ελέγχου στον έλεγχό μας Τα άυλα περιουσιακά στοιχεία ανάπτυξης λογισμικού της Εταιρείας και του Ομίλου ανέρχονται σε ποσό ΕΥΡΩ 1 562 χιλιάδες περίπου και ΕΥΡΩ 1 702 χιλιάδες περίπου αντίστοιχα. Οι ελεγκτικές διαδικασίες μας σχετικά με το θέμα αυτό περιλάμβαναν, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα: Η εκπλήρωση των κριτηρίων αναγνώρισης για την κεφαλαιοποίηση του κόστους ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένης της εκτίμησης του μελλοντικού οικονομικού οφέλους των λογισμικών αυτών, καθώς και ο προσδιορισμός της ωφέλιμης ζωής των συγκεκριμένων άυλων περιουσιακών στοιχείων περιλαμβάνουν εκτιμήσεις και παραδοχές που υπόκεινται σε υποκειμενική κρίση της Διοίκησης και για το λόγο αυτό αποτέλεσε σημαντικό θέμα ελέγχου. — Εξετάσαμε το σχεδιασμό και την εφαρμογή των δικλείδων εσωτερικού ελέγχου της Εταιρείας και του Ομίλου σχετικά με τις διαδικασίες αναγνώρισης του κόστους ανάπτυξης λογισμικού καθώς και της ετήσιας επισκόπησης της ωφέλιμης ζωής των συγκεκριμένων περιουσιακών στοιχείων. — Επισκοπήσαμε τη φύση των εξόδων που κεφαλαιοποιήθηκαν μέσα στη χρήση μέσω εξέτασης δείγματος εξόδων και αξιολογήσαμε εάν τα συγκεκριμένα έξοδα πληρούσαν τα κριτήρια αναγνώρισης βάσει των απαιτήσεων των ΔΠΧΑ. Στο πλαίσιο αυτό, αξιολογήσαμε την κρίση της Διοίκησης σχετικά με το διαχωρισμό των φάσεων έρευνας και ανάπτυξης του λογισμικού, όπως απαιτείται από τα ΔΠΧΑ, καθώς επίσης εξετάσαμε τις 43 εκτιμήσεις της Διοίκησης σε σχέση με τα κριτήρια αναγνώρισης του λογισμικού που βρίσκεται στο στάδιο ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένων των εκτιμήσεων σε σχέση με τα αναμενόμενα οικονομικά οφέλη του λογισμικού αυτού με τη βοήθεια των εσωτερικών εμπειρογνωμόνων μας στα θέματα αποτιμήσεων. — Επιπλέον εξετάσαμε εάν οι εκτιμήσεις της Διοίκησης για την ωφέλιμη ζωή των συγκεκριμένων άυλων περιουσιακών στοιχείων είναι συνεπείς και κατάλληλες λαμβάνοντας επιπλέον υπόψη τον κλάδο που δραστηριοποιείται η Εταιρεία και ο Όμιλος. — Τέλος, αξιολογήσαμε την καταλληλόλητα και την επάρκεια των γνωστοποιήσεων που περιέχονται στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις αναφορικά με το θέμα αυτό. 3. Αναγνώριση και αρχική επιμέτρηση άυλων περιουσιακών στοιχείων από την απόκτηση της Optimum A.E. Αναφορά στις Σημειώσεις 6.4.10 και 10.3 των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων Σημαντικό Θέμα Ελέγχου Πώς αντιμετωπίστηκε το σημαντικό θέμα ελέγχου στον έλεγχό μας Στις 29 Δεκεμβρίου 2020 o Όμιλος απέκτησε το σύνολο του μετοχικού κεφαλαίου της Optimum A.E. Το τίμημα της απόκτησης ήταν ΕΥΡΩ 4 958 χιλιάδες περίπου. Κατά τον επιμερισμό του τιμήματος απόκτησης, ο Όμιλος αναγνώρισε άυλα περιουσιακά στοιχεία ποσού ΕΥΡΩ 3 254 χιλιάδες περίπου και υπεραξία ΕΥΡΩ 2 014 χιλιάδες περίπου. Οι ελεγκτικές διαδικασίες μας σχετικά με το θέμα αυτό περιλάμβαναν, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα: Ο λογιστικός χειρισμός της συναλλαγής αυτής είναι περίπλοκος λόγω των σημαντικών κρίσεων και εκτιμήσεων που απαιτούνται για τον προσδιορισμό της αναγνώρισης και της επιμέτρησης της εύλογης αξίας των περιουσιακών στοιχείων που αποκτήθηκαν και των υποχρεώσεων που αναλήφθηκαν. — Εξετάσαμε το σχεδιασμό των διαδικασιών του Ομίλου σχετικά με την ανάπτυξη των παραδοχών που χρησιμοποιήθηκαν κατά τον επιμερισμό του τιμήματος απόκτησης της Optimum A.E. — Με τη βοήθεια των εσωτερικών εμπειρογνωμόνων μας σε θέματα αποτίμησης, αξιολογήσαμε την αποτίμηση που πραγματοποίησε ο Όμιλος καθώς και τη μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε για τον προσδιορισμό των περιουσιακών στοιχείων 44 που αποκτήθηκαν και των υποχρεώσεων που Η περιοχή αυτή θεωρήθηκε σημαντική για τον έλεγχο λόγω του μεγέθους και της πολυπλοκότητας της συναλλαγής. αναλήφθηκαν. Πιο συγκεκριμένα, αξιολογήσαμε: τη μεθοδολογία που υιοθετήθηκε και τις βασικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον προσδιορισμό της εύλογης αξίας των πελατειακών σχέσεων. τη μεθοδολογία που υιοθετήθηκε και τις βασικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον προσδιορισμό της εύλογης αξίας του λογισμικού. — Τέλος, αξιολογήσαμε την καταλληλόλητα και την επάρκεια των γνωστοποιήσεων που περιέχονται στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις, συμπεριλαμβανομένων των γνωστοποιήσεων βασικών παραδοχών και εκτιμήσεων, αναφορικά με το θέμα αυτό. Άλλο Θέμα Οι Εταιρικές και Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας για την προηγούμενη χρήση που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2019 έχουν ελεγχθεί από άλλη Ελεγκτική Εταιρεία. Για την εν λόγω χρήση ο Ορκωτός Ελεγκτής εξέδωσε την 4 Ιουνίου 2020 έκθεση ελέγχου με σύμφωνη γνώμη. Άλλες Πληροφορίες Η Διοίκηση είναι υπεύθυνη για τις άλλες πληροφορίες. Οι άλλες πληροφορίες περιλαμβάνονται στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου, για την οποία γίνεται σχετική αναφορά στην «Έκθεση επί Άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων» και στις Δηλώσεις των Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου αλλά δεν περιλαμβάνουν τις Εταιρικές και Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις και την Έκθεση Ελέγχου επί αυτών. Η γνώμη μας επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων δεν καλύπτει τις άλλες πληροφορίες και δεν εκφράζουμε με τη γνώμη αυτή οποιασδήποτε μορφής συμπέρασμα διασφάλισης επί αυτών. Σε σχέση με τον έλεγχό μας επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων, η ευθύνη μας είναι να αναγνώσουμε τις άλλες πληροφορίες και, με τον τρόπο αυτό, να εξετάσουμε εάν οι άλλες πληροφορίες είναι ουσιωδώς ασυνεπείς με τις Εταιρικές και Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις ή τις γνώσεις που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχό μας, ή αλλιώς φαίνεται να είναι ουσιωδώς εσφαλμένες. Εάν, με βάση τις εργασίες που έχουμε εκτελέσει, καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει ουσιώδες σφάλμα σε αυτές τις άλλες πληροφορίες, είμαστε υποχρεωμένοι να αναφέρουμε το γεγονός αυτό. Δεν έχουμε τίποτα να αναφέρουμε σχετικά με το θέμα αυτό. Ευθύνες της Διοίκησης και των Υπευθύνων για τη Διακυβέρνηση επί των 45 Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων Η Διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση και εύλογη παρουσίαση των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή, όπως και για εκείνες τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου, που η Διοίκηση καθορίζει ως απαραίτητες ώστε να καθίσταται δυνατή η κατάρτιση εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, απαλλαγμένων από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος. Κατά την κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, η Διοίκηση είναι υπεύθυνη για την αξιολόγηση της ικανότητας της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους, γνωστοποιώντας όπου συντρέχει τέτοια περίπτωση, τα θέματα που σχετίζονται με τη συνεχιζόμενη δραστηριότητα και τη χρήση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας, εκτός και εάν η Διοίκηση είτε προτίθεται να ρευστοποιήσει την Εταιρεία και τον Όμιλο ή να διακόψει τη δραστηριότητά τους ή δεν έχει άλλη ρεαλιστική εναλλακτική επιλογή από το να προχωρήσει σε αυτές τις ενέργειες. Η Επιτροπή Ελέγχου (άρθ. 44 του Ν. 4449/2017) της Εταιρείας έχει την ευθύνη εποπτείας της διαδικασίας χρηματοοικονομικής αναφοράς της Εταιρείας και του Ομίλου. Ευθύνες Ελεγκτή για τον Έλεγχο των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων Οι στόχοι μας είναι να αποκτήσουμε εύλογη διασφάλιση για το κατά πόσο οι Εταιρικές και Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις στο σύνολό τους είναι απαλλαγμένες από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη, είτε σε λάθος, και να εκδώσουμε έκθεση ελεγκτή, η οποία περιλαμβάνει τη γνώμη μας. Η εύλογη διασφάλιση συνιστά διασφάλιση υψηλού επιπέδου, αλλά δεν είναι εγγύηση ότι ο έλεγχος που διενεργείται σύμφωνα με τα ΔΠΕ, όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, θα εντοπίζει πάντα ένα ουσιώδες σφάλμα, όταν αυτό υπάρχει. Σφάλματα δύναται να προκύψουν από απάτη ή από λάθος και θεωρούνται ουσιώδη όταν, μεμονωμένα ή αθροιστικά, θα μπορούσε εύλογα να αναμένεται ότι θα επηρέαζαν τις οικονομικές αποφάσεις των χρηστών που λαμβάνονται με βάση αυτές τις Εταιρικές και Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις. Στα πλαίσια του ελέγχου, σύμφωνα με τα ΔΠΕ, όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, ασκούμε επαγγελματική κρίση και διατηρούμε επαγγελματικό σκεπτικισμό καθ’ όλη τη διάρκεια του ελέγχου. Επίσης: — Εντοπίζουμε και αξιολογούμε τους κινδύνους ουσιώδους σφάλματος στις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος, σχεδιάζοντας και διενεργώντας ελεγκτικές διαδικασίες που ανταποκρίνονται στους κινδύνους αυτούς και αποκτούμε ελεγκτικά τεκμήρια που είναι επαρκή και κατάλληλα για να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Ο κίνδυνος μη εντοπισμού ουσιώδους σφάλματος που οφείλεται σε απάτη είναι υψηλότερος από αυτόν που οφείλεται σε λάθος, καθώς η απάτη μπορεί να εμπεριέχει συμπαιγνία, πλαστογραφία, εσκεμμένες παραλείψεις, ψευδείς διαβεβαιώσεις ή παράκαμψη των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου. — Κατανοούμε τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που σχετίζονται με τον έλεγχο, με σκοπό το σχεδιασμό ελεγκτικών διαδικασιών κατάλληλων για τις περιστάσεις, αλλά όχι με σκοπό τη διατύπωση γνώμης επί της αποτελεσματικότητας των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου της Εταιρείας και του Ομίλου. 46 — Αξιολογούμε την καταλληλότητα των λογιστικών αρχών και μεθόδων που χρησιμοποιήθηκαν και το εύλογο των λογιστικών εκτιμήσεων και των σχετικών γνωστοποιήσεων που έγιναν από τη Διοίκηση. — Αποφαινόμαστε για την καταλληλότητα της χρήσης από τη Διοίκηση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας και με βάση τα ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτήθηκαν για το αν υπάρχει ουσιώδης αβεβαιότητα σχετικά με γεγονότα ή συνθήκες που μπορεί να υποδηλώνουν ουσιώδη αβεβαιότητα ως προς την ικανότητα της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους. Αν συμπεράνουμε ότι υφίσταται ουσιώδης αβεβαιότητα, είμαστε υποχρεωμένοι στην έκθεση ελεγκτή να επιστήσουμε την προσοχή στις σχετικές γνωστοποιήσεις επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων ή, αν αυτές οι γνωστοποιήσεις είναι ανεπαρκείς, να διαφοροποιήσουμε τη γνώμη μας. Τα συμπεράσματά μας βασίζονται σε ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτώνται μέχρι την ημερομηνία της έκθεσης ελεγκτή. Ωστόσο, μελλοντικά γεγονότα ή συνθήκες ενδέχεται να έχουν ως αποτέλεσμα η Εταιρεία και ο Όμιλος να παύσουν να λειτουργούν ως συνεχιζόμενη δραστηριότητα. — Αξιολογούμε τη συνολική παρουσίαση, τη δομή και το περιεχόμενο των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων των γνωστοποιήσεων, καθώς και το κατά πόσο οι Εταιρικές και Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις απεικονίζουν τις υποκείμενες συναλλαγές και τα γεγονότα με τρόπο που επιτυγχάνεται η εύλογη παρουσίαση. — Αποκτούμε επαρκή και κατάλληλα ελεγκτικά τεκμήρια αναφορικά με τη χρηματοοικονομική πληροφόρηση των οντοτήτων ή των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων εντός του Ομίλου για την έκφραση γνώμης επί των Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων. Είμαστε υπεύθυνοι για την καθοδήγηση, την επίβλεψη και την εκτέλεση του ελέγχου της Εταιρείας και των θυγατρικών της. Παραμένουμε αποκλειστικά υπεύθυνοι για την ελεγκτική μας γνώμη. Μεταξύ άλλων θεμάτων, κοινοποιούμε στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, το σχεδιαζόμενο εύρος και το χρονοδιάγραμμα του ελέγχου, καθώς και σημαντικά ευρήματα του ελέγχου, συμπεριλαμβανομένων όποιων σημαντικών ελλείψεων στις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου εντοπίζουμε κατά τη διάρκεια του ελέγχου μας. Επιπλέον, δηλώνουμε προς τους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση ότι έχουμε συμμορφωθεί με τις σχετικές απαιτήσεις δεοντολογίας περί ανεξαρτησίας και γνωστοποιούμε σε αυτούς όλες τις σχέσεις και άλλα θέματα που μπορεί εύλογα να θεωρηθεί ότι επηρεάζουν την ανεξαρτησία μας, και τα σχετικά μέτρα προστασίας, όπου συντρέχει περίπτωση. Από τα θέματα που γνωστοποιήθηκαν στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, καθορίζουμε τα θέματα εκείνα που ήταν εξέχουσας σημασίας για τον έλεγχο των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσης και ως εκ τούτου αποτελούν τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου. Περιγράφουμε τα θέματα αυτά στην έκθεση ελεγκτή, εκτός εάν νόμος ή κανονισμός αποκλείει τη δημοσιοποίηση ενός θέματος ή όταν, σε εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις, διαπιστώσουμε ότι ένα θέμα δε θα έπρεπε να γνωστοποιηθεί με την έκθεσή μας, διότι ενεργώντας κατ’ αυτό τον τρόπο θα αναμενόταν εύλογα ότι οι αρνητικές επιπτώσεις θα υπερτερούσαν από τα οφέλη δημοσίου συμφέροντος μιας τέτοιας δημοσιοποίησης. Έκθεση επί άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων 1. Έκθεση Διαχείρισης Διοικητικού Συμβουλίου 47 Λαμβάνοντας υπόψη ότι η Διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση της Έκθεσης Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου και της Δήλωσης Εταιρικής Διακυβέρνησης που περιλαμβάνεται στην έκθεση αυτή, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 5 του Άρθρου 2 του Ν. 4336/2015 (μέρος Β), σημειώνουμε ότι: (α) Στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου περιλαμβάνεται Δήλωση Εταιρικής Διακυβέρνησης, η οποία παρέχει τα πληροφοριακά στοιχεία που ορίζονται στο άρθρο 152 του Ν. 4548/2018. (β) Κατά τη γνώμη μας η Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου έχει καταρτισθεί σύμφωνα με τις ισχύουσες νομικές απαιτήσεις των Άρθρων 150 και 153 και της παραγράφου 1 (περιπτώσεις γ’ και δ’) του άρθρου 152 του Ν. 4548/2018 και το περιεχόμενο αυτής αντιστοιχεί με τις συνημμένες Εταιρικές και Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της χρήσης που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2020. (γ) Με βάση τη γνώση που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχό μας, για την ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ και το περιβάλλον της, δεν έχουμε εντοπίσει ουσιώδεις ανακρίβειες στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου. 2. Συμπληρωματική Έκθεση προς την Επιτροπή Ελέγχου Η γνώμη μας επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων είναι συνεπής με τη Συμπληρωματική Έκθεσή μας προς την Επιτροπή Ελέγχου της Εταιρείας με ημερομηνία 21 Απριλίου 2021, που προβλέπεται από το άρθρο 11 του Κανονισμού αριθ. 537/2014 της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ). 3. Παροχή μη Ελεγκτικών Υπηρεσιών Δεν παρείχαμε στην Εταιρεία και τις θυγατρικές της μη ελεγκτικές υπηρεσίες οι οποίες απαγορεύονται σύμφωνα με το άρθρο 5 του Κανονισμού αριθ. 537/2014 της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) ή λοιπές επιτρεπόμενες μη ελεγκτικές υπηρεσίες. 4. Διορισμός Ελεγκτή Διοριστήκαμε για πρώτη φορά ως Ορκωτοί Ελεγκτές της Εταιρείας με την από 7 Ιουλίου 2020 απόφαση της Ετήσιας Τακτικής Γενικής Συνέλευσης των Μετόχων. Αθήνα, 21 Απριλίου 2021 KPMG Ορκωτοί Ελεγκτές Α.Ε. ΑΜ ΣΟΕΛ 114 Δημήτριος Τανός, Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής ΑΜ ΣΟΕΛ 42241 48 3. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ 2020 3.1 Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης Μητρικής και Ομίλου (ποσά εκφρασμένα σε ΕΥΡΩ) Ο ΟΜΙΛΟΣ Σημείωση 31/12/2020 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2019 31/12/2020 31/12/2019 ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Μη Κυκλοφορούντα περιουσιάκα στοιχεία Ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία 10.1 2.517.911 2.426.530 2.222.184 2.304.796 Άυλα περιουσιακά στοιχεία 10.2 6.103.282 2.498.689 2.701.280 2.413.652 10.4 10.5 10.25 2.152.017 0 114.291 138.095 0 237.728 89.811 0 6.158.210 377.997 83.881 0 1.000.327 237.829 80.485 10.887.501 5.390.853 11.543.552 6.037.090 24.544 7.192.436 383.099 25.191 0 7.049.861 190.794 3.700 0 6.112.479 158.896 0 0 6.644.677 376.211 29.699 Υπεραξία Συμμετοχές σε θυγατρικές εταιρείες Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις Λοιπές Μακροπρόθεσμες Απαιτήσεις Σύνολο μη κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων , Κυκλοφορούντα περιουσιάκα στοιχεία Αποθέματα Εμπορικές Απαιτήσεις Λοιπές Απαιτήσεις Λοιπά Κυκλοφορούντα περιουσιάκα στοιχεία Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Σύνολο κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων 10.7 10.8 10.9 10.10 480.726 468.450 480.726 468.450 10.11 7.184.337 2.788.582 5.189.723 1.837.662 15.290.332 10.501.387 11.941.823 9.356.699 26.177.833 15.892.240 23.485.375 15.393.789 10.12 10.12 10.12 1.500.000 3.626.323 1.503.731 1.336.800 563 1.394.953 1.500.000 3.626.323 1.464.226 1.336.800 563 1.380.154 10.13 -10.099 9.871.486 -25.398 8.008.892 0 9.469.516 0 8.084.915 16.491.441 10.715.811 16.060.064 10.802.432 21.568 17.630 0 0 16.513.009 10.733.441 16.060.064 10.802.432 Σύνολο Περιουσιακών Στοιχείων Ίδια Κεφάλαια & Υποχρεώσεις Ίδια Κεφάλαια Μετοχικό κεφάλαιο Αποθεματικό Υπέρ Το Άρτιο Λοιπά Αποθεματικά Συναλλαγματικές διαφορές Υπόλοιπο Κερδών εις νέο Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων που αναλογούν στους μετόχους της εταιρείας Μη ελεγχούσες συμμετοχές Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων Μακροπρόθεσμες Υποχρεώσεις Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις Πρόβλεψη αποζημιώσης προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Λοιπές Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Λοιπές Προβλέψεις Σύνολο Μακροπρόθεσμων Υποχρεώσεων Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις Προμηθευτές Φόρος εισοδήματος πληρωτέος Λοιπές Τρέχουσες φορολογικές Υποχρεώσεις Βραχυπρόθεσμες Δανειακές Υποχρεώσεις Λοιπές Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις Σύνολο Βραχυπρόθεσμων Υποχρεώσεων 10.25 394.071 10.14 778.195 517.984 522.106 436.705 10.15 10.32 2.745.462 143.000 4.060.728 1.623.951 0 2.141.934 2.591.207 0 3.113.313 1.588.710 0 2.025.415 10.16 10.17 10.18 10.19 10.20 468.859 638.494 873.057 380.053 3.243.634 5.604.097 81.516 181.896 764.461 852.895 1.136.096 3.016.864 219.642 325.423 658.881 380.053 2.727.999 4.311.998 48.633 127.489 671.286 789.618 928.917 2.565.942 9.664.825 5.158.799 7.425.312 4.591.357 26.177.833 15.892.240 23.485.375 15.393.789 Σύνολο Υποχρεώσεων Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων και Υποχρεώσεων Οι επισυναπτόμενες σημειώσεις στις σελίδες από 53 έως 119 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των Ετήσιων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Kαταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 49 3.2 Κατάσταση Συνολικών Εσόδων Μητρικής και Ομίλου (ποσά εκφρασμένα σε ΕΥΡΩ) Σημείωση Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1 - 31/12/2020 1/1 - 31/12/2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1 - 31/12/2020 1/1 - 31/12/2019 Πωλήσεις Κόστος Πωληθέντων Μικτό Κέρδος 9 10.22 16.570.949 5.715.101 10.855.848 15.413.984 5.766.035 9.647.949 12.962.846 4.476.877 8.485.968 12.406.182 4.645.376 7.760.806 Λοιπά έσοδα Έξοδα διάθεσης Έξοδα διοίκησης Έξοδα έρευνας και ανάπτυξης Λοιπά έξοδα 10.23 10.22 10.22 10.22 10.23 372.039 2.242.236 2.072.794 2.375.700 98.803 169.232 2.390.112 1.788.903 2.157.511 419.331 341.868 1.831.031 1.715.486 2.089.423 51.557 188.207 1.819.499 1.537.945 1.951.615 383.582 4.438.354 3.061.324 3.140.340 2.256.372 20.946 165.669 20.707 174.875 619.239 146.418 213.174 145.144 4.293.631 2.907.156 3.613.160 2.324.403 -781.513 -667.138 -618.700 -524.327 3.512.118 2.240.017 2.994.461 1.800.076 -40.838 0 -39.690 0 9.802 0 9.526 0 -31.036 0 -30.164 0 15.299 25.874 0 0 15.299 25.874 0 0 3.496.381 2.265.892 2.964.296 1.800.076 3.498.033 14.085 3.512.118 2.228.356 11.662 2.240.017 2.994.461 1.800.076 2.994.461 1.800.076 3.482.295 14.085 3.496.381 2.254.230 11.662 2.265.892 2.964.296 0 2.964.296 1.800.076 0 1.800.076 10.26 0,1190 0,5001 0,1019 0,4040 10.21 5.801.879 4.362.925 4.413.957 3.443.056 4.438.354 3.061.324 3.140.340 2.256.372 Αποτελέσματα Προ Φόρων Χρηματοδοτικών και επενδυτικών Αποτελεσμάτων Χρηματοοικονομικά Έσοδα Χρηματοοικονομικά Έξοδα 10.24 10.24 Κέρδη προ φόρων Φόρος εισοδήματος 10.25 Κέρδη μετά από φόρους (Α) Λοιπά συνολικά εισοδήματα Στοιχεία που δε θα ταξινομηθούν μεταγενέστερα στην κατάσταση αποτελεσμάτων Αναλογιστικές ζημιές Αναβαλλόμενος φόρος επί των αναλογιστικών ζημιών Σύνολο στοιχείων που δε θα ταξινομηθούν μεταγενέστερα στην κατάσταση αποτελεσμάτων (B) 10.14 Στοιχεία που ενδέχεται να ταξινομηθούν μεταγενέστερα στην κατάσταση αποτελεσμάτων Συναλλαγματικές διαφορές Σύνολο στοιχείων που ενδέχεται να ταξινομήθουν μεταγενέστερα στην κατάσταση αποτελεσμάτων (Γ) Συγκεντρωτικά Συνολικά Εισοδήματα Χρήσης (Α+Β+Γ) Κέρδος που αναλογεί σε: Μετόχους της Εταιρείας Μη ελέγχουσες συμμετοχές Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα που αναλογούν: Μετόχους της Εταιρείας Μη ελέγχουσες συμμετοχές Βασικά και απομειωμένα κέρδη (μετά φόρων) ανά μετοχή Κέρδη προ φόρων, τόκων και αποσβέσεων (EBITDA) Κέρδη προ φόρων, τόκων (EBIT) Οι επισυναπτόμενες σημειώσεις στις σελίδες από 53 έως 119 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των Ετήσιων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 50 3.3 Κατάσταση μεταβολής Ιδίων Κεφαλαίων Μητρικής και Ομίλου (ποσά εκφρασμένα σε ΕΥΡΩ) Ο ΟΜΙΛΟΣ Αποδιδόμενα στους μετόχους της Εταιρείας (ποσά σε ΕΥΡΩ) Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα χρήσης Κέρδη χρήσης Λοιπά συνολικά εισοδήματα χρήσης Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα χρήσης Συναλλαγές με τους Μετόχους της Εταιρείας Μεταφορά σε τακτικό αποθεματικό Μεταβολή αποθεματικών Έξοδα αύξησης μετοχικού κεφαλαίου Έξοδα θυγατρικών απευθείας σε Καθαρή θέση Διανομή μερίσματος θυγατρικής σε μη ελέγχουσες συμμετοχές Διανομή μερισμάτων Συνολικές Συναλλαγές με τους Μετόχους της Εταιρείας Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2020 Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα χρήσης Κέρδη χρήσης Λοιπά συνολικά εισοδήματα χρήσης Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα χρήσης Συναλλαγές με τους Μετόχους της Εταιρείας Άυξηση μετοχικού κεφαλαίου Μεταφορά σε τακτικό αποθεματικό Διανομή μερίσματος θυγατρικής σε μη ελέγχουσες συμμετοχές Διανομή μερισμάτων Έξοδα αύξησης μετοχικού κεφαλαίου Συνολικές Συναλλαγές με τους Μετόχους της Εταιρείας Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2020 Μετοχικό κεφάλαιο Αποθεματικό Υπέρ το άρτιο 1.336.800 Λοιπά αποθεματικά 563 Υπόλοιπο Κέρδων εις νέο 1.341.320 6.792.682 Συναλλαγματικές διαφορές μετατρόπης θυγατρικών σε ξένο νόμισμα 0 0 2.228.356 62.244 -8.610 -62.244 0 1.336.800 1.336.800 0 563 563 53.632 1.394.953 1.394.953 -66.487 -81.336 4.455 -806.535 -1.012.147 8.008.892 8.008.892 0 0 0 3.498.033 -31.036 3.466.996 163.200 3.625.760 108.777 -108.777 163.200 1.500.000 3.625.760 3.626.323 108.777 1.503.730 -1.350.000 -145.624 -1.604.401 9.871.487 Μη ελέγχουσες συμμετοχές Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων -51.272 9.420.093 10.425 9.430.518 11.662 25.874 25.874 2.228.356 25.874 2.254.230 2.240.018 25.874 2.265.893 0 -25.398 -25.398 0 -8.610 -66.487 -81.336 4.455 -806.535 -958.513 10.715.811 10.715.811 15.299 15.299 3.498.033 -15.737 3.482.296 0 -10.099 3.788.960 0 0 -1.350.000 -145.624 2.293.336 16.491.443 2.228.356 0 Σύνολο 11.662 -4.455 -4.455 17.630 17.630 0 -8.610 -66.487 -81.336 0 -806.535 -962.970 10.733.441 10.733.441 14.085 3.512.118 -15.737 3.496.381 14.085 -10.148 -10.148 21.568 3.788.960 0 -10.148 -1.350.000 -145.624 2.283.189 16.513.009 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ (ποσά σε €) Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα χρήσης Κέρδη χρήσης Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα χρήσης Συναλλαγές με τους Μετόχους της Εταιρείας Διανομή μερίσματος Έξοδα αύξησης μετοχικού κεφαλαίου Μεταφορά σε τακτικό αποθεματικό Συνολικές Συναλλαγές με τους Μετόχους της Εταιρείας Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2020 Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα χρήσης Κέρδη χρήσης Λοιπά συνολικά εισοδήματα χρήσης Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα χρήσης Συναλλαγές με τους Μετόχους της Εταιρείας Άυξηση Μετοχικού κεφαλαίου Μεταφορά σε τακτικό αποθεματικό Διανομή μερισμάτων Έξοδα αύξησης μετοχικού κεφαλαίου Συνολικές Συναλλαγές με τους Μετόχους της Εταιρείας Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2020 Μετοχικό κεφάλαιο 1.336.800 Αποθεματικό Υπέρ το άρτιο 563 0 0 0 1.336.800 1.336.800 0 563 563 0 0 163.200 3.625.760 Λοιπά Υπόλοιπο Κέρδων εις Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων αποθεματικά νέο 1.330.527 7.203.032 9.870.923 0 1.800.076 1.800.076 1.800.076 1.800.076 49.627 49.627 1.380.154 1.380.154 -802.080 -66.487 -49.627 -918.194 8.084.914 8.084.914 -802.080 -66.487 0 -868.567 10.802.432 10.802.432 0 2.994.461 -30.164 2.964.296 2.994.461 -30.164 2.964.296 -84.072 -1.350.000 -145.624 -1.579.696 9.469.516 3.788.960 0 -1.350.000 -145.624 2.293.336 16.060.064 84.072 163.200 1.500.000 3.625.760 3.626.323 84.072 1.464.226 Οι επισυναπτόμενες σημειώσεις στις σελίδες από 53 έως 119 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των Ετήσιων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 51 3.4 Κατάσταση ταμειακών ροών Μητρικής και Ομίλου (ποσά εκφρασμένα σε ευρώ) Ο ΟΜΙΛΟΣ Ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες Κέρδη προ φόρων Προσαρμογές για: Αποσβέσεις Προβλέψεις Κέρδη από αποτίμηση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων στην εύλογη αξία μεσω αποτελεσμάτων Απομείωση υπεραξίας θυγατρικών Αποσβέσεις επιχορηγούμενων παγίων Έσοδα από μερίσματα Πιστωτικοί τόκοι Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 31/12/2020 31/12/2019 4.293.631 2.907.156 3.613.160 2.324.403 1.363.525 381.289 1.301.600 100.843 1.273.618 281.987 1.186.684 135.354 -12.276 -12.985 -12.276 -12.985 -78.604 370.832 -78.604 370.832 -78.604 -184.305 -15.884 -9.210 -7.722 -78.604 -600.394 -6.569 165.669 174.875 146.418 145.144 Μείωση / (αύξηση) απαιτήσεων 343.054 -1.151.074 512.709 -1.033.978 (Μείωση) / αύξηση βραχυπρόθεσμων υποχρεώσεων (πλην τραπεζών και φόρων) 463.937 -12.724 438.956 -114.878 (Μείωση) / αύξηση Υποχρεώσεων από φόρους Μείον: Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα καταβλημένα -6.212 0 -162.025 -537.744 -1.017 -348.559 -174.875 -146.418 -145.144 Καταβληµένοι φόροι -662.554 -672.153 -519.527 -810.368 6.080.225 2.207.428 4.902.043 1.417.713 -161.217 -353.041 -89.736 -81.437 -350.000 -87.272 -704 -681.365 -558.064 -597.228 -460.589 Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα Προσαρμογές για μεταβολές λογαριασμών κεφαλαίου κίνησης: Καθαρές ταμειάκες εισροές από λειτουργικές δραστηριότητες (α) Ταμειακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες Αγορά ενσώµατων παγίων περιουσιακών στοιχείων Αγορά άϋλων περιουσιακών στοιχείων Δαπάνες ανάπτυξης Καθαρή ταμειακή εκροή για εξαγορά θυγατρικής Τόκοι εισπραχθέντες -1.815.711 6.656 -2.550.000 20.707 Μερίσματα εισπραχθέντα Αύξηση / μείωση μακροπρόθεσμων υποχρεώσεων (εκτός δανείων) Καθαρές ταμειακές εισρόες από επενδυτικές δραστηριότητες (β) Ταμειακές ροές από χρηματοδοτικές δραστηριότητες Εισπράξεις από αύξηση μετοχικού κεφαλαίου Διανόμη μερισμάτος Εισπράξη από επιστρόφη ΜΚ θυγατρικής Αποπληρωμή υποχρεώσεων από μισθώσεις Έξοδα αύξησης μετοχικού κεφαλαίου Αποπληρωμή δανείων Ταμιακές εισροές /(εκροές) από χρηματοδοτικές δραστηριότητες (γ) Καθαρή αύξηση / (μείωση) στα ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα περιόδου (α) + (β) + (γ) Ταµειακά διαθέσιµα και ισοδύναµα έναρξης περιόδου Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα λήξης περιόδου 6.569 15.884 600.394 184.306 -348.375 190 -3.004.678 -626.904 -2.971.702 3.788.960 -1.360.148 -806.535 3.788.960 -1.350.000 -477.960 -145.624 -485.019 1.320.209 -418.522 -66.487 -486.215 -1.777.758 -462.051 -145.624 -409.565 1.421.720 -802.080 100.000 -389.275 -66.487 -468.696 -1.626.538 4.395.755 -197.235 3.352.061 -557.200 2.788.582 7.184.337 2.985.817 2.788.582 1.837.662 5.189.723 2.394.864 1.837.662 Οι επισυναπτόμενες σημειώσεις στις σελίδες από 53 έως 119 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των Ετήσιων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 52 4. Πληροφορίες για τον Όμιλο 4.1 Η Μητρική Εταιρεία Η Εταιρία «ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ», με διακριτικό τίτλο «Entersoft A.E.» (η Εταιρεία ή ο Όμιλος), ιδρύθηκε το 2002 και είναι εγγεγραμμένη στο Μητρώο Ανωνύμων Εταιρειών με αριθμό 52460/01ΝΤ/Β/02/200 και ΑΡ. Γ.Ε.ΜΗ : 122264001000. Έδρα της Εταιρείας είναι ο Δήμος Καλλιθέας (Λ. Συγγρού 362 & Ευριπίδου) και σύμφωνα με το καταστατικό της η διάρκειά της είναι πενήντα (50) έτη. Σκοπός της εταιρείας σύμφωνα με το άρθρο 3 του καταστατικού της είναι: 1. Η ανάπτυξη προϊόντων λογισμικού. 2. Η παροχή μηχανογραφικών και συναφών υπηρεσιών με τη χρησιμοποίηση ή μη ηλεκτρονικών υπολογιστών καθώς και η μηχανογραφική επεξεργασία πληροφοριακών στοιχείων για λογαριασμό τρίτων (φασόν). 3. Η προαγωγή της έρευνας και της ανάπτυξης της τεχνολογίας στους τομείς της ηλεκτρονικής και πληροφορικής. 4. Η εισαγωγή από το εξωτερικό και η αγορά από το εσωτερικό συγκροτημάτων, μηχανημάτων, συσκευών, συναφών ειδών ηλεκτρονικών υπολογιστών και προϊόντων λογισμικού με σκοπό την μεταπώλησή τους. 5. Η αντιπροσώπευση άλλων συναφών οίκων στην Ελλάδα. 6. Η εμπορία των ανωτέρω και 7. Γενικά, κάθε δραστηριότητα συναφής με τα ανωτέρω. Για την επίτευξη του σκοπού της η εταιρεία μπορεί να συμμετέχει σε εταιρείες οποιασδήποτε μορφής ομοειδούς ή παρεμφερούς σκοπού. Τα έσοδα της εταιρείας προέρχονται κυρίως από την πώληση λογισμικών προγραμμάτων. Το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας κατά την 31/12/2020 έχει ως εξής: Ονοματεπώνυμο Ιδιότητα Μέλους Νικολόπουλος Παντελής του Νικολάου Πρόεδρος, μη εκτελεστικό μέλος Κοτζαμανίδης Αντώνιος του Νικολάου Διευθύνων Σύμβουλος, εκτελεστικό μέλος Δημητρακόπουλος Κωνσταντίνος του Λάμπρου Αντιπρόεδρος, εκτελεστικό μέλος Αβράτογλου Χαράλαμπος του Φιλίππου Εκτελεστικό μέλος Μένεγος Σταύρος του Κωνσταντίνου Εκτελεστικό μέλος Φωκάς Κωνσταντίνος του Γεωργίου Μη εκτελεστικό μέλος Παπαχριστοπούλου Αικατερίνη του Χρήστου Εκτελεστικό μέλος Λάμπρου Μαρίκα του Ευαγγέλου Ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος Πραματάρη Αικατερίνη του Χρύσανθου Ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 53 H θητεία του ως άνω Διοικητικού Συμβουλίου είναι πενταετής και λήγει την 11.10.2024 και σε κάθε περίπτωση μέχρι την ημέρα κατά την οποία θα συνέλθει η Τακτική Γενική Συνέλευση προς έγκριση των ετησίων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων της διαχειριστικής περιόδου 01.01.2024 έως 31.12.2024 (έως 10.09.2025). Τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου μπορούν να επανεκλεγούν ή να ανακληθούν ελεύθερα. Η διεύθυνση των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου είναι η έδρα της Εταιρείας, Λεωφ. Συγγρού 362, 17674 Καλλιθέα, τηλ.: 211 1015000. ENTERSOFT GROUP 4.2 Οι Θυγατρικές Εταιρείες ENTERSOFT ROMANIA SOFTWARE SRL Συμμετοχή 100% ENTERSOFT BULGARIA EOOD Συμμετοχή 100% RETAIL – LINK A.E Συμμετοχή 98% ENTERSOFT MIDDLE EAST Συμμετοχή 100% OPTIMUM A.E Συμμετοχή 100% ENTERSOFT ROMANIA SOFTWARE SRL Η εταιρεία ιδρύθηκε στις 28/7/2008 με έδρα το Βουκουρέστι Ρουμανίας. Το μετοχικό κεφάλαιο της εταιρείας κατά τη 31 Δεκεμβρίου 2020 ανέρχεται σε ΕΥΡΩ 100.000. ENTERSOFT BULGARIA EOOD Η εταιρεία ιδρύθηκε στις 5/9/2008 με έδρα τη Σόφια Βουλγαρίας. Το μετοχικό κεφάλαιο της εταιρείας κατά τη 31 Δεκεμβρίου 2020 ανέρχεται σε ΕΥΡΩ 100.000. ENTERSOFT MIDDLE EAST Η εταιρεία ιδρύθηκε στις 11/9/2014 με έδρα το Ντουμπάι. Το μετοχικό κεφάλαιο της εταιρείας κατά τη 31 Δεκεμβρίου 2020 ανέρχεται σε ΕΥΡΩ 393.705. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 54 Οι ανωτέρω εταιρείες έχουν σκοπό την προώθηση των βασικών προϊόντων της Entersoft Α.Ε. στη Ρουμάνικη, Βουλγάρικη και στην αγορά των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων αντίστοιχα καθώς και την υποστήριξη των τοπικών μεταπωλητών. RETAIL – LINK A.E. Η RETAIL – LINK A.E. αποκτήθηκε από την Εταιρεία στις 08/10/2009. Το μετοχικό κεφάλαιο της εταιρείας κατά τη 31 Δεκεμβρίου 2020 ανέρχεται σε ΕΥΡΩ 314.601. Σκοπός αυτής της εταιρείας είναι να δρά ως ανεξάρτητος φορέας μεταξύ των λιανεμπόρων και των προμηθευτών τους, υποστηρίζοντας τις συναλλαγές τους μέσω πλατφόρμας της στο Internet. Οι υπηρεσίες της εταιρείας απευθύνονται τόσο στους προμηθευτές όσο και στους λιανεμπόρους. OPTIMUM A.E. Η OPTIMUM A.E. αποκτήθηκε από την Εταιρεία στις 29/12/2020. Το μετοχικό κεφάλαιο της εταιρείας κατά τη 31 Δεκεμβρίου 2020 ανέρχεται σε ΕΥΡΩ 717.375. Σκοπός αυτής της εταιρείας είναι να προσφέρει λύσεις μέσω υπηρεσιών Διαχείρισης Αποθηκών, Αυτοματισμών Αποθηκών και Διαχείρισης Αποθεμάτων. 5. Πλαίσιο κατάρτισης Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων Οι Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου για το έτος που έληξε στις 31 Δεκεμβρίου 2020 έχουν συνταχθεί σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ) όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις έχουν συνταχθεί με βάση την αρχή του ιστορικού κόστους, εκτός από τα χρηματοοικονομικά μέσα που έχουν επιμετρηθεί στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων. Τα στοιχεία των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων της Εταιρείας και του Ομίλου επιμετρούνται με βάση το νόμισμα του πρωτεύοντος οικονομικού περιβάλλοντος, στο οποίο οι εταιρείες του Ομίλου λειτουργούν («λειτουργικό νόμισμα»). Οι Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις παρουσιάζονται σε ΕΥΡΩ, που είναι το λειτουργικό νόμισμα και το νόμισμα παρουσίασης της μητρικής Εταιρείας. Η σύνταξη των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ) απαιτεί τη χρήση συγκεκριμένων λογιστικών εκτιμήσεων. Απαιτεί επίσης άσκηση κρίσης από την Διοίκηση της Εταιρείας και του Ομίλου κατά τη διαδικασία εφαρμογής των λογιστικών πολιτικών. Οι περιοχές που χρήζουν μεγαλύτερου βαθμού υποκειμενικότητας ή είναι αυξημένης πολυπλοκότητας ή όπου οι υποθέσεις και οι εκτιμήσεις είναι σημαντικές για τις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις αναφέρονται στη Σημείωση 6.2, «Σημαντικές λογιστικές κρίσεις και εκτιμήσεις». Οι εκτιμήσεις αυτές βασίζονται στη αντίληψη των γεγονότων και ενεργειών από τη Διοίκηση της Εταιρείας και τα πραγματικά γεγονότα μπορεί να διαφέρουν από τις εκτιμήσεις αυτές. Οι ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις για τη χρήση που έληξε την 31η Δεκεμβρίου 2020 εγκρίθηκαν από το Διοικητικό Συμβούλιο της της 21ης Απριλίου 2021. Οι Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις τελούν υπό την οριστική έγκριση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης των μετόχων. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 55 6. Βασικές λογιστικές πολιτικές Οι λογιστικές πολιτικές βάσει των οποίων συντάσσονται οι συνημμένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις είναι συνεπείς με αυτές που χρησιμοποιήθηκαν για τη σύνταξη των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων της συγκριτικής χρήσης 2019 και έχουν εφαρμοστεί με συνέπεια για όλες τις χρήσεις που παρουσιάζονται. Ο Όμιλος έχει υιοθετήσει τα νέα πρότυπα και τις διερμηνείες, η εφαρμογή των οποίων έγινε υποχρεωτική για τις χρήσεις που άρχισαν την 1η Ιανουαρίου 2020. Παρακάτω παρουσιάζονται τα νέα πρότυπα: 6.1 Τροποποιήσεις στα δημοσιευμένα πρότυπα Συγκεκριμένα νέα πρότυπα, τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες έχουν εκδοθεί, τα οποία είναι υποχρεωτικά για λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μεταγενέστερα της 01.01.2020. Η εκτίμηση της Εταιρείας και του Ομίλου σχετικά με την επίδραση από την εφαρμογή αυτών των νέων προτύπων, τροποποιήσεων και διερμηνειών παρατίθεται παρακάτω: Πρότυπα και Διερμηνείες υποχρεωτικά για την τρέχουσα οικονομική χρήση • Αναθεώρηση του εννοιολογικού πλαισίου για τη χρηματοοικονομική πληροφόρηση (ισχύει για ετήσιες περιόδους που αρχίζουν την ή μετά την 01/01/2020) Τον Μάρτιο του 2018, το IASB εξέδωσε το αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο για τη χρηματοοικονομική πληροφόρηση (εννοιολογικό πλαίσιο), στόχος του οποίου ήταν η ενσωμάτωση ορισμένων σημαντικών ζητημάτων που δεν καλύφθηκαν, καθώς και η επικαιροποίηση και η αποσαφήνιση ορισμένων κατευθυντήριων γραμμών που ήταν ασαφείς ή ξεπερασμένες. Το αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο περιλαμβάνει ένα νέο κεφάλαιο για τη μέτρηση, το οποίο αναλύει την έννοια της μέτρησης, συμπεριλαμβανομένων των παραγόντων που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά την επιλογή μιας βάσης μέτρησης, των εννοιών για την παρουσίαση και τη γνωστοποίηση, καθώς και καθοδήγηση σχετικά με τη διαγραφή των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων από τις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις. Επιπλέον, το αναθεωρημένο εννοιολογικό πλαίσιο περιλαμβάνει βελτιωμένους ορισμούς ενός περιουσιακού στοιχείου και μιας υποχρέωσης, καθοδήγηση που υποστηρίζει αυτούς τους ορισμούς, επικαιροποίηση των κριτηρίων αναγνώρισης για τα περιουσιακά στοιχεία και τις υποχρεώσεις, καθώς και διευκρινίσεις σε σημαντικούς τομείς, όπως οι ρόλοι της διαχείρισης, της σύνεσης και της αβεβαιότητας μέτρησης στην χρηματοοικονομική πληροφόρηση. Η υιοθέτηση του εννοιολογικού πλαισίου δεν είχε επίπτωση στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου. • Τροποποιήσεις του ΔΛΠ 1 και του ΔΛΠ 8: «Ορισμός του ουσιώδους μεγέθους» (ισχύει για ετήσιες περιόδους που αρχίζουν την ή μετά την 01/01/2020 Τον Οκτώβριο του 2018, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων στον ορισμό του ουσιώδους μεγέθους, προκειμένου να καταστεί ευκολότερο για τις εταιρείες να προβούν σε άσκηση κρίσης σχετικά με το ουσιώδες μέγεθος. Ο ορισμός του ουσιώδους βοηθά τις εταιρείες να αποφασίσουν ποιες πληροφορίες θα πρέπει να περιληφθούν στις Χρηματοικονομικές τους Καταστάσεις. Ο νέος ορισμός τροποποιεί το ΔΛΠ 1 και το ΔΛΠ 8. Οι τροποποιήσεις αποσαφηνίζουν τον ορισμό του ουσιώδους και πώς αυτός θα πρέπει να εφαρμοστεί, συμπεριλαμβάνοντας στον ορισμό καθοδήγηση η οποία μέχρι τώρα περιλαμβανόταν σε άλλα Πρότυπα. Η υιοθέτηση των τροποποιήσεων δεν είχαν επίπτωση στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 56 • Τροποποιήσεις του ΔΠΧΑ 9, του ΔΛΠ 39 και του ΔΠΧΑ 7: «Μεταρρύθμιση του επιτοκίου αναφοράς επιτοκίου» (ισχύει για ετήσιες περιόδους που αρχίζουν την ή μετά την 01/01/2020) Τον Σεπτέμβριο του 2019, το IASB εξέδωσε τροποποιήσεις σε ορισμένες ειδικές λογιστικές απαιτήσεις αντιστάθμισης κινδύνου για την παροχή απαλλαγής από τις πιθανές επιπτώσεις της αβεβαιότητας που προκαλείται από τη μεταρρύθμιση του δείκτη αναφοράς επιτοκίου. Οι τροποποιήσεις αποσκοπούν στην υποστήριξη της παροχής χρήσιμων χρηματοοικονομικών πληροφοριών από τις εταιρείες κατά τη διάρκεια της περιόδου αβεβαιότητας που προκύπτει από τη σταδιακή κατάργηση των δεικτών αναφοράς επιτοκίων, όπως τα διατραπεζικά προσφερόμενα επιτόκια (IBORs). Απαιτεί από τις εταιρείες να παρέχουν πρόσθετες πληροφορίες στους επενδυτές σχετικά με τις σχέσεις αντιστάθμισης κινδύνου που επηρεάζονται άμεσα από αυτές τις αβεβαιότητες. Η υιοθέτηση των τροποποιήσεων δεν είχε επίπτωση στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου. • Τροποποιήσεις του ΔΠΧΑ 3: «Συνδυασμοί Επιχειρήσεων» (ισχύει για ετήσιες περιόδους που αρχίζουν την ή μετά την 01/01/2020) Τον Οκτώβριο του 2018, το IASB εξέδωσε τροποποιήσεις μικρού πεδίου εφαρμογής στο ΔΠΧΑ 3 για να βελτιώσει τον ορισμό μιας επιχείρησης. Οι τροποποιήσεις θα βοηθήσουν τις εταιρείες να καθορίσουν εάν μια εξαγορά είναι μιας επιχείρησης ή μιας ομάδας περιουσιακών στοιχείων. Οι τροποποιήσεις εφαρμόζονται σε συνενώσεις επιχειρήσεων για τις οποίες η ημερομηνία απόκτησης αρχίζει την ή μετά την έναρξη της πρώτης ετήσιας λογιστικής περιόδου που αρχίζει πριν ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2020 και για την απόκτηση περιουσιακών στοιχείων που πραγματοποιούνται κατά ή μετά την έναρξη της εν λόγω περιόδου. Η υιοθέτηση των τροποποιήσεων δεν είχε επίπτωση στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου. Πρότυπα και Διερμηνείες υποχρεωτικά για μεταγενέστερες περιόδους Συγκεκριμένα νέα πρότυπα, τροποποιήσεις σε πρότυπα και διερμηνείες εφαρμόζονται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν μετά την 1 Ιανουαρίου 2020, έχουν τεθεί σε εφαρμογή και δεν έχουν εφαρμοστεί κατά τη σύνταξη αυτών των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων. Κανένα από αυτά δεν αναμένεται να έχει σημαντική επίδραση στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου. • ΔΠΧΑ 16 (Τροποποίηση) «Παραχωρήσεις σε ενοίκια που σχετίζονται με τον COVID-19» (εφαρμόζεται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1 Ιουνίου 2020) Η τροποποίηση παρέχει στους μισθωτές (αλλά όχι τους εκμισθωτές) τη δυνατότητα προαιρετικής εξαίρεσης από την εκτίμηση του κατά πόσον η παραχώρηση σε ενοίκιο που σχετίζεται με τον COVID-19 είναι τροποποίηση της μίσθωσης. Οι μισθωτές μπορούν να επιλέξουν να λογιστικοποιήσουν τις παραχωρήσεις σε ενοίκια με τον ίδιο τρόπο που θα έκαναν για αλλαγές που δεν είναι τροποποιήσεις μισθώσεων. • ΔΠΧΑ 9, ΔΛΠ 39, ΔΠΧΑ 7, ΔΠΧΑ 4 και ΔΠΧΑ 16 (Τροποποιήσεις) «Αναμόρφωση επιτοκίων αναφοράς – Φάση 2» (εφαρμόζονται στις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1 Ιανουαρίου 2021) Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 57 Οι τροποποιήσεις συμπληρώνουν αυτές που εκδόθηκαν το 2019 και επικεντρώνονται στις επιπτώσεις στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις όταν μια εταιρεία αντικαθιστά το παλιό επιτόκιο αναφοράς με ένα εναλλακτικό επιτόκιο αναφοράς ως αποτέλεσμα της αναμόρφωσης. Πιο συγκεκριμένα, οι τροποποιήσεις σχετίζονται με το πώς μια εταιρεία θα λογιστικοποιήσει τις αλλαγές στις συμβατικές ταμειακές ροές των χρηματοοικονομικών μέσων, πώς θα λογιστικοποιήσει τις αλλαγές στις σχέσεις αντιστάθμισής της και τις πληροφορίες που πρέπει να γνωστοποιήσει. Επιπλέον υπάρχουν άλλα πρότυπα ή διερμηνείες που δεν έχουν τεθεί ακόμη σε εφαρμογή και τα οποία δεν αναμένεται να έχουν σημαντική επίδραση στην Εταιρεία και στον Όμιλο. 6.2 Σημαντικές λογιστικές κρίσεις και εκτιμήσεις Η προετοιμασία των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων σύμφωνα με τα Δ.Π.Χ.A. απαιτεί από τη Διοίκηση τον σχηματισμό κρίσεων, εκτιμήσεων και υποθέσεων οι οποίες επηρεάζουν τα δημοσιευμένα στοιχεία του ενεργητικού κ αι τις υποχρεώσεις, όπως επίσης την γνωστοποίηση ενδεχόμενων απαιτήσεων και υποχρεώσεων κατά την ημερομηνία σύνταξης των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων και τα δημοσιευμένα ποσά εσόδων και εξόδων κατά την περίοδο αναφοράς. Τα πραγματικά αποτελέσματα μπορεί να διαφέρουν από αυτά τα οποία έχουν εκτιμηθεί. Οι εκτιμήσεις και οι κρίσεις επαναξιολογούνται συνεχώς και βασίζονται τόσο στην εμπειρία του παρελθόντος όσο και σε άλλους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων και των προσδοκιών για μελλοντικά γεγονότα τα οποία θεωρούνται λογικά με βάση τις συγκεκριμένες συνθήκες. Οι εκτιμήσεις και οι κρίσεις της διοίκησης επανεξετάζονται διαρκώς και βασίζονται σε ιστορικά δεδομένα και προσδοκίες για μελλοντικά γεγονότα που κρίνονται εύλογες σύμφωνα με τις ισχύουσες συνθήκες. 6.2.1 Κρίσεις Οι βασικές κρίσεις που πραγματοποιεί η Διοίκηση της Εταιρείας και του Ομίλου (εκτός των κρίσεων που συνδέονται με εκτιμήσεις οι οποίες παρουσιάζονται στη συνέχεια) και που έχουν τη σημαντικότερη επίδραση στα ποσά που αναγνωρίζονται στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις, κυρίως σχετίζονται με τα έσοδα από πώληση ανανέωσης λογισμικού και με την αναγνώρισή τους με την πάροδο του χρόνου ή σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή (σημείωση 6.22). 6.2.2 Εκτιμήσεις και παραδοχές Συγκεκριμένα ποσά που περιλαμβάνονται ή επηρεάζουν τις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις και τις σχετικές γνωστοποιήσεις θα πρέπει να εκτιμηθούν απαιτώντας από τη Διοίκηση να χρησιμοποιήσει παραδοχές αναφορικά με τις αξίες ή τις συνθήκες οι οποίες δεν μπορούν να είναι γνωστές με βεβαιότητα κατά τη στιγμή προετοιμασίας των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων. Μία «κρίσιμη λογιστική εκτίμηση» είναι εκείνη που συνδυάζει σημαντικότητα στην απεικόνιση της χρηματοοικονομικής κατάστασης της επιχείρησης και των αποτελεσμάτων της και απαιτεί από τη Διοίκηση της Εταιρείας και του Ομίλου πιο δύσκολες, υποκειμενικές ή σύνθετες κρίσεις, ενώ συχνά υπάρχει ανάγκη εκτιμήσεων σχετικά με την επίδραση γεγονότων τα οποία θεωρούνται ως ενδογενώς αβέβαια. Ο Όμιλος αποτιμά τέτοιες κρίσεις σε μία συνεχή βάση στηριζόμενη σε ιστορικά στοιχεία και εμπειρία, σε συμβουλές ειδικών, σε τάσεις και μεθόδους οι οποίες θεωρούνται εύλογες σε σχέση με τις περιστάσεις, καθώς και σε προβλέψεις αναφορικά με το πώς αυτές ενδέχεται να μεταβληθούν στο μέλλον. Οι εκτιμήσεις και παραδοχές συνεχώς επανεκτιμούνται και το αποτέλεσμα αυτής της επανεκτίμησης αναγνωρίζεται στην κατάσταση αποτελεσμάτων. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 58 Οι εκτιμήσεις και παραδοχές που ενέχουν σημαντικό κίνδυνο να προκαλέσουν ουσιώδεις προσαρμογές στις λογιστικές αξίες των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων στους επόμενους 12 μήνες αφορούν: • Tην εκτίμηση των προβλέψεων για επισφαλείς απαιτήσεις και άλλες προβλέψεις για διαγραφές – βασικές παραδοχές αναφορικά με το μέσο ποσοστό ζημίας των πελατών (σημείωση 10.7 και 7). • Τον έλεγχο απομείωσης άυλων περιουσιακών στοιχείων και υπεραξίας: βασικές παραδοχές στις οποίες βασίζονται τα ανακτήσιμα ποσά, συμπεριλαμβανομένης της ανάκτησης του κόστους ανάπτυξης (σημείωση 10.2 και 10.3). • Την απόκτηση θυγατρικής: εύλογη αξία των περιουσιακών στοιχείων που αποκτήθηκαν και των υποχρεώσεων που αναλήφθηκαν (σημείωση 10.3). 6.3 Συνέχιση δραστηριότητας Ο Όμιλος και η Εταιρεία εκπληρώνουν τις καθημερινές τους ανάγκες για κεφάλαιο κίνησης μέσω των δημιουργούμενων χρηματοροών και των σχετικών πόρων που έχουν στη διάθεση τους, περιλαμβανομένων και των τραπεζικών χορηγήσεων. Οι προβλέψεις του Ομίλου και της Εταιρείας λαμβάνοντας υπόψη τις πιθανές μεταβολές στην εμπορική τους απόδοση, δημιουργούν την εύλογη προσδοκία στη Διοίκηση ότι ο Όμιλος και η Εταιρεία διαθέτουν επαρκείς πόρους για να συνεχίσουν απρόσκοπτα την επιχειρηματική τους δραστηριότητα στο εγγύς μέλλον. Ως εκ τούτου, ο Όμιλος και η Εταιρεία συνεχίζουν να υιοθετούν την «αρχή της επιχειρηματικής συνέχειας των δραστηριοτήτων τους» κατά τη σύνταξη των εταιρικών και ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων της χρήσης που έληξε την 31η Δεκεμβρίου 2020. 6.4 Πληροφόρηση κατά τομέα Ως επιχειρηματικός τομέας ορίζεται μία ομάδα στοιχείων ενεργητικού και δραστηριοτήτων που παρέχουν προϊόντα και υπηρεσίες, τα οποία υπόκεινται σε διαφορετικούς κινδύνους και αποδόσεις από εκείνα άλλων επιχειρηματικών τομέων. Ως γεωγραφικός τομέας ορίζεται μία γεωγραφική περιοχή στην οποία παρέχονται προϊόντα και υπηρεσίες και η οποία υπόκειται σε διαφορετικούς κινδύνους και αποδόσεις από άλλες περιοχές. Ο Όμιλος δραστηριοποιείται 1) στην ανάπτυξη και πώληση λογισμικών προγραμμάτων και στην παροχή σχετικών συμβουλευτικών υπηρεσιών όσον αφορά θέματα οργάνωσης λογισμικού, 2) και στην παροχή υπηρεσιών μέσω διαδικτύου (θυγατρική εταιρεία RETAIL-LINK AE ). Γεωγραφικά ο Όμιλος δραστηριοποιείται κατά κύριο λόγο στην ελληνική επικράτεια αλλά και σε Ρουμανία, Βουλγαρία και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. 6.5 Βάση ενοποίησης i) Συνενώσεις επιχειρήσεων Ο Όμιλος λογιστικοποιεί τη συνένωση επιχειρήσεων χρησιμοποιώντας τη λογιστική μέθοδο εξαγοράς όταν το σύνολο των δραστηριοτήτων και των περιουσιακών στοιχείων που αποκτήθηκαν πληροί τον ορισμό μιας επιχείρησης και ο έλεγχος Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 59 μεταφέρεται στον Όμιλο. Για να προσδιορίσει εάν ένα συγκεκριμένο σύνολο δραστηριοτήτων και περιουσιακών στοιχείων αποτελούν επιχείρηση, ο Όμιλος αξιολογεί κατά πόσον το σύνολο των περιουσιακών στοιχείων και των δραστηριοτήτων που αποκτήθηκαν περιλαμβάνει, τουλάχιστον, μια εισροή και μια ουσιαστική διαδικασία και εάν το αποκτηθέν σύνολο έχει τη δυνατότητα να παράγει αποτελέσματα. Ο Όμιλος έχει την επιλογή να εφαρμόσει έναν «έλεγχο συγκέντρωσης» που επιτρέπει μια απλοποιημένη εκτίμηση του κατά πόσον ένα αποκτηθέν σύνολο δραστηριοτήτων και περιουσιακών στοιχείων δεν είναι επιχείρηση. Ο προαιρετικός αυτός «έλεγχος συγκέντρωσης» πληρούται εάν ουσιαστικά όλη η εύλογη αξία των περιουσιακών στοιχείων που αποκτήθηκαν, συγκεντρώνεται σε ένα μοναδικό αναγνωρίσιμο περιουσιακό στοιχείο ή σε ένα σύνολο παρόμοιων αναγνωρίσιμων περιουσιακών στοιχείων. Στη περίπτωση όπου η αποπληρωμή ολόκληρου ή μέρους του τιμήματος θα γίνει μακροπρόθεσμα και θα πραγματοποιηθεί με μετρητά, το πληρωτέο ποσό θα πρέπει να προεξοφληθεί στη παρούσα αξία της μέρας κατά την οποία έγινε η εξαγορά. Το προεξοφλητικό επιτόκιο που θα χρησιμοποιηθεί είναι το επιτόκιο στο οποίο θα μπορούσε η Εταιρεία να δανειστεί από ανεξάρτητη πηγή κάτω από αντίστοιχους όρους και προϋποθέσεις. Το πληρωτέο τίμημα για την απόκτηση αποτιμάται γενικά στην εύλογή του αξία, όπως και τα καθαρά περιουσιακά στοιχεία που αποκτήθηκαν. Κάθε υπεραξία που προκύπτει ελέγχεται κάθε χρόνο για απομείωση. Οποιοδήποτε κέρδος από μια αγορά ευκαιρίας αναγνωρίζεται άμεσα στα αποτελέσματα. Το κόστος συναλλαγών εξοδοποιείται όταν πραγματοποιείται, εκτός εάν σχετίζεται με την έκδοση χρεογράφων ή μετοχικών τίτλων. Το τίμημα δεν περιλαμβάνει ποσά που σχετίζονται με τυχόν διευθέτηση προϋπάρχουσας σχέσης. Αυτά τα ποσά αναγνωρίζονται γενικά στα αποτελέσματα. Τυχόν ενδεχόμενο τίμημα πληρωτέο από τον Όμιλο αναγνωρίζεται αρχικά στην εύλογη αξία του κατά την ημερομηνία εξαγοράς και κατηγοριοποιείται είτε στη καθαρή θέση είτε ως χρηματοοικονομική υποχρέωση. Ποσά που έχουν κατηγοριοποιηθεί ως χρηματοοικονομική υποχρέωση επαναξιολογούνται όσον αφορά την εύλογη αξία τους και τυχόν μεταβολές αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα. Δεν γίνεται μεταγενέστερη επιμέτρηση για ποσά τα οποία έχουν καταχωρηθεί στα ίδια κεφάλαια. ii) Θυγατρικές Θυγατρικές εταιρείες είναι οντότητες που ελέγχονται από τον Όμιλο. Ο Όμιλος «ελέγχει» μια οντότητα όταν εκτίθεται ή έχει δικαίωμα σε μεταβλητές αποδόσεις από την εμπλοκή του με την οντότητα και έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει αυτές τις αποδόσεις μέσω της εξουσίας του επί της οντότητας. Οι Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις των θυγατρικών περιλαμβάνονται στις ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις από την ημερομηνία έναρξης του ελέγχου έως την ημερομηνία κατά την οποία ο έλεγχος παύει. Οι θυγατρικές ενοποιούνται πλήρως (ολική ενοποίηση) με τη μέθοδο της εξαγοράς από την ημερομηνία που αποκτάται ο έλεγχος επ’ αυτών και παύουν να ενοποιούνται από την ημερομηνία που τέτοιος έλεγχος δεν υφίσταται. iii) Μη ελέγχουσες συμμετοχές Οι μη ελέγχουσες συμμετοχές επιμετρώνται αρχικά στο αναλογικό τους μερίδιο επί των αναγνωρίσιμων καθαρών περιουσιακών στοιχείων της αποκτηθείσας οντότητας κατά την ημερομηνία της απόκτησης. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 60 Αλλαγές στο ποσοστό συμμετοχής του Ομίλου σε μία θυγατρική που δεν οδηγούν σε παύση «ελέγχου» επί της θυγατρικής καταχωρούνται στην καθαρή θέση. iv) Απαλοιφές Συναλλαγές μεταξύ εταιρειών του Ομίλου, υπόλοιπα και μη πραγματοποιηθέντα κέρδη και ζημιές (εκτός των κερδών και ζημιών από μετατροπή συναλλάγματος) που σχετίζονται με συναλλαγές μεταξύ εταιρειών του Ομίλου απαλείφονται. Επίσης οι μη πραγματοποιθείσες ζημίες και μη πραγματοποιηθέντα κέρδη απαλείφονται, αλλά μόνο στο βαθμό που δεν υπάρχει ένδειξη απομείωσης. 6.6 Συναλλαγματικές μετατροπές i) Συναλλαγές σε ξένο νόμισμα και υπόλοιπα Οι συναλλαγές σε ξένο νόμισμα μετατρέπονται στο λειτουργικό νόμισμα των εταιρειών του Ομίλου με τη χρήση των συναλλαγματικών ισοτιμιών που ισχύουν κατά την ημερομηνία των συναλλαγών. Κέρδη και ζημίες από συναλλαγματικές διαφορές οι οποίες προκύπτουν από την εκκαθάριση τέτοιων συναλλαγών κατά την διάρκεια της περιόδου και από την μετατροπή των νομισματικών στοιχείων που εκφράζονται σε ξένο νόμισμα με τις ισχύουσες ισοτιμίες κατά την ημερομηνία ισολογισμού, καταχωρούνται στα αποτελέσματα. Τα μη νομισματικά στοιχεία που εκφράζονται σε ξένο νόμισμα και αποτιμώνται στο ιστορικό κόστος μετατρέπονται με τις ισοτιμίες της ημερομηνίας που αποκτήθηκαν. Τα μη νομισματικά στοιχεία που εκφράζονται σε ξένο νόμισμα και αποτιμώνται στην εύλογη αξία τους, μετατρέπονται με τις ισοτιμίες της ημερομηνίας προσδιορισμού των εύλογων αξιών. Στην περίπτωση αυτή οι προκύπτουσες συναλλαγματικές διαφορές από τη μεταβολή της εύλογης αξίας καταχωρούνται στην κατάσταση αποτελεσμάτων ή απευθείας στα λοιπά συνολικά εισοδήματα ανάλογα με το είδος του στοιχείου. ii) Επιχειρηματικές δραστηριότητες εξωτερικού Τα στοιχεία ενεργητικού και υποχρεώσεων των εταιρειών που μετέχουν στην ενοποίηση και τα οποία αρχικά παρουσιάζονται σε νόμισμα διαφορετικό από το νόμισμα παρουσίασης του Ομίλου έχουν μεταφραστεί σε ΕΥΡΩ στην ισοτιμία κλεισίματος του ισολογισμού. Τα έσοδα και τα έξοδα έχουν μετατραπεί στο νόμισμα παρουσίασης του Ομίλου στις μέσες ισοτιμίες κατά την αναφερόμενη περίοδο (εκτός εάν η μέση ισοτιμία δεν είναι λογική προσέγγιση της συσσωρευμένης επίδρασης των ισοτιμιών που ίσχυαν κατά τις ημερομηνίες των συναλλαγών, στην οποία περίπτωση τα έσοδα και έξοδα μετατρέπονται με τις ισοτιμίες που ίσχυαν τις ημερομηνίες των συναλλαγών). Όποιες διαφορές προκύπτουν από την συγκεκριμένη διαδικασία καταχωρούνται στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος και σωρευτικά στο αποθεματικό μετατροπής ισολογισμών σε ξένο νόμισμα της καθαρής θέσης εκτός από το μέρος των διαφορών αυτών που επιμερίζεται στις μη ελέγχουσες συμμετοχές, όταν αυτές υπάρχουν. Στην περίπτωση που μια επιχειρηματική δραστηριότητα του εξωτερικού πουληθεί εξ ολοκλήρου ή μερικώς έτσι ώστε να χαθεί ο έλεγχος που ασκεί ο Όμιλος σε αυτήν την δραστηριότητα, οι σωρευμένες συναλλαγματικές διαφορές που είχαν καταχωρηθεί στο αποθεματικό μετατροπής ισολογισμών σε ξένο νόμισμα της καθαρής θέσης μεταφέρονται στα αποτελέσματα σαν μέρος του κέρδους ή της ζημίας από την πώληση. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 61 Ενσώματες ακινητοποιήσεις 6.7 i) Αναγνώριση και επιμέτρηση Τα πάγια περιουσιακά στοιχεία του ενεργητικού επιμετρώνται στις αξίες κτήσεως τους ή στις αξίες τεκμαιρόμενου κόστους όπως αυτό προσδιορίστηκε βάσει εύλογων αξιών κατά την ημερομηνία μετάβασης στα ΔΠΧΑ κατά τις προηγούμενες χρήσεις μείον κατ’ αρχήν τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και δεύτερον τυχόν απομειώσεις των παγίων. Το κόστος κτήσεως περιλαμβάνει όλες τις άμεσα επιρριπτέες δαπάνες για την απόκτηση των στοιχείων. Κέρδη η ζημίες από την πώληση ενσωμάτων παγίων, καθορίζονται από τη διαφορά μεταξύ του τιμήματος που λαμβάνεται και της λογιστικής τους αναπόσβεστης αξίας. Τα κέρδη ή οι ζημίες αυτές αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα. ii) Μεταγενέστερες δαπάνες Μεταγενέστερες δαπάνες καταχωρούνται σε επαύξηση της λογιστικής αξίας των ενσώματων παγίων ή ως ξεχωριστό πάγιο μόνον κατά την έκταση που οι δαπάνες αυτές αυξάνουν τα μελλοντικά οικονομικά οφέλη που αναμένεται να εισρεύσουν από τη χρήση του παγίου στοιχείου και το κόστος τους μπορεί να επιμετρηθεί αξιόπιστα. Το κόστος επισκευών και συντηρήσεων καταχωρείται στα αποτελέσματα όταν πραγματοποιούνται. iii) Αποσβέσεις Οι αποσβέσεις υπολογίζονται για να διαγράψουν το κόστος των ενσώματων περιουσιακών στοιχείων μείον την υπολογιζόμενη υπολειμματική τους αξία χρησιμοποιώντας τη σταθερή μέθοδο κατά την εκτιμώμενη ωφέλιμη ζωή και γενικά αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα. Η γη δεν αποσβένεται. Οι εκτιμώμενες ωφέλιμες ζωές για την τρέχουσα και τη συγκριτική περίοδο έχουν ως εξής: Εγκαταστάσεις Κτιρίων Βάσει διάρκειας συμβολαίου Μηχανολογικός Εξοπλισμός 6-15 έτη Λοιπός εξοπλισμός 3-10 έτη Οι υπολειμματικές αξίες και οι ωφέλιμες ζωές των ενσώματων παγίων υπόκεινται σε επανεξέταση σε κάθε ημερομηνία ισολογισμού. 6.8 Άυλα περιουσιακά στοιχεία και Υπεραξία i) Αναγνώριση και επιμέτρηση Υπεραξία Η υπεραξία αντιπροσωπεύει τη διαφορά μεταξύ του κόστους εξαγοράς και της εύλογης αξίας του μεριδίου της καθαρής θέσης της θυγατρικής επιχείρησης κατά την ημερομηνία της εξαγοράς. Στην περίπτωση που η τρέχουσα αξία καθαρής θέσης κατά την ημερομηνία εξαγοράς μίας εταιρείας είναι μεγαλύτερη από το τίμημα που δόθηκε για την απόκτησή της, τότε προκύπτει αρνητική υπεραξία η οποία καταχωρείται απευθείας ως έσοδο στην κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος. Η υπεραξία επιμετράται στο κόστος μείον απομειώσεις. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 62 Έρευνα και ανάπτυξη Έξοδα ανάπτυξης: Τα έξοδα που προκύπτουν λόγω ανάπτυξης εσωτερικών προγραμμάτων (και σχετίζονται με τον σχεδιασμό και τις δοκιμές νέων ή βελτιωμένων λογισμικών προγραμμάτων) αναγνωρίζονται ως άυλα στοιχεία όταν ισχύουν οι παρακάτω προϋποθέσεις. - Η τεχνική δυνατότητα ολοκλήρωσης του άυλου περιουσιακού στοιχείου ώστε να καταστεί έτοιμο για χρήση ή πώληση, - Η πρόθεση της επιχείρησης να ολοκληρώσει το άυλο περιουσιακό στοιχείο ώστε να το χρησιμοποιεί ή να το πωλεί, - Η ικανότητά της να το πωλεί ή να το χρησιμοποιεί, - Ότι το άυλο περιουσιακό στοιχείο θα δημιουργήσει μελλοντικά οικονομικά οφέλη, - Την επάρκεια των τεχνικών οικονομικών και άλλων πόρων για να ολοκληρωθεί η ανάπτυξη και - Την ικανότητά της Εταιρείας και του Ομίλου να αποτιμά αξιόπιστα την δαπάνη που επιρρίπτεται στο άυλο περιουσιακό στοιχείο κατά τη διάρκεια της περιόδου ανάπτυξης. Κατόπιν της αρχικής τους αναγνώρισης, τα έξοδα ανάπτυξης επιμετρώνται στο κόστος μείον συσσωρευμένες αποσβέσεις και απομειώσεις. Έξοδα έρευνας: Τα έξοδα που έχουν δημιουργηθεί κατά το στάδιο της ερευνάς για την δημιουργία των ανωτέρω εσωτερικών προγραμμάτων εγγράφονται στα αποτελέσματα όπως πραγματοποιούνται. Λοιπά άυλα περιουσιακά στοιχεία Οι από αγορά προερχόμενες άδειες λογισμικού αποτιμώνται στο κόστος μείον τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και τις τυχόν απομειώσεις. Τα κονδύλια που παρουσιάζονται στα άυλα στοιχεία του Ομίλου και της Εταιρείας ως Πελατειακές σχέσεις, είναι τα κονδύλια που προέκυψαν από την διαδικασία επιμερισμού του κόστους συνένωσης, με βάση την εκτίμηση της εύλογης αξίας των αναγνωρίσιμων άυλων περιουσιακών στοιχείων, των παγίων περιουσιακών στοιχείων και λοιπών στοιχείων ενεργητικού και υποχρεώσεων (Purchase Price Allocation-PPA) με βάση όσα ορίζονται στο Διεθνές Πρότυπο Χρηματοοικονομικής Αναφοράς 3 (Δ.Π.Χ.Α. 3), των θυγατρικών εταιρειών που αποκτήθηκαν. Τα κονδύλια αυτά επιμετρώνται στο κόστος μείον τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και τις τυχόν απομειώσεις. ii) Μεταγενέστερες δαπάνες Οι μεταγενέστερες δαπάνες κεφαλαιοποιούνται μόνο όταν αυξάνουν τα μελλοντικά οικονομικά οφέλη των συγκεκριμένων πάγιων που σχετίζονται. Όλες οι άλλες δαπάνες, συμπεριλαμβανομένων των δαπανών δημιουργίας εσωτερικής υπεραξίας και επωνυμίας, εγγράφονται στα αποτελέσματα όπως πραγματοποιούνται. iii) Αποσβέσεις Οι αποσβέσεις υπολογίζονται για να διαγράψουν το κόστος των άυλων περιουσιακών στοιχείων μείον την υπολογιζόμενη υπολειμματική τους αξία χρησιμοποιώντας τη σταθερή μέθοδο κατά την εκτιμώμενη ωφέλιμη ζωή και γενικά αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα. Η υπεραξία δεν αποσβένεται. Οι εκτιμώμενες ωφέλιμες ζωές για την τρέχουσα και τη συγκριτική περίοδο έχουν ως εξής: - Έξοδα ανάπτυξης 7 χρόνια - Άδειες λογισμικού 7 χρόνια - Πελατειακές σχέσεις 10 χρόνια Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 63 Οι υπολειμματικές αξίες και οι ωφέλιμες ζωές των άυλων περιουσιακών στοιχείων υπόκεινται σε επανεξέταση σε κάθε ημερομηνία ισολογισμού. 6.9 Απομείωση Αξίας μη χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Σε κάθε ημερομηνία ισολογισμού, η Εταιρεία και ο Όμιλος εξετάζουν τη λογιστική αξία των μη χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων του, για να προσδιορίσει εάν υπάρχουν ενδείξεις απομείωσης. Όταν υπάρχουν τέτοιες ενδείξεις, τότε υπολογίζεται η ανακτήσιμη αξία τους. Τα περιουσιακά στοιχεία που έχουν απροσδιόριστη ωφέλιμη ζωή, καθώς και άυλα περιουσιακά στοιχεία που δεν είναι έτοιμα προς χρήση και η υπεραξία, δεν αποσβένονται και υπόκεινται σε έλεγχο απομείωσης ετησίως. Για τον έλεγχο απομείωσης, τα περιουσιακά στοιχεία ομαδοποιούνται στη μικρότερη ομάδα περιουσιακών στοιχείων που δημιουργεί ταμειακές εισροές από συνεχιζόμενη χρήση που είναι ευρύτερα ανεξάρτητες από τις ταμειακές εισροές άλλων περιουσιακών στοιχείων ή μονάδων δημιουργίας ταμιακών ροών ( CGUs) . Η υπεραξία που προκύπτει από μια συνένωση επιχειρήσεων κατανέμεται σε CGU ή ομάδες CGU που αναμένεται να επωφεληθούν από τις συνέργειες της συνένωσης. Το ανακτήσιμο ποσό ενός περιουσιακού στοιχείου ή CGU είναι το μεγαλύτερο της αξίας χρήσης και της εύλογης αξίας μείον το κόστος διάθεσης. Η αξία χρήσης βασίζεται στις εκτιμώμενες μελλοντικές ταμειακές ροές, προεξοφλημένες στην παρούσα αξία τους, χρησιμοποιώντας προεξοφλητικό επιτόκιο που αντικατοπτρίζει τις τρέχουσες εκτιμήσεις της αγοράς για τη χρονική αξία του χρήματος και τους ειδικούς κινδύνους για τα περιουσιακά στοιχεία ή τα CGU. Ζημία απομείωσης αναγνωρίζεται εάν η λογιστική αξία ενός περιουσιακού στοιχείου ή ενός CGU υπερβαίνει το ανακτήσιμο ποσό του. Οι ζημίες απομείωσης αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα. Οι ζημίες απομείωσης επιμερίζονται πρώτα ώστε να μειώσουν τη λογιστική αξία οποιασδήποτε υπεραξίας έχει αναγνωριστεί για το συγκεκριμένο CGU και στη συνέχεια μειώνουν τη λογιστική αξία των άλλων περιουσιακών στοιχείων του CGU σε αναλογική βάση. Απομειώσεις υπεραξίας δεν αναστρέφονται. Τα μη χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία εκτός της υπεραξίας, που έχουν υποστεί απομείωση ελέγχονται για πιθανή αναστροφή της απομείωσης στη λήξη κάθε περιόδου αναφοράς. Στην περίπτωση αυτή επαναπροσδιορίζεται το ανακτήσιμο ποσό του περιουσιακού στοιχείου και η ζημιά απομείωσης αντιλογίζεται επαναφέροντας τη λογιστική αξία του περιουσιακού στοιχείου στο ανακτήσιμο ποσό του στην έκταση που αυτό δεν υπερβαίνει τη λογιστική αξία του περιουσιακού στοιχείου που θα είχε προσδιοριστεί (καθαρή από αποσβέσεις ή απομειώσεις) αν δεν είχε καταχωρηθεί η ζημιά απομείωσης σε προηγούμενα έτη. 6.10 Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις i) Αναγνώριση και αρχική επιμέτρηση Η αναγνώριση των εμπορικών απαιτήσεων λαμβάνει χώρα κατά τη χρονική στιγμή που δημιουργούνται. Όλα τα υπόλοιπα χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού και παθητικού αναγνωρίζονται αρχικά όταν η Εταιρεία και ο Όμιλος γίνονται μέρος των συμβατικών προβλέψεων του σχετικού χρηματοοικονομικού μέσου. Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία (εκτός εάν πρόκειται για εμπορικές απαιτήσεις χωρίς σημαντικό χρηματοδοτικό μέρος οι οποίες αρχικά επιμετρώνται στην αξία της συναλλαγής) αρχικά επιμετρώνται στην εύλογη αξία. αυξημένη, για στοιχεία που δεν αποτιμώνται στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων, με τα άμεσα κόστη συναλλαγής που σχετίζονται με την απόκτησή τους. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 64 ii) Ταξινόμηση και μεταγενέστερη επιμέτρηση Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία Κατά την αρχική του αναγνώριση, ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο επιμετράται είτε α) στην αναπόσβεστη αξία, είτε β) στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων, είτε γ) στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων. Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία δεν επαναταξινομούνται μετέπειτα της αρχικής τους αναγνώρισης, εκτός εάν η Εταιρεία και ο Όμιλος αλλάξουν το επιχειρηματικό μοντέλο διαχείρισης αυτών των στοιχείων, οπότε όλα τα επηρεαζόμενα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία επαναταξινομούνται την πρώτη μέρα της πρώτης περιόδου αναφοράς που ακολουθεί την αλλαγή του επιχειρηματικού μοντέλου. Ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακά στοιχείο επιμετρείται στην αναπόσβεστη αξία εάν πληροί το σύνολο των παρακάτω συνθηκών: — δεν έχει οριστεί από την Διοίκηση ως στοιχείο που αποτιμάται σε εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων. — διακρατείται στα πλαίσια ενός επιχειρηματικού μοντέλου που στοχεύει στη διακράτηση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων προκειμένου να συλλέγονται συμβατικές χρηματικές ροές. και — οι συμβατικοί του όροι δημιουργούν σε καθορισμένες ημερομηνίες ταμειακές ροές που αποτελούν αποκλειστικά πληρωμές κεφαλαίου και τόκου επί του εκκρεμούντος κεφαλαίου. Κατά την αρχική αναγνώριση μίας επένδυσης σε μετοχικούς τίτλους που δεν διακρατείται για εμπορία, ο Όμιλος και η Εταιρεία δύνανται αμετάκλητα να αποφασίσει να παρουσιάσει τις μελλοντικές αλλαγές στην εύλογη αξία της επένδυσης στα Λοιπά Συνολικά Εισοδήματα. Αυτή η επιλογή γίνεται αξιολογώντας μεμονωμένα την κάθε επένδυση. Όλα τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που δεν ταξινομούνται ως επιμετρούμενα στο αποσβεσμένο κόστος ή στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων, επιμετρούνται στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων. Κατά την αρχική αναγνώριση, η Εταιρεία και ο Όμιλος δύνανται να καθορίσουν αμετάκλητα ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο που κατά τα λοιπά πληροί τα κριτήρια επιμέτρησης, να επιμετράται είτε σε αποσβεσμένο κόστος, είτε στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων, είτε στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων εάν αυτό εξαλείφει ή μειώνει σημαντικά μια λογιστική αναντιστοιχία που διαφορετικά θα προέκυπτε. Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία – Μετέπειτα επιμέτρηση και Κέρδη/ Ζημίες Χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού σε αποσβεσμένο κόστος Αυτά τα περιουσιακά στοιχεία μετέπειτα αποτιμώνται στο αποσβεσμένο κόστος χρησιμοποιώντας τη μέθοδο του πραγματικού επιτοκίου. Το αποσβεσμένο κόστος μειώνεται κατά τις ζημίες απομείωσης. Τα έσοδα από τόκους, τα κέρδη και οι ζημίες από συναλλαγματικές διαφορές και η απομείωση αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα. Οποιοδήποτε κέρδος ή ζημία από τη διαγραφή (αποαναγνώριση) αναγνωρίζεται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος. Επενδύσεις σε μετοχικούς τίτλους στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων Αυτά τα περιουσιακά στοιχεία μετέπειτα αποτιμώνται στην εύλογη αξία τους. Τα μερίσματα αναγνωρίζονται ως έσοδα στα αποτελέσματα εκτός εάν τα μερίσματα αντιπροσωπεύουν σαφώς την ανάκτηση μέρους του κόστους της επένδυσης. Τα Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 65 λοιπά καθαρά κέρδη και ζημίες αναγνωρίζονται στα Λοιπά Συνολικά Εισοδήματα και δεν επαναταξινομούνται στα αποτελέσματα. Χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων Αυτά τα περιουσιακά στοιχεία μετέπειτα αποτιμώνται στην εύλογη αξία τους. Τα καθαρά κέρδη και οι ζημιές, συμπεριλαμβανομένου τους τόκους έσοδο και τα μερίσματα αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα. Χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις Οι χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις ταξινομούνται ως επιμετρούμενες στο αποσβεσμένο κόστος. Όλες οι χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις μεταγενέστερα αποτιμώνται στο αποσβεσμένο κόστος χρησιμοποιώντας τη μέθοδο του πραγματικού επιτοκίου. Οι δαπάνες από τόκους και τα κέρδη και οι ζημίες από συναλλαγματικές διαφορές αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα όπως επίσης και οποιοδήποτε κέρδος ή ζημία από τυχόν διαγραφή τους. iii) Απαναγνώριση Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία Η Εταιρεία και ο Όμιλος αποαναγνωρίζουν ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο όταν: — λήγουν τα συμβατικά δικαιώματα για τις ταμειακές ροές από το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο ή — μεταβιβάζει τα δικαιώματα λήψης συμβατικών ταμειακών ροών σε μια συναλλαγή στην οποία μεταφέρονται ουσιαστικά όλοι οι κίνδυνοι και τα οφέλη από την κυριότητα του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου ή στην οποία ο Όμιλος και η Εταιρεία δεν μεταβιβάζουν ούτε διατηρούν ουσιαστικά όλους τους κινδύνους και τα οφέλη από την κυριότητα και δεν διατηρούν τον έλεγχο του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου. Χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις Ο Όμιλος και η Εταιρεία αποαναγνωρίζουν μια χρηματοοικονομική υποχρέωση όταν οι συμβατικές της υποχρεώσεις εκπληρώνονται ή ακυρώνονται ή λήγουν. Επίσης. Ο Όμιλος και η Εταιρεία παύουν να αναγνωρίζουν μια χρηματοοικονομική υποχρέωση όταν τροποποιούνται οι όροι της και οι ταμειακές ροές της τροποποιημένης υποχρέωσης διαφέρουν σημαντικά, οπότε μια νέα χρηματοοικονομική υποχρέωση με βάση τους τροποποιημένους όρους αναγνωρίζεται στην εύλογη αξία. Κατά τη διαγραφή μιας χρηματοοικονομικής υποχρέωσης. η διαφορά μεταξύ της λογιστικής αξίας που έχει εξαλειφθεί και του καταβληθέντος ποσού (συμπεριλαμβανομένων τυχόν μη μεταβιβαζόμενων περιουσιακών στοιχείων ή υποχρεώσεων που έχουν αναληφθεί) αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα. iv) Συμψηφισμοί Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία και οι χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις συμψηφίζονται και το καθαρό ποσό παρουσιάζεται στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης όταν και μόνο όταν ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν ένα νομικά εκτελεστό δικαίωμα να συμψηφίσει τα ποσά και προτίθεται είτε να τα διακανονίσει σε καθαρή βάση είτε να εισπράξει την σχετική απαίτηση και να διακανονίσει την υποχρέωση ταυτόχρονα. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 66 6.11 Απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Οι απαιτήσεις από πελάτες, αρχικά καταχωρούνται στην τιμή συναλλαγής που προσδιορίζεται σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 15 και μεταγενέστερα επιμετρώνται στο αναπόσβεστο κόστος με τη χρήση του πραγματικού επιτοκίου, αφαιρουμένων των προβλέψεων απομείωσης. Η Εταιρεία και ο Όμιλος αναγνωρίζουν προβλέψεις απομείωσης για αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές για όλα τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία, εκτός αυτών που επιμετρώνται στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων. Για τον προσδιορισμό των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών σε σχέση με τις εμπορικές απαιτήσεις η Εταιρεία και ο Όμιλος εφαρμόζουν την απλοποιημένη προσέγγιση (simplified approach) που προβλέπεται από το ΔΠΧΑ 9. Βάσει της προσέγγισης αυτής, η Εταιρεία και ο Όμιλος αναγνωρίζουν τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές από την αρχική αναγνώριση και καθ' όλη τη διάρκεια ζωής των εμπορικών απαιτήσεων (expected lifetime losses). Οι ζημιές αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα και αντικατοπτρίζονται σε λογαριασμό πρόβλεψης. Όταν η Εταιρεία και ο Όμιλος θεωρούν ότι δεν υπάρχουν ρεαλιστικές προοπτικές ανάκτησης του περιουσιακού στοιχείου, τα σχετικά ποσά διαγράφονται. Εάν το ποσό της ζημίας απομείωσης μειωθεί μεταγενέστερα και η μείωση σχετίζεται αντικειμενικά με ένα γεγονός που συνέβη μετά την αναγνώριση της απομείωσης, τότε η ζημιά απομείωσης που είχε αναγνωριστεί προηγουμένως αντιστρέφεται μέσω των αποτελεσμάτων. 6.12 Επενδύσεις σε θυγατρικές Η Εταιρεία καταχωρεί τις επενδύσεις σε θυγατρικές στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις στο κόστος κτήσης μείον τυχόν απομειώσεις. 6.13 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Τα ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα περιλαμβάνουν τα μετρητά στην τράπεζα και στο ταμείο καθώς επίσης και τις βραχυπρόθεσμες επενδύσεις υψηλής ρευστότητας όπως τα προϊόντα της αγοράς χρήματος και οι τραπεζικές καταθέσεις. 6.14 Ίδια Κεφάλαια Το μετοχικό κεφάλαιο προσδιορίζεται σύμφωνα με την ονομαστική αξία των μετοχών που έχουν εκδοθεί. Οι κοινές μετοχές ταξινομούνται στα ίδια κεφάλαια. Κατά την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου η οποία διαφορά μεταξύ της ονομαστικής αξίας των μετοχών και της τιμής διάθεσης των μετοχών στο κονδύλι «Διαφορά Υπέρ το Άρτιο». Έξοδα τα οποία πραγματοποιήθηκαν για την έκδοση μετοχών εμφανίζονται, μετά την αφαίρεση του σχετικού φόρου εισοδήματος, σε μείωση του προϊόντος έκδοσης και καταχωρούνται στα Αποτελέσματα εις νέον. Κατά την απόκτηση ιδίων μετοχών το καταβληθέν τίμημα, συμπεριλαμβανομένων και των σχετικών δαπανών, απεικονίζεται μειωτικά των ιδίων κεφαλαίων. Κανένα κέρδος ή ζημία δεν αναγνωρίζεται στην κατάσταση αποτελεσμάτων χρήσης από την αγορά, πώληση, έκδοση ή διαγραφή ιδίων μετοχών. 6.15 Μισθώσεις Μισθώσεις Κατά την έναρξη ισχύος μίας σύμβασης, ο Όμιλος και η Εταιρεία εκτιμούν εάν η σύμβαση αποτελεί, ή εμπεριέχει, μίσθωση. Μια σύμβαση αποτελεί, ή εμπεριέχει, μίσθωση εάν η σύμβαση μεταβιβάζει το δικαίωμα ελέγχου της χρήσης ενός αναγνωριζόμενου περιουσιακού στοιχείου για συγκεκριμένη χρονική περίοδο έναντι ανταλλάγματος. Ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν εφαρμόσει το ΔΠΧΑ 16 χρησιμοποιώντας την απλοποιημένη προσέγγιση καταχωρίζοντας, κατά την ημερομηνία αρχικής εφαρμογής, δικαίωμα χρήσης περιουσιακού στοιχείου με ποσό που ισούται με την υποχρέωση Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 67 από τη μίσθωση, προσαρμοσμένο κατά το ποσό τυχόν προπληρωμένων ή δουλευμένων μισθωμάτων που αφορούν την εν λόγω μίσθωση. α) Όταν ο Όμιλος είναι μισθωτής Ο Όμιλος αναγνωρίζει ένα δικαίωμα χρήσης περιουσιακού στοιχείου και μια υποχρέωση μίσθωσης κατά την έναρξη της μίσθωσης. Το δικαίωμα χρήσης αρχικά αποτιμάται στο κόστος, το οποίο περιλαμβάνει το ποσό της αρχικής αναγνώρισης της υποχρέωσης μίσθωσης, τυχόν πληρωμές μισθωμάτων που πραγματοποιήθηκαν κατά την έναρξη ή πριν από την έναρξη της μίσθωσης μείον οποιαδήποτε κίνητρα μίσθωσης έχουν εισπραχθεί, συν τυχόν αρχικά άμεσα έξοδα και την εκτίμηση της υποχρέωσης για τυχόν έξοδα αποκατάστασης του δικαιώματος χρήσης περιουσιακού στοιχείου. Μετά την αρχική αναγνώριση, το δικαίωμα χρήσης αποτιμάται στο κόστος κτήσης μειωμένο με τις τυχόν σωρευμένες αποσβέσεις και ζημίες απομείωσης και προσαρμοσμένο κατά την τυχόν επανεκτίμηση της υποχρέωσης από τη μίσθωση. Το δικαίωμα χρήσης αποσβένεται με τη μέθοδο της σταθερής απόσβεσης έως το τέλος της περιόδου μίσθωσης, εκτός και εάν στην σύμβαση προβλέπεται μεταβίβαση της κυριότητας του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου στον Όμιλο στο τέλος της περιόδου μίσθωσης. Στην περίπτωση αυτή το δικαίωμα χρήσης αποσβένεται στην διάρκεια της ωφέλιμης ζωής του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου. Επιπλέον, το δικαίωμα χρήσης ελέγχεται για ζημίες απομείωσης, εάν υπάρχουν, και προσαρμόζεται στις περιπτώσεις όπου υπάρχει αναπροσαρμογή της υποχρέωσης μίσθωσης. Η υποχρέωση μίσθωσης κατά την αρχική αναγνώριση αποτελείται από την παρούσα αξία των μελλοντικών υπολειπόμενων πληρωμών μισθωμάτων. Ο Όμιλος για να προεξοφλήσει τα υπολειπόμενα μελλοντικά μισθώματα χρησιμοποιεί το τεκμαρτό επιτόκιο της μίσθωσης και όπου αυτό δεν μπορεί να προσδιορισθεί, χρησιμοποιεί το διαφορικό επιτόκιο δανεισμού (“incremental borrowing rate”). Οι πληρωμές μισθωμάτων που περιλαμβάνονται στην αποτίμηση της υποχρέωσης από μισθώσεις περιλαμβάνουν τα ακόλουθα: - σταθερές πληρωμές, - μεταβλητές πληρωμές που εξαρτώνται από ένα δείκτη ή ένα επιτόκιο, - ποσά που αναμένεται να καταβληθούν βάσει των εγγυήσεων υπολειμματικής αξίας, - την τιμή άσκησης του δικαιώματος αγοράς που ο Όμιλος εκτιμά ότι θα ασκήσει, τα μισθώματα που αφορούν δικαιώματα επέκτασης που είναι μάλλον βέβαιο ότι θα εξασκηθούν και ποινές για καταγγελία μίσθωσης, εάν στον καθορισμό της διάρκειας της μίσθωσης έχει ληφθεί υπόψη η άσκηση του δικαιώματος καταγγελίας από τον Όμιλο. Μετά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου, η υποχρέωση από τη μίσθωση μειώνεται με τις καταβολές των μισθωμάτων, αυξάνεται με το χρηµατοοικονοµικό έξοδο και επανεκτιμάται για τυχόν επανεκτιμήσεις ή τροποποιήσεις της μίσθωσης. Επανεκτίμηση γίνεται όταν υπάρχει μεταβολή στις μελλοντικές πληρωμές μισθωμάτων που μπορεί να προκύπτουν από τη μεταβολή ενός δείκτη ή εάν υπάρχει μια μεταβολή στην εκτίμηση του Όμιλου για το ποσό που αναμένεται να καταβληθεί για μια εγγύηση υπολειμματικής αξίας, μεταβολή στη διάρκεια της σύμβασης μίσθωσης και μεταβολή στην εκτίμηση άσκησης του δικαιώματος αγοράς του υποκείμενου στοιχείου, εφόσον υπάρχει. Όταν η υποχρέωση μίσθωσης αναπροσαρμόζεται, γίνεται Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 68 και αντίστοιχη προσαρμογή στη λογιστική αξία του δικαιώματος χρήσης ή καταχωρείται στα αποτελέσματα όταν η λογιστική αξία του δικαιώματος χρήσης μειωθεί στο μηδέν. Σύμφωνα με την πολιτική που επέλεξε να εφαρμόσει ο Όμιλος, το δικαίωμα χρήσης αναγνωρίζεται στα «Ιδιοχρησιμοποιούμενα πάγια περιουσιακά στοιχεία» και η υποχρέωση μίσθωσης στις «Λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις» και «Λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις». Στις περιπτώσεις που η Εταιρία λειτουργεί ως υπεκμισθωτής με λειτουργική μίσθωση το δικαίωμα χρήσης που αφορά στην κύρια σύμβαση περιλαμβάνεται στην κατηγορία «Επενδύσεις σε ακίνητα». Ο Όμιλος επέλεξε να κάνει χρήση της εξαίρεσης που παρέχει το ΔΠΧΑ 16 και να μην αναγνωρίζει δικαίωμα χρήσης και υποχρέωση μίσθωσης για μισθώσεις των οποίων η διάρκεια δεν υπερβαίνει τους 12 μήνες ή για μισθώσεις στις οποίες το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο είναι χαμηλής αξίας (αξίας μικρότερης των ΕΥΡΩ 5.000 όταν είναι καινούργιο). β) Όταν ο Όμιλος είναι εκμισθωτής Κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος μιας μίσθωσης, ο Όμιλος, ενεργώντας ως εκμισθωτής, ταξινομεί κάθε μίσθωσή της είτε ως λειτουργική μίσθωση είτε ως χρηματοδοτική μίσθωση με βάση συγκεκριμένα κριτήρια που αφορούν την αξιολόγηση του αν η μίσθωση μεταφέρει ουσιωδώς όλους τους κινδύνους και τις ωφέλειες από την ιδιοκτησία του υποκείμενου μισθωμένου στοιχείου. Στην περίπτωση αυτή, η μίσθωση κατατάσσεται ως χρηματοδοτική, ενώ στην αντίθετη περίπτωση ως λειτουργική. i. Χρηματοδοτικές μισθώσεις: Στις περιπτώσεις συμβάσεων χρηματοδοτικής μίσθωσης, στις οποίες ο Όμιλος λειτουργεί ως εκμισθωτής, το συνολικό ποσό των μισθωμάτων, που προβλέπει η σύμβαση μίσθωσης, καταχωρείται στην κατηγορία δάνεια και απαιτήσεις κατά πελατών. Η διαφορά, μεταξύ της παρούσας αξίας (καθαρή επένδυση) των μισθωμάτων και του συνολικού ποσού των μισθωμάτων, αναγνωρίζεται ως μη δεδουλευμένος τόκος και εμφανίζεται αφαιρετικά των απαιτήσεων. Οι εισπράξεις των μισθωμάτων μειώνουν τη συνολική απαίτηση από μισθώματα, ενώ το χρηματοοικονομικό έσοδο αναγνωρίζεται με τη μέθοδο του δεδουλευμένου. Οι απαιτήσεις από χρηματοδοτικές μισθώσεις εξετάζονται για απομείωση της αξίας τους, σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9. ii. Λειτουργικές μισθώσεις: Στις περιπτώσεις λειτουργικών μισθώσεων, ο Όμιλος κατατάσσει το μισθωμένο πάγιο ως στοιχείο του ενεργητικού, διενεργώντας αποσβέσεις με βάση την ωφέλιμη ζωή του. Τα ποσά των μισθωμάτων, που αντιστοιχούν στη χρήση του μισθωμένου παγίου αναγνωρίζονται ως έσοδα, στην κατηγορία λοιπά έσοδα, με τη μέθοδο του δεδουλευμένου. Όταν ο Όμιλος είναι ενδιάμεσος εκμισθωτής, αξιολογεί την κατάταξη της υπεκμίσθωσης κάνοντας αναφορά στο δικαίωμα χρήσης της κύριας μίσθωσης, δηλαδή ο Όμιλος συγκρίνει τους όρους της κύριας μίσθωσης με αυτούς της υπεκμίσθωσης. Αντίθετα, εάν η κύρια μίσθωση είναι μια βραχυπρόθεσμη μίσθωση στην οποία ο Όμιλος εφαρμόζει την εξαίρεση που περιγράφεται παραπάνω, τότε κατατάσσει την υπεκμίσθωση ως λειτουργική μίσθωση. Στην περίπτωση αυτή, ο Όμιλος αναγνωρίζει τα ποσά των μισθωμάτων, που αντιστοιχούν στην υπεκμίσθωση του μισθωμένου παγίου ως έσοδα, στην κατηγορία λοιπά έσοδα, με τη μέθοδο του δεδουλευμένου. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 69 6.16 Φορολογία εισοδήματος & αναβαλλόμενος φόρος Η Μητρική Εταιρεία και οι ελληνικές θυγατρικές της υπόκεινται σε φόρο εισοδήματος στην Ελληνική επικράτεια, οι θυγατρικές «ENTERSOFT BULGARIA EOOD» και «ENTERSOFT ROMANIA SOFTWORE SRL» στη Βουλγάρικη και Ρουμάνικη επικράτεια αντίστοιχα. Η θυγατρική εταιρεία ENTERSOFT MIDDLE EAST FZ LLC με έδρα το Dubai υπάγεται στη free zone των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Ο Όμιλος αναγνωρίζει υποχρεώσεις για αναμενόμενα θέματα φορολογικού ελέγχου βασιζόμενος σε εκτιμήσεις του κατά πόσο θα οφείλονται επιπλέον φόροι. Όταν το τελικό αποτέλεσμα από τους φόρους αυτών των υποθέσεων διαφέρει από τα ποσά που είχαν αρχικά λογισθεί, τέτοιες διαφορές θα επιδράσουν στο φόρο εισοδήματος και στις προβλέψεις για αναβαλλόμενη φορολογία στην περίοδο κατά την οποία καθορίστηκαν αυτά τα ποσά. Ο φόρος εισοδήματος της χρήσης αποτελείται από τους τρέχοντες φόρους και τους αναβαλλόμενους φόρους, δηλαδή τους φόρους ή τις φορολογικές ελαφρύνσεις που σχετίζονται με τα οικονομικά οφέλη που προκύπτουν στην περίοδο αλλά έχουν ήδη καταλογιστεί ή θα καταλογιστούν από τις φορολογικές αρχές σε διαφορετικές περιόδους. Ο φόρος εισοδήματος αναγνωρίζεται στον λογαριασμό των αποτελεσμάτων της περιόδου εκτός του φόρου εκείνου που αφορά συναλλαγές που καταχωρήθηκαν απευθείας στα ίδια κεφάλαια στην οποία περίπτωση καταχωρείται απευθείας, κατά ανάλογο τρόπο, στα ίδια κεφάλαια και εκτός των περιπτώσεων συνενώσεων επιχειρήσεων. Ο τρέχων φόρος εισοδήματος υπολογίζεται επί του φορολογητέου εισοδήματος της χρήσης, βάσει των ισχυουσών φορολογικών διατάξεων και συντελεστών φόρου, κατά την ημερομηνία κατάρτισης των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων στις χώρες όπου ο Όμιλος δραστηριοποιείται και δημιουργεί φορολογητέο εισόδημα. Στον τρέχοντα φόρο εισοδήματος περιλαμβάνονται και τυχόν αναπροσαρμογές φόρου εισοδήματος προηγούμενων χρήσεων. Η Διοίκηση περιοδικά προβαίνει σε εκτιμήσεις κατά την υποβολή φορολογικών δηλώσεων σε περιπτώσεις που οι σχετικές φορολογικές διατάξεις επιδέχονται ερμηνείας και προβαίνει στο σχηματισμό προβλέψεων, όπου χρειάζεται, με βάση τα ποσά που αναμένεται να καταβληθούν στις φορολογικές αρχές. Ο αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος αναγνωρίζεται επί προσωρινών διαφορών μεταξύ της λογιστικής αξίας των περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων για σκοπούς σύνταξης των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων και της φορολογικής τους βάσης. Αναβαλλόμενος φόρος δεν αναγνωρίζεται για: α) τις προσωρινές διαφορές από την αρχική αναγνώριση ενός περιουσιακού στοιχείου ή μιας υποχρέωσης σε μία συναλλαγή η οποία δεν είναι συνένωση επιχειρήσεων και κατά την στιγμή της συναλλαγής δεν επηρεάζει ούτε το λογιστικό κέρδος ούτε το φορολογητέο κέρδος ή ζημία, β) τις προσωρινές διαφορές που σχετίζονται με επενδύσεις σε θυγατρικές και συγγενείς εταιρείες, όπου ο χρόνος αντιστροφής των προσωρινών διαφορών μπορεί να ελεγχθεί και είναι πιθανό ότι οι προσωρινές διαφορές δεν θα αντιστραφούν στο προβλεπόμενο μέλλον και γ) τις φορολογητέες προσωρινές διαφορές από αρχική αναγνώριση υπεραξίας. Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις αναγνωρίζονται κατά την έκταση στην οποία θα υπάρξει μελλοντικό φορολογητέο κέρδος για τη χρησιμοποίηση της προσωρινής διαφοράς που δημιουργεί την αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση. Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις μειώνονται όταν το σχετικό φορολογικό όφελος υλοποιηθεί. Οι αναβαλλόμενοι φόροι υπολογίζονται βάσει φορολογικών συντελεστών που αναμένεται ότι θα ισχύουν στο χρόνο που το περιουσιακό στοιχείο θα αναγνωριστεί ή η υποχρέωση θα διακανονιστεί, και βασίζονται στους φορολογικούς συντελεστές (και Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 70 φορολογικούς νόμους) που είναι σε ισχύ ή έχουν θεσμοθετηθεί κατά την ημερομηνία κατάρτισης Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων. Η αξία των αναβαλλόμενων φορολογικών απαιτήσεων ελέγχεται σε κάθε ημερομηνία κατάρτισης Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων και μειώνεται στο βαθμό που δεν είναι πλέον πιθανό να υπάρξει επαρκές φορολογητέο εισόδημα που θα καλύψει την αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση εν μέρει ή στο σύνολό της. Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις συμψηφίζονται μόνο εάν επιτρέπεται νομικά ο συμψηφισμός φορολογικών απαιτήσεων και υποχρεώσεων και εφόσον οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις προκύπτουν από την ίδια φορολογούσα αρχή επί της οντότητας που φορολογείται ή και επί διαφορετικών οντοτήτων και υπάρχει η πρόθεση η τακτοποίηση να γίνει με συμψηφισμό. 6.17 Παροχές στο προσωπικό (α) Βραχυπρόθεσμες παροχές Οι βραχυπρόθεσμες παροχές προς το προσωπικό σε χρήμα και σε είδος, καταχωρούνται ως έξοδο όταν καθίστανται δουλευμένες. Η σχετική υποχρέωση αναγνωρίζεται για το ποσό που αναμένεται να πληρωθεί όταν η Εταιρεία και ο Όμιλος έχουν παρούσα νομική ή συμβατική υποχρέωση να πληρώσουν το σχετικό ποσό ως αποτέλεσμα υπηρεσιών που έχουν παρασχεθεί από τον εργαζόμενο και η σχετική υποχρέωση μπορεί να εκτιμηθεί αξιόπιστα. (β) Παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία Πρόγραμμα καθορισμένων εισφορών είναι ένα συνταξιοδοτικό πρόγραμμα, στο οποίο η Εταιρεία πληρώνει πάγιες εισφορές σε ένα τρίτο νομικό πρόσωπο χωρίς άλλη υποχρέωση. Η Εταιρεία δεν έχει καμία νομική ή τεκμαιρόμενη δέσμευση να πληρώσει επιπλέον εισφορές. αν τα επενδυμένα περιουσιακά στοιχεία είναι ανεπαρκή για να αντιμετωπίσουν τις αναμενόμενες παροχές για την υπηρεσία των εργαζομένων που αφορά την τρέχουσα καθώς και προγενέστερες περιόδους. Πρόγραμμα καθορισμένων παροχών είναι ένα συνταξιοδοτικό πρόγραμμα που δεν είναι πρόγραμμα καθορισμένων εισφορών. Συνήθως. τα προγράμματα καθορισμένων παροχών καθορίζουν το ποσό της συνταξιοδοτικής παροχής που θα λάβει ένας εργαζόμενος κατά τη συνταξιοδότησή του, η οποία εξαρτάται από διάφορους παράγοντες όπως η ηλικία, τα χρόνια προϋπηρεσίας και η αποζημίωση. Η υποχρέωση που καταχωρείται στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης για τα προγράμματα καθορισμένων παροχών είναι η παρούσα αξία της δέσμευσης για την καθορισμένη παροχή κατά την ημερομηνία αναφοράς μείον την εύλογη αξία των περιουσιακών στοιχείων του προγράμματος, εφόσον υπάρχουν. Η δέσμευση της καθορισμένης παροχής υπολογίζεται ετησίως από διαπιστευμένη, ανεξάρτητη αναλογιστική εταιρεία με τη χρήση της μεθόδου της προβλεπόμενης πιστωτικής μονάδας. Η παρούσα αξία της δέσμευσης για την καθορισμένη παροχή υπολογίζεται με την προεξόφληση των αναμενόμενων μελλοντικών ταμειακών εκροών χρησιμοποιώντας επιτόκια υψηλής ποιότητας εταιρικών ομολόγων που εκφράζονται στο νόμισμα στο οποίο η παροχή θα πληρωθεί και που έχουν διάρκεια που προσεγγίζει τη διάρκεια της σχετικής συνταξιοδοτικής υποχρέωσης. Το κόστος τρέχουσας απασχόλησης του προγράμματος καθορισμένων παροχών αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα, εκτός από την περίπτωση που συμπεριλαμβάνεται στο κόστος ενός περιουσιακού στοιχείου. Το κόστος τρέχουσας απασχόλησης Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 71 αντανακλά την αύξηση της υποχρέωσης καθορισμένων παροχών που προέρχεται από την απασχόληση των εργαζομένων μέσα στη χρήση καθώς και μεταβολές λόγω περικοπών ή διακανονισμών. Το κόστος προϋπηρεσίας καταχωρείται άμεσα στα αποτελέσματα. Το καθαρό κόστος τόκων υπολογίζεται ως το καθαρό ποσό μεταξύ της υποχρέωσης για το πρόγραμμα καθορισμένων παροχών και της εύλογης αξίας των περιουσιακών στοιχείων του προγράμματος επί το επιτόκιο προεξόφλησης. Το κόστος αυτό συμπεριλαμβάνεται στα αποτελέσματα στις παροχές σε εργαζομένους. Τα αναλογιστικά κέρδη και ζημιές που προκύπτουν από εμπειρικές προσαρμογές και από αλλαγές σε αναλογιστικές υποθέσεις αναγνωρίζονται στα λοιπά συνολικά εισοδήματα στη χρήση που έχουν προκύψει. (γ) Παροχές τερματισμού της απασχόλησης Οι παροχές τερματισμού της απασχόλησης πληρώνονται όταν οι εργαζόμενοι αποχωρούν πριν την ημερομηνία συνταξιοδοτήσεως. Η Εταιρεία και ο Όμιλος καταχωρούν αυτές τις παροχές όταν δεσμεύονται, είτε όταν τερματίζουν την απασχόληση υπαρχόντων εργαζομένων σύμφωνα με ένα λεπτομερές πρόγραμμα για το οποίο δεν υπάρχει πιθανότητα απόσυρσης. είτε όταν προσφέρουν αυτές τις παροχές ως κίνητρο για εθελουσία αποχώρηση. Παροχές τερματισμού της απασχόλησης που οφείλονται 12 μήνες μετά την ημερομηνία αναφοράς των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων προεξοφλούνται. 6.18 Επιχορηγήσεις Ο Όμιλος και η Εταιρεία αναγνωρίζουν τις κρατικές επιχορηγήσεις οι οποίες ικανοποιούν αθροιστικά τα εξής κριτήρια: α) υπάρχει τεκμαιρόμενη βεβαιότητα ότι η επιχείρηση έχει συμμορφωθεί ή πρόκειται να συμμορφωθεί με τους όρους της επιχορήγησης και β) πιθανολογείται ότι το ποσό της επιχορήγησης θα εισπραχθεί. Καταχωρούνται στην εύλογη αξία και αναγνωρίζονται με τρόπο συστηματικό στα έσοδα με βάση την αρχή του συσχετισμού των επιχορηγήσεων με τα αντίστοιχα κόστη τα οποία και επιχορηγούν. Κρατικές επιχορηγήσεις που αφορούν έξοδα αναβάλλονται και αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα έτσι ώστε να αντιστοιχίζονται με τα έξοδα που προορίζονται να αποζημιώσουν. Οι επιχορηγήσεις που αφορούν στοιχεία του ενεργητικού περιλαμβάνονται στις μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις ως έσοδο επόμενων χρήσεων και αναγνωρίζονται συστηματικά και ορθολογικά στα έσοδα κατά τη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής του παγίου στοιχείου του ενεργητικού. 6.19 Δανειακές υποχρεώσεις Τα δάνεια καταχωρούνται αρχικά στην εύλογη αξία τους, μειωμένα με τα τυχόν άμεσα έξοδα για την πραγματοποίηση της συναλλαγής. Μεταγενέστερα αποτιμώνται στο αναπόσβεστο κόστος. Τυχόν διαφορά μεταξύ του εισπραχθέντος ποσού (καθαρό από σχετικά έξοδα) και της αξίας εξόφλησης αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα κατά την διάρκεια του δανεισμού βάσει της μεθόδου του πραγματικού επιτοκίου. Τα δάνεια περιλαμβάνονται στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις υπό τους τίτλους: «Βραχυπρόθεσμες δανειακές υποχρεώσεις». Τα δάνεια χωρίζονται σε μακροπρόθεσμα, αν λήγουν σε περισσότερο από ένα έτος, και σε βραχυπρόθεσμα, αν λήγουν σε ένα έτος ή λιγότερο. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 72 6.20 Εμπορικές και λοιπές υποχρεώσεις Οι εμπορικές και λοιπές υποχρεώσεις περιλαμβάνονται στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις στους λογαριασμούς: «Λοιπές Μακροπρόθεσμες Υποχρεώσεις», «Προμηθευτές» καθώς και «Λοιπές Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις». Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις αναγνωρίζονται αρχικά στην ονομαστική τους αξία και αποτιμώνται μεταγενέστερα στο αναπόσβεστο κόστος τους μείον τις πληρωμές. 6.21 Προβλέψεις Προβλέψεις αναγνωρίζονται όταν ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν νομικές ή τεκμαιρόμενες υποχρεώσεις ως αποτέλεσμα παρελθόντων γεγονότων και είναι πιθανή η εκροή πόρων και η μπορεί να γίνει ακριβής προσδιορισμός του ποσού της υποχρέωσης. Οι προβλέψεις εξετάζονται κατά την ημερομηνία σύνταξης των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων και προσαρμόζονται προκειμένου να αντανακλούν την παρούσα αξία της δαπάνης που αναμένεται να απαιτηθεί για τη διευθέτηση της υποχρέωσης. Οι ενδεχόμενες υποχρεώσεις δεν αναγνωρίζονται στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις αλλά γνωστοποιούνται. 6.22 Έσοδα από Συμβάσεις με πελάτες Έσοδα από την πώληση αγαθών και την παροχή υπηρεσιών Ο Όμιλος και η Εταιρεία αναγνωρίζουν τα έσοδα, εξαιρουμένων τόκων και εσόδων από μερίσματα και άλλα συναφή έσοδα από χρηματοοικονομικά μέσα που αναγνωρίζονται σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9, κατά τη μεταβίβαση των υποσχόμενων αγαθών ή υπηρεσιών σε πελάτες σε ποσά που αντικατοπτρίζουν το αντάλλαγμα που αναμένεται να δικαιούται ο Όμιλος και η Εταιρεία έναντι των εν λόγω αγαθών ή υπηρεσιών με βάση την παρακάτω προσέγγιση πέντε βημάτων: 1: Προσδιορισμός της σύμβασης για την πώληση αγαθών ή την παροχή υπηρεσιών (Identify the Contract). 2: Προσδιορισμός των ξεχωριστών υποχρεώσεων που απορρέουν από τη σύμβαση με τον πελάτη (Identify the separate performance obligations within a contract). 3: Προσδιορισμός του τιμήματος συναλλαγής (Determine the transaction price). 4: Κατανομή του τιμήματος συναλλαγής στις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη σύμβαση (Allocate the transaction price to the performance obligations in the contract). 5: Αναγνώριση εσόδου καθώς η οντότητα ικανοποιεί τις υποχρεώσεις της που απορρέουν από τη σύμβαση με τον πελάτη (Recognize revenue when or as a performance obligation is satisfied). Τα έσοδα αναγνωρίζονται, σύμφωνα με το ΔΧΠΑ 15, στο ποσό, το οποίο ο Όμιλος και η Εταιρεία αναμένουν να δικαιούνται ως αντάλλαγμα για τη μεταβίβαση των αγαθών ή των υπηρεσιών σε έναν πελάτη όταν ο πελάτης αποκτά τον έλεγχο των αγαθών ή υπηρεσιών, προσδιορίζοντας τον χρόνο της μεταβίβασης του ελέγχου - είτε σε δεδομένη χρονική στιγμή είτε σε βάθος χρόνου. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 73 Έσοδο ορίζεται το ποσό το οποίο μία οικονομική οντότητα αναμένει να δικαιούται ως αντάλλαγμα για τα αγαθά ή τις υπηρεσίες που μεταβίβασε σε έναν πελάτη, εκτός από τα ποσά που εισπράττονται για λογαριασμό τρίτων (φόρος προστιθέμενης αξίας, λοιποί φόροι επί των πωλήσεων). Η Εταιρεία και ο Όμιλος αναγνωρίζουν έσοδα όταν (ή καθώς) ικανοποιεί την υποχρέωση εκτέλεσης μιας σύμβασης, μεταβιβάζοντας τα αγαθά ή τις υπηρεσίες που έχει υποσχεθεί στον πελάτη. Ο πελάτης αποκτά τον έλεγχο του αγαθού ή της υπηρεσίας, εάν έχει τη δυνατότητα να κατευθύνει τη χρήση και να αντλεί ουσιαστικά όλα τα οικονομικά οφέλη από αυτό το αγαθό ή την υπηρεσία. Ο έλεγχος μεταβιβάζεται κατά τη διάρκεια μιας περιόδου ή σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή. Τα έσοδα από την πώληση αγαθών, τα οποία αφορούν την πώληση αδειών χρήσης λογισμικού και των ανανεώσεων του, αναγνωρίζονται όταν ο έλεγχος του αγαθού μεταφέρεται στον πελάτη, με την παράδοσή του, και δεν υπάρχει καμία ανεκπλήρωτη υποχρέωση που θα μπορούσε να επηρεάσει την αποδοχή του αγαθού από τον πελάτη. Τα έσοδα από την παροχή υπηρεσιών, τα οποία αφορούν υπηρεσίες εγκατάστασης λογισμικού και εκπαίδευσης, αναγνωρίζονται κατά τη διάρκεια της περιόδου στην όποια οι υπηρεσίες παρέχονται και επιμετρώνται σύμφωνα με τη φύση των υπηρεσιών που παρέχονται, χρησιμοποιώντας τη μέθοδο εισροών (input method). Σύμφωνα με τη μέθοδο εισροών, ο βαθμός ολοκλήρωσης μίας συναλλαγής παροχής υπηρεσιών υπολογίζεται βάσει των υπηρεσιών που έχουν παρασχεθεί μέχρι την ημερομηνία κατάρτισης των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων, σε σχέση με το σύνολο των υπηρεσιών που πρόκειται να παρασχεθούν ή την αναλογία των ήδη πραγματοποιημένων εξόδων σε σχέση με το εκτιμώμενο συνολικό κόστος της εν λόγω συναλλαγής. Η απαίτηση από τον πελάτη αναγνωρίζεται όταν υπάρχει ένα άνευ προϋποθέσεων δικαίωμα να λάβει η οικονομική οντότητα το τίμημα για τις εκτελεσμένες υποχρεώσεις της σύμβασης προς τον πελάτη. Το συμβατικό περιουσιακό στοιχείο αναγνωρίζεται όταν η Εταιρεία και ο Όμιλος έχουν ικανοποιήσει τις υποχρεώσεις τους προς τον πελάτη, πριν ο πελάτης πληρώσει ή πριν καταστεί απαιτητή η πληρωμή, για παράδειγμα όταν τα αγαθά ή οι υπηρεσίες μεταβιβάζονται στον πελάτη πριν από το δικαίωμα της Εταιρείας και του Ομίλου για την έκδοση τιμολογίου. Η συμβατική υποχρέωση αναγνωρίζεται όταν η Εταιρεία και ο Όμιλος λαμβάνουν τίμημα από τον πελάτη (προπληρωμή) ή όταν διατηρεί δικαίωμα επί ενός τιμήματος το οποίο είναι ανεπιφύλακτο (αναβαλλόμενο έσοδο) πριν την εκτέλεση των υποχρεώσεων της σύμβασης και τη μεταφορά των αγαθών ή των υπηρεσιών. Η συμβατική υποχρέωση αποαναγνωρίζεται όταν εκτελεστούν οι υποχρεώσεις της σύμβασης και το έσοδο καταγραφεί στην κατάσταση αποτελεσμάτων. Ορισμένες από τις συμβατικές υποχρεώσεις του Ομίλου και της Εταιρείας αφορούν συμβάσεις υπηρεσιών που διακανονίζονται εντός 12 μηνών και συνδέονται με τη συνήθη πορεία του κύκλου λειτουργικής δραστηριότητας. Ως εκ τούτου ο Όμιλος και η Εταιρεία κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η κατάλληλη προσέγγιση είναι η παρουσίαση των συμβατικών υποχρεώσεων ως βραχυπρόθεσμες. Έσοδα από τόκους Τα έσοδα από τόκους αναγνωρίζονται βάσει χρονικής αναλογίας και με τη χρήση του πραγματικού επιτοκίου. Όταν υπάρχει απομείωση των απαιτήσεων, η λογιστική αξία αυτών μειώνεται στο ανακτήσιμο ποσό τους το οποίο είναι η παρούσα αξία των αναμενόμενων μελλοντικών ταμειακών ροών προεξοφλουμένων με το αρχικό πραγματικό επιτόκιο. Στην συνέχεια λογίζονται τόκοι με το ίδιο επιτόκιο επί της απομειωμένης (νέας λογιστικής) αξίας. Μερίσματα Τα μερίσματα λογίζονται ως έσοδα όταν θεμελιώνεται το δικαίωμα είσπραξής τους. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 74 6.23 Διανομή μερισμάτων Η διανομή μερισμάτων στους μετόχους της μητρικής αναγνωρίζεται ως υποχρέωση στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις την ημερομηνία κατά την οποία η διανομή εγκρίνεται από την Γενική Συνέλευση των μετόχων. 6.24 Έξοδα Τα έξοδα καταχωρούνται στα αποτελέσματα σε δεδουλευμένη βάση. Τα έξοδα από τόκους αναγνωρίζονται σύμφωνα με τη μέθοδο του πραγματικού επιτοκίου. 6.25 Επιμέτρηση εύλογης αξίας Εύλογη αξία είναι η τιμή που θα λαμβάνονταν κατά την πώληση ενός περιουσιακού στοιχείου ή θα καταβάλλονταν κατά τη μεταφορά μίας υποχρέωσης σε μία συνήθη συναλλαγή μεταξύ αντισυμβαλλόμενων στην αγορά κατά την ημερομηνία αποτίμησης στη βασική ή, σε περίπτωση που δεν υφίσταται, στην πλέον πρόσφορη αγορά στην οποία ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν πρόσβαση κατά τη χρονική στιγμή της εξέτασης. Η εύλογη αξία μίας υποχρέωσης αντιπροσωπεύει τον κίνδυνο μη εξυπηρέτησης. Ορισμένες από τις λογιστικές πολιτικές και γνωστοποιήσεις του Ομίλου και της Εταιρείας απαιτούν την επιμέτρηση της εύλογης αξίας, τόσο για τα χρηματοοικονομικά όσο και για τα μη χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις. Εφόσον αυτή είναι διαθέσιμη, ο Όμιλος και η Εταιρεία αποτιμά την εύλογη αξία ενός χρηματοοικονομικού και μη χρηματοοικονομικού μέσου χρησιμοποιώντας τιμές αγοράς που διαπραγματεύονται σε ενεργό αγορά για το μέσο αυτό. Η αγορά θεωρείται ως ενεργή εφόσον πραγματοποιούνται συναλλαγές για το περιουσιακό στοιχείο ή την υποχρέωση σε επαρκή συχνότητα και όγκο ώστε να είναι δυνατή η εξαγωγή στοιχείων αποτίμησης σε διαρκή βάση. Σε περίπτωση που δεν υφίσταται τιμή σε ενεργό αγορά, ο Όμιλος και η Εταιρεία χρησιμοποιούν τεχνικές μεθόδους αποτίμησης που μεγιστοποιούν τη χρησιμοποίηση διακριτών δεδομένων παρατηρήσεων και ελαχιστοποιούν τη χρησιμοποίηση μη διακριτών δεδομένων. Η επιλεχθείσα μέθοδος αποτίμησης ενσωματώνει όλες τις παραμέτρους που θα λαμβάνονταν υπ’ όψη από συναλλασσόμενους κατά την αποτίμηση μίας συναλλαγής. Τα επίπεδα ιεράρχησης της εύλογης αξίας έχουν ορισθεί ως εξής: − Πρώτο Επίπεδο: Εντάσσονται τα χρηματοοικονομικά στοιχεία, η αποτίμηση των οποίων βασίζεται σε τιμές αγοράς. − Δεύτερο Επίπεδο: Εντάσσονται τυχόν εξωχρηματιστηριακά χρηματοοικονομικά στοιχεία τα οποία βασίζονται σε τιμές από μεσίτες. − Τρίτο Επίπεδο: Εντάσσονται τυχόν χρηματοοικονομικά στοιχεία, των οποίων η αποτίμηση προκύπτει από εκτιμήσεις της Εταιρείας καθώς δεν υπάρχουν παρατηρήσιμα δεδομένα στην αγορά. Πληροφορίες σχετικά με την επιμέτρηση σε εύλογη αξία των χρηματοοικονομικών στοιχείων στην εύλογη αξία παρατίθενται στη Σημ. 10.10. Τα κυριότερα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία (εμπορικές και λοιπές απαιτήσεις και ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα) και οι υποχρεώσεις (προμηθευτές και δανειακές υποχρεώσεις) της Εταιρείας και του Ομίλου αποτελούν βραχυπρόθεσμα στοιχεία, των οποίων η εύλογη αξία προσομοιάζει τη λογιστική τους αξία. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 75 7. Διαχείριση Κινδύνων 7.1 Παράγοντες χρηματοοικονομικού κινδύνου Ο Όμιλος εκτίθεται σε χρηματοοικονομικούς κινδύνους όπως κινδύνους αγοράς (μεταβολές σε συναλλαγματικές ισοτιμίες, επιτόκιο, τιμές αγοράς), πιστωτικό κίνδυνο και κίνδυνο ρευστότητας. Το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας έχει τη συνολική ευθύνη σχετικά με το πλαίσιο διαχείρισης κινδύνων. Η διαχείριση κινδύνων διεκπεραιώνεται από την κεντρική υπηρεσία διαχείρισης διαθεσίμων. Η κεντρική υπηρεσία διαχείρισης διαθεσίμων προσδιορίζει, εκτιμά και αντισταθμίζει τους χρηματοοικονομικούς κινδύνους σε συνεργασία με τις υπηρεσίες που αντιμετωπίζουν αυτούς τους κινδύνους. Προ της διενέργειας σχετικών συναλλαγών λαμβάνεται έγκριση από τα στελέχη που έχουν το δικαίωμα δέσμευσης της εταιρίας προς τους αντισυμβαλλόμενούς της. 7.2 Συναλλαγματικός κίνδυνος Ο συναλλαγματικός κίνδυνος συνίσταται στην πιθανότητα η εύλογη αξία των ταμειακών ροών ενός χρηματοοικονομικού μέσου να παρουσιάσει διακυμάνσεις εξαιτίας μεταβολών στις ισοτιμίες ξένου συναλλάγματος. O Όμιλος έχει επενδύσεις στο εξωτερικό τα καθαρά περιουσιακά στοιχεία των οποίων εκτίθενται σε συναλλαγματικό κίνδυνο. Ο συναλλαγματικός κίνδυνος αυτού του είδους προκύπτει RON Ρουμανίας / ευρώ και AED των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων / ευρώ. Το BGN έχει κλειδωμένη ισοτιμία με το ΕΥΡΩ που είναι και το λειτουργικό νόμισμα του Ομίλου και της Εταιρείας με ισοτιμία 1,9558 και ως εκ τούτου δεν υφίσταται συναλλαγματικός κίνδυνος. O Όμιλος δεν χρησιμοποιεί χρηματοπιστωτικά εργαλεία για τη μείωση του κινδύνου αυτού. Η διοίκηση παρακολουθεί τη θέση του Ομίλου ως προς τον κίνδυνο αυτό σε συνεχή βάση και αξιολογεί την ανάγκη να χρησιμοποιήσει συγκεκριμένα χρηματοπιστωτικά εργαλεία για να τον περιορίσει.. Ο παρακάτω πίνακας παρουσιάζει την έκθεση σε συναλλαγματικό κίνδυνο του Ομίλου. Όσον αφορά το Ευρώ που παρουσιάζεται στον παρακάτω πίνακα δεν υφίσταται συναλλαγματικός κίνδυνος. Η Εταιρεία δεν υπόκειται σε συναλλαγματικό κίνδυνο διότι δεν πραγματοποιεί συναλλαγές σε ξένο νόμισμα. ΟΜΙΛΟΣ 2020 EUR 7.215.461 480.726 6.654.852 BGN 104.308 0 46.642 RON 226.715 0 385.469 AED 54.241 0 97.374 14.351.039 150.950 612.184 151.615 Δάνεια Προμηθευτές 380.053 453.477 0 1.568 0 9.311 0 4.503 Σύνολο υποχρεώσεων 833.530 1.568 9.311 4.503 Καθαρό ποσό(Απαιτήσεις-Υποχρεώσεις) 13.517.509 149.382 602.873 147.112 Συνολική έκθεση σε συναλλαγματικό κίνδυνο 13.517.509 149.382 602.873 147.112 Εμπορικές και Λοιπές απαιτήσεις Βραχυπρόθεσμες επενδύσεις Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Σύνολο απαιτήσεων Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 76 2019 Εμπορικές και Λοιπές απαιτήσεις Βραχυπρόθεσμες επενδύσεις Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα EUR 6.822.597 468.450 2.349.231 BGN 59.321 0 49.210 RON 277.341 0 357.484 AED 85.097 0 32.657 Σύνολο απαιτήσεων 9.640.278 108.531 634.825 117.753 Δάνεια Προμηθευτές 852.895 42.479 0 6.445 0 32.592 0 0 Σύνολο υποχρεώσεων 895.374 6.445 32.592 0 Καθαρό ποσό(Απαιτήσεις-Υποχρεώσεις) 8.744.904 102.086 602.233 117.753 Συνολική έκθεση σε συναλλαγματικό κίνδυνο 8.744.904 102.086 602.233 117.753 Οι συναλλαγματικές ισοτιμίες που εφαρμόσθηκαν έχουν ως εξής: Μέση Ισοτιμία RON AED 2020 4.84 4.27 2019 4.75 4.11 Κλείσιμο Έτους 2020 4.87 4.43 2019 4.78 4.12 Το BGN έχει κλειδωμένη ισοτιμία με το ΕΥΡΩ που είναι και το λειτουργικό νόμισμα του Ομίλου και της Εταιρείας με ισοτιμία 1,9558 και ως εκ τούτου δεν υφίσταται συναλλαγματικός κίνδυνος. 7.3 Κίνδυνος τεχνολογικών εξελίξεων Οι τεχνολογικές εξελίξεις στην τεχνολογία παραγωγής λογισμικού και τα λειτουργικά συστήματα, υπό συνθήκες, μπορεί να επηρεάσουν μία εταιρεία παραγωγής λογισμικού. Η συνεχής αναβάθμιση των προϊόντων στα τελευταία τεχνολογικά περιβάλλοντα είναι σημαντικός παράγοντας ανταγωνιστικότητας της Εταιρείας. Σε κάθε περίπτωση ο όμιλος παρακολουθεί στενά τις τεχνολογικές εξελίξεις μέσω της ιδιότητάς μας ως Microsoft Gold ISV Partner και προσαρμόζει αντίστοιχα τα προϊόντα και τις υπηρεσίες του. Επιπλέον ο Τεχνικός Διευθυντής του Ομίλου συμμετέχει στο θεσμό Microsoft Architect Council που σκοπό έχει την έγκαιρη ενημέρωση των συνεργατών της Microsoft για τις τελευταίες τεχνολογικές εξελίξεις. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 77 7.4 Πιστωτικός κίνδυνος Ο πιστωτικός κίνδυνος συνίσταται στην πιθανότητα κάποιος αντισυμβαλλόμενος να προκαλέσει στον Όμιλο και στην Εταιρεία οικονομική ζημιά εξαιτίας της αθέτησης των συμβατικών του υποχρεώσεων. Ο μέγιστος πιστωτικός κίνδυνος στον οποίο είναι εκτεθειμένοι ο Όμιλος και η Εταιρεία, κατά την ημερομηνία κατάρτισης των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων, είναι η λογιστική αξία των χρηματοοικονομικών περιουσιακών τους στοιχείων, τα οποία την ημερομηνία του Ισολογισμού αναλύονται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε ΕΥΡΩ 31/12/2020 Λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις 114.291 89.811 7.192.436 7.049.861 383.099 190.794 25.191 3.700 480.726 468.450 7.184.337 2.788.582 15.380.080 10.591.198 Εμπορικές απαιτήσεις Λοιπές απαιτήσεις Λοιπά Κυκλοφορούντα περιουσιάκα στοιχεία Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Σύνολα 31/12/2019 ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ποσά σε ΕΥΡΩ Λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις Εμπορικές απαιτήσεις Λοιπές απαιτήσεις Λοιπά Κυκλοφορούντα περιουσιάκα στοιχεία Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Σύνολα Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 31/12/2020 31/12/2019 83.881 80.485 6.112.479 6.644.677 158.896 376.211 - 29.699 480.726 468.450 5.189.723 1.837.662 12.025.705 9.437.184 78 Οι αθετημένες πληρωμές από πελάτες είναι μέγεθος το οποίο μπορεί ενδεχόμενα να επηρεάσει αρνητικά την ομαλή ρευστότητα του Ομίλου και της Εταιρείας. Λόγω όμως του μεγάλου αριθμού πελατών και της διασποράς της πελατειακής βάσης του Ομίλου, δεν υπάρχει συγκέντρωση του πιστωτικού κινδύνου σε σχέση με τις απαιτήσεις αυτές. Οι πωλήσεις γίνονται σε δύο κανάλια, συνεργάτες-μεταπωλητές και τελικούς πελάτες. Οι συνεργάτες είναι ειδικά επιλεγμένοι και υπάρχει αξιολογημένο ιστορικό πιστώσεων. Το ίδιο ισχύει και για τους τελικούς πελάτες που όντας συνήθως μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις έχουν θετικό ιστορικό πιστώσεων. Ο Όμιλος και η Εταιρεία εφαρμόζουν συγκεκριμένη πιστωτική πολιτική που έχει ως άξονες αφενός τον έλεγχο πιστοληπτικής ικανότητας των πελατών και αφετέρου την προσπάθεια αποτελεσματικής διαχείρισης των απαιτήσεων πριν αυτές καταστούν ληξιπρόθεσμες αλλά και όταν αυτές καταστούν εκπρόθεσμες ή επισφαλείς. Για την παρακολούθηση του πιστωτικού κινδύνου, οι πελάτες ομαδοποιούνται ανάλογα με Τα πιστωτικά χαρακτηριστικά τους, την ενηλικίωση των απαιτήσεων τους και τα τυχόν προηγούμενα προβλήματα εισπραξιμότητας που έχουν επιδείξει, λαμβάνοντας επιπλέον υπόψη μελλοντικούς παράγοντες σε σχέση με τους πελάτες καθώς και το οικονομικό περιβάλλον. Λαμβάνοντας υπόψη τον αντίκτυπο από την πανδημία COVID-19, ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν ενσωματώσει στην πρόβλεψη για αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές, την αύξηση του πιστωτικού κινδύνου στους πελάτες τους. Τα ταμειακά διαθέσιμα και ταμειακά ισοδύναμα του Ομίλου είναι κυρίως επενδυμένα σε αντισυμβαλλόμενους με υψηλή πιστοληπτική αξιολόγηση και για μικρό χρονικό διάστημα. Απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Ο Όμιλος και η Εταιρεία έχουν τις ακόλουθες κατηγορίες χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων που υπόκεινται στο μοντέλο των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών: — Εμπορικές απαιτήσεις — Λοιπές απαιτήσεις — Λοιπά κυκλοφοριακά περιουσιακά στοιχεία — Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων Ενώ τα ταμειακά διαθέσιμα και τα ταμειακά ισοδύναμα υπόκεινται επίσης στις απαιτήσεις απομείωσης του ΔΠΧΑ 9, η αναγνωρισθείσα ζημιά απομείωσης ήταν επουσιώδης. Ο Όμιλος εφαρμόζει την απλοποιημένη προσέγγιση του ΔΠΧΑ 9 για τον υπολογισμό των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών, σύμφωνα με την οποία, η πρόβλεψη ζημιάς επιμετράται πάντοτε σε ποσό ίσο με τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές καθ' όλη τη διάρκεια ζωής για τις εμπορικές απαιτήσεις. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 79 Οι ακόλουθοι πίνακες παρουσιάζουν την έκθεση του Ομίλου και της Εταιρείας στον πιστωτικό κίνδυνο των εμπορικών απαιτήσεων : Ο ΟΜΙΛΟΣ Σύνολο Εμπορικών Απαιτήσεων Μείον: Συνολικές απομειώσεις απαιτήσεων Καθαρές Εμπορικές Απαιτήσεις Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 31/12/2020 31/12/2019 8.680.722 8.174.485 7.419.056 7.714.979 -1.488.286 -1.124.624 -1.306.577 -1.070.302 7.192.436 7.049.861 6.112.479 6.644.677 7.5 Κίνδυνος ρευστότητας Ο κίνδυνος ρευστότητας συνίσταται στον κίνδυνο ο Όμιλος ή η Εταιρεία να μην μπορέσουν να εκπληρώσουν τις χρηματοοικονομικές τους υποχρεώσεις όταν απαιτείται. Ο κίνδυνος ρευστότητας διατηρείται σε χαμηλά επίπεδα, μέσω της διαθεσιμότητας επαρκών ταμειακών διαθεσίμων ή / και πιστωτικών ορίων, που διασφαλίζουν την εκπλήρωση των χρηματοοικονομικών υποχρεώσεων με λήξη στους επόμενους 12 μήνες. Τα ταμειακά διαθέσιμα, ταμειακά ισοδύναμα και τα λοιπά χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων του Ομίλου και της Εταιρείας την 31 Δεκεμβρίου 2020 ανέρχονταν σε ΕΥΡΩ 7.665.063 και ΕΥΡΩ 5.670.449 αντίστοιχα και οι βραχυπρόθεσμες δανειακές υποχρεώσεις ανέρχονταν σε ΕΥΡΩ 380.053 και ΕΥΡΩ 380.053 αντίστοιχα. Ο Όμιλος διαχειρίζεται τις ανάγκες ρευστότητας του με προσεκτική παρακολούθηση των χρηματοοικονομικών υποχρεώσεων και των πληρωμών που πραγματοποιούνται καθημερινά. Οι ανάγκες ρευστότητας παρακολουθούνται, σε μηνιαία βάση, εξαμηνιαία και ετήσια βάση. Ο Όμιλος διατηρεί μετρητά σε λογαριασμούς όψεως για να καλύψει ανάγκες ρευστότητας. Ο ‘Όμιλος διατηρεί τις ακόλουθες γραμμές πίστωσης, όπως παρουσιάζονται στον παρακάτω πίνακα, ο οποίος περιλαμβάνει το λογιστικό υπόλοιπο και το όριο τους: Εταιρεία Αντισυμβαλλόμενος ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΕ ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΕ Τράπεζα Πειραιώς Alpha Bank Σύνολο Ονομαστικό Ποσό Σύμβασης (ποσά σε ΕΥΡΩ) Λογιστικό Ποσό 31-12-2020 (ποσά σε ΕΥΡΩ) Ημερομηνία Λήξης Δανείου Επιτόκιο Κεφάλαιο Κίνησης 25.09.2021 4,60% 500.000 90.230 Κεφάλαιο Κίνησης 23.11.2021 4,75% 1.000.000 1.500.000 289.823 380.053 Χρήση Δανείου Έκθεση στον κίνδυνο ρευστότητας Ο ακόλουθος πίνακας δείχνει τις εναπομείναντες συμβατικές λήξεις των χρηματοοικονομικών υποχρεώσεων στο τέλος του χρόνου. Τα ποσά είναι ακαθάριστα και μη προεξοφλημένα και περιλαμβάνουν πληρωμή συμβατικών τόκων. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 80 ΟΜΙΛΟΣ 31 Δεκεμβρίου 2020 Λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις (εκτός μισθώσεων) Βραχυπρόθεσμες δανειακές υποχρεώσεις Λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις (εκτός μισθώσεων) Υποχρεώσεις από μισθώσεις Προμηθευτές Λογιστικό υπόλοιπο Συμβατικές ταμειακές ροές Λιγότερο των 2 μηνών 1.190.118 1.275.000 380.053 380.053 71.429 2.715.904 2.773.137 1.125.977 2.083.074 2.118.537 49.547 468.859 468.859 135.892 2-12 μηνών ΟΜΙΛΟΣ 31 Δεκεμβρίου 2019 Λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις (εκτός μισθώσεων) Βραχυπρόθεσμες δανειακές υποχρεώσεις Λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις (εκτός μισθώσεων) Υποχρεώσεις από μισθώσεις Προμηθευτές Λογιστικό υπόλοιπο Συμβατικές ταμειακές ροές Λιγότερο των 2 μηνών 157.208 157.208 852.895 852.895 71.429 719.473 719.473 719.473 1.883.366 1.917.055 57.946 81.516 81.516 81.516 2-12 μηνών ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31 Δεκεμβρίου 2020 Λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις (εκτός μισθώσεων) Βραχυπρόθεσμες δανειακές υποχρεώσεις Λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις (εκτός μισθώσεων) Υποχρεώσεις από μισθώσεις Προμηθευτές Λογιστικό υπόλοιπο Συμβατικές ταμειακές ροές Λιγότερο των 2 μηνών 1.190.118 1.275.000 380.053 380.053 71.429 2.247.779 2.305.013 357.462 1.881.309 2.052.021 47.996 219.642 219.642 135.892 2-12 μηνών ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31 Δεκεμβρίου 2019 Λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις (εκτός μισθώσεων) Βραχυπρόθεσμες δανειακές υποχρεώσεις Λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις (εκτός μισθώσεων) Υποχρεώσεις από μισθώσεις Προμηθευτές Λογιστικό υπόλοιπο Συμβατικές ταμειακές ροές Λιγότερο των 2 μηνών 157.208 157.208 789.618 789.618 71.429 523.819 523.819 330.115 1.836.600 1.905.665 53.414 48.633 48.633 48.633 2-12 μηνών 308.624 1.647.160 538.347 332.967 1-2 ετών 1.275.000 502.406 1-2 ετών 157.208 2-5 ετών Περισσότερο των 5 ετών 1.028.237 2-5 ετών Περισσότερο των 5 ετών 781.466 373.508 308.624 1.947.551 501.287 83.750 718.189 193.704 361.384 394.740 1-2 ετών 1.275.000 486.108 1-2 ετών 157.208 410.326 981.400 2-5 ετών 109.461 Περισσότερο των 5 ετών 1.016.630 2-5 ετών Περισσότερο των 5 ετών 971.080 109.461 7.6 Κίνδυνος ταμειακών ροών και κίνδυνος μεταβολών εύλογης αξίας λόγω μεταβολών των επιτοκίων Τα λειτουργικά έσοδα και οι ταμειακές ροές του Ομίλου είναι ουσιωδώς ανεξάρτητα από μεταβολές στις τιμές των επιτοκίων. Ο Όμιλος δεν έχει στο ενεργητικό του σημαντικά έντοκα στοιχεία, η πολιτική δε του Ομίλου είναι να διατηρεί περίπου το σύνολό τους σε προϊόντα κυμαινόμενου επιτοκίου με εξασφαλισμένη απόδοση. Στη λήξη της διαχειριστικής περιόδου το σύνολο του δανεισμού αφορούσε δύο δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου που αφορούσαν χορήγηση πίστωσης σε ανοιχτό αλληλόχρεο λογαριασμό με ημερομηνία λήξης εντός του 2021, όπως παρουσιάζονται ανωτέρω στη Σημ. 7.5). Ο Όμιλος δεν έχει μακροπρόθεσμα δάνεια άρα ο κίνδυνος μεταβολής των επιτοκίων από αυτά δεν υφίσταται. 7.7 Λοιποί κίνδυνοι αγοράς Η Εταιρεία και ο Όμιλος διατηρούν επενδύσεις σε χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων, καθώς παρακολουθούν την απόδοσή τους σε συνεχή βάση και τις αποτιμούν σε εύλογη αξία. 7.8 Πολιτικές και διαδικασίες διαχείρισης κεφαλαίου Οι στόχοι του Ομίλου όσον αφορά τη διαχείριση του κεφαλαίου είναι οι εξής: — να εξασφαλίσει την ικανότητα του να συνεχίσει τη δραστηριότητα του (going-concern) και — να ενισχύσει την ρευστότητα του Ομίλου ώστε να παραμείνει ισχυρός στην παρούσα κατάσταση αλλά και για να είναι έτοιμος να εκμεταλλευτεί τυχόν επενδυτικές ευκαιρίες. Ο Όμιλος παρακολουθεί το κεφάλαιο στη βάση του ποσού των ιδίων κεφαλαίων πλέον των δανείων μειωμένης εξασφάλισης μείον τα ταμειακά διαθέσιμα και τα ταμειακά ισοδύναμα όπως αυτά απεικονίζονται στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης. Το κεφάλαιο κατά την 31.12.2020 και 31.12.2019 αναλύεται ως εξής: Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 81 ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε ΕΥΡΩ 31/12/2020 31/12/2019 Σύνολο ιδίων κεφαλαίων 16.513.009 10.733.441 - - -7.184.337 -2.788.582 9.328.672 7.944.859 16.513.009 10.733.441 - - 16.513.009 10.733.441 56,5% 74,02% Ποσά σε ΕΥΡΩ 31/12/2020 31/12/2019 Σύνολο ιδίων κεφαλαίων 16.060.064 10.802.432 - - Μείον: Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα -5.189.723 -1.837.662 Κεφάλαιο 10.870.341 8.964.770 Σύνολο ιδίων κεφαλαίων 16.060.064 10.802.432 - - 16.060.064 10.802.432 67.7% 82.9% Πλέον δάνεια χωρίς εξασφάλιση Μείον: Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Κεφάλαιο Σύνολο ιδίων κεφαλαίων Πλέον δάνεια χωρίς εξασφάλιση Σύνολο Κεφαλαίων Κεφάλαιο προς Σύνολο Κεφαλαίων ΕΤΑΙΡΕΙΑ Πλέον δάνεια χωρίς εξασφάλιση Πλέον δάνεια χωρίς εξασφάλιση Σύνολο Κεφαλαίων Κεφάλαιο προς Σύνολο Κεφαλαίων Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 82 8. Δομή του Ομίλου Η δομή του Ομίλου κατά την 31η Δεκεμβρίου 2020 έχει ως εξής: Επωνυμία EΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΕ Λ. Συγγρού 362 και Ευριπίδου Καλλιθέα, Αθήνα Ελλάδα ENTERSOFT BULGARIA EOOD Evrotur Bisiness Center 12 Mihail Tenev 6th fl/21st Sofia - Βουλγαρία ENTERSOFT ROMANIA SOFTWARE SRL 43 Polona St. , 6th floor, Bucharest- Ρουμανία RETAIL- LINK AE Λ. Συγγρού 362 και Ευριπίδου Καλλιθέα, Αθήνα Ελλάδα Μέθοδος Ενοποίησης Ισοδύναμο %Μητρικής Μητρική Ολική Ενοποίηση 100,00% Ολική Ενοποίηση 100,00% Ολική Ενοποίηση 97,64% ENTERSOFT MIDDLE EAST FZ LLC IMPZ, Publishing Pavilion , Office 220, P.O. BOX: 500424, Dubai UAE Ολική Ενοποίηση 100,00% Optimum Α.Ε. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Αχαρνών 457 & Θεσπιέων Αθήνα Ολική Ενοποίηση 100,00% 9. Πληροφορίες Λειτουργικών τομέων και Εσόδων Πωλήσεων Η ακόλουθη πληροφόρηση αναφέρεται στους τομείς που πρέπει να αναφέρονται ξεχωριστά στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις και επισκοπούνται τακτικά από τους υπεύθυνους του Ομίλου για τη λήψη αποφάσεων. Τα αποτελέσματα όλων των τομέων εξετάζονται από τον επικεφαλής λήψης επιχειρηματικών αποφάσεων ο οποίος είναι το Διοικητικό Συμβούλιο και που είναι υπεύθυνο για την επιμέτρηση της επιχειρηματικής απόδοσης των λειτουργικών τομέων. Οι τομείς δραστηριότητας έχουν οριστεί με βάση τις επιχειρηματικές δραστηριότητες του Ομίλου. Κατανομή Εσόδων ανά Λειτουργικό Τομέα και Γεωγραφική Κατανομή Ο Όμιλος είναι οργανωμένος σε 2 βασικούς επιχειρηματικούς τομείς, οι οποίοι είναι: 1)πώληση λογισμικών και παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών σε λογισμικά προγράμματα, και 2)παροχή υπηρεσιών μέσω διαδικτύου Στους πίνακες που ακολουθούν παρατίθεται η ανάλυση των ενοποιημένων πωλήσεων ανά επιχειρηματικό τομέα και γεωγραφική περιοχή κατά την 31-12-2020 σε σύγκριση με την 31-12-2019. Είδος εσόδου Έσοδα από πώληση λογισμικών καθώς και στην παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών σε λογισμικά προγράμματα Έσοδα παροχής υπηρεσιών μέσω διαδικτύου Σύνολο Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 01/01 - 31/12/2020 01/01 - 31/12/2019 14.594.923 13.720.583 1.976.026 1.693.401 16.570.949 15.413.984 83 Πωλήσεις Ομίλου ανά Γεωγραφική Αγορά Οι πωλήσεις ανά γεωγραφική αγορά παρουσιάζονται στον παρακάτω πίνακα βάσει του γεωγραφικού τομέα όπου βρίσκονται οι πελάτες: Χώρα - Γεωγραφικός Τομέας 01/01-31/12/2020 Ελλάδα 01/01-31/12/2019 14.414.683 13.630.343 1.127.088 319.251 1.006.071 159.843 Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα 381.710 389.268 Πωλήσεις σε λοιπές Χώρες Ευρωπαϊκής Ένωσης 221.148 159.385 Ρουμανία Βουλγαρία Πωλήσεις μητρικής σε Τρίτες Χώρες 107.069 69.074 16.570.949 15.413.984 ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ ΑΝΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ Τομέας λογισμικών Ενδομιλικές Απαλοιφές 31/12/2020 ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Σύνολο μη κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων Σύνολο κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων 10.597.351 Σύνολο Περιουσιακών Στοιχείων 25.020.555 15.404.528 14.423.204 -361.060 Τομέας παροχής υπηρεσιών μέσω διαδικτύου 31/12/2020 Σύνολο 31/12/2020 290.150 10.887.501 1.228.188 15.290.332 1.518.338 26.177.833 1.086.913 16.491.441 ΠΑΘΗΤΙΚΟ Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων που αναλογούν στους μετόχους της εταιρείας Μη ελεγχούσες συμμετοχές 21.568 0 21.568 Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων 15.426.096 1.086.913 16.513.009 72.884 4.060.728 358.540 5.604.096 Σύνολο Μακροπρόθεσμων Υποχρεώσεων 3.987.844 Σύνολο Βραχυπρόθεσμων Υποχρεώσεων 5.606.616 Σύνολο Υποχρεώσεων 9.233.400 431.424 9.664.824 24.659.496 1.518.337 26.177.833 Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων και Υποχρεώσεων Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) -361.060 84 ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ ΑΝΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ Τομέας λογισμικών 1/1 - 31/12/2020 Πωλήσεις Ενδομιλικές Απαλοιφές Τομέας παροχής υπηρεσιών μέσω διαδικτύου 1/1 - 31/12/2020 14.803.484 -208.561 Κόστος Πωληθέντων 5.305.993 -239.838 648.946 5.715.101 Μικτό Κέρδος 9.497.491 31.277 1.327.080 10.855.848 Λοιπά έσοδα 1.976.026 Σύνολο 1/1 - 31/12/2020 16.570.949 355.250 -52.129 68.918 372.039 Έξοδα διάθεσης 1.991.758 -10.426 260.904 2.242.236 Έξοδα διοίκησης 1.986.886 -10.426 96.334 2.072.794 Έξοδα έρευνας και ανάπτυξης 2.089.423 286.277 2.375.700 97.264 1.539 98.803 750.944 4.438.354 Λοιπά έξοδα Αποτελέσματα Προ Φόρων Χρηματοδοτικών και επενδυτικών Αποτελεσμάτων 3.687.410 - Χρηματοοικονομικά Έσοδα 20.868 78 20.946 Χρηματοοικονομικά Έξοδα 157.699 7.970 165.669 Κέρδη προ φόρων 3.550.579 743.052 4.293.631 Φόρος εισοδήματος -635.301 -146.212 -781.513 596.840 3.512.118 Κέρδη μετά από φόρους 2.915.278 - ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ ΑΝΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΟ ΤΟΜΕΑ ΕΛΛΑΔΑ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΕΝΩΜΕΝΑ ΑΡΑΒΙΚΑ ΕΜΙΡΑΤΑ ΣΥΝΟΛΟ 31/12/2020 Σύνολο μη κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων 10.843.460 2.581 27.260 14.200 10.887.501 Σύνολο κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων 14.375.582 150.950 612.184 151.616 15.290.332 Σύνολο Περιουσιακών Στοιχείων 25.219.042 153.531 639.444 165.816 26.177.833 ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 85 ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ ΑΝΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ Έσοδα από πώληση λογισμικών καθώς και στην παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών σε λογισμικά προγράμματα Έσοδα παροχής υπηρεσιών μέσω διαδικτύου Σύνολο 31/12/2019 31/12/2019 31/12/2019 Κυκλοφοριακά Περιουσιακά Στοιχεία 5.229.134 9.413.146 161.719 1.088.241 5.390.853 10.501.387 Σύνολο Ενεργητικού 14.642.280 1.249.960 15.892.240 9.794.911 920.900 10.715.811 17.630 0 17.630 Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων 9.812.541 920.900 10.733.441 Σύνολο Μακροπρόθεσμων Υποχρεώσεων 2.071.987 69.949 2.141.934 Σύνολο Βραχυπρόθεσμων Υποχρεώσεων 2.757.752 259.112 3.016.864 Σύνολο Υποχρεώσεων 4.829.739 329.060 5.158.799 Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων και Υποχρεώσεων 14.642.280 1.249.960 15.892.240 1/1 - 31/12/2019 1/1 - 31/12/2019 1/1 - 31/12/2019 Πωλήσεις Κόστος Πωληθέντων Μικτό Κέρδος 13.720.583 5.246.745 8.473.838 1.693.401 519.290 1.174.111 15.413.984 5.766.035 9.647.949 Λοιπά έσοδα εκμετάλλευσης Έξοδα διάθεσης Έξοδα διοίκησης Έξοδα Έρευνας Λοιπά έξοδα εκμετάλλευσης 134.745 2.101.761 1.719.128 1.951.615 418.656 34.487 288.350 69.775 205.896 676 169.232 2.390.112 1.788.903 2.157.511 419.331 Αποτελέσματα Προ Φόρων Χρηματοδοτικών και επενδυτικών Αποτελεσμάτων 2.417.424 643.900 3.061.324 20.654 165.143 53 9.732 20.707 174.875 Κέρδη προ φόρων 2.272.935 634.221 2.907.156 Φόρος εισοδήματος (527.050) (140.088) (667.138) Κέρδη μετά από φόρους (Α) 1.745.885 494.132 2.240.017 ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Μη Κυκλοφοριακά Στοιχεία Ενεργητικού ΠΑΘΗΤΙΚΟ Ίδια κεφάλαια αποδιδόμενα στους ιδιοκτήτες της Μητρικής Δικαιώματα μειoψηφίας Χρηματοοικονομικά Έσοδα Χρηματοοικονομικά Έξοδα Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 86 ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ ΑΝΑ ΓΕΩΡΓΑΦΙΚΟ ΤΟΜΕΑ ΕΛΛΑΔΑ ΒΟΥΛΑΡΙΑ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΕΝΩΜΕΝΑ ΑΡΑΒΙΚΑ ΕΜΙΡΑΤΑ ΣΥΝΟΛΟ 31/12/2019 Σύνολο μη κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων 5.344.281 2.682 26.473 17.417 5.390.853 Σύνολο κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων 9.639.091 108.531 636.013 117.752 10.501.387 Σύνολο Περιουσιακών Στοιχείων 14.983.372 111.213 662.486 135.169 15.892.240 ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Τα μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία του Ομίλου, που βρίσκονται εκτός Ελλάδος, ανέρχονται σε ποσοστό 1% περίπου επί του συνόλου των μη κυκλοφορούντων στοιχείων του Ομίλου. Ο Όμιλος δεν έχει μεμονωμένο εξωτερικό πελάτη σε ποσοστό μεγαλύτερο του 10% των συνολικών εσόδων. Από τους παραπάνω πίνακες προκύπτει ότι το 89% περίπου των συνολικών εσόδων του Ομίλου για τη χρήση 2020 και 2019 προέρχεται από την πώληση λογισμικών και την παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών σε λογισμικά προγράμματα, ενώ το υπόλοιπο 11% περίπου από την παροχή υπηρεσιών μέσω διαδικτύου. Επίσης, κατά την ίδια εξεταζόμενη περίοδο, κατά μέσο όρο το 87% των συνολικών εσόδων πραγματοποιήθηκε στην Ελλάδα, το 10% σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (εκτός της Ελλάδος) και το 3% κατά μέσο όρο σε Τρίτες Χώρες. Ο Όμιλος δραστηριοποιείται, πέραν της ελληνικής αγοράς, στις αγορές της Ρουμανίας, της Βουλγαρίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων μέσω των εκεί θυγατρικών της. Με κέντρο αυτές τις θυγατρικές, υλοποιεί και έργα σε άλλες χώρες όπως ενδεικτικά σε Κύπρο, Σερβία, Αλβανία, Ισπανία, Πολωνία, Κατάρ, Σλοβακία, Τσεχία, Πορτογαλία, Μολδαβία, Ηνωμένο Βασίλειο, Σαουδική Αραβία, Ουγγαρία, Ισραήλ και Ρωσία, με αποτέλεσμα το 2020 ο Όμιλος να έχει πελάτες σε 21 χώρες. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 87 10. Λοιπές Σημειώσεις επί των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων 10.1 Ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία Τα ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία του ομίλου και της εταιρείας απεικονίζονται στο ιστορικό κόστος κτήσης τους μείον τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και τις τυχόν απομειώσεις της αξίας τους. Δεν υπάρχουν υποθήκες, προσημειώσεις ή οποιαδήποτε άλλα βάρη επί των παγίων στοιχείων του ενεργητικού έναντι δανεισμού. Οι μεταβολές του λογαριασμού των ενσώματων πάγιων περιουσιακών στοιχείων του Ομίλου και της Εταιρείας έχουν ως εξής: O ΟΜΙΛΟΣ Εγκαταστάσεις Κτιρίων Αξία κτήσης Υπόλοιπο 1 Ιανουαρίου 2019 Προσθήκες Μειώσεις Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2019 Προσθήκες Μειώσεις Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2020 Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1 Ιανουαρίου 2019 Αποσβέσεις Αποσβέσεις μειώσεων Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2019 Αποσβέσεις Αποσβέσεις μειώσεων Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2020 Μηχανολογικός Εξοπλισμός Έπιπλα και Λοιπός εξοπλισμός Μεταφορικά Μέσα 365.039 1.750 2.377 366.789 2.377 0 -7.316 359.473 2.377 218.513 15.981 2.377 234.494 2.377 0 0 0 0 Δικαιώματα χρήσης πάγιων περιουσιακών στοιχείων-Κτίρια Δικαιώματα χρήσης πάγιων περιουσιακών στοιχείωνΑυτοκίνητα Σύνολο 1.377.088 103.398 0 1.367.288 64.748 920.550 -2.024 1.809.252 2.392.986 -2.024 1.480.486 1.367.288 983.274 4.200.214 175.786 -7.253 262.506 539.918 -193.231 978.210 -207.800 1.649.019 1.629.794 1.329.961 4.970.624 998.302 114.386 0 205.768 14.759 203.598 1.233.951 539.733 0 1.112.688 205.768 218.357 1.773.684 94.711 -3.127 278.848 333.201 -24.605 706.760 -27.732 234.494 2.377 0 1.204.272 484.616 526.953 2.452.712 146.526 0 0 378.786 0 49.989 575.301 132.295 0 0 367.798 1.161.520 764.917 2.426.530 124.979 0 0 444.747 1.145.178 803.008 2.517.911 Αναπόσβεστη αξία Υπόλοιπο 1 Ιανουαρίου 2019 Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2019 Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2020 Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 88 H ΕΤΑΙΡΕΙΑ Εγκαταστάσεις Κτιρίων Αξία κτήσης Υπόλοιπο 1 Ιανουαρίου 2019 Προσθήκες Μειώσεις Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2019 Μηχανολογικός Εξοπλισμός 363.841 2.377 1.750 365.591 2.377 0 Προσθήκες Μειώσεις Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2020 358.275 2.377 Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο 1 Ιανουαρίου 2019 217.315 2.377 Δικαιώματα χρήσης πάγιων περιουσιακών στοιχείων-Κτίρια Έπιπλα και Λοιπός εξοπλισμός Μεταφορικά Μέσα -7.316 Δικαιώματα χρήσης πάγιων περιουσιακών στοιχείωνΑυτοκίνητα 1.210.198 0 64.748 1.641.164 85.522 1.367.288 821.646 2.276.206 1.761 1.761 888.155 3.919.131 1.295.720 1.367.288 96.006 262.506 -7.253 0 Σύνολο 1.384.473 1.629.794 309.859 668.371 -146.499 -161.068 1.051.515 4.426.434 888.260 0 14.496 1.122.448 76.316 205.768 193.822 491.887 964.576 205.768 208.318 1.614.335 Αποσβέσεις 81.797 278.848 253.372 614.017 Αποσβέσεις μειώσεων Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2020 -3.127 -20.975 -24.102 Αποσβέσεις Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2019 Αναπόσβεστη αξία Υπόλοιπο 1 Ιανουαρίου 2019 Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2019 Υπόλοιπο 31 Δεκεμβρίου 2020 15.981 233.296 2.377 0 233.296 2.377 0 1.043.246 484.616 440.715 2.204.250 146.526 0 0 321.938 0 50.252 518.716 132.295 0 0 331.144 1.161.520 679.837 2.304.796 124.979 0 0 341.227 1.145.178 610.800 2.222.184 Το σύνολο των αποσβέσεων των ενσώματων πάγιων περιουσιακών στοιχείων για τις χρήσεις που έληξαν στις 31 Δεκεμβρίου 2020 και 31 Δεκεμβρίου 2019 για τον Όμιλο και την Εταιρεία αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1 - 31/12/2020 1/1 - 31/12/2019 1/1 - 31/12/2020 1/1 - 31/12/2019 570.468 435.649 495.609 397.031 Έξοδα διάθεσης 68.146 52.042 59.204 47.428 Έξοδα διοίκησης 68.146 52.042 59.204 47.428 706.760 539.733 614.017 491.887 Κόστος Πωληθέντων Σύνολο: Σχετικά με τα δικαιώματα χρήσης πάγιων περιουσιακών στοιχείων, η Εταιρεία και ο Όμιλος μισθώνουν κτίρια και αυτοκίνητα. Τα ποσά που έχουν αναγνωριστεί στα αποτελέσματα έχουν ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1 - 31/12/2020 1/1 - 31/12/2019 1/1 - 31/12/2020 1/1 - 31/12/2019 Αποσβέσεις Τόκοι υποχρέωσης από μισθώσεις 612.049 409.366 532.220 399.590 86.408 85.102 84.465 84.249 Σύνολο 698.457 494.468 616.685 483.839 Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 89 10.2 Άυλα περιουσιακά στοιχεία Τα άυλα περιουσιακά στοιχεία του Ομίλου αφορούν κυρίως ιδιοπαραγομένα προϊόντα λογισμικού, τα οποία πωλούνται σε τρίτους, καθώς και άυλα περιουσιακά στοιχεία που αποκτήθηκαν κατά την εξαγορά θυγατρικής εταιρείας από τον Όμιλο. Ειδικότερα, στις χρήσεις 2020 και 2019, η λογιστική και η αναπόσβεστη αξία των επενδύσεων του Ομίλου, που αφορούν στην ανάπτυξη ιδιοπαραγόμενων νέων προϊόντων και σε σημαντικές επεκτάσεις των υφισταμένων προϊόντων λογι σμικού, καθώς και των λοιπών άυλων περιουσιακών στοιχείων παρουσιάζεται αναλυτικά στον ακόλουθο πίνακα. O ΟΜΙΛΟΣ Ανάπτυξη Λογισμικού Λοιπά Λογισμικά Πελατειακές σχέσεις Σύνολο Κόστος κτήσης Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 Προσθήκες 6.968.553 2.026.976 442.400 9.437.929 539.826 2.726 0 542.552 7.508.379 2.029.702 442.400 9.980.481 681.365 323.339 30.000 1.034.704 432.627 2.821.758 3.254.385 8.189.744 2.785.668 3.294.158 14.269.570 Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 Αποσβέσεις περιόδου Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 5.514.088 505.648 6.019.736 795,632 224.020 1.019.652 442,400 0 442,400 6.752.120 729.668 7.481.788 Αποσβέσεις περιόδου Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2020 467.547 6.487.283 215.283 1.234.935 1.667 444.067 684.497 8.166.285 Αναπόσβεστη αξία Την 1 Ιανουαρίου 2019 Την 31 Δεκεμβρίου 2019 Την 31 Δεκεμβρίου 2020 1.454.465 1.488.643 1.702.461 1.231.344 1.010.050 1.550.733 0 0 2.850.091 2.685.809 2.498.689 6.103.282 Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 Προσθήκες Προσθήκες από εξαγορά Optimum Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2020 Σωρευμένες αποσβέσεις Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 90 H ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ανάπτυξη Λογισμικού Λοιπά Λογισμικά Πελατειακές σχέσεις Σύνολο Κόστος κτήσης Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 Προσθήκες Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 6.450.494 460.589 6.911.083 1.943.017 704 1.943.721 121.400 0 121.400 8.514.911 461.293 8.976.204 Προσθήκες Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2020 597.228 7.508.311 320.000 2.263.721 30.000 151.400 947.228 9.923.432 Σωρευμένες αποσβέσεις Υπόλοιπο την 1 Ιανουαρίου 2019 Αποσβέσεις χρήσης Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2019 5.019.007 478.303 5.497.310 727.346 216.494 943.840 121.400 0 121.400 5.867.753 694.797 6.562.550 Αποσβέσεις χρήσης Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2020 449.275 5.946.585 208.659 1.152.499 1.667 123.067 659.601 7.222.151 Αναπόσβεστη αξία Την 1 Ιανουαρίου 2019 Την 31 Δεκεμβρίου 2019 Την 31 Δεκεμβρίου 2020 1.431.487 1.413.773 1.561.726 1.215.671 999.881 1.111.222 0 0 28.333 2.647.158 2.413.652 2.701.280 Το σύνολο των αποσβέσεων των άυλων περιουσιακών στοιχείων για τις χρήσεις που έληξαν στις 31 Δεκεμβρίου 2020 και 31 Δεκεμβρίου 2019 για τον Όμιλο και την Εταιρεία αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ Κόστος Πωληθέντων Έξοδα διάθεσης Έξοδα διοίκησης Σύνολο: Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1 - 31/12/2020 588.958 70.355 70.355 1/1 - 31/12/2019 552.497 66.000 66.000 1/1 - 31/12/2020 532.403 63.599 63.599 1/1 - 31/12/2019 560.811 66.993 66.993 729.668 684.497 659.601 694.797 Στην παρούσα χρήση η Μητρική Εταιρεία ολοκλήρωσε το προϊόν Υποσύστημα Διαχείρισης Βιομηχανικής Παραγωγής στο Entersoft Business αξίας ΕΥΡΩ 347 765, και το προϊόν Entersoft Web CRM αξίας ΕΥΡΩ 249 463. Η θυγατρική εταιρεία ΡΙΤΕΪΛ ΛΙΝΚ ΑΕ ολοκλήρωσε το προϊόν Νέο υποσύστημα ενημέρωσης ηλεκτρονικών στοιχείων για την ΑΑΔΕ αξίας ΕΥΡΩ 84 137. Σημειώνεται ότι οι πωλήσεις του Όμιλου για τα ανωτέρω Ιδιοπαραγόμενα λογισμικά προϊόντα που κεφαλαιοποιήθηκαν εντός του 2020 κι εμφανίζονται ως άυλα περιουσιακά στοιχεία ξεκίνησαν εντός του έτους 2021. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 91 10.3 Απόκτηση θυγατρικής Στις 29 Δεκεμβρίου 2020, ο Όμιλος απέκτησε το 100% του μετοχικού κεφαλαίου της Optimum A.E. (στο εξής «Optimum»). Ανάμεσα στο σύνολο απαιτήσεων και υποχρεώσεων που αναγνωρίστηκαν την ημέρα εξαγοράς, υπήρχαν επιπλέον εισροές (πελατειακές σχέσεις και λογισμικό), διαδικασίες και οργανωμένο προσωπικό. Ο Όμιλος αποφάσισε ότι μαζί οι αποκτηθείσες εισροές και οι διαδικασίες συνεισφέρουν σημαντικά στην ικανότητα να παράγει έσοδο και συνεπώς, ο Όμιλος κατέληξε ότι τα αποκτηθέντα στοιχεία από την εξαγορά της Optimum πρέπει να ταξινομηθούν ως Συνένωση Επιχειρήσεων. Καθώς ο έλεγχος της θυγατρικής αποκτήθηκε κατά την 29 Δεκεμβρίου 2020, παρατίθεται η πληροφορία που πρακτικώς μπορεί να παρασχεθεί σχετικά με το γεγονός ότι για τις δύο ημέρες, 30 και 31 Δεκεμβρίου 2020 που ενοποιήθηκε, η Optimum συνεισέφερε έσοδο ΕΥΡΩ 12.590 και Κέρδη μετά φόρων ποσό ΕΥΡΩ 8.151. Τίμημα Το τίμημα εξαγοράς της Optimum ανήλθε σε ΕΥΡΩ 5.100.000. Το ποσό των ΕΥΡΩ 2.550.000 πληρώθηκε την ημέρα της εξαγοράς και το εναπομείναν ποσό ΕΥΡΩ 2.550.000 θα αποπληρωθεί με δύο ισόποσες δόσεις των ΕΥΡΩ 1.275.000 εντός του έτους 2021 και 2022 αντίστοιχα. Η προεξόφληση των μελλοντικών πληρωμών υπολογίστηκε με συντελεστή προεξόφλησης ύψους 4,7%, ο οποίος αντιστοιχεί στο επιτόκιο δανεισμού της Εταιρείας. Η συνολική παρούσα αξία του κόστους εξαγοράς στις 29 Δεκεμβρίου 2020 ανήλθε σε ΕΥΡΩ 4.957.883. Στοιχεία Ενεργητικού που αποκτήθηκαν και οι υποχρεώσεις που αναλήφθηκαν Ο παρακάτω πίνακας παρουσιάζει τα στοιχεία Ενεργητικού που αποκτήθηκαν και τις υποχρεώσεις που αναλήφθηκαν την ημέρα απόκτησης της Optimum: Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 92 Ποσά σε ΕΥΡΩ Λογιστική Αξία ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Μη Κυκλοφορούντα περιουσιάκα στοιχεία Ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία Άυλα περιουσιακά στοιχεία Υπεραξία θυγατρικών επιχειρήσεων Συμμετοχές σε θυγατρικές εταιρείες Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις Λοιπές Μακροπρόθεσμες Απαιτήσεις Σύνολο μη κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων Κυκλοφορούντα περιουσιάκα στοιχεία Αποθέματα Πελάτες και Λοιπές Εμπορικές Απαιτήσεις Λοιπές Απαιτήσεις Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Σύνολο κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων Σύνολο Περιουσιακών Στοιχείων 126.827 921 29/12/2020 Προσαρμογές εύλογης αξίας 3.254.385 Εύλογη αξία που αναγνωριστικέ στην απόκτηση 126.827 3.255.306 2.000 2.000 22.847 22.847 152.595 3.406.980 24.544 642.029 584.588 734.289 24.544 642.029 584.588 734.289 1.985.450 1.985.450 2.138.045 5.392.430 ΠΑΘΗΤΙΚΟ Μακροπρόθεσμες Υποχρεώσεις Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις Λοιπές Μακροπρόθεσμες Υποχρεώσεις Υποχρεώσεις παροχών προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Λοιπές Προβλέψεις Σύνολο Μακροπρόθεσμων Υποχρεώσεων 1.072 127.154 781.052 782.124 127.154 165.764 165.764 143.000 436.990 143.000 1.218.042 88.399 88.399 223.535 223.535 Λοιπές Τρέχουσες φορολογικές υποχρεώσεις Λοιπές Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις Σύνολο Βραχυπρόθεσμων Υποχρεώσεων 137.252 781.240 1.230.426 137.252 781.240 1.230.426 Σύνολο Υποχρεώσεων 1.667.416 2.448.468 470.629 2.943.962 Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις Φόρος εισοδήματος πληρωτέος Καθαρά περιουσιακά στοιχεία που αποκτηθήκαν Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 93 Επιμέτρηση εύλογων αξιών Οι μέθοδοι επιμέτρησης που χρησιμοποιήθηκαν για την επιμέτρηση των εύλογων αξιών των περιουσιακών στοιχείων που αποκτήθηκαν αναλύεται παρακάτω. Για την αποτίμηση των πελατειακών σχέσεων που συνδέεται με το λογισμικό που παρέχει η Optimum χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος των Επιπλέον Οφελών (Multiple-Excess Earnings Method). Το χαρακτηριστικό γνώρισμα αυτής της μεθόδου αποτελεί η αφαίρεση της απόδοσης των περιουσιακών στοιχείων που συνεισφέρουν στην λειτουργία του πελατολογίου (Contributory Asset Charge). Ο υπολογισμός της απόδοσης στηρίζεται στην έννοια του κόστους ευκαιρίας χρησιμοποίησης των συγκεκριμένων περιουσιακών στοιχείων σε εναλλακτική εφαρμογή. Για την αποτίμηση του λογισμικού χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος Απαλλαγής από Δικαιώματα. Η προσέγγιση της μεθοδολογίας βασίζεται στη θεωρητική υπόθεση ότι η Εταιρεία δεν διαθέτει το άυλο περιουσιακό στοιχείο (λογισμικό) και με σκοπό να το χρησιμοποιήσει είναι απαραίτητη η παραχώρηση της άδειας εκμετάλλευσης από τον ιδιοκτήτη της πνευματικής ιδιοκτησίας του εν λόγω στοιχείου. Ως συνέπεια των ανωτέρω η αξία κατοχής του λογισμικού προκύπτει από την παρούσα αξία των δαπανών δικαιωμάτων που αποφεύγονται. Υπεραξία Optimum Η Υπεραξία που προέκυψε από την απόκτηση της Optimum αναγνωρίστηκε ως ακολούθως: Ποσά σε ΕΥΡΩ 2020 Τίμημα εξαγοράς 4.957.883 Εύλογη Αξία Ιδίων Κεφαλαίων που αποκτήθηκαν -2.943.961 Υπεραξία 2.013.922 Η υπεραξία που αναγνωρίστηκε οφείλεται κυρίως στις συνέργειες πωλήσεων προϊόντων και υπηρεσιών που αναμένονται σχετικά με την ενσωμάτωση των τεχνολογικών λύσεων της Optimum στο χαρτοφυλάκιο του Ομίλου. Η υπεραξία που αναγνωρίστηκε δεν εκπίπτει φορολογικά. 10.4 Υπεραξία Επιχειρήσεων Στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις του Ομίλου κατά την 31/12/2020, εμφανίζεται ποσό υπεραξίας ΕΥΡΩ 2 152 017 που αναλύεται ως εξής: Θυγατρική Εταιρεία Retail Link A.E. Optimum AE Σύνολο 31/12/2020 31/12/2019 138.095 2.013.922 2.152.017 138.095 138.095 Η μεταβολή από τη χρήση 2020 αφορά υπεραξία που δημιουργήθηκε από την εξαγορά που πραγματοποίησε η Εταιρεία στις 29/12/2020 της Optimum A.E. (στο εξής «Optimum») κατά 100%. Η εταιρεία Optimum A.E. ενοποιείται με τον όμιλο με την μέθοδο της ολικής ενοποίησης με ημερομηνία 29/12/2020. Από αυτή την ημερομηνία και μετά η ENTERSOFT ΑΕ έχει τον Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 94 πλήρη επιχειρηματικό έλεγχο στην αποκτώμενη επιχείρηση. Η Optimum δραστηριοποιείται στο χώρο των εφαρμογών εξειδικευμένου λογισμικού για την Εφοδιαστική Αλυσίδα και τα Logistics για περισσότερα από είκοσι πέντε έτη. Η εταιρεία έχει αναπτύξει το λογισμικό Διαχείρισης Αποθήκης Aberon WMS, εργαλεία αυτοματισμού (Pick by Light, Pick Cart, Voice Picking, Data Collector, κ.ά.), καθώς και συστήματα πρόβλεψης πωλήσεων και αναπλήρωσης αποθεμάτων (Forecasting and Stock Replenishment). Με την εξαγορά αυτή, η Entersoft ενισχύει δυναμικά το πορτφόλιο των λύσεών της για την Εφοδιαστική Αλυσίδα και αποκτά ηγετική θέση σε μία στρατηγική για τον Όμιλο αγορά, με συνεχή ανάπτυξη. Η υπεραξία που αναγνωρίστηκε μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας επιμερισμού του κόστους συνένωσης, με βάση την εκτίμηση της εύλογης αξίας των αναγνωρίσιμων άυλων περιουσιακών στοιχείων, των παγίων περιουσιακών στοιχείων και λοιπών στοιχείων ενεργητικού και υποχρεώσεων (Purchase Price Allocation-PPA) και με όσα ορίζονται στο Διεθνές Πρότυπο Χρηματοοικονομικής Αναφοράς 3 (Δ.Π.Χ.Α. 3), ανέρχεται στο ποσό των ΕΥΡΩ 2.013.922, όπως περιγράφεται παραπάνω. Έλεγχος για απομείωση των υπεραξίας θυγατρικών Την 31.12.12.2020 η εταιρεία προχώρησε σε ετήσιο έλεγχο απομείωσης υπεραξίας. Πιο αναλυτικά: Retail Link A.E. Το ανακτήσιμο ποσό της υπεραξίας προσδιορίστηκε με βάση τη μέθοδο της αξίας χρήσης. Η αξία χρήσης υπολογίστηκε χρησιμοποιώντας προβλέψεις ταμειακών ροών που βασίστηκαν στον προϋπολογισμό από τη Διοίκηση, μία πενταετία προβλέψεων και μετά προβλήθηκαν στο διηνεκές. Οι βασικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν από τη Διοίκηση κατά τον υπολογισμό των προβλέψεων των ταμειακών ροών, στο πλαίσιο διενέργειας του ετήσιου ελέγχου για την απομείωση της υπεραξίας, είναι οι ακόλουθες: Σε ποσοστό 2020 2019 Επιτόκιο προεξόφλησης Ρυθμός ανάπτυξης επί των πωλήσεων στο διηνεκές Προϋπολογισμένος ρυθμός ανάπτυξης EBITDA (μέσος όρος των επόμενων πέντε ετών) 10,98 13,12 1 1 22 22 Με βάση τα αποτελέσματα του ελέγχου απομείωσης, κατά την 31 Δεκεμβρίου 2020, το ανακτήσιμο ποσό της μονάδας δημιουργίας ταμειακών ροών της Retail Link A.E. είναι μεγαλύτερο από τη λογιστική αξία και, κατά συνέπεια, δεν προέκυψαν ζημίες απομείωσης αναφορικά με την ανωτέρω υπεραξία. Optimum A.E. Η Optimum αποκτήθηκε στις 29 Δεκεμβρίου 2020, κοντά στο τέλος της χρήσης και συνεπώς το τίμημα των ΕΥΡΩ 4.957.883 που συμφωνήθηκε για την εξαγορά της επί ίσοις όροις (in an arm’s length transaction) αποτελεί την εύλογη αξία αυτής της Μονάδας Δημιουργίας Ταμειακών Ροών (ΜΔΤΡ ή CGU) και συνεπώς της ανακτήσιμης αξίας της. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 95 10.5 Επενδύσεις σε Θυγατρικές Επιχειρήσεις Οι επενδύσεις σε θυγατρικές επιχειρήσεις της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: ENTERSOFT BULGARIA EOOD ENTERSOFT ROMANIA SOFTWARE SRL RETAIL- LINK AE ENTER SOFT MIDDLE EAST FZ LLC OPTIMUM AE Υπόλοιπο λήξεως 31/12/2020 31/12/2019 100.000 100.000 606.622 393.705 4.957.883 6.158.210 100.000 100.000 606.622 193.705 1.000.327 Η Εταιρεία εξετάζει ετησίως αν υπάρχουν ενδείξεις απομείωσης συμμετοχών και για όσες υπάρχουν ενδείξεις προβαίνει σε έλεγχο απομείωσης. Από την επισκόπηση αυτή εντοπίστηκαν ενδείξεις απομείωσης μόνο στη συμμετοχή της Εταιρείας στην ENTERSOFT MIDDLE EAST FC LLC. Η Εταιρεία προχώρησε σε έλεγχο απομείωσης της συγκεκριμένης συμμετοχής. Ο έλεγχος διενεργήθηκε με τη μέθοδο των προεξοφλητικών ταμειακών ροών. Για τη διαδικασία χρησιμοποιήθηκαν προβλέψεις ταμειακών ροών που βασίστηκαν στον προϋπολογισμό από τη Διοίκηση, μία πενταετία προβλέψεων και μετά προβλήθηκαν στο διηνεκές. Οι βασικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν από τη Διοίκηση κατά τον υπολογισμό των προβλέψεων των ταμειακών ροών, στο πλαίσιο διενέργειας ελέγχου για την απομείωση της ως άνω συμμετοχής , είναι οι ακόλουθες: — Tα προϋπολογιστικά περιθώρια λειτουργικού κέρδους (EBITDA - Αποτελέσματα Προ φόρων, Χρηματοδοτικών και Επενδυτικών Αποτελεσμάτων και Αποσβέσεων) υπολογίστηκαν με βάση τα πραγματικά ιστορικά στοιχεία των τελευταίων ετών, προσαρμοσμένων προκειμένου να λάβουν υπόψη και τις αναμενόμενες μεταβολές κερδοφορίας και ο μέσος όρος EBITDA ανέρχεται από -40% έως 59% (2019: -8,3% έως 6,9%) για τα πρώτα 5 χρόνια και 1,5% (2019: 6,9%) στο διηνεκές. — Το επιτόκιο προεξόφλησης ανήλθε σε 9,4% (2019: 7,36%). Προκειμένου να καθοριστεί το προεξοφλητικό επιτόκιο των μονάδων χρησιμοποιήθηκε η μεθοδολογία του Μέσου Σταθμικού Κόστους Κεφαλαίου (Μ.Σ.Κ.Κ. ή WACC). Με βάση τα αποτελέσματα του ελέγχου απομείωσης, κατά την 31 Δεκεμβρίου 2020, δεν προέκυψε ανάγκη απομείωσης της συμμετοχής της στην ENTERSOFT MIDDLE EAST FC LLC. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 96 10.6 Λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις Οι λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις του Ομίλου και της Εταιρείας αφορούν στο σύνολο τους εγγυήσεις σε ενοίκια – ΔΕΚΟ – εταιρείες λειτουργικής μίσθωσης αυτοκινήτων και αναλύονται ως εξής: Εγγυήσεις ενοικίων κτιρίων Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2020 31/12/2019 24.771 23.871 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 23.871 23.871 Εγγυήσεις ενοικίων αυτοκινήτων 56.184 49.679 53.075 49.679 Λοιπές εγγυήσεις 33.336 16.261 6.935 6.935 114.291 89.811 83.881 80.485 Σύνολο: 10.7 Πελάτες και λοιπές εμπορικές απαιτήσεις Οι πελάτες και οι λοιπές εμπορικές απαιτήσεις του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: Πελάτες Προκαταβολές προμηθευτών Επιταγές Εισπρακτέες (χαρτοφυλακίου) Επιταγές Εισπρακτέες μεταβιβασμένες σε Τράπεζες Γραμμάτια Εισπρακτέα Μείον: Συνολικές απομειώσεις απαιτήσεων Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2020 31/12/2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 5.904.532 81.352 2.651.843 38.195 4.800 -1.488.286 5.779.333 106.336 2.262.422 21.594 4.800 -1.124.624 4.853.259 71.237 2.489.760 0 4.800 -1.306.577 5.392.238 85.228 2.232.713 0 4.800 -1.070.302 7.192.436 7.049.861 6.112.479 6.644.677 Καθαρές Εμπορικές Απαιτήσεις Στους κονδύλι Πελάτες των εταιρικών Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων περιλαμβάνονται ενδοομιλικές απαιτήσεις ποσού ΕΥΡΩ 285 060 (2019: ΕΥΡΩ 561.533). Από την 1 Ιανουαρίου 2018, ο Όμιλος εφαρμόζει την απλοποιημένη προσέγγιση του ΔΠΧΑ 9 και υπολογίζει τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες καθ' όλη τη διάρκεια ζωής των απαιτήσεων του. Στο τέλος κάθε χρήσης, ο Όμιλος διενεργεί έλεγχο απομείωσης των απαιτήσεων χρησιμοποιώντας μέθοδο των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών όπως ορίζεται από το ως άνω ΔΠΧΑ, χρησιμοποιώντας μέσο όρο αθετήσεων των τελευταίων πέντε ετών. Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζεται η πληροφόρηση σχετικά με την έκθεση του Ομίλου και της Εταιρείας σε πιστωτικό κίνδυνο. Η κατηγοριοποίηση των εμπορικών απαιτήσεων βάσει των ημερών καθυστέρησης από την ημερομηνία που έχει οριστεί από τη διοίκηση το πιστωτικό γεγονός και οι απομειώσεις τους αναλύονται ως εξής: Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 97 ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2020 Ημέρες καθυστέρησης <30 Αναμενόμενο ποσοστό πιστωτικής ζημιάς Συνολικό ποσό εμπορικών απαιτήσεων Αναμενόμενη πιστωτική ζημιά 31-90 90-365 ΣΥΝΟΛΟ 9% 23% 89% 6.502.410 512.387 453.751 1.212.174 8.680.722 260.382 44.246 105.363 100.562 510.553 977.734 977.734 260.382 44.246 105.363 1.078.295 1.488.286 Απομείωση επισφαλών απαιτήσεων Σύνολο απομειώσεων απαιτήσεων >365 4% Καθαρές Εμπορικές Απαιτήσεις 7.192.436 ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2020 Ημέρες καθυστέρησης <30 Αναμενόμενο ποσοστό πιστωτικής ζημιάς Συνολικό ποσό εμπορικών απαιτήσεων Αναμενόμενη πιστωτική ζημιά 31-90 90-365 ΣΥΝΟΛΟ 4.2% 8.7% 25.8% 85.6% 5.586.624 363.263 360.900 1.108.269 7.419.056 233.377 31.654 93.088 93.857 451.975 Απομείωση επισφαλών απαιτήσεων Σύνολο απομειώσεων απαιτήσεων >365 233.377 31.654 93.088 854.602 854.602 948.459 1.306.577 Καθαρές Εμπορικές Απαιτήσεις 6.112.479 ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2019 Ημέρες καθυστέρησης <30 Αναμενόμενο ποσοστό πιστωτικής ζημιάς Συνολικό ποσό εμπορικών απαιτήσεων Αναμενόμενη πιστωτική ζημιά 31-90 90-365 ΣΥΝΟΛΟ 2% 7% 14% 84% 5.963.354 695.457 441.972 1.073.702 8.174.485 118.762 45.316 61.134 154.547 379.759 744.865 744.865 899.412 1.124.624 Απομείωση επισφαλών απαιτήσεων Σύνολο απομειώσεων απαιτήσεων >365 118.762 45.316 61.134 Καθαρές Εμπορικές Απαιτήσεις 7.049.861 ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2019 Ημέρες καθυστέρησης <30 Αναμενόμενο ποσοστό πιστωτικής ζημιάς Συνολικό ποσό εμπορικών απαιτήσεων Αναμενόμενη πιστωτική ζημιά 31-90 90-365 Καθαρές Εμπορικές Απαιτήσεις ΣΥΝΟΛΟ 8.7% 25.8% 85.6% 5.454.029 521.318 493.698 1,245,934 7.714.979 115.533 41.378 55.343 113.183 325.437 115.533 41.378 55.343 Απομείωση επισφαλών απαιτήσεων Σύνολο απομειώσεων απαιτήσεων >365 4.2% 744.865 744,865 858.048 1.070.302 6.644.677 Η μεταβολή της περιόδου στις απομειώσεις επισφαλών απαιτήσεων επιβάρυνε το έξοδο κατά ποσό ΕΥΡΩ 363.662 (2019: ΕΥΡΩ 110.314) στον Όμιλο και ΕΥΡΩ 236.275 (2019: ΕΥΡΩ 101.210) στην Εταιρεία. Δεν υπήρξαν διαγραφές εντός της χρήσης. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 98 10.8 Λοιπές απαιτήσεις Οι λοιπές απαιτήσεις του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2020 31/12/2019 Χρεώστες Διάφοροι Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 23.979 29.100 23.979 29.100 Απαιτήσεις από Ελληνικό Δημόσιο Προκαταβολής φόρoυ εισοδήματος Δεσμευμένες καταθέσεις Απαιτήσεις από Θυγατρικές εταιρείες Λοιπές Απαιτήσεις 149.464 3.000 0 206.656 20.270 3.000 0 138.424 0 0 76.000 58.917 20.270 287.130 39.711 Καθαρές απαιτήσεις Χρεωστών 383.099 190.794 158.896 376.211 10.9 Λοιπά κυκλοφορούντα στοιχεία Ενεργητικού Τα λοιπά κυκλοφορούντα στοιχεία του Ενεργητικού του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2020 31/12/2019 Προπληρωθέντα έξοδα Έσοδα χρήσης εισπρακτέα (τόκοι δανείων σε θυγατρικές) Σύνολο: Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 25.191 3.700 - 3.700 - - - 25.999 25.191 3.700 - 29.699 99 10.10 Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων Τα Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία ποσού ΕΥΡΩ 480.726 αφορούν τοποθέτηση της Εταιρείας σε τραπεζικό ομόλογο εξωτερικού (Ελβετία) της UBS που έχει υψηλή πιστοληπτική διαβάθμιση (Credit Rating: Aa2) σύμφωνα με αξιολόγηση της Moody’s. Το ομόλογο έχει αποκτηθεί με σκοπό την καλύτερη απόδοση των διαθεσίμων της εταιρείας. Η αποτίμησή του γίνεται στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων. Η ιεραρχία εύλογης αξίας των Χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων είναι επιπέδου 1 (Level 1), η οποία είναι Επιπέδου 1, διότι βασίζεται σε παρατηρήσιμα στοιχεία ενεργής αγοράς. Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2020 31/12/2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 Τραπεζικό προϊόν (ομόλογο) Υπόλοιπο έναρξης χρήσης 468.450 455.465 468.450 455.465 Αποτίμηση στην εύλογη αξία 12.276 12.985 12.276 12.985 Υπόλοιπο λήξης περιόδου 480.726 468.450 480.726 468.450 10.11 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα Τα ταμειακά διαθέσιμα του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2020 31/12/2019 Διαθέσιμα στο ταμείο Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 4.813 4.530 3.704 3.506 Καταθέσεις όψεως και προθεσμίας 7.179.524 2.784.052 5.186.019 1.834.156 Σύνολο 7.184.337 2.788.582 5.189.723 1.837.662 Τα ταμειακά διαθέσιμα και ταμειακά ισοδύναμα του Ομίλου είναι κυρίως επενδυμένα σε αντισυμβαλλόμενους με υψηλή πιστοληπτική αξιολόγηση και για μικρό χρονικό διάστημα. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 100 10.12 Ίδια κεφάλαια Μετοχικό κεφάλαιο και διαφορά υπέρ το άρτιο Το καταβεβλημένο και εγγεγραμμένο μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας κατά την 31 Δεκεμβρίου 2019 ανήρχετο στο ποσό των ΕΥΡΩ 1.336.800 και διαιρείτο σε 4.456.000 κοινές ονομαστικές μετά ψήφου Μετοχές, ονομαστικής αξίας ΕΥΡΩ 0,30 εκάστη. Από το 2016 έως την 11.10.2019, το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας είχε την ακόλουθη μεταβολή: Με την από 23.06.2016 απόφαση της Γενικής Συνέλευσης των μετόχων, το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας μειώθηκε κατά ΕΥΡΩ 534.720,00 με επιστροφή μετρητών στους μετόχους, δια μειώσεως της ονομαστικής αξίας των μετοχών κατά ΕΥΡΩ 0,12 εκάστης. Την 11.10.2019, εγκρίθηκε η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της Εταιρείας με την καταβολή μετρητών ποσού έως ΕΥΡΩ 163.200 και την έκδοση έως 544.000 νέων κοινών ονομαστικών μετά ψήφου μετοχών ονομαστικής αξίας ΕΥΡΩ 0,30 εκάστη, οι οποίες διατέθηκαν σε Δημόσια Προσφορά. Σε συνέχεια την απόφασης της Έκτακτης Γενικής Συνέλευσης της 11/10/2019 το Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών (ΧΑΑ), κατά τη συνεδρίαση της 18/2/2020, ενέκρινε την εισαγωγή προς διαπραγμάτευση στη Κύρια Αγορά του ΧΑΑ 5.000.000 κοινών ονομαστικών μετοχών της Εταιρείας. Την 26η Φεβρουαρίου 2020, ολοκληρώθηκε η διάθεση σε περιορισμένο κύκλο προσώπων και διατέθηκαν 27.200 μετοχές. Την 05η Μαρτίου 2020, ολοκληρώθηκε η Δημόσια Προσφορά και η διάθεση 516.800 νέων κοινών ονομαστικών μετοχών της Εταιρείας. Με την Έκτακτη Γενική Συνέλευση στις 12/5/2020 αποφασίστηκε η μείωση της ονομαστικής αξίας έκαστης κοινής μετά ψήφου μετοχής της Εταιρείας από τριάντα λεπτά του ευρώ (ΕΥΡΩ 0,30) σε πέντε λεπτά του ευρώ (ΕΥΡΩ 0,05) και την αντικατάσταση κάθε μίας (1) παλαιάς κοινής μετοχής της Εταιρείας από έξι (6) νέες κοινές μετοχές της Εταιρείας με αύξηση του συνολικού αριθμού των κοινών μετοχών της Εταιρείας από 5.000.000 σε 30.000.000 νέες κοινές μετά ψήφου μετοχές ονομαστικής αξίας ΕΥΡΩ 0,05 (stock split 1:6). Στη συνέχεια της ανωτέρω μείωσης της ονομαστικής αξίας των κοινών μετά ψήφου μετοχών της Εταιρείας, το συνολικό μετοχικό κεφάλαιο της παρέμεινε αμετάβλητο. Το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας είναι ολοσχερώς καταβεβλημένο και οι Μετοχές της πλήρως αποπληρωμένες. Δεν υφίστανται Μετοχές της Εταιρείας οι οποίες δεν αντιπροσωπεύουν κεφάλαιο. Η Εταιρεία δεν κατέχει ίδιες Μετοχές. Οι θυγατρικές της εταιρείες δεν κατέχουν Μετοχές της Εταιρείας. Δεν υπάρχουν μετατρέψιμες κινητές αξίες, ανταλλάξιμες κινητές αξίες ή κινητές αξίες με τίτλους επιλογής (warrants). Δεν υπάρχουν συμφωνίες για δικαίωμα ή/και υποχρέωση απόκτησης συμμετοχής στο κεφάλαιο της Εταιρείας. Επίσης, δεν υπάρχει δέσμευση για αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της Εταιρείας, η οποία να εκκρεμεί. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 101 Δεν υφίστανται συμφωνίες που να προβλέπουν ότι το κεφάλαιο οποιουδήποτε μέλους του Ομίλου θα αποτελέσει το αντικείμενο δικαιώματος προαίρεσης. Όλες οι Μετοχές έχουν τα ίδια δικαιώματα και υποχρεώσεις και κάθε μετοχή ενσωματώνει όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που προβλέπει ο νόμος και το Καταστατικό της Εταιρείας. Αποθεματικά Τα αποθεματικά του Ομίλου και της εταιρείας αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ Τακτικό αποθεματικό Υπόλοιπο στις 31 Δεκεμβρίου 2019 Μεταβολή σχηματισμός κατά τη διάρκεια της χρήσης Υπόλοιπο στις 31/12/2020 Ιδία συμμετοχή στο πρόγραμμα ICT4GROWTH 483.369 911.584 108.778 592.147 911.584 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Τακτικό αποθεματικό Ιδία συμμετοχή στο πρόγραμμα ICT4GROWTH 1.394.953 468.570 911.584 108.778 84.072 1.503.731 552.642 Σύνολο Σύνολο 1.380.154 84.072 911.584 1.464.226 Το Τακτικό Αποθεματικό σχηματίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις της Ελληνικής Νομοθεσίας (άρθρο 158, του Ν. 4548/2018) κατά την οποία ποσό τουλάχιστον ίσο με το 5% των ετησίων καθαρών (μετά φόρων) κερδών, είναι υποχρεωτικό να μεταφερθεί στο Τακτικό Αποθεματικό μέχρι το ύψος του να φθάσει το ένα τρίτο του καταβλημένου μετοχικού κεφαλαίου. Σύμφωνα με την απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου στις 01/04/2013 και σε συνέχεια της από 19/6/2012 απόφασης της Γενικής Συνέλευσης της Eταιρείας, έλαβαν απόφαση επί του θέματος ημερήσιας διάταξης «Συμμετοχή σχεδίου της Εταιρείας στα πλαίσια της Δράσης «Υποστήριξη Επιχειρήσεων για την Υλοποίηση Επενδυτικών Σχεδίων ανάπτυξης-παροχής καινοτόμων προϊόντων και υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας ICT4Growth», Χρηματοδότηση του σχεδίου, καθώς και κάλυψη της απαιτούμενης Ιδίας Συμμετοχής.» Σύμφωνα με τον οδηγό της Δράσης, το ποσοστό της Ιδίας Συμμετοχής δεν μπορεί να είναι κατώτερο του 25% του συνολικού προϋπολογισμού της πρότασης που ανερχόταν στο ποσό των ΕΥΡΩ 1.560.324. Η Εταιρεία, βάσει της από 19/6/2012 απόφασης της Γενικής Συνέλευσης αποφάσισε τη μη χρήση δανείου για το υπόλοιπο της ιδιωτικής συμμετοχής (Προϋπολογισμός – Δημόσια Επιχορήγηση – Ελάχιστη Ιδία Συμμετοχή 25%) αλλά να καλυφθεί και αυτό από Ιδία Συμμετοχή. Συνεπώς, η Εταιρεία αποφάσισε η απαιτούμενη Ιδία Συμμετοχή (Ελάχιστη Ιδία Συμμετοχή και Λοιπή Ιδιωτική Συμμετοχή) ποσού ΕΥΡΩ 911.584 να καλυφθεί από φορολογηθέντα αποθεματικά, βάσει υφιστάμενων στοιχείων της Εταιρείας. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 102 10.13 Συναλλαγματικές διαφορές μετατροπής θυγατρικών σε ξένο νόμισμα Οι Συναλλαγματικές διάφορες αφορούν την μετατροπή των θυγατρικών από το ξένο νόμισμα και αναλύονται ως εξής: 31/12/2020 -25.398 31/12/2019 -51.272 Συναλλαγματική Διαφορά από θυγατρική ENTERSOFT ROMANIA 38.202 22.003 Συναλλαγματική Διαφορά από θυγατρική ENTERSOFT MIDDLE EAST FZ LLC -22.903 3.871 Υπόλοιπο λήξης -10.099 -25.398 Υπόλοιπο έναρξης 10.14 Υποχρεώσεις παροχών προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Σύμφωνα με την νομοθεσία οι εργαζόμενοι δικαιούνται αποζημίωση στη περίπτωση συνταξιοδότησής τους, το ύψος της οποίας ποικίλει ανάλογα με τον μισθό, τα έτη υπηρεσίας και τον τρόπο της αποχώρησης. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 103 Ο ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε Ευρώ 31/12/2020 31/12/2019 Συνταξιοδοτικές παροχές 778.195 517.984 Σύνολο 778.195 517.984 Συνταξιοδοτικές παροχές 219.373 113.807 Σύνολο 219.373 113.807 Συνταξιοδοτικές παροχές 40.838 0 Σύνολο 40.838 0 Υποχρεώσεις ισολογισμού για : Χρεώσεις στα αποτελέσματα Αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές (Λοιπά συνολικά έσοδα) Τα ποσά που έχουν καταχωρηθεί στον ισολογισμό είναι τα παρακάτω: Ποσά σε Ευρώ 31/12/2020 31/12/2019 Παρούσα αξία χρηματοδοτούμενων υποχρεώσεων 0 0 Εύλογη αξία περιουσιακών στοιχείων του προγράμματος 0 0 Παρούσα αξία μη χρηματοδοτούμενων υποχρεώσεων Υποχρέωση στον ισολογισμό 0 0 778.195 517.984 778.195 517.984 778.195 517.984 Τα ποσά που έχουν καταχωρηθεί στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων είναι τα παρακάτω: Ποσά σε Ευρώ 31/12/2020 31/12/2019 Κόστος τρέχουσας απασχόλησης 214.422 113.807 Χρηματοοικονομικό κόστος Πληρωθείσες εισφορές Κόστος προϋπηρεσίας Ζημιές από περικοπές Σύνολο περιλαμβανομένο στις παροχές σε εργαζομένους 5.390 -3.457 0 3.018 219.373 0 0 0 0 113.807 31/12/2020 131.624 43.875 43.875 219.373 31/12/2019 68.284 22.761 22.761 113.807 31/12/2020 517.984 0 0 0 222.830 -3.457 737.357 31/12/2019 404.177 0 0 0 113.807 0 517.984 0 46.428 -5.590 40.838 778.195 0 0 0 0 517.984 Η συνολική χρέωση έχει κατανεμηθεί ως εξής: Ποσά σε Ευρώ Κόστος Πωληθέντων Έξοδα διάθεσης Έξοδα διοίκησης Μεταβολή της υποχρέωσης στον ισολογισμό: Ποσά σε Ευρώ Yπόλοιπο έναρξης (1/1/20 και 1/1/19) Συναλλαγματικές διαφορές Πωλήσεις Θυγατρικών Υποχρεώσεις που αποκτήθηκαν από ενοποίηση επιχείρησης Σύνολο χρέωσης στα αποτελέσματα Πληρωθείσες εισφορές Αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές από αλλαγές σε δημογραφικές παραδοχές Αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές από αλλαγές σε οικονομικές παραδοχές Λοιπά αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές Υπόλοιπο τέλους Οι κύριες αναλογιστικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για λογιστικούς σκοπούς είναι οι εξής: 31/12/2020 % Προεξοφλητικό επιτόκιο 1,15% Πληθωρισμός 1,50% Μελλοντικές αυξήσεις μισθών 0,80% Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 31/12/2019 % 0,90% 1,50% 0,80% 104 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ποσά σε Ευρώ Υποχρεώσεις ισολογισμού για : Συνταξιοδοτικές παροχές Σύνολο 31/12/2020 31/12/2019 522.106 522.106 436.705 436.705 Χρεώσεις στα αποτελέσματα Συνταξιοδοτικές παροχές Σύνολο 45.711 45.711 67.730 67.730 Αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές (Λοιπά συνολικά έσοδα) Συνταξιοδοτικές παροχές Σύνολο 39.690 39.690 0 0 Τα ποσά που έχουν καταχωρηθεί στον ισολογισμό είναι τα παρακάτω: Ποσά σε Ευρώ Παρούσα αξία χρηματοδοτούμενων υποχρεώσεων Εύλογη αξία περιουσιακών στοιχείων του προγράμματος Παρούσα αξία μη χρηματοδοτούμενων υποχρεώσεων Υποχρέωση στον ισολογισμό 31/12/2020 0 0 0 522.106 522.106 522.106 31/12/2019 0 0 0 436.705 436.705 436.705 Τα ποσά που έχουν καταχωρηθεί στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων είναι τα παρακάτω: Ποσά σε Ευρώ Κόστος τρέχουσας απασχόλησης Χρηματοοικονομικό κόστος Κόστος μεταφοράς προσωπικού Κόστος προϋπηρεσίας Ζημιές από περικοπές Πληρωθείσες εισφορές Σύνολο περιλαμβανομένο στις παροχές σε εργαζομένους 31/12/2020 48.879 4.934 -7.663 0 3.018 -3.457 45.711 31/12/2019 67.730 0 0 0 0 0 67.730 31/12/2020 31/12/2019 Η συνολική χρέωση έχει κατανεμηθεί ως εξής: Ποσά σε Ευρώ Κόστος Πωληθέντων Έξοδα διάθεσης Έξοδα διοίκησης Μεταβολή της υποχρέωσης στον ισολογισμό: Ποσά σε Ευρώ Yπόλοιπο έναρξης (1/1/20 και 1/1/19) Συναλλαγματικές διαφορές Πωλήσεις Θυγατρικών Υποχρεώσεις που αποκτήθηκαν από ενοποίηση επιχείρησης Σύνολο χρέωσης στα αποτελέσματα Πληρωθείσες εισφορές Αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές από αλλαγές σε δημογραφικές παραδοχές Αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές από αλλαγές σε οικονομικές παραδοχές Λοιπά αναλογιστικά (κέρδη)/ζημιές Υπόλοιπο τέλους 27.427 9.142 9.142 45.711 31/12/2020 436.705 0 0 0 49.168 -3.457 482.416 0 42.243 -2.553 39.690 522.106 Οι κύριες αναλογιστικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για λογιστικούς σκοπούς είναι οι εξής: 31/12/2020 % Προεξοφλητικό επιτόκιο Πληθωρισμός Μελλοντικές αυξήσεις μισθών Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 1,15% 1,50% 0,80% 40.638 13.546 13.546 67.730 31/12/2019 368.975 0 0 0 67.730 0 436.705 0 0 0 0 436.705 31/12/2019 % 0,90% 1,50% 0,80% 105 Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζεται ανάλυση ευαισθησίας για τη σχετική υποχρέωση της Εταιρείας, η οποία αποτελεί τη σημαντικότερη υποχρέωση συνταξιοδοτικών παροχών του Ομίλου: Ανάλυση ευαισθησίας 2020 Αύξηση επιτοκίου προεξόφλησης κατά 0.5% Μείωση επιτοκίου προεξόφλησης κατά 0.5% Αύξηση αναμενόμενης αύξησης των μισθών κατά 0.5% Μείωση αναμενόμενης αύξησης των μισθών κατά 0.5% Αναλογιστική υποχρέωση 515.730 626.356 625.191 516.303 Ποσοστιαία μεταβολή -9% 10% 10% -9% Αναλογιστική υποχρέωση 423.651 519.326 518.787 423.722 Ποσοστιαία μεταβολή -10% 11% 11% -10% 2019 Αύξηση επιτοκίου προεξόφλησης κατά 0.5% Μείωση επιτοκίου προεξόφλησης κατά 0.5% Αύξηση αναμενόμενης αύξησης των μισθών κατά 0.5% Μείωση αναμενόμενης αύξησης των μισθών κατά 0.5% 10.15 Λοιπές Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Οι Λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2020 31/12/2019 Υποχρεώσεις από μισθώσεις 1.555.344 1.466.743 0 157.208 Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις από εξαγορά εταιρείας (σημ. 10.3) 1.190.118 0 Σύνολο 2.745.462 1.623.951 Μακροπρόθεσμη υποχρέωση από επιχορήγηση παγίου Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 1.401.089 1.431.502 0 157.208 1.190.118 0 2.591.207 1.588.710 10.16 Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις Η ανάλυση των υπολοίπων των προμηθευτών και των λοιπών συναφών υποχρεώσεων του Ομίλου και της Εταιρείας έχει ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2020 31/12/2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 Προμηθευτές Επιταγές Πληρωτέες (Μεταχρονολογημένες) Προκαταβολές πελατών 218.371 167.500 82.988 50.816 3.772 26.928 6.941 167.500 45.201 20.118 3.772 24.743 Σύνολο 468.859 81.516 219.642 48.633 Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 106 10.17 Φόρος εισοδήματος πληρωτέος Ο φόρος εισοδήματος πληρωτέος του Ομίλου και της Εταιρείας είναι ΕΥΡΩ 638.494 και ΕΥΡΩ 325423 αντίστοιχα. 10.18 Λοιπές Τρέχουσες φορολογικές υποχρεώσεις Οι λοιπές τρέχουσες φορολογικές υποχρεώσεις του Ομίλου και της Εταιρείας είναι ΕΥΡΩ 873.057 και ΕΥΡΩ 658.881 αντίστοιχα. 10.19 Βραχυπρόθεσμες Δανειακές Υποχρεώσεις Οι Τραπεζικές δανειακές υποχρεώσεις του Ομίλου και της Εταιρείας, βάσει των υπαρχουσών συμβάσεων με τις συνεργαζόμενες Τράπεζες είναι ΕΥΡΩ 380 053 και αφορούν βραχυπροθέσμα δάνεια. Η ανάλυση των εν λόγω δάνειων έχεις ως ακολούθως: Εταιρεία Αντισυμβαλλόμενος ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΕ ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΕ Τράπεζα Πειραιώς Alpha Bank Σύνολο Ονομαστικό Ποσό Σύμβασης (ποσά σε ΕΥΡΩ) Λογιστικό Ποσό 31-12-2020 (ποσά σε ΕΥΡΩ) Ημερομηνία Λήξης Δανείου Επιτόκιο Κεφάλαιο Κίνησης 25.09.2021 4,60% 500.000 90.230 Κεφάλαιο Κίνησης 23.11.2021 4,75% 1.000.000 1.500.000 289.823 380.053 Χρήση Δανείου 10.20 Λοιπές Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις Οι Λοιπές Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: 31/12/2020 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2019 31/12/2020 31/12/2019 Ασφαλιστικοί οργανισμοί 489.979 366.066 357.462 330.115 Υποχρεώσεις από μισθώσεις Λοιπές υποχρεώσεις Συμβατικές υποχρεώσεις εσόδων 527.731 635.999 372.160 416.623 353.407 - 480.220 300.392 372.160 405.098 193.704 - Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις από εξαγορά εταιρείας (σημ. 10.3) 1.217.765 - 1.217.765 - Σύνολο 3.243.634 1.136.096 2.727.999 928.917 Οι συμβατικές υποχρεώσεις εσόδων αφορούν κυρίως ποσά προκαταβολών πωλήσεων υπηρεσιών εγκατάστασης λογισμικού, οι οποίες αναγνωρίζονται ως έσοδο κατά τη διάρκεια παροχής των σχετικών υπηρεσιών στους πελάτες. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 107 10.21 EBITDA EBITDA: Αποτελεί το δείκτη κερδοφορίας της οντότητας προ φόρων, χρηματοοικονομικών αποτελεσμάτων και αποσβέσεων. Υπολογίζεται με αναμόρφωση των αποσβέσεων στο αποτέλεσμα προ φόρων, χρηματοδοτικών και επενδυτικών αποτελεσμάτων όπως αυτό αναφέρεται στην κατάσταση συνολικών εσόδων. Ο ΟΜΙΛΟΣ 2020 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 2019 2020 2019 Αποτέλεσμα προ φόρων, χρηματοδοτικών και επενδυτικών αποτελεσμάτων 4.438.354 3.061.325 3.140.339 2.256.372 Αναμορφώσεις για: Αποσβέσεις ενσώματων πάγιων και άυλων περιουσιακών στοιχείων 1.363.525 1.301.600 1.273.618 1.186.684 EBITDA 5.801.879 4.362.925 4.413.957 3.443.056 10.22 Ανάλυση του κόστους κατά λειτουργία Το σύνολο των εξόδων για τις χρήσεις που έληξαν 31-12-2020 και 31-12-2019 αναλύονται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ Κατηγορία Δαπάνης Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1 - 31/12/2020 1/1 - 31/12/2019 1/1 - 31/12/2020 1/1 - 31/12/2019 8.946.204 8.609.172 7.071.070 6.971.268 -681.365 182 1.199.014 290.531 30.485 1.100.025 156.047 1.364.708 -539.825 972.665 539.367 31.002 1.063.485 125.094 1.301.600 -597.228 0 1.085.708 245.737 26.956 770.680 236.276 1.273.618 -460.588 0 995.328 320.269 27.886 812.377 101.210 1.186.684 12.405.831 12.102.560 10.112.817 9.954.434 Κόστος μισθοδοσίας Μείον: Μεταφερόμενες στην ιδιοπαραγωγή λογισμικών προγραμμάτων Κόστος ανάλωσης υλικών Αμοιβές τρίτων Παροχές τρίτων Φόροι και τέλη Λοιπά διάφορα έξοδα Προβλέψεις Αποσβέσεις παγίων Σύνολο: Τα ανωτέρω συνολικά έξοδα του Ομίλου και της Εταιρείας επιμερίστηκαν ως ακολούθως Ο ΟΜΙΛΟΣ Κόστος Πωληθέντων Έξοδα διάθεσης Έξοδα διοίκησης Έξοδα Έρευνας Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1 - 31/12/2020 5.715.101 2.242.236 2.072.794 2.375.700 1/1 - 31/12/2019 5.766.035 2.390.112 1.788.903 2.157.511 1/1 - 31/12/2020 4.476.877 1.831.031 1.715.486 2.089.423 1/1 - 31/12/2019 4.645.376 1.819.499 1.537.945 1.951.615 12.405.831 12.102.560 10.112.817 9.954.434 Σύνολο: Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 108 10.23 Λοιπά έσοδα / έξοδα Τα λοιπά έσοδα και έξοδα του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: Λοιπά έσοδα Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1 -31/12/2020 1/1-31/12/2019 15.445 35.417 Έσοδα από παροχές σε τρίτους Είσπραξη επιχορηγήσεων για δαπάνες ερευνών Έσοδα από ενοίκια Λοιπά Σύνολο Λοιπά έξοδα Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1 -31/12/2020 1/1-31/12/2019 43.274 64.579 288.727 67.867 78.604 55.211 219.809 24.300 54.485 78.604 24.300 20.724 372.039 169.232 341.868 188.207 Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1 -31/12/2020 1/1-31/12/2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1 -31/12/2020 1/1-31/12/2019 Απομείωση υπεραξίας θυγατρικών Λοιπά 98.803 370.832 48.499 51.557 370.832 12.750 Σύνολο 98.803 419.331 51.557 383.582 10.24 Χρηματοοικονομικά έσοδα και έξοδα Τα χρηματοοικονομικά έσοδα και έξοδα του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύονται ως εξής: Χρηματοοικονομικά Έσοδα Έσοδα μερισμάτων από θυγατρικές Δεδουλευμένοι τόκοι Κέρδος αποτίμησης χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων (σημ. 10.10) Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1 - 31/12/2020 1/1 - 31/12/2019 0 0 8.670 7.722 Σύνολο Χρηματοοικονομικά έξοδα Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/2019 600.394 6.569 184.306 15.883 12.276 12.985 12.276 12.985 20.946 20.707 619.239 213.174 Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1 - 31/12/2020 1/1 - 31/12/2019 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/2019 Έξοδα τραπεζών (λογαριασμοί όψεως και αλληλόχρεοι) 51.999 62.136 50.743 52.404 Τόκοι υποχρέωσης από μισθώσεις Λοιπά χρηματοοικονομικά έξοδα 86.408 27.262 85.102 27.637 84.465 11.210 84.249 8.491 165.669 174.875 146.418 145.144 Σύνολο Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 109 10.25 Φόρος εισοδήματος Ο φόρος εισοδήματος του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύεται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/2019 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/2019 Φόρος Εισοδήματος περιόδου Φόρος προηγούμενων χρήσεων Αναβαλλόμενος φόρος 886.472 43.269 -148.228 660.811 0 6.327 706.073 43.269 -130.642 530.977 0 -6.650 Σύνολο Φόρου Εισοδήματος: 781.513 667.138 618.700 524.327 Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις συμψηφίζονται όταν υπάρχει το νομικό δικαίωμα για συμψηφισμό. Έχουν γίνει όλες οι αναγκαίες προσαρμογές επί των αναβαλλόμενων απαιτήσεων και υποχρεώσεων στον ισχύοντα φορολογικό συντελεστή. Συμφωνία φόρου Κέρδη προ φόρων Συντελεστής φόρου μητρικής Αναλογούν φόρος Μη εκπιπτόμενα έξοδα για φορολογικούς σκοπούς Απαλλασσόμενα έσοδα Φορολογικά κίνητρα Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/2019 4.293.631 2.907.156 24% 24% 1.030.471 697.717 Αναγνώριση προηγούμενων μη αναγνωρισμένων εκπιπτόμενων προσωρινών διαφορών Επίδραση διαφορετικών φορολογικών συντελεστών άλλων χωρών Φόρος προηγούμενων χρήσεων Σύνολο Πραγματικός Φορολογικός συντελεστής Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 18% Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/2019 3.613.160 2.324.403 24% 24% 867.158 557.857 40.446 0 -319.693 32.804 0 -155.341 35.137 -144.095 -281.172 30.104 0 -140.516 98.617 100.592 98.403 76.882 -111.597 43.269 781.513 -8.634 0 667.138 43.269 618.700 0 524.327 23% 17% 23% 110 Η κίνηση της φορολογικής απαίτησης και υποχρέωσης αναλύεται ως ακολούθως: ΟΜΙΛΟΣ Άυλα περιουσιακά στοιχεία Εμπορικές Απαιτήσεις Αφορολόγητα αποθεματικά Αποζημίωση προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Λοιπά Άυλα περιουσιακά στοιχεία από εξαγορά θυγατρικής Καθαρές φορολογικές απαιτήσεις/(υποχρεώσεις) Καταχώρηση στην Αναβαλλόμενες φορολογικές Καταχώρηση στην Κατάσταση Λοιπών απαιτήσεις/(Υποχρεώσεις) Κατάσταση συνολικών την 1 Ιανουαρίου 2020 αποτελεσμάτων εισοδημάτων -72.836 31.498 187.286 31.968 -665 123.890 -3.834 9.802 54 79.817 -781.052 237.729 -641.602 9.802 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις/(Υποχρεώσεις) την 31 Δεκεμβρίου 2020 -41.338 219.254 -665 129.858 79.871 -781.052 -394.071 Άυλα περιουσιακά στοιχεία Εμπορικές Απαιτήσεις Αποζημίωση προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Αφορολόγητα αποθεματικά Λοιπά Καθαρές φορολογικές απαιτήσεις/(υποχρεώσεις) Καταχώρηση στην Αναβαλλόμενες φορολογικές Καταχώρηση στην Κατάσταση Λοιπών απαιτήσεις/(Υποχρεώσεις) Κατάσταση συνολικών την 1 Ιανουαρίου 2019 αποτελεσμάτων εισοδημάτων -46.792 -26.044 179.796 7.490 115.138 8.752 -665 5.888 -5.834 253.363 -15.636 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις/(Υποχρεώσεις) την 31 Δεκεμβρίου 2019 -72.836 187.286 123.890 -665 54 237.729 ΕΤΑΙΡΕΙΑ Άυλα περιουσιακά στοιχεία Εμπορικές Απαιτήσεις Αποζημίωση προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Λοιπά Καθαρές φορολογικές απαιτήσεις/(υποχρεώσεις) Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις/(Υποχρεώσεις) την 1 Ιανουαρίου 2020 -45.951 156.153 120.885 6.740 237.828 Καταχώρηση στην Καταχώρηση στην Κατάσταση Λοιπών Κατάσταση συνολικών αποτελεσμάτων εισοδημάτων 26.250 22.397 -5.105 9.526 87.102 130.643 9.526 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις/(Υποχρεώσεις) την 31 Δεκεμβρίου 2020 -19.701 178.551 125.305 93.842 377.997 Άυλα περιουσιακά στοιχεία Εμπορικές Απαιτήσεις Αποζημίωση προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Λοιπά Καθαρές φορολογικές απαιτήσεις/(υποχρεώσεις) Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις/(Υποχρεώσεις) την 1 Ιανουαρίου 2019 -27.967 148.663 104.630 5.852 231.179 Καταχώρηση στην Καταχώρηση στην Κατάσταση Λοιπών Κατάσταση συνολικών αποτελεσμάτων εισοδημάτων -17.984 7.490 16.255 889 6.650 Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις/(Υποχρεώσεις) την 31 Δεκεμβρίου 2019 -45.951 156.153 120.885 6.741 237.828 10.26 Κέρδη ανά μετοχή Τα κέρδη ανά μετοχή έχουν ως εξής : Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/2019 Κέρδη που αναλογούν στους μετόχους της Εταιρείας Σταθμισμένος μέσος όρος του αριθμού μετοχών Βασικά κέρδη ανά μετοχή (ΕΥΡΩ ανά μετοχή) Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/2019 3.498.033 2.228.356 2.994.461 1.800.076 29.391.912 4.456.000 29.391.912 4.456.000 0,1190 0,5001 0,1019 0,4040 111 10.27 Μερίσματα Στην Έκτακτη Γενική Συνέλευση των Μετόχων της Εταιρείας που πραγματοποιήθηκε στις 1/12/2020, αποφασίστηκε ομόφωνα η διανομή κερδών από τα κέρδη προηγούμενων χρήσεων σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 162 του Ν. 4548/2018 συνολικού ύψους ΕΥΡΩ 1.350.000 (2019: ΕΥΡΩ 802.080), ήτοι ΕΥΡΩ 0,045 ανά μετοχή (2019: ΕΥΡΩ 0,18). Η καταβολή του ανωτέρω μερίσματος πραγματοποιήθηκε στις 10/12/2020. Το Διοικητικό Συμβούλιο, με βάση τα ανωτέρω αποτελέσματα της Μητρικής Εταιρείας για τη χρήση 01.01.2020 - 31.12.2020 και τα συγκεντρωτικά αποτελέσματα μετά φόρων όπως προαναφέρονται και σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου που αφορά στην καταβολή μερισμάτων στους μετόχους, προτείνει τη διανομή μερίσματος κατά ΕΥΡΩ 0,06 ανά μετοχή ήτοι ποσό ΕΥΡΩ 1.800.000 και το υπόλοιπο ποσό ΕΥΡΩ 1.194.461 σε μεταφορά σε ειδικό λογαριασμό εις νέον. Η τελική απόφαση για τη διανομή τελεί υπό την έγκριση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης των μετόχων. 10.28 Κόστος μισθοδοσίας Το κόστος μισθοδοσίας του Ομίλου και της Εταιρείας αναλύεται ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2020 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2019 31/12/2020 31/12/2019 Μισθοί, ημερομίσθια & επιδόματα 6.323.179 6.350.856 4.921.814 4.994.829 Έξοδα κοινωνικής ασφάλισης 1.494.109 1.462.328 1.305.094 1.314.400 5.674 38.501 5.674 38.501 222.504 103.855 195.549 95.220 219.373 113.807 45.711 67.730 8.264.839 8.069.347 6.473.842 6.510.680 Αποζημιώσεις απόλυσης Λοιπές παροχές σε εργαζομένους Συνταξιοδοτικό κόστος προγραμμάτων καθορισμένων παροχών (σημ.10.14) Σύνολο 10.29 Αριθμός Προσωπικού Ο αριθμός προσωπικού του Ομίλου και της Εταιρείας έχει ως εξής: Ο ΟΜΙΛΟΣ 31/12/2020 Μισθωτοί Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 286 31/12/2019 243 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31/12/2020 31/12/2019 200 188 112 10.30 Συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη Στους παρακάτω πίνακες αναλύονται οι συναλλαγές με τα συνδεδεμένα μέλη σύμφωνα με το ΔΛΠ 24 με τις θυγατρικές εταιρείες του Ομίλου : Συναλλαγές με εταιρείες Ομίλου κατά το ΔΛΠ 24 ΔΙΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΠΩΛΗΣΕΙΣ / ΑΓΟΡΕΣ 1/1 -31/12/2020 ΑΓΟΡΑΣΤΗΣ ΠΩΛΗΤΗΣ 31/12/2020 ΕNTERSOFT Α.Ε. ΕNTERSOFT Α.Ε. ENTERSOFT BULGARIA ENTERSOFT ROMANIA 7.720 142.941 RETAIL LINK AE 78.004 ENTER SOFT MIDDLE EAST FZ LLC OPTIMUM AE 32.025 ENTERSOFT BULGARIA ENTERSOFT ROMANIA RETAIL LINK AE ENTER SOFT MIDDLE EAST FZ LLC OPTIMUM AE ΔΙΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΠΩΛΗΣΕΙΣ / ΑΓΟΡΕΣ 1/1 -31/12/2019 ΠΩΛΗΤΗΣ 31/12/2019 ΕNTERSOFT Α.Ε. ΕNTERSOFT Α.Ε. ENTERSOFT BULGARIA ENTERSOFT ROMANIA 38.074 103.679 RETAIL LINK AE 103.117 ENTER SOFT MIDDLE EAST FZ LLC OPTIMUM AE 58.320 ENTERSOFT BULGARIA ENTERSOFT ROMANIA RETAIL LINK AE ENTER SOFT MIDDLE EAST FZ LLC OPTIMUM AE ΠΩΛΗΤΗΣ ΔΙΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ / ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ 1/1- 31/12/2020 ΑΓΟΡΑΣΤΗΣ 31/12/2020 ΕNTERSOFT Α.Ε. ENTERSOFT BULGARIA ENTERSOFT ROMANIA RETAIL LINK AE ΕNTERSOFT Α.Ε. ENTERSOFT BULGARIA ENTERSOFT ROMANIA 84.670 1.081 RETAIL LINK AE 6.955 ENTER SOFT MIDDLE EAST FZ LLC OPTIMUM AE 268.354 ENTER SOFT MIDDLE EAST FZ LLC OPTIMUM AE Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 113 ΔΙΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ / ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ 1/1- 31/12/2019 ΑΓΟΡΑΣΤΗΣ ΠΩΛΗΤΗΣ 31/12/2019 ΕNTERSOFT Α.Ε. ENTERSOFT BULGARIA ENTERSOFT ROMANIA 187.393 207.116 ΕNTERSOFT Α.Ε. ENTERSOFT BULGARIA ENTERSOFT ROMANIA RETAIL LINK AE RETAIL LINK AE 6.606 ENTER SOFT MIDDLE EAST FZ LLC 447.548 OPTIMUM AE ENTER SOFT MIDDLE EAST FZ LLC OPTIMUM AE Οι όροι των συναλλαγών με τα συνδεδεμένα μέρη προβλέπουν ότι οι πωλήσεις προς τα συνδεδεμένα μέρη καθώς επίσης και οι αγορές από αυτά, γίνονται σε κανονικές τιμές που επικρατούν στην αγορά κατά την δεδομένη χρονική στιγμή. Αναλυτικότερα, οι πωλήσεις της μητρικής προς τις θυγατρικές της στις χρήσεις 2020-2019 αφορούν στο σύνολό τους πώληση λογισμικού για μεταπώληση. Τα έσοδα της Εταιρείας από μερίσματα από τις θυγατρικές της εταιρείες παρατίθενται στη Σημ. 10.24. Ειδικότερα, στη θυγατρική Retail-Link A.E., λόγω συστέγασης, υπάρχει καταμερισμός και ορισμένων δαπανών, η ανάλυση των οποίων έχει ως ακολούθως: (ποσά σε ΕΥΡΩ) 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/2019 Πώληση προϊόντων για μεταπώληση 25.875 49.655 Ενοίκιο 24.300 24.300 Τιμολόγηση για λογιστική και διοικητική υποστηρίξη 14.400 14.400 Καταμερισμός λοιπών κοινών δαπανών (ΔΕΗ, ΕΥΔΑΠ) 13.428 14.762 Σύνολο 78.003 103.117 Η μητρική εταιρεία έχει παράσχει εγγυήσεις σε τράπεζες για τη σύναψη δανειακών συμβάσεων της θυγατρικής της εταιρείας ΡΙΤΕΪΛ ΛΙΝΚ ΑE, συνολικού ύψους ΕΥΡΩ 250.000 . 10.31 Παροχές προς τη Διοίκηση και Διευθυντικά Στελέχη Στο κονδύλι «Μισθοί και έξοδα κοινωνικής ασφάλισης σε συγγενείς α΄ βαθμού με μέλη της διοίκησης» για το 2020 και το 2019 αφορούν στο σύνολο τους αμοιβές έμμισθου προσωπικού του οποίου οι συμβάσεις έχουν εγκριθεί από τις ετήσιες τακτικές Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 114 γενικές συνελεύσεις των μετόχων κατά την πρόσληψη τους, και σε ετήσια βάση γίνεται έγκριση των αποδοχών τους από τις ετήσιες τακτικές συνελεύσεις των μετόχων. Τα εκτελεστικά μέλη της Διοίκησης και τα Διευθυντικά στελέχη κατέχουν συνολικά το 28% του μετοχικού κεφαλαίου. Ποσά σε ΕΥΡΩ Παροχές σε διοικητικά στελέχη και μέλη της διοίκησης - Μισθοί και έξοδα κοινωνικής ασφάλισης σε μέλη της διοίκησης - Αμοιβές συνεδριάσεων διοικητικού συμβουλίου Ο ΟΜΙΛΟΣ 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/20219 Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1/1-31/12/2020 1/1-31/12/20219 500.110 513.159 500.110 513.159 118.726 129.546 118.726 129.546 203.270 172.679 112.216 172.679 25.430 7.299 25.430 7.299 847.536 822.683 756.482 822.683 - Μισθοί και έξοδα κοινωνικής ασφάλισης σε συγγενείς α΄βαθμού με μέλη της διοίκησης - Μισθοί και έξοδα κοινωνικής ασφάλισης σε διοικητικά στελέχη Σύνολο 10.32 Ενδεχόμενες απαιτήσεις – υποχρεώσεις Πληροφορίες σχετικά με ενδεχόμενες υποχρεώσεις Α) Νομικά θέματα Για τις επίδικες απαιτήσεις της Εταιρείας και του Ομίλου κατά τρίτων έχουν σχηματιστεί επαρκείς προβλέψεις λαμβάνοντας υπόψη και την γνωμοδότηση και του νομικού συμβούλου. Δεν υπάρχουν επίδικες ή υπό διαιτησία διαφορές δικαστικών ή διαιτητικών οργάνων που να έχουν σημαντική επίπτωση στην χρηματοοικονομική κατάσταση ή λειτουργία της Εταιρείας και του Ομίλου. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 115 Β) Φορολογικά θέματα Οι ανέλεγκτες φορολογικές χρήσεις των εταιρειών του Ομίλου έχουν ως εξής: ΠΟΣOΣΤΟ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ EΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΕ Λ. Συγγρού 362 και Ευριπίδου Καλλιθέα, Αθήνα - Ελλάδα ΜΗΤΡΙΚΗ RETAIL- LINK AE Λ. Συγγρού 362 και Ευριπίδου Καλλιθέα, Αθήνα - Ελλάδα 97,64% Ολική Ενοποίηση 2020 100,00% Ολική Ενοποίηση Υπάγεται στη FREE ZONE των ΗΝΩΜΕΝΩΝ ΑΡΑΒΙΚΩΝ ΕΜΙΡΑΤΩΝ ENTERSOFT BULGARIA EOOD Evrotur Bisiness Center 12 Mihail Tenev 6th fl/21st Sofia - Βουλγαρία 100,00% Ολική Ενοποίηση 2008 - 2020 ENTERSOFT ROMANIA SOFTWARE SRL 43 Polona St. , 6th floor, Bucharest- Ρουμανία 100,00% Ολική Ενοποίηση 2008 - 2020 Optimum Α.Ε. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Αχαρνών 457 & Θεσπιέων Αθήνα 100,00% Ολική Ενοποίηση 2015-2020 ENTER SOFT MIDDLE EAST FZ LLC Dubai ΜΕΘΟΔΟΣ ΕΝΟΠΟΙΗΣΗΣ ΑΝΕΛΕΓΚΤΕΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ 2020 Η Διοίκηση του Ομίλου εκτιμά πως δεν θα υπάρχουν μελλοντικές επιβαρύνσεις από ενδεχόμενο φορολογικό έλεγχο. Για τις χρήσεις 2011 έως 2015, οι Ελληνικές Ανώνυμες Εταιρίες και οι Εταιρείες Περιορισμένης Ευθύνης που οι ετήσιες Χρηματοοικονομικές τους Καταστάσεις ελέγχονται υποχρεωτικά, υποχρεούνται να λαμβάνουν «Ετήσιο Πιστοποιητικό» που προβλέπεται στην παρ.5 του άρθρου 82 του Ν.2238/1994 και το άρθρο 65Α του Ν.4174/2013, το οποίο εκδίδεται μετά από φορολογικό έλεγχο που διενεργείται από τον ίδιο Νόμιμο Ελεγκτή ή ελεγκτικό γραφείο που ελέγχει τις ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις. Κατόπιν ολοκλήρωσης του φορολογικού ελέγχου, ο Νόμιμος Ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο εκδίδει στην Εταιρεία «Έκθεση Φορολογικής Συμμόρφωσης» και στην συνέχεια την υποβάλει ηλεκτρονικά στο Υπουργείο Οικονομικών. Από τη χρήση 2016 και μετά η έκδοση του «Ετήσιου Πιστοποιητικού» είναι προαιρετική. Η φορολογική αρχή διατηρεί το δικαίωμα να προχωρήσει σε φορολογικό έλεγχο εντός του θεσπισθέντος πλαισίου όπως αυτό ορίζεται στο άρθρο 36 του Ν.4174/2013. Για την Εταιρεία και τη θυγατρική της Retail – Link AE, η «Έκθεση Φορολογικής Συμμόρφωσης» για τις χρήσεις 2011 έως 2019, έχει εκδοθεί και υποβληθεί χωρίς επιφύλαξη. Ο φορολογικός έλεγχος για τη χρήση 2020 διενεργείται ήδη για την Εταιρεία και τη Retail – Link AE . Κατά την ολοκλήρωση του φορολογικού ελέγχου, η Διοίκηση δεν αναμένει να προκύψουν σημαντικές φορολογικές υποχρεώσεις. Οι χρήσεις 2011,2012,2013 και 2014 θεωρούνται παραγραμμένες συμφώνα με τα προβλεπόμενα της Ελληνικής Φορολογικής Νομοθεσίας. Σχετικά με την Optimum A.E., η θυγατρική δεν έχει λάβει φορολογικό πιστοποιητικό και ούτε έχει ελεγχθεί από τις φορολογικές αρχές για όλες τις χρήσεις μέχρι και το 2020. Η Εταιρεία έχει σχηματίσει πρόβλεψη ανέλεγκτων χρήσεων ποσού ΕΥΡΩ 143.000. Γ) Λοιπά θέματα Η Εταιρεία έχει παράσχει εγγυήσεις σε τράπεζες για τη σύναψη δανειακών συμβάσεων της θυγατρικής της εταιρείας Retail – link AE, συνολικού ύψους ΕΥΡΩ 250.000. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 116 10.33 Λοιπές πληροφορίες Αμοιβές Ορκωτών Λογιστών Οι αμοιβές του δικτύου των τακτικών ελεγκτών της KPMG Ορκωτοί Ελεγκτές Α.Ε. για τον έλεγχο των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων για τη χρήση 2020 ανήλθαν συνολικά για τον Όμιλο σε ΕΥΡΩ 70.000 και για την Εταιρεία σε ΕΥΡΩ 65.000. Οι αμοιβές της KPMG Ορκωτοί Ελεγκτές Α.Ε. για τον έλεγχο φορολογικής συμμόρφωσης της χρήσεως 2020 ανήλθαν για τον Όμιλο σε ΕΥΡΩ 25.000 και για την Εταιρεία σε ΕΥΡΩ 20.000. 10.34 Επιπτώσεις του COVID-19 στις δραστηριότητες Η εμφάνιση της ασθένειας του κορονοϊού (COVID-19) οδήγησε σε πρωτοφανή μέτρα (πχ lockdown) τις κυβερνήσεις σχεδόν σε όλο τον κόσμο. Η διοίκηση έλαβε άμεσα όλα τα απαραίτητα μέτρα για την προστασία των στελεχών που αποτελούν βασικό πυλώνα της επιχειρηματικής της εξέλιξης. Συγκεκριμένα σε όλες τις εταιρείες του Ομίλου έγιναν τα κάτωθι: — Ορίστηκε ειδική ομάδα διαχείρισης κρίσης που αποτελείται από ανώτατα στελέχη τα οποία τηλε-συνεδριάζουν κάθε 2-3 μέρες επαναξιολογώντας τα δεδομένα και παίρνοντας διαρκείς αποφάσεις — Εφαρμόστηκαν άμεσα όλες οι οδηγίες από τους αρμόδιους φορείς (ΕΟΔΥ, Υπουργείο Υγείας και Εργασίας) — Λήφθηκαν όλα τα ενδεδειγμένα μέτρα προφύλαξης και κανόνων υγιεινής εντός των χώρων εργασίας με διαρκείς ενημερώσεις του προσωπικού μας — Σταμάτησαν άμεσα και πλήρως όλα τα επαγγελματικά ταξίδια — Δόθηκαν άμεσα οδηγίες για παραμονή στο σπίτι σε όσους τυχόν εμφανίσουν ακόμα και ήπια συμπτώματα εποχικής γρίπης ή ακόμα και συμπτώματα εποχικής αλλεργίας. — Δόθηκε άμεσα οδηγία εφόσον, παρόλα τα μέτρα, κάποιος εργαζόμενος προσβληθεί από τον ιό, θα πρέπει να επανέρθει στο χώρο εργασίας του μόνο εφ’ όσον πάρει σχετική άδεια από τις αρμόδιες αρχές — Ενεργοποιήθηκαν όλες οι υποδομές τηλεργασίας που είχε ήδη έτοιμες ο Όμιλος και σταδιακά όλα τα τμήματα της εταιρείας πέρασαν σε τηλεργασία συνεχίζοντας κανονικά τις επιχειρηματικές δραστηριότητες του Ομίλου. Το προσωπικό που δουλεύει με τηλεργασία είναι πάνω από 90%. Ταυτόχρονα έχουμε ήδη σχεδιάσει τηλεργασία ακόμα και για το 100% σε περίπτωση που επιβληθεί πλήρης παύση λειτουργίας της επιχείρηση και είμαστε έτοιμοι να συνεχίσουμε την υποστήριξη των πελατών μας απρόσκοπτα. Παρόλο που στις αρχές της οικονομικής χρήσης του 2020 με την εμφάνιση της πανδημίας και των πρώτων περιοριστικών μέτρων της οικονομίας (lockdown), δημιουργήθηκε έντονη αβεβαιότητα για τα οικονομικά αποτελέσματα, ο Όμιλος ξεπέρασε γρήγορα τις αρχικές αρνητικές προβλέψεις και πέτυχε αύξηση των μεγεθών του τόσο στο μέτωπο των εσόδων όσο και των κερδών. Η γενική κουλτούρα Ψηφιακού Μετασχηματισμού που ενισχύθηκε κατά την πανδημία αναμένεται να οδηγήσει σε υψηλότερες επενδύσεις τις επιχειρήσεις κατά τα επόμενα χρόνια. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 117 Η διοίκηση της εταιρείας τα τελευταία χρόνια δίνει μεγάλη σημασία στη ρευστότητα του Ομίλου που είναι ισχυρή και αυτό της δίνει τη δυνατότητα να σχεδιάσει με νηφαλιότητα τις μελλοντικές της ενέργειες. Παρακολουθεί σε καθημερινή βάση τις εξελίξεις και παίρνει όλα τα απαραίτητα μέτρα για να προστατεύσει τόσο την υγεία των στελεχών της όσο και τη συνέχιση των επιχειρηματικών της δραστηριοτήτων. Οι υποδομές της εταιρείας είναι άρτιες και έτοιμες να στηρίξουν τηλεργασία όλου του προσωπικού σε συνεργασία με τους πελάτες. Πάντοτε βέβαια παραμένει ως ενδεχόμενο η πανδημία COVID‐19 να επιφέρει περαιτέρω αρνητικές συνέπειες στην παγκόσμια οικονομία για το 2021 και να επηρεάσει αρνητικά τις δραστηριότητες του Ομίλου ή να μειώσει τη ζήτηση για τα προϊόντα και τις υπηρεσίες του. Καθεμία από αυτές τις εξελίξεις θα μπορούσε να έχει επιπτώσεις στα οικονομικά αποτελέσματα του 2021. Όμως η μέχρι τώρα εμπειρία μας από τη διαχείριση της πανδημίας κατά τη χρήση του 2020, μας καθιστά αισιόδοξους για την επίτευξη των στόχων που έχουν τεθεί για το 2021. Η γενικότερη κουλτούρα ψηφιακού μετασχηματισμού της οικονομίας που εξαπλώνεται ραγδαία σε συνδυασμό με τις πρόσφατες επενδύσεις του Ομίλου, αλλά και την διαφαινόμενη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης ύψους ΕΥΡΩ 32 δισ., όπου αθροιστικά με τους υπόλοιπους ευρωπαϊκούς πόρους που θα εισρεύσουν έως το 2027, αναμένεται να αγγίξουν συνολικά τα ΕΥΡΩ 72 δις, αναδεικνύονται ως καταλυτικοί παράγοντες για την επιτάχυνση της ανάκαμψης της οικονομίας. Ο Όμιλος, έχοντας επενδύσει πρόσφατα σε λογισμικά και υπηρεσίες cloud ERP/CRM, ηλεκτρονικής τιμολόγησης, eCommerce και Logistics βρίσκεται σε πλεονεκτική θέση να αξιοποιήσει την ευκαιρία. Παρόλ’ αυτά ο δυναμικός χαρακτήρας της επιδημίας και ο βαθμός στον οποίο ο COVID‐ 19 θα επηρεάσει τα αποτελέσματα του Ομίλου για το 2021 θα εξαρτηθεί από τις γενικές μελλοντικές εξελίξεις, οι οποίες παραμένουν αβέβαιες και δεν μπορούν να προβλεφθούν με ασφάλεια τη δεδομένη στιγμή. Είναι πιθανό βέβαια μία ενδεχόμενη περαιτέρω εξάπλωση του COVID‐19 καθώς και δυνητικές καθυστερήσεις στα εμβολιαστικά προγράμματα, να προκαλέσουν εκ νέου οικονομική επιβράδυνση, γεγονός που είναι πιθανό να επηρεάσει δυσμενώς τη ζήτηση για τα προϊόντα του Ομίλου ή να προκαλέσει άλλα απρόβλεπτα γεγονότα που θα μπορούσαν να επηρεάσουν την επιχειρηματική δραστηριότητα και τη χρηματοοικονομική κατάσταση του Ομίλου. Παρόλ’ αυτά η διοίκηση παραμένει αισιόδοξη για τους λόγους που προαναφέρθησαν ότι ο τελικός αντίκτυπος της πανδημίας το 2021 δε θα έχει ιδιαίτερα αρνητικές συνέπειες στη χρηματοοικονομική κατάσταση του Ομίλου, όπως άλλωστε συνέβη και το 2020. 10.35 Γεγονότα μετά την ημερομηνία των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων Συνεχίζοντας το επενδυτικό σχέδιο της, η Μητρική Εταιρεία ανακοίνωσε στις 1/3/2021 ότι εισέρχεται δυναμικά στο χώρο του λογισμικού για eCommerce εξαγοράζοντας το σύνολο των εταιρικών μεριδίων (100%) της εταιρείας περιορισμένης ευθύνης με την επωνυμία «WEDIA ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ». Το συνολικό τίμημα ανήλθε στο ποσό των πεντακοσίων χιλιάδων ευρώ (ΕΥΡΩ 500.000,00) και εξοφλήθηκε ολοσχερώς από τα ταμειακά διαθέσιμα της εταιρείας. Η εργασία επιμερισμού του τιμήματος εξαγοράς στα επιμέρους αναγνωρίσιμα περιουσιακά στοιχεία που αποκτήθηκαν και στις υποχρεώσεις που αναλήφθηκαν δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί. Η εξαγορασθείσα εταιρεία εξειδικεύεται στη σχεδίαση και ανάπτυξη απαιτητικών Web και eCommerce εφαρμογών, καθώς και υπηρεσιών digital marketing, προσφέροντας ολοκληρωμένες λύσεις ψηφιακού μετασχηματισμού. Η εξαγορά αυτή εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο στρατηγικής της Entersoft για την πλήρη υποστήριξη μετασχηματισμού των επιχειρήσεων με αξιοποίηση του eCommerce, σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα αναγκαία λογισμικά της εφοδιαστικής αλυσίδας σε omnichannel επίπεδο. Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 118 Η Μητρική εταιρεία με απόφαση του Δ.Σ. 5/5/2020 αποφάσισε την αύξηση του Μετοχικού κεφαλαίου της 100% θυγατρική της ENTERSOFT BULGARIA κατά το ποσό των ΕΥΡΩ 80.000 από απατήσεις. Η εν λόγω αύξηση ολοκληρώθηκε μετά την έγκρισή των αρμοδίων αρχών στη Βουλγαρία εντός του 2021. Πέραν των ήδη αναφερθέντων γεγονότων, δεν υπάρχουν μεταγενέστερα των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων γεγονότα, τα οποία να αφορούν τον Όμιλο και την Εταιρεία, στα οποία επιβάλλεται αναφορά από τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς. Καλλιθέα, 21 Απριλίου 2021 Παντελής N. Νικολόπουλος Αντώνιος Ν. Κοτζαμανίδης Νεκταρία Α. Λιβανίου Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου Διευθύνων Σύμβουλος Διευθύντρια Λογιστηρίου Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 119 EKΘΕΣΗ ΔΙΑΘΕΣΗΣ ΑΝΤΛΗΘΕΝΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΡ. Γ.Ε.ΜΗ.: 122264001000 ΚΑΛΛΙΘΕΑ ΑΤΤΙΚΗΣ (ΛΕΩΦΟΡΟΣ ΣΥΓΓΡΟΥ 362 ΚΑΙ ΕΥΡΙΠΙΔΟΥ) Γνωστοποίηση, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 4.1.2, το Μέρος Α’ της απόφασης 25/17.7.2008 της Διοικούσας Επιτροπής Χρηματιστηριακών Αγορών του Χ.Α. και την Απόφαση 8/754/14.4.2016 του Διοικητικού Συμβουλίου της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, έκαστο όπως ισχύει. Κατά τη συνεδρίαση της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς της 24.02.2020, ενεκρίθη το Ενημερωτικό Δελτίο της ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ (εφεξής η «Εταιρεία») για τη Δημόσια Προσφορά Νέων Μετοχών της Εταιρείας από την Αύξηση, και την εισαγωγή του συνόλου των Μετοχών στη Ρυθμιζόμενη Αγορά του Χ.Α. με βάση την από 11.10.2019 απόφαση της Έκτακτης Γενικής Συνέλευσης των Μετόχων της Εταιρείας και την από 13.02.2020 απόφαση του Δ.Σ. της Εταιρείας. Συγκεκριμένα, η Αύξηση αφορά στην έκδοση έως 544.000 νέων κοινών ονομαστικών μετά ψήφου μετοχών ονομαστικής αξίας ΕΥΡΩ 0,30 εκάστη με καταβολή μετρητών και παραίτηση του δικαιώματος των παλαιών μετόχων, οι οποίες θα διατεθούν μέσω προσφοράς σε Περιορισμένο Κύκλο Προσώπων και μέσω Δημόσιας Προσφοράς. Την 26η Φεβρουαρίου 2020, ολοκληρώθηκε η διάθεση σε περιορισμένο κύκλο προσώπων, δηλαδή σε εργαζομένους της Εταιρείας («Διάθεση σε Περιορισμένο Κύκλο Προσώπων») τα αποτελέσματα της οποίας έχουν ως εξής: διατέθηκε το σύνολο των 27.200 μετοχών που προοριζόταν για διάθεση σε εργαζομένους της Εταιρείας και, ως εκ τούτου, δεν προέκυψαν αδιάθετες μετοχές για να μεταφερθούν στη Δημόσια Προσφορά. Την 05η Μαρτίου 2020, ολοκληρώθηκε η Δημόσια Προσφορά και η διάθεση 516.800 νέων κοινών ονομαστικών μετοχών της Εταιρείας. Η τιμή διάθεσης των Νέων Μετοχών (εφεξής η «Τιμή Διάθεσης») καθορίστηκε σε ΕΥΡΩ 7,00 ανά Μετοχή για το σύνολο της Δημόσιας Προσφοράς (Ειδικοί και Ιδιώτες Επενδυτές). Σημειώνεται ότι η τιμή διάθεσης για το τμήμα της Διάθεσης σε Περιορισμένο Κύκλο Προσώπων που απευθύνθηκε σε εργαζόμενους της Εταιρείας διαμορφώθηκε σε ΕΥΡΩ 6,30 (ήτοι μειωμένη κατά 10% από την Τιμή Διάθεσης). Τα συνολικά κεφάλαια που συγκεντρώθηκαν από τη Δημόσια Προσφορά, πριν την αφαίρεση των προμηθειών και εξόδων, ανέρχονται σε ΕΥΡΩ 3.788.960 (Δημόσια Προσφορά (ΕΥΡΩ 7,00*516.800), Διάθεση σε Περιορισμένο Κύκλο Προσώπων σε 50 εργαζόμενους (ΕΥΡΩ 6,30*27.200 μετοχές). Τα έσοδα της Δημόσιας Προσφοράς και της Διάθεσης σε Περιορισμένο Κύκλο Προσώπων ανέρχονται σε ΕΥΡΩ 3.788.960, τα οποία, μετά την αφαίρεση των δαπανών έκδοσης ύψους ΕΥΡΩ 212.112, διαμορφώνονται σε ΕΥΡΩ 3.576.848 και θα διατεθούν για την εξαγορά πλειοψηφικών ποσοστών (δηλαδή 50%+1 των μετοχών και ισάριθμων δικαιωμάτων ψήφου και την ολική Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 120 ενοποίηση στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας) σε έως πέντε εταιρείες, κατά κύριο λόγο στην Ελλάδα και δευτερευόντως στο εξωτερικό. ΠΙΝΑΚΑΣ ΔΙΑΘΕΣΗΣ ΑΝΤΛΗΘΕΝΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΤΡΟΠΟΣ ΔΙΑΘΕΣΗΣ ΑΝΤΛΗΘΕΝΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΒΑΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟΥ (ενότητα 3.1.4 λόγοι της προσφοράς και χρήση των εσόδων ) Εξαγορά πλειοψηφικών ποσοστών (δηλαδή 50%+1 ΔΙΑΘΕΣΗ ΑΝΤΛΗΘΕΝΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΟΠΩΣ ΠΡΟΒΛΕΠΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ (Ποσά σε ΕΥΡΩ) ΔΙΑΤΕΘΕΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΜΕΧΡΙ 31.12.2020 ΑΔΙΑΘΕΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΑΤΑ ΤΗΝ 31.12.2020 (Ποσά σε ΕΥΡΩ) (Ποσά σε ΕΥΡΩ) 3.576.848 των μετοχών και ισάριθμων δικαιωμάτων ψήφου και την ολική ενοποίηση στις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας) σε έως πέντε εταιρείες, κατά κύριο λόγο στην Ελλάδα και δευτερευόντως στο εξωτερικό. Η αναζήτηση εταιρειών στο εξωτερικό θα αρχίσει από 01.11.2021 και μόνο αν δεν έχουν εξαγορασθεί πλειοψηφικά ποσοστά στην Ελλάδα μέχρι την 31.10.2021. Οι εν λόγω εξαγορές αφορούν εταιρείες παραγωγής λογισμικού και συναφών υπηρεσιών, μικρότερες συγκριτικά με τον Όμιλο σε πωλήσεις και προσωπικό. Η διάθεση των αντληθέντων κεφαλαίων από την Αύξηση θα έχει ολοκληρωθεί έως το τέλος του έτους 2022. Εντούτοις, σε περίπτωση που, μέχρι την 31.12.2022, αποβούν άκαρπες οι προσπάθειες της Εταιρείας για τις εν λόγω εξαγορές, η Εταιρεία θα χρησιμοποιήσει τα αντληθέντα κεφάλαια σε έρευνα για την ανάπτυξη νέων προϊόντων και ειδικότερα σε νέα προϊόντα λογισμικού για τη Διαχείριση Ανθρωπίνων Πόρων, για τη Διαχείριση Προσωπικού και για τη Διαχείριση Ωρομέτρησης Προσωπικού. 29/12/2020 Εξαγορά 100% εταιρείας OPTIMUM AE Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 2.550.000 1.026.848 121 Το αδιάθετο κεφάλαιο ποσού ΕΥΡΩ 1.026.848 διατηρείται την 31-12-2020 σε καταθετικό λογαριασμό στην Τράπεζα Πειραιώς και δεν δύναται να χρησιμοποιηθεί για κανένα άλλο σκοπό εκτός από αυτούς που ρητά αναφέρονται παραπάνω και στο Ενημερωτικό Δελτίο. Καλλιθέα, 21 Απριλίου 2021 Παντελής N. Νικολόπουλος Αντώνιος Ν. Κοτζαμανίδης Νεκταρία Α. Λιβανίου Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου Διευθύνων Σύμβουλος Διευθύντρια Λογιστηρίου Ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις (1η Ιανουαρίου 2020 έως 31η Δεκεμβρίου 2020) 122

Περίληψη: Τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΕ: — Νικολόπουλος Παντελής, Πρόεδρος Διοικητικού Συμβουλίου και μη εκτελεστικό μέλος, — Κοτζαμανίδης Αντώνιος, Δ/νων Σύμβουλος και εκτελεστικό μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου, — Αβρατόγλου Χαράλαμπος, Εκτελεστικό μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου, υπό την ως άνω ιδιότητά μας, ειδικώς προς τούτο ορισθέντες από το Διοικητικό Συμβούλιο της εταιρίας ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ ΑΕ, δηλώνουμε και βεβαιώνουμε με την παρούσα ότι εξ’ όσων γνωρίζουμε: 1. Οι ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της ΕΝΤΕΡΣΟΦΤ, Ομίλου και Εταιρίας, για τη χρήση 1ης Ιανουαρίου έως 31ης Δεκεμβρίου 2020, οι οποίες καταρτίστηκαν σύμφωνα με τα ισχύοντα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, απεικονίζουν κατά τρόπο αληθή τα στοιχεία του Ενεργητικού και του Παθητικού, την Καθαρή Θέση και τα Αποτελέσματα της χρήσης 2020 της Εταιρίας καθώς και των επιχειρήσεων που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο, σύμφωνα με τα οριζόμενα στις παραγράφους 3 έως 5 του άρθρου 4 του Ν.3556/2007. 2. Η ετήσια Έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου απεικονίζει κατά τρόπο αληθή την εξέλιξη, τις επιδόσεις, τη θέση της Εταιρίας, καθώς και των επιχειρήσεων που περιλαμβάνονται στις ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις ως σύνολο, μαζί με τη περιγραφή των κυριότερων κινδύνων και αβεβαιοτήτων που αντιμετωπίζουν. Παντελής N. Νικολόπουλος Αντώνιος Ν. Κοτζαμανίδης Χαράλαμπος Φ. Αβρατόγλου Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου Διευθύνων Σύμβουλος Εκτελεστικό Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου