ΕΤΗΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΑΠΟ 1 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2021 ΕΩΣ 31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΑ ΔΙΕΘΝΗ ΠΡΟΤΥΠΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ (Δ.Π.Χ.Α.) & ΤΟΝ Ν. 3556/2007 Εταιρεία Υδρεύσεως και Αποχετεύσεως Πρωτευούσης Α.Ε ΑΡ. Γ.Ε.Μ.Η. 121578960000 ΩΡΩΠΟΥ 156 ΓΑΛΑΤΣΙ Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσεως από 1η Ιανουαρίου 2021 – 31η Δεκεμβρίου 2021 Η παρούσα Ετήσια Οικονομική Έκθεση συντάχθηκε σύμφωνα με το Ν. 3556/2007, όπως αυτός έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα και τις επ’ αυτού αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου και της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς καθώς και τις διατάξεις του Νόμου 4548/2018 και περιλαμβάνει : α) τις δηλώσεις των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου (σύμφωνα με το άρθρο 4 παρ.2 του Ν.3556/2007) β) την Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου, συμπεριλαμβανομένης της δήλωσης εταιρικής διακυβέρνησης γ) την Μη-Χρηματοοικονομική Κατάσταση Βάσει του Νόμου 4403/07.07.2016 δ) τις Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της χρήσεως από 01.01.2021 έως 31.12.2021 ε) την Έκθεση Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή στ) τις Εταιρικές Ανακοινώσεις – Γνωστοποιήσεις 2021 ζ) τα Στοιχεία και τις Πληροφορίες της χρήσεως από 01.01.2021 έως 31.12.2021 Βεβαιώνεται ότι η παρούσα Ετήσια Οικονομική Έκθεση είναι αυτή η οποία εγκρίθηκε από το Διοικητικό Συμβούλιο της «Εταιρείας Υδρεύσεως και Αποχετεύσεως Πρωτευούσης Α.Ε.» στις 28.04.2022 και είναι αναρτημένη στο διαδίκτυο, στην ηλεκτρονική διεύθυνση http://www.eydap.gr. 1 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ.................................................................................................... 5 ΔΗΛΩΣΗ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ............................................................................................................................................ 46 ΜΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ .............................................................................................................................. 96 1. ΕΤΗΣΙΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ................................................................................................................................. 190 ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΕΙΑ .................................................................................................................................. 192 ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΤΗΝ 31Η ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 & 2020 .......................... 193 ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΤΗΝ 31Η ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 & 2020 ..................................... 193 ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ ΤΗΣ 31ΗΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 & 2020 ................................................................................... 194 ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑΒΟΛΩΝ ΚΑΘΑΡΗΣ ΘΕΣΗΣ 1ΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ – 31ΗΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 & 2020 .............................................. 195 ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΑΜΕΙΑΚΩΝ ΡΟΩΝ 1ΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ – 31ΗΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 & 2020 ............................................................... 197 ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΕΤΗΣΙΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ 31ΗΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 .................................................... 198 1. ΣΥΣΤΑΣΗ, ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ & ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ............................................................................................... 198 2. ΝΕΑ ΠΡΟΤΥΠΑ, ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΩΝ ΠΡΟΤΥΠΩΝ ................................................................ 201 3. ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ .................................................................................................................................. 204 4. ΚΡΙΣΙΜΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΑΒΕΒΑΙΟΤΗΤΩΝ ........................................ 215 5. ΕΣΟΔΑ .............................................................................................................................................................................. 216 6. ΜΕΡΙΣΜΟΣ στοιχειων της καταστασησ αποτελεσματων κατ΄ ειδοσ εξοδων ................................................................. 218 7. ΑΠΟΣΒΕΣΕΙΣ ..................................................................................................................................................................... 220 8. ΑΜΟΙΒΕΣ & ΕΞΟΔΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ................................................................................................ 221 9. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΕΣΟΔΑ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) .................................................................................................. 221 10. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΕΞΟΔΑ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) .............................................................................................. 222 11. ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ................................................................................................................................................ 222 12. ΚΕΡΔΗ ΑΝΑ ΜΕΤΟΧΗ ................................................................................................................................................... 224 13. ΥΠΕΡΑΞΙΑ ..................................................................................................................................................................... 224 14. ΛΟΙΠΕΣ ΑΥΛΕΣ ΑΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ........................................................................................... 225 15. ΕΝΣΩΜΑΤΕΣ ΑΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ.................................................................................................................................. 226 16. ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΧΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΜΙΣΘΩΣΕΙΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ............. 227 17. ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΕ ΘΥΓΑΤΡΙΚΕΣ ........................................................................................................................................ 228 18. Χρηματοοικονομικα περιουσιακα στοιχεια στην ευλογη αξια μεσω λοιπων συνολικων εσοδων ............................. 228 19. ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ............................................................................................ 229 20. ΑΝΑΒΑΛΛΟΜΕΝΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙκη Απαιτηση (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ............................................................................. 229 21. ΥΛΙΚΑ, ΑΝΤΑΛΛΑΚΤΙΚΑ & ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ................................................................................... 230 22. ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΠΕΛΑΤΕΣ, συμβατικα περουσιακα στοιχεια (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ................................................ 231 23. ΛΟΙΠΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ................................................................................................................. 233 24. ΤΑΜΕΙΟ ΚΑΙ ΤΑΜΕΙΑΚΑ ΔΙΑΘΕΣΙΜΑ ............................................................................................................................ 235 25. ΜΕΤΟΧΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ................................................................................................................................................. 235 26. ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΑ ............................................................................................................................................................ 236 27. ΣΥΣΣΩΡΕΥΜΕΝΑ ΚΕΡΔΗ ΕΙΣ ΝΕΟΝ ............................................................................................................................... 237 28. ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΑΡΟΧΕΣ ΣΤΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ......................................................................... 237 29. ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΕΚΚΡΕΜΟΔΙΚΙΕΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ........................................................................................... 245 30. ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΕΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ................................................................................................. 246 31. ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ .......................................................................................................................................... 246 32. υποχρεωση αποκλειστικου δικαιωματος προμηθειασ αδιυλιστου υδατοσ ............................................................... 247 33. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ & ΛΟΙΠΕΣ ΒΡΑΧΥΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ....................................................................................... 247 34. οριστικοποιηση οφειλων ευδαπ και ελληνικου δημοσιου περιοδου 2013-2020 ....................................................... 248 35. ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ & ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ-ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ........................................................................................ 248 36. ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΑ ΜΕΡΗ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ................................................................................. 249 37. ΑΜΟΙΒΕΣ ΕΛΕΓΚΤΩΝ .................................................................................................................................................... 250 2 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 38. 39. 40. 41. 42. «ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΓΙΩΝ Ε.ΥΔ.Α.Π.» Ν.Π.Δ.Δ........................................................................................................................ 250 ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ............................................................................................................................................... 250 ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΧΡΗΜΑΤοΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ........................................................................................................ 251 ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΥΛΟΓΩΝ ΑΞΙΩΝ ..................................................................................................................... 255 ΜΕΤΑΓΕΝΕΣΤΕΡΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ....................................................................................................................................... 256 2.ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΥ ΟΡΚΩΤΟΥ ΕΛΕΓΚΤΗ ΛΟΓΙΣΤΗ ........................................................................................... 259 3.ΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ – ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ 2021 ............................................................................................................ 269 4.ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ............................................................................................................................................... 270 3 4 95 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΜΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ Το περιεχόμενο της μη χρηματοοικονομικής κατάστασης έχει συνταχθεί λαμβάνοντας υπόψη τις απαιτήσεις του N. 4403 Εγκύκλιος 62784/2017, των Προτύπων GRI (έκδοση 2016/2018), τον Οδηγό του Χρηματιστήριου Αθηνών (έκδοση 2022) και το πρότυπο Sustainability Accounting Standards Board (SASB) και ειδικά με τα ουσιαστικά θέματα του κλάδου Water Utility and Services. Σε αυτό το πλαίσιο, η μη χρηματοοικονομική κατάσταση βασίζεται σε ανάλυση ουσιαστικότητας του 2021 και ιεράρχηση των θεμάτων Bιώσιμης Ανάπτυξης, που σχετίζονται με τις δραστηριότητες της ΕΥΔΑΠ, και παρουσιάζουν τις σημαντικότερες οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιδράσεις στα ενδιαφερόμενα μέρη της. Α. ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ Αναφορά στο επιχειρηματικό μοντέλο της ΕΥΔΑΠ ΑΕ, καθώς και λεπτομερής περιγραφή των δράσεων της ΕΥΔΑΠ Νήσων Αναπτυξιακής ΑΕ γίνεται στα κείμενα της Ετήσιας Οικονομικής Έκθεσης 2021 καθώς και στις Σημειώσεις επί των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων της 31ης Δεκεμβρίου 2021, με πληροφορίες και στοιχεία αναφορικά με τη λειτουργία, το επιχειρηματικό περιβάλλον, την οργάνωση και τη δομή, τις αγορές στις οποίες δραστηριοποιείται, τους στόχους και τις στρατηγικές, καθώς και τις κύριες τάσεις και παράγοντες που μπορεί να επηρεάσουν τη μελλοντική ανάπτυξή της. Β . ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΩΣΙΜΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΔΕΟΥΣΑΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑΣ & ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ Η ΕΥΔΑΠ υιοθετεί και εφαρμόζει Πολιτική Βιώσιμης Ανάπτυξης η οποία είναι πλήρως εναρμονισμένη με την επιχειρηματική της στρατηγική, αποστολή, όραμα και αξίες, ενσωματώνοντας στην επιχειρηματική της λειτουργία τις Αρχές της Ασφάλειας – Ανάπτυξης –Αποδοτικότητας υλοποιώντας Έργα Βελτιστοποίησης. Το 2021 ολοκληρώθηκε το Έργο: «Χάραξη Στρατηγικής Βιώσιμης Ανάπτυξης» της Εταιρείας. Στο πλαίσιο του Έργου, μέσα από μια δομημένη διαδικασία και με παράλληλη εμπλοκή των ενδιαφερομένων μερών μας αλλά και της Διοίκησης, αναδείχθηκαν τα σημαντικά για τη Βιωσιμότητα της Εταιρείας θέματα, τα οποία σε συνδυασμό με τις απαιτήσεις του Κανονιστικού Πλαισίου (Εγκύκλιος 62784/17) αποτελούν τη θεματολογία της μη χρηματοοικονομικής έκθεσης 2021, όπου αποτυπώνονται οι σχετικοί μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι, ο τρόπος διαχείρισης για τον περιορισμό των κινδύνων καθώς και τα σχετικά αποτελέσματα των Εταιρικών δράσεων. Τα θέματα αυτά αφορούν στις ευρύτερες θεματικές του Περιβάλλοντος, της Κοινωνίας, αλλά και της Εταιρικής Διακυβέρνησης. Η ανάδειξη των θεμάτων ESG σε όλο το εύρος της λειτουργίας και της Στρατηγικής για Βιώσιμη Ανάπτυξη καθορίζει τους βραχυπρόθεσμους, μεσοπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους στόχους της Εταιρείας, προκειμένου να ανταποκριθεί στις συνεχώς αυξανόμενες οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές απαιτήσεις. Το στρατηγικό πρόγραμμα επιχειρησιακού μετασχηματισμού διασφαλίζει τη Βιωσιμότητα της ΕΥΔΑΠ και την εναρμονίζει με τις σύγχρονες πρακτικές διοίκησης. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις δράσεις και πρωτοβουλίες της Εταιρείας ως ανταπόκριση στις πρωτόγνωρες συνθήκες, που δημιουργήθηκαν λόγω της πανδημίας COVID-19, με στόχο την αδιάλειπτη και ποιοτική συνέχιση παροχής των υπηρεσιών της αλλά και την προστασία των εργαζομένων και πελατών της. Η ανάλυση των θεμάτων Βιώσιμης Ανάπτυξης της ΕΥΔΑΠ έχει ομαδοποιηθεί σε τρεις κατηγορίες ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ – ΚΟΙΝΩΝΙΑ – ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ. Γ. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΒΙΩΣΙΜΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ/ΠΗΓΩΝ ΥΔΡΕΥΣΗΣ (ουσιαστικό θέμα) : Ορθολογική αξιοποίηση και εκμετάλλευση των φυσικών πόρων χωρίς επιβάρυνση του περιβάλλοντος, αλλά με ταυτόχρονη φροντίδα και προστασία του, με προσήλωση στις αρχές της περιβαλλοντικής συμμόρφωσης (ενότητα Γ.1) ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ: Προστασία της Βιοποικιλότητας στους ταμιευτήρες μέσω της διαχείρισης του υδρολογικού κύκλου (ενότητα Γ.2) ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ: ένταξη στις Εταιρικές διαδικασίες δράσεων που συμβάλλου αποτελεσματικά στην διατήρηση της καλής κατάστασης του θαλάσσιου οικοσυστήματος, με προσήλωση στην περιβαλλοντική συμμόρφωση (ενότητα Γ.3) ΜΕΤΡΗΣΗ, ΕΛΕΓΧΟΣ & ΜΕΙΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΤΩΝ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ & ΛΟΙΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ (ουσιαστικό θέμα) (ενότητα Γ.4) ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (ουσιαστικό θέμα): ): Εταιρικές δράσεις για μείωση του ενεργειακού της αποτυπώματος. Δράσεις για εξοικονόμηση ενέργειας. (ενότητα Γ.5) ΚΥΚΛΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ-ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΓΡΩΝ & ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ (ουσιαστικό θέμα) : τήρηση αρχών κυκλικής οικονομίας και συνεχής μείωση της ποσότητας αποβλήτων προς τελική διάθεση για την ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων στο περιβάλλον και την ανθρώπινη υγεία (ενότητα Γ.6). 96 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Δ. ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΥΓΕΙΑ & ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΠΕΛΑΤΩΝ & ΤΕΛΙΚΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΏΝ (ουσιαστικό θέμα) (ενότητα Δ.1) ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΝΕΡΟΥ ΥΔΡΕΥΣΗΣ(ουσιαστικό θέμα) : Διασφάλιση της παροχής πόσιμου νερού άριστης ποιότητας με συνεχείς ελέγχους και χρήση σύγχρονων μεθόδων και τεχνολογιών για την προστασία της υγείας των πολιτών με δημοσιοποίηση των δεδομένων ελέγχου ποιότητας (ενότητα Δ.1.α ) ΔΙΚΤΥΟ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΕΥΔΑΠ - ΕΡΓΑ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ(ουσιαστικό θέμα) : υπεύθυνη, αδιάλειπτη και αποτελεσματική συλλογή, επεξεργασία των λυμάτων. Επιστροφή των επεξεργασμένων εκροών στο περιβάλλον με απαλλαγή από το ρυπαντικό τους φορτίο. Χρήση νέων τεχνολογιών και σταθερή παρακολούθηση των αποτελεσμάτων της επεξεργασίας με ανάρτησή τους σε ανοικτή βάση δεδομένων.Σχεδιασμός σύγχρονων έργων συλλογής, επεξεργασίας και διάθεσης των αστικών λυμάτω σε Περιοχές της Ανατολικής Αττικής με δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης με χρήση τεχνολογίας αιχμής και σε πλήρη εναρμόνιση με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο. (ενότητα Δ.1.β ). ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΕ ΚΑΘΑΡΟ ΝΕΡΟ, ΠΑΡΟΧΗ & ΚΑΛΥΨΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΎΔΡΕΥΣΗΣ (ουσιαστικό θέμα): συνεχής διασφάλιση των απαραίτητων υδατικών πόρων, ικανότητα διανομής επαρκούς ποσότητας πόσιμου νερού άριστης ποιότητας μέσω του δικτύου ύδρευσης στους καταναλωτές . (ενότητα Δ.2) ΑΞΙΟΠΙΣΤΟ ΔΙΚΤΥΟ ΎΔΡΕΥΣΗΣ (ουσιαστικό θέμα): Διασφάλιση αδιάλειπτης και επαρκούς ποσότητας, αποδεκτής πίεσης και υψηλής ποιότητας πόσιμου νερού σε όλη την έκταση του υδροδοτικού συστήματος. Σταθερή και στοχευμένη μετάβασή στις νέες τεχνολογίες (ενότητα Δ.3) ΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ/ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΣΤΑΘΕΡΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΕΜΠΙΣΤΟΣΎΝΗΣ ΜΕ ΤΟΥΣ ΠΕΛΑΤΕΣ & ΤΟΥΣ ΤΕΛΙΚΟΥΣ ΧΡΗΣΤΕΣ (ουσιαστικό θέμα): Κατανόηση των αναγκών του πελάτη, ανάλυση δεδομένων και συνεχής προσαρμογή των διαδικασιών μας ως παράγοντας οικοδόμησης σταθερής σχέσης εμπιστοσύνης με τους πελάτες με έργα βελτιστοποίησης διαδικασιών και αναβάθμισης των ηλεκτρονικών υπηρεσιών (ενότητα Δ.4). ΠΡΟΣΤΙΤΟ ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ & ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ ΜΕ ΑΣΦΑΛΕΙΑ (ουσιαστικό θέμα) : συνεχής παροχή υψηλής και ασφαλούς ποιότητας υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης μέσα από δομημένες διαδικασίες και σε προσιτή τιμή για τους καταναλωτές. Υποστήριξη της κοινωνικής συνοχής με στοχευμένες δράσεις.(ενότητα Δ.5) ΕΡΓΑΣΙΑΚΑ ΘΕΜΑΤΑ & ΣΕΒΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ (ενότητα Δ.6) ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ & ΣΕΒΑΣΜΟΣ ΣΤΗ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ(ουσιαστικό θέμα) (ενότητα Δ.6.α) ΣΕΒΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ στην ΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΥΓΕΙΑΣ & ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ (ουσιαστικό θέμα) (ενότητα Δ.6.β) ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ (ενότητα Δ.6.γ) ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (ενότητα Δ.6.δ) Η ΕΥΔΑΠ στο πλαίσιο της εταιρικής κοινωνικής της ευθύνης, αλλά και των υποχρεώσεών της, δίνει ιδιαίτερη σημασία στη διασφάλιση των ανθρώπινων δικαιωμάτων στην εργασία και στην εξάλειψη των διακρίσεων (ενότητα Δ.6.α και Ε.5) . Διαχείριση Ανθρώπινου Δυναμικού σχετικά με την απασχόληση και με έργα βελτιστοποίησης. (Δ.6γ) – συνεχής εκπαίδευση και επιμόρφωση των εργαζομένων για διασφάλιση της Εταιρικής συνέχειας (Δ.6.δ) – διασφάλιση της υγείας και της ασφάλειας στην εργασία (Δ.6.β) – δικαίωμα στον συνδικαλισμό (Δ.6.γ). ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΥΠΕΥΘΥΝΟΤΗΤΑ-ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗ : σημαντικές πρωτοβουλίες για την υποστήριξη δράσεων με κοινωνικό και περιβαλλοντικό χαρακτήρα μέσα από συγκεκριμένες διαδικασίες και πολιτικές. Ανάπτυξη περιβαλλοντικής συνείδησης, υποστήριξη τοπικής κοινωνίας και υπεύθυνες δράσεις και παρουσία στα μέσα μαζικής δικτύωσης. (ενότητα Δ.7) ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ/ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΕΥΔΑΠ ΑΕ : διαφύλαξη της ιστορικότητας της εταιρείας με συγκεκριμένες διαδικασίες και πολιτικές, συνέργιες και πρωτοβουλίες για εταιρική εξωστρέφεια. (ενότητα Δ.8) Ε. ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ & ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ & ΑΚΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ (ουσιαστικό θέμα) Καταπολέμηση διαφθοράς & Θέματα σχετικά με τη Δωροδοκία : δέσμευση της Εταιρείας στις αρχές της εταιρικής διακυβέρνησης στο πλαίσιο της επιχειρηματική ηθικής, προασπιζόμενη τα συμφέροντα των μετόχων και όλων των ενδιαφερομένων μερών της. Δράσεις για την πρόληψη και τελικά την αποφυγή περιστατικών διαφθοράς εφαρμόζονται αντίστοιχες διαδικασίες και πολιτικές (ενότητα Ε.1). ΨΗΦΙΑΚΟΣ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ (ουσιαστικό θέμα): ο ψηφιακός μετασχηματισμός αποτελεί στρατηγική Εταιρική προτεραιότητα για τη δημιουργία αξίας προς όφελος όλων των ενδιαφερομένων μερών της. (ενότητα Ε.2) ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ : Εφαρμογή γενικού κανονισμού προστασίας προστασίας δεδομένων με ιδιαίτερο αίσθημα σεβασμού στον πελάτη, εργαζόμενο, προμηθευτή, συνεργάτη. Διαχείριση των προσωπικών δεδομένων των εργαζομένων (Δ.6.α), των πελατών (Δ.5) με γνώμονα τη συνεχή συμμόρφωση της Εταιρείας στις ισχύουσες κανονιστικές διατάξεις. Συνεχής εκπαίδευση των εργαζομένων σε θέματα διαχείρισης των προσωπικών δεδομένων (Δ.6.γ) με παράλληλη διαφύλαξη των προσωπικών δεδομένων και στο πλαίσιο του ψηφιακού ανασχηματισμού της Εταιρείας (Ε.2) - (ενότητα Ε.3). ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ (ουσιαστικό θέμα): οικονομικές επιδόσεις με κριτήρια ESG, ως έμπρακτη εφαρμογή της ηθικής επιχειρηματικότητας (ενότητα Ε.4) 97 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΕΦΟΔΙΑΣΤΙΚΗ ΑΛΥΣΙΔΑ: διαχείριση της εφοδιαστικής αλυσίδας της Εταιρείας με έμφαση στη διαφάνεια και την ηθική ακεραιότητα, με έργα βελτιστοποίησης διαδικασιών και σε πλήρη εναρμόνιση με το υπάρχον νομοθετικό πλαίσιο. Εφαρμογή προληπτικών διαδικασιών και πολιτικές έγκαιρης συμμόρφωσης με στόχο να καλύπτει τις προμηθευτικές ανάγκες των διαφόρων υπηρεσιακών μονάδων από την εγχώρια και τη διεθνή αγορά.(ενότητα Ε.5) Z. ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΕΣ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 8 ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΑΞΙΝΟΜΙΑΣ (EU TAXONOMY) Γ. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Γ1. ΒΙΩΣΙΜΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ/ΠΗΓΩΝ ΥΔΡΕΥΣΗΣ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Οι φυσικοί πόροι είναι το σύνολο των πρωταρχικών και βασικών αγαθών που μας παρέχει η Φύση. Η ορθολογική αξιοποίηση και εκμετάλλευση των φυσικών πόρων χωρίς επιβάρυνση του περιβάλλοντος αλλά με ταυτόχρονη φροντίδα και προστασία του, είναι μέρος της εταιρικής ευθύνης και ζωτικός παράγοντας ανάπτυξης για την εταιρεία. Το νερό είναι ένας από τους σημαντικότερους φυσικούς πόρους για την ύπαρξη ζωής, έχει την ιδιότητα του αναντικατάστατου και ποσοτικά οριοθετημένου αγαθού. Η διαρκώς αυξανόμενη ζήτηση νερού παγκοσμίως, η μόλυνση του νερού από ανθρωπογενής δραστηριότητες, και η κλιματική αλλαγή, αποτελούν κάποιους από τους κινδύνους που συναντάμε σήμερα και έχουν ως αποτέλεσμα την ανάγκη για ολιστική, προληπτική και συνεπή διαχείριση του πόρου του νερού. Ο βασικός άξονας Βιώσιμης Ανάπτυξης της ΕΥΔΑΠ είναι η Βιώσιμη διαχείριση του υδρολογικού κύκλου και η γενικότερη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματός της εταιρείας. Η Εταιρεία, με την υπευθυνότητα του παρόχου υπηρεσιών ύδρευσης στο 40% περίπου του ελλαδικού πληθυσμού και ως φορέας υψηλής τεχνογνωσίας σε θέματα διαχείρισης υδάτινων πόρων, με συνεχή ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών στις δράσεις της, διασφαλίζει την ορθολογική διαχείριση τους. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης ΒΙΩΣΙΜΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΩΝ Η ΕΥΔΑΠ προμηθεύεται το ακατέργαστο νερό εξολοκλήρου από το Ελληνικό Δημόσιο στην είσοδο των Μονάδων Επεξεργασίας Νερού, με μόνη εξαίρεση τις γεωτρήσεις Μαυροσουβάλας που είναι ιδιοκτησία της ΕΥΔΑΠ. Η διαχείριση των ταμιευτήρων γίνεται με βασικό στόχο την ποσοτική και ποιοτική βιωσιμότητα του πόρου. Το ακατέργαστο νερό προέρχεται από επιφανειακούς υδάτινους πόρους των λεκανών απορροής Μαραθώνα, Υλίκης, Μόρνου και Ευήνου και υπόγειους εφεδρικούς υδατικούς πόρους που δύναται να αξιοποιηθούν με τη λειτουργία υδρογεωτρήσεων ανάλογα με την διαθεσιμότητα των υπόγειων πόρων και την πολιτική χρήσης τους. Η ΕΥΔΑΠ διασφαλίζει την προστασία των ταμιευτήρων με: την τήρηση αυστηρής νομοθεσίας (Υγειονομική Διάταξη Α5/2280/1983) «για την προστασία των νερών που χρησιμοποιούνται για την ύδρευση της περιοχής πρωτευούσης από ρυπάνσεις και μολύνσεις» και του ΠΔ 51/2007 που αφορά τον καθορισμό μέτρων και διαδικασιών για την ολοκληρωμένη προστασία και διαχείριση των υδάτων σε συμμόρφωση με τις διατάξεις της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ έλεγχο των έργων και των δραστηριοτήτων στις ζώνες προστασίας των λεκανών απορροής των ταμιευτήρων δειγματοληπτικές μετρήσεις ως προς την ποιότητα του νερού των ταμιευτήρων. Οι εφαρμοζόμενες μέθοδοι διαχείρισης των υδατικών πόρων χαρακτηρίζονται από: Επιστημονικά θεμελιωμένη ορθολογικότητα Αποδοτικότητα: καθ’ ότι αξιοποιούν τους υδάτινους πόρους στο μέγιστο δυνατό βαθμό Βιωσιμότητα: καθ’ ότι δεν δημιουργούν πρόβλημα εξάντλησης των υδάτινων πόρων στο μέλλον από την κάλυψη των αναγκών του σήμερα. 98 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 (το θέμα αναλύεται στην ενότητα «Πρόσβαση σε καθαρό νερό, παροχή και κάλυψη δικτύου» της ίδιας Έκθεσης). ΒΙΩΣΙΜΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΡΟΔΟΤΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ & ΠΑΓΙΩΝ (SMART GRID) Η ΕΥΔΑΠ, με γνώμονα τη Βιωσιμότητα του πόρου αλλά και την κάλυψη των αναγκών υδροδότησης, διαχειρίζεται τη ζήτηση του νερού, αναπτύσσοντας προγράμματα μείωσης των διαρροών (διαχείριση πίεσης, υδροδοτικές ζώνες, άμεση αποκατάσταση βλαβών, κ.α.). Στο πλαίσιο του μετασχηματισμού με στόχο τον εκσυγχρονισμό και τη βελτιστοποίηση της διαχείρισης δικτύου και παγίων η Εταιρεία είναι στη διαδικασία ανάπτυξης «Έξυπνου Δικτύου». Το έξυπνο δίκτυο ρυθμίζει και ελέγχει την παραγωγή και τη διανομή του πόρου και στοχεύει στην έξυπνη διασύνδεση καταναλωτών και παραγωγής με απώτερο στόχο ένα οικονομικότερο και ασφαλέστερο δίκτυο με μειωμένες απώλειες. Το έξυπνο δίκτυο μέσω της μείωσης των διαρροών και της βελτιστοποίησης και αυτοματοποίησης της διαχείρισης των υδάτινου πόρου διασφαλίζει τη βιώσιμη διαχείριση του (το θέμα αναλύεται στην ενότητα «Αξιόπιστο Δίκτυο» της ίδιας Έκθεσης). ΚΛΙΜΑΚΩΤΟ ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ Το κλιμακωτό τιμολόγιο λειτουργεί αποτρεπτικά στη σπατάλη του φυσικού πόρου και ευαισθητοποιεί τους καταναλωτές για την υιοθέτηση της ορθολογικής χρήσης του. ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Η καλή λειτουργία των Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ Ψυττάλειας – Μεταμόρφωσης - Θριασίου), η τήρηση των αυστηρών προδιαγραφών εκροών, ο έλεγχος, η διαρκής συντήρηση και αναβάθμιση τους με μέσα υψηλής τεχνολογίας καθώς και η ανάπτυξη του δικτύου αποχέτευσης, συμβάλλουν των επιπτώσεων και στη διατήρηση της καλής κατάστασης των θαλασσίων οικοσυστημάτων ((το θέμα αναλύεται στην ενότητα «Προστασία θαλάσσιου Περιβάλλοντος» της ίδιας Έκθεσης). ΕΡΓΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ – ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΜΕΝΩΝ ΕΚΡΟΩΝ Ο σχεδιασμός κατασκευής και λειτουργίας ολοκληρωμένων συστημάτων διαχείρισης λυμάτων στην Ανατολική Αττική περιλαμβάνει την επαναχρησιμοποίηση των επεξεργασμένων εκροών για αρδευτικούς σκοπούς, με χρήση τεχνολογίας αιχμής και σε πλήρη εναρμόνιση με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο επαναχρησιμοποίησης. Τα έργα αυτά αποτελούν στρατηγική επιλογή της ΕΥΔΑΠ με σημαντική επίδραση στον εμπλουτισμό του υπόγειου υδροφορέα, στην προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος και στην εξοικονόμηση του πολύτιμου πόρου του νερού. (το θέμα αναλύεται στην ενότητα Έργα Αποχέτευσης Ανατολικής Αττικής» της ίδιας Έκθεσης). ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΚΩΝ ΥΔΑΤΩΝ Μετά την επιτυχημένη ολοκλήρωση του ευρωπαϊκού ερευνητικού προγράμματος INTCATCH, η ΕΥΔΑΠ έχει στη διάθεσή της δύο αυτόνομα ρομποτικά σκάφη τα οποία ενισχύουν το υφιστάμενο πρόγραμμα παρακολούθησης και προστασίας της ποιότητας των υδάτων. Τα ρομποτικά σκάφη αναδεικνύουν για μια ακόμα φορά την ηγετική θέση της ΕΥΔΑΠ στον κλάδο Ύδρευσης-Αποχέτευσης στην προστασίας του Υδάτινου Περιβάλλοντος, με τη δυνατότητα να μεταφέρει τεχνογνωσία σε όλους τους εμπλεκόμενους Δημόσιους και Ιδιωτικούς Φορείς Διαχείρισης και Προστασίας Υδάτινων Πόρων (Φορείς Διαχείρισης, ΔΕΥΑ, Περιφέρειες, Δήμους, Ερευνητικά Ινστιτούτα, Πανεπιστήμια κ.α.). Η χρήση των ρομποτικών σκαφών για δεύτερη συνεχή χρονιά έδειξε ότι μπορεί να συντελέσει στον πιο ολοκληρωμένο και καλύτερο έλεγχο της ποιότητας του Ταμιευτήρα, δεδομένου ότι σε ένδειξη πιθανής ρύπανσης από ανθρωπογενείς δραστηριότητες ή και φυσικές διεργασίες, τα σκάφη μπορούν σε ελάχιστο χρόνο να δράσουν επιχειρησιακά σε όλη την έκταση της λίμνης εντοπίζοντας έγκαιρα το σημείο εισροής του ρυπαντή. Το 2021, συνεχίστηκαν οι έλεγχοι με τα αυτόνομα σκάφη σε όλους τους ταμιευτήρες της ΕΥΔΑΠ και συλλέχθηκαν κατά μήκος 90 και πλέον συνολικά χιλιομέτρων περιμετρικά των Ταμιευτήρων, περισσότερα από 250.000 δεδομένα. Τα αποτελέσματα αξιολογήθηκαν σε πραγματικό χρόνο τόσο στο πεδίο (μέσω κατάλληλων εφαρμογών κινητού τηλεφώνου) όσο και ψηφιακά ενώ επικυρώθηκαν με τις Εκθέσεις Παρακολούθησης των Ταμιευτήρων. Τα αποτελέσματα επιβεβαίωσαν την πολύ καλή ολιγοτροφική-μεσοτροφική κατάστασή τους. Τα σκάφη είναι εξοπλισμένα με αισθητήρες για τη μέτρηση και καταγραφή περιβαλλοντικών παραμέτρων όπως χλωροφύλλη, αγωγιμότητα, διαλυμένο οξυγόνο, pH, θερμοκρασία, νιτρικά, ολικό άζωτο και φώσφορο ενώ διαθέτουν και κατάλληλο σύστημα αυτόνομης δειγματοληψίας για τη συλλογή νερού από σημεία μη προσεγγίσιμα με άλλον τρόπο. Όλοι οι παραπάνω παράμετροι κυμάνθηκαν σε φυσιολογικά επίπεδα, τυπικά για Ταμιευτήρες Ύδατος και ήταν σε συμφωνία με τα αποτελέσματα του υφιστάμενου προγράμματος παρακολούθησης της ΕΥΔΑΠ. Φιλοδοξία και Στρατηγικό στόχος της ΕΥΔΑΠ αποτελεί η εδραίωση της συνεργασίας της με κάθε ενδιαφερόμενο φορέα, παρέχοντας υπηρεσίες, για την προστασία των επιφανειακών υδάτων, την ολοκληρωμένη διαχείριση και την αειφόρο ανάπτυξη των υδατικών πόρων. 99 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΜΕ ΑΠΕΥΘΕΙΑΣ ΑΝΤΛΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ (SEWER MINING) Η επαναχρησιμοποίηση και η ανακύκλωση του νερού αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη δυναμική στη Βιώσιμη Ανάπτυξης των πόλεων, αναδεικνύοντας τον κεντρικό ρόλο του νερού μέσα από το τρίπτυχο νερό - ενέργεια - ύλη στο οποίο εστιάζει η κυκλική οικονομία. Η ΕΥΔΑΠ, στο πλαίσιο των εφαρμογών των αρχών της κυκλικής οικονομίας, υλοποιεί ερευνητικά προγράμματα που στοχεύουν στην αποκεντρωμένη επαναχρησιμοποίηση με την αξιοποίηση υγρών λυμάτων κατευθείαν από το δίκτυο αποχέτευσης, μέσω της τεχνικής εξόρυξης αποχέτευσης (Sewer Mining). Η τεχνολογία sewer mining, αποτελεί ουσιαστικά μια κινητή μονάδα επεξεργασίας λυμάτων, που μπορεί να εξαγάγει τα λύματα από τους τοπικούς υπονόμους και να τα επεξεργαστεί άμεσα, παρέχοντας νερό έτοιμο προς χρήση στο σημείο της ζήτησης, ακόμη και σε πυκνά αστικά περιβάλλοντα. Η ΕΥΔΑΠ, πρωτοπορεί στην Ελλάδα, και από το 2021, είναι υπεύθυνη για τη λειτουργία δύο Πρότυπων Μονάδων Παραγωγής Νερού Επαναχρησιμοποίησης εφαρμόζοντας τις νέες τεχνολογίες καθαρισμού και παραγωγής επαναχρησιμοποιούμενου νερού H πρώτη Μονάδα έχει τοποθετηθεί στο Φυτώριο του Δήμου Αθηναίων, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού ερευνητικού προγράμματος NEXT-GEN, ως αποτέλεσμα της συνεργασίας της ΕΥΔΑΠ με το ΕΜΠ, την εταιρεία Chemitec και τον Δήμο. Η Μονάδα παράγει καθημερινά 25 κυβικά μέτρα ανακυκλωμένου νερού το οποίο ελέγχεται από το Χημικό Εργαστήριο Ερευνητικών & Περιβαλλοντικών Εφαρμογών της ΕΥΔΑΠ ως προς την εναρμόνιση με τις απαιτήσεις της Νομοθεσίας και χρησιμοποιείται για την άρδευση εκτάσεων καλλωπιστικών φυτών στις εγκαταστάσεις του Δήμου στο Γουδί. Η δεύτερη Μονάδα λειτουργεί από το 2016 στις εγκαταστάσεις της Εταιρείας στη Μεταμόρφωση, μετά την επιτυχημένη ολοκλήρωση του έργου DESSIN, και το ανακυκλωμένο νερό χρησιμοποιείται για την άρδευση του περιβάλλοντα χώρου. Τα κοινωνικά και περιβαλλοντικά οφέλη της τεχνολογίας Sewer Mining είναι αξιοσημείωτα, καθώς μέσω αυτής επιτυγχάνεται: Μείωση στις ποσότητες των επεξεργασμένων απορροών που διατίθενται στους υδάτινους αποδέκτες. Μείωση της ζήτησης νερού από τους επιφανειακούς και υπόγειους υδροφορείς και κατά συνέπεια διατήρηση των αποθεμάτων τους. Δυνατότητα εμπλουτισμού των υπογείων υδροφορέων. Μείωση του κόστους μεταφοράς των λυμάτων. Δυνατότητα δημιουργίας και συντήρησης περιοχών αστικού πράσινου σημαντικών πόλων για την ποιότητα ζωής στην πόλη, και κατά συνέπεια βελτίωση του αισθητικού τοπίου της εκάστοτε περιοχής, χωρίς κατανάλωση πόσιμου νερού για την άρδευσή τους. Δυνατότητα παροχής ανακτημένου νερού για χρήσεις άρδευσης σε περιοχές που αντιμετωπίζουν προβλήματα λειψυδρίας (νησιά). ΤΟ ΑΔΡΙΑΝΕΙΟ ΩΣ ΥΔΑΤΙΝΟΣ ΠΟΡΟΣ Η ΕΥΔΑΠ για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας και της Βιώσιμης Ανάπτυξης και στο πλαίσιο της ολιστικής αξιοποίησης του Αδριάνειου Υδραγωγείου συμμετέχει ενεργά στην: αξιοποίηση του μη πόσιμου νερού για τις τοπικές ανάγκες άρδευσης διασύνδεση του μνημείου με σύγχρονα έργα πνοής για τους Δήμους που διανύει ανάδειξη του ως Μνημείο Πολιτιστικής Κληρονομίας (ενότητα Διαχείριση Πολιτιστικής Κληρονομιάς» της ίδιας Έκθεσης). Πιλοτικό Πρόγραμμα CULTURAL HIDRANT Η ΕΥΔΑΠ συμμετέχει ως εταίρος μαζί με το Δήμο Χαλανδρίου στη δημιουργία δικτύου μη πόσιμου νερού για αρδευτική χρήση, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού συγχρηματοδοτούμενου προγράμματος UIA05-255 CULTURAL HIDRANT, συνολικού προϋπολογισμού 3.133.296 ευρώ. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει την: κατασκευή δικτύου μη πόσιμου νερού από το Αδριάνειο Υδραγωγείο 6 χλμ στον Δ. Χαλανδρίου, εκ των οποίων τα 4 χλμ είναι ήδη υπό δημοπράτηση τοποθέτηση 100 έξυπνων υδρομετρητών εξοικονόμηση 10.000 πόσιμου και 25.000 συνολικής ποσότητας κμ νερού/έτος Το 2021 36 επωφελούμενοι από το δίκτυο μη πόσιμου νερού έχουν ήδη καταγραφεί και θα συνδεθούν άμεσα. δημιουργήθηκε εφαρμογή από την ΕΥΔΑΠ «Drop a Message» - με εγγραφή 81 χρηστών- για την ανάδειξη των δυνατοτήτων αξιοποίησης του μη πόσιμου νερού 100 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 εστάλησαν 45.000 ενημερωτικές επιστολές , σχετικά με το πρόγραμμα καθώς και τον σχεδιασμό του νέου δικτύου μη πόσιμου νερού σε όλους τους πελάτες ΕΥΔΑΠ στον Δήμο Χαλανδρίου. Παράλληλα διενεργήθηκε δημόσια έρευνα αναγκών νερού (41 συμμετοχές) Συνεργασία με Φορείς για ολιστική διαχείριση Αδριάνειου Υδραγωγείου Τον Απρίλιο του 2021, η ΕΥΔΑΠ με στόχο την ολοκληρωμένη αξιοποίηση του Αδριάνειου Υδραγωγείου, συμμετέχει στον σχεδιασμό πρότασης Ολοκληρωμένης Χωρικής Επένδυσης που εμπίπτει στον άξονα της Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης (ΒΑΑ) του ΕΣΠΑ 2021-2027 και ξεκίνησε συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού & Αθλητισμού, την Περιφέρεια Αττικής και τους Δήμους που βρίσκονται στη διαδρομή του υπόγειου υδραγωγείου από τους πρόποδες της Πάρνηθας έως το Κολωνάκι, συνολικού μήκους άνω των 20 χλμ. Στόχος του Προγράμματος είναι η : προστασία του μνημείου μείωση της μέσης θερμοκρασίας στην πόλη αξιοποίηση του νερού για τις τοπικές ανάγκες άρδευσης και η διασύνδεση του μνημείου με έργα πνοής των περιοχών που διανύει. διασύνδεση του έργου με τις ανάγκες της τοπικής οικονομίας, του πολιτισμού, της εκπαίδευσης κλπ. Η ΕΥΔΑΠ παράλληλα διερευνά την ποσότητα και ποιότητα του διαθέσιμου υδάτινου πόρου του Αδριάνειου υλοποίει αποκατάσταση και ανάδειξη ορατών σημείων του Αδριάνειου- αφορά 39 φρεάτια, σε συνεργασία με ειδικό επιστήμονα πολιτικό μηχανικό –σπηλαιολόγο τοποθετεί ενημερωτικές πινακίδες και κιγκλιδωμάτα σε φρεάτια και ανοικτά σημεία πρόσβασης όπως η κεκλιμένη στοά στο Ολυμπιακό Χωριό Σύνδεση με επιστημονική κοινότητα η Εταιρεία Παρείχε υλικό και επιστημονική υποστήριξη σε διπλωματική εργασία Μεταπτυχιακού επιπέδου με τίτλο "Αξιοποίηση μη πόσιμου νερού από το Αδριάνειο Υδραγωγείο στον αστικό ιστό". Οι προτάσεις της ΕΥΔΑΠ για την ανάδειξη της χάραξης του υπόγειου Αδριάνειου Υδραγωγείου, διαμέσου «πράσινου» αστικού σχεδιασμού αποτέλεσαν το αντικείμενο εργαστηρίου στο Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Infrastructure Planning του New Jersey Institute of Technology των ΗΠΑ Οι Προτάσεις συγκαταλέγονται στο υλικό βάσης με θέμα το Αδριάνειο Υδραγωγείο σε Διαπανεπιστημιακό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών σπουδών μεταξύ του ΕΚΠΑ, του Πανεπιστημίου Πατρών και του Πανεπιστημίου Αιγαίου που ολοκληρώθηκε με επιτυχία. ΚΥΚΛΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Η μετάβαση στη κυκλική οικονομία είναι αναγκαία συνθήκη για τη προστασία των φυσικών πόρων και του περιβάλλοντος. (το θέμα αναλύεται στην ενότητα «Κυκλική Οικονομία – Διαχείριση υγρών και στερεών αποβλήτων» της ίδιας Έκθεσης). ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ Η ΕΥΔΑΠ λειτουργεί σε συμμόρφωση με την περιβαλλοντική νομοθεσία. Τηρεί τους εγκεκριμένους περιβαλλοντικούς όρους για το σύνολο των εγκαταστάσεών της. Η σχετική διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης τηρείται για κάθε νέο έργο ή τροποποίηση των υφισταμένων. Έχει εκδοθεί Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) για κάθε Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ) και Μονάδα Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ) με τα συνοδά τους έργα. Το ίδιο ισχύει και για το σύνολο των εγκαταστάσεων του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος. Για όλα τα έργα και τις δραστηριότητες της εταιρείας υπάρχουν εν ισχύ αποφάσεις έγκρισης περιβαλλοντικών όρων. Κατά τη περίοδο αναφοράς, η Eταιρεία δεν έχει εντοπίσει καμία μη συμμόρφωση με τους περιβαλλοντικούς νόμους και/ή κανονισμούς. Γ2. ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Στο πλαίσιο της βιώσιμης διαχείρισης των υδάτινων πόρων, βασική παράμετρο αποτελεί η διατήρηση της βιοποικιλότητας. Η ΕΥΔΑΠ, μέσω της διαχείρισης του υδρολογικού κύκλου, προστατεύει τα υδάτινα οικοσυστήματα στις περιοχές όπου ασκεί τις δραστηριότητές της. 101 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Καθώς οι ανθρώπινες δραστηριότητες ρυθμίζονται με αυστηρότητα, οι λίμνες εξελίσσονται σε σημαντικά υγροτοπικά οικοσυστήματα που υποστηρίζουν προστατευόμενα είδη ορνιθοπανίδας, ενδιαφέρουσα ιχθυοπανίδα και μοναδική παραλίμνια βλάστηση. Ο βασικός ρόλος των ταμιευτήρων της ΕΥΔΑΠ είναι η αποθήκευση υψηλής ποιότητας νερού για την ύδρευση της πρωτεύουσας, ωστόσο αποτελούν και σημαντικούς υγροβιότοπους: Η φυσική λίμνη Υλίκη, πηγή υδροληψίας για το Υδροδοτικό Σύστημα της Πρωτεύουσας, αποτελεί περιοχή του δικτύου προστασίας της Φύσης Natura 2000. Η τεχνητή λίμνη του Μαραθώνα, είναι ο πρώτος ταμιευτήρας του υδροδοτικού συστήματος της Αττικής και ένας σημαντικός υγροβιότοπος. Ο ταμιευτήρας του Μόρνου και ο ταμιευτήρας του Ευήνου αποτελούν σημαντικά υγροτοπικά οικοσυστήματα. ΝΕΡΟ ΓΙΑ ΤΟ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑ - «ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΠΑΡΟΧΗ» Για τη διατήρηση της συνέχειας των υγροτοπικών οικοσυστημάτων, η ΕΥΔΑΠ ανέθεσε σε μελετητές, σε συνεργασία με το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, τη διερεύνηση της δυνατότητας διατήρησης «οικολογικής παροχής», στα ποτάμια οικοσυστήματα κατάντη των φραγμάτων. Η διατήρηση της ελάχιστης αυτής απαιτούμενης ροής είναι απαραίτητη σύμφωνα με τη νομοθεσία, τους περιβαλλοντικούς όρους και τις σύγχρονες διεθνείς τάσεις στην περιβαλλοντική διαχείριση των ταμιευτήρων. Στο φράγμα του Μαραθώνα ήδη έχουν υλοποιηθεί οι απαραίτητες παρεμβάσεις, ώστε να αυξηθεί η παραμένουσα παροχή κατάντη του φράγματος στα 25 l/sec. σύμφωνα με την πρόσφατη ΤΕΠΕΜ (Τεχνική Περιβαλλοντική Μελέτη) που υλοποίησε η ΕΥΔΑΠ. Το ποτάμιο οικοσύστημα κατάντη του φράγματος του Μόρνου βρίσκεται σε καλή κατάσταση, λόγω συνεχούς ροής επιφανειακών υδάτων στην κοίτη του ποταμού. Η ΕΥΔΑΠ ολοκλήρωσε τη συστηματική παρακολούθηση την οικολογική και χημική κατάσταση του ποτάμιου οικοσυστήματος εφαρμόζοντας τριετές πρόγραμμα υδρομορφολογικών, φυσικοχημικών, βιολογικών και χημικών μετρήσεων, σύμφωνα με τις προδιαγραφές της Οδηγίας Πλαίσιο για τα Ύδατα 2000/60/ΕΕ και το Σχέδιο Διαχείρισης Υδάτων ΥΔ04 που προέβλεπε η Τεχνική και Περιβαλλοντική Μελέτη (ΤΕΠΕΜ) του Φράγματος Μόρνου που εκπονήθηκε από την ΕΥΔΑΠ ΑΕ. Από την ως άνω παρακολούθηση προέκυψε ότι το ποτάμιο οικοσύστημα κατάντη του φράγματος του Μόρνου βρίσκεται σε καλή οικολογική και καλή χημική κατάσταση. Στον ποταμό Εύηνο, το νεότερο ταμιευτήρα, έχει προβλεφθεί «οικολογική παροχή» της τάξης του 1 m3/sec. Κατά συνέπεια, τα παραποτάμια οικοσυστήματα κατάντη του φράγματος διατηρούν τη φυσιογνωμία τους και τη σημαντική βιοποικιλότητά τους. Γ.3 ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Η προστασία του θαλάσσιου οικοσυστήματος αποτελεί βασική μέριμνα της ΕΥΔΑΠ. Στο πλαίσιο αυτό, η Εταιρεία εντάσσει διαδικασίες και δράσεις που συμβάλλουν αποτελεσματικά στην διατήρηση της καλής κατάστασης του θαλάσσιου οικοσυστήματος, σε συμμόρφωση με την περιβαλλοντική νομοθεσία και τις περιβαλλοντικές πολιτικές, όπως έχουν ενσωματωθεί στο Εθνικό και Ευρωπαϊκό Δίκαιο. Η ΕΥΔΑΠ λαμβάνοντας σοβαρά υπόψη το ζωτικής σημασίας θέμα της προστασίας του θαλάσσιου οικοσυστήματος, λαμβάνει μέτρα ετοιμότητας και αντιμετώπισης ή μετριασμού των σημαντικών αρνητικών επιπτώσεων στο περιβάλλον, που στοχεύουν στη μείωση της έντασης και της έκτασης των επιπτώσεων αυτών. Τα μέτρα αυτά απορρέουν από τη λειτουργία της Εταιρείας και τους κινδύνους σοβαρών ατυχημάτων. Ωστόσο διευκρινίζεται ότι η κατάσταση του θαλάσσιου περιβάλλοντος των υδάτινων αποδεκτών εξαρτάται από μια σειρά παραγόντων, που δεν εμπίπτουν στις αρμοδιότητες της ΕΥΔΑΠ (παράνομες απορρίψεις λυμάτων, ναυτικά ατυχήματα, απορροές ομβρίων κλπ) Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ & ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΕΛ Τα ΚΕΛ αποτελούν βασικές περιβαλλοντικές υποδομές προστατεύοντας ουσιαστικά τους θαλάσσιους αποδέκτες, μέσω: συλλογής και επεξεργασίας των αστικών λυμάτων παρακολούθησης της ορθής λειτουργίας των εγκαταστάσεων επεξεργασίας: ΚΕΛ Ψυττάλειας, ΚΕΛ Μεταμόρφωσης, ΚΕΛ Θριασίου και διαρκούς αναβάθμισης και συντήρησή τους με μέσα υψηλής τεχνολογίας τήρησης των αυστηρών προδιαγραφών εκροών συνεχείς δειγματοληψίες διαρκούς εκπαίδευσης του προσωπικού της Εταιρείας, για την αντιμετώπιση πιθανών κινδύνων. 102 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 συμβάλλοντας έτσι στην ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων και την διατήρηση της καλής κατάστασης των θαλάσσιων οικοσυστημάτων. Η ΕΥΔΑΠ αναλύει την υφιστάμενη κατάσταση των υδάτινων οικοσυστημάτων των αποδεκτών, με την εκπόνηση Μελετών Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) τόσο κατά τον σχεδιασμό όσο και κατά και τη λειτουργία των ΚΕΛ. Η επιλογή του βαθμού επεξεργασίας του σχεδιαζόμενου ΚΕΛ γίνεται πάντοτε με κριτήριο τις ισχύουσες κανονιστικές διατάξεις την ποιότητα του αποδέκτη, για την προστασία των οικοσυστημάτων του. Οι επεξεργασμένες εκροές από τα ΚΕΛ Ψυττάλειας και Θριασίου καταλήγουν στο Σαρωνικό και τον κόλπο της Ελευσίνας ενώ του ΚΕΛ Μεταμόρφωσης στο Σαρωνικό, μέσω του βασικού του αποδέκτη, του ποταμού Κηφισού. Η επεξεργασμένη εκροή των ΚΕΛ καταλήγει στη θάλασσα απαλλαγμένη από το ρυπαντικό τους φορτίο σε ποσοστό περίπου 95%. Η έναρξη λειτουργίας του ΚΕΛΨ, το 1994, αποτέλεσε ορόσημο για τη βελτίωση της κατάστασης του θαλάσσιου οικοσυστήματος του Σαρωνικού, που είχε στο παρελθόν υποστεί έντονη υποβάθμιση, λόγω της διάθεσης ανεπεξέργαστων λυμάτων. Οι μελέτες δείχνουν διαχρονική βελτίωση τόσο σε επίπεδο φυσικοχημικών παραμέτρων, όσο και στην κατάσταση του θαλάσσιου οικοσυστήματος. Στο πλαίσιο της οδηγίας 2000/60 και της εφαρμογής Σχεδίων Διαχείρισης Λεκανών Απορροής, η οικολογική κατάσταση του Σαρωνικού, αποδέκτη του ΚΕΛ Ψυττάλειας, έχει αξιολογηθεί ως «καλή». Καθοριστικό παράγοντα προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος αποτελεί και η υλοποίηση των νέων έργων αποχέτευσης στις περιοχές της Ανατολικής Αττικής, με την ολοκληρωμένη διαχείριση των λυμάτων και την επαναχρησιμοποίηση των επεξεργασμένων λυμάτων για άρδευση και ελαχιστοποίηση της διάθεσής τους στη θάλασσα, με αδιαμφισβήτητα θετικό αντίκτυπο στην προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΜΕ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΚΑΛΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΩΝ ΚΕΛ ΣΤΟ ΚΟΙΝΟ – ΕΛΚΕΘΕ Η ΕΥΔΑΠ πραγματοποιεί ελέγχους και μελέτες στο θαλάσσιο περιβάλλον που αφορούν στην επίδραση, στις κολυμβητικές παραλίες της Αττικής, πλησίον των ΚΕΛ, καθώς και στα αντίστοιχα ενδιαιτήματα της διάθεσης των επεξεργασμένων αστικών λυμάτων. Η περιβαλλοντική παρακολούθηση διεξάγεται με συχνές μετρήσεις από αρμόδιους κρατικούς φορείς (ΕΛΚΕΘΕ, Γενική Γραμματεία Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Περιφέρεια Αττικής, Πρόγραμμα Γαλάζιες Σημαίες). Η ΕΥΔΑΠ εφαρμόζει ένα πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των εγκαταστάσεών της που, σε κάθε περίπτωση, εξασφαλίζει την τήρηση της προβλεπόμενης στις Αποφάσεις Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) των ΚΕΛ, ποιότητας εκροής και μάλιστα σε σημαντικά καλύτερα επίπεδα, αφού επιτυγχάνονται όρια συγκέντρωσης ρυπαντικών παραγόντων, στην εκροή, πολύ χαμηλότερα των απαιτουμένων από τις ΑΕΠΟ, επιτυγχάνοντας, επιπλέον, αξιοσημείωτη εξοικονόμηση ενέργειας, ιδιαίτερα στο ΚΕΛ Ψυττάλειας. Η ΕΥΔΑΠ έχει αναθέσει, μέσω σύμβασης, κατόπιν διαγωνισμού, στο ΕΛΚΕΘΕ τη συστηματική παρακολούθηση του οικοσυστήματος του Σαρωνικού Κόλπου και του κόλπου της Ελευσίνας, που αποτελούν “ευαίσθητους αποδέκτες”. Η παρακολούθηση περιλαμβάνει δείκτες και παραμέτρους, για την αξιολόγηση της περιβαλλοντικής και οικολογικής κατάστασης του θαλάσσιου οικοσυστήματος Όσον αφορά την αποτελεσματικότητα της λειτουργίας των ΚΕΛ., οι αναλύσεις ποιότητας των επεξεργασμένων λυμάτων, που αφορούν στις εκροές των ΚΕΛ, προκύπτουν από εργαστηριακές αναλύσεις και είναι προσβάσιμες σε κάθε ενδιαφερόμενο, μέσω της Εθνικής Βάσης Δεδομένων για την Παρακολούθηση της Λειτουργίας των Εγκαταστάσεων Επεξεργασίας Λυμάτων του ΥΠΕΝ (http://astikalimata.ypeka.gr/). Η τήρηση των ορίων ποιότητας των εκροών, ανά προβλεπόμενη προς ανάρτηση παράμετρο για καθένα από τα ΚΕΛ της ΕΥΔΑΠ για το 2021, αποτυπώνεται στον πίνακα που ακολουθεί: Επίτευξη Ποιοτικών Ορίων Εκροών 2021 COD BOD5 TSS T-N Χημικά απαιτούμενο οξυγόνο Ολικά αιωρούμενα στερεά Ολικό Άζωτο 2021 Βιοχημικά απαιτούμενο οξυγόνο 5 ημερών ΚΕΛΨ ΚΕΛΜ 103 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΚΕΛΘ Όπως και τα προηγούμενα χρόνια έτσι και το 2021, η τήρηση των ορίων ποιότητας των εκροών των ΚΕΛ της ΕΥΔΑΠ συμβάλλει καθοριστικά στη βελτίωση της κατάστασης των θαλάσσιων οικοσυστημάτων του Σαρωνικού και του κόλπου της Ελευσίνας. Η ποιότητα των παράκτιων υδάτων, αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι σχεδόν το σύνολο των ακτών, με πρόβλεψη για χρήση κολύμβησης, του Σαρωνικού έχει λάβει “Γαλάζια Σημαία”, που αποτελεί σύμβολο περιβαλλοντικής ποιότητας, έχοντας ως βασικό κριτήριο αξιολόγησης την ποιότητα των θαλάσσιων υδάτων. Κατά τη περίοδο αναφοράς, η Εταιρεία δεν έχει εντοπίσει καμία μη συμμόρφωση με τους περιβαλλοντικούς νόμους και/ή κανονισμούς. Γ4. ΜΕΤΡΗΣΗ, ΕΛΕΓΧΟΣ & ΜΕΙΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΤΩΝ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ & ΛΟΙΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Η αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής είναι μια από τις μεγάλες σύγχρονες προκλήσεις. Οι επιστημονικές μελέτες δείχνουν ότι ο μετριασμός του φαινομένου είναι σε άμεση συνάρτηση με τη διαχείριση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου που προέρχονται από την ανθρώπινη δραστηριότητα. Η ΕΕ επιδιώκει μέχρι το 2050 να έχει μειώσει τις εκπομπές αερίων θερμοκηπίου κατά 80 – 95 % σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Οι στόχοι αυτοί υλοποιούνται μέσα από τη συμμόρφωση με τις περιβαλλοντικές πολιτικές, όπως έχουν ενσωματωθεί στο Εθνικό και Ευρωπαϊκό Δίκαιο και με την ενίσχυση των διαδικασιών μετρήσεων, ελέγχου και μείωσης των εκπομπών των αεριών του θερμοκηπίου. Η ΕΥΔΑΠ με αίσθηση εταιρικής ευθύνης καταγράφει τις εκπομπές αέριων του θερμοκηπίου από το 2019. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Η Εταιρεία λειτουργεί με περιβαλλοντική υπευθυνότητα στοχεύοντας στη μείωση του ανθρακικού της αποτυπώματος (Net Zero) 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. Διαμόρφωση της Στρατηγικής για τη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας και τη μείωση του αποτυπώματος άνθρακα Εξοικονόμηση ενέργειας – μείωση εκπομπών αερίων θερμοκηπίου Εκτίμηση της εκπομπής των αερίων ρύπων που έχουν άμεσες επιπτώσεις στην κλιματική αλλαγή (φαινόμενο θερμοκηπίου) στις νέες μελέτες. Επιλογή υλικών και μηχανημάτων με σύγχρονες περιβαλλοντικές προδιαγραφές Μελέτες για την προστασία των νέων υποδομών από ακραία φαινόμενα, όπως πλημμύρες, απόρροια της αύξησης της μέσης θερμοκρασίας της ατμόσφαιρας, για αντιμετώπιση των αρνητικών επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής Ηλεκτροκίνητα οχήματα – Σταδιακή αντικατάσταση μέρους του στόλου της ΕΥΔΑΠ με ηλεκτρικά οχήματα Πλάνο μετάβασης σε low carbon emission συστήματα ΑΠΕ : Φ/Β Σταθμοί και Υδροηλεκτρικά σε εγκαταστάσεις της ΕΥΔΑΠ Ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων και εγκαταστάσεων Η μεθοδολογία που ακολουθεί η ΕΥΔΑΠ για τον υπολογισμό του CO2 στηρίζεται στα: 1. ISO 14064-1:2018 Greenhouse gases - Part 1: Specification with guidance at the organization level for quantification and reporting of greenhouse gas emissions and removals. 2. Greenhouse Gas Protocol, WRI (GHG Protocol Corporate Accounting and Reporting Standard, Revised Edition). Οι εκπομπές για το 2021 παρουσιάστηκαν κατά 2,54% μειωμένες ως προς το 2020 και κατά 2,2% αυξημένες σε σχέση με το 2019. ΈΝΤΑΞΗ ΤΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΛΥΜΑΤΩΝ ΨΥΤΤΑΛΕΙΑΣ (ΚΕΛΨ) ΑΠΟ ΤΟ 2014 ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΗΣ ΑΕΡΙΩΝ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ (EU-ETS) Βάσει της νομοθεσίας η κυριότερη εγκατάσταση επεξεργασίας λύματος, το ΚΕΛΨ, εντάχθηκε το 2014 στο ανωτέρω σύστημα. Κάθε χρόνο αποστέλλονται εκθέσεις που επαληθεύει ανεξάρτητος πιστοποιημένος φορέας και υποβάλλονται στην αρμόδια Εθνική Αρχή (ΥΠΕΝ) και στο σχετικό Μητρώο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η διαφορά εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα σε σχέση με το έτος αναφοράς 2014 είναι 2.885tn το 2021, χαμηλότερη από την αντίστοιχη τιμή 3.394tn του έτους 2020, λόγω της ανάγκης αύξησης της κατανάλωσης φυσικού αερίου για την αντιμετώπιση εκτάκτων λειτουργικών αναγκών. 104 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Όπως προκύπτει από τον γράφημα, το 2021 παρατηρείται μείωση εκπομπών της τάξης του 55% από το έτος αναφοράς 2014 (5.236 t CO2). Πιο συγκεκριμένα, το 2021 η αύξηση στις εκπομπές του CO2 από το ΚΕΛ Ψυττάλειας είναι της τάξης του 28,18%(+) συγκριτικά με την αντίστοιχη τιμή του 2020, το αντίστοιχο ποσοστό αύξησης των εκπομπών του CO 2 από την τιμή του 2019 ανέρχεται στο 16,82%(+), ενώ το αντίστοιχο ποσοστό μείωσης των εκπομπών του CO2 από την τιμή του 2018 ανέρχεται στο 9,05%(-). Η σημαντική μείωση των εκπομπών CO2 στο ΚΕΛΨ οφείλεται σε μια σειρά στοχευμένων επιλογών διαχείρισης και συγκεκριμένα: στον περιορισμό της χρήσης φυσικού αερίου, και υποκατάστασης του με βιογενές βιοαέριο που παράγεται στις εγκαταστάσεις από την επεξεργασία της ιλύος. στην εκτέλεση έργων μέσω των οποίων αυξήθηκε η παραγωγή του βιογενούς βιοαερίου. στην εγκατάσταση ολοκληρωμένου αυτόματου συστήματος διαχείρισης ισχύος και ενέργειας, το οποίο επιτρέπει την πλέον ορθολογική διαχείριση των ενεργειακών πόρων. Η επίτευξη της εν λόγω μείωσης οφείλεται σε κατάλληλες στοχευμένες παρεμβάσεις και δράσεις στις επιμέρους δραστηριότητες της εγκατάστασης. ΟΙ ΕΤΗΣΙΕΣ ΕΚΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΗΓΕΣ ΤΟΥΣ Ετήσιες εκπομπές αερίων θερμοκηπίου ΕΥΔΑΠ 2019 Εκπομπές αερίων θερμοκηπίου 222.331,8 (tCO2e) 2020 233.313,07 2021 227.393,92 Πηγές πρόκλησης αερίων του θερμοκηπίου και ποσοστά συμμετοχής τους στα αποτελέσματα εκπομπών CO 2 ανά πηγή εκπομπής 105 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Σταθερές πηγές καύσης με πετρέλαιο Κινητές πηγές καύσης με πετρέλαιο Σταθερές πηγές καύσης με φυσικό αέριο Σταθερές πηγές καύσης με βενζίνη Κινητές πηγές καύσης με βενζίνη Διεργασίες εντός των ΚΕΛ SCOPE 3: Εκροή ΚΕΛ σε υδάτινο οικοσύστημα 3% SCOPE 1: Κινητές πηγές καύσης με πετρέλαιο 1% SCOPE 3: Κατανάλωση χημικών ουσιών 2% SCOPE 1: Σταθερές πηγές καύσης με φυσικό αέριο 1% Κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας Μετακινήσεις προσωπικού Κατανάλωση χημικών ουσιών SCOPE 1: Διεργασίες εντός των ΚΕΛ 48% SCOPE 2: Κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας 45% Εκροή ΚΕΛ σε υδάτινο οικοσύστημα Από την επεξεργασία των δεδομένων και τον υπολογισμό του ανθρακικού αποτυπώματος του έτους 2021 για την ΕΥΔΑΠ προκύπτουν τα ακόλουθα: SCOPE 1: Τη μεγαλύτερη συνεισφορά στα αέρια του θερμοκηπίου στο σύνολο της ΕΥΔΑΠ έχουν οι διεργασίες που λαμβάνουν χώρα στα Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ) (108.747,7 tCO2e) που αποτελούν άμεσες εκπομπές. Λοιπές εκπομπές που ανήκουν στο SCOPE 1 αποτελούν τα ακόλουθα: Σταθερές πηγές καύσης με φυσικό αέριο: 2,425.9 tCO2e Κινητές πηγές καύσης με πετρέλαιο: 1,344.4 tCO2e Σταθερές πηγές καύσης με πετρέλαιο: 423.8 tCO2e Κινητές πηγές καύσης με βενζίνη: 241.5 tCO2e Σταθερές πηγές καύσης με βενζίνη: 2.4 tCO2e SCOPE 2: Η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας όλων των εγκαταστάσεων της ΕΥΔΑΠ αποτελεί τη δεύτερη πιο σημαντική πηγή εκπομπών αερίων (102.494,6 tCO2e) στην ΕΥΔΑΠ. Οι μεγαλύτερες έμμεσες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου λόγω της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας παρατηρούνται: στο ΚΕΛ Ψυττάλειας όπου οι εκπομπές ανέρχονται σε 43.616,44 tCO 2e στο Δίκτυο Ύδρευσης όπου οι εκπομπές ανέρχονται σε 29.305,74 tCO 2e στην Υδροληψία όπου οι εκπομπές ανέρχονται σε 14.320,07 tCO2e. Ο δείκτης εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα για τα κτίρια της ΕΥΔΑΠ είναι 64,67 kg CO2 /m2 επιφάνειας κτηρίων, το μεγαλύτερο μέρος του οποίου ανήκει στο SCOPE 2 (ηλεκτρική ενέργεια). Από το σύνολο των δεικτών εκπομπών επεξεργασίας νερού, ο χαμηλότερος δείκτης εκπομπών ανά m3 νερού παρουσιάζεται στη ΜΕΝ Γαλατσίου (0,009 kgCO2/ m3) και ο υψηλότερος στη ΜΕΝ Πολυδενδρίου (0,022 kgCO2/ m3) λόγω της απαίτησης άντλησης για ανύψωση της στάθμης του αδιύλιστου νερού. SCOPE 3: Στο SCOPE 3 ανήκουν: Η διάθεση εκροών των ΚΕΛ στο υδάτινο οικοσύστημα: 7.579,9 tCO2e Η χρήση χημικών ουσιών: 3.425,3 tCO2e Οι χιλιομετρικές μετακινήσεις των εργαζομένων. Δείγμα 593 εργαζομένων (~ ¼ των εργαζομένων της εταιρίας) οδηγεί σε εκπομπές 708,4 tCO2e. Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζεται η κατανομή ανά πηγή εκπομπής: Έμμεσες εκπομπές μετακινήσεων εργαζομένων Πηγές Εκπομπής CO2 CH4 106 N2O CO2e Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Κατηγορία 3 - Έμμεσες μη βιογενείς εκπομπές Αυτοκίνητα 634,1 0,001 0,002 634,8 Δίτροχα 27,0 0,000 0,000 27,1 Ταξί 10,2 0,0 0,0 10,2 Μετρό/ τραμ 8,2 0,0 0,0 8,2 Λεωφορείο 28,1 0,0 0,0 28,1 Εκπομπές (t) 707,6 0,001 0,003 708,4 ΚΡΙΣΙΜΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΝΤΑΣΗ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ : 337,110 tCO2e/εκατ. € ΕΝΤΑΣΗ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΚΥΒΙΚΑ: 384,407 tCO2e/εκατομ. m3 Κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας για την παραγωγή και την διανομή νερού ανά τιμολογημένο κ.μ.: 18,37% Κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας για την επεξεργασία λυμάτων+Κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας για την μεταφορά λυμάτων)/Τιμολογημένη κατανάλωση: 39% Γ5. ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Με δεδομένο ότι η ενέργεια επιδρά τόσο στη διαμόρφωση του κόστους παραγωγής και της διάθεσης υπηρεσιών, όσο και στο περιβαλλοντικό αποτύπωμα, η ΕΥΔΑΠ έχει εντάξει την εξοικονόμηση ενέργειας στους κεντρικούς πυλώνες της στρατηγικής της. Η τρέχουσα ενεργειακή κρίση και οι συνδεόμενοι με αυτήν κίνδυνοι με επίδραση στην περιβαλλοντική και οικονομική βιωσιμότητα της, απαιτούν την ολιστική διαχείριση του θέματος. Προκειμένου να ενισχυθεί η Εταιρική ανθεκτικότητα έναντι περαιτέρω κλυδωνισμών και προκειμένου να προστατευτεί η οικονομική ανθεκτικότητα τόσο των νοικοκυριών όσο και των επαγγελματιών με πιθανή στέρηση της ικανότητάς τους για την κάλυψη του κόστους των υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης, η ΕΥΔΑΠ έχει ξεκινήσει ενέργειες από το 2021 που θα κορυφωθούν τα επόμενα έτη στο πλαίσιο της ενεργειακής μετάβασης της εταιρίας. Για τη μείωση των επιπτώσεων της τρέχουσας κρίσης, καταγράφει, αξιολογεί και αναπροσαρμόζει συνεχώς τις διαδικασίες της και παρακολουθεί συνεχώς τις εξελίξεις. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια Η αξιοποίηση του Βιοαερίου από τα ΚΕΛ καθώς και η παραγωγή ενέργειας από τους Μικρούς Υδροηλεκτρικούς Σταθμούς (ΜΥΗΣ) και το Φωτοβολταϊκό Σταθμό συμβάλλουν στην επίτευξη του εθνικού στόχου αύξησης της παραγωγής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, καθώς και στη βελτιστοποίηση του ενεργειακού ισοζυγίου της εταιρείας. Η ΕΥΔΑΠ στο πλαίσιο της αξιοποίησης των ανανεώσιμων και εναλλακτικών πηγών ενέργειας έχει αναπτύξει: Εγκαταστάσεις παραγωγής ενέργειας από μικρά υδροηλεκτρικά έργα εγκατεστημένα στα υδραγωγεία της και στο ΚΕΛ Ψυττάλειας. Εγκαταστάσεις συμπαραγωγής θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας, αξιοποιώντας το βιοαέριο που παράγεται από την επεξεργασία της ιλύος στις μονάδες επεξεργασίας αστικών λυμάτων. Φωτοβολταϊκό σταθμό στις εγκαταστάσεις της ΜΕΝ Αχαρνών ΒΑΣΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ ΑΠΕ ΕΥΔΑΠ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΑΧΑΡΝΩΝ Στην κατεύθυνση της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και της μείωσης του ανθρακικού αποτυπώματος, η εταιρεία εγκατέστησε φωτοβολταϊκό σταθμό (Φ/Β), ισχύος 1,9712 ΜW στις εγκαταστάσεις της στο Δήμο Αχαρνών, με σκοπό την πώληση της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας. 107 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Το 2021 (Ιανουάριος - Δεκέμβριος), η παραγωγή ενέργειας ανήλθε σε 3.150.587 kWh, στα ίδια επίπεδα με το έτος 2020. ΜΙΚΡΟΙ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ (ΜΥΗΣ) Κατά μήκος των εξωτερικών υδραγωγείων που μεταφέρουν νερό από τους ταμιευτήρες στα διυλιστήρια λειτουργούν μικρά υδροηλεκτρικά έργα, των οποίων η ενέργεια πωλείται από την ΕΥΔΑΠ. Το νερό των υδραγωγείων εκτρέπεται σε παράπλευρο κανάλι, όπου με τη λειτουργία υδροστροβίλου η υδραυλική ενέργεια μετατρέπεται σε μηχανική και κατόπιν μέσω γεννήτριας, σε ηλεκτρική. Ακολούθως, το νερό διοχετεύεται ξανά στο κεντρικό υδραγωγείο, συνεχίζοντας τη ροή του. Συγκεκριμένα, οι σε λειτουργία ΜΥΗΣ είναι οι εξής: ΜΥΗΣ Ελικώνα ισχύος 650 kW και προβλεπόμενης ετήσιας παραγωγής ενέργειας 5.000.000 kWh. ΜΥΗΣ Ευήνου ισχύος 820 kW και προβλεπόμενης ετήσιας παραγωγής ενέργειας 4.000.000 kWh. ΜΥΗΣ Κιθαιρώνα ισχύος 1200 kW και προβλεπόμενης ετήσιας παραγωγής ενέργειας 5.730.000 kWh. ΜΥΗΣ Κίρφης ισχύος 760 kW και προβλεπόμενης ετήσιας παραγωγής ενέργειας 5.860.000 kWh. ΜΥΗΣ Μάνδρας ισχύος 630 kW και προβλεπόμενης ετήσιας παραγωγής ενέργειας 4.900.000 kWh. Το 2021 η συνολική παραγωγή ενέργειας από τους ανωτέρω ΜΥΗΣ ανέρχεται σε 17.515.903 KWh, περίπου 20% χαμηλότερη από το έτος 2020 (21.962.864 kWh). Η παραγόμενη από το ΜΥΗΣ ενέργεια είναι απόλυτα εξαρτώμενη από το εύρος των ασταθειών του δικτύου της ΔΕΗ, καθώς επίσης και από τις καιρικές συνθήκες αλλά και τις προκύπτουσες βλάβες του ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού των εγκαταστάσεων. ΜΙΚΡΟΣ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΣΤΟ ΚΕΛ ΨΥΤΤΑΛΕΙΑΣ Στην Ψυττάλεια είναι εγκατεστημένη μικρή υδροηλεκτρική μονάδα στον αγωγό εκροής, που λειτουργεί από το 2015 και της οποίας η ιδιοπαραγωγή ρεύματος φτάνει τα 2.259.287 kWh το 2021 με την αντίστοιχη τιμή το 2020 να είναι στα ίδια επίπεδα 2.267.376 kWh. Η διακύμανση της παραγωγής ρεύματος από τη μονάδα αυτή στον αγωγό εκροής του ΚΕΛ Ψυττάλειας οφείλεται στην ετήσια μεταβολή της παροχής των λυμάτων. ΣΥΝΟΛΟ ΜΥΗΣ Επισυνάπτεται διάγραμμα με την ετήσια παραγωγή των 5 ΜΥΗΣ και του υδροηλεκτρικού εξόδου του ΚΕΛΨ Συνολική Ετήσια Παραγωγή Ενέργειας από Μικρούς Υδροηλεκτρικούς Σταθμούς ΜΥΗΣ (kWh) Έτος 2021 19.775.190 2020 24.230.240 2019 22.700.004 0 5.000.000 10.000.000 15.000.000 20.000.000 25.000.000 30.000.000 Συνολική ετήσια παραγωγή ενέργειας από ΜΥΗΣ (kWh) ΒΙΟΑΕΡΙΟ Το βιοαέριο που παράγεται στους χωνευτές του ΚΕΛ Ψυττάλειας χρησιμοποιείται ως καύσιμο: Σε μηχανές εσωτερικής καύσης για συμπαραγωγή θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας (ΣΗΘΕ). Στη μονάδα θερμικής ξήρανσης της αφυδατωμένης ιλύος. Στο λεβητοστάσιο της μονάδας χώνευσης για θέρμανση της ιλύος Στη μονάδα ατμοπαραγωγής για παραγωγή ατμού (για τη μονάδα θερμικής υδρόλυσης της ιλύος). Στο ΚΕΛ Μεταμόρφωσης το βιοαέριο των χωνευτών αξιοποιείται μόνο ως θερμική ενέργεια. Η ανακτήσιμη θερμική ενέργεια του ΚΕΛ Ψυττάλειας για το 2021 είναι 139.652 MWh και του ΚΕΛ Μεταμόρφωσης 3.331 MWh. Η ηλεκτρική ενέργεια που παράγει το βιοαέριο στο ΚΕΛ Ψυττάλειας είναι 25.891 MWh. 108 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΔΡΑΣΕΙΣ ΣΕ ΕΞΕΛΙΞΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Η Μ.Ε.Ν. Πολυδενδρίου διαθέτει ονοµαστική διυλιστική ικανότητα 200.000 m³/d. Τα δύο αντλιοστάσια αδιυλίστου και διυλισµένου νερού κατασκευάστηκαν τη δεκαετία του 1970 και λειτουργούν έκτοτε ανελλιπώς µε τα ίδια αντλητικά συγκροτήµατα µε ιδιαίτερα χαµηλούς βαθµούς απόδοσης, µε αποτέλεσµα να παρουσιάζουν µεγάλη ενεργειακή κατανάλωση. Στο πλαίσιο μείωσης της ενεργειακής κατανάλωσης αλλά και της ασφάλειας της λειτουργίας της ΜΕΝ για την αδιάλειπτη υδροδότηση της πρωτευούσης έχει ολοκληρωθεί ο σχεδιασμός έργου με στόχο την ενεργειακή αναβάθμιση των δύο αντλιοστασίων με την κατασκευή νέων αντλιοστασίων. Συγκεκριμένα το έργο περιλαμβάνει: I. την αντικατάσταση των αντλιών με νέες σύγχρονες αντλίες υψηλού βαθμού απόδοσης και κινητήρες χαμηλών απωλειών, II. κατασκευή νέου κτηρίου αντλιοστασίου διυλισμένου, III. αντικατάσταση Υποσταθμών Μέσης Τάσης με Μ/Σ ιδιαίτερα χαμηλών απωλειών σύμφωνα με την τελευταία οδηγία της Ε.Ε., IV. εγκατάσταση σύγχρονου δικτύου διανομής και συστημάτων οδήγησης κινητήρων. V. Εγκατάσταση εφεδρικής ηλεκτροπαραγωγής η οποία θα εξασφαλίζει την απρόσκοπτη λειτουργία της ΜΕΝ στο μέγιστο των παροχών της. VI. Σύστημα αυτομάτου ελέγχου της λειτουργίας του αντλιοστασίου με εγκατάσταση νέου SCADA. Το έργο αναμένεται να ολοκληρωθεί μελετητικά και να δρομολογηθεί προς υλοποίηση εντός του 2022. Το 2021: Άρχισε η τοποθέτηση λαμπτήρων χαμηλής κατανάλωσης οδοφωτισμού σε εκτεταμένους εξωτερικούς χώρους της ΕΥΔΑΠ με μελλοντικό αποτέλεσμα τη χαμηλότερη κατανάλωση και την αποφυγή του κόστους αντικατάστασης των σημερινών συμβατικών, δεδομένου πως οι νέοι έχουν 5ετή εγγύηση αντικατάστασης. Ολοκληρώθηκε ο σχεδιασμός 4 Φ/Β Σταθμών συνολικής ισχύος 3,5 MW με τη διαδικασία του ενεργειακού συμψηφισμού και ήδη βρίσκονται στην διαδικασία προκήρυξης διαγωνισμού 2 από τους 4 στις ΜΕΝ Αχαρνών και Πολυδενδρίου ισχύος 1,99 MW, οι οποίοι θα εξοικονομήσουν χρήματα από τη μειωμένη η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Ολοκληρώθηκε η διαδικασία των ενεργειακών ελέγχων των εγκαταστάσεων της ΕΥΔΑΠ και έγινε η υποβολή των αποτελεσμάτων σύμφωνα με τις προβλέψεις της νομοθεσίας. Τα συμπεράσματα και οι υποδείξεις από τους ενεργειακούς ελέγχους εστάλησαν στις αρμόδιες προς υλοποίηση Διευθύνσεις και Υπηρεσίες. Διεξήχθησαν ενεργειακές επιθεωρήσεις σε 11 κτήρια της ΕΥΔΑΠ λαμβάνοντας τα επίσημα πιστοποιητικά. Τα συμπεράσματα και οι υποδείξεις από την καταγραφή του Ενεργειακού Αποτυπώματος έχουν διαβιβαστεί σε όλες τις αρμόδιες προς υλοποίηση Διευθύνσεις και Υπηρεσίες της ΕΥΔΑΠ. Ξεκίνησε ο σχεδιασμός των ακόλουθων πιλοτικών δράσεων: o Συμμετοχή της ΕΥΔΑΠ ως εταίρος στο Ενεργειακό Κέντρο Ικανοτήτων, μια πρωτοβουλία του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου και του ΕΠΙΣΕΥ που μέχρι το 2023 θα υλοποιήσει τον σχεδιασμό καινοτόμων προσεγγίσεων στην μείωση των ενεργειακού αποτυπώματος. Το πρώτο έργο αφορά στον σχεδιασμό παραγωγής e-fuels (παραγωγή τεχνητού καυσίμου από πράσινη ενέργεια) για τις μεταφορές. o Έργο βελτιστοποίηση ενεργειακής λειτουργίας Κέντρου Επεξεργασίας Λυμάτων Μεταμόρφωσης στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ερευνητικού Προγράμματος HORIZON _ Trineflex. o Τοποθέτηση φ/β στοιχείων με παράλληλη παραγωγή θερμότητας στο ΚΕΡΕΦΥΤ. Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΙΣΟΣΥΓΙΟ 109 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Το 2021 η ΕΥΔΑΠ σημειώνει τις ακόλουθες τιμές στους βασικούς ενεργειακούς δείκτες: Συνολική παραγωγή ενέργειας : 191.869 MWh Συνολική κατανάλωση 360.368: ΜWh SASB Ιδιοπαραγωγή ενέργειας ΑΠΕ: 191.816 MWh Συνολική κατανάλωση ενέργειας προερχόμενης από ΑΠΕ : 171.149,00 MWh Συνολική κατανάλωση ενέργειας προερχόμενης από μη ΑΠΕ 189.272,00 MWh Ποσοστό κατανάλωσης συνολικής ενέργειας από ΑΠΕ: 14,3% Συνεισφορά συνολικών ΑΠΕ στη συνολική κατανάλωση: 47,5% Συνολική παραγωγή ΑΠΕ ΕΥΔΑΠ προς συνολική Κατανάλωση ΕΥΔΑΠ: 53,24% Ποσοστό ηλεκτρικής ενέργειας που αγοράστηκε: 85,6% SASB Ποσοστό ηλεκτρικής ενέργειας στη συνολική κατανάλωση: 54.69% Κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας για την παραγωγή και την διανομή νερού ανά τιμολογημένο κ.μ.: 0,18 MWh/κμ Κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας για την επεξεργασία λυμάτων & για την μεταφορά λυμάτων/Τιμολογημένη κατανάλωση: 0,39 MWh/κμ. ΚΑΝΟΝΙΣΤΙΚΗ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ Η ΕΥΔΑΠ λειτουργεί σε συμμόρφωση με την περιβαλλοντική νομοθεσία. Τηρεί τους εγκεκριμένους περιβαλλοντικούς όρους για το σύνολο των εγκαταστάσεών της (Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων, Μονάδες Επεξεργασίας Νερού, Εξωτερικό Υδροδοτικό Σύστημα κοκ). Η σχετική διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης τηρείται για κάθε νέο έργο ή τροποποίηση των υφισταμένων. Έχει εκδοθεί Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) για κάθε Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ) και Μονάδα Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ) με τα συνοδά τους έργα. Το ίδιο ισχύει και για το σύνολο των εγκαταστάσεων του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος. Ο Φ/Β Σταθμός της ΜΕΝ Αχαρνών διαθέτει Άδεια Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ). Για όλα τα έργα και τις δραστηριότητες της εταιρείας υπάρχουν εν ισχύ αποφάσεις έγκρισης περιβαλλοντικών όρων, είτε έχουν κατατεθεί εμπρόθεσμα αιτήματα ανανέωσης ή τροποποίησης τους. Γ.6 Κυκλική Οικονομία – Διαχείριση υγρών και στερεών αποβλήτων (ουσιαστικό θέμα) 110 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Η αξιοποίηση των υλικών και φυσικών πόρων σε όλο τον κύκλο ζωής τους αποτελεί σημαντική επιχειρηματική προσέγγιση προς την κυκλική οικονομία και ανταπόκριση στη δέσμευσή μας για την περιβαλλοντική προστασία. Η συνεχής μείωση της ποσότητας των αποβλήτων προς τελική διάθεση συμβάλει σημαντικά στην ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων στο περιβάλλον και στην ανθρώπινη υγεία. Η ΕΥΔΑΠ ως η μεγαλύτερη εταιρεία στον ελλαδικό χώρο που διαχειρίζεται τον κύκλο του νερού, μέσα από τη συνεχή αναβάθμιση των εγκαταστάσεών της, στοχεύει στην σταδιακή μείωση των παραγόμενων αποβλήτων με επαναχρησιμοποίηση των παραπροϊόντων από τις παραγωγικές διαδικασίες, με ανάκτηση και παραγωγή ενέργειας από τα απόβλητα των παραγωγικών διαδικασιών και με σταθερή μείωση των εκπομπών των αερίων του θερμοκηπίου. Η μη εφαρμογή των αρχών της κυκλικής οικονομίας εγκυμονεί κινδύνους για την Εταιρεία, όπως είναι η μη τήρηση του κανονιστικού πλαισίου και οι επακόλουθες επιπτώσεις, η δυσφήμηση της Εταιρείας και η έλλειψη εμπιστοσύνης των πελατών μας προς την Εταιρεία, καθώς επίσης και ισχυρό οικονομικό πλήγμα για την Εταιρεία. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια ΚΥΚΛΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ, ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΛΥΟΣ Στον τομέα του νερού, η λειτουργία στο πλαίσιο της κυκλικής οικονομίας και της βιώσιμης διαχείρισης ξεκινά από την προτίμηση στα ανανεώσιμα αποθέματα ύδατος, επιλογή ενεργειακά χαμηλών τεχνολογιών στην μεταφορά και διανομή, και επαναχρησιμοποίηση των ανανεώσιμων αποθεμάτων ύδατος. Στις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού η ολοκληρωμένη διαχείρισή του περιλαμβάνει την υιοθέτηση καλών πρακτικών και ενεργειών που σκοπό έχουν να μειώσουν την κατανάλωση του νερού που χρησιμοποιείται για την επεξεργασία του. Κατά την παραγωγή του ποσίμου νερού η ποσότητα νερού που απαιτείται για τον καθαρισμό της εγκατάστασης και την απομάκρυνση των στέρεων υπολειμμάτων της επεξεργασίας, δεν απορρίπτεται. Μέσω κατάλληλων διαδικασιών επεξεργασίας, μεγάλο μέρος του ανακυκλώνεται και ξαναεισάγεται στην παραγωγική διαδικασία, οδηγώντας στην μέγιστη δυνατή αξιοποίησή του, ελαχιστοποιώντας τις απώλειές του. ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΙΛΥΟΣ ΣΤΙΣ ΜΕΝ Στην Μονάδα Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ) Γαλατσίου σήμερα, η ιλύς που δημιουργείται από την καθίζηση και την πλύση των φίλτρων, μεταφέρεται σε υφιστάμενες δεξαμενές και στη συνέχεια μέρος αυτού αποτελεί μέρος του ανακτώμενου νερού και οδηγείται στην είσοδο της ΜΕΝ προς εκ νέου επεξεργασία, ενώ το υπόλοιπο οδηγείται μέσω του αποχετευτικού συστήματος της ΕΥΔΑΠ, στο Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων της Ψυττάλειας. Σε όλες τις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού στο πλαίσιο της βιώσιμης διαχείρισης των υδατικών πόρων αλλά και εφαρμογής των βέλτιστων διαθέσιμων τεχνικών, η ΕΥΔΑΠ επενδύει στην αναβάθμιση τους, με την κατασκευή των απαραίτητων συμπληρωματικών έργων για την επεξεργασία και τη διαχείριση της ιλύος που παράγεται, κατά τη διαδικασία διύλισης του νερού. Με ευαισθησία και περιβαλλοντική ευθύνη, η ΕΥΔΑΠ έχει βάλει σε προτεραιότητα την βελτιστοποίηση της επεξεργασίας της ιλύος που προκύπτει ως απόβλητο, από την επεξεργασία νερού. Για το σκοπό αυτό: Στη ΜΕΝ Πολυδενδρίου, το 2019 ολοκληρώθηκε η κατασκευή και τέθηκε σε λειτουργία η σύγχρονη μονάδα διαχείρισης ιλύος, μέσω της οποίας η παραγόμενη από τη διύλιση του νερού ιλύς, τυγχάνει περαιτέρω επεξεργασίας, διαχωρίζεται το στερεό απόβλητο από το νερό και στη συνέχεια το νερό εισέρχεται στην είσοδο της ΜΕΝ για εκ νέου επεξεργασία. Η παραγόμενη στερεά πλέον ιλύς, συλλέγεται και μεταφέρεται σε αδειοδοτημένους χώρους. Στη ΜΕΝ Ασπροπύργου, ολοκληρώθηκε το 2019 η επισκευή και ο εκσυγχρονισμός των υφιστάμενων συστημάτων επεξεργασίας της ιλύος και τέθηκαν σε λειτουργία, μέσω της οποίας η παραγόμενη από τη διύλιση του νερού ιλύς, τυγχάνει περαιτέρω επεξεργασίας, διαχωρίζεται το στερεό απόβλητο από το νερό και στη συνέχεια νερό εισέρχεται στην είσοδο της ΜΕΝ για εκ νέου επεξεργασία. Η παραγόμενη στερεά πλέον ιλύς, συλλέγεται και μεταφέρεται σε αδειοδοτημένους χώρους. Στη ΜΕΝ Αχαρνών, ολοκληρώθηκε το 2021 η κατασκευή της μονάδας διαχείρισης ιλύος και εκπλυμάτων αντίστροφης πλύση, μέσω της οποίας η παραγόμενη από τη διύλιση του νερού ιλύς, τυγχάνει περαιτέρω επεξεργασίας, διαχωρίζεται το στερεό απόβλητο από το νερό και στη συνέχεια το νερό εισέρχεται στην είσοδο της ΜΕΝ για εκ νέου επεξεργασία. Η παραγόμενη στερεά πλέον ιλύς, συλλέγεται και μεταφέρεται σε αδειοδοτημένους χώρους. Στη ΜΕΝ Γαλατσίου, το έργο κατασκευής της μονάδας διαχείρισης ιλύος βρίσκεται σε φάση κατακύρωσης οριστικού αναδόχου, η έναρξή κατασκευής του έργου αναμένεται εντός του Γ τρίμηνου του 2022, με αναμενόμενο χρόνο ολοκλήρωσης το Δ τρίμηνο του 2023. Εκτιμάται ότι στις μονάδες επεξεργασίας ιλύος που ήδη λειτουργούν στις ΜΕΝ Πολυδενδρίου Ασπροπύργου και Αχαρνών και με την ολοκλήρωση της ΜΕΝ Γαλατσίου θα εξοικονομούνται: 4.300.000 m3 ετησίως πόροι από τη μείωση της απαιτούμενης ενέργειας 111 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 χημικά υλικά επεξεργασίας Η ιλύς που θα παράγεται μετά την επεξεργασία του αδιύλιστου νερού, επεξεργάζεται περαιτέρω σε δεξαμενές κροκιδοκαθίζησης και καταλήγει ως τελευταίο στάδιο στην μονάδα αφυδάτωσης. Οι ποσότητες της παραγομένης επεξεργασμένης ιλύος από τις ΜΕΝ, καταγράφονται σε ετήσια βάση στην διαδικτυακή ηλεκτρονική πλατφόρμα συλλογής και επεξεργασίας των στοιχείων παραγωγής και διαχείρισης αποβλήτων (ΗΜΑ) σύμφωνα με την σχετική νομοθεσία, και συλλέγεται από αδειοδοτημένες επιχειρήσεις για περαιτέρω αξιοποίηση, ως βελτιωτικό του εδάφους, για διάφορες καλλιέργειες σε περιπτώσεις δενδροφυτεύσεων, για την τσιμεντοβιομηχανία και την κεραμοποιία ΚΥΚΛΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΛΥΜΑΤΩΝ Η ολοκληρωμένη διαχείριση των λυμάτων της Αττικής αποτελεί στρατηγικό στόχο της ΕΥΔΑΠ. (το θέμα αναλύεται εκτενώς στο κεφάλαιο «Υγεία και Ασφάλεια Καταναλωτών: Υπηρεσίες Αποχέτευσης»). Κατά την επεξεργασία των λυμάτων παράγονται στερεά απόβλητα, τα οποία αποτελούνται κατά βάση από τα παραπροϊόντα προ-επεξεργασίας των λυμάτων και ιλύ. Πρόκειται για μη επικίνδυνα απόβλητα, η υπεύθυνη διάθεση και διαχείριση των οποίων αποτελεί προτεραιότητα για τα ενδιαφερόμενα μέρη της ΕΥΔΑΠ, όπως για παράδειγμα για τις τοπικές κοινωνίες των ΚΕΛ, λαμβάνοντας ιδιαιτέρως υπόψη τις μεγάλες ετήσιες ποσότητές τους. Στα Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων τα στερεά απόβλητα που προέρχονται από την παραγωγική διαδικασία κατά το στάδιο της προ-επεξεργασίας των λυμάτων (εσχαρίσματα, άμμος και βαρέα στερεά), καθώς επίσης και της πρωτοβάθμιας ιλύος (εσχαρίσματα λεπτής εσχάρωσης ιλύος) οδηγούνται προς υγειονομική ταφή. Η ξήρανση της αφυδατωμένης ιλύος που παράγεται και από τα τρία Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων πραγματοποιείται στο Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων της Ψυττάλειας (ΚΕΛΨ). Όλη η ποσότητα του παραγόμενου ξηραμένου προϊόντος, αξιοποιείται θερμικά από την τσιμεντοβιομηχανία, ως εναλλακτικό καύσιμο, εφαρμόζοντας μια τεχνολογικά σύγχρονη, περιβαλλοντικά αποδεκτή και βιώσιμη λύση διαχείρισης. Το βιοαέριο που παράγεται στο στάδιο της χώνευσης της επεξεργασίας της λάσπης στο ΚΕΛΨ και στο ΚΕΛΜ αξιοποιείται για την παραγωγή ενέργειας. Συγκεκριμένα: στο ΚΕΛ Ψυττάλειας (ΚΕΛΨ) όλη η ποσότητα βιοαερίου που παράγεται χρησιμοποιείται για τις ανάγκες της εγκατάστασης. στο ΚΕΛ Μεταμόρφωσης (ΚΕΛΜ) χρησιμοποιείται περίπου το 70% της ποσότητας βιοαερίου που παράγεται. ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΑΝΑΚΤΗΜΕΝΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΤΑ ΝΕΑ ΕΡΓΑ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ Ο σχεδιασμός κατασκευής και λειτουργίας ολοκληρωμένων συστημάτων διαχείρισης λυμάτων στην Ανατολική Αττική περιλαμβάνει την επαναχρησιμοποίηση των επεξεργασμένων εκροών. Τα έργα αυτά αποτελούν στρατηγική επιλογή της ΕΥΔΑΠ, με σημαντική επίδραση στην εξοικονόμηση του πολύτιμου πόρου του νερού. (το θέμα αναλύεται στην ενότητα «Έργα Αποχέτευσης Ανατολικής Αττικής» της ίδιας Έκθεσης). ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΜΕ ΑΠΕΥΘΕΙΑΣ ΑΝΤΛΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ (SEWER MINING) Η ΕΥΔΑΠ, στο πλαίσιο των εφαρμογών των αρχών της κυκλικής οικονομίας, υλοποιεί ερευνητικά προγράμματα που στοχεύουν στην αποκεντρωμένη επαναχρησιμοποίηση, με την αξιοποίηση υγρών λυμάτων κατευθείαν από το δίκτυο αποχέτευσης (Sewer Mining). (Το θέμα αναλύεται στη ενότητα «Διαχείριση Φυσικών Πόρων/Πηγών Ύδρευσης» της ίδιας Έκθεσης} Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης ΣΤΕΡΕΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΛΥΜΑΤΩΝ στα ΚΕΛ ΕΣΧΑΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΜΜΟΣ Συνολικά εσχαρίσματα και άμμος προς ΧΥΤΑ (tn) 2018 11.744 2019 9.267 112 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 2020 8.547 2021 8.111 Από τα προηγούμενα στοιχεία παρατηρείται ότι, η συνολική ποσότητα εσχαρισμάτων και άμμου το 2021 παρουσιάζεται μειωμένη κατά 5,10% συγκριτικά με το 2020, μειωμένη κατά 12,47% από την αντίστοιχη ποσότητα του 2019 και μειωμένη κατά 30,93% από την αντίστοιχη ποσότητα του 2018. Σημειώνεται ότι, το 2018 οι ποσότητες άμμου από το ΚΕΛ Μεταμόρφωσης ήταν ιδιαίτερα αυξημένες, λόγω εκκένωσης και καθαρισμού δεξαμενής χώνευσης στην εγκατάσταση αυτή. ΞΗΡΑΜΕΝΗ ΙΛΥΣ Συνολική ποσότητα ξηραμένης ιλύος από την μονάδα ξήρανσης στο ΚΕΛΨ (tn) 2018 44.239 2019 40.131 2020 37.801 2021 39.424 Από τα ανωτέρω παρατηρείται αύξηση στην ποσότητα της ξηραμένης ιλύος του ΚΕΛΨ, κατά 4,29% συγκριτικά με την τιμή του 2020, μείωση στην ποσότητα της ξηραμένης ιλύος του ΚΕΛΨ, κατά 1,76% συγκριτικά με την τιμή του 2019 και κατά 10,88% από την τιμή του 2018. ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ Το σύνολο του βιοαερίου που παρήχθη στα Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ) της ΕΥΔΑΠ αξιοποιείται ενεργειακά: Βιοαέριο που παρήχθη στα ΚΕΛ ΕΥΔΑΠ (m3) 2018 31.188.675 2019 31.506.800 2020 31.710.190 2021 31.735.071 Από τα παραπάνω προκύπτει ότι το 2021 η παραγωγή βιοαερίου είναι μεγαλύτερη κατά 0,08% συγκριτικά με την τιμή του 2020, κατά 0,72% συγκριτικά με την τιμή του 2019 και κατά 1,75% σε σχέση με το 2018. ΑΝΑΚΤΗΜΕΝΟ ΝΕΡΟ ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΓΟΜΕΝΟΥ ΝΕΡΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΗΣ ΙΛΥΟΣ ΣΤΙΣ ΜΕΝ Με την κατασκευή των έργων για την επεξεργασία της ιλύος στις ΜΕΝ, θα επιτυγχάνεται η επαναχρησιμοποίηση του νερού που θα προκύπτει από την φυγοκέντρηση της προκύπτουσας από τη διϋλιστική διαδικασία του νερού ιλύος. Το νερό αυτό, θα προστεθεί στην ήδη υλοποιούμενη επαναχρησιμοποίηση του συνόλου των ποσοτήτων νερού που καταναλώνονται για τις πλύσεις των φίλτρων των διυλιστηρίων, με την επανεισαγωγή του στο υδραγωγείο μεταφοράς ακατέργαστου νερού προς διύλιση. Ετήσια ανακύκλωση νερού (m3) 2018 2019 2020 2021 11.517.632 10.347.634 11.477.296 12.680,426 113 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΑΝΑΚΤΗΜΕΝΟΥ ΝΕΡΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΛΥΜΑΤΩΝ ΣΤΑ ΚΕΛ Μέρος από την επεξεργασμένη εκροή των Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας (ΚΕΛΨ) και Μεταμόρφωσης (ΚΕΛΜ), χρησιμοποιείται για άρδευση του πρασίνου και άλλες ανάγκες των εγκαταστάσεων σε νερό (πλύση, βιομηχανικό νερό). Πρόκειται για νερό που χρησιμοποιείται μέσα στις εγκαταστάσεις της ΕΥΔΑΠ και δε διατίθεται ακόμη σε τρίτους. Όγκος ανακτημένου νερού (m3) από την επεξεργασμένη εκροή που επαναχρησιμοποιήθηκε 2018 2019 2020 2021 Συνολική Ποσότητα (m3) 5.370.792 4.789.043 5.313.221 5.297.221 Ημερήσια επαναχρησιμοποίηση (βιομηχανικό νερό m3/ημέρα) 14.714 13.120 14.557 15.513 ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΧΑΡΤΙΟΥ ΚΑΙ ΜΠΑΤΑΡΙΩΝ Στα κτίρια των γραφείων και στις υπόλοιπες εγκαταστάσεις της ΕΥΔΑΠ έχει οργανωθεί σύστημα ανακύκλωσης υλικών.. ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΧΑΡΤΙΟΥ (kg) 2018 2019 2020 2021 34.456 28.741 29.962 17.320 Σύμφωνα με τα στοιχεία του ανωτέρω πίνακα παρατηρείται συνολική μείωση της προς ανακύκλωση ποσότητας χαρτιού της τάξης των 49,73%, από την αντίστοιχη τιμή του 2018. Στη μείωση χρήσης και κατά συνέπεια στη μείωση ανακύκλωσης του χαρτιού συνέβαλε σε μεγάλο βαθμό η ανάπτυξη εφαρμογών ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, ηλεκτρονικής διαχείρισης εγγράφων και ελαχιστοποίησης των εκτυπώσεων, καθώς επίσης και το γεγονός ότι, λόγω της πανδημίας COVID-19, σημαντικό ποσοστό των εργαζομένων της Εταιρείας εργαζόταν εξ αποστάσεως (τηλεργασία). 1.500 Δένδρα! Οι συνολικές ποσότητες χαρτιού που ανακυκλώθηκαν τα τέσσερα τελευταία χρόνια φτάνουν τα 110.479 kg χαρτί, που αντιστοιχεί σε χαρτοπολτό που παράγεται από περίπου 1.779 δένδρα. ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΜΠΑΤΑΡΙΩΝ Oι χρησιμοποιημένες μπαταρίες συγκεντρώνονται σε ειδικούς κάδους στα κτίρια και τις εγκαταστάσεις της Εταιρείας, απ’ όπου συλλέγονται από την ΑΦΗΣ (Ανακύκλωση Φορητών Ηλεκτρικών Στηλών). Το 2021, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΑΦΗΣ και της ΕΥΔΑΠ, συλλέχθηκαν στα κτίρια της ΕΥΔΑΠ 524 κιλά μπαταρίες. 2018 2019 2020 2021 256 kg 338 kg 221 kg 524 kg ΠΛΕΟΝ 1,5 ΤΟΝΟΥ ΜΠΑΤΑΡΙΕΣ! 2017 (έτος έναρξής του προγράμματος) – 2021: ανακυκλώθηκαν συνολικά 1.566 kg. Το 2022 θα πραγματοποιηθεί επέκταση της ανακύκλωσης στα απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού (ΑΗΗΕ) σε πιστοποιημένο σύστημα συλλογής, όπως επίσης και στα απόβλητα πλαστικού. Κατά τη περίοδο αναφοράς, η Εταιρεία δεν έχει εντοπίσει καμία μη συμμόρφωση με τους περιβαλλοντικούς νόμους και/ή κανονισμούς. 114 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Δ. ΚΟΙΝΩΝΙΑ Δ1. ΥΓΕΙΑ & ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΠΕΛΑΤΩΝ & ΤΕΛΙΚΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ Δ1. α ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΝΕΡΟΥ ΥΔΡΕΥΣΗΣ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Η ΕΥΔΑΠ, ως ο μεγαλύτερος πάροχος υπηρεσιών ύδρευσης, με συναίσθηση της ευθύνης της απέναντι σε εκατομμύρια καταναλωτές, μεριμνά για την άριστη ποιότητα του πόσιμου νερού. Μέσα από συνεχείς επενδύσεις σε έργα υποδομής, σε τεχνολογία και σε εκπαίδευση του ανθρώπινου κεφαλαίου της, η ΕΥΔΑΠ διασφαλίζει ποιότητα πόσιμου νερού, από τις υψηλότερες της Ευρώπης, πάντα σε αρμονία με τις κείμενες διατάξεις. Σύμφωνα με το Urban Water Atlas for Europe για το 2017, που εκδίδεται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και παρουσιάζονται οι καλύτερες πρακτικές στις ευρωπαϊκές πόλεις, η ΕΥΔΑΠ βαθμολογήθηκε με 10 (άριστα) αναφορικά με την ποιότητα του πόσιμου νερού για την πόλη της Αθήνας (Urban Water Atlas for Europe 2017, European Commission, Publications Office of the European Union, Luxembourg, σελ.54-55). Κατά την ετήσια διεθνή αξιολόγηση εταιρειών ύδρευσης που εκδόθηκε το 2021 από τον φορέα European Benchmarking Cooperation, η ποιότητα του νερού της ΕΥΔΑΠ βαθμολογήθηκε με 99,846%, τιμή υψηλότερη από τον μέσο όρο βαθμολογιών που επιτεύχθηκε από τις εταιρείες της Δυτικής Ευρώπης που συμμετείχαν. Η άριστη ποιότητα ξεκινά ήδη από τους κύριους τροφοδοτικούς ταμιευτήρες Εύηνο και Μόρνο. Ο κίνδυνος για την σταδιακή υποβάθμιση της ποιότητας του νερού τροφοδοσίας εξαιτίας πιέσεων από ανθρωπογενείς δραστηριότητες είναι περιορισμένος, εξαιτίας της θέσης τους καθότι βρίσκονται σε μεγάλο υψόμετρο, σε δύσβατες, αραιοκατοικημένες και με πολύ περιορισμένες δραστηριότητες περιοχές. Επιπλέον η ΕΥΔΑΠ διασφαλίζει την προστασία των ταμιευτήρων της με την τήρηση αυστηρής νομοθεσίας όπως αυτή προκύπτει από την Υγειονομική Διάταξη Α5/2280/1983 «για την προστασία των νερών που χρησιμοποιούνται για την ύδρευση της περιοχής της πρωτευούσης από ρυπάνσεις και μολύνσεις και του ΠΔ51/2007 που αφορά τον καθορισμό μέτρων και διαδικασιών για την ολοκληρωμένη προστασία και διαχείριση των υδάτων σε συμμόρφωση με τις διατάξεις της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ. Ο κίνδυνος για την ξαφνική επιβάρυνση της ποιότητας του νερού που διατίθεται στους καταναλωτές μπορεί να προκύψει ωστόσο, είτε από κάποια φυσική καταστροφή, είτε από ακούσια εισροή ακατάλληλων ουσιών στο δίκτυο ύδρευσης, είτε από κακόβουλη ή τρομοκρατική ενέργεια, είτε από αστοχία στη λειτουργία των εγκαταστάσεων. Η προληπτική αντιμετώπιση τέτοιων κινδύνων, πέραν του ότι ενισχύει την καλή φήμη της Εταιρείας, εγγυάται την ασφάλεια των καταναλωτών και του πόρου. Επιπλέον, αποτρέπει την επιβολή προστίμων λόγω μη τήρησης της κείμενης νομοθεσίας. Για όλους τους παραπάνω λόγους, και με στόχο να διασφαλίζεται διαρκώς η ποιότητα νερού ύδρευσης για τους καταναλωτές, η ΕΥΔΑΠ έχει προβεί σε ανάλυση και αποτίμηση των κινδύνων που ενδέχεται να αντιμετωπίσει σε αυτόν τον τομέα. Για κανέναν από αυτούς, η πιθανότητα εμφάνισης δεν χαρακτηρίζεται υψηλή. Για κάθε μία περίπτωση κινδύνου έχει καταρτιστεί και υλοποιείται σχετικό πλάνο προληπτικών ενεργειών. Η ΕΥΔΑΠ διασφαλίζει ότι όλοι οι κίνδυνοι οι οποίοι δυνητικά θα μπορούσαν να διαταράξουν την ποιότητα τόσο του νερού που εισέρχεται στις εγκαταστάσεις της, αλλά ιδιαίτερα του νερού που φτάνει στη βρύση του καταναλωτή, αναγνωρίζονται και ελέγχονται επαρκώς, μέσω: Επιτήρησης των δραστηριοτήτων στις Λεκάνες Απορροής Συντήρησης, εποπτείας και λειτουργίας των φραγμάτων / ταμιευτήρων / υδραγωγείου, μέσω των οποίων συλλέγεται το νερό και υδροδοτείται το λεκανοπέδιο Συντήρησης και λειτουργίας του δικτύου διανομής πόσιμου νερού Διαρκών ελέγχων ποιότητας του ακατέργαστου και του πόσιμου νερού που διατίθεται στο καταναλωτικό κοινό. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια Η ΕΥΔΑΠ μεριμνά για την εφαρμογή κατάλληλων διαδικασιών ελέγχου ποιότητας νερού, ώστε: Να ικανοποιούνται οι απαιτήσεις της Νομοθεσίας και των Ενδιαφερομένων Μερών της. 115 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Να εφαρμόζονται ορθές εργαστηριακές πρακτικές και κατάλληλες μέθοδοι, ώστε να διασφαλίζεται η αξιοπιστία των μετρήσεων. Να παρέχονται κατάλληλοι και επαρκείς πόροι (ανθρώπινο δυναμικό, εξοπλισμός, πληροφορίες) για την υλοποίηση των λειτουργιών ποιότητας και αυτοί να χρησιμοποιούνται με τρόπο ώστε να εξασφαλίζεται η αξιοπιστία και η εν γένει αποτελεσματικότητα όλων των μέτρων που σχεδιάζονται και υλοποιούνται. Η ποιότητα, η αμεροληψία και η ακεραιότητα των μετρήσεων που πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια των ελέγχων ποιότητας να μην επηρεάζονται από οποιεσδήποτε εμπορικές, οικονομικές και άλλες πιέσεις. Όλο το εμπλεκόμενο προσωπικό να εκπαιδεύεται και να αξιολογείται, ώστε να γνωρίζει και να εφαρμόζει πιστά το έργο που του ανατίθεται. ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΛΕΓΧΩΝ Η ΕΥΔΑΠ έχει διαμορφώσει το κατάλληλο πλαίσιο ελέγχων, ώστε να εξασφαλίζει ότι το νερό που διατίθεται στο καταναλωτικό κοινό είναι ασφαλές. Οι έλεγχοι ποιότητας αφορούν: Τις πρώτες ύλες που χρησιμοποιούνται για την επεξεργασία του νερού και Τα υλικά κατασκευής του δικτύου διανομής πόσιμου νερού Οι χημικές ουσίες που προορίζονται για την επεξεργασία νερού ανθρώπινης κατανάλωσης και τα υλικά που χρησιμοποιούνται στα δίκτυα διανομής πόσιμου νερού που προμηθεύεται η ΕΥΔΑΠ προδιαγράφονται, ώστε να είναι σύμφωνα με τα διεθνώς διαμορφωμένα πρότυπα, όπως π.χ. ΕΛΟΤ ΕΝ 878, ΕΛΟΤ ΕΝ 937, ΕΛΟΤ ΕΝ 12201 κλπ. Για κάθε ουσία και για κάθε υλικό υπάρχει σχέδιο ποιότητας βάσει του οποίου εξασφαλίζεται η καταλληλότητα για τη σκοπούμενη χρήση αυτού. Το ακατέργαστο νερό τροφοδοσίας, στους ταμιευτήρες και στην είσοδο των Μονάδων Επεξεργασίας Νερού και Το πόσιμο νερό που διατίθεται στο καταναλωτικό κοινό ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΕΛΕΓΧΩΝ Η ΕΥΔΑΠ διενεργεί: καθημερινούς ελέγχους ποιότητας του ακατέργαστου και πόσιμου νερού, 7 ημέρες την εβδομάδα, στενή παρακολούθηση της ποιότητας των νερών των τεσσάρων ταμιευτήρων, Μαραθώνα, Υλίκης, Μόρνου και Ευήνου, με επιτόπιες επισκέψεις, δειγματοληψίες και αναλύσεις τουλάχιστον οκτώ (8) φορές/ έτος, καθημερινές δειγματοληψίες και αναλύσεις στην ποιότητα του πόσιμου νερού στο δίκτυο ύδρευσης, για την έγκαιρη αντιμετώπιση ενδεχόμενου προβλήματος, ώστε να αντιμετωπίζεται εγκαίρως οποιοδήποτε πρόβλημα ενδεχομένως προκύψει. Οι έλεγχοι που διενεργούνται, ιδιαίτερα στο πόσιμο νερό, υπερκαλύπτουν τις συχνότητες βάσει νομοθετικής απαίτησης. Ο αριθμός των δειγμάτων πόσιμου νερού που εξετάζονται για μικροβιολογικές παραμέτρους ξεπερνά τις 9.000 ετησίως έναντι των 3.300 που επιβάλλονται από τη Νομοθεσία. ΜΕΝ – ΣΤΑΔΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΕΡΟΥ Οι Μονάδες Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ) έχουν απόλυτα καθοριστική σημασία για το νερό που πίνουμε, που το καθιστούν πόσιμο αρίστης ποιότητας, με αθροιστικά μέγιστη διυλιστική ικανότητα 1.900.000 μ3 νερού ημερησίως. Οι 4 ΜΕΝ βρίσκονται στο Γαλάτσι, τις Αχαρνές (Μενίδι), στο Πολυδένδρι (Κιούρκα) και στη Μάνδρα Ασπροπύργου. Το επιφανειακό νερό που φτάνει ακατέργαστο στις ΜΕΝ, υποβάλλεται σε 5 στάδια επεξεργασίας (προχλωρίωση, κροκίδωση, καθίζηση, φίλτρανση και μεταχλωρίωση). Στα στάδια της προχλωρίωσης και μεταχλωρίωσης επιτυγχάνεται η απολύμανση του νερού με την εφαρμογή αερίου χλωρίου. Μέσω της απολύμανσης, το νερό φτάνει στους καταναλωτές απαλλαγμένο μικροοργανισμών και παρασίτων και καθίσταται υγιεινό και ασφαλές. Η ΔΜΕΝ και κατά επέκταση η ΓΔΥ ξεκίνησε την σταδιακή αντικατάσταση του αερίου χλωρίου με έτοιμο διάλυμα υποχλωριώδους νατρίου στη ΜΕΝ Γαλατσίου. Η έναρξη χρήσης του έτοιμου διαλύματος υποχλωριώδους νατρίου (με σταδιακή μείωση χρήσης του αερίου χλωρίου) ξεκίνησε στην ΜΕΝ Γαλατσίου στις αρχές Μαΐου του 2021. Την τρέχουσα χρονική περίοδο στην ΜΕΝ Γαλατσίου, το υποχλωριώδες νάτριο χρησιμοποιείται ως το κύριο απολυμαντικό της ΜΕΝ σε ποσοστό 95%. Σύμφωνα με το προγραμματισμό της ΔΜΕΝ η πλήρη μετάπτωση από το αέριο χλώριο στο έτοιμο διάλυμα υποχλωριώδους νατρίου στη ΜΕΝ Γαλατσίου θα ολοκληρωθεί το 1ο τρίμηνο του 2022. Για τις υπόλοιπες ΜΕΝ η πλήρη μετάπτωση από το αέριο χλώριο στο υποχλωριώδες νάτριο αναμένεται να ολοκληρωθεί το 1ο εξάμηνο του 2023. 116 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Περισσότερες πληροφορίες στην εταιρική ιστοσελίδα της ΕΥΔΑΠ (www.eydap.gr) στην ενότητα «Η Εταιρεία / Ύδρευση / Μονάδες Επεξεργασίας Νερού». ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΝΕΡΟΥ Η ΕΥΔΑΠ διαθέτει διαπιστευμένα εργαστήρια στο Γαλάτσι και τις Αχαρνές για τον έλεγχο ποιότητας νερού. Αναλύονται δείγματα ακατέργαστου νερού από τις λίμνες-ταμιευτήρες, τις γεωτρήσεις της ΕΥΔΑΠ και δείγματα πόσιμου νερού από τις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού και από το δίκτυο ύδρευσης της Εταιρείας. Η ΕΥΔΑΠ διαθέτει εργαστήρια για τον έλεγχο των ενδιάμεσων σταδίων της επεξεργασίας νερού, εγκατεστημένα σε κάθε μία από τις τέσσερεις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού. Στα εργαστήρια της ΕΥΔΑΠ εφαρμόζονται οι πλέον σύγχρονες αναλυτικές μέθοδοι για τον προσδιορισμό των στοιχείων που απαιτούνται σε δείγματα νερού προκειμένου να επιτυγχάνεται υψηλή ευαισθησία, ακρίβεια και επαναληψιμότητα μέτρησης. Μεταξύ των αναλυτικών τεχνικών που εφαρμόζονται περιλαμβάνονται η αυτόματη φωτομετρική ανάλυση, η ιοντική χρωματογραφία, η αέρια χρωματογραφία με ανιχνευτές MS/MS «τριπλού τετραπόλου», ECD, FID και ολφατομετρία, η υγρή χρωματογραφία HPLC με ανιχνευτές φθορισμού και UV, η φασματοσκοπία πλάσματος με ανιχνευτή εκπομπής, ο online έλεγχος τοξικότητας με οργανισμούς Daphnia, και η μέθοδος ELISA. Στο πλαίσιο της διαρκούς βελτίωσης των μηχανισμών ελέγχου ποιότητας, στα τέλη του 2021 παραλήφθηκε αναλυτικός εξοπλισμός τεχνολογίας αιχμής, που περιλαμβάνει σύστημα υγρής χρωματογραφίας UHPLC-HRMS q-TOF και σύστημα φασματομετρίας ICP-MS καθώς και εξοπλισμός με σκοπό την αυτοματοποίηση των εργαστηριακών εργασιών και τη βελτιστοποίησή τους (ολοκληρωμένο αυτόματο σύστημα επεξεργασίας δειγμάτων με Εκχύλιση Στερεάς Φάσης, SPE). Επιπλέον, ολοκληρώθηκαν πρόσφατα με επιτυχία οι διαγωνιστικές διαδικασίες για την προμήθεια αυτόματου θερμικού κυκλωματοποιητή (PCR), εξοπλισμού για την αυτοματοποίηση παρασκευής θρεπτικών υποστρωμάτων και διαμοιρασμό τους σε τρυβλία petri, καθώς και υποστηρικτικού εργαστηριακού εξοπλισμού προς εκσυγχρονισμό ή αντικατάσταση αντίστοιχου πεπαλαιωμένου, περιλαμβάνοντας ψυχόμενο επωαστικό κλίβανο, εργαστηριακά ψυγεία, κ.ά. ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ Εξελιγμένα συστήματα για την on-line παρακολούθηση κρίσιμων ποιοτικών παραμέτρων στο ανεπεξέργαστο νερό είναι εγκατεστημένα σε κομβικές θέσεις στα εξωτερικά υδραγωγεία, τα οποία αποστέλλουν αποτελέσματα σε πραγματικό χρόνο με τηλεμετρία και έγκαιρες ειδοποιήσεις σε περιπτώσεις ακραίων τιμών. Εντός του 2021, σε έναν από τους παραπάνω σταθμούς, προστέθηκε και αισθητήριο για την on-line παρακολούθηση μιας επιπλέον κρίσιμης παραμέτρου, αυτής του οργανικού φορτίου. Κατά τον Δεκέμβριο του 2021, το δίκτυο των παραπάνω σταθμών εντόπισε έγκαιρα και με επιτυχία περιστατικό αυξημένης θολότητας του ακατέργαστου νερού στο κανάλι του Μόρνου. Η έγκαιρη ειδοποίηση από τους σταθμούς οδήγησε στην κατάλληλη προσαρμογή επεξεργασίας στα ταχυδιυλιστήρια της ΕΥΔΑΠ και αποφεύχθηκε ο κίνδυνος επιβάρυνσης της ποιότητας του πόσιμου νερού και της πρόκλησης βλαβών στα συστήματα επεξεργασίας. Kρίσιμες ποιοτικές παράμετροι παρακολουθούνται on-line και στο πόσιμο νερό: Σε επιλεγμένες δεξαμενές του δικτύου ύδρευσης παρακολουθείται on-line το υπολειμματικό χλώριο, ενώ εντός του 2021 δρομολογήθηκαν οι διαδικασίες για την προμήθεια σύγχρονων τέτοιων συστημάτων συνεχούς μέτρησης χλωρίου για το σύνολο των δεξαμενών που βρίσκονται σε λειτουργία. Το 2018 εγκαταστάθηκαν και στο δίκτυο πόσιμου νερού δύο συστήματα παρακολούθησης ποιοτικών παραμέτρων. Το 2019 εμπλουτίσθηκαν με επιπλέον αισθητήρες και δυνατότητες, σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ΕΥΔΑΠ. Το 2020 τα δύο αυτά συστήματα εξελίχθηκαν περαιτέρω με τη δυνατότητα επιστροφής του νερού δειγματοληψίας ώστε να μην υπάρχουν απώλειες νερού, καθώς και με τη δυνατότητα ενεργειακής τροφοδοσίας από ηλιακά πάνελς ή/και υδροστρόβιλους. Το ένα βρίσκεται εγκατεστημένο εντός του αστικού ιστού και πλησίον της Μονάδας Επεξεργασίας Νερού Γαλατσίου ενώ το δεύτερο στην περιοχή του Σουνίου (ακρότατο σημείο του δικτύου). Έτσι πλέον η ΕΥΔΑΠ διαθέτει δύο «έξυπνα», ενεργειακά αυτόνομα, και φιλικά προς το περιβάλλον συστήματα με σκοπό την παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο ποιοτικών παραμέτρων στο δίκτυο ύδρευσης, καθώς και την έγκαιρη προειδοποίηση και πρόληψη πιθανών προβλημάτων. Εντός του 2021, μετά την επιτυχία της παραπάνω προσπάθειας, προγραμματίσθηκε η προμήθεια σημαντικού αριθμού τέτοιων «έξυπνων» συστημάτων, ώστε να εγκατασταθούν σε αντιπροσωπευτικά σημεία του δικτύου ύδρευσης. 117 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Επιπλέον, εντός του 2021, εγκαταστάθηκε νέος on-line εξοπλισμός στα ταχυδιυλιστήρια της ΕΥΔΑΠ ΑΕ, που βρίσκονται εγκατεστημένα κατά μήκος του υδραγωγείου Μόρνου σε περιοχές των Νομών Βοιωτίας και Φωκίδας, με σκοπό τον συνεχή και σε πραγματικό χρόνο ποιοτικό έλεγχο του νερού που παράγεται εκεί. Δρομολογήθηκαν επίσης λύσεις για την απομακρυσμένη παρακολούθηση του ποιοτικού ελέγχου του νερού των ταχυδιυλιστηρίων. EΡΓΑ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΕΣ Η ΕΥΔΑΠ παρακολουθεί και καταγράφει συστηματικά, σε αρχείο που τηρείται στην Υπηρεσία Ελέγχου Ποιότητας Νερού και σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο Σύστημα Διασφάλισης Ποιότητας, όχι μόνο την κείμενη Νομοθεσία αλλά και τις διεθνείς τάσεις σε κανονιστικά ζητήματα, οι οποίες ενδέχεται να αποτελέσουν μελλοντικές νομοθετικές απαιτήσεις ή απαιτήσεις ενδιαφερόμενων μερών. Αποτέλεσμα αυτής της δράσης είναι ο κατάλογος των ουσιών που παρακολουθούνται να εμπλουτίζεται συνεχώς. Στο πλαίσιο της διαρκούς βελτίωσης των μηχανισμών ελέγχου ποιότητας, έχουν δρομολογηθεί και βρίσκονται σε εξέλιξη οι παρακάτω διαδικασίες προμήθειας: o 14 εξελιγμένα συστήματα για την on-line παρακολούθηση κρίσιμων ποιοτικών παραμέτρων στο ανεπεξέργαστο νερό, που να αποστέλλουν αποτελέσματα σε πραγματικό χρόνο με τηλεμετρία και έγκαιρες ειδοποιήσεις σε περιπτώσεις ακραίων τιμών. Τα νέα συστήματα θα εγκατασταθούν στα εξωτερικά υδραγωγεία, ώστε να συμπληρώσουν το υφιστάμενο δίκτυο σταθμών σε θέσεις και παραμέτρους. o 53 νέα on-line όργανα συνεχούς παρακολούθησης του υπολειμματικού χλωρίου του πόσιμου νερού στις Δεξαμενές Πόσιμου Νερού του Δικτύου Ύδρευσης της ΕΥΔΑΠ, σε διάφορα σημεία της Αττικής. o Για τον εκσυγχρονισμό και εμπλουτισμό του εργαστηριακού εξοπλισμού έχει προγραμματισθεί ένα νέο σύστημα αέριας χρωματογραφίας – διαδοχικής φασματομετρίας μαζών GC-MS/MS, ένα νέο σύστημα ιοντικής χρωματογραφίας ανιόντων, νέος κλίβανος υγρής αποστείρωσης (αυτόκαυστο) κ.ά. Στο πλαίσιο της κοινωνικής ευθύνης, το καλοκαίρι του 2021, κατά την εκδήλωση των πολυήμερων πυρκαγιών σε περιοχές της Αττικής, με σκοπό να διασφαλίζεται διαρκώς η παροχή πόσιμου νερού άριστης ποιότητας, η ΕΥΔΑΠ προέβη σε έκτακτες δειγματοληψίες και πρόσθετες αναλύσεις και ενημέρωσε τις αρμόδιες αρχές για τα αποτελέσματα. Επιπλέον δράσεις κοινωνικής ευθύνης αποτελεί η υποστήριξη του Πολεμικού Ναυτικού με συστηματική παροχή υπηρεσιών εργαστηριακών αναλύσεων στο νερό των πλοίων. Επιπρόσθετα, παρέχεται κατά καιρούς υποστήριξη με τη διεξαγωγή αναλύσεων στο Σώμα Επιθεωρητών Περιβάλλοντος, κ.ά. Μεριμνώντας για το περιβάλλον και κατόπιν απαίτησης που προέκυψε από την Τεχνική Περιβαλλοντική Μελέτη του 2016 που εκπονήθηκε για τον προσδιορισμό οικολογικής παροχής του φράγματος Μόρνου, ολοκληρώθηκε από την ΕΥΔΑΠ εντός του 2021 η τριετής παρακολούθηση του οικοσυστήματος κατάντη του φράγματος Μόρνου από την οποία προέκυψαν έγκυρα και τεκμηριωμένα στοιχεία για την καλή κατάσταση του οικοσυστήματος. ΣΥΝΕΡΓΙΕΣ Για τη διερεύνηση εξειδικευμένων θεμάτων ποιότητας νερού, η ΕΥΔΑΠ συχνά συνεργάζεται με Ελληνικά Εκπαιδευτικά και Ερευνητικά Ιδρύματα (ΕΚΠΑ, ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος, κ.ά.), που βρίσκονται μεταξύ των πρωτοπόρων πανευρωπαϊκά στον τομέα τους. Το 2020 ολοκληρώθηκε συνεργασία με το ΕΚΠΑ η οποία είχε σαν στόχο τη διερεύνηση για την πιθανή ανίχνευση αναδυόμενων οργανικών ρύπων στους ταμιευτήρες της ΕΥΔΑΠ (Μόρνος, Εύηνος, Μαραθώνας, Υλίκη). Εφαρμόστηκε συνδυασμός εξελιγμένων τεχνικών «στοχευμένης» καθώς και «μη στοχευμένης» ανάλυσης, με τις οποίες γίνεται σάρωση του δείγματος για την ανίχνευση και ταυτοποίηση ενός μεγάλου εύρους άγνωστων ουσιών (πάνω από 70.000 ενώσεων), οι οποίες έως τώρα δεν υπάρχουν σε λίστες παρακολούθησης, και ο εντοπισμός περιπτώσεων απόρριψης ρύπων στο περιβάλλον που έως τώρα ήταν αδύνατο να ανιχνευτούν. Τα αποτελέσματα της συνεργασίας με το ΕΚΠΑ αποτελούν την πρώτη εκτεταμένη μελέτη για την ανίχνευση αναδυόμενων ρύπων σε ύδατα ταμιευτήρων που προορίζονται για πόσιμο νερό. Μέσω αυτής, προέκυψαν αφενός σημαντικά στοιχεία τεκμηρίωσης για την καλή χημική κατάσταση των ταμιευτήρων της ΕΥΔΑΠ, και αφετέρου κατάλογος ουσιών που χρήζουν παρακολούθησης. Σαν συνέχεια, και με στόχο την έγκαιρη προετοιμασία της ΕΥΔΑΠ στις εξελίξεις της Ευρωπαϊκής και Ελληνικής νομοθεσίας για την ποιότητα του νερού ανθρώπινης κατανάλωσης, εντός του 2021 εγκρίθηκε νέα συνεργασία με το Εργαστήριο Αναλυτικής Χημείας του ΕΚΠΑ, με το ίδιο αντικείμενο (δηλαδή εξειδικευμένες αναλύσεις), αλλά σε δείγματα που θα προέρχονται από την είσοδο και 118 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 έξοδο των τεσσάρων Μονάδων Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ) της ΕΥΔΑΠ, ώστε να προκύψουν στοιχεία για την εκτίμηση κινδύνου στο τμήμα του υδροδοτικού συστήματος που αφορά στην επεξεργασία. Τα στοιχεία αυτά θα χρησιμοποιηθούν στην απαιτούμενη από την επικείμενη νομοθεσία μελέτη εκτίμησης κινδύνου του συστήματος υδροδότησης από την υδροληψία μέχρι τον μετρητή και συμβάλλουν στη βελτιστοποίηση του προγράμματος παρακολούθησης της ποιότητας του νερού της ΕΥΔΑΠ. Η συνεργασία μεταξύ ΕΥΔΑΠ και ΕΚΕΦΕ ΔΗΜΟΚΡΙΤΟΣ αφορούσε σε χορήγηση βιομηχανικής υποτροφίας σε μεταδιδακτορικό ερευνητή, που ολοκληρώθηκε εντός του 2021. Μέσω αυτής της δουλειάς, αναπτύχθηκαν νέες μέθοδοι και τεχνικές που συμβάλλουν στην εκτίμηση κινδύνου ως προς τους οργανικούς ρύπους σε όλο τον κύκλο του πόσιμου νερού της ΕΥΔΑΠ, από τους ταμιευτήρες μέχρι τη βρύση του καταναλωτή. Αναδιατύπωση της Οδηγίας 98/83/ΕΕ σχετικά με την Ποιότητα του Νερού Ανθρώπινης Κατανάλωσης Στελέχη της ΕΥΔΑΠ λόγω της εξειδίκευσης και εμπειρίας τους συμμετείχαν θεσμικά στη διαβούλευση που είχε ξεκινήσει από τον Φεβρουάριο 2018 και ολοκληρώθηκε εντός του 2020 με την έκδοση της Οδηγίας ΕΕ 2020/2184. Σε συνέχεια του παραπάνω έργου, με την Απόφαση Α1β/Γ.Π.30320/27.07.2021 του Υπουργού Υγείας, στελέχη της ΕΥΔΑΠ συμμετέχουν ενεργά στην Ομάδα Εργασίας του Υπουργείου Υγείας για την εναρμόνιση της Οδηγίας ΕΕ 2020/2184 περί ποιότητας νερού ανθρώπινης κατανάλωσης (αναδιατύπωση). Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ Τα Χημικά Εργαστήρια Γαλατσίου και Αχαρνών, καθώς και το Μικροβιολογικό Εργαστήριο είναι διαπιστευμένα κατά ΕΛΟΤ ΕΝ ISO 17025 ήδη από το 2005, από το Εθνικό Σύστημα Διαπίστευσης (ΕΣΥΔ), για τη διενέργεια δοκιμών για τον προσδιορισμό χημικών και μικροβιολογικών παραμέτρων στο ανεπεξέργαστο και πόσιμο νερό (Αρ. Πιστοποιητικού 192). Εντός του 2021, με σκοπό τη διατήρηση διαπίστευσης, πραγματοποιήθηκαν από το ΕΣΥΔ δύο επιθεωρήσεις του Συστήματος Ποιότητας των εργαστηρίων της Υπηρεσίας Ελέγχου Ποιότητας Νερού της ΕΥΔΑΠ (τον Απρίλιο επιθεώρηση επαναξιολόγησης και επέκτασης πεδίου και τον Δεκέμβριο επιθεώρηση επιτήρησης). Όπως κρίθηκε από τους αξιολογητές, η επίδοση των εργαστηρίων της ΥΕΠΝ είναι εξαιρετικά ικανοποιητική και αντικατοπτρίζει το υψηλό επίπεδο του προσωπικού της και σαν αποτέλεσμα, χορηγήθηκε: • Διατήρηση της διαπίστευσης • Επέκταση του Επίσημου Πεδίου Διαπίστευσης με νέες μεθόδους Τα εργαστήρια νερού της ΕΥΔΑΠ πλέον είναι διαπιστευμένα για 75 συνολικά τύπους δοκιμών / παραμέτρους για το πόσιμο και επιφανειακό νερό, καθώς και για τη δειγματοληψία. Παρακολουθούνται συστηματικά οι διεθνείς εξελίξεις και τάσεις στο πεδίο των αναλύσεων νερού. Η διαρκής εξέλιξη και βελτίωση της λειτουργίας τους, αντανακλάται στη συνεχή επέκταση του πεδίου διαπίστευσης των εργαστηρίων, δηλαδή στη διαρκή αύξηση του πλήθους των ουσιών που προσδιορίζονται με τη χρήση διαπιστευμένων μεθόδων. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΑΡΑΠΟΝΩΝ – ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ Η ΕΥΔΑΠ δίνει απόλυτη προτεραιότητα στη διασφάλιση υψηλού επιπέδου ικανοποίησης για το σύνολο του καταναλωτικού κοινού. Έχει θεσπίσει τετραψήφια τηλεφωνική γραμμή επικοινωνίας (1022) για την καταγραφή και ταχεία αντιμετώπιση όλων των ζητημάτων ποιότητας που ενδέχεται να αναφερθούν από το καταναλωτικό κοινό. Στην πλειοψηφία των περιπτώσεων η ανταπόκριση της ΕΥΔΑΠ είναι άμεση και το πολύ εντός 24 ωρών. Το 2021 το 55,3% των παραπόνων που εκδηλώθηκαν διευθετήθηκε μέσω τηλεφωνικής επικοινωνίας, ενώ το υπόλοιπο 44,7% διερευνήθηκε μέσω δειγματοληψιών και εργαστηριακών αναλύσεων. Κατά το ίδιο έτος, απαιτήθηκαν τεχνικές ενέργειες στο 6,7% των παραπόνων ποιότητας που αναφέρθηκαν στο 1022 και επιλύθηκε το 100% των παραπόνων για τα οποία είχε προκύψει ανάγκη επέμβασης από την ΕΥΔΑΠ. Δεν υπήρξε περιστατικό μη ικανοποίησης αιτήματος καταναλωτή ούτε περιστατικό επιβολής προστίμου ή αποζημίωσης για θέματα ποιότητας νερού. 119 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η ΕΥΔΑΠ φροντίζει συστηματικά για την ενημέρωση των καταναλωτών ως προς την ποιότητα του νερού με τους παρακάτω τρόπους: o σε ετήσια βάση εξάγονται οι μέσες τιμές όλων των παραμέτρων που προσδιορίζονται. Οι τιμές αυτές αναρτώνται στον ιστότοπο της Εταιρείας, ώστε να έχει πρόσβαση σε αυτές κάθε ενδιαφερόμενος. o απαντά γραπτώς παρέχοντας ενημερωμένες πληροφορίες σχετικά με την ποιότητα του νερού, σε κάθε αίτημα καταναλωτή. Στην πλειονότητα αυτών των περιπτώσεων οι απαντήσεις περιλαμβάνουν εκθέσεις αποτελεσμάτων δειγμάτων που έχουν ληφθεί από βρύσες εντός των ακινήτων των ενδιαφερόμενων. o τα στοιχεία ποιότητας του νερού του δικτύου ύδρευσης ΕΥΔΑΠ αποστέλλονται συστηματικά στο Υπουργείο Υγείας. Τα στοιχεία για την τριετία 2017 – 2019 απεστάλησαν στο Υπουργείο Υγείας στις αρχές του 2020, ενώ τα στοιχεία για την τριετία 2020 – 2022 συλλέγονται και αναμένεται να ζητηθούν από το Υπουργείο Υγείας στις αρχές του 2023. ΕΠΙΔΟΣΗ Όπως τεκμηριώνεται από τα αποτελέσματα περίπου 170.000 προσδιορισμών σε περίπου 10.000 δείγματα πόσιμου και 2.000 δείγματα ανεπεξέργαστου νερού ετησίως, η ΕΥΔΑΠ πιστοποιεί διαρκώς, ότι το νερό της Αθήνας είναι άριστης ποιότητας και ένα από τα καλύτερα της Ευρώπης. Τα αποτελέσματα των αναλύσεων πιστοποιούν ότι η ποιότητα του πόσιμου νερού της ΕΥΔΑΠ ανταποκρίνεται στις νομοθετικές απαιτήσεις της ΚΥΑ Γ1(δ)/ΓΠ οικ.67322/2017 «Ποιότητα του νερού ανθρώπινης κατανάλωσης» σε συμμόρφωση προς την οδηγία 98/83/ΕΚ του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (όπως αυτή τροποποιήθηκε και ισχύει). Σε ετήσια βάση διεξάγονται εσωτερικές επιθεωρήσεις αυτοαξιολόγησης των επιμέρους διεργασιών της Υπηρεσίας Ελέγχου Ποιότητας Νερού και ανασκοπείται το σύνολο των λειτουργιών που σχετίζονται με τον Έλεγχο Ποιότητας. Με τον τρόπο αυτό εντοπίζονται τυχόν αποκλίσεις από τις καθιερωμένες διαδικασίες και καταγράφονται ευκαιρίες για βελτίωση, οι οποίες στη συνέχεια προγραμματίζονται και υλοποιούνται. ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ ΜΕ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥΣ ΚΑΙ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥΣ ΚΑΝΟΝΕΣ Κατά την περίοδο αναφοράς δεν αναγνωρίστηκε κανένα περιστατικό μη συμμόρφωσης με κανονισμούς και εθελοντικούς κανόνες που να σχετίζονται με την ποιότητα του νερού ύδρευσης και με αρνητικές επιδράσεις στην ΥΓΕΙΑ και ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ. Τα δεδομένα ελέγχου ποιότητας πόσιμου νερού από το δίκτυο ύδρευσης της ΕΥΔΑΠ είναι διαθέσιμα στην ιστοσελίδα της Εταιρείας (www.eydap.gr) στην ενότητα Βιώσιμη Ανάπτυξη / Υπεύθυνη Επιχειρηματική Πρακτική / Ποιότητα ακατέργαστου και πόσιμου νερού. Δ.1.β ΔΙΚΤΥΟ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΕΥΔΑΠ ΕΡΓΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Η Βιώσιμη Ανάπτυξη της Αττικής είναι σταθερά συνδεδεμένη με την υπεύθυνη και αποτελεσματική διαχείριση των λυμάτων. Η ΕΥΔΑΠ σήμερα, ως η μεγαλύτερη εταιρεία στον ελλαδικό χώρο που δραστηριοποιείται στον κύκλο του νερού, μεριμνά για τη συλλογή και επεξεργασία των λυμάτων και επιστρέφει στο περιβάλλον επεξεργασμένο νερό απαλλαγμένο από το ρυπαντικό φορτίο, εφαρμόζοντας τις πλέον σύγχρονες διεθνείς πρακτικές. Κύρια δραστηριότητά μας είναι η συνεχής και δυναμική παρουσία μας στον τομέα αυτό, μέσω της αδιαμφισβήτητης υψηλής τεχνογνωσίας μας και με κύριο στόχο την προστασία των φυσικών πόρων, τη χρήση σύγχρονων μεθόδων κυκλικής οικονομίας και τη συνεχή αναβάθμιση της ποιοτικής ζωής των πολιτών, με ένα υπόγειο δίκτυο περί τα 8.500 χλμ που εκτείνεται από τον Άγιο Στέφανο μέχρι τη Σαλαμίνα και από τη Βάρκιζα μέχρι τη Μάνδρα. Το 2021 εγκρίθηκε η παραλαβή του δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων υδάτων της πόλης των Μεγάρων, της Νέας Περάμου καθώς και η παραλαβή του ΚΕΛ Μεγάρων. Η λειτουργία της ΕΥΔΑΠ και ειδικά η διάθεση και επεξεργασία των λυμάτων των κατοικιών, ιδρυμάτων, εργοστασίων ή άλλων εγκαταστάσεων βασίζεται στις κανονιστικές διατάξεις της Ελληνικής και Ευρωπαϊκής Νομοθεσίας αλλά και σε εταιρικές πρωτοβουλίες. 120 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η μη τήρηση της περιβαλλοντικής νομοθεσίας, πέραν του ότι μπορεί να επιφέρει διοικητικές ή ακόμη και ποινικές κυρώσεις, ελλοχεύει σοβαρούς κινδύνους για τη δημόσια υγεία, την ρύπανση του εδάφους, των υπόγειων υδροφορέων και των επιφανειακών υδάτων. Η ΕΥΔΑΠ παρακολουθεί επισταμένως τα σημεία γειτνίασης των εγκαταστάσεών της, ιδιαίτερα των αντλιοστασίων, με τους φυσικούς αποδέκτες, προκειμένου να παρεμβαίνει εγκαίρως και να προλαμβάνει περιπτώσεις περιβαλλοντικής ρύπανσης, από ενδεχόμενες υπερχειλίσεις. Η αναγνώριση, η αξιολόγηση και η αντιμετώπιση των πιθανών κινδύνων είναι ένα πολύ κρίσιμοι και σημαντικοί παράγοντες τους οποίους η Εταιρεία διαχειρίζεται με ιδιαίτερη προσοχή μέσω σύνταξης συγκεκριμένου Επιχειρησιακού σχεδιασμού, έχοντας επίγνωση των οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών επιπτώσεών τους. Οι κυριότεροι κίνδυνοι που σχετίζονται με θέματα αποχέτευσης είναι: υποβάθμιση του περιβάλλοντος σε περιοχές όπου υπάρχει έλλειψη δικτύου αποχέτευσης εισροή λυμάτων σε ακίνητα ή διαφυγή λυμάτων στο περιβάλλον (δρόμους, ρέματα) λόγω υπερχειλίσεων ή εμφράξεων αγωγών προβλήματα στη λειτουργία των ΚΕΛ λόγω αποχέτευσης στο δίκτυο υγρών αποβλήτων ακατάλληλων προς επεξεργασία επιβάρυνση του θαλάσσιου οικοσυστήματος σε περίπτωση ανεπαρκούς επεξεργασίας των λυμάτων. επίδραση της κλιματικής αλλαγής (ακραία καιρικά φαινόμενα, πυρκαγιές κλπ) Η λήψη προληπτικών μέτρων, η αναθεώρηση των διαδικασιών δράσης και ο συνεχής εκσυγχρονισμός των συστημάτων έχει στόχο να διασφαλίσει την απρόσκοπτη και ασφαλή λειτουργία του δικτύου αποχέτευσης και των εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων, με παράλληλη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος της Εταιρείας μέσω της μείωσης της καταναλισκόμενης ενέργειας, της ενίσχυσης της κυκλικής οικονομίας και της μείωσης του ανθρακικού αποτυπώματος. Η ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΣΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΙΑ COVID-19. Για τη διασφάλιση της προστασίας της υγείας των εργαζομένων αλλά και της αδιάλειπτης παροχής των κρίσιμων για την υγεία των πολιτών, υπηρεσιών αποχέτευσης, ελήφθησαν στοχευμένα μέτρα, προσαρμοσμένα στις απαιτήσεις της απρόσκοπτης λειτουργίας. Δόθηκε ιδιαίτερη σημασία στη συνεχή απολύμανση των οχημάτων και των κτιριακών εγκαταστάσεων και ακολουθήθηκαν όλες οι οδηγίες της Πολιτείας για τήρηση των αποστάσεων και την χρήση μέτρων ατομικής υγιεινής. Η ΕΥΔΑΠ, έχοντας ενεργό ρόλο στις προκλήσεις των νέων συνθηκών, συνεργάζεται με το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ) για την διεξαγωγή εξειδικευμένων αναλύσεων στα λύματα. Τα αποτελέσματα των αναλύσεων αυτών δείχνουν, σε πραγματικό χρόνο, την εικόνα για το τι συμβαίνει στην κοινωνία (π.χ. χρήση φαρμάκων, ουσιών κλπ). Ιδιαίτερα, τον τελευταίο χρόνο, οι αναλύσεις αυτές, γίνονται καθημερινά και αποτελούν προγνωστικό εργαλείο διάδοσης του COVID 19. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ Η ΕΥΔΑΠ έχει την ευθύνη για την κατασκευή, λειτουργία και συντήρηση του δικτύου αποχέτευσης στην περιοχή αρμοδιότητάς της, όπως αυτή ορίζεται από το άρθρο 8 του Ν. 2744/99 όπως ισχύει σήμερα. Ο εξυπηρετούμενος πληθυσμός ανέρχεται περίπου σε 3.695.000 κατοίκους. Το συνολικό μήκος του δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων αρμοδιότητάς μας το 2021 ανέρχεται σε 8.438 χιλιόμετρα. Στόχος μας είναι η επέκταση του δικτύου σε περιοχές που στερούνται αποχέτευσης. H αποχέτευση του Λεκανοπεδίου Αττικής πραγματοποιείται με αγωγούς ομβρίων και ακαθάρτων υδάτων. Σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο, η αρμοδιότητα για τα έργα αποχέτευσης ομβρίων υδάτων και αντιπλημμυρικής προστασίας, όπως επίσης και για τον καθαρισμό των φρεατίων υδροσυλλογής, ανήκει στην Περιφέρεια Αττικής και στους ΟΤΑ. Ως «δίκτυο αποχέτευσης» στην περιοχή αρμοδιότητας ΕΥΔΑΠ, για το οποίο έχει την ευθύνη η ΕΥΔΑΠ, εννοούνται οι αγωγοί ακαθάρτων, οι παντορροϊκοί αγωγοί (παλαιό μεικτό δίκτυο στο κέντρο της Αθήνας), τα αντλιοστάσια, οι καταθλιπτικοί αγωγοί, τα φρεάτια υπερχείλισης και γενικά κάθε έργο που έχει σκοπό τη συλλογή και μεταφορά των ακαθάρτων υδάτων μέχρι τους τελικούς αποδέκτες. Αγωγοί και εξωτερικές διακλαδώσεις ακαθάρτων που έχουν κατασκευασθεί από τρίτους εντάσσονται στο οριστικό δίκτυο αποχέτευσης μετά την παραλαβή τους από την ΕΥΔΑΠ. Οι αγωγοί ακαθάρτων υδάτων είναι συνήθως αγωγοί βαρύτητας, όπου είναι αναγκαίο όμως υπάρχουν αγωγοί που λειτουργούν υπό πίεση (καταθλιπτικοί). Στο σύστημα αποχέτευσης του λεκανοπεδίου περιλαμβάνονται 44 αντλιοστάσια, κυρίως κατά μήκος του παραλιακού μετώπου του Πειραιά και της ακτής Σαρωνικού και της Σαλαμίνας, 3 νέα αντλιοστάσια στο Θριάσιο Πεδίο, 1 αντλιοστάσιο στο Δήμο Σταμάτας, 1 αντλιοστάσιο στις Αδάμες, ενώ συνεχώς εντάσσονται νέα αντλιοστάσια από τα δευτερεύοντα δίκτυα αποχέτευσης ακαθάρτων, αρμοδιότητας κατασκευής των Δήμων, που παραλαμβάνονται από την ΕΥΔΑΠ. 121 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Τα λύματα μέσω των βασικών συλλεκτήρων καταλήγουν στα Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων. ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ Η συντήρηση του δικτύου και η αποκατάσταση των βλαβών γίνεται με συνεχείς και άμεσες επεμβάσεις, από άριστα εκπαιδευμένο προσωπικό και την χρήση κατάλληλου εξοπλισμού που εκσυγχρονίζεται συνεχώς. Βλάβες στους αγωγούς του δικτύου αποχέτευσης προκαλούνται από εμφράξεις λόγω απόρριψης στο δίκτυο μη αποχετεύσιμων υλικών όπως μπάζα, λίπη και έλαια και λοιπά αντικείμενα καθώς και από την είσοδο ριζών από παρακείμενα δέντρα. Σχεδόν το 80% του δικτύου απεικονίζεται ψηφιακά, το οποίο συντελεί στην ταχεία αντιμετώπιση των προβλημάτων που παρουσιάζονται. Η πρόληψη και αποτελεσματική αντιμετώπιση των προβλημάτων επιτυγχάνεται με: χρήση Κινητών Μονάδων Τηλεοπτικού Ελέγχου υψηλής τεχνολογίας (οχήματα Τηλεοπτικής Επιθεώρησης) για έλεγχο και εντοπισμό βλαβών χρήση βυτιοφόρων οχημάτων υψηλής πίεσης και βυτιοφόρων οχημάτων ανακύκλωσης σε περίπτωση απόφραξης ή καθαρισμού αγωγών αντίστοιχα. χρήση No Dig Technology μέσω Οχημάτων Τηλεοπτικής Επιθεώρησης εξοπλισμένων με ρομποτικά μηχανήματα για επισκευή χωρίς εκσκαφή αποκατάσταση/ανακατασκευή τμημάτων αγωγών και εξωτερικών διακλαδώσεων (συνδέσεων) των ακινήτων. συντήρηση του ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού των αντλιοστασίων. και την εκτεταμένη χρήση σύγχρονων πληροφοριακών συστημάτων: Πληροφοριακό Σύστημα Διαχείρισης Στόλου Οχημάτων Συνεργείων Άμεσης Επέμβασης Βλαβών (e-TRACK). Εισαγωγή και επεξεργασία δεδομένων που προκύπτουν από τις επεμβάσεις των συνεργείων στην εφαρμογή Portal Αποχέτευσης. Η Διεύθυνση Δικτύου Αποχέτευσης διαθέτει από το 2008 πλήρη ιστορική βάση δεδομένων (portal αποχέτευσης) βλαβών, ερευνών, τομών και λοιπών ενεργειών, η οποία συμβάλει ουσιαστικά στην αποτελεσματική αντιμετώπιση των βλαβών, την κατάρτιση προγραμμάτων συντήρησης, τη ταχύτερη εξυπηρέτηση των καταναλωτών και την στοχευμένη κατάρτιση του επενδυτικού προγράμματος για την αντικατάσταση προβληματικών αγωγών αποχέτευσης ακαθάρτων του δικτύου. Πιλοτική Εφαρμογή on line Ενημέρωσης της εφαρμογής Βλαβών του Portal Αποχέτευσης από στοιχεία πεδίου. Αμφίδρομη Διασύνδεση Συστημάτων e-TRACK και Portal Αποχέτευσης για άμεση προώθηση σημάτων στα οχήματα όλων των Τομέων. Εισαγωγή, επεξεργασία και ανάλυση χωρικών δεδομένων δικτύου σε GIS περιβάλλον. Σύνταξη και μελέτη στατιστικών αναλύσεων με βάση τα προαναφερθέντα στοιχεία και τα δεδομένα του Κέντρου Παραπόνων 1022 στην εφαρμογή Portal Αποχέτευσης. Παρακολούθηση της λειτουργίας αντλιοστασίων με συστήματα Τηλεχειρισμού – Τηλεμετρίας (SCADA). Πρόκειται για σύστημα το οποίο παρακολουθεί, ελέγχει και εξασφαλίζει την αυτοματοποιημένη λειτουργία των αντλιοστασίων. ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΛΥΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΟΣ ΕΥΔΑΠ Η επεξεργασία των λυμάτων των περιοχών αρμοδιότητας ΕΥΔΑΠ που σήμερα διαθέτουν δίκτυο αποχέτευσης, γίνεται στα τρία Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ) στην Μεταμόρφωση Αττικής (ΚΕΛΜ), στη νήσο Ψυττάλεια (ΚΕΛΨ) και στο Θριάσιο Πεδίο (ΚΕΛΘ). Οι ορισμοί των όρων πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια επεξεργασία δίνονται στην Ευρωπαϊκή Οδηγία 91/271 που ενσωματώθηκε στο ελληνικό δίκαιο με την ΚΥΑ 5673/400/1997: «Πρωτοβάθμια επεξεργασία»: η επεξεργασία των αστικών λυμάτων με φυσική ή/και χημική μέθοδο που περιλαμβάνει την καθίζηση των αιωρούμενων στερεών, ή με άλλες μεθόδους με τις οποίες το ΒΟD 5 των εισερχομένων λυμάτων μειώνεται τουλάχιστον κατά 20% πριν από την απόρριψη και το συνολικό φορτίο των αιωρούμενων στερεών στα εισερχόμενα λύματα μειώνεται κατά 50% τουλάχιστον. «Δευτεροβάθμια επεξεργασία»: η επεξεργασία των αστικών λυμάτων με μέθοδο που, κατά κανόνα, περιλαμβάνει βιολογική επεξεργασία με δευτεροβάθμια καθίζηση, ή με άλλες μεθόδους διά των οποίων τηρούνται οι απαιτήσεις που καθορίζονται στη σχετική περιβαλλοντική αδειοδότηση λειτουργίας της εγκατάστασης. «Τριτοβάθμια επεξεργασία»: η πέραν της δευτεροβάθμιας, προχωρημένη επεξεργασία, για την απομάκρυνση θρεπτικών, ρύπων που επιβαρύνουν τους αποδέκτες (άζωτο και φώσφορο), παθογόνους οργανισμούς, μη βιο-διασπάσιμες ουσίες, βαρέα μέταλλα, υπολείμματα ανόργανων ουσιών και αιωρούμενων στερεών και άλλους μικρο-ρύπους. Κύρια μέριμνα της ΕΥΔΑΠ είναι : η βέλτιστη και αδιάλειπτη λειτουργία των ΚΕΛ, με συνεχή και ορθή συντήρηση. ο συνεχής εκσυγχρονισμός των εγκαταστάσεων. η διαχείριση των παραπροϊόντων της επεξεργασίας με τις πιο σύγχρονες μεθόδους. 122 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 η τήρηση των εν ισχύ περιβαλλοντικών όρων. η τήρηση των απαιτούμενων ορίων ποιότητας των εκροών. η τήρηση των αρχών της κυκλικής οικονομίας και της εφαρμογής της βιώσιμης διαχείρισης (παραγωγή βιοαερίου και διαχείριση της παραγόμενης ιλύος ως εναλλακτικό καύσιμο). (Το θέμα αναλύεται εκτενώς στο κεφάλαιο «Κυκλική Οικονομία» της ίδιας Έκθεσης). Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας (ΚΕΛΨ) Πρόκειται για ένα από τα μεγαλύτερα ΚΕΛ στην Ευρώπη και διεθνώς, με δυνατότητα επεξεργασίας (μέση παροχή σχεδιασμού) 1.000.000 μ3/ημέρα λυμάτων. Σήμερα, η μέση παροχή των εισερχόμενων λυμάτων είναι της τάξεως των 730.000 μ 3/ημέρα. Στο ΚΕΛΨ καταλήγουν αστικά λύματα και προ-επεξεργασμένα βιομηχανικά απόβλητα: Της ευρύτερης περιοχής του Λεκανοπεδίου Αττικής (περιοχή μείζονος πρωτευούσης), εκτός ορισμένων περιοχών τα αστικά λύματα των οποίων καταλήγουν προς επεξεργασία στο Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Μεταμόρφωσης Της νήσου Σαλαμίνας. Στο ΚΕΛΨ γίνεται βιολογική επεξεργασία και ξήρανση της παραγομένης αφυδατωμένης ιλύος. Η απόδοση της εγκατάστασης, όσον αφορά την απομάκρυνση του συνολικού ρυπαντικού φορτίου, είναι της τάξεως του 95% ή και μεγαλύτερο για ορισμένους ρυπαντικούς παράγοντες. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑ ΚΕΛΨ Η ενεργειακή βελτιστοποίηση του ΚΕΛ Ψυττάλειας και η εξοικονόμηση ενέργειας αποτέλεσε έναν από τους σημαντικότερους στόχους της ΕΥΔΑΠ. Για τον λόγο αυτό στις συμβάσεις λειτουργίας και συντήρησης επιχειρείται ιδιαίτερη συμβολή προς αυτή την κατεύθυνση, αφού τίθεται ως βασική υποχρέωση του αναδόχου, η υλοποίηση εργασιών, καθώς και λειτουργικών ρυθμίσεων/επιλογών που στόχο έχουν την μεγιστοποίηση αφ’ ενός, της παραγωγής και χρήσης των ιδιο-παραγόμενων ενεργειακών πόρων (βιοαέριο) και αφ’ ετέρου της μείωσης της εξάρτησης από εισαγόμενους ενεργειακούς πόρους. Μέσω της εκτέλεσης εργασιών που αφορούν την προμήθεια και εγκατάσταση νέου εξοπλισμού και λειτουργικών ρυθμίσεων, επί των υφισταμένων και των προβλεπόμενων νέων εγκαταστάσεων και μονάδων εξοπλισμού, επετεύχθη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης του ΚΕΛΨ, από το 2014 έως σήμερα, της τάξεως του 23% με επακόλουθη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και του ανθρακικού αποτυπώματος. Από την επεξεργασία της ιλύος παράγεται βιοαέριο, το οποίο αξιοποιείται και για την παραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας. Η ξηραμένη ιλύς που παράγεται διατίθεται ως εναλλακτικό καύσιμο σε τσιμεντοβιομηχανίες. Κατά Μ.Ο. παράγονται περίπου 40.000 tn ετησίως. Η αναβάθμιση των εγκαταστάσεων στοχεύει στην εν γένει βελτίωση των λειτουργικών διεργασιών και στην περαιτέρω ενεργειακή αυτάρκεια του κέντρου, μέσω της αύξησης του παραγόμενου βιοαερίου. Η επεξεργασίας & ξήρανσης της ιλύος είναι ενεργοβόρος και κοστοβόρος διαδικασία. (Το θέμα αναλύεται περαιτέρω στην ενότητα «Διαχείριση Υγρών & Στερεών Αποβλήτων-Κυκλική Οικονομία» της ίδιας Έκθεσης). ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΚΕΛΨ Στο πλαίσιο της αναβάθμισης των εγκαταστάσεων του κέντρου αλλά και περαιτέρω βελτιστοποίησης της λειτουργίας του και προς απόλυτη συμμόρφωση με τους περιβαλλοντικούς όρους, έχουν σχεδιαστεί με στόχο να υλοποιηθούν μέσα στην επόμενη πενταετία τα ακόλουθα έργα : Κατασκευή κτιρίου προσωρινής αποθήκευσης κάδων προϊόντων προεπεξεργασίας στον Ακροκέραμο. Εξοπλισμός και θέση σε λειτουργία των δύο ανενεργών διωρύγων εξάμμωσης. Βελτίωση αγωγού υπερχείλισης στον Ακροκέραμο και διαμόρφωση περιβάλλοντος χώρου. Βελτιωτικές παρεμβάσεις στην συλλογή και επεξεργασία λιπών και ελαίων στην πρωτοβάθμια καθίζηση. Αναερόβια επεξεργασίας λιπών και ελαίων μέσω της κατασκευής δύο νέων δεξαμενών χώνευσης ΕΙΣΡΟΗ ΛΥΜΑΤΩΝ ΜΗ ΤΥΠΙΚΗΣ ΑΣΤΙΚΗΣ ΣΥΣΤΑΣΗΣ Στο πλαίσιο της αντιμετώπισης περιστατικών που σχετίζονται με την εισροή λυμάτων μη τυπικής αστικής σύστασης στο ΚΕΛ Ψυττάλειας, το 2020 ανατέθηκε σε διεθνώς αναγνωρισμένο καθηγητή της σχολής Πολιτικών Μηχανικών του Πανεπιστημίου Πατρών η εκπόνηση ερευνητικής εργασίας με αντικείμενο την «Συλλογή, Επεξεργασία και Ανάλυση Χρονοσειρών Ποιοτικών και Ποσοτικών Παραμέτρων στην Είσοδο και την Έξοδο του ΚΕΛ Ψυττάλειας για τον Εντοπισμό και Πιθανοτική Μοντελοποίηση Εκτάκτων Περιστατικών Φόρτισης». Η εργασία ολοκληρώθηκε, εμπρόθεσμα, τον Ιανουάριο 2022 με την υποβολή του 3 ου παραδοτέου. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΙ ΟΡΟΙ 123 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η επεξεργασία των λυμάτων του ΚΕΛ Ψυττάλειας, όσον αφορά τις απαιτήσεις που προκύπτουν από τους Περιβαλλοντικούς Όρους (Π.Ο.), είναι, διαχρονικά, απολύτως επιτυχής, γεγονός το οποίο διαπιστώνεται και από τα αποτελέσματα που ανακοινώνονται και αναρτώνται ετησίως στην επίσημη ιστοθέση του ΥΠΕΝ, όπως ορίζει η νομοθεσία. Παρουσιάζεται, όμως απόκλιση στην τήρηση του όρου που αφορά στην χλωρίωση της επεξεργασμένης εκροής (μη τήρηση της Υ.Α. Ειβ221/1965), γεγονός το οποίο αποτυπώνεται και στη συμπερίληψή του για πρώτη φορά ως νέου όρου περί αναγκαιότητας χλωρίωσης της επεξεργασμένης εκροής στην ανανέωση της Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) το 2009, που αφορούν στη λειτουργία του ΚΕΛΨ. Να σημειωθεί ότι ούτε οι μελέτες, ούτε οι αντίστοιχες ΑΕΠΟ αλλά ούτε και η κατασκευή του ΚΕΛΨ (Α και Β Φάση) από το Ελλ. Δημόσιο προέβλεπαν την κατασκευή μονάδας χλωρίωσης. Σχετικά με το θέμα, μελέτες έγκριτων δημόσιων φορέων Πανεπιστημιακών και επιστημονικών ιδρυμάτων αναφέρουν τα ακόλουθα: Μελέτη του ΕΜΠ για το ζήτημα της χλωρίωσης των επεξεργασμένων λυμάτων απέδειξε ότι «δεν είναι σκόπιμη η χλωρίωση των λυμάτων της Ψυττάλειας αλλά θα πρέπει να αποφεύγεται». Επίσης, η εν λόγω μελέτη, κατόπιν συστηματικής παρακολούθησης, απέδειξε ότι η ποιότητα των κολυμβητικών υδάτων χαρακτηρίζεται ως εξαιρετικής ποιότητας. Από τις εκθέσεις του Ελληνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ), που αφορούν τα αποτελέσματα της παρακολούθησης των οικοσυστημάτων του εσωτερικού Σαρωνικού Κόλπου και του Κόλπου της Ελευσίνας, αποδεικνύεται ότι ουδεμία επιβάρυνση του θαλάσσιου αποδέκτη υφίσταται από την λειτουργία των ΚΕΛ Ψυττάλειας και Θριασίου. Επίσης, από τη μελέτη της Χημικής Σχολής του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ), του Εργαστηρίου Αναλυτικής Χημείας του Τμήματος Χημείας αναφορικά με το θέμα της πιθανής προσθήκης χλωρίου στα επεξεργασμένα λύματα του ΚΕΛΨ, προκύπτει ότι: «Συμπερασματικά, δεν προτείνεται η προσθήκη του επιπλέον σταδίου χλωρίωσης σαν στρατηγική για την επεξεργασία των εξερχομένων λυμάτων του Κ.Ε.Λ. Ψυττάλειας πριν την εκροή τους στο υδάτινο οικοσύστημα». Η ΕΥΔΑΠ, με δεδομένα όλα τα παραπάνω, έχει υποβάλλει αίτημα προς το Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας για την αφαίρεση, από την ΑΕΠΟ του ΚΕΛ Ψυττάλειας, του όρου που αφορά την υποχρέωση προσθήκης χλωρίου στα επεξεργασμένα λύματα του ΚΕΛ Ψυττάλειας ώστε να εκλείψει και τυπικά αυτή η φαινομενική κανονιστική απόκλιση προς τους όρους της ΑΕΠΟ. Το όφελος προς το περιβάλλον είναι ήδη δεδομένο λόγω της μη χλωρίωση της επεξεργασμένης εκροής. Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Μεταμόρφωσης (ΚΕΛΜ) Είναι η παλαιότερη εγκατάσταση επεξεργασίας λυμάτων και αποτελεί εγκατάσταση υποδοχής και συνεπεξεργασίας αστικών λυμάτων μέσω δικτύου συλλεκτήρων ακαθάρτων και οικιακών βοθρολυμάτων από περιοχές της Αττικής που στερούνται αποχετευτικού δικτύου Επιπλέον, προεπεξεργασμένα βιοαποικοδομήσιμα βιομηχανικά απόβλητα διατίθενται στο Φρεάτιο Βιομηχανικών Αποβλήτων (ΦΒΑ) του ΚΕΛ Μεταμόρφωσης, τα οποία καταλήγουν προς επεξεργασία στο ΚΕΛ Ψυττάλειας. Το ΚΕΛ έχει δυνατότητα επεξεργασίας (μέση παροχή σχεδιασμού) 44.000 μ3/ημέρα λυμάτων (20.000 μ3/ημέρα αστικών λυμάτων και 24.000 μ3/ημέρα αστικών βοθρολυμάτων). Σήμερα, η μέση παροχή των εισερχόμενων λυμάτων είναι της τάξεως των 24.000 μ3/ημέρα (λύματα 12.000 μ3/ημέρα και βοθρολυμάτα 11.000 μ3/ημέρα). Στο ΚΕΛΜ γίνεται συνεπεξεργασία των αστικών λυμάτων και των βοθρολυμάτων με χλωρίωση της επεξεργασμένης εκροής και επεξεργασία και αφυδάτωσης της ιλύος. Το ποσοστό απομάκρυνσης ρυπαντικού φορτίου, σε όρους οργανικού φορτίου είναι άνω του 99%. Ο τελικός αποδέκτης της εκροής του ΚΕΛ είναι το ρέμα Πύρνας. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑ ΚΕΛΜ Η αφυδατωμένη ιλύς μεταφέρεται στο ΚΕΛ Ψυττάλειας για ξήρανση (το θέμα αναλύεται περαιτέρω στην ενότητα «Κυκλική Οικονομία - Διαχείριση Υγρών & Στερεών Αποβλήτων»). Η διάθεση και επεξεργασία των βοθρολυμάτων στο ΚΕΛΜ συμβάλλει στην μη ανεξέλεγκτη απόρριψή τους στο περιβάλλον. Η χρήση του παραγόμενου βιοαερίου, που είναι ανανεώσιμη πηγή ενέργειας, για την θέρμανση της ιλύος των δεξαμενών χώνευσης αλλά και κτιρίων του ΚΕΛΜ, οδηγεί στην απεξάρτηση από την χρήση ορυκτών καυσίμων (π.χ. πετρέλαιο) που η καύση τους οδηγεί σε επιβαρυντικές για το περιβάλλον εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO2). Η χρήση του βιοαερίου ως καυσίμου, αντί ορυκτών καυσίμων, συμβάλλει στη μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος της ΕΥΔΑΠ. Στόχος μας είναι η βελτιστοποίηση της λειτουργίας του με : έργα βελτίωσης των υφιστάμενων εγκαταστάσεων επεξεργασίας και των εγκαταστάσεων στον Χώρο Εκκένωσης Βυτιοφόρων υλοποίηση των ιδιαίτερα σημαντικών για την περιοχή και τους κατοίκους επιπλέον των υφισταμένων έργων απόσμησης έργα επεξεργασίας βιοαποικοδομήσιμων βιομηχανικών αποβλήτων. έργα ενεργειακής αξιοποίησης του παραγόμενου βιοαερίου 124 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Στο πλαίσιο του συστήματος ελέγχου και της ταχύτερης εξυπηρέτησης των εισερχομένων στο ΚΕΛΜ βυτιοφόρων μεταφοράς αστικών και βιομηχανικών λυμάτων, το 2018 τοποθετήθηκε ηλεκτρονικό σύστημα ελέγχου (e-pass). Τα οχήματα εισέρχονται στο Κέντρο με χρήση προπληρωμένης κάρτας. Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Θριασίου Πεδίου (ΚΕΛΘ) Το ΚΕΛΘ λειτουργεί από το 2012 και συνιστά το πλέον σύγχρονο ΚΕΛ. Αποτελεί μια ολοκληρωμένη λύση σ’ ένα χρόνιο πρόβλημα των κατοίκων του Θριασίου Πεδίου, συμβάλλοντας έτσι στην αποκατάσταση της ισορροπίας του οικοσυστήματος του κόλπου της Ελευσίνας, που έχει χαρακτηρισθεί ευαίσθητος αποδέκτης. Το ΚΕΛΘ εξυπηρετεί τις περιοχές Ελευσίνας, Ασπροπύργου, Μάνδρας, Μαγούλας, με δυνατότητα επεξεργασίας (μέση παροχή σχεδιασμού) 21.000 μ3/ημέρα λυμάτων. Στο ΚΕΛΘ γίνεται τριτοβάθμια επεξεργασία. Επιτυγχάνεται απομάκρυνση του ρυπαντικού φορτίου σε ποσοστό πάνω του 95%. Το ΚΕΛΘ, οι αγωγοί 130 χλμ. και 3 αντλιοστάσια κατασκευάσθηκαν στο πλαίσιο των έργων αποχέτευσης περιοχής ΘΡΙΑΣΙΟΥ προς συμμόρφωση με την Οδηγία 91/271/ΕΟΚ για την επεξεργασία των αστικών λυμάτων. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑ ΚΕΛΘ Η λειτουργία του ΚΕΛΘ οδηγεί στην κατάργηση των βόθρων και στην ενδεχόμενη απόρριψη στο περιβάλλον ανεπεξέργαστων λυμάτων. Η αφυδατωμένη ιλύς, που παράγεται στο ΚΕΛΘ, μεταφέρεται για θερμική ξήρανση στο ΚΕΛ Ψυττάλειας. ΑΥΞΗΣΗ ΣΥΝΔΕΣΕΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ Η ΕΥΔΑΠ προκειμένου να αυξηθεί ο αριθμός των συνδέσεων των ακινήτων υλοποίησε πρόγραμμα παροχής οικονομικών κινήτρων στους κατοίκους των περιοχών τα λύματα των οποίων προβλέπεται να οδηγούνται στο ΚΕΛ Θριασίου. Το Πρόγραμμα αυτό τέθηκε σε εφαρμογή από τα μέσα του 2014 έως τις 30.6.2019 Ενίσχυσε, ακόμη και με οικονομικά κίνητρα, το μέτωπο κατασκευής συνδέσεων στους Δήμους Ελευσίνας, ΜάνδραςΕιδυλλίας και Ασπροπύργου (2017 και 2018). Αποτέλεσμα των παραπάνω ενεργειών, σε συνδυασμό με παράλληλες ενέργειες των τοπικών Δήμων για κατασκευή συνδέσεων, ήταν η σημαντική αύξηση του ποσοστού εξυπηρέτησης των κατοίκων, το οποίο εκτιμήθηκε σε 91% (δεύτερο εξάμηνο του 2021). EΛΕΓΧΟΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΜΕΝΩΝ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ Οι ειδικές υποχρεώσεις επαγγελματικών, βιομηχανικών και βιοτεχνικών δραστηριοτήτων για διάθεση υγρών αποβλήτων στο δίκτυο αποχέτευσης στις περιοχές αρμοδιότητας ΕΥΔΑΠ ρυθμίζονται από τον Ειδικό Κανονισμό Λειτουργίας Δικτύου Αποχέτευσης σε συνδυασμό με τις σχετικές ΚΥΑ. Η ΕΥΔΑΠ αδειοδοτεί τις επιχειρήσεις που παράγουν υγρά απόβλητα από τις παραγωγικές τους δραστηριότητές, προκειμένου να τα διαθέσουν νόμιμα, στο αποχετευτικό δίκτυο και διενεργεί συστηματικά δειγματοληψίες και ελέγχους των εισερχομένων στο δίκτυο αποβλήτων. Οι εργαστηριακές αναλύσεις των δειγμάτων διεξάγονται στα διαπιστευμένα εργαστήρια μας στον Ακροκέραμο και στη Μεταμόρφωση. Κυρώσεις επιβάλλονται σε περίπτωση υπέρβασης των επιθυμητών ορίων των παραμετρικών τιμών, όπως αυτές ορίζονται στον Ειδικό Κανονισμό Λειτουργίας Δικτύου Αποχέτευσης. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΧΗΜΙΚΩΝ ΑΝΑΛΥΣΕΩΝ ΛΥΜΑΤΩΝ Τα εργαστήρια μας είναι διαπιστευμένα από το Εθνικό Σύστημα Διαπίστευσης (ΕΣΥΔ) σύμφωνα με το πρότυπο ISO 17025 - Πιστοποιητικά με αριθμούς 862-2 (Εργαστήριο Ακροκεράμου) και 856-3 (Εργαστήρια Μεταμόρφωσης). Σε αυτά διεξάγονται δοκιμές σε δείγματα λυμάτων, ιλύος και αποβλήτων, που προέρχονται από: τα ΚΕΛ αγωγούς του δικτύου αποχέτευσης επιχειρήσεις-βιομηχανίες, συνδεδεμένες στο δίκτυο βυτιοφόρα που μεταφέρουν βοθρολύματα στο ΚΕΛ Μεταμόρφωσης ιδιοκτησίες στις οποίες σημειώνονται βλάβες πιθανά σχετιζόμενες με αποχέτευση τους Επιθεωρητές Περιβάλλοντος για θέματα αρμοδιότητάς τους σχετικά με ρύπανση περιβάλλοντος Στην περίπτωση των επιχειρήσεων – βιομηχανιών, οι παράμετροι που εξετάζονται, τα όρια τους και η συχνότητα των δειγματοληψιών, καθορίζονται από το σχετικό νομοθετικό πλαίσιο και τους αντίστοιχους περιβαλλοντικούς, στην περίπτωση των ΚΕΛ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ-ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Το προσωπικό της αποχέτευσης εργαζόμενο σε ιδιαίτερα δυσμενείς και ανθυγιεινές συνθήκες (εντός φρεατίων και αγωγών με έκλυση επικίνδυνων για την υγεία αερίων, κλπ), εκπαιδεύεται συνεχώς προκειμένου να ανταποκρίνεται με τον ασφαλέστερο 125 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 και βέλτιστο τρόπο στα καθήκοντά του. Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της λειτουργίας και διαχείρισης του συστήματος αποχέτευσης γίνεται με την ανάπτυξη των παρακάτω εφαρμογών και πρακτικών, κάποιες εκ των οποίων, αποτελούν σημαντικές καινοτομίες για τη λειτουργία του συστήματος: 1. Έλεγχος του θαλάσσιου οικοσυστήματος του Σαρωνικού κόλπου και του κόλπου της Ελευσίνας και αξιολόγηση των αποτελεσμάτων, σε συνεργασία με ανεξάρτητο ερευνητικό φορέα (ΕΛΚΕΘΕ). Γίνεται παρακολούθηση της εξέλιξης του οικοσυστήματος του Εσωτερικού Σαρωνικού κόλπου και του κόλπου της Ελευσίνας και του Όρμου Κερατσινίου, υπό την επίδραση του Κέντρου Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας και του Κέντρου Επεξεργασίας Λυμάτων Θριασίου Πεδίου από το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε.) μέσω συμβάσεων με την ΕΥΔΑΠ. Η παρακολούθηση αυτή ξεκίνησε το 2005 και συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Τα αποτελέσματα δείχνουν συνεχή βελτίωση της οικολογικής κατάστασης του Εσωτερικού Σαρωνικού Κόλπου και του Κόλπου Ελευσίνας, ιδίως στα σημεία εκβολής των ΚΕΛ. 2. Δημοσιοποίηση των αποτελεσμάτων της επεξεργασίας των λυμάτων, στην Εθνική Βάση Δεδομένων του Υπουργείου Περιβάλλοντος Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής. Στην ηλεκτρονική Βάση Δεδομένων http://astikalimata.ypeka.gr/ της Ειδικής Γραμματείας Υδάτων δημοσιοποιούνται ποσοτικά και ποιοτικά χαρακτηριστικά των εισροών και των εκροών των κέντρων επεξεργασίας λυμάτων. Τα χαρακτηριστικά που δημοσιοποιούνται είναι τα ακόλουθα: Μέση ετήσια Εισερχόμενη Παροχή. Μέσο Ετήσιο Εισερχόμενο Φορτίο BOD5. Ετήσια Ποσότητα Παραγόμενης Αποξηραμένης Ιλύος (tn). Ετήσια ποσότητα Ξηρών Στερεών DS (tn). Ημερήσιες τιμές (mg/l) των παραμέτρων: BOD5, COD, TSS, T-N, NH4-N, T-P (στην είσοδο και στην έξοδο των εγκαταστάσεων. Η πρόσβαση στη βάση δεδομένων είναι ελεύθερη για όλους τους πολίτες. Διαχρονικά, όπως μπορεί να διαπιστωθεί, από τα αναρτώμενα στην ηλεκτρονική βάση δεδομένων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, αποτελέσματα, η ποιότητα των εκροών των Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων της ΕΥΔΑΠ., ευρίσκεται πάντοτε εντός των ορίων που θέτουν οι εγκεκριμένοι Περιβαλλοντικοί Όροι λειτουργίας τους. 3. Εξέλιξη Έργων Αποχέτευσης Προκειμένου να εξασφαλιστεί, η αποχέτευση όλων των περιοχών που είναι στην αρμοδιότητα της ΕΥΔΑΠ και στερούνται σήμερα αποχέτευσης, η ΕΥΔΑΠ, σε συνεργασία με τους Δήμους, προχωρεί στο σχεδιασμό και την μελέτη των απαιτούμενων έργων αποχέτευσης του Λεκανοπεδίου. Στο πλαίσιο αυτό: Κατασκευή αγωγών αποχέτευσης ακαθάρτων σποραδικά σε περιοχές αρμοδιότητας ΕΥΔΑΠ. Είναι σε εξέλιξη Κατασκευή συνδέσεων ακινήτων και δευτερεύοντος δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων με τα απαιτούμενα φρεάτια επίσκεψης σε περιοχές ευθύνης του ΒορειοΑνατολικού και ΝοτιοΑνατολικού τομέα. Είναι σε εξέλιξη Ανακατασκευή καταθλιπτικών αγωγών σε περιοχές ευθύνης του ΝοτιοΑνατολικού τομέα. Είναι σε εξέλιξη Ανακατασκευή δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων, φρεατίων επίσκεψης και συνδέσεων ακινήτων, στην περιοχή ευθύνης του ΝοτιοΔυτικού και ΒορειοΔυτικού τομέα. Είναι σε διαδικασία υπογραφής σύμβασης. Οι διαδικασίες δημοπράτησης των έργων είναι ιδιαίτερα χρονοβόρες, λόγω συνεχών τροποποιήσεων του νόμου και δικαστικών εμπλοκών, με αποτέλεσμα η ανάδειξη αναδόχου και η υπογραφή της σχετικής σύμβασης να γίνεται μετά την παρέλευση μεγάλου χρονικού διαστήματος - μεγαλύτερου και του ενός έτους σε πολλές περιπτώσεις- από τη δημοσίευση των τευχών δημοπράτησης. 4. Χρήση Πληροφοριακών συστημάτων Οι υψηλές απαιτήσεις της ΕΥΔΑΠ σε ότι αφορά τα πληροφοριακά συστήματα, οδήγησαν την Εταιρεία στη συνεχή βελτίωση των υφιστάμενων Εφαρμογών Πληροφορικής της Αποχέτευσης και στην εγκατάσταση νέων. 5. Παρακολούθηση των βλαβών στο δίκτυο αποχέτευσης. Το 2017 οι βλάβες του δικτύου ήταν 26.325, το 2018 ήταν 25.957 το 2019 μειώθηκαν σε 24.900 το 2020 παρέμειναν στο ίδιο 126 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 περίπου επίπεδο 24.982 , ενώ το 2021 ήταν 27.712. 6. Συνεχής εκσυγχρονισμός εξοπλισμού. Το 2021, παρελήφθησαν : 5 βυτιοφόρα αναρρόφησης και υψηλής πίεσης νερού από ανακύκλωση λυμάτων. 7 βυτιοφόρα υψηλής πίεσης νερού και αναρρόφησης λυμάτων 7. Έλεγχος των εισροών και των εκροών στα ΚΕΛ με συνεχή δειγματοληψία και μικροβιολογικές αναλύσεις στα εργαστήρια της ΕΥΔΑΠ. Συστηματική δειγματοληψία λυμάτων, σύμφωνα με τις ανάγκες και την ισχύουσα νομοθεσία, στην είσοδο και έξοδο των ΚΕΛ, καθώς και σε ενδιάμεσα στάδια της επεξεργασίας, για την διεξαγωγή χημικών και μικροβιολογικών αναλύσεων. Τα αποτελέσματα των αναλύσεων, επιβεβαιώνουν ότι τηρούνται τα όρια που ορίζονται από τους περιβαλλοντικούς όρους των ΚΕΛ. 8. Υπερχειλίσεις : Η υπερχείλιση λυμάτων λόγω έντονης βροχόπτωσης επιτρέπεται από σχετικό άρθρο (όρος δ.5 παρ. 5.2, 5.3) των περιβαλλοντικών όρων λειτουργίας του ΚΕΛΨ. Από τα στοιχεία παροχών λυμάτων που καταλήγουν προς επεξεργασία στο ΚΕΛΨ και με βάση την δυναμικότητα του αντλιοστασίου εισόδου στον Ακροκέραμο, εκτιμάται υπολογιστικά, ότι η παροχή που υπερχείλισε το 2021, λόγω πλημμυρικών φαινομένων, ήταν της τάξεως των 2.700.000 κ.μ. 9. Εργαστήρια αναλύσεων λυμάτων Το 2021, ο αριθμός των δειγμάτων που αναλύθηκαν στο εργαστήριο Ακροκεράμου ανέρχεται σε 6.000 με τις αντίστοιχες αναλύσεις να φτάνουν τις 50.000, ενώ ο αριθμός των δειγμάτων που αναλύθηκαν στο εργαστήριο Μεταμόρφωσης ανέρχεται σε 5.600 με τις αντίστοιχες αναλύσεις να φτάνουν τις 27.500. 10. Αποτελέσματα ελέγχου υγρών βιομηχανικών αποβλήτων μέσω δειγματοληψιών, στα εργαστήρια της ΕΥΔΑΠ Λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματα των ελέγχων και το μεγάλο πλήθος των αποχετευόμενων επιχειρήσεων (περισσότερες των 10.000) διαπιστώνεται ότι, οι επιχειρήσεις γενικά συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις της νομοθεσίας. Επισημαίνεται ότι οι επιβληθείσες κυρώσεις (ΤΥΠ) είναι ελάχιστες, για τα έτη μέχρι το 2020 αφορούσαν 10 εταιρείες. Για το 2021 δεν έχουν ακόμη εκδοθεί. 11. Μέτρηση εισερχόμενης παροχής στο ΚΕΛ Θριασίου Μετά τις ενέργειες στις οποίες προέβη η ΕΥΔΑΠ στην περιοχή Θριασίου, παρατηρείται συνεχής αύξηση της εισερχόμενης στο ΚΕΛ παροχής. Συγκεκριμένα, σύμφωνα και με τα στοιχεία προηγούμενων ετών: Το έτος 2015 η μέση ημερήσια παροχή ήταν 2.100 μ3/ημέρα, το έτος 2016 ήταν 2.400 μ3/ημέρα, το έτος 2017 ήταν 4.000 μ3/ημέρα, το έτος 2018 ήταν 4.500 μ3/ημέρα, το έτος 2019 ήταν 5.500 μ3/ημέρα και το έτος 2020 έφτασε τα 6.000 μ3/ημέρα. Από τα νοικοκυριά που μπορούν να συνδεθούν με το αποχετευτικό δίκτυο, έχει συνδεθεί το 85 %. 12. Για τη βέλτιστη διαχείριση των προϊόντων επεξεργασίας – Κυκλική Οικονομία έχει ολοκληρωθεί η μελέτη και βαίνει προς υλοποίηση εφαρμογή για την επί τόπου επεξεργασία- σε compact μονάδαμέρους των εισερχόμενων λυμάτων σε αντλιοστάσιο του Κεντρικού Παραλιακού Συλλεκτήρα και την επαναχρησιμοποίηση της επεξεργασμένης εκροής προς άρδευση του Πάρκου Ελληνικού, Είναι σε εξέλιξη η διαδικασία χαρακτηρισμού της ξηραμένης ιλύς που παράγεται στο ΚΕΛΨ ως εναλλακτικό καύσιμο. μονάδες συμπαραγωγής ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας στο ΚΕΛ Ψυττάλειας με καύση βιοαερίου και φυσικού αερίου. Η παραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια ιδιοκαταναλώνεται στο ΚΕΛΨ στο σύνολό της, ενώ η τυχόν περίσσεια αυτής εξάγεται προς το δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας της ΔΕΔΔΗΕ. Επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων εκροών, που έφθασαν το 2021 τα 300.000 κ.μ στο ΚΕΛΜ και τα 4.719.279 κ.μ στο ΚΕΛΨ. 13. Πρωτοβουλίες κοινωνικής αρωγής Η ΕΥΔΑΠ, για τη διασφάλιση της υγείας των πολιτών επεμβαίνει ακόμη και σε περιοχές εκτός αρμοδιότητάς της. Επεμβάσεις της ΕΥΔΑΠ γίνονται σε περιπτώσεις έκτακτων φαινομένων για την προστασία της ζωής και της υγείας των πολιτών, με διάθεση εξοπλισμού και ανθρώπινου δυναμικού. Το 2020 η ΕΥΔΑΠ συμμετείχε στην αποκατάσταση ζημιών στις πληγείσες περιοχές της Εύβοιας. 14. Σε περιπτώσεις αδυναμίας κατασκευής από τους Δήμους των δευτερευόντων αγωγών ακαθάρτων, η ΕΥΔΑΠ αναλαμβάνει την κατασκευή τους όπως και την κατασκευή των συνδέσεων των ακινήτων, κατόπιν υπογραφής προγραμματικής σύμβασης με τον εκάστοτε Δήμο. Το 2020 υπογράφηκαν προγραμματικές συμβάσεις: με το Δήμο Πεντέλης για την κατασκευή αγωγών και συνδέσεων στην περιοχή Καλλιθέας Πεντέλης. με το Δήμο Κηφισιάς, για την κατασκευή αγωγών του δευτερεύοντος δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων σε οδούς των Δημοτικών Ενοτήτων Εκάλης και Κηφισιάς του Δήμου Κηφισιάς και την κατασκευή των απαιτούμενων συνδέσεων, 127 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 με το Δήμο Ωρωπού, για την κατασκευή αγωγών του δευτερεύοντος δικτύου αποχέτευσης και συνδέσεων στις περιοχές Καπανδριτίου, Μικροχωρίου, Πολυδενδρίου και Αφιδνών του Δήμου Ωρωπού. ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ ΜΕ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥΣ ΚΑΙ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥΣ ΚΩΔΙΚΕΣ Στην περίοδο αναφοράς δεν υπήρξαν περιστατικά μη συμμόρφωσης με κανονισμούς και εθελοντικούς κώδικες, που να αφορούν σε επιδράσεις των υπηρεσιών της ΕΥΔΑΠ στην υγεία και την ασφάλεια των πολιτών. Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ ΣΕ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ Με γνώμονα την προστασία του περιβάλλοντος, την αειφόρο ανάπτυξη, την προστασία της δημόσιας υγείας και την οριστική λύση στο πρόβλημα διάθεσης των αστικών λυμάτων της περιοχής της Ανατολικής Αττικής, η ΕΥΔΑΠ ενέταξε την υλοποίηση των έργων αποχέτευσης στην περιοχή στους επιχειρησιακούς της στόχους. Ως η εταιρεία με την αρμοδιότητα παροχής υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης στην περιοχή της Αττικής, η ΕΥΔΑΠ ΑΕ έχει αναλάβει ουσιαστική δράση στην επίλυση του προβλήματος της μη ολοκληρωμένης διαχείρισης λυμάτων, το οποίο επί σειρά ετών οδηγεί στην περιβαλλοντική υποβάθμιση, στη μη βέλτιστη διαχείριση του πολύτιμου πόρου του νερού και στην επιβολή χρηματικών ποινών, λόγω μη συμμόρφωσης με την ευρωπαϊκή Οδηγία 91/271ΕΟΚ. Ο σχεδιασμός της ΕΥΔΑΠ για τα σημαντικά αυτά αποχετευτικά έργα στοχεύει τόσο στην ολοκληρωμένη διαχείριση των λυμάτων της περιοχής όσο και στην επαναχρησιμοποίηση των επεξεργασμένων εκροών για τη διασφάλιση του μέγιστου περιβαλλοντικού οφέλους. Προς την κατεύθυνση αυτή, τα Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων-ΚΕΛ που πρόκειται να κατασκευασθούν έχουν σχεδιασθεί για να λειτουργήσουν με τεχνολογία αιχμής, διασφαλίζοντας τη δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης των επεξεργασμένων εκροών, σε πλήρη εναρμόνιση με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο επαναχρησιμοποίησης. Στις εγκαταστάσεις του ΚΕΛ των Δήμων Ραφήνας-Πικερμίου και Σπάτων-Αρτέμιδος θα λειτουργεί Κέντρο Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης και Ενημέρωσης, στο οποίο θα υλοποιούνται προγράμματα πιλοτικών εφαρμογών για την βέλτιστη αξιοποίηση του ανακτημένου νερού καθώς και δράσεις ενημέρωσης και εκπαίδευσης περιβαλλοντικού χαρακτήρα. Το 2021, η ΕΥΔΑΠ ανέπτυξε την ειδική ιστοσελίδα katharonero.eydap.gr, κάτω από την εταιρική ιστοσελίδα www.eydap.gr, για την συνεχή ενημέρωση των πολιτών για τα σημαντικά Έργα Αποχέτευσης της Ανατολικής Αττικής και τα περιβαλλοντικά οφέλη των έργων Ο σχεδιασμός κατασκευής και λειτουργίας ολοκληρωμένων συστημάτων διαχείρισης λυμάτων στην Ανατολική Αττική περιλαμβάνει έργα σε περιοχές των Δήμων Ραφήνας-Πικερμίου, Σπάτων-Αρτέμιδας, Μαραθώνα, Παλλήνης Παιανίας, Σαρωνικού, Κρωπίας και Ωρωπού. Α. ΕΡΓΑ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΑΤΤΙΚΗ 1. Συλλογή, Επεξεργασία αστικών λυμάτων Δήμων Ραφήνας-Πικερμίου και Σπάτων-Αρτέμιδος και ΕπαναχρησιμοποίησηΔιάθεση επεξεργασμένων εκροών 2. Συλλογή, Επεξεργασία αστικών λυμάτων Δήμου Μαραθώνα και Διάθεση-Επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων εκροών 3. Αποχέτευση ακαθάρτων του οικισμού Βαρνάβα Δήμου Μαραθώνα. 4. Κατασκευή έργων αποχέτευσης ακαθάρτων σε περιοχές του Δήμου Παλλήνης 5. Κατασκευή Δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων περιοχής Γλυκών Νερών του Δήμου Παιανίας 6. Συλλογή, Επεξεργασία αστικών λυμάτων παραλιακής ζώνης Δήμου Σαρωνικού και Δήμου Κρωπίας και ΕπαναχρησιμοποίησηΔιάθεση επεξεργασμένων εκροών 7. Αποχέτευση ακαθάρτων στην περιοχή Κίτσι του Δήμου Κρωπίας. 8. Αποχέτευση ακαθάρτων περιοχών Λεονταρίου-Κάντζας, Κάτω Μπαλάνας και Αγ. Νικολάου Δήμου Παλλήνης 9. Αποχέτευση ακαθάρτων του νότιου τμήματος της Δημοτικής Ενότητας Αρτέμιδας. 10. Αποχέτευση, επεξεργασία λυμάτων Δήμου Ωρωπού και διάθεση επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων εκροών 11. Επαναχρησιμοποίηση Επεξεργασμένων εκροών των Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ) Ανατολικής Αττικής 12. Διαχείριση, τελική επεξεργασία και αξιοποίηση/διάθεση των παραγόμενων βιοστερεών των ΚΕΛ Ανατολικής Αττικής Β. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΟΦΕΛΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ Σύμφωνα με τον σχεδιασμό τα επόμενα χρόνια, 300.000 περίπου κάτοικοι της Ανατολικής Αττικής θα συνδεθούν σε πρώτη φάση στο δίκτυο αποχέτευσης, ενώ 35.000 στρέμματα – τουλάχιστον –καλλιεργήσιμης γης στην περιοχή θα ποτίζονται με 128 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ανακυκλωμένο νερό. Β1. Προστασία του πόρου του νερού Η επαναχρησιμοποίηση των επεξεργασμένων εκροών των ΚΕΛ, αποτελεί για την ΕΥΔΑΠ στρατηγική επιλογή στο σχεδιασμό και την υλοποίηση των έργων της με σημαντική επίδραση στην εξυγίανση και τον εμπλουτισμό του υπόγειου υδροφορέα και στην εξοικονόμηση του πολύτιμου πόρου του νερού. Β2. Μείωση ενεργειακού αποτυπώματος έργων. Η σημαντική μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου GHG στην ευρύτερη περιοχή αποτιμάται ως σημαντικότατο αποτέλεσμα της υλοποίησης και λειτουργίας των έργων. Έχει προβλεφθεί η: μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης, μέσω της εφαρμογής νέων τεχνολογιών και συστημάτων αυτοματισμού υψηλού επιπέδου, που επιτρέπει τον αναλυτικό έλεγχο και τη βέλτιστη ρύθμιση των διεργασιών, με θετικό αποτέλεσμα και στο συνεπαγόμενο κόστος λειτουργίας. Ο σχεδιασμός των ΚΕΛ προβλέπει τη δυνατότητα ρύθμισης της λειτουργίας του βασικού εξοπλισμού και τη συνεχή παρακολούθηση της λειτουργίας μέσω σύγχρονου συστήματος τηλεελέγχου – τηλεχειρισμού (SCADA) για τον περιορισμό της ενεργειακή κατανάλωση. Χρήση ΑΠΕ για κάλυψη μέρους της ενεργειακής καταναλωσης του ΚΕΛ Ραφήνας-Πικερμίου και Σπάτων-Αρτέμιδας Προβλέπεται η αξιοποίηση του παραγόμενου βιοαερίου καθώς και η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών διατάξεων στις ελεύθερες επιφάνειες του ΚΕΛ. Β3. Εξυγίανση υπόγειου υδροφορέα Σύμφωνα με το σχεδιασμό της ΕΥΔΑΠ, οι επεξεργασμένες εκροές του ΚΕΛ Κορωπίου-Παιανίας θα επαναχρησιμοποιηθούν για τον τεχνητό εμπλουτισμό του υπόγειου υδροφορέα είτε μέσω υφιστάμενων πηγαδιών είτε μέσω γεωτρήσεων. Έχει διαπιστωθεί από μελέτες της ΕΥΔΑΠ και άλλων φορέων ότι οι αναπτυσσόμενες υδροφορίες στην περιοχή πέριξ του ΚΕΛ Κορωπίου – Παιανίας βρίσκονται τοπικά υπό καθεστώς υπερεκμετάλλευσης και παρουσιάζουν έντονη υπερετήσια πτώση στάθμης (φρεάτια υδροφορία), φαινόμενα υφαλμύρωσης αλλά και νιτρορύπανση. Μέσω της τροφοδότησης - τεχνητού εμπλουτισμού των υπογείων υδροφοριών και της ποιοτικής τους αναβάθμισης αυτών, προστατεύουμε το περιβάλλον και την ποιότητα ζωής των κατοίκων της περιοχής. Με τη λειτουργία των έργων αποχέτευσης στην περιοχή της Ανατολικής Αττικής θα επιτευχθεί επίσης δραστική μείωση της χρήσης βόθρων, που στο μεγαλύτερο μέρος τους είναι απορροφητικοί και η λειτουργία τους επιβαρύνει με σημαντικό ρυπαντικό φορτίο τα υπόγεια ύδατα. Β4. Αναβάθμιση οικοσυστήματος. Η υλοποίηση των έργων αποχέτευσης συμβάλλει στην προστασία του οικοσυστήματος της περιοχής, στη διατήρηση της οικολογικής ακεραιότητας των περιοχών Natura 2000, αλλά στην περιβαλλοντική αναβάθμισή τους. Με τη λειτουργία των έργων αναμένεται αναβάθμιση και των κολυμβητικών ακτών, ενώ η βελτίωση του θαλάσσιου περιβάλλοντος επιφέρει και άμεσες θετικές συνέπειες στην αλιεία. Η δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης των επεξεργασμένων εκροών για άρδευση πρόκειται να μειώσει τις αντλήσεις από τον υπόγειο υδροφόρο ορίζοντα και να περιορίσει ως εκ τούτου την υφαλμύρωση του υδατικού συστήματος. Γ. Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ Η ΕΥΔΑΠ, στο πλαίσιο των ενεργειών για την ταχεία λειτουργία των έργων αποχέτευσης στην Ανατολική Αττική και την αποφυγή των προβλημάτων και καθυστερήσεων, που προκύπτουν από την πολυδιάσπαση των αρμοδιοτήτων κατασκευής των έργων αποχέτευσης υιοθετεί για πρώτη φορά ολιστική προσέγγιση στην κατασκευή όλων των επιμέρους τμημάτων των έργων, αναλαμβάνει την ταυτόχρονη κατασκευή του δευτερεύοντος δικτύου αποχέτευσης και των αντίστοιχων εξωτερικών διακλαδώσεων προς σύνδεση των ακινήτων, η αρμοδιότητα κατασκευής των οποίων ανήκει, με βάση την υφιστάμενη νομοθεσία, στους ΟΤΑ, σχεδιάζει ενέργειες, σε συνεργασία με τους εμπλεκόμενους Δήμους, για την ταχύτερη σύνδεση των ακινήτων στο δίκτυο αποχέτευσης με την ολοκλήρωση της κατασκευής των έργων, δημιουργεί σε συνεργασία με τους Δήμους, γραφεία εξυπηρέτησης ιδιοκτητών ακινήτων στις αντίστοιχες περιοχές για την παροχή πληροφοριών και κατάθεση αιτήσεων - με τα προαπαιτούμενα δικαιολογητικά - για την κατασκευή των εξωτερικών διακλαδώσεων προς σύνδεση των ακινήτων τους με το δίκτυο αποχέτευσης της ΕΥΔΑΠ που είναι σε διαδικασία κατασκευής, γραφεία εξυπηρέτησης λειτουργούν ήδη στους Δήμους Παιανίας, Ραφήνας-Πικερμίου και Παλλήνης, ενώ εντός του 2022 θα λειτουργήσει κκαι στο Δήμο Μαραθώνα προκειμένου να διευκολυνθεί η διαδικασία σύνδεσης των ακινήτων στο δίκτυο αποχέτευσης. 129 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Δ. Η ΠΡΟΟΔΟΣ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ Το 2021 επιτεύχθηκε σημαντική πρόοδος στην υλοποίηση των έργων αποχέτευσης ακαθάρτων στην Ανατολική Αττική. Δ1. «Συλλογή, Επεξεργασία αστικών λυμάτων Δήμων Ραφήνας-Πικερμίου και Σπάτων-Αρτέμιδος και ΕπαναχρησιμοποίησηΔιάθεση επεξεργασμένων εκροών» Το έργο συγχρηματοδοτείται από το ΕΣΠΑ/ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη 2014-2020». Ορόσημα υλοποίησης του έργου: Υπεγράφησαν δύο συμβάσεις κατασκευής και βρίσκεται σε εξέλιξη η κατασκευή του δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων στις περιοχές Ραφήνας, Καλλιτεχνούπολης, Ν. Βουτζά, Πικερμίου, Ντράφι και Διώνης του Δήμου Ραφήνας-Πικερμίου και έργων μεταφοράς στα Σπάτα και στην Αρτέμιδα του Δήμου Σπάτων-Αρτέμιδας. Πρόκειται να δημοπρατηθεί και η κατασκευή του δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων στο Δήμο Σπάτων-Αρτέμιδας. ΣΤΑΔΙΟ: ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ Δ2. «Συλλογή, Επεξεργασία αστικών λυμάτων Δήμου Μαραθώνα και Διάθεση-Επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων εκροών». Το έργο συγχρηματοδοτείται από το ΕΣΠΑ/ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη 2014-2020». Ορόσημα υλοποίησης του έργου: Ολοκληρώθηκε η διαγωνιστική διαδικασία για την ανάθεση της κατασκευής του δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων και βρίσκεται σε τελικό στάδιο η υπογραφή της σύμβασης. ΣΤΑΔΙΟ: ΔΗΜΟΠΡΑΤΗΣΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ Δ3. «Αποχέτευση ακαθάρτων οικισμού Βαρνάβα Δήμου Μαραθώνα» Η μελέτη του έργου έχει προταθεί προς χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ/ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη 2014-2020». Ορόσημα υλοποίησης του έργου: Αίτημα χρηματοδότησης της μελέτης υπεβλήθη από την ΕΥΔΑΠ το Δεκέμβριο 2021 (MIS 5155006). ΣΤΑΔΙΟ: ΕΓΚΡΙΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ/ΜΕΛΕΤΗ Δ4. «Κατασκευή έργων αποχέτευσης ακαθάρτων σε περιοχές του Δήμου Παλλήνης» Το έργο συγχρηματοδοτείται από το ΕΣΠΑ/ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη 2014-2020». Ορόσημα υλοποίησης του έργου: Υπεγράφη η σύμβαση κατασκευής του δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων στις περιοχές Γέρακα, Παλλήνης και Ανθούσας του Δήμου Παλλήνης και το έργο βρίσκεται σε εξέλιξη. ΣΤΑΔΙΟ: ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ Δ5. «Κατασκευή δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων περιοχής Γλυκών Νερών του Δήμου Παιανίας» Το έργο συγχρηματοδοτείται από το ΕΣΠΑ/ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Αττική 2014-2020». Το έργο πρόκειται να εξυπηρετήσει στην αρχική φάση περίπου 10.000 κατοίκους. Το φυσικό αντικείμενο έχει ολοκληρωθεί σε ποσοστό 70% περίπου. ΣΤΑΔΙΟ: ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ Δ6. «Συλλογή και επεξεργασία αστικών λυμάτων Δήμου Σαρωνικού και Αγίας Μαρίνας και Αγίου Δημητρίου Δήμου Κρωπίας» Κατά την αρχική φάση λειτουργίας του έργου πρόκειται να εξυπηρετηθούν 73.000 κάτοικοι. Εκπονήθηκε η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του έργου. Η Οριστική μελέτη του έργου εντάχθηκε προς συγχρηματοδότηση στο ΕΣΠΑ/ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη 20142020», κατόπιν σχετικού αιτήματος της ΕΥΔΑΠ. Ορόσημα υλοποίησης του έργου: Ξεκίνησε η συνεργασία με την ομάδα JASPERS για τη σύνταξη του φακέλου αιτήματος χρηματοδότησης του έργου. ΣΤΑΔΙΟ: ΜΕΛΕΤΗ Δ7. «Αποχέτευση ακαθάρτων περιοχής Κίτσι του Δήμου Κρωπίας» Η μελέτη του έργου έχει προταθεί προς χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ/ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη 2014-2020». Ορόσημα υλοποίησης του έργου: Αίτημα χρηματοδότησης της μελέτης υπεβλήθη από την ΕΥΔΑΠ το Δεκέμβριο 2021 (MIS 5154718). ΣΤΑΔΙΟ: ΕΓΚΡΙΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ/ΜΕΛΕΤΗ 130 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Δ8. «Αποχέτευση ακαθάρτων των περιοχών Λεονταρίου-Κάντζας, Κάτω Μπαλάνας και Αγ. Νικολάου Δήμου Παλλήνης, με αποδέκτη το ΚΕΛ Παιανίας-Κορωπίου» Η μελέτη του έργου συγχρηματοδοτείται από το ΕΣΠΑ/ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη 2014-2020». Το έργο πρόκειται να εξυπηρετήσει στην αρχική φάση περίπου 10.000 κατοίκους. Ορόσημα υλοποίησης του έργου: Προκηρύχθηκε η μελέτη του έργου και είναι σε εξέλιξη η διαγωνιστική διαδικασία για την ανάδειξη αναδόχου και την ανάθεση της μελέτης. ΣΤΑΔΙΟ: ΔΗΜΟΠΡΑΤΗΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ Δ9. «Αποχέτευση ακαθάρτων του νότιου τμήματος της Δημοτικής Ενότητας Αρτέμιδας» Εκπόνηση Οριστικής Μελέτης αποχέτευσης ακαθάρτων για τις ΠΕ 4 και ΠΕ 6-14 νότιου τμήματος Αρτέμιδας. Ορόσημα υλοποίησης του έργου: Βρίσκεται σε εξέλιξη η εκπόνηση της Οριστικής Μελέτης ΣΤΑΔΙΟ: ΜΕΛΕΤΗ Δ10. «Αποχέτευση, επεξεργασία λυμάτων Δήμου Ωρωπού και διάθεση επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένων εκροών» Έχει υποβληθεί αίτημα συγχρηματοδότησης από το ΕΣΠΑ/ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υποδομές Μεταφορών, Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη 2014-2020» για την «Κατασκευή δικτύου ακαθάρτων και αγωγών μεταφοράς ακαθάρτων στις περιοχές Καπανδριτίου, Αφιδνών, Πολυδενδρίου και Μικροχωρίου του Δήμου Ωρωπού». Επίσης εκπονείται μελέτη με τίτλο : «Μελέτη αποχέτευσης ακαθάρτων και ΕΕΛ των οικισμών Αυλώνος, Μαρκοπούλου, Ωρωπού, Νέων Παλατίων και Χαλκουτσίου Δήμου Ωρωπού» και στη παρούσα εκπονείται η ΜΠΕ του έργου. Παράλληλα βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία ωρίμανσης των έργων αποχέτευσης στις λοιπές περιοχές του Δήμου (Άγιοι Απόστολοι, Κάλαμος κλπ) Ορόσημα υλοποίησης του έργου: Αίτημα χρηματοδότησης της κατασκευής του έργου αποχέτευσης στις περιοχές Καπανδριτίου, Αφιδνών, Πολυδενδρίου και Μικροχωρίου υπεβλήθη από την ΕΥΔΑΠ το Νοέμβριο 2021 (MIS 5149311). Υποβολή ΜΠΕ για το έργο αποχέτευσης ακαθάρτων περιοχών Αυλώνος, Μαρκοπούλου κλπ και έκδοση ΑΕΠΟ. ΣΤΑΔΙΟ: ΕΓΚΡΙΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ/ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ (για το έργο Καπανδριτίου, Αφιδνών, Πολυδενδρίου και Μικροχωρίου – ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΜΠΕ για το έργο οικισμών Αυλώνος, Μαρκοπούλου κλπ). Δ11. «Επαναχρησιμοποίηση Επεξεργασμένων εκροών των Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ) Ανατολικής Αττικής» Συνεχίζονται οι ενέργειες ωρίμανσης του έργου, για τη δημιουργία των κατάλληλων προϋποθέσεων για την προώθηση της χρήσης του ανακυκλωμένου νερού των ΚΕΛ. Στόχος του έργου είναι η επαναχρησιμοποίηση του ανακτημένου νερού των ΚΕΛ για άρδευση και περιαστική χρήση προς όφελος των γεωργικών συνεταιρισμών και τοπικών κοινωνιών. ΣΤΑΔΙΟ: ΜΕΛΕΤΗ ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑΣ/ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΒΙΟΣΙΜΩΤΗΤΑΣ Η ολοκλήρωση των έργων αποχέτευσης στην Ανατολική Αττική, πέραν της κανονιστικής συμμόρφωσης με την Οδηγία 91/271/ΕΟΚ, θα αποτελέσει παράγοντα διασφάλισης της αειφορίας του πολύτιμου πόρου του νερού, αναβάθμισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος και του υδροφόρου ορίζοντα αλλά και προστασίας της υγείας των κατοίκων, συμβάλλοντας έτσι στην επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης όπως αυτοί ορίσθηκαν από τον ΟΗΕ Δ.2 ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΕ ΚΑΘΑΡΟ ΝΕΡΟ, ΠΑΡΟΧΗ & ΚΑΛΥΨΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΥΔΡΕΥΣΗΣ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Η ΕΥΔΑΠ προκειμένου να εξασφαλίσει την εύλογη κατανάλωση νερού των πελατών της και κατ’ επέκταση να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις παροχής υπηρεσιών ύδρευσης, προμηθεύεται το ανεπεξέργαστο νερό το οποίο απαιτείται, εξ’ ολοκλήρου από το Ελληνικό Δημόσιο στην είσοδο των Μονάδων Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ). Μόνη εξαίρεση αποτελούν οι γεωτρήσεις Μαυροσουβάλας που είναι ιδιοκτησία της ΕΥΔΑΠ. Η Εταιρεία, διαχειρίζεται το νερό ως ένα πολύτιμο φυσικό πόρο και ως ένα πολύτιμο και ζωτικό αγαθό για τους κατοίκους της Αττικής (και όχι μόνο). Το 2021 η Εταιρεία διένειμε κατά μέσο ετήσιο όρο 1.081.334,49 m3 πόσιμου νερού ημερησίως σε όλη την περιοχή αρμοδιότητά της, καθώς και σε ορισμένα νησιά της Περιφέρειας του Νοτίου Αιγαίου (Κυκλάδες) αλλά και του Αργοσαρωνικού (Δήμοι Αίγινας, Αγκιστρίου) μέσω υδροφόρων πλοίων, από ειδικές παροχές, αλλά και σε κρουαζιερόπλοια και σκάφη σε λιμάνια της Αττικής κλπ. Στις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού το νερό καθίσταται πόσιμο με τις πλέον φιλικές στο περιβάλλον και στον φυσικό πόρο μεθόδους. 131 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Είναι γεγονός ότι η οποιαδήποτε εμπλοκή στην ποσοτική διασφάλισή των υδατικών πόρων και στη δυνατότητα μεταφοράς και διανομής αυτών (εγκαταστάσεις Εξωτερικών Υδραγωγείων- Τροφοδοτικό Δίκτυο πόσιμου νερού κ.ο.κ.) θα επέφερε άμεσα σημαντικές επιπτώσεις στους καταναλωτές (έλλειψη νερού), αλλά και στην ίδια την Εταιρεία (πλήγμα στην εικόνα της, μείωση εσόδων κ.ο.κ), κλιμακούμενες αναλογικά σύμφωνα με το μέγεθος του προβλήματος που δύναται να προκύψει. Με την υπεύθυνη διαχείριση του όλου θέματος, η Εταιρεία συμβάλλει στην επίτευξη των Παγκόσμιων Στόχων για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη. Σύμφωνα με το Νόμο 2744/1999 και τη νέα Σύμβαση, χρονικής διάρκειας 20 ετών, μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου, της Εταιρείας Παγίων ΕΥΔΑΠ ΝΠΔΔ και της ΕΥΔΑΠ ΑΕ, η οποία ισχύει από 01.01.2021, παρέχεται στην ΕΥΔΑΠ το αποκλειστικό δικαίωμα της ύδρευσης και αποχέτευσης στην περιοχή αρμοδιότητάς της , δικαίωμα μη μεταβιβάσιμο ή εκχωρούμενο. Το Δημόσιο αναλαμβάνει την υποχρέωση, καθ’ όλη τη διάρκεια της Σύμβασης να προμηθεύει την ΕΥΔΑΠ ΑΕ με ακατέργαστο ύδωρ επαρκούς ποσότητας το οποίο να ανταποκρίνεται στα χαρακτηριστικά ακατέργαστου ύδατος, κατ’ ελάχιστον στις ποσότητες οι οποίες είναι αναγκαίες για να μπορεί η ΕΥΔΑΠ ΑΕ να αποκριθεί στις ελάχιστες ανάγκες νερού των Καταναλωτών της. Επίσης το Δημόσιο υποχρεούται να αναβαθμίζει το Εξωτερικό Υδροδοτικό Σύστημα (ΕΥΣ), για να διασφαλίσει την προμήθεια επαρκούς ποσότητας ακατέργαστου ύδατος. Η Εταιρεία από την πλευρά της, έχει την αποκλειστική ευθύνη – δικαίωμα μη μεταβιβάσιμο - για την επεξεργασία αυτού του νερού, τη διανομή του, καθώς και τη λειτουργία και συντήρηση του ιδιόκτητου δικτύου ύδρευσης, ώστε να καλύπτονται ποιοτικά και ποσοτικά οι ανάγκες υδροδότησης όλων αδιακρίτως των καταναλωτών στην περιοχή αρμοδιότητάς της. Με δεύτερη σύμβαση διάρκειας 3 ετών μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου, της Εταιρείας Παγίων ΕΥΔΑΠ ΝΠΔΔ και της ΕΥΔΑΠ ΑΕ, η οποία ισχύει από 01.01.2021, η ΕΥΔΑΠ έχει αναλάβει (έναντι τιμήματος) τη λειτουργία και τη συντήρηση όλων των εγκαταστάσεων του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος. Μετά τη λήξη της εν λόγω σύμβασης, η συντήρηση και λειτουργία του ΕΥΣ θα ανατίθεται από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών σε ανάδοχο, ο οποίος θα αναδεικνύεται μέσω διαγωνιστικής διαδικασίας σύμφωνα με τον ν. 3389/2005 (Α’ 232), στην οποία διαγωνιστική διαδικασία δεν δύναται να συμμετάσχει η ΕΥΔΑΠ καθώς ο ιδρυτικός της νόμος δεν προβλέπει δυνατότητα της Εταιρείας να συμμετέχει σε ΣΔΙΤ εκτός της Περιφέρειας Αττικής, όπου δραστηριοποιείται Με βάση τεκμηριωμένες μελέτες υπηρεσιών της ΕΥΔΑΠ αλλά και γνωμοδότηση εξωτερικού νομικού σύμβουλου, η συμμετοχή της ΕΥΔΑΠ στο σχετικό διαγωνισμό θα ήταν εφικτή με τροποποίηση του ιδρυτικού νόμου της εταιρείας. Σημειώνεται ότι ο ιδρυτικός νόμος της ΕΥΔΑΠ έγινε πολύ πριν από την εφαρμογή Συμπράξεων Δημοσίου - Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ). Η τροποποίηση του ιδρυτικού νόμου δεν έγινε έως και την προθεσμία υποβολής φακέλου εκδήλωσης ενδιαφέροντος στις 20/1/2022, παρά τις σχετικές ενέργειες της Εταιρείας, και συνεπώς, η ΕΥΔΑΠ δεν δύναται να συμμετάσχει στην Α’ φάση του ανωτέρω διαγωνισμού. Αναθέτουσα Αρχή είναι το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών και ο ενδεικτικός προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται στα 235 εκατ. ευρώ. Η ΕΥΔΑΠ θα συνεχίσει να λειτουργεί και να συντηρεί το Εξωτερικό Υδροδοτικό Σύστημα (ΕΥΣ) έως την λήξη της σχετικής σύμβασής της, όπως επιτυχώς πραγματοποιεί τα τελευταία 40 χρόνια, παρέχοντας αδιάλειπτα ποιοτικό και οικονομικά προσιτό νερό στην Αττική, μέσω της συσσωρευμένης τεχνογνωσίας και εμπειρίας που διαθέτει. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια ΠΗΓΕΣ ΥΔΡΟΛΗΨΙΑΣ Η ΕΥΔΑΠ προμηθεύεται ακατέργαστο νερό, κυρίως από επιφανειακούς υδάτινους πόρους των λεκανών απορροής Μαραθώνα, Υλίκης, Μόρνου, Ευήνου, που κατατάσσονται στην κατηγορία Α2, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Οδηγία 75/440/ΕΟΚ περί της ποιότητας που απαιτείται για το επιφανειακό νερό που προορίζεται για την παραγωγή πόσιμου νερού. Από τους ταμιευτήρες, μόνο αυτός της Υλίκης είναι φυσικός (λίμνη), ενώ οι υπόλοιποι έχουν δημιουργηθεί με την κατασκευή φραγμάτων σε κατάλληλα σημεία στην κοίτη των ποταμών Χαράδρου (φράγμα Μαραθώνα), Ευήνου και Μόρνου από υπόγειους υδατικούς πόρους, που δύναται να αξιοποιηθούν με τη λειτουργία 100 περίπου υδρογεωτρήσεων συνολικής ετήσιας αντλητικής ικανότητας 70-125 εκατ. κ. μ. νερού περίπου ανά έτος, ανάλογα με την διαθεσιμότητα των υπογείων πόρων και την πολιτική χρήσης τους. Με βάση τις σημερινές συνθήκες λειτουργίας, οι πηγές υδροληψίας της ΕΥΔΑΠ μπορούν να διαχωριστούν ως: Κύριοι υδροδότες : Μόρνος, Εύηνος. Βοηθητικοί υδροδότες: Μαραθώνας (για την τροφοδοσία της ΜΕΝ Γαλατσίου) και Υλίκη (σε έκτακτες περιπτώσεις). Εφεδρικοί υδροδότες: υπόγειοι υδάτινοι πόροι - υδρογεωτρήσεις. ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΩΝ Η ΕΥΔΑΠ διασφαλίζει την προστασία των ταμιευτήρων με την τήρηση αυστηρής νομοθεσίας (Υγειονομική Διάταξη Α5/2280/1983 για την προστασία των νερών που χρησιμοποιούνται για την ύδρευση της περιοχής πρωτευούσης από ρυπάνσεις και μολύνσεις), 132 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 έλεγχο των έργων και των δραστηριοτήτων στις ζώνες προστασίας των λεκανών απορροής των ταμιευτήρων δειγματοληπτικές μετρήσεις ως προς την ποιότητα του νερού των ταμιευτήρων. ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΝΕΡΟΥ – ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΥΔΡΟΔΟΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Η μεταφορά του νερού από τις πηγές υδροληψίας στις μονάδες επεξεργασίας νερού γίνεται μέσω υδραγωγείων και ενωτικών υδραγωγείων, συνολικού μήκους 495χλμ. Παρά την μεγάλη απόσταση των κύριων υδροδοτών (Μόρνου, Ευήνου) από την Αττική, η μεγαλύτερη ποσότητα του νερού μεταφέρεται, μέσω των υδραγωγείων με τη δύναμη της βαρύτητας, χωρίς την οικονομική και περιβαλλοντική επιβάρυνση ενεργοβόρων αντλήσεων, που μόνο σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης ενεργοποιούνται, συμβάλλοντας έτσι ενεργά στη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος. Προστασία της μεταφοράς του ακατέργαστου ύδατος: Με σκοπό την ασφάλεια της υδροδότησης της Πρωτεύουσας, έχει σχεδιαστεί η υλοποίηση τεσσάρων σημαντικών κρίσιμων έργων στο Εξωτερικό Υδροδοτικό Σύστημα (ΕΥΣ) αφ’ ενός για την υποστήριξη-διασφάλιση των υφιστάμενων κρίσιμων υποδομών του ΕΥΣ και κατ’ επέκταση την πληρέστερη λειτουργία τους, και αφετέρου για τη δυνατότητα εναλλακτικής υδροδότησης του Λεκανοπεδίου από τη Λίμνη Υλίκη. Τα έργα αφορούν: 1. Έργα αποκαταστάσεων του Ενωτικού Υδραγωγείου Φ1800 Μόρνου – Μαραθώνα, τμήμα Κλειδί - Δαφνούλα Η μελέτη με τίτλο «Οριστική Μελέτη Έργων Αποκατάστασης Ενωτικού Υδραγωγείου Μόρνου – Μαραθώνα, Τμήμα Κλειδί – Δαφνούλα, και Σύνταξη Τευχών Δημοπράτησης» Μ-198, ολοκληρώθηκε, εγκρίθηκε και παραλήφθηκε οριστικά από την ΕΥΔΑΠ ΑΕ και απεστάλη στο Υπουργείο ΥΠΟΜΕ προς υλοποίηση. 2. Διασφάλιση υποδομών μεταφοράς ακατέργαστου ύδατος Διώρυγας Κιθαιρώνα στην ευρύτερη περιοχή Κοκκινίου Η μελέτη με τίτλο «Οριστική Μελέτη Διασφάλισης Υποδομών Μεταφοράς Ακατέργαστου Ύδατος Διώρυγας Κιθαιρώνα στην ευρύτερη περιοχή Κοκκινίου, από Χ.Θ. 4+015 έως Χ.Θ. 5+915 και Σύνταξη Τευχών Δημοπράτησης» Μ-199, ολοκληρώθηκε και είναι στο στάδιο έγκρισης και οριστικής παραλαβής 3. Ολοκλήρωση επεμβάσεων στη Διώρυγα Θηβών του Υδραγωγείου Μόρνου Η μελέτη θα ολοκληρωθεί το πρώτο εξάμηνο του 2022. 4. Κατασκευή συμπληρωματικού Υδαταγωγού Διατομής Φ2000 του Υδραγωγείου Μόρνου κατάντη Κιθαιρώνα. Η μελέτη θα ολοκληρωθεί το πρώτο εξάμηνο του 2022 Το 2019 εγκρίθηκαν από το ΔΣ της ΕΥΔΑΠ οι διαγωνιστικές διαδικασίες για την ανάδειξη αναδόχων για την εκπόνηση τριών μελετών οι οποίες σε συνδυασμό με μία μελέτη που εκπονείται από την ΕΥΔΑΠ, θα συμβάλλουν στην υλοποίηση των παραπάνω έργων. . ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΡΟΔΟΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Οι τρόποι και μεθοδολογίες διαχείρισης του υδροδοτικού συστήματος ιεραρχούνται στη λειτουργία του υφιστάμενου υδροδοτικού συστήματος, στη ρύθμιση της ροής κατάντη των ταμιευτήρων, στον επιμερισμό της απόληψης νερού ανά κύρια, δευτερεύουσα ή εφεδρική πηγή στη μεταφορά νερού μέσω του δικτύου εξωτερικών υδραγωγείων και σε πρόσθετα έργα για την ενίσχυση και ασφάλεια του υδροδοτικού συστήματος, εφόσον απαιτούνται. Αντικείμενο του Σχεδίου Διαχείρισης, είναι η μελέτη ορθολογικών, αποδοτικών και βιώσιμων τρόπων και μεθοδολογιών διαχείρισης του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος (ΕΥΣ), με στόχο την ποσοτικά αξιόπιστη, ποιοτικά και περιβαλλοντικά ασφαλή και οικονομικά πρόσφορη κάλυψη της ζήτησης υδρευτικού νερού στην περιοχή αρμοδιότητας της ΕΥΔΑΠ, μέσω της κατάλληλης αξιοποίησης των υδάτινων πόρων που διατίθενται για την κάλυψη της ζήτησης αυτής. Η διαχείριση του συστήματος υδάτινων πόρων συνίσταται στον καθορισμό των απολήψιμων ποσοτήτων από τους ταμιευτήρες και τους υδροφορείς καθώς και στον τρόπο διοχέτευσής τους (επιμερισμού) στο δίκτυο των εξωτερικών υδραγωγείων, ώστε να διασφαλίζεται η μακροπρόθεσμη επάρκεια των πόρων ύδρευσης της περιοχής αρμοδιότητας της ΕΥΔΑΠ με το ελάχιστο δυνατό κόστος. Επίσης, συνίσταται και σε πρόσθετα έργα για την ενίσχυση του υδροδοτικού συστήματος, εφόσον απαιτούνται. Ως δίκτυο εξωτερικών υδραγωγείων νοείται το σύνολο των αγωγών και λοιπών έργων (όπως αντλιοστάσια κ.λπ.) από την έξοδο των ταμιευτήρων μέχρι και τις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ). Το εξωτερικό υδροδοτικό σύστημα απεικονίζεται στον παρακάτω χάρτη. 133 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Το Σύστημα Υποστήριξης Αποφάσεων, το οποίο χρησιμοποιείται επιχειρησιακά καθημερινά από την ΕΥΔΑΠ για την εποπτεία και διαχείριση του υδροδοτικού συστήματος, περιλαμβάνει τις ακόλουθες συνιστώσες (υποσυστήματα): α) Σύστημα γεωγραφικής πληροφορίας για την απεικόνιση και εποπτεία του υδροδοτικού συστήματος, β) Σύστημα μέτρησης των υδάτινων πόρων ύδρευσης της Αθήνας, γ) Σύστημα εκτίμησης και πρόγνωσης των υδάτινων πόρων ύδρευσης της Αθήνας, δ) Σύστημα υποστήριξης της διαχείρισης των υδάτινων πόρων ύδρευσης της Αθήνας. ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΛΥΨΗΣ ΜΕ ΠΟΣΙΜΟ ΝΕΡΟ Η διασφάλιση της κάλυψης με πόσιμο νερό γίνεται από το σύνολο των εγκαταστάσεων του δικτύου ύδρευσης. Το δίκτυο ύδρευσης αποτελείται από περίπου 14.000 χιλιόμετρα τροφοδοτικών αγωγών και δικτύου διανομής. Το κύριο τροφοδοτικό δίκτυο (πρωτεύον δίκτυο) έχει μήκος περίπου 1.300 χλμ και το αποτελούν αγωγοί διαμέτρου μεγαλύτερης από Φ300 χιλιοστά έως και Φ2000 χιλιοστά. Το δίκτυο διανομής έχει μήκος περίπου 12.700 χλμ, αποτελείται δε από το δευτερεύον και το τριτεύον δίκτυο, τα οποία έχουν συνολικό μήκος αντίστοιχα 9.000 περίπου χιλιόμετρα το δευτερεύον και 3.700 χιλιόμετρα περίπου το τριτεύον. Το δίκτυο διανομής αποτελείται από αγωγούς διαμέτρου μικρότερης από Φ300 χιλιοστά, που μεταφέρουν το πόσιμο νερό στους καταναλωτές. Υπάρχουν διάσπαρτες στην περιοχή αρμοδιότητας 57 δεξαμενές συνολικής χωρητικότητας 885.000 κ. μ, 77 αντλιοστάσια συνολικής εγκατεστημένης ισχύος 33.200 ΗΡ, 660 δικλείδες μείωσης πίεσης από Φ80 έως Φ600, 90.000 περίπου βάνες απομόνωσης, 104 σημεία τηλεπαρακολούθησης (SCADA), 1475 σημεία καταγραφής και τηλεμετάδοσης δεδομένων (SMS) και (GPRS). Το 2021 προστέθηκαν σε 25 θέσεις του δικτύου ύδρευσης τηλεμετρικά όργανα καταγραφής και τηλεμετάδοσης δεδομένων (GPRS), ανεβάζοντας το συνολικό αριθμό σημείων καταγραφής και τηλεμετάδοσης σε 1475. Στο δίκτυο ύδρευσης υφίστανται 1000 περίπου σημεία ποιοτικού ελέγχου πόσιμου νερού (700 για χλωριομετρήσεις και 300 συνδυαστικά για χλωριομετρήσεις και λοιπές παραμέτρους ανάλογα με τις απαιτήσεις της νομοθεσίας). Το 2019 προστέθηκαν στο δίκτυο ύδρευσης 150 περίπου νέα σημεία ποιοτικού ελέγχου πόσιμου νερού, ώστε αφενός να επικαιροποιηθούν και εμπλουτιστούν τα σημεία δειγματοληψίας, αφετέρου να καλυφθούν από πλευράς ελέγχου ποιότητας τα νέα δίκτυα που η ΕΥΔΑΠ ενσωμάτωσε μετά την παραλαβή τους από τους ΟΤΑ (Σαλαμίνα, Μαγούλα, Άγιος Δημήτριος Πεντέλης). Το σύνολο των ως άνω εγκαταστάσεων εξασφαλίζει την απρόσκοπτη συνεχή παροχή πόσιμου νερού και τη δυνατότητα κάλυψης των καθημερινών αναγκών των καταναλωτών στις εκάστοτε συνθήκες εποχιακής ζήτησης. Το σύνολο των εξυπηρετούμενων υδρομέτρων αγγίζει τα 2.180.023. Η μέση ημερήσια κατανάλωση το 2021 ήταν 1.081.334,49 μ3 νερού Η ελάχιστη ημερήσια κατανάλωση ήταν 875.281 μ3 τον Απρίλιο 2021 και η μέγιστη ημερήσια κατανάλωση ήταν 1.271.570 μ3 τον Αύγουστο 2021. Η ετήσια διανομή πόσιμου νερού για το έτος 2021 ήταν 394.687.089 μ3. Περαιτέρω τεχνικά, ποσοτικά και ποιοτικά στοιχεία μπορούν να αντληθούν από την ιστοσελίδα της Εταιρείας (www.eydap.gr) στην ενότητα Εταιρεία / Ύδρευση. Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Οι εφαρμοζόμενες μέθοδοι διαχείρισης των υδατικών πόρων χαρακτηρίζονται από: 134 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Επιστημονικά θεμελιωμένη ορθολογικότητα Αποδοτικότητα: καθ’ ότι αξιοποιούν τους υδάτινους πόρους στο μέγιστο δυνατό βαθμό Βιωσιμότητα: καθ’ ότι δεν δημιουργούν πρόβλημα εξάντλησης των υδάτινων πόρων στο μέλλον από την κάλυψη των αναγκών του σήμερα. Η κάλυψη της ζήτησης γίνεται με αυξημένη αξιοπιστία, μειώνοντας την πιθανότητα μη κάλυψης της απαιτούμενης ποσότητας νερού σε πολύ μικρά και αποδεκτά επίπεδα. Η έννοια της αξιοπιστίας αναφέρεται πρωτίστως στη μείωση της αβεβαιότητας που προκαλεί η μεταβλητότητα της φυσικής προσφοράς υδάτινων πόρων (ξηρασίες), αλλά περιλαμβάνει και άλλες πηγές αβεβαιότητας, όπως τα δυσμενή έκτακτα περιστατικά (βλάβες) κατά τη διάρκεια έργων στο υδροδοτικό σύστημα, για τα οποία η ΕΥΔΑΠ μεριμνά διασφαλίζοντας την αντιμετώπισή τους. Επίσης, η κάλυψη της ζήτησης γίνεται με νερό ασφαλούς ποιότητας χωρίς να δημιουργούνται προβλήματα στο περιβάλλον (οικοσυστήματα) λόγω υπέρμετρης αποστέρησης νερού, προκειμένου αυτό να διατεθεί για υδρευτική χρήση. Τέλος, η κάλυψη της ζήτησης γίνεται πάντα με στόχο τον πλέον πρόσφορο οικονομικά τρόπο. Η ΕΥΔΑΠ διαχειρίζεται τη ζήτηση του νερού, αναπτύσσοντας προγράμματα μείωσης των διαρροών, (διαχείριση πίεσης υδροδοτικές ζώνες, άμεση αποκατάσταση βλαβών –θραύσεων αγωγών του δικτύου ύδρευσης, εξυγιάνσεις και αντικαταστάσεις των Δικτύων Ύδρευσης) με στόχο όχι μόνο την εξυπηρέτηση των πελατών, αλλά και την προστασία από σπατάλη του φυσικού πόρου. Στοχεύοντας στον οικονομοτεχνικά βέλτιστο προσδιορισμό στρατηγικών διαχείρισης των απωλειών νερού, η ΕΥΔΑΠ προχώρησε σε συνεργασία με εξειδικευμένη επιστημονική ομάδα της Σχολής Πολιτικών Μηχανικών του ΕΜΠ μέσω σύμβασης που υπογράφηκε την 8/12/21, με σκοπό την ανάπτυξη υπολογιστικών εργαλείων, προσαρμοσμένων στις ανάγκες του δικτύου τα οποία θα υποστηρίζουν την Εταιρεία σε επιχειρησιακό επίπεδο. Τα επιχειρησιακά εργαλεία που θα αναπτυχθούν, επικεντρώνονται στον βέλτιστο προσδιορισμό της προτεραιότητας στην αντικατάσταση των αγωγών του δικτύου, καθώς και στη βέλτιστη διαχείριση πιέσεων, με σκοπό τη μείωση των πραγματικών απωλειών νερού του δίκτυου ύδρευσης της ΕΥΔΑΠ Α.Ε. Επιπρόσθετα, οι καινοτόμες αυτές εφαρμογές υποστήριξης λήψης αποφάσεων θα προσαρμοστούν στα υφιστάμενα λογισμικά και συστήματα που διαθέτει η Εταιρεία, όπως επίσης θα συνδεθούν με το μοντέλο προσομοίωσης του πρωτεύοντος και δευτερεύοντος δίκτυου. Προκειμένου να πραγματοποιηθεί η εφαρμογή των επιχειρησιακών εργαλείων στο σύνολο του δικτύου ύδρευσης, η ΕΥΔΑΠ έχει ήδη δρομολογήσει την υλοποίηση διαγωνισμού, με αντικείμενο την επικαιροποίηση του υφιστάμενου μοντέλου των κεντρικών τροφοδοτικών αγωγών, καθώς και την δημιουργία των μαθηματικών ομοιωμάτων των δικτύων των πιεζομετρικών ζωνών. Η μοντελοποίηση του δικτύου της ύδρευσης είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθότι επιτρέπει την προσομοίωση διαφόρων σεναρίων λειτουργίας. Μέσω των προσομοιώσεων και της άμεσης παρακολούθησης και αξιολόγησης των αποτελεσμάτων, η ΕΥΔΑΠ μπορεί να λάβει αποφάσεις σε θέματα βελτιστοποίησης του δικτύου, είτε σε θέματα λειτουργίας, είτε για τις ανάγκες επέκτασης ή ενίσχυσης αυτού. Επιπλέον με την ανάπτυξη των μαθηματικών ομοιωμάτων του δικτύου ύδρευσης, η Εταιρεία θέτει βάσεις για τη μελλοντική υποδομή του ψηφιακού διδύμου (Digital Twin) του δικτύου ύδρευσης και την επικοινωνία αυτού με άλλα επιχειρησιακά εργαλεία, με σκοπό την εποπτεία της λειτουργίας του δικτύου σε πραγματικό χρόνο, καθώς και την λήψη βέλτιστων αποφάσεων για τη διαχείριση του δικτύου. Σήμερα η ΕΥΔΑΠ παρέχει άριστης ποιότητας πόσιμο νερό, στην απαραίτητη ποσότητα και πίεση, ανεξάρτητα αν η Εταιρεία σε όλες τις περιοχές έχει την αρμοδιότητα διαχείρισης του Δικτύου Ύδρευσης πρωτογενώς, ή σε ορισμένες από αυτές η διαχείριση του τοπικού δικτύου γίνεται από τους οικείους ΟΤΑ. Για τις ελάχιστες εκείνες περιοχές που δεν υδροδοτούνται με νερό από την ΕΥΔΑΠ αλλά από υδρογεωτρήσεις, κυρίως στη Δυτική Αττική, η ΕΥΔΑΠ έχει δρομολογήσει σειρά παρεμβάσεων και δράσεων, σε συνεργασία με τους ΟΤΑ, ώστε σε σύντομο χρονικό διάστημα να συμπεριληφθούν και αυτές στο σύνολο των περιοχών που θα λαμβάνουν νερό από την ΕΥΔΑΠ. Στην κατεύθυνση αυτή, δρομολογήθηκε η υλοποίηση του έργου «Υδροδότηση Οικισμού Κινέττας Μεγάρων - Α’ Φάση», το οποίο περιλαμβάνει την κατασκευή νέου χαλύβδινου τροφοδοτικού αγωγού Φ500, μήκους 15km περίπου, καθώς και 135 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 δεξαμενής νερού, μέσω των οποίων θα υδροδοτηθεί η περιοχή της Κινέττας, που μέχρι σήμερα δεν υδροδοτείται με νερό ΕΥΔΑΠ. Η εργολαβική σύμβαση για την κατασκευή του έργου υπεγράφη την 01.04.2020. Το έργο βρίσκεται σε εξέλιξη. Επιπλέον, δρομολογήθηκε η υλοποίηση του έργου «Τροφοδοτικός Αγωγός Δεξαμενών Περάματος από Λ. Σχιστού», για την κατασκευή νέου χαλύβδινου τροφοδοτικού αγωγού, διατομής Φ300-Φ600 και μήκους 4χλμ περίπου, που θα τροφοδοτήσει τις υφιστάμενες δεξαμενές του Δήμου Περάματος, χωρίς τη βοήθεια των ωθητικών αντλιοστασίων (boosters) τα οποία χρησιμοποιούνται σήμερα για την υδροδότηση της περιοχής, με αποτέλεσμα να περιοριστεί στο ελάχιστο η σημερινή κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας. Η εργολαβική σύμβαση για την κατασκευή του έργου υπεγράφη την 20.09.2021. Το έργο βρίσκεται σε εξέλιξη. Ολοκληρώθηκε η κατασκευή του υποθαλάσσιου τροφοδοτικού αγωγού, που ενώνει υδροδοτικά τη Σαλαμίνα με την Αίγινα, με ευθύνη και αρμοδιότητα της Περιφέρειας Αττικής, και ξεκίνησε τον Ιανουάριο του 2022 η υδροδότηση του νησιού με νερό ΕΥΔΑΠ. Η κατανομή των απολήψεων (σε hm3) των υδατικών πόρων που διατέθηκαν για την κάλυψη του συνόλου των αναγκών υδροδότησης (ΕΥΔΑΠ, ΟΤΑ, Οργανισμών κ.α) για το έτος 2021 αναλύεται όπως παρακάτω: Η παραπάνω κατανομή αφορά στη βέλτιστη διαχείριση των υδάτινων πόρων για το συγκεκριμένο έτος. Οι απολήψεις μετρούνται στις πηγές υδροληψίας με παροχόμετρα. Δ.3 ΑΞΙΟΠΙΣΤΟ ΔΙΚΤΥΟ ΥΔΡΕΥΣΗΣ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Για την ΕΥΔΑΠ, η διασφάλιση σε όλη την έκταση του υδροδοτικού συστήματος επαρκούς ποσότητας πόσιμου νερού υψηλής ποιότητας σε συνθήκες αποδεκτής πίεσης, με παράλληλη προστασία του φυσικού πόρου, αποτελεί κύρια προτεραιότητα. Ο σχεδιασμός, η κατασκευή, η λειτουργία, η συντήρηση και η συνεχής ανάπτυξη του δικτύου ύδρευσης είναι μια πολύπλοκη πολυπαραγοντική διαδικασία, που απαιτεί υψηλή τεχνογνωσία. Το υδροδοτικό σύστημα μιας περιοχής, μέσω του οποίου διασφαλίζεται η τροφοδοσία της με πόσιμο νερό, περιλαμβάνει ένα σύστημα από δεξαμενές, τροφοδοτικούς (κύριους) αγωγούς, αγωγούς διανομής και υδροπαροχές. Ως «δίκτυο ύδρευσης» εννοούμε το σύνολο των αγωγών που μεταφέρουν διυλισμένο νερό, από τις κατά τόπους Μονάδες Επεξεργασίας Νερού μέχρι τα υδρόμετρα των καταναλωτών. Πρόκειται για το κύριο τμήμα του συνόλου των εγκαταστάσεων μίας Εταιρείας ύδρευσης που στο μεγαλύτερό του μέρος είναι υπόγειο. Το δίκτυο ύδρευσης παρέχει νερό υπό πίεση κατάλληλο για πόση, σύμφωνα με τις ισχύουσες, στην Ελλάδα, προδιαγραφές προς όλους τους καταναλωτές. Η έκταση της υδροδοτούμενης περιοχής, η μορφολογία του εδάφους, η πυκνότητα του πληθυσμού και η εκτιμώμενη μεταβολή καθώς και η γεωγραφική του κατανομή, το ύψος των κτιρίων, η αναμενόμενη κατανάλωση με υπολογισμό μέσης ημερήσιας χαμηλής και υψηλής - είναι κάποιοι από τους παράγοντες που καθορίζουν την ποσότητα του παρεχόμενου πόσιμου νερού, την πίεση της παροχής και κατ’ επέκταση τον ορθολογικό σχεδιασμό του δικτύου. Ως περιοχή αρμοδιότητας της ΕΥΔΑΠ ορίστηκε η μείζων περιοχή της Πρωτεύουσας, όπως αυτή καθορίζεται στον Ιδρυτικό της Νόμο 1068/1980. Με το νόμο 2744/1999 δόθηκε η δυνατότητα στην ΕΥΔΑΠ να επεκτείνει τις δραστηριότητές της, υπό όρους εντός και εκτός του Λεκανοπεδίου της Αττικής. Πρόσφατα με το άρθρο 68 του ν.4313/17-12-2014 τροποποιήθηκε το άρθρο 8 του ν. 2744/1999 και η περιοχή δραστηριότητας της ΕΥΔΑΠ ΑΕ επεκτάθηκε σε όλους τους Δήμους της Περιφέρειας Αττικής, όπως 136 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 αυτοί ορίζονται στο εδάφιο θ’ της παραγρ. 3 του άρθρου 3 του ν. 3852/2010 πλην των Δήμων Αίγινας, Τροιζηνίας, Κυθήρων, Αγκιστρίου, Σπετσών, Ύδρας και Πόρου, της Περιφερειακής ενότητας Νήσων της Περιφέρειας Αττικής. Πιο αναλυτικά μπορεί κανείς να ενημερωθεί στην αντίστοιχη ενότητα, όπου περιγράφεται η περιοχή Αρμοδιότητας της ΕΥΔΑΠ. Η υπεύθυνη διαχείριση του δικτύου ύδρευσης και η διασφάλιση της υδατικής απόδοσης συντελεί στην ανταπόκριση στις ανάγκες και τις προσδοκίες των ενδιαφερομένων μας μερών και στην αύξηση της εμπιστοσύνης τους προς την Εταιρεία . Με τον τρόπο αυτό η ΕΥΔΑΠ συμβάλλει θετικά στη Βιώσιμη Ανάπτυξη και συγκεκριμένα στην επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξη, όπως αυτοί έχουν οριστεί από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, που συντελούν στη σταδιακή βελτίωση της παγκόσμιας αποδοτικότητας των πόρων τόσο στην κατανάλωση όσο και στην παραγωγή και στην προσπάθεια διαχωρισμού της οικονομικής ανάπτυξης από την περιβαλλοντική υποβάθμιση. ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΣΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΙΑ COVID 19 Η ΕΥΔΑΠ σε ευθυγράμμιση με τις οδηγίες των Αρχών και τη Πολιτείας, από την πρώτη στιγμή ανέλαβε όλες τις απαραίτητες ενέργειες για την προστασία των Εργαζομένων και των Πελατών της αλλά και την αδιάλειπτη παροχή υπηρεσιών ύδρευσης. Για τη διασφάλιση της αδιάλειπτης υδροδότησης των νοικοκυριών η αρμόδια Γενική Διεύθυνση οργάνωσε σε ομάδες το προσωπικό της, με βάρδιες ανά δεκαπέντε (15) ημέρες, ώστε σε περίπτωση κρούσματος να διασφαλιστεί η συνέχεια της υπηρεσίας από άλλη ομάδα. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια. Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ ΥΔΡΕΥΣΗΣ (παρακολούθηση ζήτησης, παρακολούθηση πίεσης, τροποποιήσεις ζωνών πίεσης κ.λπ.). Η Αττική χαρακτηρίζεται από έντονο εδαφικό ανάγλυφο. Η ΕΥΔΑΠ παρέχει νερό σε περιοχές με υψόμετρο εδάφους από 0 έως και 600 μέτρα από το επίπεδο της θάλασσας. Προκειμένου να ελέγχεται καλύτερα η πίεση των αγωγών, δημιουργήθηκαν ζώνες πίεσης, δηλαδή εδαφικές περιοχές ανά 30 έως 40 μέτρα υψομετρικής διαφοράς, οι οποίες έχουν συγκεκριμένη πίεση. Το εύρος πιέσεων εντός των υδραυλικών ζωνών κυμαίνεται από 2 έως 12 atm με τη συντριπτική πλειοψηφία να κυμαίνεται στις 4-6 atm. Το δίκτυο ύδρευσης παρακολουθείται σε 24ωρη βάση από σύστημα τηλελέγχου – τηλεχειρισμού (SCADA). Το 2021, για την επίτευξη της καλύτερης διαχείρισης του δικτύου, η ΕΥΔΑΠ αντικατέστησε υφιστάμενα προβληματικά και τοποθέτησε νέα παροχόμετρα, ώστε το συνολικό πλήθος αυτών να ανέλθει σε περίπου 180 παροχόμετρα σε τροφοδοτικούς αγωγούς του δικτύου και 25 σταθμούς τηλεμετρίας επιπρόσθετα των υφισταμένων, ανεβάζοντας το συνολικό αριθμό των σταθμών τηλεμετρίας σε 1475 και τους σταθμούς SCADA στους 104. ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΔΙΚΤΥΟΥ – ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΤΑΚΤΗ (συντήρηση αντλιοστασίων, βανών –πυροσβεστικών κρουνών, καθαρισμός δεξαμενών, επισκευές διαρροών αγωγών – παροχών κλπ.). Η προληπτική συντήρηση των αγωγών προκύπτει κυρίως από την στατιστική ανάλυση των βλαβών. Ανάλογες δράσεις δρομολογούνται από την ΕΥΔΑΠ και για την συντήρηση των τροφοδοτικών αγωγών του δικτύου ύδρευσης μέσω συγκεκριμένων σύγχρονων μεθόδων παρέμβασης, καθώς και για το σύνολο των λοιπών υποστηρικτικών υποδομών του Δικτύου Ύδρευσης (αντλιοστάσια, δεξαμενές, φρεάτια ειδικών υδροπαροχών και μεγάλων βανών, πυροσβεστικά υδροστόμια κ.ο.κ.). Πέραν των ανωτέρω οι προκύπτουσες καθημερινές βλάβες του δικτύου ύδρευσης που προκαλούν διαρροές ή θραύσεις στο δίκτυο, συλλέγονται στο τηλεφωνικό κέντρο βλαβών – παραπόνων της ΕΥΔΑΠ (1022) και το portal της Ύδρευσης και δρομολογούνται για επισκευή στους αρμόδιους τεχνικούς των Τομέων Ύδρευσης. Η επισκευή τους υλοποιείται άμεσα, έτσι ώστε να ελαχιστοποιηθεί η όχληση που προκαλείται στους καταναλωτές – πελάτες και να αποκαθίσταται η ομαλή υδροδότηση των περιοχών όπου το δίκτυο εμφανίζει βλάβες. Tο 2021 οι συνολικές διαρροές – θραύσεις τόσο αγωγών όσο και δικλείδων στο σύνολο των δικτύων που χειρίζεται η ΕΥΔΑΠ ανήλθαν σε περίπου 6.750. Οι διαρροές αυτές επισκευάστηκαν στο σύνολό τους άμεσα από τις Υπηρεσίες της Γενικής Διεύθυνσης Ύδρευσης. ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΕΞΥΓΙΑΝΣΗ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΩΝ ΑΓΩΓΩΝ ΔΙΚΤΥΩΝ ΚΑΙ ΥΔΡΟΠΑΡΟΧΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ 137 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Το υφιστάμενο δίκτυο της ΕΥΔΑΠ αποτελείται από αγωγούς διαφορετικών διατομών αλλά και διαφορετικών υλικών, οι οποίοι έχουν τοποθετηθεί στην πορεία των ετών για να εξυπηρετήσουν τις αυξημένες ανάγκες ύδρευσης των κατοίκων της Αττικής. Πολλοί από τους αγωγούς αυτούς βρίσκονται σε λειτουργία επί σειρά ετών, λόγω δε των αρχικών συνθηκών τοποθέτησής τους και εξαιτίας της ανάπτυξης της πόλης και των αλλεπάλληλων διαμορφώσεων των δρόμων και λοιπών κοινοχρήστων χώρων, σε συνδυασμό με τις λοιπές οχλήσεις (κυκλοφορία οχημάτων, άλλοι εξωγενείς παράγοντες), έχουν υποστεί σημαντικές καταπονήσεις που οδηγούν σε συχνές θραύσεις. Ομοίως και οι υδροπαροχές των ακινήτων, που υδρεύονται από τους αγωγούς αυτούς χαρακτηρίζονται από την ίδια παλαιότητα και εμφανίζουν παρόμοιες με τους αγωγούς καταπονήσεις. Οι συνθήκες λειτουργίας των αγωγών αυτών αξιολογούνται από την ΕΥΔΑΠ και στη συνέχεια οριοθετούνται και εφαρμόζονται προγράμματα αντικαταστάσεων των με νέους αγωγούς και υδροπαροχές ακινήτων κατασκευαζόμενα από τα πλέον σύγχρονα υλικά. Το 2021 η ΕΥΔΑΠ προγραμμάτισε και αντικατέστησε συνολικά 112.600 μμ. αγωγών διατομής Φ63, Φ90, Φ110, Φ160, Φ200, Φ250 αντικατέστησε περίπου 13.700 υδροπαροχές ακινήτων. «ΕΞΥΠΝΟΙ ΜΕΤΡΗΤΕΣ» Η ΕΥΔΑΠ μέχρι και το τέλος του 2021, προέβη στην αντικατάσταση 1085 παλαιών υδρομετρητών ειδικών παροχών διατομών 2 ιντσών έως 6 ιντσών, με την τοποθέτηση αντίστοιχων ηλεκτρονικών υδρομετρητών σύγχρονης τεχνολογίας (smart meters) με ισάριθμα καταγραφικά (dataloggers). Το «έξυπνο δίκτυο» περιλαμβάνει τεχνολογίες πληροφοριών και επικοινωνιών στις υποδομές διανομής και σε όλο το φάσμα της λειτουργίας του. Το πλεονέκτημα των «έξυπνων μετρητών» είναι ότι υπολογίζουν τις εκάστοτε μετρήσεις σε πιο αναπτυγμένο επίπεδο, επικοινωνούν με τις πλέον σύγχρονες τεχνολογίες και στέλνουν πληροφορίες για σκοπούς παρακολούθησης, πρόληψης και εξοικονόμησης πόρων και ορθότερων χρεώσεων συμβάλλει στην υλοποίηση έργων εξοικονόμησης νερού (μείωση απωλειών, βελτιστοποίηση και αυτοματοποίηση διαχείρισης υδάτινου πόρου) μπορεί να ικανοποιήσει μελλοντική αύξηση της ζήτησης, να ενισχύσει την αποδοτικότητα της λειτουργίας του δικτύου και να ενσωματώσει έξυπνες συσκευές για τη βελτίωση της εξυπηρέτησης και αλληλεπίδρασης με τον πελάτη ρυθμίζει και ελέγχει τη διανομή του πόρου και στοχεύει στην έξυπνη διασύνδεση καταναλωτών και παραγωγής συμβάλλει στη διασφάλιση ενός οικονομικότερου και ασφαλέστερου δικτύου με μειωμένες απώλειες με την σε κανονικό χρόνο ικανοποίηση αναγκών Μέσω αυτών η ΕΥΔΑΠ δύναται πλέον να συλλέγει αναλυτικά στοιχεία για την κατάσταση κάθε ειδικής παροχής με τηλε-προγραμματιζόμενο ρυθμό συλλογής και αποστολής των δεδομένων σε κεντρική υποδομή (Επιχειρησιακό Κέντρο Λειτουργίας) να χορηγεί πληροφορίες καταναλώσεων και παροχών αναλυτικά και διαγραμματικά στους ειδικούς πελάτες της διαδικτυακά. Η ΕΥΔΑΠ έχει εντάξει στο επενδυτικό της πρόγραμμα την τοποθέτηση νέων οικιακών υδρομετρητών (smart meters) προς αντικατάσταση υφιστάμενων παλαιότερης τεχνολογίας με σκοπό τη μετάβαση στο έξυπνο δίκτυο (smart water network) και στις σύγχρονες τεχνολογίες. Στο πλαίσιο αυτό τα έτη 2017-2018 έχουν υλοποιηθεί ήδη δύο πιλοτικές εφαρμογές με την τοποθέτηση 80.000 ηλεκτρονικών οικιακών υδρόμετρων στους Δήμους Χαλανδρίου & Π. Φαλήρου. Επίσης, το 2021 η Εταιρεία εγκατέστησε 370 ηλεκτρονικούς υδρομετρητές στη Βαρβάκειο Αγορά και τους πέριξ αυτής δρόμους με σκοπό την ευκολότερη καταμέτρηση στις ιδιαίτερες συνθήκες της περιοχής αυτής την ακρίβεια και την συνέπεια στην λήψη των ενδείξεων. ΝΕΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ: Η ΕΥΔΑΠ συνεχίζει να τοποθετεί νέες κοινές υδροπαροχές και Ειδικές Παροχές σε ακίνητα, μετά από υποβολή αιτήματος και εφ’ όσον εγκριθούν σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στον Κανονισμό Λειτουργίας Δικτύων Ύδρευσης Οι παροχές υδροδότησης που συνδέονται με τους αγωγούς του δικτύου ύδρευσης, διακρίνονται σε: Ύδρευσης, πυροσβεστικές, κοινοχρήστων χώρων ακινήτων, άρδευσης δημόσιων ή δημοτικών χώρων, προσωρινές εργοταξιακή ή άλλη χρήση. για Το 2021 η ΕΥΔΑΠ τοποθέτησε περίπου 7.000 οικιακές παροχές, ειδικές και πυροσβεστικές παροχές (περίπου 1500 περισσότερες από το 2020), αριθμός που οριοθετεί την επανέναρξη της έντονης οικοδομικής δραστηριότητας στην πόλη. 138 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΑ ΥΔΡΟΣΤΟΜΙΑ : Η ΕΥΔΑΠ το 2021 έχοντας ως προτεραιότητα την πρόληψη, ετοιμότητα και προστασία της ζωής, της υγείας και του περιβάλλοντος από τις πυρκαγιές, σε συνεργασία με την Πυροσβεστική Yπηρεσία, προέβη στον έλεγχο καλής λειτουργίας του συνόλου των εγκατεστημένων Πυροσβεστικών Υδροστομίων. Από τους διενεργηθέντες ελέγχους προέκυψε η αναγκαιότητα επισκευής 19 Πυροσβεστικών Υδροστομίων, η αντικατάσταση 47 μη λειτουργούντων και η τοποθέτηση 14 νέων Πυροσβεστικών Υδροστομίων καθ΄ υπόδειξη της Πυροσβεστικής Υπηρεσίες σε διάσπαρτες θέσεις του δικτύου. ΔΕΞΑΜΕΝΕΣ : Για την εξασφάλιση της καλής ποιότητας του νερού που διατίθεται στον καταναλωτή, η ΕΥΔΑΠ προβαίνει ανά τριετία σε περιοδικό καθαρισμό των δεξαμενών αποθήκευσης νερού. Βάση του προγραμματισμού αυτού το 2021 καθαρίστηκαν 16 δεξαμενές αποθήκευσης νερού στο δίκτυο Ύδρευσης. ΠΑΡΑΛΑΒΕΣ ΝΕΩΝ ΔΙΚΤΥΩΝ Η ΕΥΔΑΠ παραλαμβάνει Δίκτυα Ύδρευσης εντός της περιοχής αρμοδιότητάς της, των οποίων τη διαχείριση έχει ο οικείος ΟΤΑ. Η παραλαβή των εν λόγω Δικτύων, που σήμερα εστιάζονται κυρίως στην Ανατολική και Δυτική Αττική, αποτελεί στρατηγικό στόχο της ΕΥΔΑΠ. Η παραλαβή των Δημοτικών Δικτύων Ύδρευσης από την ΕΥΔΑΠ, δεν συντελείται μονομερώς. Βασική προϋπόθεση προς τούτο αποτελεί η θετική απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου. Το 2021 υλοποιήθηκε η παραλαβή του δικτύου ύδρευσης που κατασκεύασε ο ΟΑΕΔ στον Δήμο Ελευσίνας για την υδροδότηση εργατικών κατοικιών. Επιπλέον, το 2021 υπεγράφη η σύμβαση μεταβίβασης και παράδοσης στην ΕΥΔΑΠ Α.Ε. του δημοτικού δικτύου ύδρευσης και αποχέτευσης ακαθάρτων και του Κέντρου Επεξεργασίας Λυμάτων της πόλης των Μεγάρων, του δημοτικού δικτύου αποχέτευσης της πόλης της Νέας Περάμου, των δημοτικών δικτύων ύδρευσης των περιοχών Κινέττας, Βλυχάδας (Άγιος Παντελεήμονας), Νέας Ζωής, Κανδυλίου, Κουμινδρίου, Λάκκας, Αγίας Τριάδας, Ήρεμου Κύματος, και Πάχης του Δήμου Μεγαρέων και αναγνώρισης οφειλών του Δήμου Μεγαρέων προς την ΕΥΔΑΠ Α.Ε. Το 2021 είναι σε εξέλιξη οι σχετικές διαβουλεύσεις για την παραλαβή : o Του δικτύου ύδρευσης του Δήμου Παιανίας o Του υπολειπόμενου τμήματος του δικτύου ύδρευσης του Δήμου Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης o Του δικτύου ύδρευσης του Οικοδομικού Συνεταιρισμού Βουλευτών η «ΠΟΛΙΤΕΙΑ». Παράλληλα: Εγκρίθηκε από το Δ.Σ. η διενέργεια νέου δημόσιου ηλεκτρονικού διαγωνισμού για την υλοποίηση εργασιών επεκτάσεων, βελτιώσεων και αντικαταστάσεων αγωγών, υδροπαροχών και λοιπών εγκαταστάσεων του δικτύου ύδρευσης της νήσου Σαλαμίνας και βρίσκεται σε εξέλιξη η διαγωνιστική διαδικασία. Υπό προϋποθέσεις, η ΕΥΔΑΠ δύναται να αναλάβει την τροφοδοσία και διαχείριση δικτύων και σε περιοχές εκτός αρμοδιότητάς της. Το 2009 εγκρίθηκε ο νέος Κανονισμός Λειτουργίας Δικτύου Ύδρευσης, με τον οποίο ρυθμίζονται με λεπτομέρειες τα σημαντικότερα θέματα λειτουργίας της Εταιρείας. Στον κανονισμό αυτόν προσχωρεί ευθέως ο καταναλωτής με την υπογραφή της σύμβασης υδροδότησης με την ΕΥΔΑΠ. Η Εταιρεία έχει εντάξει στις στρατηγικές δράσεις της για τη βέλτιστη διαχείριση του δικτύου της, τα εξής: Την εφαρμογή σύγχρονων τεχνολογιών διαχείρισης της πίεσης στο δίκτυο ύδρευσης (advanced pressure management), που έχει ως αποτέλεσμα την αποφυγή άσκοπης καταπόνησης των αγωγών του δικτύου από υπερβολικές πιέσεις και κατ’ επέκταση την αποφυγή θραύσεων του δικτύου, επιτυγχάνοντας έτσι αύξηση του χρόνου ζωής σε μεγάλο μήκος του με σημαντικό οικονομικό όφελος. την αξιόπιστη και οργανωμένη συλλογή δεδομένων από τις βλάβες, τη λειτουργία κλπ. ώστε μέσω δομημένων και συνεργάσιμων εφαρμογών να επιτυγχάνεται η περαιτέρω επεξεργασία και στατιστική αξιοποίηση των συλλεχθέντων στοιχείων. Στον εντοπισμό της συχνότητας εμφάνισης βλαβών, στην ταχύτητα και ποιότητα των επισκευών, στον προσδιορισμό της γεωγραφικής διασποράς τους, στην αιτία εμφάνισης αυτών κλπ. προκειμένου να καταρτίζεται ολοκληρωμένο και συστηματικό πρόγραμμα συντήρησης του δικτύου ύδρευσης. Στην ένταξη, στο πενταετές επενδυτικό πρόγραμμα της Εταιρείας, εφαρμογή ενός στοχευμένου, με τεκμηριωμένη προτεραιότητα προγράμματος αντικατάστασης δικτύου ύδρευσης, το οποίο περιλαμβάνει την αντικατάσταση περίπου 150 χλμ. αγωγών (πρωτεύοντος-δευτερεύοντος αλλά και τριτεύοντος δικτύου), που αντιστοιχεί περίπου στο 1,5% του συνολικού μήκους του δικτύου κατά έτος, ακολουθώντας και τηρώντας τις παγκόσμιες βέλτιστες πρακτικές. Με τα ανωτέρω, σε συνδυασμό με τις λοιπές δράσεις και παρεμβάσεις που ήδη έχουν δρομολογηθεί (μαζικές αντικαταστάσεις υδρομετρητών, παρεμβάσεις σε τροφοδοτικούς αγωγούς, συντήρηση και ανακαίνιση υφιστάμενων υποδομών όπως 139 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 αντλιοστασίων, φρεατίων υδροπαροχών και δικλείδων, δρομολόγηση λειτουργικών παρεμβάσεων στο δίκτυο μέσω σύγχρονων λογισμικών και εκσυγχρονισμός των υφιστάμενων δομών λειτουργίας), εκτιμάται ότι θα επιτευχθεί αποτελεσματικότερη λειτουργία του δικτύου ύδρευσης, συνεπής αξιόπιστη και αδιάλειπτη παροχή νερού, βελτίωση του επιπέδου παροχής υπηρεσιών προς τους καταναλωτές και εν τέλει βελτίωση της συνολικής εταιρικής εικόνας σχετικά με την απόδοση των υπηρεσιών της. Στόχος της ΕΥΔΑΠ στον Τομέα της Ύδρευσης αποτελεί η σταθερή και στοχευμένη μετάβαση στις νέες τεχνολογίες με την παρακολούθηση και αξιοποίηση όλων των σύγχρονων τάσεων της προηγμένης τεχνολογικά διεθνούς αγοράς νερού. Στην κατεύθυνση αυτή, σειρά στελεχών της ΕΥΔΑΠ παρακολουθεί τις δράσεις διεθνών οργανισμών νερού, και τις διεθνείς εκθέσεις σχετικές με το νερό, επισκέπτεται μεγάλα εργοστάσια παραγωγής υλικών και οργάνων και βρίσκεται σε συνεχή διαβούλευση με άλλες προηγμένες εταιρείες νερού αλλά και διεθνείς πρακτικές, που έχουν ενσωματώσει ή έχουν ξεκινήσει την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών με σκοπό τη μετάβαση στο έξυπνο δίκτυο (smart water network). ΣΥΝΕΡΓΙΕΣ - Διαγωνισμός Ψηφιακής Καινοτομίας Σημαντική δράση σε αυτή την κατεύθυνση αποτελεί ο Διαγωνισμός Ψηφιακής Καινοτομίας, ένας πρωτότυπος, ανοικτός διαγωνισμός τεχνολογικών καινοτομιών, που ανακοινώθηκε τον Νοέμβριο 2020 σε συνεργασία με το Δίκτυο Καινοτομίας της ΕΕΣΥΠ και το MIT Enterprise Forum Greece. . Νεοφυείς εταιρείες, ομάδες επιστημόνων, ερευνητικά κέντρα πανεπιστημίων κ.ά. κλήθηκαν να προσφέρουν καινοτόμες λύσεις σε δύο προκλήσεις: (το θέμα αναλύεται στην ενότητα «Ψηφιακός Μετασχηματισμός» της ίδιας Έκθεσης). Δ.4 ΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ/ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΣΤΑΘΕΡΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΜΕ ΤΟΥΣ ΠΕΛΑΤΕΣ ΤΟΥΣ ΤΕΛΙΚΟΥΣ ΧΡΗΣΤΕΣ (ουσιαστικό θέμα) & Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Η κατανόηση των αναγκών του πελάτη, η ανάλυση των δεδομένων και η συνεχής προσαρμογή των διαδικασιών μας είναι καθοριστικός παράγοντας για την οικοδόμηση μιας σταθερής σχέσης εμπιστοσύνης που διασφαλίζει παράλληλα της εταιρική συνέχεια και ανάπτυξη. Ο πελατοκεντρικός προσανατολισμός της Εταιρείας έχει ως απώτερο στόχο τη συνεχή προσαρμογή μας στις σύγχρονες ανησυχίες των καταναλωτών μέσα από ένα αποδοτικότερο μοντέλο λειτουργίας διατηρώντας πάντα την παροχή υψηλών προδιαγραφών υπηρεσιών. Επιπλέον όλων των παραπάνω και προς την κατεύθυνση αντιμετώπισης ενδεχόμενων κινδύνων που μπορούν να εμφανιστούν όσον αφορά την εξυπηρέτηση των πελατών μας. Η Γενική Διεύθυνση Πελατών μεριμνά ώστε να λαμβάνονται μέτρα και ασφαλιστικές δικλείδες για την αποσόβηση της απώλειας επικοινωνίας των πελατών με την εταιρεία μας. Εφαρμόζουμε μεθόδους που διασφαλίζουν την βελτιστοποίηση της εμπειρίας του πελάτη τηρώντας χρονικούς και ποιοτικούς δείκτες, με βάση τον χάρτη υποχρεώσεων προς τον καταναλωτή. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Οι ιδιαίτερες συνθήκες λόγω της Πανδημίας COVID-19. Κατά την περίοδο της πανδημίας, η εταιρεία με απόλυτο αίσθημα ευθύνης δημιούργησε ένα ασφαλές υγειονομικά περιβάλλον τόσο για τους εργαζομένους όσο και για τους πελάτες της, εφαρμόζοντας πλήρως τα υγειονομικά πρωτόκολλα αλλά και υιοθετώντας επιπλέον μέτρα προστασίας με βάση τις ανάγκες και τις διεργασίες των επιμέρους τμημάτων της. Το 2021, για τη διασφάλιση της εξυπηρέτησης αλλά και της υγείας πελατών και εργαζομένων υιοθετήθηκαν και νέα ψηφιακά εργαλεία. Όπου αυτό δεν ήταν εφικτό, η προσέλευση των πελατών στα Περιφερειακά Κέντρα γίνονταν κατόπιν ραντεβού. Σύγχρονες υπηρεσίες ύδρευσης και αποχέτευσης Η ΕΥΔΑΠ με την ευθύνη της υδροδότησης πλέον του 40% του ελλαδικού χώρου με συναίσθηση της ευθύνης της παρέχει άριστης ποιότητας πόσιμο νερό και αδιάλειπτη συλλογή λυμάτων με παράλληλη επιστροφή τους στο περιβάλλον 95% καθαρό. Όλες οι δράσεις μας είναι προσανατολισμένες στην προστασία του φυσικού πόρου και θαλάσσιου περιβάλλοντος. Μείωση περιβαλλοντικού αποτυπώματος Η λειτουργία της Εταιρείας μέσα από ένα φιλόδοξο και ταυτόχρονα ευέλικτο πλάνο έχει θέσει στόχους μείωσης του περιβαλλοντικού αποτυπώματος, ως διεργασία προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή, με χρήση των σύγχρονων τεχνολογικών εφαρμογών. 140 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Μέσα από πρωτοβουλίες και δράσεις προτρέπουμε τους πελάτες μας στην εξοικονόμηση του φυσικού πόρου, του νερού. Εξυπηρετώντας τους πελάτες μας εξ’ αποστάσεως μειώνουμε των απαιτούμενο αριθμό μετακίνησης των πολιτών με αποτέλεσμα μειωμένες εκπομπές ρύπων, μείωση κατανάλωσης χαρτιού αλλά και αναλωσίμων. Επιπλέον προχωράμε σε συνεχή αναβάθμιση των εγκαταστάσεων μας, με σκοπό την εξοικονόμηση ενέργειας στο εσωτερικό των κτιρίων, προς εκπλήρωση των στόχων περιβαλλοντικής ευθύνης απέναντι στο κοινωνικό σύνολο. Μετασχηματισμός εμπειρίας πελάτη (Customer Transformation) Η Εταιρεία με έμφαση στην πελατοκεντρική της κατεύθυνση υλοποιεί Σύστημα Διαχείρισης Σχέσεων με τους Πελάτες που θα καλύπτει τις περιοχές του Μάρκετινγκ, της Εξυπηρέτησης Πελατών, τις Τεχνικές Εργασίες και της Τιμολόγησης, με άμεσο αποτέλεσμα τη δημιουργία πολλαπλών καναλιών επικοινωνίας και μακροχρόνιας σχέσης με τους πελάτες Έχουμε ήδη επιτύχει: τη γρήγορη, εύκολη, φιλική εξυπηρέτηση του πελάτη μέσα από συνεχή αναθεώρηση των διαδικασιών της τη καλύτερη σχέση και επικοινωνία με τους πελάτες και μέσω της ψηφιακής μετάβασης τη μείωση του χρόνου και του κόστους σε επίπεδα εξυπηρέτησης και υποστήριξης πελατών τη βελτιστοποίηση των τεχνικών εργασιών τη μεγιστοποίηση του οφέλους για την εταιρεία και η αύξηση του βαθμού ικανοποίησης των πελατών Στο πλαίσιο αυτό η Εταιρεία το 2021 δημιούργησε ιδιαίτερη Διεύθυνση Διαχείρισης και Εμπειρίας Πελατών. Η διαδικασία του μετασχηματισμού Εμπειρίας Πελάτη στηρίζεται: Στον εντοπισμό και περιγραφή των αναγκών του πελάτη με εξαιρετική δέσμευση και με σεβασμό στις ανάγκες τους. Στη χαρτογράφηση του «ταξιδιού» του πελάτη (customer journey) στην Εταιρεία Στη σύγκριση μεταξύ της παρεχόμενης και της επιθυμητής εμπειρίας πελάτη (customer experience). Στον καθορισμό δεικτών παρακολούθησης Στην ενίσχυση της Τεχνικής Υποστήριξης Στην υλοποίηση Συστήματος Τιμολόγησης Στη δημιουργία Δικτύου Καταστημάτων ΕΥΔΑΠ-Ψηφιακό Κατάστημα Στην ενεργή συμμετοχή των ανθρώπων της Εταιρείας με επισκόπηση και αναθεώρηση των διαδικασιών Η Πελατοκεντρική στρατηγική προσέγγιση με βάση την συνολική εικόνα του πελάτη θα μεγιστοποιήσει το όφελος για την Εταιρεία και θα αυξήσει τον βαθμό ικανοποίησης των πελατών. Επικαιροποίηση βάσης δεδομένων πελατών Από το 2019, η εταιρεία επικαιροποιεί τη βάση δεδομένων των πελατών της, ώστε αυτή να συμπεριλαμβάνει ορθές και έγκυρες πληροφορίες, όχι μόνο τώρα αλλά και στο διηνεκές με σαφώς καθορισμένες διαδικασίες και μεθοδολογία. Από το σύνολο των 2.226.996 συνδέσεων , οι 1.611.272 είναι ταυτοποιημένες. (ποσοστό 72,35%.) Στόχος μας η ταυτοποίηση του συνόλου των παροχών. Πιστοποίηση διαδικασιών Η ΕΥΔΑΠ διαθέτει σύστημα δομημένων διαδικασιών πιστοποιημένες με ISO. Η Γενική Διεύθυνση Πελατών και συγκεκριμένα η Διεύθυνση Εξυπηρέτησης πελατών και η Διεύθυνση Διαχείρισης και Εμπειρίας πελατών είναι πιστοποιημένη με σύστημα διαχείρισης ποιότητας ISO 9001: 2015 για την Παροχή Υπηρεσιών Τηλεφωνικής, Ψηφιακής και δια ζώσης εξυπηρέτησης Πελατών, Διαχείρισης αιτημάτων πελατών, διαχείρισης παροχών ύδατος και είσπραξης λογαριασμών ύδρευσης- αποχέτευσης με αρχική πιστοποίηση από το 2010 (ISO 9001: 2008) που ανανεώνεται σε ετήσια βάση. Ψηφιακή εξυπηρέτηση Πελατών Η ΕΥΔΑΠ προκειμένου να ανταποκριθεί αποτελεσματικά στις σύγχρονες προκλήσεις της ψηφιακής εποχής και στην ανάγκη αξιοποίησης των νέων ψηφιακών τεχνολογιών, εμπλουτίζει συνεχώς το εύρος των ηλεκτρονικών υπηρεσιών προσφέροντας εύχρηστες ψηφιακές υπηρεσίες, εκπληρώνοντας τους τιθέμενους στόχους της ποιοτικής, ποσοτικής και χρονικής απόκρισης. Υιοθετώντας σύγχρονες μορφές επικοινωνίας διασφαλίζουμε την έγκαιρη ενημέρωση των πελατών μας μέσα από πολλαπλά κανάλια επικοινωνίας. Το 2021 η Εταιρεία συνέχισε να παρέχει: Δυνατότητες ηλεκτρονικής εξυπηρέτησης μέσω της ιστοθέσης της www.eydap.gr, όπου παρέχεται η δυνατότητα μέσω του eΕΥΔΑΠ, υποβολής αιτημάτων για: διακανονισμό οφειλών, έκδοση ηλεκτρονικού λογαριασμού (e-bill), υπαγωγή σε ειδικά τιμολόγια και στο ΕΕΤ, μείωση λογαριασμού λόγω αφανούς διαρροής, επανασύνδεση μετά από διακοπή λόγω οφειλών, εργαστηριακό έλεγχο μετρητή, κατάργηση παροχής με αφηρημένο μετρητή κλπ. Στην περίπτωση ιδιοκτήτη, υπάρχουν επιπλέον δυνατότητες όπως η αφαίρεση μετρητή για λόγους ασφαλείας, κατάργηση παροχής όπου υπάρχει μετρητής και διακοπή υδροδότησης λόγω οφειλών. 141 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Tα αιτήματα για διακανονισμό το 2020 με προέλευση το site μας ήταν 4.842, ενώ το 2021 ήταν 4.270. Ποσοστό μείωσης: 11,8% Δυνατότητα καταχώρησης ένδειξης του μετρητή σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Ολοκληρωμένη διαχείριση των λογαριασμών ύδρευσης για όλες τις παροχές που διαθέτει ο πελάτης κάνοντας μόνο μία εγγραφή στο eΕΥΔΑΠ και ταυτόχρονα διατήρηση του ιστορικού των λογαριασμών του στην ιστοθέση, σε μορφή pdf. Ο πελάτης μπορεί επιπλέον, να κάνει διόρθωση στοιχείων ηλεκτρονικά μέσω taxisnet, να έχει πρόσβαση στο αρχείο επιστολών που έχει λάβει από την ΕΥΔΑΠ, να παρακολουθεί την πορεία των αιτημάτων του, καθώς και να ενημερώνεται για τρέχοντες ή παλαιούς διακανονισμούς. Τα ηλεκτρονικά αιτήματα διόρθωσης στοιχείων το 2020 έφτασαν τις 45.435 ενώ το 2021 ανήλθαν σε 59.528. Ποσοστό αύξησης: 31,02%. Ηλεκτρονική ειδοποίηση προς τους πελάτες με e-mail και sms, σχετικά́ με εκδόσεις λογαριασμών, αυξημένη κατανάλωση, επικείμενη διακοπή υδροδότησης λόγω οφειλής, ενημέρωση του ιδιοκτήτη μισθωμένου ακίνητου για ύπαρξη ληξιπρόθεσμης οφειλής του ενοίκου κ.ά. Όλες οι ηλεκτρονικές ειδοποιήσεις για το 2021 ήταν: 485.584. Δημιουργία και ανάρτηση του λογαριασμού ύδρευσης με ταυτόχρονη διατήρηση του ιστορικού των λογαριασμών στην ιστοθέση, σε μορφή pdf διαθέσιμη για τους εγγεγραμμένους χρήστες. 24ωρη τηλεφωνική εξυπηρέτηση μέσω της γραμμής 1022, που συλλέγει δυναμική́ πληροφορία από́ τους καταναλωτές, τα τεχνικά́ τμήματα και τα περιφερειακά́ κέντρα. Παρέχεται τηλεφωνική́ εξυπηρέτηση πελάτη, ενημέρωση τεχνικών υπηρεσιών, παραγωγή́ στατιστικών, καταγραφή́ παραπόνων, ενημέρωση τρίτων φορέων – Υπηρεσιών. Συγκεκριμένα οι κλήσεις στη γραμμή 1022 για το έτος 2021 ανήλθαν σε 530.564 (123.257 για Τεχνικές Υπηρεσίες και 407.307 για Πελάτες) αύξηση σε σχέση με το 2020: 15,11%. Σημαντικό είναι το γεγονός ότι 230.895 κλήσεις είχαν αναμονή για την επικοινωνία λιγότερο από 40΄΄, ποσοστό μείωσης 6,02% . Το πλήθος των ηλεκτρονικών ειδοποιήσεων (e-mails) που έλαβε η γραμμή 1022 για το έτος 2020 ήταν 98.088, ενώ για το 2021 αντίστοιχα ήταν 140.052, ποσοστό αύξησης 42,78%. Click2Call : Τηλεφωνική εξυπηρέτηση σε ώρες που επιθυμεί ο πελάτης (πρωινές-απογευματινές) Επίσημες ενημερώσεις μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης Για την παροχή άμεσης, αξιόπιστης και ευρείας ενημέρωσης του κοινού, η ΕΥΔΑΠ, αξιοποιεί πλήρως τις επίσημες σελίδες της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τόσο για θέματα εξυπηρέτησης πελατών όσο και για τις συνεχείς εξελίξεις και δράσεις αντιμετώπισης που αφορούν στον Covid-19. Το 2021 η ΕΥΔΑΠ ξεκίνησε να παρέχει: Δυνατότητα μερικής καταβολής μέσω της ιστοθέσης μας. Κράτηση μέσω ιστοθέσης ή μέσω 1022 για ραντεβού στα Περιφερειακά μας Κέντρα επιλέγοντας την ημερομηνία και την ώρα επιθυμητής προσέλευσής τους. Διαχείριση παραπόνων πελατών Η ΕΥΔΑΠ εφαρμόζει μια ολιστική προσέγγιση όσον αφορά την διαχείριση και διευθέτηση των παραπόνων των πελατών μας μέσα από τρία διακριτά κανάλια επαφής. α) Δια ζώσης (εφαρμόζοντας πλήρως τα πρωτόκολλα περί μη διάδοσης του κορωνοϊού) με προσέλευση των πελατών οι οποίοι υποβάλλουν το αίτημα τους στα περιφερειακά κέντρα β) τηλεφωνικά, καλώντας τον αριθμό 1022 γ) ηλεκτρονικά, αποστέλλοντας το παράπονό τους μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Στόχοι για το 2022 Η ΕΥΔΑΠ βρίσκεται στη διαδικασία ενσωμάτωσης ενός σύγχρονου Chatbot με σκοπό να προσφέρει μια καλύτερη εμπειρία εξυπηρέτησης και αμφίδρομη διεπαφή με τους πελάτες της. Η ΕΥΔΑΠ συμμετέχει στη δράση για τη ανάπτυξη Διαδικτυακού Κόμβου Ανοικτών Δεδομένων (Open Data Hub) της Ελληνικής Εταιρείας Συμμετοχών και Περιουσίας, με σκοπό την ανταλλαγή γνώσης, συμβάλλοντας καθοριστικά στον ψηφιακό μετασχηματισμό, στην ενίσχυση της διαφάνειας και την προώθηση της έρευνας και της καινοτομίας. Διερεύνηση συνεργασίας με την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) με σκοπό τη διασύνδεση του πληροφορικού συστήματος πελατών της ΕΥΔΑΠ και της βάσης δεδομένων της ΑΑΔΕ για την επίτευξη paperless διαδικασιών και ελαχιστοποίηση δεδομένων, χρόνου και βελτιστοποίηση εξυπηρέτησης πελάτη. 142 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Αποτελεσματικός σχεδιασμός των δράσεων ανάπτυξης αγοράς για την εύρεση νέων εμπορικών ευκαιριών (είσοδος σε νέες αγορές), διεύρυνση του πελατολογίου της εντός περιοχής δραστηριότητας, σύμφωνα με τους εταιρικούς στόχους και με σκοπό την ανθεκτικότητα και την περαιτέρω ανάπτυξη της Εταιρείας. Βασικός στόχος της Εταιρείας μας για το 2022 είναι η μέτρηση της ικανοποίησης των πελατών μεταξύ άλλων, προσωπικές συνεντεύξεις, τηλεφωνικές συνεντεύξεις, ηλεκτρονική αλληλογραφία, καθώς και online ερωτηματολόγια. Δ.5 ΠΡΟΣΙΤΟ ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ & ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ ΜΕ ΑΣΦΑΛΕΙΑ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Για την ΕΥΔΑΠ η συνέχιση της παροχής υψηλής ποιότητας υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης σε προσιτή τιμή για τους καταναλωτές ,η προστασία του περιβάλλοντος, η εξυπηρέτηση των πελατών με ασφάλεια μέσα από δομημένες διαδικασίες και η συνεχής βελτίωση των παρεχόμενων ηλεκτρονικών υπηρεσιών μας είναι κομμάτι της σταθερής πορείας για τη διασφάλιση της επιχειρηματικής συνέχειας και ανάπτυξης. Η άμεση και αποτελεσματική εξυπηρέτηση του πελάτη, αποτελεί στρατηγικό στόχο της εταιρείας. Η διασφάλιση μιας άριστης εμπειρίας πελάτη, αλλά και η συνεχής βελτίωσή της, συνιστά βασική προτεραιότητα της εταιρείας η οποία αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα, εάν συνυπολογιστούν οι ιδιαίτερες συνθήκες που έχουν δημιουργηθεί από την πανδημία COVID-19. Με τη γνώση ότι οι παρεχόμενες υπηρεσίες είναι ιδιαίτερα σημαντικές στη διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής, η Εταιρεία ενεργεί ώστε να ικανοποιεί τις απαιτήσεις όλων των ενδιαφερομένων μερών της. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΥΛΩΝΑΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΜΑΣ Παροχή υψηλής ποιότητας υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης Αποτελεσματική Εξυπηρέτηση Πελατών, με σεβασμό στις ανάγκες τους Διατήρηση προσιτού τιμολογίου με ιδιαίτερη μέριμνα για τις οικονομικά ευπαθείς ομάδες Παρακολούθηση και υιοθέτηση καλών διεθνών πρακτικών με δυνατότητα συγκέντρωσης και ανάλυσης των απαραίτητων δεδομένων για τους πελάτες. Διεκπεραίωση Αιτημάτων με πιστοποίηση του Πελάτη δίχως φυσική παρουσία. Ενσωμάτωση του ψηφιακού μετασχηματισμού στην εμπειρία πελάτη. Εναρμόνιση με το Νομοθετικό - Κανονιστικό Πλαίσιο Καινοτομία – συνεχή έργα βελτιστοποίησης διαδικασιών με χρήση ψηφιακών μέσων ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΣΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΙΑ COVID-19. Η εταιρεία μας για την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας σε οικονομικό επίπεδο (μείωση εισοδημάτων, αναστολές εργασίας, απώλεια θέσεων εργασίας, μείωση κύκλου εργασιών επιχειρήσεων) εφάρμοσε ευέλικτες μορφές πληρωμών και διακανονισμών για την ελάφρυνση ιδιωτών και επιχειρήσεων εκπληρώνοντας την αποστολή της προς το κοινωνικό σύνολο. Η παροχή νερού σε προσιτή τιμή, προς τους πελάτες μας, ώστε να εκπληρώνουν την οικονομική τους δραστηριότητα αποτελεί πάγια πολιτική της εταιρείας μας, πόσο μάλλον στην κρίσιμη περίοδο της πανδημίας που διανύουμε. Άμεση επικοινωνία του πελάτη με τις Υπηρεσίες μας ακόμα και από απόσταση 24/7 τηλεφωνική εξυπηρέτηση στο 1022 και στο email 1022@eydap.gr Click to Call για εξυπηρέτηση, χωρίς χρέωση πελάτη www.eydap.gr για ηλεκτρονική ενημέρωση eΕΥΔΑΠ για ηλεκτρονική διεκπεραίωση αιτημάτων κινητή εφαρμογή “EydApp” για τις πιο σύγχρονες λειτουργίες Social media για χρήσιμες ενημερώσεις και πληροφόρηση Το 39% των κλήσεων μέσω της γραμμής 1022 ή στο 210-2144444 απαντήθηκε σε χρόνο αναμονής μικρότερο των 40΄΄ το 2021. Κατά 43% αυξήθηκε το πλήθος των εισερχομένων e-mails το 2021 σε σχέση με τον αντίστοιχο αριθμό το 2020. Απαντήθηκε άμεσα το 75% αυτών. 143 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ιδιαίτερα για τον εγγεγραμμένο στις ηλεκτρονικές μας υπηρεσίες χρήστη, παρέχεται η δυνατότητα ολοκληρωμένης διαχείρισης των λογαριασμών του, καταχώρησης της ένδειξης του υδρομετρητή του, λήψης ενημερώσεων μέσω sms καθώς και διεκπεραίωσης πλήθους αιτημάτων. ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ Η ΕΥΔΑΠ, ως Υπεύθυνος Επεξεργασίας, δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των πελατών της τόσο κατά τη συλλογή – και αυτό αφορά όλες τις φυσικές ή ηλεκτρονικές πηγές - όσο και κατά την επεξεργασία και τήρηση αυτών. Εφαρμόζει με ιδιαίτερη μέριμνα τα προβλεπόμενα από το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο τεχνικά και οργανωτικά μέτρα και επενδύει στην κατάλληλη επιμόρφωση του ανθρώπινου δυναμικού της ανά τομέα εξειδίκευσης. Η ΕΥΔΑΠ για την ενημέρωση των καταναλωτών για θέματα Προστασία Προσωπικών Δεδομένων ενημερώνει, επικαιροποιεί και δημοσιεύει την Πολιτική Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα Καταναλωτών, μέσω του λογαριασμού (έντυπη ή ηλεκτρονική μορφή), της επίσημης εταιρικής ιστοθέσης www.eydap.gr, των app εφαρμογών και άμεσα όταν τίθεται σχετικό αίτημα. Σε περιπτώσεις χρήσης ηλεκτρονικών εφαρμογών της ΕΥΔΑΠ ή των παρεχόμενων μέσω της ιστοθέσης της ηλεκτρονικών υπηρεσιών της παρέχεται περαιτέρω ειδική ενημέρωση του χρήστη μέσω απλών και σαφών όρων χρήσης και ειδικών ενημερώσεων- Πολιτικών Απορρήτου ως προς την επεξεργασία των δεδομένων του. Όλα τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που υπόκεινται σε επεξεργασία από την ΕΥΔΑΠ έχουν έρθει σε γνώση της από το ίδιο το Υποκείμενο ή εξουσιοδοτημένο από αυτό πρόσωπο ή προκύπτουν από προδήλως δημοσιοποιημένα στοιχεία ή Δημόσιες Αρχές στις οποίες η Εταιρεία έχει νόμιμη πρόσβαση και περιορίζεται στο πλαίσιο εξυπηρέτησης της σύμβασης υδροληψίας και ενημέρωσης του καταναλωτή. Κατά περίπτωση και στο πλαίσιο εξυπηρέτησης των νομικών υποχρεώσεων της Εταιρείας, τα δεδομένα δύναται να κοινοποιηθούν σε δημόσιες αρχές (π.χ. ΑΑΔΕ, δικαστικές ή ανακριτικές αρχές), οι οποίες και επεξεργάζονται ως τρίτοι και ανεξάρτητοι Υπεύθυνοι Επεξεργασίας τα δεδομένα για συγκεκριμένο και μόνο σκοπό, όπως καθορίζεται από το νομοθετικό πλαίσιο. Σε περίπτωση αναγκαιότητας έκδοσης στατιστικών στοιχείων, όπως εν προκειμένω δημιουργήθηκε η σχετική ανάγκη το έτος 2021 στο πλαίσιο του Έργου «Χάραξη Στρατηγικής για τη Βιώσιμη Ανάπτυξή της» και για την εν γένει βελτιστοποίηση των παρεχόμενων υπηρεσιών της Εταιρείας, οι αρμόδιες Υπηρεσίες της Εταιρείας λαμβάνουν μέριμνα διαδικασιών ανωνυμοποίησης των προσωπικών δεδομένων διασφαλίζοντας προγενεστέρως την ενημέρωση των Υποκειμένων. Η ΕΥΔΑΠ αξιολογεί, εξετάζει και απαντά και κατά περιπτώσεις ικανοποιεί κάθε ερώτημα που της υποβάλλεται με ιδιαίτερο αίσθημα ευθύνης και σεβασμού απέναντι στον καταναλωτή, τηρώντας τις σχετικές Πολιτικές και Διαδικασίες που κατ’ αρχήν εφαρμόζει εντός των νομίμων χρονικών πλαισίων που θέτει το κανονιστικό πλαίσιο. Στην περίοδο αναφοράς δεν σημειώνονται διαπιστώσεις παραβίασης του νομοθετικού πλαισίου σε ό,τι αφορά τη διαχείριση των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των καταναλωτών της εταιρείας. ΤΙΜΟΛΟΓΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΕΥΔΑΠ προσηλωμένη στις αξίες της για πρόσβαση σε καθαρό και φθηνό νερό για όλους και αξιόπιστες υπηρεσίες αποχέτευσης, αλλά και απόλυτα εναρμονισμένη με τις παρούσες συνθήκες που έχουν δημιουργηθεί λόγω της πανδημίας τόσο για τα νοικοκυριά όσο και για τις επιχειρήσεις, εφαρμόζει τιμολογιακή πολιτική με την παροχή ευέλικτου και προσιτού τιμολογίου με βάση τις ανάγκες του πελάτη. Το 2021, η εξυπηρέτηση των πελατών μας αναφέρεται σε 2.226.996 υδροπαροχές. Η αύξηση σε σχέση με το 2021 ήταν 0,39% ενώ η αύξηση του 2021 σε σχέση με το 2020 ήταν 0,33%. 2.188.366 παροχές είναι για οικιακή χρήση, ποσοστό αύξησης από το 2020: 0.29%. Ο αριθμός κοινών/επαγγελματικών/βιομηχανικών παροχών που εξυπηρετούνται είναι: 2.192.207 2.059.230 παροχές αφορούν Ύδρευση και Αποχέτευση, ποσοστό αύξησης από 2020: 0,37% 123.030 παροχές αφορούν Ύδρευση, ποσοστό αύξησης από 2020: 0,49% 44.736 παροχές αφορούν Αποχέτευση, ποσοστό αύξησης από 2020: 0,57%. Το τιμολόγιο ύδρευσης και αποχέτευσης της Εταιρείας καθορίζεται με βάση το ΦΕΚ 3188Β/16.12.2013 και είναι διαθέσιμο στην ιστοσελίδα της Εταιρείας (www.eydap.gr) στην ενότητα «Εξυπηρέτηση Πελατών / Τιμολόγιο». Το κλιμακωτό τιμολόγιο λειτουργεί αποτρεπτικά στη σπατάλη του φυσικού πόρου και συμβάλει έμμεσα στη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος. Ο μέσος μηνιαίος λογαριασμός νερού είναι 11.44 €/μήνα (Προσαρμοσμένη Τιμή για συνήθη κατανάλωση 10 m3 = 3.53 CcF) Η μέση ετήσια τιμή ανά κ.μ. κατανάλωσης νερού είναι 0,76€/κμ. Η τιμή αφορά το σύνολο των εσόδων από παροχή υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης προς την συνολική κατανάλωση: 309.278(χιλ.€)/406.782 (χιλ.κ.μ.)=0,76€/κ.μ. Η υιοθέτηση των ανωτέρω πολιτικών, έχει διττό στόχο καθώς οι συγκεκριμένες στρατηγικές διαχείρισης και ελέγχου αφενός να ανταποκρίνονται σε μεγάλο βαθμό στις πραγματικές ανάγκες των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων, αφετέρου βοηθούν και ευαισθητοποιούν τους καταναλωτές, στην υιοθέτηση ορθολογικής χρήσης του φυσικού πόρου. 144 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η ύπαρξη προσιτού τιμολογίου διασφαλίζει την άμβλυνση των κοινωνικών ανισοτήτων και προστατεύει τις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού από την στέρηση του βασικού κοινωνικού αγαθού, του νερού. Στις 22.05.2017 η Εθνική Επιτροπή Υδάτων, εξέδωσε την 135275 Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ 1751Β/ 22.05.2017) για την «Έγκριση Γενικών Κανόνων κοστολόγησης και Τιμολόγησης υπηρεσιών ύδατος. Μέθοδος και διαδικασίες για την ανάκτηση κόστους των υπηρεσιών ύδατος στις διάφορες χρήσεις του». Με την ανωτέρω Κοινή Υπουργική Απόφαση καθορίζονται οι διαδικασίες, οι μέθοδοι και τα επίπεδα ανάκτησης του κόστους των υπηρεσιών ύδατος, με στόχο την ώθηση στην οικονομία καθώς και οι γενικοί κανόνες κοστολόγησης και τιμολόγησης υπηρεσιών ύδατος, ώστε να εξασφαλίζεται η παροχή οικονομικά προσιτού νερού κατάλληλης ποιότητας και ποσότητας στους καταναλωτές. Σύμφωνα με το ανωτέρω ΦΕΚ για τον προσδιορισμό των τιμολογίων προς τους τελικούς χρήστες, πέραν του περιβαλλοντικού κόστους, περιλαμβάνεται και το κόστος πόρου και θα αναγράφεται υποχρεωτικά με διακριτό, ευκρινή και εύληπτο τρόπο το περιβαλλοντικό τέλος. ΕΙΔΙΚΑ ΤΙΜΟΛΟΓΙΑ Η ΕΥΔΑΠ βάσει νομοθετικής πρόβλεψης (ΦΕΚ 552Β/26.3.2009, άρθρο 3.2.3, ΦΕΚ 3188Β’/16.12.2013, ΦΕΚ 2221Β’/9.9.2013) χορηγεί τιμολόγια για ειδικές κατηγορίες καταναλωτών, σε αναγνώριση της αναγκαιότητας κάλυψης συγκεκριμένων κοινωνικών αναγκών, άλλων έκτακτων και άλλων πάγιων. Συγκεκριμένα: Βιομηχανικό / Επαγγελματικό Τιμολόγιο Αναγνωρίζοντας το ρόλο της ως μοναδική πάροχος πόσιμου νερού στην περιοχή του λεκανοπεδίου, η ΕΥΔΑΠ παρέχει ειδικό τιμολόγιο σε επιχειρήσεις, βάσει θεσμοθετημένων κριτηρίων, για την υποστήριξη και την ανάπτυξή τους. Έως το τέλος του 2021 οι παροχές της συγκεκριμένης κατηγορίας ανήλθαν στο σύνολο τους σε 3.832. Φιλανθρωπικό Τιμολόγιο Παρέχεται, όχι μόνο σε ιδρύματα και σωματεία κατά την έννοια του Ν.Δ. 1111 της 8/11.2.72 και του Α.Ν. 2039/1939, αλλά με απόφαση Διοικητικού Συμβουλίου και σε λοιπά ιδρύματα - φορείς που ασκούν φιλανθρωπικό - κοινωφελές έργο. Έως το τέλος του 2021 οι παροχές της συγκεκριμένης κατηγορίας ανήλθαν στο σύνολο τους σε 356. Τιμολόγιο για την «Ενίσχυση Δικτύων Δήμων & Κοινοτήτων – Υδροδότηση Νήσων» Το τιμολόγιο αυτό αφορά στις ειδικές παροχές που τοποθετεί η ΕΥΔΑΠ για την 1. ενίσχυση υδροδότησης Δικτύων Δήμων και Κοινοτήτων, σύμφωνα με τις ποιοτικές διαδικασίες της ΕΥΔΑΠ 2. υδροδότηση εκτός σχεδίου περιοχών μέχρι την ολοκλήρωση της Επιχείρησης Πολεοδομικής Ανασυγκρότησης (Ε.Π.Α) κατά περιοχή Οργανισμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης. 3. υδροδότηση με διυλισμένο νερό το οποίο μεταφέρεται με πλοία, μέσω ειδικών παροχών που βρίσκονται στο λιμάνι του Λαυρίου σε νησιά της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου (Κυκλάδες κλπ). Έως το τέλος του 2021 οι παροχές της συγκεκριμένης κατηγορίας ανήλθαν στο σύνολο τους σε 422. Τιμολόγιο για τον «Εφοδιασμό Πλοίων» Το τιμολόγιο αυτό αφορά στις ειδικές παροχές που τοποθετήθηκαν για τη χορήγηση πόσιμου νερού στον Ο.Λ.Π., στα Ελληνικά Διυλιστήρια Ασπροπύργου Α.Ε,. σε Φυσικά ή Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου ή Ιδιωτικού Δικαίου για τον εφοδιασμό πλοίων. Έως το τέλος του 2021 οι παροχές της συγκεκριμένης κατηγορίας ανήλθαν στο σύνολο τους σε 62. ΟΦΕΙΛΕΣ ΠΕΛΑΤΩΝ Παρά τη γενικότερη οικονομική κρίση που πλήττει τα νοικοκυριά, οι οφειλές των πελατών, με τη συστηματική και επίμονη προσπάθεια των Υπηρεσιών συγκρατούνται περίπου στα ιδία επίπεδα με πέρυσι, ελλοχεύοντος όμως πάντα του κίνδυνου της διόγκωσής τους. Η ΕΥΔΑΠ, κάνοντας πράξη την κοινωνική της ευαισθησία, εφαρμόζει εκπτωτική πολιτική, λαμβάνει προληπτικά μέτρα για τη μη διόγκωση των οφειλών και εφαρμόζει διευκολύνσεις αποπληρωμής οφειλών μέσω εγκεκριμένων, από Διοικητικό Συμβούλιο, διαδικασιών. Το 2021, οι κύριες δράσεις της Εταιρείας για την, κατά το δυνατόν, ελαχιστοποίηση των οφειλών είναι οι ακόλουθες: Έγκαιρη ενημέρωση του πελάτη για αυξημένη κατανάλωση με αποστολή ηλεκτρονικού μηνύματος στους ταυτοποιημένους πελάτες, αλλά και με την επικόλληση ειδικού εντύπου στην είσοδο του ακινήτου. Ενημερωτικές επιστολές που αφορούν σε θέματα οφειλών. Τέτοιας φύσεως επιστολές στάλθηκαν 66.989 μέσα στο έτος 2021, έναντι πλήθους 261.207 στο έτος 2020. Το 2021 εστάλησαν 54.129 ηλεκτρονικές ενημερώσεις (37.548 sms/16.581 email) που αφορούσαν σε επικείμενη διακοπή υδροδότησης λόγω οφειλών. 145 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ρύθμιση οφειλών βάσει συγκεκριμένων και θεσμοθετημένων διαδικασιών μετά την υποβολή σχετικής αίτησης είτε με ραντεβού στα Περιφερειακά Κέντρα είτε κάνοντας χρήση των νέων ηλεκτρονικών υπηρεσιών μας. Το 2021 το πλήθος αιτημάτων διακανονισμού οφειλών που πραγματοποιήθηκαν ήταν 16.812. Διακοπή της υδροδότησης του ακινήτου λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών/ Αφαίρεση τον υδρομετρητή/ εφαρμογή του ΚΕΔΕ, εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις και σύμφωνα πάντα με τον Κανονισμό Λειτουργίας Δικτύου Ύδρευσης Το 2021 έγινε διακοπή υδροδότησης λόγω οφειλών σε 26.786 υδροπαροχές. Εντός 30 ημερών έγινε επανασύνδεση του 51% ΠΛΗΡΩΜΗ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ / ΔΙΑΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ Δυνατότητα πληρωμής μέσω POS σε όλα τα ταμεία των Περιφερειακών Κέντρων Εξυπηρέτησης Πελατών. Ηλεκτρονική πληρωμή με χρήση του e-pos του Συστήματος Πληρωμών ΔΙΑΣ. Δυνατότητες πληρωμής διακανονισμών σε εξωτερικά κανάλια εκτός ταμείων. Δυνατότητες ηλεκτρονικής πληρωμής λογαριασμού ή δόσης διακανονισμού ακόμα κι αν έχει λήξει από την ιστοθέση μας: Με χρήση χρεωστικής, πιστωτικής ή προπληρωμένης κάρτας των εκάστοτε συνεργαζόμενων Τραπεζών και ανακατεύθυνση στο περιβάλλον συστήματος πληρωμών της ΔΙΑΣ ΑΕ. Μέσω τραπέζης (web banking). Μερική καταβολή στο site εύκολα και γρήγορα. Διακοπή αποστολής λογαριασμών Το 2021 για χρονικό διάστημα περίπου 5 μηνών (από 24/4/2021 έως 22/7/2021 και από 16/9/2021 έως 14/11/2021) ανεστάλη η αποστολή λογαριασμών ύδρευσης και αποχέτευσης στους καταναλωτές ως αποτέλεσμα της μακρόχρονης δικαστικής διαμάχης μεταξύ των υποψήφιων παρόχων ταχυδρομικών υπηρεσιών, κατά τη διαδικασία του διαγωνισμού για την ανάθεση εκ μέρους της ΕΥΔΑΠ των ταχυδρομικών υπηρεσιών και σε εφαρμογή του Ν.4412/2016 «Δημόσιες Συμβάσεις Έργων, Προμηθειών και Υπηρεσιών». Αποτέλεσμα του εξωγενή αυτού παράγοντα ήταν η καθυστερημένη παράδοση λογαριασμών, λόγω αδυναμίας της ΕΥΔΑΠ εκ του νομικού πλαισίου να αναθέσει σε κάποιον από τους παρόχους την υπηρεσία αυτή. Η αδυναμία αυτή ξεπεράστηκε με νομοθετική ρύθμιση και στις 15 Νοεμβρίου ξεκίνησε η διανομή λογαριασμών στους καταναλωτές χωρίς περαιτέρω καθυστερήσεις. Στο διάστημα αυτό και για τις περιπτώσεις των καταναλωτών που ενέπιπταν σε αυτή την καθυστέρηση, η Εταιρεία δεν προχώρησε σε διακοπή υδροδότησης και μερίμνησε για τη μη επιβολή προσαυξήσεων. Σε όλο αυτό το διάστημα οι καταναλωτές είχαν τη δυνατότητα να λάβουν ηλεκτρονικό λογαριασμό (ebill) μέσω email ή sms, κάνοντας εγγραφή στο ηλεκτρονικό της κατάστημα eΕΥΔΑΠ, μέσω του www.eydap.gr. ΣΤΗΡΙΞΗ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Η ΕΥΔΑΠ, αναλαμβάνει σημαντικές πρωτοβουλίες στο πλαίσιο της τιμολογιακής της πολιτικής, για τη στήριξη ευπαθών κοινωνικών ομάδων, αναγνωρίζοντας τη δυσμενή οικονομική συγκυρία που βιώνει η ελληνική κοινωνία, καθώς και την κρίση λόγω της πανδημίας Covid-19. Ιδιαίτερες ρυθμίσεις οφειλών προβλέπονται για καταναλωτές που εντάσσονται στις ασθενέστερες κοινωνικές ομάδες (δικαιούχους ΚΟΤ, ΕΕΤ). ΔΩΡΕΑΝ ΠΑΡΟΧΗ ΠΟΣΙΜΟΥ ΝΕΡΟΥ στη Δημοτική Ενότητα ΝΕΑΣ ΜΑΚΡΗΣ Η ΕΥΔΑΠ συνέχισε τη δωρεάν διάθεση πόσιμου νερού στη δημοτική ενότητα Νέας Μάκρης και μέχρι του ποσού των 300.000 € ανά εξάμηνο. ΔΩΡΕΑΝ ΠΑΡΟΧΗ ΠΟΣΙΜΟΥ ΝΕΡΟΥ Δημοτική Ενότητα ΡΑΦΗΝΑΣ Η ΕΥΔΑΠ συνέχισε τη δωρεάν διάθεση πόσιμου νερού στη δημοτική ενότητα Ραφήνας και μέχρι του ποσού των 300.000 € ανά εξάμηνο. ΔΙΕΥΘΕΤΗΣΗ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΠΥΡΟΠΛΗΚΤΩΝ Η διευθέτηση αφορά τις παροχές των πυρόπληκτων περιοχών του 2021 (Θρακομακεδόνες και Βαρυμπόμπη του Δήμου Αχαρνών και Αδάμες του Δήμου Κηφισιάς) για τις οποίες εκδόθηκε από την καταμέτρηση Δελτίο Μεγάλης κατανάλωσης και συνίσταται στην τιμολόγηση της κατανάλωσης βάσει της αντίστοιχης περσινής. ΣΤΗΡΙΞΗ ΕΥΑΙΣΘΗΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ Η ΕΥΔΑΠ, ως Εταιρεία με κοινωνική́ ευαισθησία και έμπρακτη συνεισφορά́ στην Ελληνική́ οικογένεια, αναγνωρίζει τις δυσκολίες ευαίσθητων κοινωνικών ομάδων και με θεσμοθετημένες αποφάσεις του Διοικητικού́ της Συμβουλίου, παρέχει σχετική́ έκπτωση στους λογαριασμούς τους: 146 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Έκτακτό Ειδικό Τιμολόγιο Από την 1.2.2016 μέχρι τις 30.06.2017 χορηγούνταν στους δικαιούχους του Ν. 4320/2015 Έκτακτο Ειδικό Τιμολόγιο (ΕΕΤ). Από την 01.07.2017 η ΕΥΔΑΠ χορηγεί Έκτακτο Ειδικό Τιμολόγιο (ΕΕΤ) στους δικαιούχους Κοινωνικού Εισοδήματος Αλληλεγγύης (ΚΕΑ) του Ν. 4389/16, παρέχοντας έκπτωση επί της αξίας του νερού με όρους και προϋποθέσεις που αναφέρονται αναλυτικά στο www.eydap.gr. Το σύνολο των επωφελούμενων νοικοκυριών έως το τέλος του 2020 ανήλθε σε 13.178, ενώ το σύνολο επωφελούμενων νοικοκυριών έως το τέλος του 2021 ανήλθε σε 5.449 παρουσιάζοντας ετήσια μείωση κατά 58,65%. Εκπτώσεις σε Πολύτεκνες Οικογένειες Το σύνολο των παροχών που αφορούν σε πολύτεκνες οικογένειες έως το τέλος του 2021 ήταν 9.610, έναντι των 10.693 του 2020 παρουσιάζοντας ετήσια μείωση κατά 10,13%. Υπερήλικες Πελάτες Ανάλογη έκπτωση απολαμβάνουν και οι υπερήλικοι καταναλωτές. Έως το τέλος του 2021 560 νοικοκυριά υπερηλίκων επωφελήθηκαν συνολικά από τη σχετική έκπτωση, έναντι των 541 του 2020 παρουσιάζοντας ετήσια αύξηση κατά 3,51%. ΑΥΞΗΜΕΝΟΙ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ Λαμβάνοντας υπόψη κοινωνικά και εισοδηματικά κριτήρια και εφαρμόζοντας συγκεκριμένες διαδικασίες εγκεκριμένες από το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας προβαίνει σε εκπτώσεις σε αυξημένους λογαριασμούς κατανάλωσης αλλά και σε λογαριασμούς λαθραίας υδροληψίας. Σε 6.246.893,57€ ανήλθε η συνολική αξία της παρεχόμενης έκπτωσης από μειώσεις λογαριασμών για το 2021, έναντι των 5.594.417,20€ το 2020, παρουσιάζοντας ετησία αύξηση κατά 11,66%. 2019 Πλήθος αιτημάτων που υποβλήθηκαν για 6.694 μειώσεις λογαριασμών Πλήθος αιτημάτων που ικανοποιήθηκαν 6.559 2020 2021 6.052 6.655 5.982 6.549 Αξία των προς εξέταση τιμολογίων 10.573.915,91 10.214.043,48 11.057.904,06 Αξία Έκπτωσης 5.874.058,28 5.594.417,20 6.246.893,57 Για την αξιολόγηση της ικανοποίησης του πελάτη, χρησιμοποιείται ο δείκτης «ικανοποίησης αιτημάτων για μειώσεις λογαριασμών», που έχει ως παρονομαστή το πλήθος των αιτημάτων που υποβλήθηκαν ετησίως για μειώσεις λογαριασμών και για αριθμητή το πλήθος των αντίστοιχων αιτημάτων που ικανοποιήθηκαν από την Εταιρεία. Το 2019 ικανοποιήθηκε το 98% των αιτημάτων των καταναλωτών που υποβλήθηκαν για μειώσεις λογαριασμών (από αφανείς διαρροές, λαθραίες υδροληψίες κλπ.), το 2020 ικανοποιήθηκε το 99% των αντίστοιχων αιτημάτων. Το 2021, ικανοποιήθηκε το 98% των αιτημάτων αυτών με την αξία της χορηγηθείσας έκπτωσης να ανέρχεται σε ποσοστό 56% της αξίας των προς εξέταση τιμολογίων. Το 2021, σημειώθηκε αύξηση του αριθμού των εξεταζόμενων αιτημάτων κατά 603 σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Τα προς εξέταση τιμολόγια ήταν συνολικής αξίας ποσού 11.057.904,06€ επί των οποίων χορηγήθηκε έκπτωση ποσού 6.246.893,57€ (56%). ΚΑΘΟΛΙΚΗ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΜΑΣ ΓΙΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΟΡΑΣΗΣ. Η ΕΥΔΑΠ πρωτοπορεί στην προσπάθεια εξασφάλισης ισότιμης πρόσβασης των καταναλωτών με προβλήματα όρασης και παρέχει τη δυνατότητα ειδικά σχεδιασμένων υπηρεσιών οι οποίες, μεταξύ άλλων, περιλαμβάνουν την αποστολή ειδικών αναγνώσιμων λογαριασμών (σε μορφή braille, μεγάλες γραμματοσειρές), αποστολή sms και ηλεκτρονική αλληλογραφία. Μέχρι τα τέλη του 2021 ο αριθμός των πελατών με προβλήματα όρασης που εξυπηρετήθηκαν ανήλθε σε 6 άτομα. ΙΣΟΤΙΜΗ ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΚΩΦΩΝ / ΒΑΡΗΚΟΩΝ. Στο ευρύτερο πλαίσιο μείωσης των ανισοτήτων και του κοινωνικού αποκλεισμού ατόμων με προβλήματα ακοής, η ΕΥΔΑΠ έχει αποδεχθεί και υιοθετήσει δυνατότητα εξυπηρέτησης με εξ’ αποστάσεως διερμηνεία (relay service), ώστε να διευκολυνθεί η πρόσβασή τους στην επικοινωνία μαζί μας. ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΠΕΛΑΤΕΣ Η ΕΥΔΑΠ, αναγνωρίζοντας τις ανάγκες και απαιτήσεις των διαφορετικών Ομάδων Πελατών, δημιούργησε το 2016 μια ξεχωριστή διοικητική μονάδα για τη διαχείριση όλων των θεμάτων της ειδικής αυτής ομάδας καταναλωτών που αφορούν στους Ο.Τ.Α., στις Υπηρεσίες Δημοσίου και στους Μεγάλους Πελάτες. Δ.6 ΕΡΓΑΣΙΑΚΑ ΘΕΜΑΤΑ & ΣΕΒΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ 147 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Δ.6.α ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ & ΣΕΒΑΣΜΟΣ ΣΤΗ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ (ουσιαστικό θέμα) ΣΕΒΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ στην ΕΡΓΑΣΙΑ Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνο Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Η διασφάλιση των ανθρώπινων δικαιωμάτων στην εργασία και η εξάλειψη των διακρίσεων σε όλους τους χώρους λειτουργίας της Εταιρείας αποτελεί πάγια και διαχρονική δέσμευση της ΕΥΔΑΠ. H Εταιρεία στηρίζει όλους τους εργαζομένους της, ώστε να αναδειχθούν οι ικανότητές τους και είναι αρωγός στις προσπάθειες ανάπτυξης, προσωπικής και εταιρικής. Το προσωπικό της Εταιρείας οφείλει να λειτουργεί σύμφωνα με τις αρχές του σεβασμού στην νομιμότητα και του επαγγελματικού ήθους, ακολουθώντας τις οδηγίες που δίδονται κάθε φορά από την ιεραρχία της Εταιρείας αλλά και από τον Κανονισμό Εσωτερικής Λειτουργίας Προσωπικού. Τα δικαιώματα των εργαζομένων περί ισότητας και ασφαλούς εργασίας διασφαλίζονται μέσα από τις Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας και την τήρηση της νομοθεσίας. Το 2021, με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΥΔΑΠ θεσπίστηκε και εφαρμόζεται Πολιτική Πολυμορφίας, η οποία είναι πλήρως εναρμονισμένη με την επιχειρηματική στρατηγική, την αποστολή, το όραμα και τις αξίες της Εταιρείας. Βάσει αυτής, η Εταιρεία δεσμεύεται ότι θα παραμείνει προσηλωμένη στη φιλοσοφία της να μην ανέχεται κανενός είδους διάκριση ή προσβλητική συμπεριφορά ενάντια στην προσωπικότητα κάποιου ή κοινωνικό αποκλεισμό ή αθέμιτη μεταχείριση για οποιοδήποτε λόγο. Το 95,8% των εργαζομένων της ΕΥΔΑΠ καλύπτεται από Επιχειρησιακές Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας. Μόλις το 4,2%, που αφορά στους απασχολούμενους με συμβάσεις ορισμένου χρόνου δεν καλύπτεται από τις ανωτέρω Συλλογικές Συμβάσεις αλλά από τις Γενικές Διατάξεις της Εργατικής Νομοθεσίας. Όλοι οι εργαζόμενοι, τακτικό προσωπικό και συμβασιούχοι, εργάζονται με πλήρες ωράριο. . Για το σύνολο του μόνιμου προσωπικού της Εταιρείας δεν υπάρχει διαφοροποίηση ως προς το φύλο ή την ηλικία σχετικά με το βασικό μισθό και τα επιδόματα, τα οποία διαμορφώνονται κατόπιν Συλλογικής Σύμβασης. Όλοι οι εργαζόμενοι, ανεξαρτήτως φύλου, αμείβονται με τις ίδιες αποδοχές, διαφοροποιούμενες μόνο ανάλογα τα τυπικά προσόντα, τα έτη προϋπηρεσίας, το αντικείμενο εργασίας κάθε εργαζομένου και τη θέση ευθύνης, εφόσον κατέχει. Στην Εταιρεία δεν υπήρξε ποτέ παιδική ή καταναγκαστική εργασία και πάντα ενθαρρύνεται η ελεύθερη έκφραση. Η μεταχείριση του συνόλου των εργαζομένων είναι ισότιμη, χωρίς καμιά διάκριση. Όλοι οι εργαζόμενοι έχουν την ευκαιρία κι ενθαρρύνονται να συμμετέχουν σε εκπαιδευτικά και επιμορφωτικά προγράμματα. Η εσωτερική εταιρική ιστοθέση (portal) της Εταιρείας είναι βασικό μέσο και δίαυλος επικοινωνίας και ενημέρωσης με ελεύθερη πρόσβαση από όλους τους εργαζομένους. ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Στο πλαίσιο της εύρυθμης λειτουργίας της Εταιρείας και των συμβατικών και έννομων υποχρεώσεων της και ειδικότερα στο πλαίσιο του κοινωνικοασφαλιστικού ή εργατικού δικαίου, οι ίδιοι οι εργαζόμενοι αποτελούν μια βασική κατηγορία υποκειμένων επεξεργασίας δεδομένων. Η ΕΥΔΑΠ θεωρεί βασικό πυλώνα της λειτουργίας της το ανθρώπινο δυναμικό της και λαμβάνει συνεχώς μέριμνα για την προστασία των προσωπικών τους δεδομένων, σε όλη την έκταση των δραστηριοτήτων της, ακόμη και σε κρίσιμες καταστάσεις, όπως αυτή της παγκόσμιας υγειονομικής κρίσης επιδεικνύοντας απόλυτο σεβασμό στις ατομικές ελευθερίες και δικαιώματα των εργαζομένων. Η ΕΥΔΑΠ μέσω της Πολιτικής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα Εργαζομένων της, ενημερώνει τους εργαζόμενούς της για την επεξεργασία των δεδομένων των ιδίων από την Εταιρεία και κατά περίπτωση καλούνται να υπογράψουν επιμέρους έντυπα-δηλώσεις για τη διασφάλιση της ενημέρωσής τους.Η ενημέρωση αυτή επικαιροποιείται σε αναλογία αυτής των Εταιρικών δραστηριοτήτων αλλά και ειδικότερες Ενημερώσεις για επιμέρους επεξεργασίες, όπως η Πολιτική Ασφαλισμένων Διεύθυνσης Υγειονομικής Περίθαλψης, η Πολιτική Whistleblowing. Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα του ανθρώπινου δυναμικού μας προστατεύονται με: λήψη τεχνικών και οργανωτικών μέτρων ασφαλείας στις εγκαταστάσεις και τα συστήματα όπου τηρούνται τα δεδομένα θέσπιση Πολιτικών Περιορισμένης Πρόσβασης, Ασφάλειας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ρητρών Εμπιστευτικότητας. Το προσωπικό διευκολύνεται στην άσκηση τυχόν σχετικών δικαιωμάτων του, με θέσπιση απλών και σαφών διαδικασιών άσκησης, επεξεργασίας, αξιολόγησης και ικανοποίησης αιτημάτων. Η διαδικασία αυτή φιλτράρεται και επαναξιολογείται τακτικά από την Υπεύθυνη Προστασίας Δεδομένων. Το 2021 δεν υπήρξε παραβίαση δικαιωμάτων προσωπικών δεδομένων αναφορικά με τους εργαζόμενους. ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΟΝ ΣΥΝΔΙΚΑΛΙΣΜΟ 148 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Το συνταγματικό δικαίωμα του συνδικαλίζεσθαι ασκείται από την Ομοσπονδία Εργαζομένων ΕΥΔΑΠ, η οποία ιδρύθηκε το 1979, είναι Δευτεροβάθμια Συνδικαλιστική Οργάνωση και εκπροσωπεί τους εργαζόμενους της Εταιρείας. Σκοπός της ΟΜΕ – ΕΥΔΑΠ είναι η μελέτη, η προστασία και η προώθηση των συνδικαλιστικών, οικονομικών, επαγγελματικών, ηθικών, ασφαλιστικών και κοινωνικών συμφερόντων των μελών της, η προστασία του περιβάλλοντος, η πραγματοποίηση της αρχής της ισοτιμίας των φύλων και η διασφάλιση της εταιρικής ευθύνης. Στόχος είναι η διεκδίκηση της βελτίωσης των όρων εργασίας των εργαζομένων χρησιμοποιώντας το διάλογο και τη συνεργασία με την Διοίκηση της Εταιρείας, πάντα στο πλαίσιο των κανόνων της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης. Για την επίτευξη των σκοπών της, η Ομοσπονδία διαπραγματεύεται για την επίλυση των προβλημάτων των μελών της με κάθε αρμόδιο όργανο ή πρόσωπο και μεριμνά για την κατάρτιση των Επιχειρησιακών Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας. Η Ομοσπονδία επίσης συμμετέχει ενεργά στα Υπηρεσιακά Συμβούλια, στα Πειθαρχικά Συμβούλια και σε οποιοδήποτε άλλο όργανο ή φορέα εκπροσωπείται. Τέλος, η Ομοσπονδία εκπροσωπείται με 2 μέλη, τα οποία έχουν δικαίωμα ψήφου, στο Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας. ΠΑΡΟΧΕΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΑΟΡΙΣΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ Η Εταιρεία, στο πλαίσιο της εργασιακής ειρήνης και σταθερότητας, πέραν των νόμιμων παροχών προς τους εργαζομένους της, έχει επιπλέον θεσμοθετήσει και παροχές όπως : Υγειονομική Υπηρεσία, η οποία παρέχει υπηρεσίες πρωτοβάθμιας ιατρικής περίθαλψης στους εργαζομένους και στα ασφαλισμένα μέλη των οικογενειών τους και διαχειρίζεται την ιατρική και φαρμακευτική κάλυψή τους Ιδιωτικό ασφαλιστήριο εργαζομένων και τέκνων Συνταξιοδοτικό ασφαλιστήριο για ιατρούς, για μηχανικούς και δικηγόρους (κατόπιν αίτησής τους) Ιδιοκτησία μετοχών Παροχή δαπάνης για παιδικές κατασκηνώσεις, για προπτυχιακές ή μεταπτυχιακές σπουδές των εργαζομένων κ.α. ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ Το 2021 και στο πλαίσιο προστασίας της οικογένειας αλλά και σε εφαρμογή του Ν. 4342/23-12-2015, χορηγήθηκε σε 18 εργαζομένους της Εταιρείας (10 Άνδρες και 8 Γυναίκες) 9μηνη άδεια ανατροφής τέκνου, αντί του μειωμένου ωραρίου που προβλέπει ο νόμος. Το 100% των εργαζομένων, στους οποίους χορηγήθηκε η άδεια και έληγε εντός του 2021, επέστρεψε στην εργασία τους μετά τη λήξη της. Με πρωτοβουλία της ΕΥΔΑΠ παρέχεται στους εργαζόμενους οκτώ (8) ημερών άδεια/έτος, αντί των πέντε (5) που ορίζει ο νόμος, λόγω ασθένειας τέκνου τους, ηλικίας έως 16 ετών και όχι έως 12 ετών όπως ορίζει και πάλι ο νόμος. παρέχεται η δυνατότητα στις εργαζόμενες μητέρες, αφού εξαντλήσουν την προβλεπόμενη από το νόμο άδεια τοκετού, να λάβουν άδεια ανατροφής του τέκνου τους με μισές αποδοχές έως αυτό να γίνει δύο (2) ετών χορηγούνται 4 ημέρες άδεια για κάθε παιδί ώστε να ενημερωθούν οι εργαζόμενοι γονείς σχετικά με τη σχολική τους πρόοδο, παροχή που αφορά τέκνα ηλικίας από 5-18 ετών. ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΔΑΠ Το 2021, επί του συνόλου των εργαζομένων αορίστου χρόνου: 30,7% είναι γυναίκες από τους 259 εργαζομένους που κατέχουν θέσεις ευθύνης, οι 141 είναι γυναίκες από τους 2067 εργαζομένους που δεν κατέχουν θέσεις ευθύνης, οι 714 είναι γυναίκες Από τα 13 μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, τα 2 είναι γυναίκες (ποσοστό 15,38%) εκ των οποίων μία, είναι η Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου. ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ, ΠΟΛΥΤΕΚΝΟΥΣ, ΤΕΚΝΑ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΠΟΛΕΜΟΥ κ.α. Σε εφαρμογή των διατάξεων του ν.1648/1986 (ν.2643/98) που αφορά στα άτομα με ειδικές ανάγκες, πολύτεκνους, τέκνα αναπήρων πολέμου κ.α. η ΕΥΔΑΠ έχει εντάξει στο ανθρώπινο δυναμικό της 213 άτομα, στα οποία έχει παρασχεθεί κάθε διευκόλυνση και προστασία, σύμφωνα με την υπάρχουσα νομοθεσία ώστε να μπορούν να εργάζονται με ασφαλή και αποδοτικό τρόπο. Στην Εταιρεία δεν έχει προκύψει ποτέ ζήτημα άνισης μεταχείρισης και διάκρισης σε εργαζόμενο λόγω φύλου, ηλικίας, θρησκείας, γενετήσιου προσανατολισμού, αναπηρίας κ.λπ. Δ.6.β ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΥΓΕΙΑΣ & ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι 149 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Για την ΕΥΔΑΠ, η προστασία της ψυχοσωματικής υγείας του ανθρώπινου δυναμικού της είναι μέρος της επιχειρηματικής ηθικής της και άρρηκτα συνδεδεμένη με την επιχειρησιακή συνέχεια και ανάπτυξη. Με την πίστη ότι η υψηλή προστασία στο χώρο της εργασίας συμβάλλει θετικά στην απόδοση και στις καλές εργασιακές σχέσεις, η Ασφάλεια και η Προστασία της Υγείας στους χώρους εργασίας θεωρείται σημαντική υποχρέωση από την Εταιρείας μας, τόσο έναντι των εργαζομένων όσο και των οικογενειών τους. Οι κυριότεροι κίνδυνοι που καλείται η Εταιρεία να καλύψει ως προς την Ασφάλεια των Εργαζομένων της, στο πλαίσιο της αδιάλειπτης παροχής των σημαντικών υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης της Πρωτεύουσας, σχετίζονται με την ποικιλομορφία και τις ιδιαιτερότητες των χώρων εργασίας (διοικητικές υπηρεσίες, εξωτερικά συνεργεία, εργοτάξια, διυλιστήρια, διαχείριση λυμάτων κ.λπ.), τη χρήση μηχανημάτων και εργαλείων, την εργονομία των χώρων εργασίας, τις μη προβλέψιμες καταστάσεις (π.χ. ακραία καιρικά φαινόμενα, πανδημία COVID – 19). Η Εταιρεία έχοντας αναπτύξει ένα πλαίσιο ESG αρχών, είναι σε θέση να κατανοήσει και να αντιμετωπίσει τους ESG κινδύνους, που ενυπάρχουν και δεσμεύεται για την προάσπισή της Υγείας και τη Ασφάλειας των εργαζομένων της. Η θωράκιση έναντι των ESG κινδύνων ελαχιστοποιεί τις ενδεχόμενες δυσμενείς επιπτώσεις (οικονομικές, φήμης, κ.ά.), ενισχύοντας, σε βάθος χρόνου, την οικονομική της ευμάρεια. Η σημασία της συντονισμένης πρόληψης και προετοιμασίας, ως παράγοντας κοινωνικής συνοχής, έγινε ακόμα πιο έντονη με τη διαχείριση της πανδημίας Covid-19. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια Η ΕΥΔΑΠ αναγνωρίζει ότι η Ασφάλεια και η Υγεία των εργαζομένων και η πρόληψη κινδύνου δεν αποτελεί μόνο νομική αλλά και ηθική υποχρέωση. ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΣΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΙΑ COVID-19 Μετά τον χαρακτηρισμό από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) της επιδημίας του νέου κορωνοϊού SARS-COV-2, ως Πανδημία στις 11 Μαρτίου 2020, η ΕΥΔΑΠ με γνώμονα πάντα τις ιδιαιτερότητες κάθε ξεχωριστής επιχειρησιακής μονάδας αντιμετώπισε την απειλή με συντονισμένα επιχειρησιακά σχέδια και οργανωτικά μέτρα για την διασφάλιση της λειτουργίας της και της υγείας των εργαζομένων και των πελατών της. Με έντονο αίσθημα ευθύνης η ΕΥΔΑΠ τήρησε απαρέγκλιτα όλα τα ειδικά υγειονομικά πρωτόκολλα του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) και τις Νομοκανονιστικές Διατάξεις (Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου, Εγκυκλίους κ.ά.) του Ελληνικού Κράτους, ενώ προχώρησε και στη σύσταση ειδικής Ομάδας Διαχείρισης Κρίσης και τη σύνταξη Επιχειρησιακού Σχεδίου Δράσης. Το 2021, η ΕΥΔΑΠ για την ενίσχυση της Πολιτικής της έναντι της απειλής της COVID-19 έλαβε στις 14-06-2021 την Πιστοποίηση COVID SHIELD EXELLENCE, από τον διαπιστευμένο φορέα πιστοποίησης TUV AUSTRIA για την έγκαιρη λήψη των απαραίτητων μέτρων αποφυγής της μετάδοσης και διασποράς της ασθένειας, την αποτελεσματικότητα των μέτρων που έχουν ληφθεί, τη συμμόρφωση προς βελτίωση των παρατηρήσεων του φορέα πιστοποίησης καθώς και την παρακολούθηση και απαρέγκλιτη υιοθέτηση των υποδείξεων της τρέχουσας νομοθεσίας. Η Πιστοποίηση αφορά τα απαραίτητα εφαρμοζόμενα μέτρα, βάσει του ισχύοντος υγειονομικού πρωτοκόλλου, στα κτήρια των Περιφερειακών Κέντρων σε όλη την Αττική, στα κτήρια Διοίκησης και Προσωπικού στον Περισσό και στα κτήρια Αθηνάς και Λαοδικείας και περιλαμβάνει αξιολόγηση της απόδοσης της Εταιρείας σε εβδομαδιαία βάση και έλεγχο της αποτελεσματικότητας των μέτρων που έχουν ληφθεί, τη συμμόρφωση προς βελτίωση των παρατηρήσεων του φορέα πιστοποίησης, καθώς και, όπως προαναφέρθηκε, την παρακολούθηση και απαρέγκλιτη υιοθέτηση των υποδείξεων της τρέχουσας νομοθεσίας. Η ισχύς της πιστοποίησης είναι ένα (1) έτος, ενώ προβλέπονται πέντε (5) Επιτηρήσεις, εντός του έτους ισχύος της. Σημαντική συμβολή στην αποτελεσματικότητα των ληφθέντων μέτρων, ήταν η συνειδητοποίηση της αξίας της τήρησής τους από τους εργαζομένους, η οποία και κατά το έτος 2021, κατόπιν και των συνεχών ενημερώσεων και υπενθυμίσεων εκ μέρους της Εσωτερικής Υπηρεσίας Προστασίας & Πρόληψης, υπήρξε αξιοσημείωτη. ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΥΘΜΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Η ΕΥΔΑΠ συνέχισε την εύρυθμη λειτουργία της, ακολουθώντας και το 2021 τα ισχύοντα υγειονομικά πρωτόκολλα. Αναλυτικά εφαρμόστηκαν τα κάτωθι: Διαχείριση κρούσματος με συντονισμό και συνεχείς ενημερώσεις από τον Συντονιστή COVID. Αναθεώρηση των Γραπτών Εκτιμήσεων Επαγγελματικού κινδύνου (ΓΕΕΚ), λόγω του κινδύνου διασποράς του κορωνοϊού. Οργάνωση του προσωπικού στη βάση της εκ περιτροπής εργασίας και του προσωπικού ασφαλείας. Εξυπηρέτηση πελατών κατόπιν προγραμματισμένου ραντεβού ή με ηλεκτρονικά μέσα, με εξαίρεση των χώρων των ταμείων, που λειτούργησαν κανονικά, με τήρηση όλων των σχετικών μέτρων. 150 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Τοποθέτηση στους χώρους εξυπηρέτησης των πελατών και στους χώρους των γραφείων της Εταιρείας προστατευτικών επιφανειών πλεξιγκλάς (drive through window), καθώς και επιδαπέδιας σήμανσης, για την τήρηση των προβλεπόμενων αποστάσεων. Πραγματοποίηση θερμομέτρησης και χρήση αντισηπτικού, κατά την είσοδο στους χώρους όλων των κτηρίων. Τήρηση μέτρων προστασίας στις τουαλέτες του κοινού (επαρκής ποσότητα σαπουνιού, αντισηπτικό χεριών, καρτέλα με εικονίδια για τον ορθό τρόπο πλυσίματος των χεριών, συνεχές άδειασμα των καλαθιών κ.λπ.). Τοποθέτηση κλειστών ποδοκίνητων κάδων σε εμφανή σημεία, με την κατάλληλη σήμανση για απόρριψη των ΜΑΠ (γάντια, μάσκες) κατά της COVID -19. Σύσταση χρήσης κλιμάκων και αποφυγή χρήσης ανελκυστήρα. Έλεγχος επάρκειας σε μέτρων προστασίας (αντισηπτικά διαλύματα, γάντια μιας χρήσης, κ.ά.). Υποχρεωτική χρήση μάσκας από όλους, σε όλους τους χώρους εργασίας (και εξωτερικών συνεργατών). Σύνταξη εύληπτων υπενθυμιστικών μηνυμάτων (εύληπτα μηνύματα από όλους, ακόμη και από τα άτομα που δεν γνωρίζουν την ελληνική γλώσσα) και οδηγίες, για τον τρόπο ορθής συμπεριφοράς, για την προστασία από πιθανή μόλυνση. Εξ αποστάσεως εργασίας, στο μέγιστο δυνατό ποσοστό, σύμφωνα με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο. Διενέργεια συσκέψεων εργασίας και εκδηλώσεων (εκπαιδεύσεις, σεμινάρια, ημερίδες κ.λπ.), μέσω πληροφοριακών εργαλείων τηλεδιάσκεψης, προς αποφυγή των δια ζώσης συναντήσεων και τους συγχρωτισμού, με αναβάθμιση των εταιρικών ψηφιακών εφαρμογών. Χορήγηση ειδικής άδειας απουσίας σε εργαζομένους που ανήκουν σε ομάδες αυξημένου κινδύνου. Τήρηση μέτρων προστασίας στα υπηρεσιακά οχήματα. Απολύμανση χώρων, με χρήση κατάλληλων εγκεκριμένων σκευασμάτων και προϊόντων, κατά την εμφάνιση επιβεβαιωμένου κρούσματος COVID - 19. Εταιρικά φαρμακεία που διαθέτουν φαρμακευτικό υλικό ικανό και για την αντιμετώπιση πρωταρχικών συμπτωμάτων ίωσης από το νέο κορωνοϊό, σε όλα τα κτίρια. Προμήθεια υλικών για την προστασία των εργαζομένων. Συγκεκριμένα, η Εταιρεία προμηθεύτηκε: 15.000 λίτρα Αντισηπτικό διάλυμα χεριών, 19.000 τεμ. Μάσκες, 400.000 τεμ. Γάντια μίας χρήσης (νιτριλίου), 370 τεμ. Διαχωριστικά πλεξιγκλάς, 700 τεμ Προσωπίδες, 2.450 Μοριακά tests, 2.700 Rapid tests, 15.000 self tests. ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΕΣ Για την ενίσχυση των προαναφερόμενων μέτρων προστασίας κατά της πανδημίας και υπό το πρίσμα της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης, η Εταιρεία υιοθέτησε επιπλέον μέτρα, προκειμένου να θωρακίσει την υγεία τόσο των εργαζομένων όσο και των πελατών της. Τα μέτρα αυτά περιλαμβάνουν: Σύναψη σύμβασης συνεργασίας με ιδιωτικό εργαστήριο, για τη διενέργεια δωρεάν μοριακών tests (PCR), σε περιπτώσεις που προβλέπεται από το υγειονομικό πρωτόκολλο η υποχρεωτική διενέργεια μοριακού test (οι εργαζόμενοι που κρίνονται ως ύποπτο κρούσμα ή στενή επαφή κρούσματος υποβάλλονται σε μοριακό test). Δυνατότητα παροχής μοριακών tests (PCR) σε μειωμένη τιμή, για όλους τους εργαζομένους της Eταιρείας, στο πλαίσιο σύμβασης συνεργασίας με ιδιωτικό εργαστήριο. Με δαπάνη της Εταιρείας, από τον 12/2020 έως και τον 04/2021 υποβλήθηκαν 2.700 εργαζόμενοι της Εταιρείας σε προληπτικά & επαναλαμβανόμενα Rapid tests, σε διαφορετικά κτήρια της Εταιρείας. Από τις 29/4/2021 η ΕΥΔΑΠ προμηθεύτηκε με self tests, προκειμένου να διανέμεται, σε όλους τους εργαζόμενους (ανεξαρτήτως εργασιακής σχέσης), από ένα (1) test σε εβδομαδιαία βάση, το οποίο θα χρησιμοποιούνταν πριν την προσέλευση στην εργασία τους. Εβδομαδιαία απολύμανση χώρων, με χρήση κατάλληλων εγκεκριμένων σκευασμάτων και προϊόντων, για τη μείωση της διασποράς του Κορονοϊού. Εγκατάσταση στηλών θερμομέτρησης σε κύριες εισόδους των κτιρίων. Συνεχής και αδιάλειπτη ενημέρωση - εκπαίδευση στην εφαρμογή των μέτρων προστασίας και στη διαχείριση περιστατικών κρούσματος από την ΕΣΥΠΠ και τον Συντονιστή COVID. Αναβάθμιση των ψηφιακών υπηρεσιών, για την ηλεκτρονική εξυπηρέτησης των πελατών. 151 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Υλοποίηση καθημερινών προγραμμάτων καθαρισμού, κρίσιμων επιφανειών και χώρων και εξοπλισμού εργασίας με εγκεκριμένα σκευάσματα. Ψυχολογική υποστήριξη των εργαζομένων, μέσω των συμβουλών των Γιατρών Εργασίας της ΕΣΥΠΠ, με επιθεωρήσεις τους στους χώρους της Εταιρείας. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ‘’COVID SHIELD’’ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ – ΒΕΛΤΙΩΣΗ 1. Από το Νοέμβριο 2020 και ανά τέσσερις (4) μήνες, διανέμεται στις Υπηρεσίες της Εταιρείας έντυπο (check list) αυτοαξιολόγησης επιχείρησης αναφορικά με τη λήψη μέτρων πρόληψης της διάδοσης του κορωνοϊού SARS-COV. 2. Το έντυπο συμπληρώνεται από τους υπεύθυνους Βιβλίου Επιθεώρησης Εργασίας, της εκάστοτε εγκατάστασης και προωθείται για ανασκόπηση και αξιολόγηση των απαντήσεων στη Διοίκηση. Το έντυπο αυτό περιλαμβάνει: Γενικές πληροφορίες Οργανωτικά μέτρα Μέτρα ατομικής υγιεινής και ΜΑΠ Περιβαλλοντικά μέτρα Ειδικά μέτρα πρόληψης της διασποράς - παρακολούθηση της υγείας των εργαζομένων σχετικά με τον κορωνοϊό SARSCOV-2. 3. Στο τέλος κάθε εβδομάδας η Διοίκηση, μέσω της Διεύθυνσης Υγείας, Ασφάλειας, Περιβάλλοντος & Ποιότητας, λαμβάνει ενημέρωση σχετικά με την πορεία του αριθμού των κρουσμάτων στην Εταιρεία, το χώρο εμφάνισης κρούσματος, καθώς και μια στατιστική επεξεργασία αυτών, μέσω διαγραμμάτων. Και με αυτό τον τρόπο η Διοίκηση αξιολογεί τα αποτελέσματα εφαρμογής όλων των μέτρων και σχεδιάζει τις επόμενες κινήσεις της. 4. Μέσω των στελεχών της Εσωτερικής Υπηρεσίας Προστασίας Πρόληψης, ιδιαίτερα μέσω των Τεχνικών Ασφαλείας & Γιατρών Εργασίας, επαληθεύεται η συμμόρφωση. 5. Στο τέλος του έτους πραγματοποιείται η αξιολόγηση της απόδοσης μας (ετήσιο review), μέσω της Ανασκόπησης από τη Διοίκηση, όπου συγκεντρώνονται όλα τα ευρήματα προς αξιολόγηση των Εσωτερικών Ελέγχων που έχουν πραγματοποιηθεί, και ελέγχεται η αποτελεσματικότητα των μέτρων που έχουν ληφθεί, η συμμόρφωση προς βελτίωση των παρατηρήσεων του φορέα πιστοποίησης, καθώς και η παρακολούθηση και απαρέγκλιτη υιοθέτηση των υποδείξεων της τρέχουσας νομοθεσίας. ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ (ΕΣΥΠΠ) ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΓΙΕΙΝΗΣ & ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ (ΕΥΑΕ) Σε εφαρμογή της νομοθεσίας η ΕΥΔΑΠ έχει συστήσει την Εσωτερική Υπηρεσία Προστασίας & Πρόληψης (ΕΣΥΠΠ), η οποία αποτελεί σύμβουλο της Διοίκησης σε θέματα υγείας και ασφάλειας. Παράλληλα και κατ’ εφαρμογή του ίδιου νόμου, έχει συσταθεί Επιτροπή Υγιεινής & Ασφάλειας των Εργαζομένων (ΕΥΑΕ), όργανο συμβουλευτικό, αποτελούμενη από αιρετούς εκπροσώπους των εργαζομένων, με αρμοδιότητα να επισημαίνει τον επαγγελματικό κίνδυνο. Σε περίπτωση σοβαρού εργατικού ατυχήματος, προτείνει μέτρα για την αποτροπή της επανάληψης και, σε περίπτωση άμεσου και σοβαρού κινδύνου, καλεί τη Διοίκηση να λάβει τα απαραίτητα μέτρα, ακόμη και τη διακοπή της λειτουργίας μηχανήματος/εγκατάστασης/παραγωγικής διαδικασίας. Διενεργούνται τριμερείς συνεδριάσεις μεταξύ της Διοίκησης, των εκπροσώπων της ΕΥΑΕ και της ΕΣΥΠΠ, με παρουσία του Ιατρού Εργασίας και του Τεχνικού Ασφαλείας, ανά τρίμηνο. Η Πολιτική Υγείας και Ασφάλειας της ΕΥΔΑΠ, αναρτημένη στην εταιρική ιστοσελίδα www.eydap.gr, εφαρμόζεται σε όλους τους εργαζόμενους ανεξαρτήτως του είδους εργασιακής τους σύμβασης (αορίστου χρόνου, υδρονομείς, συμβασιούχους καθαρισμού μερικής απασχόλησης, εργαζόμενους 8μηνης σύμβασης, φοιτητές 8μηνης και 2μηνης σύμβασης, ασκούμενους δικηγόρους, μαθητές ΕΠΑΛ). Η Εσωτερική Υπηρεσία Προστασίας Πρόληψης (ΕΣΥΠΠ): Συμμορφώνεται με τις νομοθετικές απαιτήσεις, τα πρότυπα και τις εσωτερικές οδηγίες. Επικοινωνεί ανοικτά και με διαφάνεια με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. Μεριμνά για την ενδυνάμωση της κουλτούρας υγείας και ασφάλειας στην εργασία. Εκπονεί Γραπτές Εκτιμήσεις Επαγγελματικού Κινδύνου για κάθε εκτελούμενη εργασία. Εκτελεί μετρήσεις βλαπτικών παραγόντων στους χώρους εργασίας. Συντάσσει προδιαγραφές για Μέσα Ατομικής Προστασίας & Μέσα Ομαδικής Προστασίας. Καταγράφει και διερευνά εργατικά ατυχήματα. Συντάσσει ετήσια έκθεση δραστηριότητας, όπου καταγράφονται οι παρατηρήσεις των Τεχνικών Ασφαλείας ανά δραστηριότητα, καθώς και οι προτάσεις της ΕΣΥΠΠ, για βελτίωση των διαδικασιών. 152 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Εκπονεί πρόγραμμα για έκδοση Βεβαιώσεων Καταλληλόλητας από τους Ιατρούς Εργασίας. Εκπονεί πρόγραμμα εμβολιασμού εργαζομένων. Η Πολιτική Υγείας και Ασφάλειας της Εταιρείας εφαρμόζεται σε όλους τους εργαζόμενους της ΕΥΔΑΠ, ανεξαιρέτως του είδους της σύμβασής τους (αορίστου χρόνου, υδρονομείς, συμβασιούχους καθαρισμού μερικής απασχόλησης, εργαζόμενους 8μηνης Σύμβασης, φοιτητές 6μηνης και 2μηνης Σύμβασης, ασκούμενοι δικηγόροι, μαθητές ΕΠΑΛ). Στις υποχρεώσεις της ΕΥΔΑΠ δεν συμπεριλαμβάνεται το εργολαβικό προσωπικό, που εργάζεται στο χώρο ευθύνης της ΕΥΔΑΠ. Οι εργολάβοι υποχρεούται να τηρούν την νομοθεσία περί υγείας και ασφάλειας στην εργασία και να διαθέτουν δικούς του Τεχνικούς Ασφαλείας και Ιατρούς Εργασίας. Τα δεδομένα που περιγράφονται σε αυτή την Έκθεση, αφορούν στις κατηγορίες των εργαζομένων που αναφέρονται παραπάνω. ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ : Από το 2020 και κατά τη διάρκεια του 2021, η Εσωτερική Υπηρεσία Προστασίας Πρόληψης (ΕΣ.Υ.Π.Π.) της Εταιρείας έχει πιστοποιηθεί με τα ISO 9001:2015 «Σύστημα Διαχείρισης Ποιότητας» και ISO 45001:2018 «Υγεία και Ασφάλεια στην Εργασία», δύο διεθνώς αναγνωρισμένα πρότυπα για τη διαχείριση της ποιότητας των προσφερομένων υπηρεσιών της, στον τομέα της Υγείας και της Ασφάλειας στην εργασία. Επίκειται επαναξιολόγηση τον Μάρτιο 2022. ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (ΓΕΕΚ) - ΨΗΦΙΑΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ Το 2020 ξεκίνησε η αναθεώρηση των Γραπτών Εκτιμήσεων Επαγγελματικού Κινδύνου (ΓΕΕΚ), προκειμένου να συμπεριληφθούν τα νέα δεδομένα της COVID-19. H ολοκλήρωση της αναθεώρησής τους ολοκληρώθηκε το 2021, με την εναρμόνισή τους στο νέο Οργανόγραμμα της Εταιρείας. Επίσης, επικαιροποίηση των ΓΕΕΚ γίνεται κάθε φορά που παρατηρείται από τους Τ.Α. ή υποδεικνύεται από τους εργαζόμενους αλλαγή στον τρόπο εργασίας τους. Λαμβάνεται σοβαρά οποιαδήποτε υπόδειξη εργαζομένου, καταγράφεται και αξιολογείται, προκειμένου να υιοθετηθεί. Το 2022 θα ακολουθήσει διαδικασία διαβούλευσης, με τις αρμόδιες οργανωτικές μονάδες, για υιοθέτηση των προτάσεων των εργαζομένων που αφορούν τις ΓΕΕΚ. Εντός του 2021, υλοποιήθηκαν 250 αναθεωρήσεις των ΓΕΕΚ, επί συνόλου 300 ΓΕΕΚ. Η Γραπτή Εκτίμηση Επαγγελματικού Κινδύνου (ΓΕΕΚ) αποτελεί βασική απαίτηση της νομοθεσίας (Ν.3850/2010, αρθ.43) και των διεθνών προτύπων Ασφάλειας & Υγείας, για την πρόληψη των συμβάντων (εργατικά ατυχήματα ή και επαγγελματικές ασθένειες), τα οποία προκαλούνται ως αποτέλεσμα της έκθεσης των εργαζομένων σε κινδύνους των εργασιακών χώρων και δραστηριοτήτων που διεξάγονται σε αυτούς. Η αναθεώρηση των ΓΕΕΚ γίνεται με το, από το 2020, νέο αναβαθμισμένο λογισμικό, το οποίο αποτελεί ένα εύχρηστο και αποτελεσματικό εργαλείο ανασκόπησης και αναθεώρησης των ΓΕΕΚ, με στόχο να παραμένουν αποτελεσματικές και επίκαιρες, με δυνατότητα ανάκτησης του ιστορικού εκδόσεων. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΩΝ : Στην αρχή του 2021, όπως κάθε έτος στο πλαίσιο της σύνταξης των ετήσιων προγραμμάτων Τεχνικών Ασφαλείας & Ιατρών Εργασίας από την ΕΣΥΠΠ, κατατέθηκε το πρόγραμμα των Επιθεωρήσεων στο Σώμα Επιθεώρησης Εργασίας (ΣΕΠΕ). Κύριος στόχος αυτών των Επιθεωρήσεων είναι η παροχή συμβουλών σε θέματα ασφάλειας στην εργασία προς αποφυγή ατυχήματος, η υπόδειξη ανασφαλών συνθηκών από τους εργαζόμενους, η διερεύνηση εργατικών ή παρολίγον εργατικών ατυχημάτων, καθώς και μετρήσεις βλαπτικών παραγόντων (θόρυβος, υγρασία, θερμοκρασία, ακτινοβολία, με τα κατάλληλα βαθμονομημένα όργανα κ.ά.). ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ : Το θέμα αναλύεται στην ενότητα «Απασχόληση» του ίδιου κεφαλαίου. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Το 2021, όπως και το 2020, οι ετήσιες εκπαιδεύσεις, λόγω της πανδημίας COVID - 19, δεν πραγματοποιήθηκαν. Πραγματοποιήθηκαν μόνο οι εκπαιδεύσεις των νεοπροσληφθέντων (καταμετρητές, μηχανικοί, εργάτες στην αποχέτευση & την ύδρευση). Η θεματολογία των εκπαιδεύσεων ήταν: Επικίνδυνες συνθήκες - Μέτρα Ατομικής προστασίας (ΜΑΠ) - Εργατικό ατύχημα - Σήμανση - Επικίνδυνες συνθήκες - Νομοθεσία. Οι εκπαιδεύσεις, που έγιναν στα συνεργεία ύδρευσης, αποχέτευσης και στις μονάδες επεξεργασίας νερού, πραγματοποιήθηκαν, είτε σε ανοικτό χώρο, είτε σε κλειστό χώρο με μέγιστο αριθμό συμμετεχόντων τα εννέα (9) άτομα, λαμβάνοντας όλα τα μέτρα προστασίας για κορωνοϊό. Λαμβάνοντας την εκπαίδευση ως ενισχυτικό παράγοντα εταιρικής κουλτούρας, έγινε, εκ νέου, αναθεώρηση κάποιων εκπαιδευτικών φυλλαδίων, με πρωταγωνιστή τον «Εϋδάπιο» που μοιράστηκαν στους εργαζομένους και αφορούν όλες τις κύριες εργασίες, που γίνονται στην Εταιρεία. 153 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ: Σε όλες τις εγκαταστάσεις μας αναρτήθηκε Πινακίδα Ενημέρωσης Ασφάλειας, με σαφείς οδηγίες για τους κινδύνους των χώρων και των απαιτούμενων ΜΑΠ, που πρέπει κάποιος επισκέπτης να φέρει εάν του επιτραπεί η είσοδος σε αυτές. ΜΕΣΑ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ (ΜΑΠ) : Πραγματοποιήθηκε επανέλεγχος και αναθεώρηση προδιαγραφών ΜΑΠ, με σκοπό την επικαιροποίησή τους, σύμφωνα με τις σύγχρονες ευρωπαϊκές προδιαγραφές. Η διαδικασία επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο. Έγινε διανομή ΜΑΠ σε εργαζόμενους, επίσης όπως κάθε χρόνο. ΣΧΕΔΙΑ ΕΚΚΕΝΩΣΗΣ : Το 2021 υλοποιήθηκαν, από την ΕΣΥΠΠ σχέδια εκκένωσης στα κτήρια της ΕΥΔΑΠ που εκκρεμούσαν. Υπολείπονται 13 σχέδια εκκένωσης, προς ολοκλήρωση. ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΡΩΜΕΝΑ Όπως κάθε χρόνο πραγματοποιείται Έκδοση Βεβαιώσεων Καταλληλότητας για οποιαδήποτε υπηρεσιακή μεταβολή εργαζόμενου της ΕΥΔΑΠ. Το 2021 ξεκίνησε η επανέκδοση Βεβαιώσεων Καταλληλότητας για τους παλαιότερους των εργαζομένων, προς επικαιροποίησή τους. Η σύνταξη των Βεβαιώσεων για παραμονή ή αλλαγή θέσης εργασίας του εργαζόμενου, γίνεται από τους Ιατρούς Εργασίας της ΕΥΔΑΠ, οι οποίοι διατηρούν και τα Ατομικά Δελτία Υγείας όλων των εργαζομένων και αφού λάβουν υπόψη τους τυχόν διάγνωση προβλήματος υγείας, από τον θεράποντα ιατρό και τις ιατρικές εξετάσεις που ο εργαζόμενος προσκομίσει . Εκπόνηση προγράμματος εμβολιασμού (εμβολιασμός κατά της ηπατίτιδας Β΄) των εργαζομένων σε ιδιαίτερα ευαίσθητους τομείς δραστηριότητάς μας (εργαζόμενοι στα εργαστήρια ελέγχου ποιότητας λυμάτων, εργαζόμενοι στο Δίκτυο Αποχέτευσης, εργαζόμενοι στα Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ) από το νοσηλευτικό προσωπικό της ΕΣΥΠΠ. ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΣΥΜΒΑΝΤΩΝ Όλα τα συμβάντα-ατυχήματα, ανεξαρτήτως κλίμακας ή επιπτώσεων, πρέπει να αναφέρονται στην ΕΣΥΠΠ. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται και τα παρ’ ολίγον ατυχήματα, ώστε να καταστεί δυνατή η λήψη προληπτικών ενεργειών προς αποφυγήν τους. Για την καταγραφή των παρ’ ολίγον ατυχημάτων έχει αναρτηθεί, στην εσωτερική ιστοθέση της ΕΥΔΑΠ «Thalassa», έντυπο αναφοράς παρ’ ολίγον ατυχήματος, προσβάσιμο προς συμπλήρωση από όλους τους εργαζομένους μας. • Η ΕΣΥΠΠ, μέσω τεκμηριωμένης διαδικασίας του Συστήματος Διαχείρισης, διενεργεί Αναγνώριση κινδύνων, εκτίμηση και έλεγχο επικινδυνότητας, με στόχο την καταγραφή όλων των πηγών κινδύνου, τη σύνδεσή τους με τους κινδύνους που απορρέουν από αυτές, την εκτίμηση της επικινδυνότητάς τους και την εφαρμογή όλων των απαραίτητων μέτρων ελέγχου σχετικά με τη Υγεία και Ασφάλεια. • Tα αποτελέσματα των διαδικασιών για την αξιολόγηση και τη συνεχή βελτίωση του συστήματος διαχείρισης υγείας και ασφάλειας στην εργασία, καθώς και η καταγραφή και διερεύνηση των συμβάντων χρησιμοποιούνται για την παρακολούθηση της επίτευξης των αντικειμενικών σκοπών, αποτελούν δείκτες αποδοτικότητας για το Σύστημα Διαχείρισης ΥAE. Συγκεκριμένα, πραγματοποιείται περιοδική ανασκόπηση και επικαιροποίηση των προγραμμάτων ΥΑΕ και έλεγχος του βαθμού επίτευξης των τεθέντων στόχων, προγραμματισμός χρονοδιαγράμματος, και καθορισμός των υπευθύνων υλοποίησης των σχετικών δράσεων, καθώς και τα απαραίτητα μέσα. • Η ΕΣΥΠΠ είναι αρμόδια για την σύνταξη και επικαιροποίηση των ΓΕΕΚ για όλη την Εταιρεία και περιλαμβάνει ανάλυση επαγγελματικών κινδύνων, ανά δραστηριότητα σε κάθε Υπηρεσία της Εταιρείας. • Όλα τα συμβάντα, ανεξαρτήτως κλίμακας ή επιπτώσεων αναφέρονται και καταγράφονται, κοινοποιούνται στη Διοίκηση της Εταιρείας, και τηρείται όλο το απαραίτητο αρχείο για την διερεύνηση τους, έτσι ώστε να καταστεί δυνατή η λήψη προληπτικών ενεργειών. Για την αναγγελία ενός ατυχήματος τηρείται επιπρόσθετα και το αρχείο αναγγελίας στο ΣΕΠΕ. • Επίσης η ΕΣΥΠΠ διατηρεί στατιστικά στοιχεία ανάλυσης των εργατικών ατυχημάτων και συμβάντων, με σκοπό την αξιολόγησή τους, τη διερεύνησή τους και την λήψη μέτρων και διορθωτικών ενεργειών, όπου κριθεί απαραίτητο. • Η ΕΣΥΠΠ εφαρμόζει τεκμηριωμένη διαδικασία σχετικά με την ετοιμότητα και ανταπόκριση σε καταστάσεις εκτάκτων αναγκών, οι οποίες έχουν αναγνωριστεί και εντοπιστεί από την Υπηρεσία Διοικητικής Υποστήριξης Πολιτικού Σχεδιασμού Έκτακτης Ανάγκης (Π.Σ.Ε.Α.) και ακολουθεί τις καθορισμένες ενέργειες, βάσει των Σχεδίων ΠΣΕΑ και τη διαδικασία επίσημης ενημέρωσης για κινητοποίηση της Εταιρείας, για την απομάκρυνση των εργαζομένων από την εργασία σε επικίνδυνες καταστάσεις. ΕΡΓΑ ΕΥΔΑΠ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ Με δεδομένο την έναρξη της υλοποίησης των έργων Αποχέτευσης της Ανατολικής Αττικής, το τελευταίο εξάμηνο η ΕΥΔΑΠ, με την από 31-08-2021 σχετική Σύμβαση, έχει συνεργασία με συντονιστές ασφάλειας εργασίας, οι οποίοι επιβλέπουν τους εργολάβους των έργων, για τη διασφάλιση της τήρησης της νομοθεσίας, σε θέματα υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων τους. Τα έργα 154 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 αυτά αφορούν την εγκατάσταση - κατασκευή δικτυών αποχέτευσης και αντλιοστασίων στην ανατολική Αττική, καθώς και εργολαβίες άλλων εργασιών στα δίκτυα ύδρευσης και αποχέτευσης. ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΕΣ - ΣΤΟΧΟΙ 2022 Βασικός στόχος για το 2022, αναφορικά με την υγεία και ασφάλεια των εργαζομένων, παραμένει πάντα: Ο μηδενισμός των συμβάντων (όπως αποτυπώνεται και στη Δήλωση Πολιτικής Υγείας και Ασφάλειας), σε συνδυασμό με την ενδυνάμωση της κουλτούρας υγείας και ασφάλειας του προσωπικού. Επίσης: 1. Συνεχής επικαιροποίηση και επικοινωνία του ισχύοντος Κανονιστικού Πλαισίου για προστασία των εργαζομένων μας, των συνεργατών μας και των πελατών μας, έναντι της πανδημίας COVID-19. Επαγρύπνηση για την απαρέγκλιτη τήρηση και συμμόρφωση με όλα τα υγειονομικά πρωτοκόλλα του ΕΟΔΥ. Επιδίωξη της Εταιρείας να διασφαλιστεί περαιτέρω η υγεία τόσο του ανθρώπινου δυναμικού της όσο και των συνεργατών και πελατών της, μέσω της συνεχούς τήρησης των μέτρων που προβλέπει το σχήμα πιστοποίησης COVID SHIELD, έναντι της COVID-19. 2. Δημιουργία νέων εντύπων του «Εϋδάπιου». Αναβάθμιση της πληροφορίας, βάσει της νεότερης εκτίμησης κινδύνων. 3. Το 2022, ο προγραμματισμός για την δια ζώσης εκπαίδευση πάνω σε θέματα υγείας και ασφάλειας θα γίνει από τους ΤΕ και ΙΕ, με βάση την εξέλιξη της πανδημίας κατά τους μήνες Απρίλιο - Ιούνιο (διάστημα που πραγματοποιείται η ετήσια εκπαίδευσης) και με την τήρηση των υγειονομικών πρωτοκόλλων του ΕΟΔΥ. Στόχος μας είναι η εκπαίδευση σε ανοικτούς χώρους με τήρηση αποστάσεων και χρήση μάσκας. 4. Η αρμόδια Υπηρεσία Διοικητικής Υποστήριξης Π.Σ.Ε.Α. για τον προγραμματισμό των ασκήσεων εκκένωσης, ήδη βρίσκεται σε διαβούλευση με τους Προϊστάμενους των Π.Κ. της ΕΥΔΑΠ, ενώ στη συνέχεια θα ενημερωθεί σχετικά η ΕΣΥΠΠ, προκειμένου να συμμετάσχει στην επίβλεψη των ασκήσεων. 5. Τέλος, η Εταιρεία βρίσκεται στη διαδικασία της ανάπτυξης του Συστήματος Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης της, με στόχο την πιστοποίησή της, σύμφωνα με το πρότυπο SA 8000. Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης ΕΡΓΑΤΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ Σύμφωνα με τη νομοθεσία, ως εργατικό ατύχημα χαρακτηρίζεται ο θάνατος ή η ανικανότητα του ασφαλισμένου για εργασία, που προκλήθηκε από ένα βίαιο περιστατικό που έγινε κατά την εκτέλεση της εργασίας ή εξαιτίας αυτής (κατά τη μετάβαση του εργαζομένου στον τόπο της εργασίας και κατά την επιστροφή του στο σπίτι). Η ΕΣΥΠΠ προτείνει μέτρα και ελέγχει την εφαρμογή τους. Συγκεκριμένα, προτείνει, μέσω των επιθεωρήσεων, τήρηση της νομοθεσίας, χρήση των ΜΑΠ και γενικά των μέσων προστασίας, τήρηση του ΚΟΚ, εφαρμογή των οδηγιών ασφαλείας και των ΓΕΕΚ. ΑΤΗΧΗΜΑΤΑ Αριθμός θανατηφόρων ατυχημάτων (μη τροχαίων) Αριθμός σοβαρών ατυχημάτων Αριθμός εργατικών ατυχημάτων Αριθμός εργατοωρών Ποσοστό % θανατηφόρων ατυχημάτων Ποσοστό % σοβαρών ατυχημάτων Ποσοστό % εργατικών ατυχημάτων Δείκτης σοβαρότητας ατυχημάτων 2021 2020 1 0 8 13 4.878.938 2 8 4.355.784 0,041 0 0,328 0,533 19,72 0.091831 0.367327 - Διευκρινήσεις: Οι δείκτες συχνότητας εργατικών των ατυχημάτων έχουν υπολογιστεί θεωρώντας τον συνολικό αριθμό ανθρωποωρών εργασίας ίσο με 200.000. Τα αριθμητικά δεδομένα του Πίνακα προκύπτουν από το Πρωτόκολλο εργατικών ατυχημάτων που τηρείται στην ΕΣΥΠΠ. Ως κριτήριο για τον χαρακτηρισμό εργατικού ατυχήματος ως σοβαρού έχει ληφθεί η απουσία εργαζόμενου από την εργασία για διάστημα δεκαπέντε (15) ημερών και πλέον. 155 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Τα αποτελέσματα του πίνακα αφορούν σε όλους τους εργαζόμενους της ΕΥΔΑΠ ανεξαιρέτως του είδους της σύμβασης τους (αορίστου χρόνου, συμβασιούχοι καθαρισμού μερικής απασχόλησης, εργαζόμενοι 8μηνης σύμβασης, φοιτητές 6μηνης και 2μηνης σύμβασης, ασκούμενοι δικηγόροι, φοιτητές ΕΣΠΑ) και όχι σε εργολάβους. Το 2021 δεν υπήρχε αναφορά για επαγγελματική ασθένεια. ΑΠΟΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΣΤΙΣ ΕΚΤΑΚΤΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΦΩΤΙΕΣ ΤΟΥ ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2021 ανταποκρίθηκε άμεσα και με επιτυχία στις έκτακτες συνθήκες των σφοδρών πυρκαγιών του Αυγούστου στην Αττική. Τα συνεργεία της κατέβαλαν κάθε δυνατή προσπάθεια, ώστε να μειωθεί στο ελάχιστο η όχληση των καταναλωτών. συμμετείχε ενεργά με το προσωπικό και μέσα που διαθέτει συνέβαλε στις προσπάθειες της κρατικής μηχανής. Βρισκόταν σε διαρκή επικοινωνία και σε πλήρη συνεργασία με τις επιχειρησιακές δυνάμεις που δρούσαν στην περιοχή, επιδιώκοντας την πλήρη αποκατάσταση των λειτουργιών των εγκαταστάσεών της και της υδροδότησης, στον ελάχιστο δυνατό χρόνο. Η ΕΥΔΑΠ, σε συνέχεια των πυρκαγιών του Αυγούστου, εντατικοποίησε τις τακτικές συντηρήσεις των συστημάτων πυρασφάλειας, ενώ προβαίνει διαρκώς σε ενέργειες επικαιροποίησης της καταγραφής της υφιστάμενης κατάστασης πυροπροστασίας της, με στόχο τη συνεχή ενίσχυση και βελτιστοποίηση των λειτουργιών πυρόσβεσης, προκειμένου να αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά οιεσδήποτε ακραίες συνθήκες πυρκαγιών. Δ.6.γ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Αναγνωρίζοντας ότι δραστηριοποιούμαστε σε έναν τομέα με διαρκείς προκλήσεις, περιβαλλοντικές και τεχνολογικές, η ΕΥΔΑΠ αναβαθμίζει τις λειτουργίες της και αναπτύσσει ένα δυναμικό εργασιακό περιβάλλον. Το ανθρώπινο δυναμικό, ως παράγοντας τεχνογνωσίας και καινοτομίας, είναι ένα σημαντικό Εταιρικό κεφάλαιο και διασφαλίζει την ανθεκτικότητα και την επιχειρησιακή συνέχεια. Η μακρόχρονη δέσμευσή μας για υδροδότηση της Πρωτεύουσας με πόσιμο νερό αρίστης ποιότητας και για διαχείριση των λυμάτων σύμφωνα με τις καλύτερες πρακτικές γίνεται εφικτή με την καλύτερη δυνατή αξιοποίηση των ανθρώπων της Εταιρείας μας, την στελέχωση των υπηρεσιών με εργαζόμενους υψηλού επιπέδου τεχνογνωσίας καθώς και τον εμπλουτισμό με νέα στελέχη που έχουν εξειδίκευση στα θέματα ενδιαφέροντος της Εταιρείας. Το αίσθημα ευθύνης και η δέσμευση των εργαζομένων για την επίτευξη των στόχων αποδεικνύεται καθημερινά σε κάθε λειτουργία της Εταιρείας. Η ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΣΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΙΑ COVID-19 Το 2021 ήταν μια χρονιά που η διαχείρισή της επηρεάστηκε επίσης από την πανδημία COVID-19. Χαρακτηρίστηκε από την άμεση προσαρμογή μας στις κατευθυντήριες οδηγίες του ΕΟΔΥ και στο νομοκανονιστικό πλαίσιο του Ελληνικού Κράτους, ώστε να διασφαλιστεί η αδιάλειπτη και ποιοτική παροχή υπηρεσιών προς τους πολίτες με ταυτόχρονη προστασία της υγείας των εργαζομένων. Η ανάγκη κάλυψης της έκτακτης αυτής κατάστασης οδήγησε σε άμεσες, προληπτικές και αποτελεσματικές ενέργειες. Ήδη από τον Μάρτιο 2020, από την αρχή εμφάνισης της πανδημίας, συστάθηκε Ειδική Ομάδα Διαχείρισης Κρίσης για τον κορωνοϊό και ορίστηκε Συντονιστής COVID-19, στον οποίο απευθύνονται οι εργαζόμενοι, για παροχή κατευθυντήριων γραμμών για την διαχείριση και αντιμετώπιση των περιστατικών νόσησης. Αυστηρή τήρηση από την Υπηρεσία Ιατρικής Υγειονομικής Περίθαλψης της Εταιρείας όλων των μέτρων πρόληψης για την προστασία των ασφαλισμένων και των εργαζομένων. (το θέμα αναλύεται εκτενώς στην ενότητα «Διασφάλιση Υγείας & Ασφάλειας Εργαζομένων» της ίδιας Έκθεσης). Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Δέσμευση της Εταιρείας είναι η συνεχής ανάπτυξη των εργαζομένων η ενσωμάτωση στις διαδικασίες της όλων των νόμων που διασφαλίζουν ασφαλείς συνθήκες εργασίας η ισότιμη και χωρίς διακρίσεις αμοιβή η πλήρης υγειονομική κάλυψη των ίδιων και των ασφαλισμένων μελών της οικογένειάς τους. Στην ΕΥΔΑΠ κάθε εργαζόμενος ενθαρρύνεται στην ανάπτυξη προσωπικών δεξιοτήτων και με την εμπειρία του γίνεται αρωγός και ενεργός διαμορφωτής προτάσεων, ιδεών και λύσεων 156 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 παρέχονται ίσες ευκαιρίες εκπαίδευσης σε νέες τεχνολογίες και δομές, σεβόμενοι τα ανθρώπινα και εργασιακά δικαιώματα δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα σε μέτρα και παροχές για ένα υγιές περιβάλλον εργασίας η οργανωτική της δομή και οι διαδικασίες διαχείρισης του ανθρώπινου δυναμικού διέπονται από το Εσωτερικό Κανονιστικό Πλαίσιο, πάντα σε πλήρη εναρμόνιση με το Εθνικό και Ευρωπαϊκό Κανονιστικό Πλαίσιο, με σεβασμό στα ανθρώπινα και εργασιακά δικαιώματα. ΕΡΓΑ ΒΕΛΤΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ Η διαχείριση της αλλαγής είναι αναγκαιότητα αλλά και ευκαιρία για τις επιχειρήσεις για την εξασφάλιση της βιωσιμότητάς τους, προσαρμοζόμενες στις διαρκώς μεταβαλλόμενες επιχειρησιακές απαιτήσεις και στις αλματώδεις εξελίξεις της τεχνολογίας. Με την απόλυτη πεποίθησή ότι η εξέλιξη της Εταιρείας συμβαδίζει με την ανάπτυξη των εργαζομένων μας και με στόχο την εφαρμογή των αρχών Βιώσιμης Ανάπτυξης, η Εταιρεία συνεχίζει τον μετασχηματισμό της με υλοποίηση έργων βελτιστοποίησης στον τοέα του Ανθρώπινου Δυναμικού. Στόχος είναι η βέλτιστη αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού και των διαδικασιών και εργαλείων τεχνολογίας μέσω της εφαρμογής ενός εξελιγμένου νέου συστήματος Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού (HRMS), το οποίο θα μπορεί να υποστηρίξει αποτελεσματικά τόσο τις παρούσες όσο και τις μελλοντικές ανάγκες του Οργανισμού. Η ανάπτυξη ενός πλήρους Στρατηγικού Σχεδίου για το Ανθρώπινο Δυναμικό της Εταιρείας και την αξιοποίηση του ανθρώπινου κεφαλαίου της, με τρόπο δομημένο και προσανατολισμένο στις στρατηγικές και επιχειρησιακές ανάγκες είναι συνδεδεμένη με την αντίστοιχη υιοθέτηση νέας Εταιρικής Κουλτούρας συνεχούς ανάπτυξης του στελεχιακού δυναμικού της και επίτευξης των στρατηγικών της στόχων. Έτσι προχωρούμε σε: Ανάπτυξη πλάνου στρατηγικού προγραμματισμού αναγκών σε ανθρώπινο δυναμικό Ανάπτυξη μοντέλου για βελτιστοποίηση της διαχείρισης του ανθρώπινου δυναμικού Εκσυγχρονισμό διαδικασιών αξιολόγησης απόδοσης Ανακατανομή πόρων Διαχείριση αλλαγής και εταιρικής κουλτούρας Στο πλαίσιο αυτά και προκειμένου να επιτευχθούν οι στρατηγικοί στόχοι της, η Εταιρεία προχώρησε σε αλλαγή της οργανωτικής δομής αποσκοπώντας στην αξιοποίηση του Ανθρώπινου Δυναμικού και στη λειτουργική αποτελεσματικότητα του οργανισμού. Το 2021 ξεκίνησαν και βρίσκονται σε εξέλιξη: 1) Η στελέχωση του νέου οργανογράμματος, με εσωτερικές διαδικασίες προκήρυξης και ενημέρωσης όλου του προσωπικού μέσω mail και ανάρτησης στην εσωτερική ιστοθέση (portal) της Εταιρείας. Έγιναν 23 εσωτερικές προκηρύξεις για την στελέχωση 5 θέσεων Γενικών Διευθυντών, 24 θέσεων Διευθυντών και 51 θέσεων Προϊσταμένων Υπηρεσιών. Μέσα στο έτος ολοκληρώθηκε η στελέχωση των θέσεων των Γενικών Διευθυντών, εκτός μίας, των Διευθυντών και ορισμένων θέσεων Προϊσταμένων Υπηρεσιών. Οι διαδικασίες συνεχίζονται και αναμένονται να ολοκληρωθούν εντός του 2022. 2) Ο εκσυγχρονισμός του Συστήματος Αξιολόγησης του Ανθρώπινου Δυναμικού της Εταιρείας (παρακολούθηση και ενίσχυση της απόδοσής του, ανάδειξη περιοχών προς βελτίωση) με στόχο τη σταθερή βελτίωση των εταιρικών αποτελεσμάτων. ΠΡΟΣΛΗΨΕΙΣ Η διαδικασία των προσλήψεων για την κάλυψη των αναγκών της Εταιρείας πραγματοποιείται πάντα βάσει σχετικού νομικού πλαισίου μέσω ΑΣΕΠ, γεγονός που διασφαλίζει την αντικειμενικότητα και την διαφάνεια της διαδικασίας. Δεδομένου ότι οι διαδικασίες μπορεί να είναι κάποιες φορές χρονοβόρες, η ΕΥΔΑΠ καλύπτει προσωρινά μέρος από τις ανάγκες της με πρόσληψη συμβασιούχων κατόπιν προκήρυξης μέσω ΑΣΕΠ. Ο περιορισμός των προσλήψεων λόγω του ν. 3833/2010, είχε ως αποτέλεσμα το συνεχώς μειούμενο αριθμό των εργαζομένων λόγω συνταξιοδότησης, την αύξηση του μέσου όρου ηλικίας του προσωπικού, την εμφάνιση του πιθανού κινδύνου δυσχέρειας κάλυψης των αυξανόμενων αναγκών της Εταιρείας στο μέλλον, αλλά και της μη μεταλαμπάδευσης της υπάρχουσας τεχνογνωσίας σε νεότερους εργαζόμενους. Ο κίνδυνος αυτός μειώθηκε αισθητά μετά την προκήρυξη δύο (2) διαγωνισμών (1Κ/2018 και 4Κ/2018) για την πρόσληψη 300 ατόμων διαφόρων ειδικοτήτων με σύμβαση αορίστου χρόνου. Το 2020 εκδόθηκαν τα οριστικά αποτελέσματα των διαγωνισμών και ξεκίνησε άμεσα η διαδικασία των προσλήψεων, η οποία συνεχίστηκε το 2021 με την αυστηρή τήρηση όλων των μέτρων για την αντιμετώπιση της πανδημίας. Από την έκδοση των οριστικών αποτελεσμάτων μέχρι τις 31.12.2021 ολοκληρώθηκε η πρόσληψη 249 ατόμων με σύμβαση αορίστου χρόνου (το έτος 2021 προσλήφθηκαν 66 άτομα). Από την διαδικασία προέκυψαν αρκετές παραιτήσεις και ζητήθηκε από το ΑΣΕΠ να προβεί σε αναπλήρωση των παραιτηθέντων. Το 2022 αναμένεται να ολοκληρωθεί η διαδικασία των αρχικών προσλήψεων. Επίσης, κατόπιν τελεσίδικης απόφασης από το Εφετείο Αθηνών, προσλήφθηκαν 5 υδρονομείς από παλαιότερη προκήρυξη του ΑΣΕΠ του έτους 2009. 157 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η ανάγκη νέας εξειδικευμένης γνώσης, η διεύρυνση του πεδίου δραστηριότητας της Εταιρείας (ένταξη νέων περιοχών στο δίκτυο ύδρευσης και αποχέτευσης, κατασκευή νέων έργων στην Αν. Αττική), κατέστησαν ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη για άμεση περαιτέρω ενδυνάμωση του υπάρχοντος προσωπικού με προσλήψεις τακτικού προσωπικού διαφόρων ειδικοτήτων. Έτσι, το 2021 εγκρίθηκε από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών αίτημα της Εταιρείας για πρόσληψη 145 ατόμων από τους Πίνακες Επιλαχόντων των Προκηρύξεων 1Κ/2018 και 4Κ/2018 του ΑΣΕΠ. Παράλληλα το 2021, για την κάλυψη έκτακτων αναγκών λειτουργίας, μετά από προκήρυξη θέσεων απασχόλησης 8μηνης διάρκειας (ΣΟΧ 1/2020), απασχολήθηκαν 102 συμβασιούχοι εργάτες, οδηγοί, καταμετρητές, ηλεκτροτεχνίτες και μηχανοτεχνίτες εκ των οποίων, 61 ατόμων έληξε η σύμβαση εντός του έτους. ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΟΡΙΣΜΕΝΟΥ & ΑΟΡΙΣΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ Η ΕΥΔΑΠ διαθέτει και επανδρώνει εγκαταστάσεις (περιφερειακά κέντρα, τεχνικούς τομείς, διυλιστήρια, υδραγωγεία κ.α.), σε όλο το λεκανοπέδιο Αττικής αλλά και στους Νομούς Βοιωτίας, Φωκίδος και Αιτωλοακαρνανίας. Άνδρες Γυναίκες Σύνολο Αττική 2021 2020 2021 2020 2021 2020 Αορίστου 1506 1.522 703 698 2.209 2.220 Ορισμένου 30 66 11 79 41 145 Συνολικά Βοιωτία 1.536 2021 1.588 2020 714 2021 777 2020 2.250 2021 2.365 2020 Αορίστου 73 77 5 5 78 82 Ορισμένου 0 0 0 0 0 0 Συνολικά Φωκίδα 73 2021 77 2020 5 2021 5 2020 78 2021 82 2020 Αορίστου 22 26 6 6 28 32 Ορισμένου 0 0 0 1 0 1 22 2021 26 2020 6 2021 7 2020 28 2021 33 2020 Αορίστου 11 11 0 0 11 11 Ορισμένου 0 0 0 0 0 0 Συνολικά ΣΥΝΟΛΟ 11 2021 11 2020 0 2021 0 2020 11 2021 11 2020 Αορίστου 1.612 1.636 714 709 2.326 2.345 Ορισμένου 30 66 11 80 41 146 Συνολικά 1.642 1.702 725 789 2.367 2.491 Συνολικά Αιτωλοακαρνανία Σημειώσεις: Στοιχεία με ημερομηνία ισχύος 31.12.2021. Οι Ορισμένου χρόνου αφορούν συμβασιούχους 8μηνης διάρκειας διαφόρων ειδικοτήτων (εργάτες, καταμετρητές κ.α.) Δεν συνυπολογίζονται οι φοιτητές και οι ασκούμενοι δικηγόροι, καθώς δεν θεωρούνται εργαζόμενοι της Εταιρείας. Επίσης, δεν συνυπολογίζονται τα 5 άτομα της Διοίκησης (Πρόεδρος, Δ/νων Σύμβουλος, Αν. Δ/νων Σύμβουλος, 2 άτομα για την στελέχωση του Γραφείου του Δ/ντος Συμβούλου). ΠΡΟΣΛΗΨΕΙΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ & ΑΠΟΧΩΡΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣΛΗΨΕΙΣ ΜΟΝΙΜΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ* Προσλήψεις έτους 2021 Άνδρες 43 Γυναίκες 28 158 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΣΥΝΟΛΟ* 71 ΠΡΟΣΛΗΨΕΙΣ ΣΥΜΒΑΣΙΟΥΧΩΝ* Προσλήψεις έτους 2021 Άνδρες 30 Γυναίκες 11 ΣΥΝΟΛΟ 41 ΑΠΟΧΩΡΗΣΕΙΣ ΜΟΝΙΜΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2021** ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΚΑΤΑ ΦΥΛΛΟ Άνδρες 68 Γυναίκες 23 Σύνολο 91 ΗΛΙΚΙΑΚΗ ΚΑΤΑΝΟΜΗ Α Γ <30 ετών 0 0 30 - 50 ετών 1 1 >50 ετών 67 22 ΣΥΝΟΛΟ 68 23 Σημειώσεις: * Στοιχεία με ημερομηνία ισχύος 31.12.2021. * Δεν συνυπολογίζονται οι φοιτητές και οι ασκούμενοι δικηγόροι, καθώς δεν θεωρούνται εργαζόμενοι της Εταιρείας. Συνυπολογίζονται και 5 προσλήψεις υδρονομέων από παλαιότερη προκήρυξη. ** Εκ των αποχωρησάντων (μονίμων εργαζομένων), 4 άνδρες ήταν εργαζόμενοι στις εγκαταστάσεις της Εταιρείας στο Ν. Βοιωτίας, 4 στο Ν. Αιτωλ/νίας ενώ οι υπόλοιποι προέρχονται από το Ν. Αττικής. ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Η ΕΥΔΑΠ εφαρμόζει και τηρεί όσα ορίζονται από την εργατική νομοθεσία. Βασική επιδίωξη της Εταιρείας είναι η ορθολογική και αντικειμενική αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού της, με παράλληλη προσωπική βελτίωση και επαγγελματική ανάπτυξη. Για να μειωθεί ο κίνδυνος της απώλειας της τεχνογνωσίας, αλλά και η παρακολούθηση της νέας γνώσης δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην εκπαίδευση όλων των εργαζομένων. (Το θέμα της Εκπαίδευσης των Εργαζομένων αναλύεται στο αντίστοιχο κεφάλαιο στην ίδια ενότητα). Η εργασιακή ειρήνη αποτελεί βασική μέριμνα της Εταιρείας. Αυτή επιτυγχάνεται με την συνεχή φροντίδα για την διασφάλιση υγιούς, ασφαλούς και ευχάριστου χώρου εργασίας, την εφαρμογή των νόμων και την διαρκή ενημέρωση για την ελαχιστοποίηση των εργατικών ατυχημάτων, την βελτίωση μεθόδων και τεχνικών και υιοθέτηση νέων καθώς και την ενίσχυση εργασιακής βεβαιότητας των εργαζομένων. Τα δικαιώματα των εργαζομένων για ισότητα και ασφαλή εργασία διασφαλίζονται μέσα από τις Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας και την τήρηση της νομοθεσίας για ύπαρξη Εσωτερικής Υπηρεσίας Προστασίας και Πρόληψης (ΕΣΥΠΠ) και Επιτροπής Υγιεινής & Ασφάλειας των Εργαζομένων (Ε.Υ.Α.Ε.). (το θέμα της Ασφάλειας των Εργαζομένων αναλύεται στο αντίστοιχο κεφάλαιο της ίδιας ενότητας). Η ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΜΙΣΘΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΑΓΩΓΗ του προσωπικού εξαρτάται έως ένα βαθμό, και από την αξιολόγηση των εργαζομένων μέσω των Φύλλων Κρίσης, η οποία γίνεται κάθε χρόνο και προβλέπεται από τον Κανονισμό Προσωπικού της ΕΥΔΑΠ. Από τις 14/2/2012 όμως και σε εφαρμογή του ν. 4048/2012 δεν γίνονται μισθολογικές προαγωγές (ωριμάνσεις) λόγω αναστολής τους. ΚΑΝΟΝΕΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ Όλοι οι εργαζόμενοι υποχρεούνται να τηρούν τους Κανόνες Δεοντολογίας, που καθορίζουν τις σχέσεις μεταξύ τους, με την Εταιρεία, με τους εξωτερικούς συνεργάτες αλλά και τους πελάτες και αντανακλούν την πολιτική της Εταιρείας. Υπάρχει πλήρης συμμόρφωση στο Κανονιστικό Πλαίσιο που ισχύει στην ΕΥΔΑΠ (Κανονισμός Εσωτερικής Λειτουργίας 159 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 του Προσωπικού της ΕΥΔΑΠ, Κανονισμός Λειτουργίας της Εταιρείας, ο οποίος αναθεωρείται ανάλογα με τις επιχειρησιακές ανάγκες κι αλλαγές). Κατά την διάρκεια του έτους υπήρξαν μόνο δύο περιπτώσεις επιβολής προστίμων λόγω μη επαρκούς τήρησης της νομοθεσίας και συγκεκριμένα λόγω παραβίασης της ελάχιστης υποχρεωτικής εβδομαδιαίας ανάπαυσης εξαιτίας εκτάκτων καταστάσεων. ΣΤΗΡΙΞΗ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΦΟΙΤΗΤΩΝ : Το 2021, και στο πλαίσιο της υποχρεωτικής πρακτικής άσκησης των φοιτητών Α.Τ.Ε.Ι., 87 φοιτητές/τριες τεχνολογικής εκπαίδευσης είτε ξεκίνησαν είτε ολοκλήρωσαν την πρακτική τους άσκηση σε Υπηρεσίες της Εταιρείας λαμβάνοντας ουσιαστική γνώση και εκπαίδευση στο αντικείμενο σπουδών τους. ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΜΕΣΩ ΕΣΠΑ : Το 2021 απασχολήθηκαν για ένα δίμηνο στις εγκαταστάσεις της Εταιρείας και στο αντικείμενο σπουδών τους, 13 φοιτητές/τριες . Οι θεσμοί αυτοί υλοποιούνται για σειρά ετών και έχουν προσφέρει πολύτιμη γνώση και υψηλού επιπέδου εμπειρία και πρακτική άσκηση σε μεγάλο αριθμό φοιτητών. ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ: Το 2021, η ΕΥΔΑΠ συνέχισε το πρόγραμμα επιβράβευσης των παιδιών των εργαζομένων της Εταιρείας για την επιτυχή εισαγωγή τους στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση (ΑΕΙ και ΑΤΕΙ). H πρωτοβουλία της ΕΥΔΑΠ αποσκοπεί στην ηθική αναγνώριση της αριστείας που έρχεται ως αποτέλεσμα σκληρής προσπάθειας και μεθοδικότητας, ελπίζοντας ότι θα αποτελέσει κίνητρο στη μετέπειτα πορεία των νέων τόσο στις ακαδημαϊκές σπουδές όσο και στον επαγγελματικό στίβο. ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ Η ενδυνάμωση της εταιρικής ταυτότητας και κουλτούρας αποτελεί στόχο για την Εταιρεία. Για την ΕΥΔΑΠ η εταιρική κουλτούρα είναι το συνεκτικό στοιχείο μεταξύ των εργαζομένων, που διασφαλίζει την επίτευξη της αποστολής και του οράματος της Εταιρείας και αποτελεί τον κοινό παρονομαστή που συνδέει όλους τους εργαζόμενους, δημιουργώντας την πεποίθηση της ομάδας με κοινούς στόχους. Η ανάπτυξη της νέας εταιρικής κουλτούρας θα ενσωματώνει τις εταιρικές αξίες: ακεραιότητα, πολυμορφία και συμπερίληψη, σεβασμός, συνεργατικότητα, επιχειρησιακή αριστεία, αξιοπιστία. Μέσα στο 2021 συστήθηκε η Υπηρεσία Εσωτερικής Επικοινωνίας και Κουλτούρας, η οποία στελεχώθηκε το Νοέμβριο του ίδιου έτους. Στόχος μας είναι η ανάπτυξη των κατάλληλων μορφών και καναλιών εσωτερικής επικοινωνίας. Προς την κατεύθυνση αυτή, ήδη από το 2020 έχει τεθεί σε λειτουργία το μηνιαίο ηλεκτρονικό περιοδικό «Η Πηγή μας» που περιλαμβάνει εταιρικά νέα, ενημερωτικά άρθρα σχετικά με τις εταιρικές δράσεις. Στόχος για το 2022, είναι η χαρτογράφηση της υφιστάμενης εταιρικής κουλτούρας, η χρήση πολυκαναλικών πλατφορμών επικοινωνίας με τους εργαζόμενους και η ανάπτυξη εταιρικού εθελοντισμού. ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ Η εύρυθμη και σύγχρονη λειτουργία της Εταιρείας απαιτεί προσωπικό υψηλού μορφωτικού επιπέδου και εξειδικευμένης κατάρτισης. Το 33,14% των εργαζομένων είναι πτυχιούχοι Ανωτάτων και Ανωτέρων Σχολών. Συγκεκριμένα: 496 άτομα (21,3%) είναι Πτυχιούχοι Ανωτάτων Σχολών (κατέχοντες 1, ή/και 2 πτυχία, ή/και μεταπτυχιακούς τίτλους σπουδών και διδακτορικό) 275 άτομα (11,8%) είναι Πτυχιούχοι Ανωτέρων Σχολών (κατέχοντες 1, ή/και 2 πτυχία, ή/και μεταπτυχιακούς τίτλους σπουδών). Δ.6.δ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνο Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Η ΕΥΔΑΠ επενδύει στην εκπαίδευση και την ανάπτυξη των δεξιοτήτων των εργαζομένων της, καθώς αποτελούν το πολυτιμότερο κεφάλαιό της, είτε υλοποιώντας εκπαιδευτικά προγράμματα είτε ενθαρρύνοντας τη συμμετοχή σε σεμινάρια/συνέδρια εκτός Εταιρείας. Για την ΕΥΔΑΠ, η συνεχής εκπαίδευση των εργαζομένων αποτελεί μοχλό ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού επένδυση, καθώς ευθυγραμμίζεται με την εταιρική στρατηγική και τους επιχειρησιακούς στόχους προϋπόθεση της εταιρικής ανάπτυξης και συνέχειας ενισχυτικός παράγοντας της Εταιρικής ταυτότητας μέσο διάχυσης της άρρητης εταιρικής γνώσης 160 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 παράγοντας Βιωσιμότητας Η Εταιρεία διαθέτει Διεύθυνση Εκπαίδευσης Ανθρώπινου Δυναμικού, η οποία σχεδιάζει και υλοποιεί ενδοεταιρικά, πλήθος εκπαιδευτικών προγραμμάτων και είναι πιστοποιημένη με Σύστημα Διαχείρισης Ποιότητας ISO 9001:2015. Για την υλοποίηση των ανωτέρω προγραμμάτων αξιοποιεί την επιδότηση από το πρόγραμμα ΟΑΕΔ/ΛΑΕΚ 0,24% ως επιστροφή εργοδοτικών εισφορών των εργαζομένων. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΠΑΝΔΗΜΙΑΣ COVID-19 Το 2021 συνεχίστηκε η εξ αποστάσεως εκπαίδευση μέσω της πλατφόρμας ηλεκτρονικής συνεργασίας που λειτουργεί στην ΕΥΔΑΠ Α.Ε. Υλοποιήθηκαν εξ αποστάσεως, 105 σεμινάρια στις εξής θεματικές: Δίκτυα, Εγκαταστάσεις & Τεχνικά Αντικείμενα, Διοίκηση, Οικονομία & Εργασία, Πληροφορική & Συστήματα Ελέγχου. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Το 2021 υλοποιήθηκε πλήθος εκπαιδευτικών προγραμμάτων, μεταξύ των οποίων και προγράμματα που απορρέουν από νόμους και συνδέονται με την κανονιστική της συμμόρφωση όπως, για παράδειγμα, το πρόγραμμα για τη σύναψη, εκτέλεση και υλοποίηση Δημόσιων Συμβάσεων. Συνολικά, τα σεμινάρια που απορρέουν από νόμους παρατίθενται στον παρακάτω πίνακα: 1 ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΑΤΟΜΑ ΠΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΚΑΝ Σύναψη, εκτέλεση και υλοποίηση Δημόσιων Συμβάσεων 42 Έλαβαν αντίστοιχη κατόπιν εξετάσεων 42 28 2 3 Κανονισμός Λειτουργίας της ΕΥΔΑΠ Α.Ε. (Έκδοση 7η) Βασικές εταιρικές Πολιτικές/ Πολιτική κατά της διαφθοράς και δωροδοκίας. Πολιτική Διαχείρισης Αναφορών-Καταγγελιών (Whistleblowing Policy) 4 5 6 Πολιτική Σύγκρουσης Συμφερόντων Νέος Κανονισμός Προμηθειών της ΕΥΔΑΠ ΑΕ Σύγχρονες Τεχνικές Διαχείρισης και Αποκομιδής Αμιαντούχων Υλικών (διάρκεια 20 ωρών) Το πρόγραμμα περιλάμβανε θεωρητική διδασκαλία και πρακτική άσκηση με φυσική παρουσία, με τήρηση όλων των υγειονομικών πρωτοκόλλων, σύμφωνα με το εγκεκριμένο ωρολόγιο πρόγραμμα του Υπουργείου Εργασίας. πιστοποίηση 26 154 11 έλαβαν σχετική βεβαίωση παρακολούθησης από το ΕΛ.ΙΝ.Υ.Α.Ε ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ Το 2021 οργανώθηκαν 62 γνωστικά αντικείμενα εκπαίδευσης (τεχνικά, διοίκησης, οικονομικών, συστημάτων Πληροφορικής κ.α.). υλοποιήθηκαν 109 εκπαιδευτικά σεμινάρια 559 εργαζόμενοι εκπαιδεύτηκαν και έθεσαν τις γνώσεις άμεσα σε εφαρμογή. Κατηγορία εκπαιδευτικών αντικειμένων Εκπαιδευτικές Πλήθος Σεμιναρίων Ώρες Δίκτυα, Εγκαταστάσεις, Τεχνικά Αντικείμενα 21 129 353 Διοίκηση, Οικονομία, Εργασία 63 791 965 Πληροφορική & Συστήματα Ελέγχου 25 117 161 Σύνολο Καταρτισθέντων 318 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Κατά τη διάρκεια του εκπαιδευτικού έτους υλοποιήθηκαν σεμινάρια που συνδέονται με ESG στόχους. Ειδικότερα πραγματοποιήθηκαν 18 σεμινάρια στις θεματικές ενότητες περιβάλλοντος, κοινωνίας και εταιρικής διακυβέρνησης ως εξής: 10 σχετικά με το περιβάλλον, 3 σχετικά με την κοινωνία και 5 σχετικά με την εταιρική διακυβέρνηση. Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι υλοποιήθηκε δεύτερος κύκλος του προγράμματος Εκπαίδευσης Εκπαιδευτών Ενηλίκων που έχει ως στόχο τη δημιουργία μητρώου πιστοποιημένων εσωτερικών εισηγητών, κατόπιν εξετάσεων από τον Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π., για την εξαγωγή της τεχνογνωσίας των στελεχών της Εταιρείας σε τρίτους, π.χ. Δήμους, Δ.Ε.Υ.Α. κ.ά. Η επιλογή των εκπαιδευτικών αντικειμένων γίνεται λαμβάνοντας υπόψη: προτάσεις των επιμέρους οργανωτικών μονάδων προτάσεις της Διοίκησης της Εταιρείας προσεγγίσεις επαγγελματικής ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Για την ΕΥΔΑΠ, η Προστασία των Προσωπικών Δεδομένων, πέραν της υποχρέωσης θέσπισης Πολιτικών και Διαδικασιών, είναι σημαντική δεδομένου ότι αφορά όλους τους εργαζόμενους της, ως φορείς των κατευθυντήριων γραμμών της Εταιρείας. Ως τέτοιοι λοιπόν καλούνται να υλοποιήσουν τις διαδικασίες και να διαχειριστούν ορθά τα ζητήματα περί προσωπικών δεδομένων που ανακύπτουν κατά την εργασία τους (επικοινωνία με καταναλωτές και εξωτερικούς συνεργάτες, επεξεργασία δεδομένων άλλων συναδέλφων, κλπ). Από την έναρξη εφαρμογής του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων οργανώθηκαν στοχευμένα προγράμματα εκπαίδευσης, δια ζώσης ή και εξ αποστάσεως. Η ανάγκη συνεχούς εκπαίδευσης του προσωπικού έγινε εντονότερη υπό συνθήκες τηλεργασίας, ιδίως για την αποφυγή επιθέσεων και την αναγνώριση κακόβουλου λογισμικού, σύμφωνα και με τις υπ’ αρ. 32/2021 Κατευθυντήριες Γραμμές της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα. Το 2021 σε συνεργασία με τη Γενική Διεύθυνση Πελατών συντάχθηκε «Εγχειρίδιο» με Ερωτήσεις/ Απαντήσεις και Οδηγίες επί θεμάτων που αφορούν διαχείριση δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα πελατών-καταναλωτών και άπτονται επί συγκεκριμένων ζητημάτων που αναδείχθηκαν κατά την εκπαίδευση του προσωπικού της Γενικής Διεύθυνσης Πελατών το έτος 2020. Στο πλαίσιο έκδοσης των υπ’ αριθ. 1/2021 Κατευθυντήριων Γραμμών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Προστασίας Δεδομένων (ΕΣΠΔ), δημιουργήθηκε από το γραφείο DPO στα ελληνικά ένας πίνακας- οδηγός παραδειγμάτων σχετικά με την γνωστοποίηση παραβίασης προσωπικών δεδομένων αποτυπώνοντας με πρακτικό τρόπο την περιπτωσιολογία περιστατικών παραβίασης [18 σενάρια σε 6 ομάδες] και του κατά πόσο απαιτείται γνωστοποίηση / ανακοίνωση του περιστατικού παραβίασης. Η εκπαίδευση ήταν σε συνέχεια αυτής που ήδη έχει πραγματοποιηθεί το 2019 και 2020 με προσομοίωση καταστάσεων επιτυγχάνοντας, μέσω ειδικής διαμορφωμένης μεθοδολογίας, το “awareness” που ορίζει ο Κανονισμός, με ιδιαίτερη έμφαση στους εργαζόμενους στον τομέα εξυπηρέτησης των πελατών, με στόχο την εδραίωση επιθυμητών συμπεριφορών του χρήστη. Η εκπαίδευση- επιμόρφωση προσωπικού έγινε με ανάπτυξη ενημερωτικού υλικού μέσω e-mails με συμβουλές (tips): για θέματα όπως προστασία προσωπικών δεδομένων, κακόβουλο λογισμικό, κοινωνική μηχανική και phishing, κινητές συσκευές, χρήση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, επίσκεψη σε ιστότοπους, προστασία εξοπλισμού κατά τη διάρκεια άδειας ή σε περίπτωση εξ αποστάσεως παροχής εργασίας, σε συνέχεια της εκπαίδευσης που ήδη έχει πραγματοποιηθεί με στόχο την εδραίωση επιθυμητών συμπεριφορών του χρήστη. Συνεχίζεται και ενισχύεται η ήδη επιτυχής προσπάθεια επιμόρφωσης προσωπικού δια προγραμμάτων e-learning με τεστ. Επόμενος στόχος, για το 2022 η συνέχιση της διαδραστικής διαδικασίας επιμόρφωσης του προσωπικού με σκοπό την αξιολόγηση της εγρήγορσης αυτού και κατανόησης των θεσπισμένων πολιτικών και διαδικασιών που η εταιρεία έχει ενσωματώσει στο πλαίσιο κανονιστικής συμμόρφωσής της. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ : Κάθε εκπαιδευτικό πρόγραμμα αξιολογείται από τους συμμετέχοντες. Στο τέλος κάθε εξαμηνιαίας εκπαιδευτικής περιόδου, με χρήση ερωτηματολόγιου ανοικτού και κλειστού τύπου γίνεται αξιολόγηση από τις εμπλεκόμενες οργανωτικές μονάδες της Εταιρείας. Αναλυτικότερα, στο πρώτο εκπαιδευτικό εξάμηνο έγινε αξιολόγηση, με πολύ θετική ανατροφοδότηση, σε 21 σεμινάρια και στο δεύτερο σε 27. Όπως προκύπτει από το αντίστοιχο έντυπο αξιολόγησης του Συστήματος Ποιότητας ISO 9001:2015 ο μέσος όρος αξιολογήσεων που έχουν συμπληρώσει οι εκπαιδευόμενοι και οι εισηγητές κυμαίνεται από 8,1 έως 9,8 ανά σεμινάριο. ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Η διάθεση της Εταιρείας για στήριξη της δια βίου εκπαίδευσης και επιμόρφωσης των εργαζομένων εκφράζεται με τη χορήγηση, υπό τις νόμιμες προϋποθέσεις, φοιτητικών αδειών μετ’ αποδοχών αλλά υπάρχει και η δυνατότητα λήψης εκπαιδευτικής άδειας άνευ αποδοχών για όσο χρονικό διάστημα αιτηθεί ο εργαζόμενος 162 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η ΕΥΔΑΠ παρέχει τη δυνατότητα στους υπαλλήλους της να αποκτήσουν πτυχίο ή μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών ή ειδίκευση από Ανώτερα και Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, καλύπτοντας το μεγαλύτερο μέρος από τα δίδακτρα των σπουδών τους με την παροχή των προβλεπόμενων από το νόμο φοιτητικές άδειες (14 ή 20 ημέρες ανά έτος). Το 2021, 9 εργαζόμενοι αιτήθηκαν και λαμβάνουν επιδότηση των διδάκτρων για προπτυχιακές ή μεταπτυχιακές σπουδές με θεματικές που αφορούν την οικονομία και την διοίκηση. Τα στελέχη της ΕΥΔΑΠ ενθαρρύνονται να παρακολουθούν εκδηλώσεις, εκθέσεις ή συνέδρια, εγχώρια ή διεθνή, με πλήρη κάλυψη του κόστους με σκοπό την ενημέρωση σχετικά με νέες τεχνολογίες και τα καινούρια δεδομένα σε διάφορα επιστημονικά πεδία που σχετίζονται με το αντικείμενο των αντίστοιχων οργανωτικών μονάδων. Το 2021, 52 εργαζόμενοι συμμετείχαν σε τέτοιου είδους εκπαιδεύσεις. ΣΥΝΕΡΓΙΕΣ : Η Εταιρεία είναι ανοικτή σε καινοτόμες ιδέες που προέρχονται από Εκπαιδευτικά Ιδρύματα και Ερευνητικά κέντρα. Η ΕΥΔΑΠ συμμετέχει σε συγχρηματοδοτούμενες δράσεις από την Ε.Ε όπως: Erasmus+, Horizon 2020 και το πρόγραμμα: Ερευνώ - Δημιουργώ- Καινοτομώ (Β’ Κύκλος). Συμμετέχει επίσης ως συνεργάτης (Associated Partner) στο πρόγραμμα του Erasmus+ (CATALIST) “European VET Excellence Center for Leading Sustainable Systems and Business Transformation”. ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΩΡΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΑΝΑ ΕΠΙΠΕΔΟ Ο υπολογισμός έχει γίνει βάσει του συνολικού αριθμού των εργαζομένων (με σύμβαση αορίστου χρόνου) στις 31/12/2021: 2.326. ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΙ ΣΥΝΟΛΟ ΩΡΩΝ Μ.Ο ΩΡΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ/ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟ ΟΛΟΙ ΟΙ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΙ 2.326 14.466,50 6,22 Άνδρες 1.612 5.887,00 3,65 Γυναίκες 714 8.579,50 12,02 ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΙ ΚΑΙ ΑΝΩ 259 4.108,00 15,86 Προϊστάμενοι- άνδρες 118 1.296,00 10,98 Προϊστάμενοι- γυναίκες 141 2.812,00 12,94 ΥΠΑΛΛΗΛΟΙ 2.067 10.358,50 5,01 Υπάλληλοι- άνδρες 1.492 4.591,00 3,08 Υπάλληλοι- γυναίκες 575 5.767,50 10,03 ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ 195 1.293,50 6,63 Προσωπικό Υποστήριξης- άνδρες 108 616,50 5,71 Προσωπικό Υποστήριξης- γυναίκες ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ Διοικητικό Προσωπικό-άνδρες 87 839 421 677 5.596,50 1.414,00 7,78 6,67 3,36 Διοικητικό Προσωπικό-γυναίκες 418 4.182,50 10,01 ΤΕΧΝΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ Τεχνικό Προσωπικό-άνδρες 1.292 1.083 7.576,50 3.856,50 5,86 3,56 Τεχνικό Προσωπικό-γυναίκες 209 3.720,00 17,80 ΑΜΕΑ 213 3 0,01 ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ ΩΡΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΑΝΑ ΕΠΙΠΕΔΟ Ο υπολογισμός έχει γίνει βάσει του συνολικού αριθμού των εργαζομένων: 2.326 Σύνολο ωρών εκπαίδευσης : 14.446,50 Μ.Ο ωρών εκπαίδευσης προσωπικού : 6,22 Μ.Ο ωρών εκπαίδευσης υπαλλήλων που κατέχουν θέση ευθύνης : 15,86 Μ.Ο ωρών εκπαίδευσης υπαλλήλων που δεν κατέχουν θέση ευθύνης: 5,01 163 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Μ.Ο ωρών εκπαίδευσης προσωπικού υποστήριξης: 6,63 Μ.Ο ωρών εκπαίδευσης διοικητικού προσωπικού : 6,67 Μ.Ο ωρών εκπαίδευσης τεχνικού προσωπικού : 5,86 Δ.7 ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΥΠΕΥΘΥΝΟΤΗΤΑ - ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ – ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΑΦΥΠΝΙΣΗ Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Οι κοινωνικές και περιβαλλοντικές δράσεις καταλαμβάνουν περίοπτη θέση στην επιχειρηματική ατζέντα της Εταιρείας αναγνωρίζοντας την ευθύνη της για ενεργή συμβολή στην ενίσχυση της κοινωνίας, την προστασία του περιβάλλοντος, στην συνεχή καλλιέργεια της περιβαλλοντικής κουλτούρας των πολιτών παράλληλα με τη συνεχή ανάπτυξη και μετασχηματισμό της σε μια σύγχρονη Εταιρεία. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Η ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΣΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΙΑ COVID-19 Το 2021, η έννοια της εταιρικής υπευθυνότητας έλαβε πρωτεύοντα ρόλο λόγω της υγειονομικής κρίσης, που επέφερε η πανδημία COVID-19. Η πρωτόγνωρη αυτή περίοδος ανέδειξε την ανάγκη για σχεδιασμό και ολοκληρωμένη αντιμετώπιση και διαχείριση των κινδύνων για την προστασία της κοινωνίας. Το 2021, η ΕΥΔΑΠ ανταποκρινόμενη στις έκτακτες αυτές συνθήκες δώρισε σε δύο νοσοκομεία (Γενικό Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών «Η Σωτηρία» και Αττικό Νοσοκομείο) δύο αξονικούς τομογράφους υψηλής τεχνολογίας. συνέχισε να αναπτύσσει ψηφιακές λύσεις με γνώμονα την άμεση, αποτελεσματική και ασφαλή εξυπηρέτηση του πελάτη., διασφαλίζοντας παράλληλα την υγείας των εργαζομένων της Ειδικότερα ενίσχυσε περαιτέρω τις υπηρεσίες του eΕΥΔΑΠ, του πρώτου ηλεκτρονικού καταστήματος της ΕΥΔΑΠ Ολοκλήρωσε την αναβάθμιση της mobile εφαρμογής EYDAPP. Παρείχε άμεση και αξιόπιστη ενημέρωση για τις εταιρικές δράσεις στο πλαίσιο αντιμετώπισης του COVID-19, αξιοποιώντας πλήρως τις επίσημες σελίδες των Μέσων Κοινωνικής Δικτύωσης και της επίσημης εταιρικής ιστοσελίδας της www.eydap.gr . ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΝΕΡΟΥ 2021 Με την ερώτηση “Τι είναι το νερό για εσένα;” ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών κάλεσε τους πολίτες του κόσμου να ευαισθητοποιηθούν και να κινητοποιηθούν για την προστασία του νερού, την Παγκόσμια Ημέρα Νερού 2021. Η ΕΥΔΑΠ, με αφορμή την ημέρα αυτή, πραγματοποίησε ενημερωτική καμπάνια σχετικά με την πολύτιμη σημασία του νερού μέσα από το μήνυμα «Γιορτάζουμε την πολυτιμότερη πηγή προστασίας μας! Επενδύουμε στην επόμενη μέρα!». Μέσα από την δράση αυτή και με γνώμονα την άριστη ποιότητα του πόσιμου νερού, την προστασία του αγαθού και τη βέλτιστη εξυπηρέτηση των πελατών της, η ΕΥΔΑΠ επιδίωξε την ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με την ανάγκη προστασίας του νερού καθώς και την ενημέρωση των ενδιαφερομένων μερών επάνω στον ψηφιακό μετασχηματισμό της Εταιρείας, τις διαρκείς επενδύσεις στην καινοτομία καθώς και στην κυκλική οικονομία. ΔΡΑΣΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Η ΕΥΔΑΠ σταθερά προσηλωμένη στις αρχές της Βιώσιμης Ανάπτυξης αναπτύσσει σημαντικές δράσεις πέραν του σχετικού Κανονιστικού Πλαισίου για την υποστήριξη ενεργειών και πρωτοβουλιών με κοινωνικό και περιβαλλοντικό αντίκτυπο. Κυρίαρχη θέση στις δράσεις αυτές κατέχει η πάγια και διαχρονική υποστήριξη στις ασθενείς οικονομικά ομάδες μέσω της Τιμολογιακής της Πολιτικής. (Το θέμα αναλύεται στην ενότητα «Προσιτό Τιμολόγιο- Εξυπηρέτηση Πελατών με Ασφάλεια» της ίδιας Έκθεσης). Το 2021, η Εταιρεία, στο πλαίσιο στήριξης των τοπικών κοινωνιών ανέλαβε ιδία πρωτοβουλία για να συλλέξει και να διαθέσει στον σεισμόπληκτο Δήμο Αρχανών-Αστερουσίων Κρήτης τα αναγκαία υλικά ύδρευσης και αποχέτευσης, όπως σωλήνες, εξαρτήματα, κλπ. για την αποκατάσταση των ζημιών στο δίκτυο ύδρευσης, συμβάλλοντας στην αποκατάσταση της υδροδότησης για περίπου 18.000 κατοίκους. ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΧΟΡΗΓΙΩΝ ΕΥΔΑΠ Το 2021, στο πλαίσιο της θεσμοθετημένης Εταιρικής Πολιτικής Χορηγιών κι ενισχύοντας την εποικοδομητική σχέση που έχει χτίσει με τους κοινωνικούς φορείς, η ΕΥΔΑΠ ξεκίνησε την πλήρη εφαρμογή της ηλεκτρονικής διαχείρισης όλων των χορηγικών αιτημάτων. Έτσι, πλέον όλα τα αιτήματα χορηγιών υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω της επίσημης ιστοσελίδας της Εταιρείας κι αξιολογούνται από την αρμόδια Επιτροπή Χορηγιών με συγκεκριμένα κριτήρια, ενισχύοντας την διαφάνεια και την διασφάλιση του εναρμονισμού των χορηγιών με τους στρατηγικούς στόχους της Εταιρείας. ΧΟΡΗΓΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2021 164 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η ΕΥΔΑΠ το 2021, μέσω του χορηγικού της προγράμματος, συνέχισε την ευρύτερη ενεργοποίηση της μέσω επιλεγμένων δράσεων σε τομείς που συνδέονται άμεσα με α) την κουλτούρα και τις επιχειρηματικές της αξίες, β) τις επιδράσεις της επιχειρηματικής της δραστηριότητας, γ) τις βασικές κοινωνικές ανάγκες και δ) τους Παγκόσμιους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης. Το 2021, το συνολικό ποσό που ενέκρινε η Εταιρεία μέσω του χορηγικού της προγράμματος ανήλθε στα 194.890,00 € και επιμερίζεται ως εξής: το 35% αφορά χορηγίες για την παιδεία και τη διεξαγωγή επιστημονικών συνεδρίων, το 20% την οικονομική υποστήριξη δράσεων και φορέων με αναγνωρισμένο κοινωνικό και περιβαλλοντικό έργο το 29% την οικονομική ενίσχυση αθλητικών και πολιτιστικών συλλόγων το 16% τη στήριξη δράσεων και πρωτοβουλιών των τοπικών κοινωνιών με σημαντικό κοινωνικό αντίκτυπο. ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ένας πρωτότυπος, ανοικτός διαγωνισμός τεχνολογικών καινοτομιών, που ανακοινώθηκε τον Νοέμβριο 2020 σε συνεργασία με το Δίκτυο Καινοτομίας της ΕΕΣΥΠ και το MIT Enterprise Forum Greece και στο οποίο συμμετείχαν νεοφυείς εταιρείες, ομάδες επιστημόνων, ερευνητικά κέντρα πανεπιστημίων κ.ά. οι οποίοι κλήθηκαν να προσφέρουν καινοτόμες λύσεις σε δύο προκλήσεις. (αναφορά στο θέμα γίνεται στην ενότητα «Ψηφιακή Διακυβέρνηση» της ίδιας Έκθεσης). ΥΠΟΤΡΟΦΙΕΣ ΕΥΔΑΠ το 2020 η ΕΥΔΑΠ θεσμοθέτησε τη χορήγηση κατ’ ελάχιστον δύο υποτροφιών ετησίως, σε συνεργασία με το ίδρυμα Κρατικών Υποτροφιών (ΙΚΥ) που απευθύνονται σε υποψήφιους διδάκτορες , οι οποίοι πραγματοποιούν τη διδακτορική τους διατριβή σε ΑΕΙ εντός Ελλάδας και σε γνωστικό αντικείμενο σχετικό με τη διαχείριση του νερού. ΦΩΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ Η Εταιρεία ξεκίνησε συνεργασία με την Ακαδημία Φωτογραφίας Leica Akademie Greece, με σκοπό την πρακτική εξάσκηση – φωτογράφιση εγκαταστάσεων της Εταιρείας, στο πλαίσιο του μαθήματος Φωτογραφικές Εφαρμογές (Βιομηχανική Φωτογραφία), ξεκινώντας από τη φωτογράφιση των εγκαταστάσεων του Κέντρου Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας. ΣΥΝΕΡΓΙΕΣ Το 2021, η Εταιρεία υπέγραψε Μνημόνιο Συναντίληψης και Συνεργασίας με το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ), με αντικείμενο την υδροδότηση της Πολυτεχνειούπολης Ζωγράφου από το δίκτυο της ΕΥΔΑΠ. Το αντικείμενο της συνεργασίας των δύο μερών περιλαμβάνει τη δωρεάν μελέτη της υδροδότησης της Πολυτεχνειούπολης. Ως αναγνώριση της προσφοράς αυτής, το Πολυτεχνείο θα δώσει τη δυνατότητα σε έξι μηχανικούς της ΕΥΔΑΠ να συμμετάσχουν για τα επόμενα δέκα έτη σε τρία Διατμηματικά Μεταπτυχιακά Προγράμματα Σπουδών. ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ Το 2021, η ΕΥΔΑΠ: ανέπτυξε την ιδιαίτερη ιστοσελίδα katharonero.eydap.gr, στην Εταιρική ιστοσελίδα www.eydap.gr, για την συνεχή ενημέρωση των πολιτών για τα σημαντικά Έργα Αποχέτευσης της Ανατολικής Αττικής και τα περιβαλλοντικά οφέλη των έργων (εκτενής αναφορά στα Έργα Ανατολικής Αττικής γίνεται στην ενότητα «Υγείας & Ασφάλεια Πελατών – Δίκτυο Αποχέτευσης» της ίδιας Έκθεσης). ενημέρωσε και ενίσχυσε την περιβαλλοντική αφύπνιση των εργαζομένων μέσω της, μέσω της εσωτερικής Εταιρικής ιστοσελίδας «Η Πηγή μας» και πρόσθετων εσωτερικών ενημερώσεων. πραγματοποίησε την καμπάνια “Μαζί θα κάνουμε το χαρτί οξυγόνο”, με την οποία για κάθε 5 έγχαρτους λογαριασμούς που καταργούνται φυτεύεται ένα δέντρο. Στο πλαίσιο αυτό, προώθησε στους πελάτες της, ενημερωτικό υλικό για την ενεργοποίηση της υπηρεσίας eBill και την κατάργηση του έγχαρτου λογαριασμού. δημιούργησε την ψηφιακή εφαρμογή-παιχνίδι “Drop a Message”, με 81 εγγεγραμμένους χρήστες μέχρι στιγμής, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού συγχρηματοδοτούμενου προγράμματος CULTURAL HIDRANT, με επίκεντρο την αξιοποίηση του Αδριάνειου Υδραγωγείου στο Δήμο Χαλανδρίου και τις δράσεις αξιοποίησης του μη πόσιμου νερού του (το θέμα αναλύεται στην ενότητα «Βιώσιμη Διαχείριση Φυσικών Πόρων» της ίδιας Έκθεσης). Πραγματοποίησε εκπαιδευτικές επισκέψεις σε σχολεία της Ανατολικής Αττικής, με στόχο την ανάδειξη της επαναχρησιμοποίησης του ανακυκλωμένου νερού. Ενημέρωσε κι ευαισθητοποίησε τους καταναλωτές για την ορθολογική χρήση του νερού κι άλλα περιβαλλοντικά ζητήματα μέσω αναρτήσεων της στα επίσημα μέσα κοινωνικής δικτύωσής της (Facebook, Instagram, Youtube, Twitter, LinkedIn) και την ιστοσελίδα της. Οργάνωσε διάλογο με εκπροσώπους των ενδιαφερομένων μερών, στο πλαίσιο της Χάραξης Στρατηγικής Βιώσιμης Ανάπτυξης. 165 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΣΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΠΕΛΑΤΩΝ ΣΤΟΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ Το 2021, 20.790 παροχές κατήργησαν για πρώτη φορά τον έγχαρτο λογαριασμό με παράλληλη εγγραφή τους στο e-bill. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Η περιβαλλοντική εκπαίδευση αποτελεί διαχρονικά κυρίαρχο στόχο για την ΕΥΔΑΠ. Στο πλαίσιο αυτό η Εταιρεία πραγματοποιεί περιβαλλοντικά εκπαιδευτικά προγράμματα σε κατάλληλα διαμορφωμένους χώρους στις εγκαταστάσεις της. Τα προγράμματα απευθύνονται σε μαθητές και φοιτητές εκπαιδευτικών ιδρυμάτων όλων των βαθμίδων, από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Τα προγράμματα αυτά πραγματοποιούνταi: Στις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ) στο Γαλάτσι. Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Το ταξίδι του Σταγονούλη» έχει αποσπάσει το χρυσό βραβείο στα Environmental Awards, διακρινόμενο στην κατηγορία Environmental Leadership κι απευθύνεται σε μαθητές της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Το Πρόγραμμα ακολουθεί τη συμμετοχική προσέγγιση και εμπεριέχει την προβολή ενός πλούσιου οπτικοακουστικού υλικού. Στο Φράγμα του Μαραθώνα. Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα πραγματοποιείται σε ένα ανακαινισμένο πέτρινο κτίσμα του 1926. Επικεντρώνεται στην ιστορία της κατασκευής του Φράγματος και είναι πλήρως ανανεωμένο, ώστε να ανταποκρίνεται στο ενδιαφέρον των νεαρών επισκεπτών μας. Στη Μονάδα Επεξεργασίας Νερού Ασπροπύργου το εκπαιδευτικό πρόγραμμα απευθύνεται σε νέους όλων των εκπαιδευτικών βαθμίδων, καθώς κι άλλους φορείς, που ξεναγούνται στις εγκαταστάσεις της Εταιρείας κι ενημερώνονται για τη διαδικασία διύλισης του νερού. Στο Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας που αποτελεί μία από τις πιο σύγχρονες Εγκαταστάσεις Επεξεργασίας Λυμάτων σε ευρωπαϊκό επίπεδο και δέχεται επισκέψεις από φοιτητές, αλλά και επιστημονικές ομάδες κι αντιπροσωπείες από την Ελλάδα και από το εξωτερικό. Το 2021, επισκέφθηκαν τις εγκαταστάσεις της Ψυττάλειας 4 στελέχη από την Επιθεώρηση Περιβάλλοντος, 10 στελέχη της ΕΥΑΘ και 30 καθηγητές και φοιτητές από την Ακαδημία Φωτογραφίας του Κολλεγίου Leica. Λόγω των ιδιαίτερων συνθηκών που έχουν διαμορφωθεί από την πανδημία COVID - 19 και στο πλαίσιο των προληπτικών μέτρων που έχει υιοθετήσει η ΕΥΔΑΠ για την προάσπιση της υγείας των εργαζομένων της και των πολιτών, οι εκπαιδευτικές επισκέψεις κι ενημερώσεις στις εγκαταστάσεις της Εταιρείας έχουν ανασταλεί από τον Μάρτιο του 2020. ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΚΑΤΑ ΤΟ ΠΡΟΤΥΠΟ SA 8000:2014 Στόχος της ΕΥΔΑΠ για το 2022, είναι η ανάπτυξη και εφαρμογή ενός συστήματος εταιρικής κοινωνικής ευθύνης στην Εταιρεία, με στόχο την πιστοποίησή της, σύμφωνα με το πλέον αναγνωρίσιμο διεθνές πρότυπο SA 8000:2014, ενισχύοντας την κοινωνική της ταυτότητα. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΣΤΑ ΜΕΣΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗ ΣΕ ΑΡΙΘΜΟΥΣ Από το 2013, η ΕΥΔΑΠ έχει ενεργή παρουσία στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης με σελίδες στις πλατφόρμες: Facebook, Messenger, Instagram, Twitter, LinkedIn και Youtube, ενώ παράλληλα παρακολουθεί τις τάσεις και εξετάζει τη δημιουργία σελίδων και σε άλλες πλατφόρμες. Σκοπός είναι η παροχή άμεσης, αξιόπιστης και ευρείας ενημέρωσης του κοινού τόσο για εταιρικά νέα και θέματα εξυπηρέτησης πελατών. Η ανάπτυξη όλων των σελίδων της ΕΥΔΑΠ επιτυγχάνεται κυρίως οργανικά, με 1 έως 2 αναρτήσεις ή και «ιστορίες» την εβδομάδα, αντικατοπτρίζοντας έτσι την πηγαία αναζήτηση των χρηστών για το περιεχόμενο της Εταιρείας στα κοινωνικά δίκτυα αλλά και την εν γένει εικόνα της. Κατά περιπτώσεις, για ενθάρρυνση της αλληλεπίδρασης με το κοινό και διάδοσης των ενημερώσεων, αναρτούνται προωθημένες δημοσιεύσεις. Το 2021, η ΕΥΔΑΠ στο πλαίσιο του ευρύτερου Ψηφιακού και Επιχειρησιακού Μετασχηματισμού, προχώρησε σε αναβάθμιση της mobile εφαρμογής EYDAPP και του ενημερωτικού της ιστοσελίδας www.eydapp.com. Δ.8 ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ – ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΕΥΔΑΠ ΑΕ Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Η ΕΥΔΑΠ παρέχει αδιάλειπτα υπηρεσίες ύδρευσης και αποχέτευσης στους κατοίκους του Λεκανοπεδίου σχεδόν ενός αιώνα, δημιουργώντας εμβληματικά έργα που αναδεικνύουν τον σημαίνοντα ρόλο της Εταιρείας στη διαμόρφωση και ανάπτυξη της Αττικής. Στο πλαίσιο της ανάγκης διάσωσης, διατήρησης και διαχείρισης του Εταιρικού Ιστορικού αρχείου, το 2018 η ΕΥΔΑΠ θεσμοθέτησε Πολιτική Ιστορικού Αρχείου, οριοθετώντας τις διαδικασίες για την ενιαία συγκρότηση και διαχείριση του εταιρικού της υλικού ιστορικής σημασίας. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΕΥΔΑΠ 166 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η ΕΥΔΑΠ στο Ιστορικό της Αρχείο διασώζει, καταγράφει και τεκμηριώνει πάσης φύσεως τεκμήρια, όπως χαρτώο και φωτογραφικό υλικό, οπτικοακουστικό υλικό, καθώς και ποικίλα αντικείμενα τα οποία χρονολογούνται από τις αρχές του 20ου αιώνα. Επιπλέον, δημιουργεί τις κατάλληλες συνθήκες για τη διατήρηση της πρωτότυπης φυσικής μορφής και ψηφιοποιεί βάσει επίσης διεθνών προτύπων, επιδιώκοντας κατά αυτόν τον τρόπο τη μέγιστη δυνατή διατήρηση και διάσωση του ψηφιοποιημένου υλικού ιστορικής σημασίας. Το Ιστορικό Αρχείο της ΕΥΔΑΠ αναφέρεται στο Αδριάνειο Υδραγωγείο, στα έργα κατασκευής του φράγματος Μαραθώνα, τα έργα υδροδότησης των Αθηνών-Πειραιά και Περιχώρων (της περιόδου 1925-1931) καθώς και στα έργα της Υλίκης και του Μόρνου. ΔΙΚΤΥΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΕΥΔΑΠ Το Δίκτυο Πολιτισμού της ΕΥΔΑΠ, μέσω της υιοθέτησης και ανάπτυξης μίας ενιαίας πολιτικής, υλοποιεί δράσεις που αναδεικνύουν την πολιτιστική συνεισφορά της Εταιρείας. Η ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ ΣΤΗΝ ΠΑΝΔΗΜΙΑ COVID-19 Το 2021, λόγω των συνθηκών της πανδημίας COVID-19, το Ιστορικό Αρχείο της Εταιρείας εστίασε στην πραγματοποίηση διαδικτυακών-ψηφιακών δράσεων, μέσω της δημοσίευσης υλικού ιστορικής σημασίας και της παρουσίασης διαφόρων δράσεων του Ιστορικού της Αρχείου. Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Το 2021, η ΕΥΔΑΠ Συντήρησε και ανέδειξε δύο ιστορικά καλύμματα φρεατίων ιστορικής σημασίας του 19 ου αιώνα σε συνεργασία με εξειδικευμένο επιστημονικό προσωπικό. Ανασχεδίασε το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα στον Μαραθώνα με τίτλο «Σπάμε το Φράγμα της Μηχανικής», το οποίο θα υλοποιηθεί σε κτίσμα του παλαιού οικισμού του εργοταξίου κατασκευής του Φράγματος Μαραθώνα Συνέχισε και αυτή τη χρονιά τη συνεργασία της με το Τμήμα Συντήρησης Αρχαιοτήτων και Έργων Τέχνης της Σχολής Εφαρμοσμένων Τεχνών και Πολιτισμού του ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ για τη συντήρηση των εκθεμάτων του Μουσείου του Μαραθώνα καθώς και λοιπών αντικειμένων ιστορικής σημασίας. Δημιούργησε την ψηφιακή-ακουστική ξενάγηση Φράγμα Μαραθώνα: Η Ζωή στον οικισμό. Ο επισκέπτης έχει τη δυνατότητα να περιηγηθεί 360° στον παλαιό οικισμό του Μαραθώνα, ακούγοντας ταυτόχρονα τις ιστορίες που έχουν συγκεντρωθεί από πληροφορίες και τεκμήρια του Ιστορικού Αρχείου της εταιρείας, καθώς και από τις μαρτυρίες που συνέλεξε η Ομάδα Προφορικής Ιστορίας ΕΥΔΑΠ για κάθε σημείο. Η Ομάδας Προφορικής Ιστορίας ΕΥΔΑΠ και του εργαστήριου της, δημιούργησε βίντεο παρουσίασης που αποτυπώνει τη διαδικασία δημιουργίας της Ομάδας, καθώς και του εργαστήριου που υλοποιήθηκε Συμμετείχε στην έρευνα και στην καταγραφή δυο αντιαεροπορικών καταφυγίων και δύο παρατηρητηρίων από την Διεύθυνση Ιστορίας Στρατού του ΓΕΣ, τα οποία βρίσκονται πλησίον της λίμνης του Μαραθώνα και αποσκοπούσαν στην προστασία του προσωπικού της Ελληνικής Εταιρείας Υδάτων Συμμετείχε σε δημοσίευση άρθρου στο διεθνές περιοδικό «Restaurator- International Journal for the Preservation of Library and Archival Material», με τίτλο «Survey Methodology for a Collection of Technical Drawings», το οποίο αφορά στη μελέτη αξιολόγησης του αρχείου των σχεδίων ιστορικής σημασίας που διαθέτει η Εταιρεία καθώς και σε προτάσεις για την αξιοποίησή τους ενώ υλοποιήθηκε εκ μέρους του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής. ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΑΔΡΙΑΝΕΙΟΥ ΥΔΡΑΓΩΓΕΙΟΥ ΣΤΗΝ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΟΧΗ Το 2021, με στόχο την ολοκληρωμένη ανάδειξη και αξιοποίηση ενός σημαντικού τεχνικού έργου της ρωμαϊκής εποχής, του Αδριάνειου Υδραγωγείου, ξεκινάει συνεργασία της ΕΥΔΑΠ με το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού, την Περιφέρεια Αττικής και τους ενδιαφερόμενους Δήμους που θα αποκτήσουν σημαντικά πλεονεκτήματα όσον αφορά την άρδευση της περιοχής αλλά και την διαμόρφωση χώρων ψυχαγωγίας και πολιτισμού. (το θέμα αναλύεται εκτενώς στην ενότητα «Διαχείριση Φυσικών Πόρων/Πηγών ΄Υδρευσης» της ίδια Έκθεσης). ΔΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΔΕΙΞΗ ΤΟΥ ΑΔΡΙΑΝΕΙΟΥ ΥΔΡΑΓΩΓΕΙΟΥ Στο πλαίσιο συνεργασίας της ΕΥΔΑΠ με ειδικό επιστήμονα πολιτικό μηχανικό–σπηλαιολόγο υλοποιούνται εργασίες για τη συντήρηση, αποκατάσταση και ανάδειξη ορατών σημείων του Αδριάνειου Υδραγωγείου και πιο συγκεκριμένα 39 φρεατίων, καθώς και τοποθέτησης ενημερωτικών πινακίδων και κιγκλιδωμάτων σε φρεάτια και ανοικτά σημεία πρόσβασης όπως η κεκλιμένη στοά στο Ολυμπιακό Χωριό 167 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Οι προτάσεις της ΕΥΔΑΠ για την ανάδειξη της χάραξης του υπόγειου Αδριάνειου Υδραγωγείου διαμέσου «πράσινου» αστικού σχεδιασμού, συγκαταλέγονται στο υλικό βάσης με θέμα το Αδριάνειο Υδραγωγείο σε Διαπανεπιστημιακό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών σπουδών μεταξύ του ΕΚΠΑ, του Πανεπιστημίου Πατρών και του Πανεπιστημίου Αιγαίου που ολοκληρώθηκε με επιτυχία Οι προτάσεις της ΕΥΔΑΠ για την ανάδειξη της χάραξης του υπόγειου Αδριάνειου Υδραγωγείου, διαμέσου «πράσινου» αστικού σχεδιασμού αποτέλεσαν το αντικείμενο εργαστηρίου στο Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Infrastructure Planning του New Jersey Institute of Technology των ΗΠΑ το οποίο ολοκληρώθηκε το καλοκαίρι του 2021 Παρουσίαση του Αδριάνειου σε ημερίδα του Προγράμματος ERASMUS στο 12ο Γυμνάσιο Αχαρνών, στο πλαίσιο ευρύτερης συνεργασίας με την συγκεκριμένη σχολική κοινότητα. Παροχή υλικού και επιστημονικής υποστήριξης σε μεταπτυχιακό φοιτητή στο πλαίσιο της διπλωματικής εργασίας του με τίτλο "Αξιοποίηση μη πόσιμου νερού από το Αδριάνειο Υδραγωγείο στον αστικό ιστό". Συμμετοχή στο 1ο ΗIDRANT FESTIVAL τον Σεπτέμβριο στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Cultural HIDRANT, στο Θέατρο Ρεματιάς και στις γειτονιές της διαδρομής του Αδριάνειου Υδραγωγείου στο Χαλάνδρι, με στόχο την ανάδειξη της ιστορικής, περιβαλλοντικής και κοινωνικής διάστασης του Αδριάνειου Υδραγωγείου, παρελθούσας και σύγχρονης, όπως έχει καταγραφεί από μελετητές αλλά και από τους κατοίκους του Χαλανδρίου. Συμβολή της ΕΥΔΑΠ στη δημιουργία του δημόσιου ψηφιακού αποθετηρίου τεκμηρίων και μαρτυριών για την τοπική ιστορία του Χαλανδρίου, στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Cultural HIDRANT, συγκεντρώνοντας και δίνοντας πρόσβαση σε πολύ σημαντικά τεκμήρια του Ιστορικού Αρχείου της ΕΥΔΑΠ που αφορούν στην ιστορία της ύδρευσης και αποχέτευσης Αττικής και ειδικότερα στο Αδριάνειο Υδραγωγείο. Στόχοι για το 2022 είναι: Η ολοκλήρωση της συντήρησης – τεκμηρίωσης των εκθεμάτων του Μουσείου Νερού στον Μαραθώνα καθώς και λοιπών αντικειμένων ιστορικής σημασίας και ανάδειξή τους, Η οργάνωση επισκέψεων Πανεπιστημιακών Ιδρυμάτων στο πλαίσιο ερευνητικών εργασιών, εφόσον οι συνθήκες της πανδημίας το επιτρέψουν. Η συνεργασία με φορείς κοινής ωφέλειας στο πλαίσιο κοινών δράσεων σε θέματα οργάνωσης, συντήρησης, ψηφιοποίησης υλικού ιστορικής σημασίας. Η συνέχεια των εργασιών καταγραφής, εκκαθάρισης, ταξινόμησης, δημιουργίας μεταδεδομένων καταλόγου ιστορικής σημασίας, με στόχο την ενιαία διαχείριση του Εταιρικού αρχειακού υλικού ιστορικής σημασίας. 168 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ε. ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ Ε.1 ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ & ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ & ΑΚΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ (ουσιαστικό θέμα) Καταπολέμηση διαφθοράς & Προστασία από δωροδοκία Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Η ΕΥΔΑΠ δεσμεύεται να λειτουργεί υπό το πρίσμα των αρχών της εταιρικής διακυβέρνησης σε όλο το φάσμα των δραστηριοτήτων της, στο πλαίσιο της επιχειρηματικής ηθικής, προασπίζοντας τα συμφέροντα των μετόχων και όλων των ενδιαφερόμενων μερών, δημιουργώντας «αξία» για τους κοινωνικούς εταίρους. Η κανονιστική συμμόρφωση αποτελεί βασικό στοιχείο της δραστηριότητας της ΕΥΔΑΠ. Η θέση αυτή βασίζεται στην αδιαπραγμάτευτη αρχή της τήρησης των εκ του νόμου απαιτήσεων αλλά και των δεσμεύσεων που έχει οικειοθελώς αναλάβει βάσει των ποιοτικών και λειτουργικών προτύπων που έχει υιοθετήσει και των βέλτιστων εταιρικών πρακτικών. Η τήρηση των αρχών της Εταιρικής Διακυβέρνησης και η άσκηση της επιχειρηματικότητας με αρχές ηθικής και διαφάνειας διασφαλίζουν την επιχειρηματική αρτιότητα και την εταιρική φήμη. Η ΕΥΔΑΠ δημιουργεί «αξία» για τους μετόχους και τους κοινωνικούς εταίρους μέσω της επιχειρηματικής της δραστηριότητας, συνεισφέροντας με ουσιαστικό τρόπο στην οικονομία, στην κοινωνία και στο περιβάλλον. Η προαγωγή του εταιρικού συμφέροντος συνδέεται με τη Βιωσιμότητά της, η οποία καθορίζεται από τον αντίκτυπο των δραστηριοτήτων της στο περιβάλλον και στην ευρύτερη κοινότητα. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια Α. ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ Η ΕΥΔΑΠ το 2021 με απόφαση του ΔΣ της υιοθέτησε τον Ελληνικό Κώδικα Εταιρικής Διακυβέρνησης του Ελληνικού Συμβουλίου Εταιρικής Διακυβέρνησης σύμφωνα με το άρθρο 17 του Ν.4706/2020 και την αρ. 2/905/03.03.2021 απόφαση της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς. Το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας ορίζει και επιβλέπει την υλοποίηση του συστήματος εταιρικής διακυβέρνησης και διασφαλίζει την επαρκή και αποτελεσματική λειτουργία του συνόλου των εσωτερικών ελεγκτικών μηχανισμών και διαδικασιών, συμπεριλαμβανομένης της διαχείρισης κινδύνων και της κανονιστικής συμμόρφωσης διασφαλίζοντας έτσι την ασφαλή και αποτελεσματική λειτουργία της. Διοικητικό Συμβούλιο Το Διοικητικό Συμβούλιο αποτελείται από 13 μέλη, εκτελεστικά, μη εκτελεστικά και ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον Ν. 4706/2020. Επιπλέον, το ΔΣ ενέκρινε με την απ. 20960/15.12.2021 Κανονισμό Λειτουργίας του, σύμφωνα με τις αρχές του Κώδικα Εταιρικής Διακυβέρνησης που έχει υιοθετήσει, στον οποίο περιγράφεται τουλάχιστον ο τρόπος που συνέρχεται και λαμβάνει τις αποφάσεις καθώς και οι διαδικασίες που ακολουθεί, λαμβάνοντας υπόψη τα οριζόμενα στο καταστατικό και στις διατάξεις του νόμου, για όλα τα θέματα που εμπίπτουν στην αρμοδιότητά του. Τα ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη δεν υπολείπονται του ενός τρίτου (1/3) του συνολικού αριθμού των μελών του Δ.Σ. και, πάντως, δεν είναι λιγότερα από δύο (2). Η Εταιρεία αναγνωρίζει τη σημαντικότητα της προώθησης της Αρχής της Πολυμορφίας στη σύνθεση του Διοικητικού της Συμβουλίου, στο δυναμικό των ανώτατων στελεχών της, καθώς και στο σύνολο των εργαζομένων της με βασικές παραμέτρους, μεταξύ άλλων, το φύλο, την ηλικία, την εμπειρία, τις δεξιότητες και τις γνώσεις, και διασφαλίζει ότι δεν υπάρχει αποκλεισμός εξαιτίας διάκρισης λόγω φύλου, φυλής, χρώματος, εθνοτικής ή κοινωνικής προέλευσης, θρησκείας ή πεποιθήσεων, περιουσίας, αναπηρίας, ηλικίας ή σεξουαλικού προσανατολισμό. Η πτυχή αυτή επεκτείνεται πέραν της επιλογής μελών Δ.Σ. και στην παροχή επιμόρφωσης στα μέλη του Δ.Σ. και αποτελεί στόχο της Εταιρείας η αύξηση συμμετοχής των γυναικών στο Δ.Σ. Η Δήλωση Εταιρικής Διακυβέρνησης, με αναφορά στην Πολιτική Καταλληλότητας, τα πεπραγμένα των Επιτροπών του ΔΣ, η σύνθεση και τη λειτουργία του ΔΣ, τα βιογραφικά σημειώματα των Μελών του ΔΣ, οι πληροφορίες σχετικά με τις αμοιβές των μελών του ΔΣ, η Πολιτική Βιώσιμης Ανάπτυξης κλπ που ακολουθεί η Εταιρεία περιέχονται στην ίδια Έκθεση στην ενότητα « Εταιρική Διακυβέρνηση», σελιδα 46. Ελληνικός Κώδικας Εταιρικής Διακυβέρνησης του ΕΣΕΔ Κώδικας Εταιρικής Διακυβέρνησης ΕΚΔΟΣΗ ΙΟΥΝΙΟΥ 2021 Αριθμός Μελών Διοικητικού Συμβουλίου 13 169 13 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Διάρκεια θητείας Διοικητικού Συμβουλίου Πρόεδρος Διοικητικού Συμβουλίου Διευθύνων Σύμβουλος Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος Αριθμός Εκτελεστικών Μελών Διοικητικού Συμβουλίου Αριθμός μη Εκτελεστικών Μελών Διοικητικού Συμβουλίου Αριθμός ανεξάρτητων μη Εκτελεστικών Μελών Διοικητικού Συμβουλίου Μέσος όρος ηλικίας Μελών Διοικητικού Συμβουλίου Σύστημα ψηφοφορίας Αριθμός συνεδριάσεων του Διοικητικού Συμβουλίου Επιτροπή Ελέγχου (3 Μέλη) Ποσοστό Ανεξάρτητων Μελών στη σύνθεση της Επιτροπής Ελέγχου Επιτροπή Αμοιβών και Υποψηφιοτήτων (5 Μέλη) Ποσοστό Ανεξάρτητων Μελών στη σύνθεση της Επιτροπής Αμοιβών και Υποψηφιοτήτων Επιτροπή Διαχείρισης Κινδύνων (5 Μέλη) Αριθμός μη Ανεξάρτητων Μελών στη σύνθεση της Επιτροπής Διαχείρισης Κινδύνων Επιτροπή Στρατηγικής και Καινοτομίας Πολιτική Υποψηφιοτήτων (Καταλληλότητας) Μελών Διοικητικού Συμβουλίου Πολιτική Πολυμορφίας Πολιτική Αξιολόγησης Διευθύνοντος και Αν. Διευθύνοντος Συμβούλου Πολιτική Βιώσιμης Ανάπτυξης Πολιτική Αποδοχών/Έκθεση Αποδοχών Πολιτική Εκπαίδευσης και Ανάπτυξης μελών του ΔΣ Πολιτική Εκπαίδευσης Διευθυντικών και Λοιπών Στελεχών Πολιτική και Διαδικασία Αξιολόγησης Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου Πολιτική Σύγκρουσης Συμφερόντων Πολιτική Διαχείρισης Αναφορών-Καταγγελιών (Whistleblowing) Κανονισμός Λειτουργίας ΕΥΔΑΠ Κανονισμός Λειτουργίας Επιτροπής Ελέγχου ΔΣ Κανονισμός Λειτουργίας Επιτροπής Αμοιβών και Υποψηφιοτήτων Κανονισμός Λειτουργίας ΔΣ Κανονισμός Λειτουργίας Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου 4 έτη Μη Εκτελεστικό Μέλος Εκτελεστικό Μέλος Εκτελεστικό Μέλος 2 11 4 54 Πλειοψηφία 34 ΝΑΙ 66,66% ΝΑΙ 60% ΝΑΙ 3 ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ Κανονισμός Λειτουργίας Η Εταιρεία διαθέτει εγκεκριμένο από το Δ.Σ Κανονισμό Λειτουργίας περίληψη του οποίου δημοσιεύεται στον διαδικτυακό τόπο της Εταιρείας, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 14 του Ν.4706/2020. Στον Κανονισμό περιγράφεται η οργανωτική δομή της Εταιρείας, ο καταμερισμός των αρμοδιοτήτων και των δραστηριοτήτων της κάθε επιμέρους οργανωτικής μονάδας καθώς η οργάνωση και η λειτουργία τους, με σκοπό τη σύννομη και εύρυθμη λειτουργία της. Στο ίδιο πλαίσιο, η Εταιρεία θεσπίζει διαδικασία πρόσληψης και αξιολόγησης της απόδοσης των ανώτατων διευθυντικών στελεχών. Εποπτεία Βιώσιμης Ανάπτυξης Το Διοικητικό Συμβούλιο μεριμνά για την επίβλεψη και διαχείριση των θεμάτων Βιώσιμης Ανάπτυξης της Εταιρείας, στο πλαίσιο του στρατηγικού σχεδιασμού της . Κατά τη διάρκεια των συνεδριάσεών του συζητά τους στόχους που σχετίζονται με τη βιώσιμη ανάπτυξή της. Στο πλαίσιο της Πολιτικής Βιωσιμότητας, το ΔΣ προσδιορίζει στην Ετήσια Έκθεση Διαχείρισης τα μη χρηματοοικονομικά θέματα τα οποία είναι κρίνονται ουσιώδη για την υλοποίηση της στρατηγικής της, λαμβάνοντας υπόψη της απαιτήσεις των ενδιαφερομένων μερών της. Στην Έκθεση γίνεται αναφορά στον τρόπο διαχείρισής τους αλλά και στην αξιολόγηση των δράσεων αυτών βάσει αναγνωρισμένων διεθνών προτύπων. ΣΎΣΤΗΜΑ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ Το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας είναι υπεύθυνο για τη διασφάλιση επαρκούς και αποτελεσματικής λειτουργίας του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου της εταιρείας που στοχεύει, μεταξύ άλλων, στην αναγνώριση και διαχείριση των ουσιωδών κινδύνων που συνδέονται με την επιχειρηματική της δραστηριότητα και λειτουργία. 170 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Σύστημα Εσωτερικού Ελέγχου (ΣΕΕ) Η Εταιρεία διαθέτει επαρκές και αποτελεσματικό Σύστημα Εσωτερικού Ελέγχου (ΣΕΕ), ως προς τη χρηματοοικονομική και μη πληροφόρηση, με σκοπό την αποτελεσματική διαχείριση των επιχειρησιακών κινδύνων που προκύπτουν κατά την άσκηση των δραστηριοτήτων της, καθώς και από αλλαγές στο κανονιστικό και νομικό πλαίσιο που διέπουν την λειτουργία της και μπορεί να οδηγήσουν σε νομικές κυρώσεις και σε επιβολή προστίμων λόγω μη συμμόρφωσης. Το μοντέλο αναφοράς του ΣΕΕ εμπεριέχει το περιβάλλον ελέγχου, τη διαχείριση κινδύνων, τους ελεγκτικούς μηχανισμούς και δικλείδες ασφαλείας, σύστημα πληροφόρησης, επικοινωνίας και παρακολούθησης του ΣΕΕ, μέσα από ένα σύνολο Αρχών, Κανονισμών, Πολιτικών, διαδικασιών, ασφαλιστικών δικλείδων και οργανωτικών δομών, που έχει σχεδιαστεί ώστε να παρέχει εύλογη διασφάλιση όσον αφορά στην ακρίβεια και αξιοπιστία των λογιστικών και επιχειρησιακών δεδομένων. Ο σχεδιασμός της δομής και η παρακολούθηση του ΣΕΕ βασίζεται στην υιοθέτηση του Μοντέλου των Τριών Γραμμών, καθορίζοντας ρόλους και ευθύνες σε διαφορετικούς τομείς και τη σχέση μεταξύ αυτών. Η πρώτη γραμμή αποτελείται από τις οργανωτικές μονάδες ή πρόσωπα των οποίων η δραστηριότητα έχει άμεση σχέση με την παροχή υπηρεσιών προς τους πελάτες της Εταιρείας και είναι κάτοχοι και διαχειριστές των επιχειρηματικών κινδύνων. Η δεύτερη γραμμή αποτελείται από την Διεύθυνση Διαχείρισης Κινδύνων και Κανονιστικής Συμμόρφωσης με βασικό ρόλο την υποστήριξη της Διοίκησης της Εταιρείας και του ΔΣ στην διαχείριση των κινδύνων για την επίτευξη των στρατηγικών στόχων της Εταιρείας και η Τρίτη Γραμμή αποτελείται από τη Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου που έχει την πρωταρχική ευθύνη πληροφόρησης της Επιτροπής Ελέγχου και του Διοικητικού Συμβουλίου, σχετικά με την επάρκεια και την αποτελεσματικότητα του Σ.Ε.Ε. Διαχείριση Κινδύνων Η Εταιρεία αναγνωρίζει και έχει εντάξει στο Μητρώο Επιχειρησιακών Κινδύνων της την κατηγορία ESG Κινδύνων. Μέσα από συνεχές πρόγραμμα συμμόρφωσης, η Εταιρεία δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην αποτελεσματική αντιμετώπιση και διαχείριση των ενδεχόμενων κινδύνων και ενεργεί για τη συνεχή παρακολούθηση και επικαιροποίησή τους. Η διαχείριση αφορά την αναγνώριση, αξιολόγηση, παρακολούθηση, την απόκριση/αντιμετώπιση κινδύνων και την έκδοση των κατάλληλων αναφορών υποστήριξης του συστήματος. Στόχος του πλαισίου διαχείρισης επιχειρησιακών κινδύνων είναι η δημιουργία διαφάνειας μέσω συστηματικής διαχείρισης τους. Η διαχείριση των κινδύνων αυτών αποσκοπεί στην: Ενίσχυση διαφάνειας από την υιοθέτηση κοινών κριτηρίων, προτύπων και αναφορών κινδύνου. Ενσωμάτωση εννοιών κινδύνου σε βασικές επιχειρησιακές λειτουργίες. Υποστήριξη της Διοίκησης στη λήψη σημαντικών αποφάσεων λαμβάνοντας υπόψη τη διάθεση ανάληψης κινδύνων. Κλιμάκωση σημαντικών κινδύνων που χρήζουν άμεσης παρέμβασης από τη Διοίκηση. Συστηματικοί κίνδυνοι: στο πλαίσιο της διαχείρισης των κινδύνων αυτών, η ΕΥΔΑΠ έχει προχωρήσει σε καταγραφή των ελεγκτικών μηχανισμών αποτροπής διακοπής της λειτουργίας οποιασδήποτε παραγωγικής διεργασίας εξαιτίας διακοπών ηλεκτρικής ενέργειας με διαθεσιμότητα εναλλακτικών πηγών ενεργειακής παροχής άμεσα. Οι παραγωγικές μονάδες διαθέτουν σχέδια ετοιμότητας και αντιμετώπισης έκτακτων αναγκών και προβαίνουν σε τακτικές ασκήσεις του προσωπικού της. Σε εναρμόνιση με το ισχύον Κανονιστικό Πλαίσιο και με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας συνεστήθη Διεύθυνση Διαχείρισης Κινδύνων και Κανονιστικής Συμμόρφωσης, με σκοπό την ανάπτυξη και εφαρμογή ενός πλαισίου διαχείρισης επιχειρησιακών κινδύνων και τν υλοποίηση όλων των απαραιτήτων ενεργειών για την πλήρη και διαρκή συμμόρφωση της εταιρείας προς το εκάστοτε ρυθμιστικό πλαίσιο με την θέσπιση και εφαρμογή κατάλληλων και επικαιροποιημένων Πολιτικών και Κανονισμών. συγκροτήθηκε Επιτροπή Διαχείρισης Κινδύνων αποτελούμενη από μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, η οποία αναφέρεται, μέσω του Προέδρου της στο Διοικητικό Συμβούλιο καθώς και ο Κανονισμός Λειτουργίας της Επιτροπής αυτής, στον οποίο καθορίζονται ο σκοπός, η δικαιοδοσία, η εκλογή, η σύνθεση, οι αρμοδιότητες, οι ευθύνες και τρόπος λειτουργίας της. (εκτενής αναφορά στη σύσταση και λειτουργία της Επιτροπής γίνεται στη ενότητα « Εταιρική Διακυβέρνηση» της ίδιας Έκθεσης ) Β. ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΘΟΡΑΣ Η ΕΥΔΑΠ αναγνωρίζει ότι τα φαινόμενα διαφθοράς και δωροδοκίας υπονομεύουν το ηθικό περιβάλλον κάθε επιχείρησης και αποτελούν ένα σύνθετο πρόβλημα με οικονομικές, κοινωνικές, περιβαλλοντικές και πολιτικές προεκτάσεις και συνεπώς, υιοθετεί Πολιτικές και Διαδικασίες για την καταπολέμησή της. 171 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η αντιμετώπιση της διαφθοράς και της δωροδοκίας αποτελεί ουσιαστικό και πρωταρχικό ζήτημα για την ΕΥΔΑΠ γιατί δύναται: α) να συμβάλει στην καταγραφή, καλύτερη αξιολόγηση και διαχείριση των κινδύνων καθώς και στην κανονιστική συμμόρφωση που αποτελεί αδιαπραγμάτευτη αρχή σε κάθε δραστηριότητά της, β) να ενισχύσει την προστασία της από τυχόν φαινόμενα απάτης, υπεξαίρεσης και κατάχρησης ενισχύοντας περαιτέρω τη διαφάνεια και την ακεραιότητά της, την αξιοπιστία της και την εμπιστοσύνη των ενδιαφερόμενων μερών και γ) να εξυπηρετήσει τους επιχειρηματικούς της στόχους. Η κανονιστική συμμόρφωση αποτελεί βασικό στοιχείο της δραστηριότητας της ΕΥΔΑΠ. Βασικοί Κίνδυνοι 1. Δωροδοκία Υπαλλήλου. 2. Υπεξαίρεση χρημάτων εκ μέρους Υπαλλήλων που εργάζονται στα Ταμεία Υπηρεσιών της Εταιρείας. 3. Συμμετοχή σε απάτη. 4. Παράβαση καθήκοντος υπαλλήλου με σκοπό να βλάψει τον πολίτη ή το κράτος ή να προσπορίσει στον εαυτό του ή σε άλλον παράνομο όφελος 5. Ειδικά, οι συμβάσεις για την προμήθεια αγαθών, την παροχή υπηρεσιών και εκτέλεση έργων, ενέχουν τους ακόλουθους κινδύνους σε πρακτικές διαφθοράς: • ΔΙΑΤΎΠΩΣΗ ΤΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΉΣ ΥΠΟΧΡΕΏΣΕΩΝ ΚΑΤΆ ΤΡΌΠΟ ΠΟΥ ΝΑ ΕΥΝΟΕΊ ΟΡΙΣΜΈΝΟΥΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΎΣ ΦΟΡΕΊΣ, • ΣΎΓΚΡΟΥΣΗ ΣΥΜΦΕΡΌΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΆΖΕΙ ΔΙΆΦΟΡΑ ΣΤΆΔΙΑ ΤΩΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΏΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΏΝ, • ΠΡΟΣΦΥΓΉ ΣΕ ΆΜΕΣΕΣ ΑΝΑΘΈΣΕΙΣ ΜΕ ΣΚΟΠΌ ΤΗΝ ΑΠΟΦΥΓΉ ΤΩΝ ΥΠΟΧΡΕΏΣΕΩΝ ΤΗΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΤΙΚΉΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΊΑΣ, • ΣΥΝΕΡΓΑΣΊΑ ΜΕ ΑΝΑΞΙΌΠΙΣΤΟΥΣ Ή ΑΦΕΡΈΓΓΥΟΥΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΎΣ ΦΟΡΕΊΣ. 6. ΔΙΑΚΡΙΤΙΚΉ ΜΕΤΑΧΕΊΡΙΣΗ ΣΕ ΘΈΜΑΤΑ ΠΡΟΣΛΉΨΕΩΝ. 7. ΧΟΡΗΓΊΕΣ-ΔΩΡΕΈΣ. 8. Ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι (όπως βία και παρενόχληση στην εργασία). ΔΙΑΧΕΊΡΙΣΗ-ΤΑΚΤΙΚΈΣ ΑΝΤΙΜΕΤΏΠΙΣΗΣ Η ΕΥΔΑΠ, μέσα από την υιοθέτηση Πολιτικής κατά της Διαφθοράς και της Δωροδοκίας σε εναρμόνιση με την Ευρωπαϊκή Πολιτική και το Ελληνικό Σχέδιο Δράσης για την καταπολέμηση της Διαφθοράς, δεσμεύεται να διεξάγει όλο το φάσμα των δραστηριοτήτων της με διαφάνεια, ήθος, ακεραιότητα και σεβασμό για την κοινωνία και το περιβάλλον, εφαρμόζοντας Πολιτική μηδενικής ανοχής κατά της Διαφθοράς και Δωροδοκίας. Ο σχεδιασμός προληπτικών δράσεων κατά της διαφθοράς μειώνει τον κίνδυνο απάτης και ενισχύει την χρηματιστηριακή αξία της Εταιρείας, αφού αποτελεί μια έμπρακτη απόδειξη προς τα ενδιαφερόμενα μέρη της δέσμευσης προς τη χρηστή εταιρική διακυβέρνηση και την εταιρική κοινωνική ευθύνη. Στο πλαίσιο της «Πολιτικής κατά της Διαφθοράς και Δωροδοκίας», η οποία συντάχθηκε σύμφωνα με τις βέλτιστες διεθνώς επιχειρηματικές πρακτικές αλλά και τις ιδιαιτέρες ανάγκες και την εταιρική κουλτούρα της ΕΥΔΑΠ: Καλυπτόμενα πρόσωπα αποτελούν τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, τα ανώτερα και ανώτατα διευθυντικά στελέχη και το σύνολο των εργαζομένων της Εταιρείας ανεξαρτήτως είδους εργασιακής σχέσης. Πραγματοποιείται ανάλυση των συνθηκών και αναγνώριση πιθανών κινδύνων ή απειλών που μπορεί να ενθαρρύνουν την ύπαρξη τέτοιων περιστατικών στο εταιρικό περιβάλλον μέσω μιας διαδικασίας ενδελεχούς ελέγχου και δέουσας επιμέλειας. Τα καλυπτόμενα πρόσωπα ενθαρρύνονται να αποκαλύπτουν κάθε ζήτημα ή υποψία αδικήματος, το συντομότερο δυνατόν που υποπέσει στην αντίληψή τους και σε περίπτωση καλόπιστης αναφοράς προστατεύονται από τυχόν πράξεις αντιποίνων όσον αφορά τη θέση και την εξέλιξή τους. Τα περιστατικά που αναφέρονται, ερευνώνται από την Εταιρεία με κατάλληλο τρόπο και αν επιβεβαιώνονται λαμβάνονται διορθωτικά μέτρα. Μη συμμόρφωση δύναται να οδηγήσει σε πειθαρχικές διώξεις, οι οποίες ενδέχεται να έχουν ως αποτέλεσμα την απόλυση λόγω σοβαρού παραπτώματος καθώς, σύμφωνα με τις πειθαρχικές διατάξεις του Κανονισμού Προσωπικού της Εταιρείας, η μη συμμόρφωση μπορεί να προκαλέσει υλική ή ηθική βλάβη στην Εταιρεία. Επίσης, είναι δυνατή η ποινική δίωξη του εμπλεκόμενου, βάσει της ισχύουσας ελληνικής νομοθεσίας. Οι ελεγκτικοί μηχανισμοί, οι οποίοι συναντώνται σε όλες τις εταιρικές λειτουργίας και αφορούν το σύνολο του προσωπικού, αποτελούνται από σύστημα πολιτικών, διαδικασιών και πρακτικών και εφαρμόζονται σε σχέση με τη διαχείριση των υφιστάμενων κινδύνων, λαμβάνοντας υπόψη τη σχέση κόστους και οφέλους. Οι μηχανισμοί αυτοί αφορούν μεταξύ άλλων την τυποποίηση της λειτουργίας και τη μείωση της έκθεσης σε επιχειρησιακούς κινδύνους. Σημαντικό ρόλο επίσης διαδραματίζουν οι μηχανισμοί ελέγχου που εφαρμόζονται στα πληροφοριακά συστήματα. Η θέση αυτή βασίζεται στην αδιαπραγμάτευτη αρχή της τήρησης των απαιτήσεων του νόμου αλλά και των δεσμεύσεων που έχει οικειοθελώς αναλάβει η Εταιρεία βάσει των ποιοτικών και λειτουργικών προτύπων που έχει υιοθετήσει και των βέλτιστων εταιρικών πρακτικών. Η ενδυνάμωση του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου αποτελεί περαιτέρω ενίσχυση της θέσης της εταιρείας και της αξιοπιστία της. Θέσπιση Πολιτικής Σύγκρουσης Συμφερόντων: Η Εταιρεία υιοθετεί Πολιτική Σύγκρουσης Συμφερόντων προκειμένου να εκπληρώνει τις υποχρεώσεις της ως προς τη διατήρηση και την εφαρμογή επαρκών και αποτελεσματικών διαδικασιών και 172 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 μηχανισμών ελέγχου σχετικά με την πρόληψη, τον εντοπισμό, τη διαχείριση και αντιμετώπιση υφιστάμενων και δυνητικών καταστάσεων σύγκρουσης συμφερόντων, σε συμμόρφωση με την ισχύουσα νομοθεσία για την εταιρική διακυβέρνηση και τον νόμο για τις δημόσιες συμβάσεις. Eπίσης, η Εταιρεία στο πλαίσιο αντιμετώπισης των καταστάσεων που συνιστούν σύγκρουση συμφερόντων και διασφάλισης της εφαρμογής της Πολιτικής Σύγκρουσης Συμφερόντων, υιοθέτησε διαδικασία αφενός υποβολής δήλωσης σύγκρουσης συμφερόντων από τα καλυπτόμενα πρόσωπα καθώς και υπογραφής δήλωσης ότι έχουν λάβει γνώση του περιεχομένου της ανωτέρω Πολιτικής και ότι δεσμεύονται στη συμμόρφωση με το περιεχόμενό της. Υιοθέτηση Πολιτικής Χορηγιών: Η ΕΥΔΑΠ έχει θεσπίσει και εφαρμόζει Πολιτική Χορηγιών, η οποία προσδιορίζει τις βασικές αρχές της χορηγικής δραστηριότητάς της, όπως προκύπτουν από τη Στρατηγική και τις προτεραιότητές της, τα χαρακτηριστικά που θα πρέπει να διέπουν τις χορηγούμενες δράσεις και τους αποδέκτες, καθώς και τη διαδικασία που θα πρέπει να ακολουθείται μέχρι και το τελικό στάδιο υλοποίησης τους. Θέσπιση Κανονισμού Λειτουργίας Ταμείων, με τον οποίο συστήνεται Ομάδα Ελέγχου των Ταμείων, προκειμένου να διασφαλίζεται η τήρηση των σχετικών οδηγιών και διαδικασιών που περιγράφονται στον Κανονισμό καθώς και η ασφάλεια των συναλλαγών. Επίσης, η Εταιρεία υιοθετεί «Πολιτική διαχείρισης πάγιων προκαταβολών- Μικρά Ταμεία ΕΥΔΑΠ ΑΕ», στην οποία καθορίζονται οι διαδικασίες που πρέπει να τηρούνται από κάθε Υπηρεσιακή Μονάδα της Εταιρείας. Ενίσχυση της διαφάνειας με εφαρμογή των σχετικών διαδικασιών που απορρέουν από το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και ειδικότερα από τη χρηματιστηριακή νομοθεσία, όπως διαδικασία γνωστοποίησης ρυθμιζόμενων πληροφοριών, έγκυρη και έγκαιρη ενημέρωση του επενδυτικού κοινού, διαδικασία γνωστοποίησης συναλλαγών από τα πρόσωπα που ασκούν διευθυντικά καθήκοντα στην Εταιρεία, διαδικασία για την αποφυγή κατάχρησης προνομιακών πληροφοριών και δημοσίευση σημαντικών εταιρικών πληροφοριών στην ιστοσελίδα της Εταιρείας, δημοσιοποίηση των οικονομικών της καταστάσεων στη διαδικτυακή πύλη της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, υποβολή και δημοσιοποίηση της δήλωσης «πόθεν έσχες» από τα υπόχρεα πρόσωπα. Υιοθέτηση πρακτικών αυξημένης λογοδοσίας όπως η έκδοση, διανομή και δημοσίευση εταιρικών εντύπων που ενισχύουν την ενημέρωση σχετικά με τις δραστηριότητες, τη στρατηγική, τους στόχους και την επίδοση της Εταιρείας. Υιοθέτηση Κώδικα Εταιρικής Διακυβέρνησης του Ελληνικού Συμβουλίου Εταιρικής Διακυβέρνησης (Ιούνιος 2021), Εφαρμογή Κανονισμού Εσωτερικής Λειτουργίας Προσωπικού, με τον οποίο θεσπίζονται αρχές δεοντολογίας και επαγγελματικής συμπεριφοράς, ιδιαίτερα στο πλαίσιο συναλλαγών με καταναλωτές. Για περιπτώσεις πειθαρχικών παραπτωμάτων, που σχετίζονται με την παραβίαση του Κανονισμού Προσωπικού (Π.Δ. 597/1985) και του Κανονισμού Εσωτερικής Λειτουργίας Προσωπικού επιλαμβάνεται το Πειθαρχικό Συμβούλιο της Εταιρείας. Στον τομέα της σύναψης δημοσίων συμβάσεων, οι αρμόδιες οργανωτικές μονάδες της Εταιρείας εφαρμόζουν πιστά τις διαδικασίες του N. 4412/2016 «περί δημοσίων συμβάσεων έργων, προμηθειών και υπηρεσιών» - όπως τροποποιήθηκε και ισχύει. Στο πλαίσιο αυτό, η Εταιρεία θέσπισε τον «Κανονισμό Προμηθειών και Γενικών Υπηρεσιών της ΕΥΔΑΠ ΑΕ. (ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην ενότητα «Εφοδιαστική αλυσίδα» της ίδιας Έκθεσης). Επίσης, εκτός των υφιστάμενων πρακτικών της Εταιρείας, η πρόληψη, ο εντοπισμός, η παρακολούθηση και η αντιμετώπιση καταστάσεων σύγκρουσης συμφερόντων κατά το σχεδιασμό και προετοιμασία μίας σύμβασης καθώς και κατά την ανάθεση και εκτέλεση αυτής θα πραγματώνονται από το έτος 2021 και εφεξής μέσω της εφαρμογής της Πολιτικής Σύγκρουσης Συμφερόντων και των ειδικών προβλέψεων που περιλαμβάνονται σε αυτή. Διασφάλιση της ασφάλειας συλλογής Προσωπικών Δεδομένων εργαζομένων και πελατών. Διαφάνεια στους μηχανισμούς για τη διαχείριση προσωπικών πληροφοριών Η Εταιρεία με σεβασμό και ευθύνη συμμόρφωσης προς το κανονιστικό πλαίσιο περί Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων (ΕΕ) 2016/679 (ΓΚΠΔ), ν. 4624/2019, ν. 2472/1997, ως ισχύει κατά τις επιμέρους διατάξεις, ν. 3471/2006 στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών), έχει δημιουργήσει Μηχανισμούς, Πολιτικές και διαδικασίες ελέγχου συμμόρφωσης. Για τη διασφάλιση της συλλογής και της γενικότερης διαχείρισης των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των φυσικών προσώπων με τα οποία συναλλάσσεται (εργαζόμενοι, πελάτες, προμηθευτές, ανάδοχοι, μέτοχοι) και τη διαφάνεια στους μηχανισμούς για τη διαχείριση των στοιχείων - προσωπικών πληροφοριών, η ΕΥΔΑΠ υιοθετεί τις ακόλουθες Πολιτικές, τις οποίες κατά περιόδους επικαιροποιεί, όπως: Κώδικας Δεοντολογίας, Πολιτική Διαχείρισης Εξοπλισμού ΤΠΕ, Πολιτική Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα Εργαζομένων ΕΥΔΑΠ, Πολιτική Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα Καταναλωτών, Πολιτική Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων για την Ανάθεση και Εκτέλεση Δημοσίων Συμβάσεων, Πολιτική Συστημάτων Βιντεοεπιτήρησης, Πολιτική ορθής χρήσης και προστασίας προσωπικών δεδομένων χρηστών ιστοθέσης, Πολιτική Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα Μετόχων, Πολιτική Διαχείρισης Αναφορών - Καταγγελιών Whistleblowing Policy. Το 2021 η Εταιρεία θέσπισε την Πολιτική Ασφάλειας Πληροφοριών. 173 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Σε ειδικές περιπτώσεις διενέργειας διαγωνισμών δημιουργεί σαφείς και συγκεκριμένες πολιτικές για την διαφανή ενημέρωση του Υποκειμένου ως προς την επεξεργασία των δεδομένων του από τις αρμόδιες Υπηρεσίες της ΕΥΔΑΠ ελέγχοντας εκ του σχεδιασμού μιας δραστηριότητας/διαδικασίας το σύννομο της επεξεργασίας. Το κατάλληλα εκπαιδευμένο προσωπικό της Εταιρείας σε θέματα διαχείρισης δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, για τον περιορισμό του κινδύνου εκούσιας ή ακούσιας αποκάλυψης της πληροφορίας, μεριμνά πριν την επεξεργασία των δεδομένων για τον έλεγχο του σύννομου της διαδικασίας, με τη συνδρομή του γραφείου Υπεύθυνης Προστασίας Δεδομένων υιοθετώντας ειδικές Πολιτικές Ενημέρωσης, με τήρηση των αρχών της νομιμότητας, διαφάνειας και εμπιστευτικότητας της πληροφορίας λαμβάνοντας τα απαραίτητα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα Καθοριστικοί παράγοντες περιορισμού του κινδύνου η συνεχής επικαιροποίηση του Αρχείου Δραστηριοτήτων της Εταιρείας η αμεσότητα της επικοινωνίας για την αντιμετώπιση σχετικών θεμάτων η άμεση εξυπηρέτηση των αιτημάτων συναλλασσόμενων φορέων και κοινού ο τακτικός έλεγχος δια συγκεκριμένων ερωτηματολογίων καταγραφής των δεδομένων και των τεχνικών μέτρων ασφάλειας που καλούνται να πληρούν με αυστηρές ρήτρες ευθύνης και λογοδοσίας ελέγχου οι εξωτερικοί συνεργάτες της Εταιρείας κατά την ανάθεση σε αυτούς επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των συναλλασσόμενων με την Εταιρεία φυσικών προσώπων και η εγρήγορση για την πρόληψη εντοπισμού της ευπάθειας, με σκοπό τον περιορισμό του κινδύνου με ενίσχυση των μέτρων και δικλείδων προστασίας των δεδομένων. Ψηφιακή διακυβέρνηση (e-eydap): Η ΕΥΔΑΠ μέσω της ψηφιακής επέκτασης των υπηρεσιών της μειώνει τις πιθανότητες εμφάνισης φαινομένων παράνομης συναλλαγής και διαφθοράς. Η παροχή υπηρεσιών αποπροσωποποιείται, ο καταναλωτής ταυτοποιείται ηλεκτρονικά και καταγράφονται αναλυτικά οι διαδικασίες διεκπεραίωσης ώστε να είναι εφικτός ο έλεγχος της ποιότητας και της νομιμότητάς τους.. Επικαιροποίηση της καταγραφής και αξιολόγησης των κινδύνων που αντιμετωπίζει κάθε οργανωτική δομή της Εταιρείας, προκειμένου να γίνεται ορθή διαχείρισή τους και αποτελεσματική αντιμετώπισή τους, ώστε να αποτρέπονται, μεταξύ άλλων, περιστατικά διαφθοράς και δωροδοκίας. Δημιουργία ανεξάρτητης Μονάδας Διαχείρισης Κινδύνων και Κανονιστικής Συμμόρφωσης (αναφορά στο θέμα γίνεται στην αρχή της ίδιας ενότητας) Δημιουργία Συστήματος «Whistleblowing»: Η ΕΥΔΑΠ προέβη στη σύνταξη Πολιτικής Διαχείρισης Αναφορών - Καταγγελιών, η οποία εγκρίθηκε τον Αύγουστο του 2021 από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΥΔΑΠ. Η Πολιτική καθορίζει τα πρότυπα και τις διαδικασίες διαχείρισης αναφορών με έμφαση στην εμπιστευτικότητα της ταυτότητας του καταγγέλλοντος και την προστασία του από τυχόν αντίποινα. Στην πολιτική αυτή περιγράφονται ευκρινώς οι μέθοδοι υποβολής μιας καταγγελίας (π.χ. μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ή ανοικτής τηλεφωνικής γραμμής). Επικαιροποίηση Κανονισμών και Πολιτικών ανά τακτά χρονικά διαστήματα με στόχο τη συνεχή συμμόρφωση με την ισχύουσα νομοθεσία και τις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές. Οι δράσεις μας, εντός του 2021, προς αυτή την κατεύθυνση ήταν οι εξής: Έγκριση και εφαρμογή νέων Κανονισμών και Πολιτικών: Κανονισμός Λειτουργίας του ΔΣ/ΕΥΔΑΠ Κανονισμός Λειτουργίας της Επιτροπής Στρατηγικής και Καινοτομίας του ΔΣ/ΕΥΔΑΠ Κανονισμός Προμηθειών και Γενικών Υπηρεσιών της ΕΥΔΑΠ Επικαιροποιημένος Κανονισμός Λειτουργίας της Επιτροπής Ελέγχου του Δ.Σ/ΕΥΔΑΠ (Board Audit Committee). Επικαιροποιημένος Κανονισμός Λειτουργίας της ΕΥΔΑΠ Επικαιροποιημένος Κανονισμός της Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου. Αναθεωρημένος Κανονισμός Λειτουργίας της Επιτροπής Αμοιβών και Υποψηφιοτήτων του ΔΣ/ΕΥΔΑΠ Αναθεωρημένη Πολιτική Υποψηφιοτήτων των Μελών του ΔΣ/ΕΥΔΑΠ Αναθεωρημένη Πολιτική Αποδοχών του ΔΣ/ΕΥΔΑΠ. Πολιτική Σύγκρουσης Συμφερόντων. Πολιτική Καταλληλότητας – Υποψηφιοτήτων των Μελών του ΔΣ/ΕΥΔΑΠ Πολιτική Διαχείρισης Αναφορών και Καταγγελιών (Whistleblowing). Πολιτική Βιώσιμης Ανάπτυξης Πολιτική Ασφάλειας Πληροφοριών της ΕΥΔΑΠ Πολιτική Εκπαίδευσης και Ανάπτυξης Μελών ΔΣ Πολιτική Αξιολόγησης Διευθύνοντος Συμβούλου και Αναπληρωτή Διευθύνοντος. Πολιτική Πολυμορφίας της ΕΥΔΑΠ 174 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΣΤΟΧΟΙ 2022 1. Σύνταξη Κώδικα Δεοντολογίας και Επαγγελματικής Συμπεριφοράς για την ενίσχυση της ηθικής συμπεριφοράς και προώθηση των αξιών που η εταιρεία θεωρεί σημαντικές, σε όλες τις μορφές της επιχειρηματικής της δραστηριότητας. 2. Θέσπιση Κανονισμού Λειτουργίας της Διεύθυνσης Διαχείρισης Κινδύνων και Κανονιστικής Συμμόρφωσης. 3. Έγκριση Κανονισμού Ανάθεσης και Εκτέλεσης Συμβάσεων Έργων, Μελετών και Παροχής Τεχνικών και Λοιπών Συναφών Επιστημονικών Υπηρεσιών. 4. Έγκριση Πολιτικής κατά της βίας και παρενόχλησης. Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Το 2021 η ΕΥΔΑΠ εφάρμοσε όλες τις απαραίτητες εσωτερικές πολιτικές και διαδικασίες, σε συμμόρφωση του νομοθετικού και κανονιστικού πλαισίου που διέπει τη λειτουργία της και δεν υπήρξαν επιβεβαιωμένα περιστατικά διαφθοράς. Συγκεκριμένα: ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΔΙΑΦΘΟΡΑΣ 2021 0 Α. Συνολικός αριθμός και φύση περιστατικών διαφθοράς Β. Συνολικός αριθμός περιστατικών διαφθοράς που σχετίζονται με 0 πειθαρχικές κυρώσεις σε υπαλλήλους της Εταιρείας, κατά την περίοδο αναφοράς Γ. Συνολικός αριθμός περιστατικών διαφθοράς που σχετίζονται σε 0 καταγγελίες συμβάσεων συνεργατών ή μη ανανέωση συμβάσεων λόγω διαφθοράς, κατά την περίοδο αναφοράς Δ. Νομικές υποθέσεις σχετικά με θέματα διαφθοράς που 0 υποβλήθηκαν ενάντια στην Εταιρεία ή στους εργαζόμενους της κατά την περίοδο αναφοράς ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗ-ΚΑΝΟΝΙΣΤΙΚΗ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ Η Εταιρεία μεριμνά για την ανάπτυξη «κουλτούρας» κανονιστικής συμμόρφωσης, για την ενημέρωση του Προσωπικού και των Στελεχών της σχετικά με το περιεχόμενο, την εφαρμογή των Πολιτικών και Κανονισμών της Εταιρείας καθώς και τη διασφάλιση συμμόρφωσης σε αυτές. Αναφορά στην εκπαίδευση των εργαζομένων που συνδέεται με την κανονιστική συμμόρφωση γίνεται στην ενότητα «Κατάρτιση & Εκπαίδευση» .στην ίδ1α Έκθεση. Η τήρηση της εφαρμοστέας νομοθεσίας καθώς και η εφαρμογή δικλείδων ελέγχου συμμόρφωσης με το κανονιστικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία της Εταιρείας, είχαν σαν αποτέλεσμα την απουσία - για το 2021 - περιστατικών μη συμμόρφωσης στη νομοθεσία και συναφών επιπτώσεων σε κοινωνικό, περιβαλλοντικό και οικονομικό επίπεδο. Ε.2 ΨΗΦΙΑΚΟΣ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Ο ψηφιακός μετασχηματισμός για την ΕΥΔΑΠ αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα, αφού αποσκοπεί στην ενίσχυση της ευελιξίας και της αποδοτικότητάς της, ενώ παράλληλα βελτιώνει την αποτελεσματικότητα και την ποιότητα των υπηρεσιών που παρέχει. Έτσι, δημιουργεί αξία προς όφελος όλων των ενδιαφερόμενων μερών της αλλά και της Βιώσιμης Ανάπτυξής της, μέσω ενός νέου περιβάλλοντος άμεσης αλληλεπίδρασης και επικοινωνίας των πολιτών με την εταιρεία. Η επιτάχυνση του ψηφιακού εκσυγχρονισμού, λειτουργεί ως μοχλός για τον εκσυγχρονισμό της εταιρικής διακυβέρνησης, καλύπτοντας επιτακτικές ανάγκες, όπως η ανάγκη για περισσότερη διαφάνεια, η καταπολέμηση της γραφειοκρατίας καθώς και η ανάγκη για την οικονομική ανάπτυξη της εταιρείας. Πλέον, είναι κοινώς αποδεκτό πως η αποτελεσματικότητα και η αποδοτικότητα των υπηρεσιών κοινής ωφέλειας είναι άμεσα συνδεδεμένη με την εφαρμογή σύγχρονων και κατάλληλων τεχνολογικών καινοτομιών, οι οποίες συντελούν στην μείωση των επιχειρησιακών κινδύνων και στην οχύρωση της εμπιστοσύνης των πολιτών για την Εταιρεία μας. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια Η Εταιρεία στο πλαίσιο της εξελικτικής της πορείας, δημιούργησε δύο νέες Γενικές Διευθύνσεις (Γενική Δνση Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Γενική Δνση Μετασχηματισμού) με παράλληλη σύσταση εξειδικευμένων Διευθύνσεων με νέα αντικείμενα στις αρμοδιότητές τους, όπως η Διακυβέρνηση Δεδομένων και η Κυβερνοασφάλεια. Οι νέες γενικές διευθύνσεις είναι υπό την άμεση εποπτεία της Διοίκησης και αντανακλούν τη δέσμευση της Εταιρείας για εναρμόνιση της στρατηγικής της και των δράσεων 175 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 της με αρχές της Βιωσιμότητας. Οι νέες αυτές οργανωτικές μονάδες πρόκειται να καλύψουν ανάγκες ψηφιακού μετασχηματισμού, ενσωματώνοντας στα εταιρικά πληροφοριακά συστήματα τεχνολογίες υπολογιστικού νέφους (cloud) και μεθοδολογίες Επιχειρηματικής Ευφυΐας, αναπτύσσοντας νέα εργαλεία εποπτείας (SCADA) και εφαρμόζοντας αυτοματισμούς και νέες ψηφιακές υπηρεσίες. Το συνολικό πρόγραμμα της Εταιρείας μας σε θέματα ψηφιακής αναβάθμισης εκτιμάται σε ποσό 45,2 εκ. ευρώ με έργα που στοχεύουν: στην αυτοματοποίηση στην εξόρυξη των δεδομένων στην ταχύτερη ανάλυσή τους, για τη λήψη έγκυρων και έγκαιρων αποφάσεων στην βελτίωση της ευελιξίας των συστημάτων μας, αναπτύσσοντας προσβάσεις στα πληροφοριακά συστήματα μέσω φορητών ηλεκτρονικών συσκευών με παράλληλη την αύξηση των συστημάτων κυβερνοασφαλείας στην δημιουργία μια περισσότερο άμεσης επικοινωνία με τους πολίτες μέσω mobile εφαρμογών και social media. Στόχος της Εταιρείας μας είναι να έχει ολοκληρωθεί η ανάθεση των έργων μέχρι τα τέλη 2023 και να έχουν πλήρως υλοποιηθεί μέχρι το τέλος του 2025. ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΩΝ ΠΟΡΩΝ (ERP) Η Εταιρεία, με την υιοθέτηση βέλτιστων πρακτικών σύμφωνα με τις λειτουργικές ανάγκες. ανασχεδιάζει το λειτουργικό μοντέλο και τις διαδικασίες της και υλοποιεί νέα συστήματα και εργαλεία που θα οδηγήσουν στην αποτελεσματικότερη και αποδοτικότερη λειτουργία, στην αύξηση της παραγωγικότητας, στην εξοικονόμηση του λειτουργικού κόστους και στη βελτίωση της πληροφόρησης με παράλληλη διασφάλιση αποτελεσματικού περιβάλλοντος ελέγχου. Η υλοποίηση του Έργου θα προσφέρει βελτιστοποίηση και αυτοματοποίηση των διαδικασιών, προσθήκη νέων, πλήρη προσαρμογή στο το IASS στο IFRS (Ελληνικά και Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα), πρόβλεψη, προγραμματισμό, οικονομική μοντελοοποίηση και αναφορά απόδοσης. Από το έργο αυτό η ΕΥΔΑΠ θα αποκομίσει : Διασφάλιση δεδομένων και διαβαθμισμένη πρόσβαση στην πληροφορία. Βελτίωση διαχείρισης πόρων (π.χ. αποθεμάτων, στόλου οχημάτων κ.λπ.). Βελτίωση πληροφόρησης - Έγκαιρη λήψη αξιόπιστων δεδομένων σε ένα κοινό σημείο (single source of truth). Πρόσβαση στη σημαντική πληροφορία, οποτεδήποτε και από οπουδήποτε 1. DATA MAPPING ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Προχωράμε στη διερεύνηση και αξιολόγηση των ψηφιακών δεδομένων, στα πληροφοριακά συστήματα της Εταιρείας με στόχο την οργάνωση, τη διαβάθμιση - δόμησή και την περαιτέρω ανάλυση τους με σύγχρονα εργαλεία και κανόνες ασφαλείας. Η ως άνω διαδικασία θα βοηθήσει στον έγκαιρο εντοπισμό, την ποσοτικοποίηση, την προτεραιοποίηση, αλλά και τη διαχείριση των κινδύνων. 2. ΩΡΙΜΟΤΗΤΑ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ ΚΥΒΕΡΝΟΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Ο ψηφιακός μετασχηματισμός της ΕΥΔΑΠ προϋποθέτει και την άμεση λήψη δράσεων για την διασφάλιση και θωράκιση των πληροφοριακών συστημάτων. Με βάση την παραπάνω αρχή: Δημιουργείται ένα αναλυτικό μητρώο πληροφοριακών υποδομών (hardware), λογισμικών (software) και άυλων πληροφοριακών αγαθών. Διενεργήθηκε Penetration Test στα πληροφοριακά συστήματα της Εταιρείας και πραγματοποιήθηκε έλεγχος της ετοιμότητας της Εταιρείας σε θέματα τήρησης κανονιστικών υποχρεώσεων Κυβερνοασφάλειας από την Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας. Εκπονείται συνολικό πλάνο επιχειρησιακής συνέχειας & αποκατάστασης των συστημάτων από ενδεχόμενη καταστροφή (Business Continuity Plan / Disaster Recovery Plan) για τα πληροφοριακά συστήματα της Εταιρείας. Δρομολογείται ένα νέο σύστημα άμεσου εντοπισμού και διαχείρισης περιστατικών παραβίασης σε συνεργασία με τον Υπεύθυνο Ασφαλείας Πληροφοριών (CISO). Όλα τα παραπάνω υπογραμμίζουν ότι η Εταιρεία μας θέτει σαν πρωταρχική προτεραιότητά της τη συμμόρφωσή της με το κοινοτικό και εθνικό νομοθετικό πλαίσιο περί προστασίας προσωπικών δεδομένων και την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο, όπως αυτό πλαισιώνεται και με άλλα διεθνή πρότυπα ασφαλείας πληροφοριακών συστημάτων, δικτύων και πληροφοριών. 176 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΣΥΝΕΡΓΕΙΕΣ 3. ΑΣΚΉΣΕΙΣ ΚΥΒΕΡΝΟΑΣΦΆΛΕΙΑΣ Η ΕΥΔΑΠ συμμετέχει σε ετήσιες ασκήσεις κυβερνοασφάλειας υπό την αιγίδα του ΓΕΕΘΑ (Παντόπτης) καθώς και σε ερευνητική πρόταση, η οποία έγινε δεκτή για αξιολόγηση στο Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα HORIZON, σε συνεργασία με τον Δημόκριτο, Ευρωπαϊκά Πανεπιστημιακά Ιδρύματα, και άλλες ΔΕΚΟ, με σκοπό τη δημιουργία μιας ψηφιακής πλατφόρμας που θα βρίσκεται σε ειδική κρατική δομή (π.χ. ΓΕΕΘΑ) και θα παρακολουθεί Security Operations Events προκειμένου να διαγνώσει εγκαίρως την πιθανότητα ευρύτερης κακόβουλης απειλής σε κρίσιμες υποδομές. 4. ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΌΣ ΨΗΦΙΑΚΉΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΊΑΣ Ο Διαγωνισμός Ψηφιακής Καινοτομίας, ένας πρωτότυπος, ανοικτός διαγωνισμός τεχνολογικών καινοτομιών, που ανακοινώθηκε τον Νοέμβριο 2020 σε συνεργασία με το Δίκτυο Καινοτομίας της ΕΕΣΥΠ και το MIT Enterprise Forum Greece, έχει φτάσει στο τελικό του στάδιο. Συνολικά, υποβλήθηκαν 162 αιτήσεις από νεοφυείς εταιρείες, ομάδες επιστημόνων, ερευνητικά κέντρα πανεπιστημίων κ.λπ. προκειμένου να προσφέρουν καινοτόμες λύσεις στις εξής δύο προκλήσεις: Δημιουργία αλγόριθμου, ο οποίος με τη βοήθεια ιστορικών δεδομένων μετρήσεων να προβλέπει ποιοι μετρητές κατανάλωσης ύδατος είναι ελαττωματικοί. Δημιουργία αλγόριθμου, ο οποίος με τη βοήθεια ιστορικών δεδομένων μετρήσεων να προβλέπει τη μελλοντική κατανάλωση μιας παροχής σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα. Μετά την αξιολόγηση των υποψηφιοτήτων, επιλέχθηκαν 76 ομάδες, οι οποίες εντάχθηκαν σε πρόγραμμα «καθοδήγησης» (mentorship) από ομάδα στελεχών της ΕΥΔΑΠ, προκειμένου να υποστηριχθούν στην ανάπτυξη των λύσεων που θα κατέθεσαν. Για την πρόκληση της πρόβλεψης των ελλαττωματικών μετρητών υπέβαλλαν λύση 18 ομάδες, ενώ αντικαταστάθηκαν περισσότεροι από 350 υδρομετρητές, προκειμένου να γίνει επαλήθευση στο πεδίο κατά πόσο αυτοί οι μετρητές είναι ελαττωματικοί ή όχι. Το Εργαστήριο Υδρομετρητών της ΕΥΔΑΠ ανέλαβε τη διενέργεια μετρήσεων και την αξιολόγησή τους, κατατάσσοντας τις λύσεις με το μεγαλύτερο ποσοστό επιτυχίας για την ανάδειξη των επικρατέστερων ομάδων. Για την πρόκληση της πρόβλεψης κατανάλωσης των παροχών σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, υπεβλήθησαν λύσεις από 23 ομάδες, οι οποίες αποτιμήθηκαν, αξιολογήθηκαν και κατατάχθηκαν με βάση τη μικρότερη απόκλιση από τα δεδομένα πραγματικών καταμετρήσεων. Οι δύο επικρατέστερες ομάδες κάθε πρόκλησης θα λάβουν χρηματικό βραβείο και θα προταθεί πλαίσιο συνεργασίας στους νικητές του διαγωνισμού, για την πιλοτική εφαρμογή της λύσης που πρότειναν και ενδεχομένως την ανάπτυξη νέων λειτουργιών βασισμένων στην παρεχόμενη λύση. 5. O2 HUB, ΈΝΑ ΝΈΟ ΠΡΩΤΟΠΟΡΙΑΚΌ OPEN DATA & OPEN API HUB Η ΕΥΔΑΠ, μέλος των θυγατρικών εταιρειών της ΕΕΣΥΠ, συνέβαλε έμπρακτα στην συνεργατική ανάπτυξη της καινοτόμου πιλοτικής πλατφόρμας O2 Hub. Το πρωτοποριακό Open Data & Open API Hub, συμβάλλει καθοριστικά στον ψηφιακό μετασχηματισμό, στην ενίσχυση της διαφάνειας και της καινοτομίας και αποτελεί σημαντικό εργαλείο για πανεπιστήμια, ερευνητικούς φορείς, startup επιχειρήσεις, δημόσιους και ιδιωτικούς οργανισμούς, εξασφαλίζοντας τη δυνατότητα να αντλούν τα απαραίτητα στοιχεία που θα τους βοηθήσουν να αναπτύξουν νέες υπηρεσίες και λύσεις, προς όφελος του κοινωνικού συνόλου. Η ΕΥΔΑΠ συμμετέχει στην πιλοτική λειτουργία O2 Hub, διαθέτοντας δημόσια 6 σύνολα δεδομένων, που αφορούν αποθέματα ταμιευτήρων, παραγωγή πόσιμου νερού στις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ), μεγέθη καταναλώσεων, ποιοτικά στοιχεία στην έξοδο των Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων (ΚΕΛ), στοιχεία νέων και υφιστάμενων παροχών, αλλά και στοιχεία που σχετίζονται με κέντρα εξυπηρέτησης πελατών ανά περιοχή (Περιφερειακά Κέντρα). Στόχος είναι η διαρκής αναβάθμιση του Hub και η περαιτέρω αξιοποίησή του ως σημείου αναφοράς στο ευρύτερο οικοσύστημα, με τη συνεχή επικαιροποίηση των δεδομένων και τον εμπλουτισμό του με περισσότερα σύνολα πληροφοριών, εξασφαλίζοντας έτσι τη χρηστική βιωσιμότητά του και τη δημιουργία της απαραίτητης κουλτούρας ανοικτών δεδομένων. Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Στο πλαίσιο των έκτακτων συνθηκών που δημιουργήθηκαν εξαιτίας της πανδημίας Covid-19 και των αναγκών που προέκυψαν για την εξ αποστάσεως εργασία, πραγματοποιήθηκαν σειρά ενεργειών για την υλοποίηση και διάθεση ψηφιακών λύσεων, με στόχο την υποστήριξη των επιχειρησιακών διαδικασιών. Ενδεικτικά: 177 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Προμήθεια και διάθεση 340 φορητών υπολογιστών και πληροφορικού εξοπλισμού. Υλοποίηση πλατφόρμας παροχής εικονικών θέσεων εργασίας για τη διασφάλιση της ασφαλούς απομακρυσμένης εργασίας. Η νέα υποδομή (Virtual Desktops Infrastructure) αναπτύχθηκε σε cloud υποδομές και συνέδραμε αποτελεσματικά στην εκτέλεση της εξ αποστάσεως εργασίας. Εντατικοποίηση της διαδικασίας έκδοσης και χρήσης ψηφιακών υπογραφών, με αποτέλεσμα στο τέλος του 2021 ο αριθμός των στελεχών με ψηφιακή υπογραφή να έχει αυξηθεί στους 505 χρήστες. Η εκτεταμένη χρήση ψηφιακών υπογραφών, σε συνδυασμό με την ψηφιοποίηση επιχειρησιακών διαδικασιών, είχε θετικό αντίκτυπο όσον αφορά στη μείωση των λειτουργικών δαπανών και του χρόνου διεκπεραίωσης, αλλά και την ενίσχυση της διαφάνειας. Αυτοματοποίηση διαδικασιών, με προτεραιότητα στην αναβάθμιση της διαδικασίας ηλεκτρονικής διακίνησης εγγράφων. Με αυτόν τον τρόπο μια βασική επιχειρησιακή διαδικασία της Εταιρείας καθίσταται πλήρως ψηφιακή (paperless), περιορίζοντας σημαντικά το χρόνο διεκπεραίωσης των υποθέσεων. Αναβάθμιση των τηλεφωνικών κέντρων, με προσθήκη της δυνατότητας μεταβίβασης σταθερών κλήσεων σε φορητές συσκευές, αρχικά για τριάντα (30) στελέχη, αλλά και με πρόγραμμα επέκτασης της δυνατότητας στους αρμόδιους κρίσιμων τομέων της εταιρείας. Ανάπτυξη σειράς νέων εταιρικών πολιτικών ασφαλείας και κανονισμών χρήσης για την ασφαλή απομακρυσμένη χρήση πληροφοριακών συστημάτων και εξοπλισμού. Οι νέες συνθήκες οδήγησαν σημαντικό τμήμα του προσωπικού στην υιοθέτηση μίας νέας επαγγελματικής κουλτούρας κάνοντας τεχνολογικά άλματα, ενστερνιζόμενο νέες εργασιακές πρακτικές με επιδράσεις, σε περιβαλλοντικά, οικονομικά και κοινωνικά κριτήρια πέραν των εργασιακών. 6. ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ - ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Η επένδυση στην ανάπτυξη των ψηφιακών δεξιοτήτων αλλά και στην επανεκπαίδευση των εργαζομένων μας είναι υψίστης σημασίας για την ΕΥΔΑΠ. Το 2021 πραγματοποιήθηκαν εξ αποστάσεως εκπαιδεύσεις σε περισσότερους από 350 εργαζόμενους μέσω πλατφόρμας σύγχρονης εκπαίδευσης και αφορούσαν στη χρήση ψηφιακών εργαλείων και εφαρμογών, συστημάτων τηλεδιάσκεψης, υπηρεσιών απομακρυσμένης πρόσβασης. Αναλυτικά, οι εκπαιδεύσεις μας σε αριθμούς είναι: Office 365: 31 ώρες εκπαίδευσης, 42 εκπαιδευόμενοι Microsoft Teams: 9 ώρες εκπαίδευσης, 37 εκπαιδευόμενοι SAP Business One (για τις οικονομικές Διευθύνσεις): 4,5 ώρες εκπαίδευσης, 10 εκπαιδευόμενοι Καταχώρηση αιτήσεων & προϋπολογισμός (SAP Business One): 15 ώρες εκπαίδευσης, 76 εκπαιδευόμενοι Καταχώρηση προϋπολογισμού & νέα λειτουργικότητα στον τρόπο καταχώρησης του προγράμματος προμηθειών στο υποσύστημα προϋπολογισμού έτους 2022 στο SAP Business One: 18 ώρες εκπαίδευσης, 142 εκπαιδευόμενοι Ηλεκτρονική Διακίνηση Εισηγήσεων: 12 ώρες εκπαίδευσης, 56 εκπαιδευόμενοι 7. ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ Ενισχύθηκαν σημαντικά οι ψηφιακές υπηρεσίες προς τους εξωτερικούς πελάτες της Εταιρείας. Το 2021 υλοποιήθηκαν στην ιστοσελίδα της Εταιρείας οι ακόλουθες νέες πρόσθετες υπηρεσίες: Εμφάνιση του διαστήματος επόμενης καταμέτρησης (με ημερομηνίες) στον online λογαριασμό Μερική καταβολή ποσού όσον αφορά την πληρωμή με e-banking / e-POS Προσθήκη της Τράπεζας Optima Bank στο δίκτυο ηλεκτρονικών πληρωμών Προσθήκη επιλογής «Άλλες οφειλές» (προσωρινά διαθέσιμο μόνο για τον προηγούμενο ανεξόφλητο λογαριασμό) στην καρτέλα του εγγεγραμμένου χρήστη Δημιουργία φόρμας αιτήματος για χορηγία (43 αιτήματα μέσα σε 5 μήνες) Εμφάνιση του τελευταίου λογαριασμού ταυτοποιημένης παροχής, για μη εγγεγραμμένους χρήστες Δημιουργία φόρμας Whistleblowing για κάθε είδους καταγγελίας (από πελάτες, εξωτερικούς συνεργάτες ή εσωτερικούς υπαλλήλους) Προσθήκη νέας φόρμας επικοινωνίας με καθορισμένες διαδοχικές επιλογές (7.405 αιτήματα επικοινωνίας σε δύο μήνες) Αριθμητικά στοιχεία για την χρήση νέων τεχνολογιών για διευκόλυνση των πελατών: Πληρωμές μέσω mobile εφαρμογής: Πλήθος κινήσεων : 2.688 Καμπάνια ενημέρωσης e-bill: αποστολή 117.720 email και 274.443 SMS Ενημέρωση των κατοίκων Παλλήνης για την επέκταση του δικτύου αποχέτευσης : αποστολή 1.278 email και 1.662 SMS Οι χρήσεις των υφιστάμενων ψηφιακών υπηρεσιών για τα έτη 2020- 2021 ενδεικτικά φαίνονται στον ακόλουθο πίνακα: 178 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Είδος αιτήματος Χρήση πολυτεκνικού τιμολογίου Κατάργηση παροχής που υπάρχει ο μετρητής (από ιδιοκτήτη) ΥΕΑ – Απαλλαγή αποχέτευσης (τακτοποίηση αχρεωστήτως καταβληθέντων) Επανασύνδεση (αποκατάσταση υδροληψίας μετά από διακοπή οφειλών) Κατάργηση παροχής με αφηρημένο μετρητή ΥΕΑ – Έκπτωση κήπου Δόσεις με έγκριση προϊσταμένου Διακοπή υδροδότησης λόγω οφειλών με αίτηση ιδιοκτήτη Χορήγηση τιμολογίου υπερήλικων ΥΕΑ – Χορήγηση βεβαίωσης οφειλής δικαιωμάτων σύνδεσης Μείωση λόγω αφανούς διαρροής Αφαίρεση μετρητή για λόγους ασφαλείας (από ιδιοκτήτη) Εργαστηριακός έλεγχος μετρητή (δοκιμή) Χορήγηση επαγγελματικού τιμολογίου Χορήγηση κοινωνικού τιμολογίου Ηλεκτρονική ένδειξη Ε.3 Πλήθος 2020 104 38 5 32 5 81 4850 55 37 8 1234 111 450 10 1852 347 Πλήθος 2021 197 58 7 57 16 103 4661 100 31 9 1396 160 355 19 1691 1319 Μεταβολή % 89% 53% 40% 78% 220% 27% -4% 82% -16% 13% 13% 44% -21% 90% -9% 280% ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ (ουσιαστικό θέμα) Η ΕΥΔΑΠ διαχειρίζεται το θέμα της Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων με γνώμονα την συνεχή συμμόρφωση της Εταιρείας υπό το πρίσμα των διατάξεων του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Δεδομένων ΕΕ2016/679 και του ισχύοντος νομοθετικού πλαισίου (ν4624/2019, ν 347/2006), των Κατευθυντήριων Γραμμών (Guidelines) της Ομάδας Εργασίας του αρ. 29 (WP29), του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Προστασίας Δεδομένων (ΕΣΠΔ), της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, των σχετικών Οδηγιών, Αποφάσεων, Γνωμοδοτήσεων της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα. Στο πλαίσιο αυτό έχει συσταθεί γραφείο Υπεύθυνης Προστασίας Δεδομένων, στελεχωμένο από άτομα με τεχνογνωσία και γνώση των εσωτερικών Εταιρικών διαδικασιών με σκοπό τη διασφάλιση της συνεχούς και ασφαλούς συμμόρφωσης. Το προγραμματισμένο πλάνο του γραφείου DPO για το έτος 2021 διαμορφώθηκε υπό το πνεύμα εξισορρόπησης της δύσκολης κατάστασης που κλήθηκε το παγκόσμιο γίγνεσθαι να αντιμετωπίσει συνεπεία της πανδημίας του ιού SARS-CoV-2 και της ασθένειας COVID-19. Η αντιστάθμιση των ατομικών δικαιωμάτων και των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των υποκειμένων έναντι του υπέρτερου συνταγματικά θεμελιωμένου δικαιώματος όλων των πολιτών στη δημόσια υγεία ήταν μεγάλη και ιδιαίτερα απαιτητική. Η Εταιρεία κλήθηκε να λάβει πρόσθετα μέτρα ενημέρωσης του προσωπικού, των πελατών και να ενισχύσει την ασφάλεια της. Από την άλλη, δόθηκε έμφαση στην αντιμετώπιση της επείγουσας τούτης κατάστασης χωρίς να παραλείπεται το πλάνο διαρκούς συμμόρφωσης της Εταιρείας με τις διατάξεις του εν ισχύ νομοθετικού πλαισίου για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των υποκειμένων (πελατών, προσωπικού, συνεργατών, προμηθευτών κλπ). Με ειδικότερη αναφορά τη περίοδο έτους 2021 η Υπεύθυνη Προστασίας Δεδομένων, ως συμβουλευτικός παράγοντας της Εταιρείας, σε συνεργασία με τους αρμόδιους υπηρεσιακούς παράγοντες έλαβε μέριμνα των ακόλουθων ενεργειών : 1. Διαρκής επικαιροποίηση του Αρχείου Δραστηριοτήτων σε συντονισμένη συνεργασία και επικοινωνία με τα στελέχη της ΕΥΔΑΠ. 2. Συστάσεις για διορθώσεις ευπαθειών. 3. Επικαιροποίηση-συμπλήρωση των σχετικών εντύπων, επίσημων εγγράφων της Εταιρείας, εισηγήσεων, Παραρτημάτων, συμβάσεων, υφιστάμενων Πολιτικών. 4. Παροχή γνωμοδοτήσεων σε σχέση με τις τρέχουσες νομοθετικές εξελίξεις 5. Στο πλαίσιο σύναψης συνεργασιών με τρίτους, όταν αυτοί έχουν τον ρόλο του Εκτελούντα, πραγματοποιήθηκε έλεγχος των τεχνικών και οργανωτικών μέτρων που λαμβάνουν για τη διασφάλιση των προσωπικών δεδομένων πριν την υπογραφή της εκάστοτε σύμβασης. 6. Διαχείριση καταγγελιών/αιτημάτων πελατών/εργαζομένων. 179 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 7. Επικαιροποίηση των όρων και Πολιτικών της ιστοθέσης www.eydap.gr και εφαρμογής eydap.gr. 8. Επικαιροποίηση και ενίσχυση Πολιτικών Προστασίας Δεδομένων στο πλαίσιο: ασφαλούς διεξαγωγής των Γ.Σ. της ΕΥΔΑΠ με τεχνικοακουστικά μέσα, χρήσης ειδικών εφαρμογών από τους καταναλωτές, ανωνυμοποιημένων ερευνών με συμμετέχοντες εργαζόμενους και πελάτες της ΕΥΔΑΠ, ανάπτυξης συστημάτων διαχείρισης εσωτερικών καταγγελιών [whistleblowing], συστημάτων βιντεοεπιτηρήσης, εσωτερικών αξιολογήσεων θέσεων ευθύνης, διαγωνιστικών διαδικασιών. 9. Έλεγχος διαδικασιών ελέγχου προσωπικού και μη των πιστοποιητικών εμβολιασμού, πιστοποιητικών νόησης ή/και πιστοποιητικών διεξαγωγής τεστ ελέγχου για τον κορωνοιό. 10. Σχεδιασμός Κατευθυντήριων οδηγιών για την εξ αποστάσεως εργασία. 11. Διατύπωση απόψεων και κατευθύνσεων περί ενίσχυσης της φυσικής και τεχνικής ασφάλειας, περιορισμού της πρόσβασης σε ορισμένες δραστηριότητες και ελαχιστοποίησης δεδομένων σε διαδικασίες και έντυπα που αφορούν προσωπικά δεδομένα πελατών. 12. Παροχή σαφών οδηγιών και κατευθύνσεων προς τα στελέχη και το προσωπικό ως προς την ορθή διαχείριση των δεδομένων των πελατών, αλλά και ως προς τη διαχείριση ενδεχόμενων περιστατικών παραβίασης. (Αναφορά στη διαχείριση των προσωπικών δεδομένων των εργαζομένων γίνεται στην ενότητα Δ.6.α, των πελατών στην ενότητα Δ.5 της ίδιας Έκιεσης) Η εκπαίδευση του ανθρώπινου δυναμικού μας πάνω σε θέματα προστασίας των προσωπικών δεδομένων βρίσκεται σε διαρκή εξέλιξη (το θέμα αναλύεται στην ενότητα «Κατάρτιση & Εκπαίδευση» ενότητα Ε.3 της ίδιας Έκθεσης). Στόχος για το έτος 2022 είναι η επικαιροποίηση του Αρχείου Δραστηριοτήτων μετά την από 1.4.2021 αλλαγή του Οργανογράμματος, ο ταυτόχρονος έλεγχος των διαδικασιών και η εγρήγορση του προσωπικού σε θέματα προσωπικών δεδομένων. Παρότι την περίοδο αναφοράς σημειώθηκαν αιτήματα-παράπονα μικρού αριθμού από πλευράς των πελατών της ΕΥΔΠΑ, η διαχείριση αυτών υπήρξε ικανοποιητική, δεν υπήρξαν επίσημες καταγγελίες ενώπιον της αρμόδιας εποπτικής Αρχής, πλην μίας με θετική έκβαση για την Εταιρεία, ούτε επιβλήθηκαν σχετικά πρόστιμα ή επιπλήξεις ή συστάσεις για παραβίαση των διατάξεων του ΓΚΠΔ. Περαιτέρω αναφορά στα θέματα Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων γίνεται στις ενότητες: Δ.3 «Κατάρτιση & Εκπαίδευση», Ε.1 «Εταιρική Διακυβέρνηση», Ε.2 «Ψηφιακός Μετασχηματισμός» Ε4. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ (ουσιαστικό θέμα) Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Για την ΕΥΔΑΠ, οι θετικές οικονομικές επιδόσεις με κριτήρια ESG είναι η έμπρακτη εφαρμογή ηθικής επιχειρηματικότητας και συνέχειας και ταυτόχρονα ο καθοριστικός παράγοντας για την υλοποίηση του μετασχηματισμού της εταιρείας και κατ’ επέκταση των στρατηγικών στόχων της, με παράλληλη ικανοποίηση όλων των ενδιαφερόμενων μερών της. Η ΕΥΔΑΠ στο πλαίσιο χάραξης οικονομικής στρατηγικής αναγνωρίζει, κατηγοριοποιεί και βαθμολογεί τους κινδύνους και υλοποιεί σχέδια προληπτικών δράσεων (πιστωτικός κίνδυνος, κίνδυνος ρευστότητας, κίνδυνος αγοράς, ρυθμιστικός κίνδυνος κ.λπ.). Η ύπαρξη πλαισίου διαχείρισης κινδύνων είναι κεντρικής σημασίας και η διαδικασία παρακολούθησης είναι δομημένη, συνεχής και διαρκής. Η καταγραφή των κινδύνων και η διαχείρισή τους αναφέρεται αναλυτικά στην Ετήσια Οικονομική Έκθεση, σελίδες 36-42. Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια Το 2021 σηματοδοτήθηκε με τη συμφωνία μεταξύ ΕΥΔΑΠ και Ελληνικού Δημοσίου και το δικαίωμα διάθεσης υπηρεσιών καθαρού νερού επεκτάθηκε έως το 2040. Με την υπογραφή της Σύμβασης, που - μεταξύ άλλων - καθορίζει και την τιμή πώλησης του αδιύλιστου νερού από το Ελληνικό Δημόσιο προς την ΕΥΔΑΠ για τα επόμενα 20 έτη, έκλεισε οριστικά μια πολύχρονη εκκρεμότητα, γεγονός που επιτρέπει πλέον στην Εταιρεία την μακροπρόθεσμη ορατότητα και την ευχέρεια για την υλοποίηση του στρατηγικού σχεδίου της. Η συμφωνία με το Ελληνικό Δημόσιο διασφαλίζει το μέλλον της Εταιρείας και δημιουργεί νέες προϋποθέσεις για την ανάπτυξη και τον μετασχηματισμό της. Δικαιώνει το έργο και την εμπειρία των ανθρώπων της ΕΥΔΑΠ θέτοντας τις βάσεις για να αξιοποιηθεί αυτή η εμπειρία περισσότερο σε νέες δραστηριότητες προστιθέμενης αξίας προς όφελος όλων. Η ΕΥΔΑΠ λειτουργεί σύμφωνα με τον Κώδικα Εταιρικής Διακυβέρνησης, το Εθνικό και Κοινοτικό Δίκαιο (Φορολογική Νομοθεσία, Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς-αναλυτική αναφορά έχει γίνει στην σελίδα 46 της Οικονομικής Έκθεσης), τον Εσωτερικό Κανονισμό Λειτουργίας και υπόκειται σε τακτικούς ελέγχους από Ορκωτούς Λογιστές. 180 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Αποτέλεσμα της συμμόρφωσης είναι ότι δεν έχει επιβληθεί κάποιο πρόστιμο σε σχέση με την οικονομική δραστηριότητα της εταιρείας. Η Εταιρεία, στο πλαίσιο του μετασχηματισμού της υλοποιεί: Μια στοχευμένη στρατηγική εξ ορθολογισμού πόρων, προσδιορίζοντας περιοχές με περιθώρια βελτιστοποίησης Ενέργειες για τη βέλτιστη αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού της, των διαδικασιών και των εργαλείων τεχνολογίας Εξελιγμένο νέο σύστημα HRMS για την υποστήριξη των τωρινών και των μελλοντικών αναγκών της Εταιρείας Η ΕΥΔΑΠ εφαρμόζει Κανονισμό Διαχείρισης Διαθεσίμων για τη συνεχή παρακολούθηση των ταμειακών ροών της. Ταυτόχρονα με την καθημερινή παρακολούθηση των εισπράξεων και των πληρωμών της εταιρείας διασφαλίζεται η οικονομική ρευστότητα της. Η τιμολογιακή πολιτική, με την παροχή προσιτού κλιμακωτού τιμολογίου, είναι αυτή που εξασφαλίζει τα έσοδα και συνεπώς την βιωσιμότητα της εταιρίας Το σύνολο (100%) της οικονομικής δραστηριότητας (κύκλος εργασιών, κεφαλαιακά και λειτουργικά έξοδα) αποτελούν επιλέξιμες δραστηριότητες βάσει του Κανονισμού EU Taxonomy , ο οποίος αποτελεί το Ευρωπαϊκό Σύστημα Ταξινόμησης για περιβαλλοντικά βιώσιμες οικονομικές δραστηριότητες. ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Οι επενδύσεις της ΕΥΔΑΠ, αντανακλούν τις στρατηγικές προτεραιότητες της Εταιρείας για διασφάλιση της Ανάπτυξης και της Αποδοτικότητας με συνθήκες Ασφάλειας. Μέσω των επενδύσεων, διασφαλίζεται η αειφόρος διαχείριση του νερού και η εφαρμογή υπεύθυνων περιβαλλοντικών πρακτικών προς όφελος της κοινωνίας. Το δεκαετές επενδυτικό πρόγραμμα 2022-2031 περιλαμβάνει έργα μικτού προϋπολογισμού 1.715 εκατ. ευρώ, όπου για το σύνολο των έργων, αναμένεται χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση, ύψους 770 εκατ. ευρώ (ποσοστό 45%). Στο Πρόγραμμα περιλαμβάνονται: Τα μεγάλα αποχετευτικά έργα στην Ανατολική Αττική, τα οποία βρίσκονται σε εξέλιξη και θα ολοκληρωθούν εντός της δεκαετίας. Τα έργα αυτά αποτελούν ένα ολοκληρωμένο σύστημα κυκλικής οικονομίας, καθώς οι επεξεργασμένες εκροές από τα Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων θα χρησιμοποιούνται για άρδευση, αστική και περιαστική χρήση (εκτενής αναφορά γίνεται στην ενότητα ««Έργα Ανατολικής Αττικής » της ίδιας Έκθεσης). Έργα διαχείρισης και βελτιστοποίησης της επεξεργασίας της ιλύος στις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού (εκτενής αναφορά γίνεται στην ενότητα «Κυκλική Οικονομία» της ίδιας Έκθεσης). Έργα βελτίωσης των δεξαμενών καθαρού ύδατος στις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού για την εξοικονόμηση Υδάτινων Πόρων με παράλληλη μείωση τον υλικών επεξεργασίας (εκτενής αναφορά γίνεται στην ενότητα «Κυκλική Οικονομία» της ίδιας Έκθεσης). Έργα βελτιστοποίησης της λειτουργίας του δικτύου ύδρευσης με εφαρμογή σύγχρονων τεχνολογιών (εκτενής αναφορά γίνεται στην ενότητα «Αξιόπιστο Δίκτυο» της ίδιας Έκθεσης). Έργα αξιοποίησης του Αδριάνειου Υδραγωγείου ως υδάτινου πόρου με στόχο την χρήση μη πόσιμου νερού για άρδευση αλλά και την πολιτιστική ανάδειξη του Υδραγωγείου(εκτενής αναφορά γίνεται στην ενότητα «Βιώσιμη διαχείριση φυσικών πόρων» της ίδιας Έκθεσης) . Έργα αποκατάστασης - αναβάθμισης καθώς και επέκτασης του αποχετευτικού δικτύου στην περιοχή αρμοδιότητας (εκτενής αναφορά γίνεται στην ενότητα «Υγεία & ασφάλεια πολιτών- δίκτυο αποχέτευσης» της ίδιας Έκθεσης) Έργα Ψηφιακού Εκσυγχρονισμού (εκτενής αναφορά γίνεται στην ενότητα «Ψηφιακός Μετασχηματισμός» της ίδιας Έκθεσης) Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης Αναλυτικά τα οικονομικά αποτελέσματα στις σελίδες 9-20 της παρούσας Ετήσιας Οικονομικής Έκθεση. Ε.5 ΕΦΟΔΙΑΣΤΙΚΗ ΑΛΥΣΙΔΑ Κυριότεροι μη χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι Για την ΕΥΔΑΠ η διαχείριση της εφοδιαστικής αλυσίδας είναι άμεσα συνυφασμένη με τη διαμόρφωση και τη διεκπεραίωση όλων των ενεργειών και δραστηριοτήτων που σχετίζονται με τις διαδικασίες προμήθειας, παραγωγής και διανομής καθώς και τον πλήρη συντονισμό των εμπλεκομένων μερών σε όλα τα στάδια ροής υλικών, με την υιοθέτηση βιώσιμων στρατηγικών. Η ΕΥΔΑΠ, λαμβάνοντας υπόψη τις άμεσες και έμμεσες επιπτώσεις των παγκόσμιων συνθηκών λόγω της κλιματικής αλλαγής και της πανδημίας καθώς και τις βραχυπρόθεσμες/μακροπρόθεσμες αστάθειες στις τοπικές αλλά και διεθνείς αγορές, εξετάζει τους πιθανούς επιχειρησιακούς κινδύνους που διατρέχει, κυρίως χρηματοοικονομικούς, λειτουργικούς και φήμης, υιοθετεί και εφαρμόζει βιώσιμες πρακτικές και ολοκληρωμένη προσέγγιση αναγνώρισης, αξιολόγησης και ελαχιστοποίησής τους μέσω 181 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 κατάλληλων μηχανισμών ελέγχου, προκειμένου να αντιμετωπιστούν αλυσιδωτές αντιδράσεις εξαιτίας τυχόν παρατεταμένης δυσμενούς συγκυρίας. Το εφοδιαστικό δίκτυο αφορά τις διαδικασίες: 1. 2. 3. προμήθειας, αποθήκευσης και διάθεσης υλικών διοίκησης των μεταφορών με τη διαχείριση, προγραμματισμό και συντήρηση οχημάτων και μηχανημάτων παροχής υπηρεσιών Εταιρικές πολιτικές και δέουσα επιμέλεια και Αποτελέσματα των εν λόγω πολιτικών και μη χρηματοοικονομικοί βασικοί δείκτες επίδοσης ΚΑΝΟΝΙΣΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η κάλυψη των αναγκών της εφοδιαστικής αλυσίδας γίνεται τόσο από την εγχώρια όσο και τη διεθνή αγορά, αλλά και σε πλήρη εναρμόνιση με το Εθνικό Νομικό Πλαίσιο περί Δημοσίων Συμβάσεων, όπως αυτό ορίζεται από τον Ν. 4412/16, όπως τροποποιήθηκε και ισχύει (ΦΕΚ Α' 147/08-08-2016), τις Δημόσιες Συμβάσεις Έργων, Προμηθειών και Υπηρεσιών (προσαρμογή στις Οδηγίες 2014/24/ΕΕ και 2014/25/ΕΕ), το δευτερογενές θεσμικό πλαίσιο καθώς και τον Κανονισμό Προμηθειών και Γενικών Υπηρεσιών της ΕΥΔΑΠ. Η Εταιρεία, προβλέποντας τους πιθανούς κινδύνους από τη μη εφαρμογή του Ν. 4412/2016 και των συνεχών τροποποιήσεων αυτού, έχει προβεί με υπευθυνότητα σε σειρά ενεργειών με στόχο την έγκαιρη και αποτελεσματική αντιμετώπισή τους. Η μεγαλύτερη πρόκληση αφορά στην προσαρμογή των εσωτερικών διαδικασιών στις συνεχείς τροποποιήσεις των διατάξεων του Ν. 4412/2016. Μία εξίσου σοβαρή πρόκληση και επιβεβλημένη επιταγή εκ του νόμου αφορά και στο επίπεδο συμμόρφωσης των συνεργαζόμενων προμηθευτών/παρεχόντων υπηρεσιών με τους ορισμούς του Ν. 4412/2016. Οι νομικές και συμβατικές υποχρεώσεις, καθώς και οι ηθικές αρχές που διέπουν τη λειτουργία της ΕΥΔΑΠ επιβάλλουν την τήρηση της εμπιστευτικότητας ευαίσθητων πληροφοριών και δεδομένων που αφορούν την Εταιρεία και τους προμηθευτές/παρέχοντες υπηρεσίες, σύμφωνα με τα όσα ορίζονται στον σχετικό νόμο «περί Εχεμύθειας». Το 2021 δεν παρουσιάστηκαν κρούσματα πράξεων ή παραλείψεων που ήγειραν κινδύνους κανονιστικής συμμόρφωσης και δεν υπήρξε περιστατικό μη συμμόρφωσης της ΕΥΔΑΠ, ως αναθέτων φορέας, κατά τη διαδικασία διενέργειας των διαγωνιστικών διαδικασιών προμηθειών και υπηρεσιών. Το 2021, όσον αφορά στην τήρηση της κείμενης νομοθεσίας από τους προμηθευτές/ παρέχοντες υπηρεσίες, προέκυψαν πέντε (5) περιστατικά αθέτησης των όρων των συμβάσεων (λόγω αδυναμίας εκτέλεσης των συμβατικών υποχρεώσεων έγινε κατάπτωση εγγυητικών επιστολών). Δεν παρουσιάσθηκαν άλλες περιπτώσεις υποτροπών, αθέτησης υποχρεώσεων ή παραβίασης της εργατικής και ασφαλιστικής νομοθεσίας και ως εκ τούτου, καταγγελίας και αναγκαστικής λύσης σύμβασης. Η Εταιρεία σε πλήρη εφαρμογή της Πολιτικής κατά της Διαφθοράς και της Δωροδοκίας επιδεικνύει μηδενική ανοχή και δεσμεύεται να λειτουργεί με επαγγελματισμό, νομιμότητα και ακεραιότητα σε όλες τις επαγγελματικές της συναλλαγές. Κατά την ίδια χρονιά δεν διαπιστώθηκε κανένα περιστατικό παράβασης των διατάξεων που αφορούν σε: ► παιδική εργασία, ► καταναγκαστική εργασία, ► συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση, ► δωροδοκία και διαφθορά, ► απάτη, ► διάπραξη τρομοκρατικών εγκλημάτων ή γενικότερα διάπραξη εγκλημάτων συνδεόμενων με τρομοκρατικές οργανώσεις, ► νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες από τους προμηθευτές περιβαλλοντική νομοθεσία και κλιματική αλλαγή η ΕΥΔΑΠ με την ενσωμάτωση στις Συμβάσεις της των όρων περί συμμόρφωσης των Προμηθευτών/Παρεχόντων Υπηρεσιών με τις Αρχές του Οικουμενικού Συμφώνου του ΟΗΕ στους τομείς των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, της Εργασίας, του Περιβάλλοντος και της Διαφθοράς, διασφαλίζει ότι όλοι οι Προμηθευτές/Παρέχοντες Υπηρεσίες της Εφοδιαστικής Αλυσίδας εφαρμόζουν πρακτικές που προάγουν τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και είναι σύμφωνες με τις πολιτικές της Εταιρείας σε κοινωνικά, εργασιακά και περιβαλλοντικά ζητήματα. Σκοπός είναι η πλήρης και έγκαιρη εναρμόνιση και σύμπλευση της ΕΥΔΑΠ με τις κανονιστικές διαδικασίες, πάντα με έμφαση στην αξιοπιστία, τη διαφάνεια, τη συνέπεια και τις αρχές της χρηστής διοίκησης. ΔΙΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ 182 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η διαγωνιστική διαδικασία γίνεται με αυστηρούς κανόνες και περιλαμβάνει την προκήρυξη του διαγωνισμού, τη θέσπιση κοινώς αποδεκτών Τεχνικών Προδιαγραφών, την ανάδειξη του μειοδότη βάσει κριτηρίων ανάθεσης και την υπογραφή της σχετικής Σύμβασης. Η ΕΥΔΑΠ προβαίνει στη σύναψη δημοσίων συμβάσεων με τους προμηθευτές της, λαμβάνοντας υπόψη: την καταλληλότητα άσκησης της επαγγελματικής τους δραστηριότητας, την οικονομική και χρηματοοικονομική τους επάρκεια, την τεχνική και επαγγελματική τους ικανότητα, τη συμμόρφωσή τους με τα πρότυπα διασφάλισης ποιότητας και περιβαλλοντικής διαχείρισης, τη συμμόρφωσή τους με τις διατάξεις της νομοθεσίας περί υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων, καθώς και τις υποχρεώσεις τους στους τομείς κοινωνικοασφαλιστικού και εργατικού δικαίου, τη συμμόρφωσή τους με το νομοθετικό πλαίσιο που αφορά στη διαφάνεια και στην προστασία των προσωπικών δεδομένων. Η Εταιρεία δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην προσέλκυση νέων οικονομικών φορέων, μέσω της ανάρτησης των Διακηρύξεων: ► στο Ηλεκτρονικό Επιγραμμικό Αποθετήριο Διοικητικών Πράξεων (ΔΙΑΥΓΕΙΑ), ► στο Κεντρικό Ηλεκτρονικό Μητρώο Δημοσίων Συμβάσεων (Κ.Η.Μ.ΔΗ.Σ.), ► στο Εθνικό Σύστημα Ηλεκτρονικών Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Σ.Η.ΔΗ.Σ.), ► στο Παράρτημα Δημοσιεύσεων των Διακηρύξεων της Επίσημης Εφημερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ► στην ιστοσελίδα της Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. (http://www.eydap.gr). ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΣΥΜΦΩΝΙΕΣ: Αναφορικά με τις μακροπρόθεσμες συμφωνίες επισημαίνεται ότι είναι συμβατές με τις αρχές του ελεύθερου ανταγωνισμού, τηρουμένων των ακόλουθων προϋποθέσεων: ► να έχουν συναφθεί κατόπιν διαγωνιστικών διαδικασιών, ► οι τεχνικές προδιαγραφές των προϊόντων ή των υπηρεσιών να είναι σαφείς και λεπτομερείς, ► να διέπονται από αμοιβαίες υποχρεώσεις και δικαιώματα των συμβαλλομένων μερών και ► να ελέγχονται περιοδικά για το κατά πόσο παραμένουν ανταγωνιστικές. ΔΙΑΓΩΝΙΣΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΥΨΗΛΗΣ ΣΠΟΥΔΑΙΟΤΗΤΑΣ: Σε διαγωνιστικές διαδικασίες υψηλής σπουδαιότητας και με υψηλό οικονομικό αντικείμενο, η ΕΥΔΑΠ διενεργεί διαγωνισμούς δημοσιευμένους σε Ευρωπαϊκό επίπεδο, προκειμένου με τον τρόπο αυτό να εξασφαλίσει τη συμμετοχή σημαντικών προμηθευτών, δραστηριοποιούμενων τόσο στο εγχώριο όσο και στο Ευρωπαϊκό επιχειρηματικό στερέωμα, διασφαλίζοντας έτσι την ανάπτυξη υγιούς ανταγωνισμού, η οποία οδηγεί στην επίτευξη σημαντικού οικονομικού οφέλους για την Εταιρεία. Πρόσφατα παραδείγματα αποτελούν οι μεγαλύτερες διαγωνιστικές διαδικασίες για τη λειτουργία και συντήρηση του Κέντρου Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας και την παροχή ταχυδρομικών υπηρεσιών για την περισυλλογή, μεταφορά, διαλογή και διανομή ταχυδρομικών αποστολών της ΕΥΔΑΠ., στις οποίες συμμετείχαν ημεδαπά και αλλοδαπά εταιρικά σχήματα, με μεγάλη παρουσία στον χώρο που δραστηριοποιούνται, από τη συμμετοχή των οποίων προσδοκάται η αποκόμιση οικονομικών και όχι μόνο οφελών. Σκοπός και στόχος της ΕΥΔΑΠ είναι η διαχείριση των αναγκών της με τρόπο έγκαιρο, ποιοτικό και οικονομικό, σύμφωνα με τους βέλτιστους όρους για τα συμβαλλόμενα μέρη. Το 2021 υπεγράφησαν : 351 Συμβάσεις μεταξύ της ΕΥΔΑΠ και προμηθευτών/παρεχόντων υπηρεσιών, συνολικής αξίας περίπου 95,2 εκατομμυρίων ευρώ, πλέον Φ.Π.Α., εκ των οποίων 70 αφορούσαν Προμήθειες και οι 281 Υπηρεσίες 213 Ιδιωτικά Συμφωνητικά Τροποποιήσεων ή Λύσεων Συμβάσεων. 6 Συμβάσεις Έργων, συνολικής αξίας περίπου 89,5 εκατομμυρίων ευρώ πλέον Φ.Π.Α 11 συμβάσεις Μελετών και Παροχής Τεχνικών και Λοιπών Συναφών Επιστημονικών Υπηρεσιών (ΠΤΛΕΥ), συνολικής αξίας 1,4 εκατομμυρίων ευρώ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ Η ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ για την πληρέστερη ανταπόκριση στο διαρκώς διευρυνόμενο και μεταλλασσόμενο σύγχρονο θεσμικό πλαίσιο, το οποίο διέπει τις διαδικασίες σύναψης συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών. Η συνεπής προσαρμογή των εσωτερικών διαδικασιών στις συνεχείς τροποποιήσεις των διατάξεων του Ν. 4412/2016 και η κατά συνέπεια άμεση και καθολική εφαρμογή τόσο των υφισταμένων όρων, όσο και των όποιων τροποποιήσεων στο θεσμικό πλαίσιο των δημοσίων συμβάσεων, επιτυγχάνεται, με συνεχείς επιμορφώσεις των εμπλεκομένων στελεχών σε όλους τους τομείς δραστηριότητάς της μέσω εξειδικευμένων σεμιναρίων. Σύμφωνα με το άρθρο 344 του Ν. 4412/2016 (όπως τροποποιήθηκε με τον Ν. 4782/2021, άρθρο 133) «Κατάρτιση και Πιστοποίηση προσωπικού Αναθετουσών Αρχών/Αναθετόντων Φορέων», η ΕΥΔΑΠ ως Αναθέτων Φορέας οφείλει να εξασφαλίζει στο προσωπικό της, το οποίο είναι επιφορτισμένο με καθήκοντα σχετικά με την άσκηση αρμοδιοτήτων του ανωτέρω νόμου, διαρκή εκπαίδευση και κατάρτιση στις δημόσιες συμβάσεις μέσω πιστοποιημένων προγραμμάτων Από το 2016, έτος εφαρμογής του Ν. 4412, έως σήμερα η Εταιρεία έχει υλοποιήσει σειρά εξειδικευμένων σεμιναρίων και εκπαιδευτικών προγραμμάτων. 183 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Το 2021, 42 άτομα, το προσωπικό της Διεύθυνσης Διαχείρισης Προμηθειών και Έργων και της Διεύθυνσης Στρατηγικού Σχεδιασμού Προμηθειών και Έργων πιστοποιήθηκε στις Διαδικασίες Προπαρασκευής, Σύναψης και Εκτέλεσης Δημοσίων Συμβάσεων, σύμφωνα με το Βιβλίο ΙΙ του Ν. 4412/2016 που εφαρμόζει η ΕΥΔΑΠ Παράλληλα, από τον Ιούλιο 2021, με την έναρξη ισχύος του νέου Κανονισμού Προμηθειών και Γενικών Υπηρεσιών της ΕΥΔΑΠ, η εταιρεία ξεκίνησε τους πρώτους κύκλους σεμιναρίων και συνεχίζει να επιμορφώνει το προσωπικό της, θέτοντας τους εξής εκπαιδευτικούς στόχους: Η απόκτηση γνώσεων, δεξιοτήτων και ικανοτήτων του στελεχιακού δυναμικού της Διεύθυνσης Διαχείρισης Προμηθειών και Έργων διασφαλίζει το αξιόπιστο της διαδικασίας, προσδίδοντας ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στην Εταιρεία. ΕΡΓΑ ΒΕΛΤΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ Τα έργα βελτιστοποίησης, με πιστή τήρηση των θεμελιωδών Αρχών που διέπουν τη διαδικασία και κυρίως των αρχών της ίσης μεταχείρισης, της ανάπτυξης επαρκούς ανταγωνισμού, της χρηστής διοίκησης, της διαφανούς και βέλτιστης διαχείρισης των πόρων που διατίθενται, με τρόπο έγκαιρο και έγκυρο, σύμφωνα με τους βέλτιστους όρους για τα συμβαλλόμενα μέρη, στοχεύουν στον ανασχεδιασμό της αλυσίδας εφοδιασμού σε επίπεδο οργάνωσης, λειτουργιών, δικτύου αποθηκών, μεταφορών και αποθεμάτων βελτιστοποίηση λειτουργικών δαπανών, αύξηση αποδοτικότητας και επιτάχυνση διαδικασιών. Αυτά περιλαμβάνουν Σχεδιασμό νέου λειτουργικού μοντέλου εφοδιαστικής αλυσίδας Επανασχεδιασμό δικτύου και αποθηκών Διαχείριση μεταφορών/στόλου Πρόγραμμα βελτιστοποίησης μοντέλου προμηθειών και μείωση κόστους προμηθευομένων ειδών Για την επίτευξη των στόχων 2021 δρομολογήθηκαν: 1. ΣΥΝΤΑΞΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΝΕΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Η ΕΥΔΑΠ, ακολουθώντας τις εξελίξεις και τις επιταγές των σύγχρονων Αρχών Διοίκησης και στο πλαίσιο επίτευξης των εταιρικών της στόχων για τη μέγιστη δυνατή αύξηση της επιχειρησιακής αποδοτικότητας (ευελιξία στον τρόπο ανάθεσης και εκτέλεσης συμβάσεων, ανάπτυξη νέων μοντέλων προμηθειών και διαχείρισης αποθεμάτων), προέβη στη σύνταξη και εφαρμογή του νέου ευέλικτου Κανονισμού Προμηθειών και Γενικών Υπηρεσιών (εξαιρουμένων των Έργων). Ο Κανονισμός Προμηθειών και Γενικών Υπηρεσιών εγκρίθηκε ομόφωνα από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΥΔΑΠ και, κατόπιν της Γ4 /2021 ομόφωνης σύμφωνης γνώμης της Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ και είναι σε ισχύ από την 1η Ιουλίου 2021. Με την εφαρμογή του Κανονισμού Προμηθειών και Γενικών Υπηρεσιών θεραπεύεται πλέον το νομοθετικό κενό που επήλθε με την τροποποίηση του Ν. 4412/2016 και αποκαθίσταται αναλόγως το κανονιστικό πλαίσιο σύναψης δημοσίων συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών που εφαρμόζει η ΕΥΔΑΠ. Όσον αφορά στα έργα, είναι σε εξέλιξη η σύνταξη Κανονισμού Έργων, Μελετών, Τεχνικών και Λοιπών Συναφών Επιστημονικών Υπηρεσιών. 2. ΣΥΝΤΑΞΗ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΩΝ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΩΝ ΕΚΠΟΙΗΣΗΣ - ΠΩΛΗΣΗΣ ΠΛΕΟΝΑΖΟΝΤΟΣ ‘Η ΠΕΠΑΛΑΙΩΜΕΝΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ Ο νέος Κανονισμός συντάχθηκε με σκοπό τη βελτίωση της διαχείρισης αποθεμάτων και εφαρμόζεται σε περιπτώσεις εκποιήσεων πάσης φύσεως πλεονάζοντος ή πεπαλαιωμένου υλικού, κινητών παγίων και αναλωσίμων της Εταιρείας. Η βασική λογική της στρατηγικής είναι ότι τα ανωτέρω δεν αποτελούν ένα άχρηστο βάρος αλλά έναν πολύτιμο πόρο, ο οποίος, εάν αξιοποιηθεί σωστά, μπορεί να δώσει πολλαπλά οφέλη με θετικό οικονομικό και περιβαλλοντικό αντίκτυπο. 3. ΑΝΑΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ (Target Operating Model-TOM) , ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΟΛΟΥ (Fleet Management) ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΙΚΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ (Strategic Allocation Design). Η ΕΥΔΑΠ στο πλαίσιο του ευρύτερου επιχειρησιακού της έχει προδιαγράψει ένα έργο τριών συγκοινωνούντων φάσεων, οι οποίες θα διαμορφώσουν το συνολικό πλαίσιο των μεταφορικών αναγκών, συμπεριλαμβανομένων και των μισθωμένων οχημάτων και μηχανημάτων της. Η Διαχείριση Στόλου Οχημάτων (Fleet Management), Έργο το οποίο ξεκίνησε το 2021, αποσκοπεί στη συνεχή παρακολούθηση των οχημάτων, μέσω της εγκατάστασης και της σωστής λειτουργίας ενός ολοκληρωμένου συστήματος, Στόχος είναι η διασφάλιση της αποδοτικότητας των λειτουργιών με χρήση προηγμένων τεχνολογικών εργαλείων και παράλληλο προγραμματισμό των παγίων και των πόρων για την κάλυψη των μεταφορικών αναγκών, δεδομένων των ευμετάβλητων αναγκών σε διορθωτική και προγραμματισμένη συντήρηση. 4. ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΡΥΠΩΝ ΤΟΥ ΙΔΙΟΚΤΗΤΟΥ ΣΤΟΛΟΥ ΤΩΝ ΟΧΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΗΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ Στο πλαίσιο της ορθολογικότερης και φιλικότερης προς το περιβάλλον διαχείρισης των οχημάτων και μηχανημάτων, η ΕΥΔΑΠ προχώρησε σε πιλοτική εφαρμογή ενός καινοτόμου υλικού, το Περιβαλλοντικό Πρόσθετο Καυσίμων, το οποίο προέρχεται από τον τομέα της τεχνολογίας ορυκτών καυσίμων, με σκοπό την μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος που προέρχεται από κινητήρες εσωτερικής καύσης. 184 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η χρήση του Περιβαλλοντικού Πρόσθετου Καυσίμων μειώνει δραστικά το Black Carbon (PM, CO, HC), δηλαδή τον δεύτερο μεγαλύτερο ανθρωπογενή παράγοντα της Κλιματικής Αλλαγής που φέρει τα 2/3 των κλιματικών επιπτώσεων του CO2. Μειώνει, επίσης, την κατανάλωση των υγρών ορυκτών καυσίμων και σε ίδιο ποσοστό τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO2) και οξειδίων του αζώτου (NOx) και την κατανάλωση καυσίμων, με αποτέλεσμα την περαιτέρω ποσοστιαία μείωση των τιμών ρύπων, συμπεριλαμβανομένων των CO2 (Διοξειδίου του Άνθρακα) και NOx (Οξείδια του Αζώτου), χωρίς αύξηση της συγκέντρωσης (ppm) στον όγκο των εναπομεινάντων προϊόντων καύσης και χωρίς τη δημιουργία νέων. Εκ του αποτελέσματος της πιλοτικής εφαρμογής, διαπιστώθηκε: βελτίωση των ρύπων μείωση του καυσίμου μείωση εκπομπών καυσαερίων μείωση λειτουργικού κόστους εξοικονόμηση πόρων Με γνώμονα την αποτελεσματικότερη διαχείριση του στόλου οχημάτων και μηχανημάτων, εγκρίθηκε στις αρχές του 2022 η διεύρυνση της χρήσης του σε όλα τα πρατήρια καυσίμων και σε όλα τα οχήματα και μηχανήματα της ΕΥΔΑΠ. 5. ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΕΦΟΔΙΑΣΤΙΚΗΣ ΑΛΥΣΙΔΑΣ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ, ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ. Αναφορικά με τον τομέα της Εφοδιαστική της Αλυσίδα, το 2021 ολοκληρώθηκε η αναδιοργάνωση, σε εντελώς νέα βάση, των δραστηριοτήτων της εφοδιαστικής αλυσίδας στοχεύοντας στην αναβάθμιση της λειτουργίας της, ως ισχυρού αρωγού της όλης επιχειρησιακής της δραστηριότητας. Στο πλαίσιο αυτό δημιουργήθηκε η Διεύθυνση Στρατηγικού Σχεδιασμού Προμηθειών και Έργων για τη βελτίωση της προσέγγισης και της στρατηγική στα θέματα ανάθεσης και εκτέλεσης συμβάσεων έργων, μελετών, προμήθειας προϊόντων και παροχής υπηρεσιών. Στους βασικούς στόχους της νέας οργανωτικής μονάδας περιλαμβάνεται ο έλεγχος σκοπιμότητας, όχι αποκλειστικά με οικονομικά κριτήρια αλλά και με κοινωνικά και περιβαλλοντικά, καθώς και με σύγχρονες τεχνικές προσέγγισης, με ορίζοντα οργάνωσης τριετίας για να επιτευχθούν: οικονομίες κλίμακος προσέλκυση και μικρομεσαίων επιχειρήσεων ενδυνάμωση της εικόνας της Εταιρείας αντιμετώπιση πιθανών κινδύνων βιώσιμη περιβαλλοντική, κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη Ζ. ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΕΣ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 8 ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΑΞΙΝΟΜΙΑΣ (EU TAXONOMY) Ο Κανονισμός Ταξινομίας της ΕΕ («ο Κανονισμός») αποτελεί ένα από τα εργαλεία που θεσπίστηκαν στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, η οποία θέτει ως στόχο την κλιματική ουδετερότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέχρι το 2050. Ο Κανονισμός θεσπίζει τα κριτήρια με τα οποία προσδιορίζεται εάν μια οικονομική δραστηριότητα χαρακτηρίζεται περιβαλλοντικά βιώσιμη, προκειμένου να προσδιοριστεί ο βαθμός στον οποίο μία επένδυση είναι περιβαλλοντικά βιώσιμη. Με τον Κανονισμό, δημιουργείται μια κοινή γλώσσα την οποία μπορούν να χρησιμοποιούν οι επενδυτές όταν επενδύουν σε έργα και οικονομικές δραστηριότητες που έχουν σημαντικό θετικό αντίκτυπο στο κλίμα και το περιβάλλον. Κανονισμός Ταξινομίας 2020/852/ΕΕ Ο «Κανονισμός Ταξινομίας» 2020/852/EE συμπληρώνεται από τον «Κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμό 2021/2178/EE» και τον «Κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμό 2021/2139/EE». Για να χαρακτηριστεί περιβαλλοντικά βιώσιμη μια οικονομική δραστηριότητα θα πρέπει να: συμβάλλει ουσιαστικά (συμμορφώνεται με τα κριτήρια τεχνικού ελέγχου) σε τουλάχιστον έναν από τους παρακάτω έξι περιβαλλοντικούς στόχους: 1. Μετριασμός της κλιματικής αλλαγής 2. Προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή 3. Βιώσιμη χρήση και προστασία των υδάτινων και θαλάσσιων πόρων 4. Μετάβαση σε μια κυκλική οικονομία 5. Πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης 6. Προστασία και αποκατάσταση της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημάτων μην επιβαρύνει σημαντικά (Do No Significant Harm - DNSH) κανέναν από τους άλλους πέντε περιβαλλοντικούς στόχους, 185 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ασκείται σύμφωνα με τις ελάχιστες διασφαλίσεις, σε σχέση με τις κατευθυντήριες γραμμές του ΟΟΣΑ για τις πολυεθνικές επιχειρήσεις και τις κατευθυντήριες αρχές των Ηνωμένων Εθνών για τις επιχειρήσεις και τα ανθρώπινα δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων των αρχών και των δικαιωμάτων που καθορίζονται στις οχτώ θεμελιώδεις συμβάσεις που προσδιορίζονται στη διακήρυξη της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας για τις θεμελιώδεις αρχές και τα δικαιώματα εργασίας και στον Διεθνή Χάρτη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Στον κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμό 2021/2139/EE που εκδόθηκε στις 4 Ιουνίου 2021 θεσπίζονται τα τεχνικά κριτήρια ελέγχου για τον προσδιορισμό των προϋποθέσεων κάτω από τις οποίες μια οικονομική δραστηριότητα θεωρείται ότι συμβάλλει σημαντικά στους δύο πρώτους περιβαλλοντικούς στόχους: μετριασμός της κλιματικής αλλαγής (climate change mitigation) και προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή (climate change adaptation). Στον εν λόγω Κανονισμό, ορίζονται επίσης οι προϋποθέσεις για τον προσδιορισμό του κατά πόσον αυτή η οικονομική δραστηριότητα δεν επιβαρύνει σημαντικά οποιονδήποτε από τους άλλους περιβαλλοντικούς στόχους. Συμμόρφωση με τον Κανονισμό 2020/852/ΕΕ – Μεθοδολογία και λογιστική πολιτική Το άρθρο 8 παράγραφος 1 του Κανονισμού 2020/852/ΕΕ προβλέπει ότι οι εταιρείες που υποχρεούνται να δημοσιεύουν μη χρηματοοικονομικές πληροφορίες (σύμφωνα με την οδηγία 2013/34/ΕΕ), θα πρέπει να δημοσιοποιούν επιπλέον πληροφορίες σχετικά με τον τρόπο και τον βαθμό στον οποίο οι δραστηριότητές τους συνδέονται με περιβαλλοντικά βιώσιμες οικονομικές δραστηριότητες, όπως ορίζονται από τον εν λόγω Κανονισμό. Πιο συγκεκριμένα βάσει του κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμού 2021/2178 ΕΕ (άρθρο 10, παράγραφος 2) για τις δημοσιοποιήσεις που θα γίνουν το έτος 2022 και αφορούν στο οικονομικό έτος 2021 (χωρίς υποχρέωση συγκριτικής πληροφόρησης για το 2020), προκύπτει για τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις η υποχρέωση δημοσιοποίησης του ποσοστού των επιλέξιμων και μη επιλέξιμων για την ταξινομία οικονομικών δραστηριοτήτων, σε σχέση με τους παρακάτω βασικούς δείκτες επίδοσης: o Κύκλο εργασιών («Turnover»), o Κεφαλαιουχικές δαπάνες («CapEx»), και o Λειτουργικές δαπάνες («OpEx»), επί του συνολικού κύκλου εργασιών, των κεφαλαιουχικών και λειτουργικών δαπανών Για τις δημοσιοποιήσεις που θα γίνουν το έτος 2023 και θα αφορούν στο οικονομικό έτος 2022, οι υποχρεώσεις θα είναι αυξημένες, καθώς θα πρέπει οι εταιρείες να δημοσιοποιήσουν -μεταξύ άλλων- εάν οι επιλέξιμες (eligible) οικονομικές τους δραστηριότητες είναι ευθυγραμμισμένες (aligned) με τα τεχνικά κριτήρια του Κανονισμού. Λογιστική πολιτική για τον προσδιορισμό των βασικών δεικτών επίδοσης (ΒΔΕ) Κύκλος εργασιών (Turnover) Το ποσοστό του κύκλου εργασιών υπολογίζεται ως το μέρος του καθαρού κύκλου εργασιών που προέρχεται από προϊόντα ή υπηρεσίες, που συνδέονται με επιλέξιμες με την ταξινομία οικονομικές δραστηριότητες (αριθμητής), διά του καθαρού ύψους κύκλου εργασιών (παρονομαστής),. Ο κύκλος εργασιών καλύπτει τα έσοδα που αναγνωρίζονται σύμφωνα με το Διεθνές Πρότυπο Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ) 15. Ο κύκλος εργασιών δεν συμπεριλαμβάνει τυχόν ενδο-ομιλικές συναλλαγές και συγκεκριμένα τις συναλλαγές μεταξύ της ΕΥΔΑΠ Α.Ε. και της θυγατρικής της, ΕΥΔΑΠ Νήσων Αναπτυξιακή Α.Ε. Κεφαλαιουχικές δαπάνες (CAPEX) Το ποσοστό των κεφαλαιουχικών δαπανών που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 2 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ) 2020/852 υπολογίζεται ως ο αριθμητής διαιρούμενος διά του παρονομαστή όπως ορίζεται στα σημεία 1.1.2.1 και 1.1.2.2 του παραρτήματος Ι του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2021/2178. Παρονομαστής Ο παρονομαστής καλύπτει τις προσθήκες σε ενσώματα και άυλα στοιχεία ενεργητικού κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους που εξετάζεται προ αποσβέσεων και τυχόν επανεπιμετρήσεων, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που προκύπτουν από αναπροσαρμογές και απομειώσεις, για το σχετικό οικονομικό έτος και εξαιρουμένων των μεταβολών της εύλογης αξίας. Ο παρονομαστής καλύπτει επίσης προσθήκες σε ενσώματα και άυλα στοιχεία ενεργητικού που προέρχονται από συνενώσεις επιχειρήσεων. Για τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις που εφαρμόζουν τα διεθνή πρότυπα χρηματοοικονομικής αναφοράς (ΔΠΧΑ), όπως εγκρίθηκαν με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1126/2008, οι κεφαλαιουχικές δαπάνες καλύπτουν δαπάνες που λογιστικοποιούνται με βάση: α) το ΔΛΠ 16 Ενσώματα πάγια, παράγραφος 73 στοιχείο ε) σημεία i) και iii)· β) το ΔΛΠ 38 Άυλα περιουσιακά στοιχεία, παράγραφος 118 στοιχείο ε) σημείο i)· 186 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 στ) το ΔΠΧΑ 16 Μισθώσεις, παράγραφος 53 στοιχείο η). Αριθμητής Ο αριθμητής ισούται με το μέρος των κεφαλαιουχικών δαπανών που περιλαμβάνεται στον παρονομαστή και είναι οποιοδήποτε από τα ακόλουθα: α) σχετικό με στοιχεία ενεργητικού ή διαδικασίες που συνδέονται με επιλέξιμες με την ταξινομία οικονομικές δραστηριότητες. β) μέρος σχεδίου με στόχο να επεκταθούν οι επιλέξιμες με την ταξινομία οικονομικές δραστηριότητες. Λειτουργικές δαπάνες (OPEX) Το ποσοστό των λειτουργικών δαπανών που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 2 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ) 2020/852 υπολογίζεται ως ο αριθμητής διαιρούμενος διά του παρονομαστή όπως ορίζεται στα σημεία 1.1.3.1 και 1.1.3.2 του παραρτήματος Ι του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2021/2178. Παρονομαστής Ο παρονομαστής καλύπτει τις άμεσες μη κεφαλαιοποιημένες δαπάνες που σχετίζονται με την έρευνα και ανάπτυξη, μέτρα ανακαίνισης κτιρίων, τη βραχυπρόθεσμη μίσθωση, τη συντήρηση και την επισκευή, καθώς και οποιεσδήποτε άλλες άμεσες δαπάνες που σχετίζονται με την καθημερινή συντήρηση ενσώματων παγίων από την επιχείρηση ή τρίτο στον οποίο ανατίθενται οι δραστηριότητες οι οποίες είναι απαραίτητες για τη διασφάλιση της συνεχούς και αποτελεσματικής λειτουργίας αυτών των στοιχείων ενεργητικού. Αριθμητής Ο αριθμητής ισούται με το μέρος των λειτουργικών δαπανών που περιλαμβάνεται στον παρονομαστή και είναι σχετικό με στοιχεία ενεργητικού ή διαδικασίες που συνδέονται με επιλέξιμες με την ταξινομία οικονομικές δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένης της κατάρτισης και άλλων αναγκών προσαρμογής των ανθρώπινων πόρων, και άμεσες μη κεφαλαιοποιημένες δαπάνες που αντιπροσωπεύουν έρευνα και ανάπτυξη· Οι δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης που έχουν ήδη ληφθεί υπόψη στον ΒΔΕ κεφαλαιουχικών δαπανών δεν υπολογίζονται ως λειτουργικές δαπάνες. Επιλέξιμες οικονομικές δραστηριότητες Οι επιλέξιμες για την ταξινομία οικονομικές δραστηριότητες της ΕΥΔΑΠ Α.Ε. και για το οικονομικό έτος 2021 περιλαμβάνουν: 4.1. Παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας με χρήση ηλιακής φωτοβολταϊκής τεχνολογίας 4.5. Παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από υδροηλεκτρική ενέργεια 5.1. Κατασκευή, επέκταση και λειτουργία συστημάτων συλλογής, επεξεργασίας και παροχής νερού 5.3. Κατασκευή, επέκταση και λειτουργία συστημάτων συλλογής και επεξεργασίας λυμάτων Επιπλέον των παραπάνω δραστηριοτήτων, μέρος των ενεργειακών αναγκών της ΕΥΔΑΠ στα κέντρα επεξεργασίας λυμάτων, καλύπτεται από την ενεργειακή αξιοποίηση του βιοαερίου που παράγεται από την αναερόβια χώνευση ιλύος καθαρισμού λυμάτων. Από την συγκεκριμένη δραστηριότητα δεν προκύπτουν έσοδα για την εταιρεία και για τον λόγο αυτό, δεν αποτυπώνεται στον παρακάτω πίνακα ως ξεχωριστή οικονομική δραστηριότητα. Οι κεφαλαιουχικές δαπάνες καθώς και τα λειτουργικά έξοδα της συγκεκριμένης δραστηριότητας ενσωματώνονται στους αντίστοιχους δείκτες της οικονομικής δραστηριότητας 5.3 Κατασκευή, επέκταση και λειτουργία συστημάτων συλλογής και επεξεργασίας λυμάτων. ΒΔΕ ΒΔΕ ΒΔΕ Οικονομική δραστηριότητα ΕΥΔΑΠ % Έσοδα % Κεφαλαιουχικές Δαπάνες % Λειτουργικά Έξοδα Επιλέξιμες δραστηριότητες 100% 100% 100% οικονομικές 4.1. Παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας με χρήση ηλιακής φωτοβολταϊκής τεχνολογίας 4.5. Παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από υδροηλεκτρική ενέργεια 0,6% 0% 100%* 0,4% 0% 187 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 5.1. Κατασκευή, επέκταση και λειτουργία συστημάτων συλλογής, επεξεργασίας και παροχής νερού 70% 5.3. Κατασκευή, επέκταση και λειτουργία συστημάτων συλλογής και επεξεργασίας λυμάτων Μη επιλέξιμες οικονομικές δραστηριότητες Σύνολο 29% 61% 39% 0% 0% 0% 100% 100% 100% Παραδοχές: *Τα λειτουργικά έξοδα αφορούν το σύνολο των δραστηριοτήτων της Εταιρείας. Η ενότητα αυτή περιλαμβάνεται για πρώτη φορά στη μη χρηματοοικονομική κατάσταση της Ετήσιας Οικονομικής Έκθεσης 2021, ακολουθώντας τις προβλέψεις των κανονισμών ΕΕ 2020/852, 2021/2178 και τις 2615/10.11.2021 και 209/31.01.2022 επιστολές της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς. Ως προς το θέμα αυτό, έχει προβεί στην ερμηνεία των σχετικών οδηγιών και καθώς η σχετική νομοθεσία που διέπει την Ευρωπαϊκή Ταξινομία συνεχώς εξελίσσεται, η Εταιρεία παρακολουθεί τις όποιες αλλαγές με στόχο την κατάλληλη προσαρμογή της προσέγγισής του και των γνωστοποιήσεων που θα δημοσιεύει στο ευρύ κοινό. 188 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Γαλάτσι, 28 Απριλίου 2022 Τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου Ονοματεπώνυμο Ιδιότητα Θεοδώρα Βαρβαρίγου Πρόεδρος Δ.Σ., Μη Εκτελεστικό Μέλος Χαράλαμπος Σαχίνης Διευθύνων Σύμβουλος, Εκτελεστικό Μέλος Αναστάσιος Τόσιος Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος, Εκτελεστικό Μέλος Αικατερίνη Μπερίτση Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος Αλέξανδρος Νασούφης Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος Άγγελος Αμδίτης Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος Μιχαήλ Σταυρουλάκης Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος ∆ημήτρης Κωνσταντακόπουλος Μη Εκτελεστικό Μέλος Χρήστος Καραπλής Μη Εκτελεστικό Μέλος Χρήστος Μηστριώτης Μη Εκτελεστικό Μέλος Παναγιώτης Σκουλαρίκης Μη Εκτελεστικό Μέλος Εμμανουήλ Αγγελάκης Μη Εκτελεστικό Μέλος Γεώργιος Αλεξανδράκης Μη Εκτελεστικό Μέλος Ακριβές Αντίγραφο εκ του υπ’ αριθμ. 1438 Πρακτικού του Διοικητικού Συμβουλίου της 28ης Απριλίου 2022 «Έγκριση Ατομικών και Ενοποιημένων Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων της ΕΥΔΑΠ Α.Ε. σύμφωνα με τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα και τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (Δ.Λ.Π./Δ.Π.Χ.Α.) της Εταιρικής Χρήσης 2021 και της Έκθεσης Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΥΔΑΠ Α.Ε.» Ο Διευθύνων Σύμβουλος Χαράλαμπος Σαχίνης νέχισε για την περίοδο 30.0τωνπα 189 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 1. ΕΤΗΣΙΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ 1 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2021 ΜΕΧΡΙ 31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΑ ΔΙΕΘΝΗ ΠΡΟΤΥΠΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ (Δ.Π.Χ.Α.) ΤΟΥ ΟΜΙΛΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ Α.Ε. (Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ΕΔΡΑ: ΩΡΩΠΟΥ 156 ΓΑΛΑΤΣΙ ΑΡ.Μ.Α.Ε.44724/06/Β/99/52 ΑΡ. Γ.Ε.Μ.Η. 121578960000 190 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Γενικές Πληροφορίες για την Εταιρεία Κατάσταση Λογαριασμού Αποτελεσμάτων της χρήσης που έληξε την 31η Δεκεμβρίου 2021 & 2020 Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος της Χρήσης που έληξε την 31η Δεκεμβρίου 2021 & 2020 Κατάσταση Οικονομικής Θέσης της 31ης Δεκεμβρίου 2021 & 2020 Κατάσταση Μεταβολών Καθαρής θέσης 1η Ιανουαρίου-31η Δεκεμβρίου 2021 & 2020 Καταστάσεις Ταμειακών Ροών 1η Ιανουαρίου – 31 Δεκεμβρίου 2021 & 2020 Σημειώσεις επί των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων για την περίοδο που έληξε την 31 η Δεκεμβρίου 2021 Οι παρούσες Οικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας, σελ. 190 έως 258 εγκρίθηκαν κατά την συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας την 28 Απριλίου 2022 και τελούν υπό την έγκριση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης των μετόχων. Υπογράφηκαν κατ’ εντολή του Διοικητικού Συμβουλίου από τους κάτωθι: Αθήνα, 28 Απριλίου 2022 Η Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου O Διευθύνων Σύμβουλος Η Διευθύντρια των Οικονομικών Υπηρεσιών Η Προϊσταμένη Λογιστηρίου Θεοδώρα Ανδ. Βαρβαρίγου Α.Δ.Τ. ΑΜ 519989 Χαράλαμπος Γεωρ. Σαχίνης Α.Δ.Τ. ΑΟ 568292 Λεμονιά Μαρκ. Σκυλάκη Α.Δ.Τ. ΑΟ 010837 Α.Μ. Αδείας Ο.Ε.Ε. Α/17806 Δήμητρα Βασ. Ζαρκαδούλα Α.Δ.Τ. ΑΒ 253061 Α.Μ. Αδείας Ο.Ε.Ε. Α/112285 191 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Επωνυμία Εταιρείας: Εταιρεία Υδρεύσεως και Αποχετεύσεως Πρωτευούσης Διακριτικός Τίτλος Ε.ΥΔ.ΑΠ. Α.Ε. Έδρα: Ωρωπού 156 – Γαλάτσι Ημερομηνία Σύστασης: 25.10.1999 Διάρκεια Εταιρείας: 100 έτη Κύρια Δραστηριότητα: Ύδρευση – Αποχέτευση Αριθμός Γ.Ε.Μ.Η: 121578960000 Αρμόδιο Υπουργείο: Υποδομών και Μεταφορών Αρ. Φορολογικού Μητρώου: 094079101 Σύνθεση Διοικητικού Συμβουλίου: Θ.Βαρβαρίγου, Χ.Σαχίνης, Αν.Τόσιος, Αικ.Μπερίτση, Αλ.Νασούφης, Μ.Σταυρουλάκης, Δ.Κωνσταντακόπουλος, Α.Αμδίτης, Χρ. Καραπλής, Χ.Μηστριώτης, Π.Σκουλαρίκης, Εμ.Αγγελάκης, Γ.Αλεξανδράκης Ημερομηνία Λήξης της Τρέχουσας Περιόδου: 31 Δεκεμβρίου 2021 Διάρκεια: 12 μήνες Τύπος των Οικονομικών Καταστάσεων (από τις οποίες αντλήθηκαν τα συνοπτικά στοιχεία): Ετήσιες Ημερομηνία Έγκρισης των Οικονομικών Καταστάσεων (από τις οποίες αντλήθηκαν τα συνοπτικά στοιχεία): 28 Απριλίου 2022 Ορκωτοί Ελεγκτές Λογιστές: Παναγιώτης Χριστόπουλος ΑΜ ΣΟΕΛ 28481 Ελεγκτική Εταιρεία: «Grant Thornton» Α.Ε. ΑΜ ΣΟΕΛ 127 Έκθεση Ελέγχου Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών επί των ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων: Διεύθυνση διαδικτύου όπου έχουν καταχωρηθεί οι Οικονομικές Καταστάσεις: Με Σύμφωνη Γνώμη www.eydap.gr 192 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΤΗΝ 31Η ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 & 2020 ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Ποσά σε χιλ. Ευρώ ΣΗΜ. Κύκλος εργασιών 5 360.764 330.325 360.753 330.318 Κόστος πωληθέντων 6 (203.835) (180.686) (203.835) (180.686) 156.929 149.639 156.918 149.632 Μικτό Κέρδος 31.12.2021 Άλλα έσοδα εκμεταλλεύσεως 5 5.065 2.963 5.065 2.963 Έξοδα διοικητικής λειτουργίας 6 (73.130) (64.145) (73.089) (64.121) Έξοδα λειτουργίας διάθεσης 6 (36.945) (32.379) (36.945) (32.379) (1.906) (136.893) (1.906) (136.893) (3.733) (11.367) (3.733) (11.367) 46.280 (92.182) 46.310 (92.165) Λοιπά έξοδα Απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων 22 Κέρδη Εκμεταλλεύσεως Χρηματοοικονομικά έσοδα 9 15.134 15.243 15.133 15.241 Χρηματοοικονομικά έξοδα 10 (2.032) (3.503) (2.032) (3.503) 59.382 (80.442) 59.411 (80.427) (28.734) 14.342 (28.734) 14.342 30.648 (66.100) 30.677 (66.085) 0,29 (0,62) Κέρδη / (Ζημίες) προ Φόρων Φόρος εισοδήματος 11 Κέρδη / (Ζημίες) μετά από Φόρους Κέρδη/(Ζημίες) ανά μετοχή (σε Ευρώ) 12 Προτεινόμενο μέρισμα (σε Ευρώ) 0,28 ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΤΗΝ 31Η ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 & 2020 ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ. Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Καθαρά κέρδη / ( Ζημίες ) χρήσης 30.648 (66.100) 30.677 (66.085) Αποτίμηση των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εσόδων. (1.157) (681) (1.157) (681) Αναλογιστικά κέρδη - ζημίες προγραμμάτων καθορισμένων παροχών - Λοιπά εισοδήματα που δεν μεταφέρονται στα αποτελέσματα σε μεταγενέστερες περιόδους 7.919 (16.077) 7.919 (16.077) Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα/ (έξοδα) μετά από φόρους 37.410 (82.858) 37.439 (82.843) Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 193 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ ΤΗΣ 31ΗΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 & 2020 ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ. Ευρώ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ ΜΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΟΥΝ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Υπεραξία 13 3.357 3.357 3.357 3.357 Λοιπές άυλες ακινητοποιήσεις 14 843 562 843 562 Ενσώματες ακινητοποιήσεις 15 778.198 788.727 778.198 788.727 Περιουσιακά στοιχεία με δικαίωμα χρήσης 16 1.301 2.722 1.301 2.722 Αποκλειστικό δικαίωμα προμήθειας αδιύλιστου ύδατος 14 83.125 - 83.125 - Επενδύσεις σε Θυγατρικές 17 - - 1.210 1.210 Χρηματοοικονομικά Περιουσιακά Στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω λοιπών συνολικών εσόδων 18 1.244 2.263 1.244 2.263 Μακροπρόθεσμες Απαιτήσεις 19 5.517 6.017 5.517 6.017 Αναβαλλόμενη Φορολογική Απαίτηση 20 79.974 128.041 79.974 128.041 953.559 931.689 954.769 932.899 Σύνολο Μη Κυκλοφορούντος Ενεργητικού ΚΥΚΛΟΦΟΡΟΥΝ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Υλικά ανταλλακτικά & αναλώσιμα 21 14.803 14.297 14.803 14.297 Απαιτήσεις από Πελάτες & Συμβατικά Περιουσιακά Στοιχεία 22 225.571 178.929 225.571 178.929 Λοιπές Απαιτήσεις 23 66.598 26.632 66.540 26.579 Τρέχουσες Φορολογικές Απαιτήσεις 11 3.755 - 3.755 - Ταμείο και Ταμειακά Ισοδύναμα 24 431.734 462.448 430.881 461.561 742.461 682.306 741.550 681.366 1.696.021 1.613.995 1.696.319 1.614.265 Σύνολο Κυκλοφορούντος Ενεργητικού Σύνολο Ενεργητικού ΠΑΘΗΤΙΚΟ ΙΔΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ Μετοχικό κεφάλαιο 25 63.900 63.900 63.900 63.900 Διαφορά από έκδοση μετοχών υπέρ το άρτιο 25 16.007 40.502 16.007 40.502 Αποθεματικά Κεφάλαια 26 363.930 365.088 363.930 365.088 Συσσωρευμένα κέρδη (κέρδη εις νέον) 27 371.329 358.322 371.618 358.581 815.167 827.812 815.455 828.071 344.700 358.993 344.700 358.993 Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Υποχρεώσεις για παροχές στο προσωπικό 28 Προβλέψεις 29 45.148 44.650 45.148 44.650 Επιχορηγήσεις επενδύσεων 30 138.239 139.686 138.239 139.686 Εγγυήσεις Καταναλωτών 31 18.911 18.749 18.911 18.749 Υποχρεώσεις από μισθώσεις 16 913 2.007 913 2.007 Υποχρέωση αποκλειστικού δικαιώματος προμήθειας αδ.υδ. 32 37.500 - 37.500 - 585.410 564.085 585.410 564.085 277.891 44.502 277.891 44.502 - 157.500 - 157.500 Σύνολο Μακροπρόθεσμων Υποχρεώσεων ΒΡΑΧΥΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Λειτουργικές Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις 33 Πρόβλεψη Επιβάρυνσης Αδιύλιστου νερού Τρέχουσες φορολογικές υποχρεώσεις 11 - 2.535 - 2.535 Υποχρεώσεις από μισθώσεις 16 443 796 443 796 Λοιπές Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις 34 17.110 16.765 17.120 16.776 295.444 222.098 295.454 222.109 1.696.021 1.613.995 1.696.319 1.614.265 Σύνολο Βραχυπρόθεσμων Υποχρεώσεων Σύνολο Παθητικού 194 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑΒΟΛΩΝ ΚΑΘΑΡΗΣ ΘΕΣΗΣ 1ΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ – 31ΗΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 & 2020 ΟΜΙΛΟΣ 2021 Ποσά σε χιλ. Ευρώ Υπόλοιπο την 31η Δεκεμβρίου 2020 Μετοχικό κεφάλαιο Διαφορά από έκδοση μετοχών υπέρ το άρτιο Τακτικό αποθεματικό Λοιπά Αποθεματικά Αποθεματικά Χρεογράφων Αποτελ. (κέρδη) εις νέον Σύνολο ιδίων κεφαλαίων (12.884) 358.322 827.812 30.648 30.648 63.900 40.502 22.207 355.765 Καθαρά Κέρδη / (Ζημίες)χρήσεως - - - - Καθαρό εισόδημα καταχωρημένο απ’ ευθείας στην Καθαρή Θέση - Μερίσματα Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2021 63.900 2020 - - - (24.495) - - 16.007 22.207 355.765 (1.157) 7.919 6.762 (25.560) (50.055) (14.042) 371.329 815.167 Σύνολο ιδίων κεφαλαίων Μετοχικό κεφάλαιο Διαφορά από έκδοση μετοχών υπέρ το άρτιο Τακτικό αποθεματικό Λοιπά Αποθεματικά Αποθεματικά Χρεογράφων Αποτελ. (κέρδη) εις νέον Υπόλοιπο την 31η Δεκεμβρίου 2019 63.900 40.502 22.207 355.765 (12.203) 480.969 951.140 Καθαρά Κέρδη χρήσεως - - - - - (66.100) (66.100) Καθαρό εισόδημα καταχωρημένο απ’ευθείας στην Καθαρή Θέση - - - - (681) (16.077) (16.758) Μερίσματα - - - - - (40.470) (40.470) 63.900 40.502 22.207 355.765 (12.884) 358.322 827.812 Ποσά σε χιλ. Ευρώ Υπόλοιπο την 31 Δεκεμβρίου 2020 Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 195 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΕΤΑΙΡΕΙΑ 2021 Ποσά σε χιλ. Ευρώ Μετοχικό κεφάλαιο Διαφορά από έκδοση μετοχών υπέρ το άρτιο Τακτικό αποθεματικό Λοιπά Αποθεματικά Αποθεματικά Χρεογράφων 63.900 40.502 22.207 355.765 (12.884) Καθαρά Κέρδη/(Ζημίες) χρήσεως - - - - Καθαρό εισόδημα καταχωρημένο απ’ ευθείας στην Καθαρή Θέση - - - - (24.495) - - 63.900 16.007 22.207 355.765 (14.042) Μετοχικό κεφάλαιο Διαφορά από έκδοση μετοχών υπέρ το άρτιο Τακτικό αποθεματικό Λοιπά Αποθεματικά Αποθεματικά Χρεογράφων Υπόλοιπο την 31η Δεκεμβρίου 2019 63.900 40.502 22.207 355.765 (12.203) 481.213 951.384 Καθαρά Κέρδη χρήσεως - - - - - (66.085) (66.085) Καθαρό εισόδημα καταχωρημένο απ’ ευθείας στην Καθαρή Θέση - - - - (681) (16.077) (16.758) Μερίσματα - - - - - (40.470) (40.470) 63.900 40.502 22.207 355.765 (12.884) 358.581 828.071 Υπόλοιπο την 31η Δεκεμβρίου 2020 Μερίσματα Υπόλοιπο την 31η Δεκεμβρίου 2021 2020 Ποσά σε χιλ. Ευρώ Υπόλοιπο την 31η Δεκεμβρίου 2020 (1.157) Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 196 Αποτελ. Σύνολο ιδίων (κέρδη) εις νέον) κεφαλαίων 358.581 828.071 30.677 30.677 7.919 6.762 (25.560) (50.055) 371.618 815.455 Αποτελ. Σύνολο ιδίων (κέρδη) εις νέον) κεφαλαίων Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΑΜΕΙΑΚΩΝ ΡΟΩΝ 1ΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ – 31ΗΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 & 2020 ΟΜΙΛΟΣ 1.1-31.12.2021 1.1-31.12.2020 Ποσά σε χιλ. Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1.1-31.12.2021 1.1-31.12.2020 Λειτουργικές δραστηριότητες 59.382 Κέρδη / ( Ζημίες) προ φόρων (80.442) 59.411 (80.427) Πλέον / μείον προσαρμογές για: Αποσβέσεις ενσώματων και ασώματων ακινητοποιήσεων 44.768 40.407 44.768 40.407 Αποσβέσεις επιχορηγήσεων και συμμετοχών καταναλωτών (6.114) (6.245) (6.114) (6.245) Αποσβέσεις περιουσιακών στοιχείων με δικαίωμα χρήσης 519 905 519 905 - 541 - 541 (71) Μειώσεις /Μεταφορές ενσώματων και ασώματων ακινητοποιήσεων (59) (71) (59) Προβλέψεις για παροχές προσωπικού (5.901) (3.186) (5.901) (3.186) Λοιπές Προβλέψεις 4.250 164.701 4.250 164.701 Πιστωτικοί τόκοι και συναφή έσοδα (15.074) (15.172) (15.074) (15.170) Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα 2.032 3.503 2.032 3.503 (88.257) (10.178) (88.252) (10.181) (524) (1.180) (524) (1.180) 63.761 2.662 63.761 2.681 161 Έσοδα χρεογράφων Πλέον/ μείον προσαρμογές για μεταβολές λογαριασμών κεφαλαίου κίνησης ή που σχετίζονται με τις λειτουργικές δραστηριότητες: (Αύξηση) Μείωση Απαιτήσεων και συμβατικών Περιουσιακών Στοιχείων Υλικά ανταλλακτικά & αναλώσιμα Αύξηση (Μείωση) Υποχρεώσεων 137 161 137 Εισφορά εργαζομένων για αποζημίωση 1.760 1.841 1.760 1.841 Πλέον: Προσαυξήσεις Πελατών εισπραχθείσες 6.668 7.409 6.668 7.409 (312) (318) (312) (318) (12.095) Εγγυήσεις καταναλωτών Μείον: Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα καταβεβλημένα Καταβεβλημένοι φόροι (28.885) (12.095) (28.885) Σύνολο εισροών / (εκροών) από λειτουργικές δραστηριότητες (α) 38.175 93.219 38.209 93.252 Αγορά ενσώματων ακινητοποιήσεων (28.709) (29.085) (28.709) (29.085) Αγορά ασώματων ακινητοποιήσεων (1.446) (231) (1.446) (231) Είσπραξη επιχορηγήσεων 4.667 2.931 4.667 2.931 Τόκοι εισπραχθέντες 6.734 7.674 Επενδυτικές Δραστηριότητες 7.677 6.734 59 71 59 71 (18.695) (18.637) (18.695) (18.640) (558) (971) (558) (971) Μερίσματα πληρωθέντα (49.636) (39.805) (49.636) (39.805) Σύνολο εισροών / (εκροών) από χρηματοδοτικές δραστηριότητες (γ) (50.194) (40.776) (50.194) (40.776) Καθαρή αύξηση / (μείωση) στα ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα περιόδου (α)+(β)+(γ) (30.714) 33.806 (30.680) 33.836 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα έναρξης περιόδου 462.448 428.642 461.561 427.725 Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα λήξης περιόδου 431.734 462.448 430.881 461.561 Μερίσματα εισπραχθέντα Σύνολο εισροών / (εκροών) από επενδυτικές δραστηριότητες (β) Χρηματοδοτικές δραστηριότητες Πληρωμές υποχρεώσεων από μισθώσεις Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 197 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΕΤΗΣΙΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ 31ΗΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021 1. ΣΥΣΤΑΣΗ, ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ & ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η «Εταιρεία Υδρεύσεως και Αποχετεύσεως Πρωτευούσης Α.Ε. με διακριτικό τίτλο Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. (στο εξής «ΕΥΔΑΠ» ή «Εταιρεία») συστάθηκε με τον Ν. 1068/1980 δια της συγχώνευσης της «Ανωνύμου Ελληνικής Εταιρείας Υδάτων των πόλεων Αθηνών – Πειραιώς και Περιχώρων» (Ε.Ε.Υ.) και του «Οργανισμού Αποχετεύσεως Πρωτευούσης» (Ο.Α.Π.) ως αποκλειστικός φορέας παροχής υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης στις πόλεις των Αθηνών - Πειραιώς και στους πέριξ αυτών δήμους και κοινότητες με νομική μορφή ανώνυμης εταιρείας υπό τον πλήρη έλεγχο του Ελληνικού Δημοσίου. Ακολούθως, με τον Ν. 2744/1999 «Ρυθμίσεις θεμάτων της Εταιρείας Ύδρευσης και Αποχέτευσης Πρωτεύουσας και άλλες διατάξεις» ρυθμίστηκε εκ νέου το νομικό καθεστώς της ΕΥΔΑΠ και η Εταιρεία περιήλθε στη σημερινή της μορφή με την εισαγωγή του συνόλου των μετοχών της στο Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών και υπό την εποπτεία του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών. Με το άρθρο 2 του Ν. 2744/1999 παραχωρήθηκε στην ΕΥΔΑΠ το αποκλειστικό και αμεταβίβαστο δικαίωμα παροχής υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης στην περιοχή της πρωτεύουσας για χρονική περίοδο είκοσι (20) ετών με δυνατότητα ανανέωσης σύμφωνα με τους όρους της σύμβασης που θα συνήπτε η ΕΥΔΑΠ με το Ελληνικό Δημόσιο. Με την εν λόγω σύμβαση η οποία υπεγράφη στις 9.12.1999 (στο εξής Σύμβαση 1999) καθορίστηκαν μεταξύ άλλων η τιμή, η ποσότητα, η ποιότητα και η μέθοδος παροχής του αδιύλιστου ύδατος που το Ελληνικό Δημόσιο θα αναλάμβανε να διαθέτει στην ΕΥΔΑΠ, ώστε η τελευταία να είναι σε θέση να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις παροχής υπηρεσιών ύδρευσης (άρθρο 6 παρ. 1 του Ν. 2744/1999). Με το άρθρο 4 του Ν. 2744/1999 συστάθηκε Ν.Π.Δ.Δ. με την επωνυμία «Εταιρεία Παγίων ΕΥΔΑΠ», στο οποίο μεταβιβάστηκαν άνευ ανταλλάγματος κατά κυριότητα ακίνητα περιουσιακά στοιχεία στρατηγικής σημασίας της ΕΥΔΑΠ. Η Εταιρεία Παγίων ΕΥΔΑΠ είναι υπεύθυνη για την ορθή λειτουργία και συντήρηση των μεταβιβασθέντων παγίων. Με τον Ν. 4812/2021 (άρθρο εκατοστό δέκατο τέταρτο) ανανεώθηκε μέχρι τις 31.12.2040 το αποκλειστικό δικαίωμα παροχής υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης που χορηγήθηκε στην ΕΥΔΑΠ με την παρ. 1 του άρθρου 2 του Ν. 2744/1999. Με την παρ. 2 του ίδιου ως άνω άρθρου προβλέφθηκε η σύναψη σύμβασης μεταξύ αφενός του Ελληνικού Δημοσίου, αφετέρου της ΕΥΔΑΠ και ως εκ τρίτου του Ν.Π.Δ.Δ. «Εταιρεία Παγίων ΕΥΔΑΠ» αναφορικά με τους όρους και τις προϋποθέσεις άσκησης του παραχωρούμενου δικαιώματος. Με την παρ. 3 προβλέφθηκε ότι το καταβαλλόμενο τίμημα για την προμήθεια του ακατέργαστου ύδατος αποδίδεται από την ΕΥΔΑΠ στην Εταιρεία Παγίων ΕΥΔΑΠ, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 6 του N. 2744/1999 και διατίθεται περαιτέρω από το Δημόσιο για τη χρηματοδότηση της λειτουργίας, συντήρησης και αναβάθμισης του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος (Ε.Υ.Σ.) της μείζονος περιοχής Πρωτευούσης. Με την παρ. 4 προβλέφθηκε η σύναψη σύμβασης μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου, της Εταιρείας Παγίων ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΔΑΠ, με την οποία ανατίθεται στην τελευταία η συντήρηση και λειτουργία του Ε.Υ.Σ. της μείζονος περιοχής πρωτευούσης για χρονική περίοδο τριών (3) ετών, η οποία δύναται να παρατείνεται με συμφωνία των συμβαλλομένων μερών. Μετά τη λήξη της εν λόγω σύμβασης, η συντήρηση και λειτουργία του Ε.Υ.Σ. της μείζονος περιοχής Πρωτευούσης ανατίθεται από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών σε ανάδοχο που αναδεικνύεται μέσω διαγωνιστικής διαδικασίας σύμφωνα με τον ν. 3389/2005 (Α’ 232). Με την παρ. 6 ορίστηκε ότι οι μέχρι τις 31.12.2020 οφειλές της ΕΥΔΑΠ προς το Ελληνικό Δημόσιο από προμήθεια ακατέργαστου ύδατος υπό την Σύμβαση 1999, καθώς και οι μέχρι την ως άνω ημερομηνία τυχόν ληξιπρόθεσμες οφειλές του Ελληνικού Δημοσίου προς την ΕΥΔΑΠ, προσδιορίζονται με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Ανάπτυξης και Επενδύσεων, Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Υποδομών και Μεταφορών, λαμβάνοντας υπόψη τη μελέτη του Τομέα Υδατικών Πόρων και Περιβάλλοντος του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου που του ανατέθηκε με την υπ` αρ. 26/20.7.2017 απόφαση της Εταιρείας Παγίων ΕΥΔΑΠ, καθώς και τις επιπτώσεις στα τιμολόγια των καταναλωτών. Δυνάμει των ανωτέρω διατάξεων: 198 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Α. Δημοσιεύτηκε η υπ’ αριθ. 352462/8.12.2021 Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ B' 5830/14.12.2021) με την οποία προσδιορίστηκαν οι ληξιπρόθεσμες οφειλές: (α) της ΕΥΔΑΠ προς το Ελληνικό Δημόσιο λόγω προμήθειας ακατέργαστου ύδατος σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 2 του άρθρου 2 του Ν. 2744/1999 και την Σύμβαση 1999 και (β) του Ελληνικού Δημοσίου προς την ΕΥΔΑΠ για το χρονικό διάστημα από 12.10.2013 έως την 31.12.2020. Β. Με απόφαση της Έκτακτης Γενικής Συνέλευσης των Μετόχων της ΕΥΔΑΠ που έλαβε χώρα την 24 η.12.2021 εγκρίθηκαν οι όροι ανανέωσης του δικαιώματος της παρ. 1 του άρθρου εκατοστού δέκατου τέταρτου του Ν. 4812/2021, το καταβαλλόμενο από την ΕΥΔΑΠ τίμημα για την προμήθεια ακατέργαστου νερού, τα ειδικότερα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις της ΕΥΔΑΠ καθώς και κάθε άλλο ρυθμιστέο ζήτημα για την επίτευξη του σκοπού του παρεχόμενου δικαιώματος και τις λοιπές σχέσεις μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών. Γ. Με απόφαση της Έκτακτης Γενικής Συνέλευσης των Μετόχων της ΕΥΔΑΠ που έλαβε χώρα την 24 η.12.2021 εγκρίθηκαν οι όροι ανάθεσης στην ΕΥΔΑΠ της συντήρησης και λειτουργίας του Ε.Υ.Σ. της μείζονος περιοχής πρωτευούσης για χρονική περίοδο τριών (3) ετών. Από άποψη εταιρικού δικαίου η ΕΥΔΑΠ σήμερα διέπεται από τις διατάξεις του Νόμου περί ανωνύμων εταιρειών 4548/2018 καθώς και του Νόμου περί εταιρικής διακυβέρνησης 4706/2020. Τέλος, η τιμολογιακή πολιτική της ΕΥΔΑΠ ασκείται μέσω της εφαρμογής των γενικών κανόνων κοστολόγησης και τιμολόγησης υπηρεσιών ύδατος που προβλέπονται στο άρθρο εκατοστό δέκατο τέταρτο ν. 4812/2021) σύμφωνα με το οποίο «Παρατείνεται η ισχύς των τιμολογίων της Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. για την παροχή υπηρεσιών ύδατος που προσφέρει στους καταναλωτές της, τα οποία έχουν εγκριθεί με την υπό στοιχεία Δ6/2027/16.12.2013 κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Μεταφορών και Δικτύων και Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής (Β` 3188), για το διάστημα από 1.1.2019 και μέχρι την έγκριση των νέων τιμολογίων βάσει της νέας σύμβασης, σύμφωνα με την παρ. 2.». Συνεπώς, τα όποια θέματα υπερανάκτησης ή/και υποανάκτησης σε κάθε ρυθμιστική περίοδο θα αντιμετωπιστούν σύμφωνα με το ανωτέρω εκατοστό δέκατο τέταρτο άρθρο του ν. 4812/2021 και τα προβλεπόμενα στην ΚΥΑ 135275/2017, με την έγκριση των νέων τιμολογίων των παρόχων υπηρεσιών ύδατος. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Η Εταιρεία δραστηριοποιείται στον τομέα διύλισης και προμήθειας νερού και την παροχή υπηρεσιών αποχέτευσης και επεξεργασίας λυμάτων στην περιοχή της Αττικής. Σύμφωνα με το Καταστατικό της η ΕΥΔΑΠ είναι υπεύθυνη για την μελέτη, κατασκευή, εγκατάσταση, λειτουργία, εκμετάλλευση, συντήρηση, ανάπτυξη και εκσυγχρονισμό/ανακαίνιση των εγκαταστάσεων και δικτύων προμήθειας νερού και αποχέτευσης μέσα στα όρια της περιοχής ευθύνης της. Στις δραστηριότητες της ΕΥΔΑΠ έχουν προστεθεί η δυνατότητα να χρησιμοποιεί τα δίκτυα ύδρευσης και αποχέτευσης επιπλέον, για την ανάπτυξη τηλεπικοινωνιακών και ενεργειακών δραστηριοτήτων. Με την απόφαση της 38ης Τακτικής Γενικής Συνέλευσης των Μετόχων τροποποιήθηκε το Καταστατικό της ΕΥΔΑΠ. Στο πλαίσιο της εν λόγω τροποποίησης και ιδίως της τροποποίησης του άρθρου 4 περί εταιρικού σκοπού αποφασίστηκε η δυνατότητα ανάπτυξης δραστηριοτήτων όπως ενδεικτικά η παροχή υπηρεσιών συντήρησης υδρομέτρων, επιθεώρησης δικτύων αποχέτευσης τρίτων με κάμερα, ανάληψης προγραμμάτων ποιοτικών ελέγχων νερού δικτύου τρίτων στα χημεία της ΕΥΔΑΠ, ανάληψη μέτρησης (on-line) και καταγραφής ποιοτικών παραμέτρων υδάτινων σωμάτων με αντίστοιχη παροχή υπηρεσιών, η παράλληλη λήψη ενδείξεων μετρητών άλλων οργανισμών κοινής ωφέλειας, η παροχή υπηρεσιών εκπαίδευσης, κατάρτισης και δια βίου μάθησης και η ίδρυση και λειτουργία σχολών τεχνικής κατάρτισης, η ενίσχυση υπηρεσιών έρευνας και ανάπτυξης, με την ταυτόχρονη ίδρυση διατομεακού, ερευνητικού κέντρου ανάπτυξης καινοτόμων λύσεων για τις δραστηριότητες της ΕΥΔΑΠ. Η γεωγραφική δραστηριότητα της ΕΥΔΑΠ όπως διαμορφώθηκε με το άρθρο 68 του Ν.4313/2014 το οποίο τροποποίησε το άρθρο 8 του Ν. 2744/1999 , εκτείνεται στους δήμους της Περιφέρειας Αττικής, όπως αυτοί ορίζονται στο εδάφιο θ’ της παρ. 3 του άρθρου 3 του Ν.3852/2010, πλην των Δήμων Αίγινας, Τροιζηνίας, Κυθήρων, Αγκιστρίου, Σπετσών, Ύδρας και Πόρου της Περιφερειακής Ενότητας Νήσων της Περιφέρειας Αττικής. 199 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Σύμφωνα με το άρθρο 1 παρ. 6 του Ν. 2744/1999, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 35 παρ. 2 του Ν. 4053/2012 η ΕΥΔΑΠ δύναται μέσω θυγατρικών εταιρειών να αναλαμβάνει δραστηριότητες και εκτός της περιοχής αρμοδιότητάς της μέσω προγραμματικών συμβάσεων του άρθρου 100 του Ν. 3852/2010. Τον Ιούλιο του 2011 συστάθηκε η θυγατρική εταιρεία με επωνυμία «ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΝΗΣΩΝ» και διακριτικό τίτλο «ΕΥΔΑΠ ΝΗΣΩΝ Α.Ε.», στο μετοχικό κεφάλαιο της οποίας συμμετέχει η ΕΥΔΑΠ σε ποσοστό 100%. Σήμερα η ανωτέρω θυγατρική έχει επωνυμία «ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ» και διακριτικό τίτλο «ΕΥΔΑΠ ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε.». Η ΕΥΔΑΠ παρέχει υπηρεσίες υδροδότησης μέσω του δικτύου ύδρευσης που αποτελείται από περίπου 14.000 χιλιόμετρα δικτύου αγωγών. Η Εταιρεία επίσης διαχειρίζεται τέσσερις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού με συνολική δυναμικότητα 1,8 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού ημερησίως. Το 2018 η Εταιρεία παρέλαβε νέα δίκτυα και συγκεκριμένα το υπόλοιπο δίκτυο ύδρευσης της Σαλαμίνας, το δημοτικό δίκτυο της Μαγούλας από το Δήμο Ελευσίνας και το Δημοτικό Δίκτυο του οικισμού Αγίου Δημητρίου του Δήμου Πεντέλης –Βριλησσίων. Το 2019 ΕΥΔΑΠ δρομολόγησε διαδικασίες και παρεμβάσεις για την ομαλή ενσωμάτωση στο δίκτυό της των εν λόγω δημοτικών δικτύων ύδρευσης. Ο εξυπηρετούμενος πληθυσμός στον τομέα της ύδρευσης ανέρχεται σε 4.400.000 κατοίκους. Το δίκτυο αποχέτευσης έχει συνολικό μήκος περί τα 8.500 χιλιόμετρα. Το σύστημα είναι χωριστικό (αγωγοί ακαθάρτων υδάτων – αγωγοί ομβρίων υδάτων), εκτός από την περιοχή του κέντρου της Αθήνας, όπου το σύστημα είναι παντορροϊκό (κοινοί αγωγοί ακαθάρτων και ομβρίων υδάτων). Ο εξυπηρετούμενος πληθυσμός ανέρχεται σε 3.695.000 κατοίκους. Η συλλογή των λυμάτων γίνεται με τους αγωγούς του δευτερεύοντος δικτύου αποχέτευσης ακαθάρτων των αποχετευόμενων περιοχών, μέσω των συνδέσεων σε αυτούς της κάθε παρόδιας ιδιοκτησίας. Για την επεξεργασία των λυμάτων η ΕΥΔΑΠ διαθέτει τρία κέντρα επεξεργασίας λυμάτων (Κ.Ε.Λ.), • το Κ.Ε.Λ. Ψυττάλειας με δυνατότητα επεξεργασίας (μέση παροχή σχεδιασμού) 1.000.000 μ3/ημέρα λυμάτων (σήμερα η μέση παροχή των εισερχόμενων λυμάτων είναι της τάξεως των 730.000 μ3/ημέρα), • το Κ.Ε.Λ. Μεταμόρφωσης έχει δυνατότητα επεξεργασίας (μέση παροχή σχεδιασμού) 44.000 μ3/ημέρα λυμάτων (20.000 μ3/ημέρα αστικών λυμάτων και 24.000 μ3/ημέρα αστικών βοθρολυμάτων), (σήμερα η μέση παροχή των εισερχόμενων λυμάτων είναι της τάξεως των 12.000 μ3/ημέρα και των βοθρολυμάτων της τάξεως των 12.000 μ3/ημέρα) και • το Κ.Ε.Λ. Θριασίου έχει δυνατότητα επεξεργασίας (μέση παροχή σχεδιασμού) 21.000 μ3/ημέρα λυμάτων (σήμερα, η μέση παροχή των εισερχόμενων λυμάτων είναι της τάξεως των 6.000 μ3/ημέρα). Το ΚΕΛ Ψυττάλειας περιλαμβάνει και τρεις μονάδες Συμπαραγωγής Ηλεκτρικής και Θερμικής Ενέργειας (ΣΗΘΕ), η μία μονάδα ΣΗΘΕ με καύση φυσικού αερίου ηλεκτρικής ισχύος 12,9 MWe και θερμικής ισχύος 17,3 MWth και οι δύο μονάδες ΣΗΘΕ με καύση Βιοαερίου, συνολικής ηλεκτρικής ισχύος 11,4 MWe (7,14 MWe & 4,25 ΜWe) και θερμικής ισχύος 17,2 MWth καθώς και ένα μικρό υδροηλεκτρικό σταθμό δυναμικότητας 489 KW προς ανάκτηση της περιεχόμενης ενέργειας στο ρεύμα των επεξεργασμένων εκροών πριν τη διάθεση τους στον Σαρωνικό κόλπο. Η ΕΥΔΑΠ με το Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας έχει ενταχθεί στο Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εφαρμόζοντας την αντίστοιχη ενωσιακή και εθνική νομοθεσία. Επιπρόσθετα η ΕΥΔΑΠ διαχειρίζεται τα έργα αποχέτευσης Ανατολικής Αττικής για τη συλλογή και επεξεργασία αστικών λυμάτων και την επαναχρησιμοποίηση-διάθεση επεξεργασμένων εκροών. Το 2020 επιτεύχθηκε σημαντική πρόοδος στην υλοποίηση των έργων αποχέτευσης ακαθάρτων. Ο σχεδιασμός κατασκευής και λειτουργίας ολοκληρωμένων συστημάτων διαχείρισης λυμάτων στην Ανατολική Αττική περιλαμβάνει έργα σε περιοχές των Δήμων Ραφήνας – Πικερμίου, Σπάτων Αρτέμιδας, Μαραθώνα, Παλλήνης, Παιανίας, Σαρωνικού και Κρωπίας. Επίσης η ΕΥΔΑΠ έχει εγκαταστήσει και λειτουργεί πέντε μικρούς υδροηλεκτρικούς σταθμούς στις θέσεις Κίρφη, Ελικώνας, Κιθαιρώνας, Μάνδρα του Υδραγωγείου Μόρνου και τον μικρό υδροηλεκτρικό σταθμό Ευήνου. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 200 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Στην κατεύθυνση της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και της μείωσης του ανθρακικού αποτυπώματος, η Εταιρεία εγκατέστησε φωτοβολταϊκό σταθμό (Φ/Β), ισχύος 1,9712 ΜW, στις εγκαταστάσεις της στο Δήμο Αχαρνών, με σκοπό την πώληση της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας. 2. ΝΕΑ ΠΡΟΤΥΠΑ, ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΩΝ ΠΡΟΤΥΠΩΝ Υιοθέτηση Νέων και Αναθεωρημένων Διεθνών Προτύπων Νέα πρότυπα, τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες έχουν εκδοθεί και είναι υποχρεωτικής εφαρμογής για τις ετήσιες λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την 1η Ιανουαρίου 2021 ή μεταγενέστερα. Όπου δεν αναφέρεται διαφορετικά οι άλλες τροποποιήσεις και ερμηνείες που ισχύουν για πρώτη φορά στη χρήση 2021, δεν έχουν επίδραση στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις. Η εταιρεία και ο Όμιλος δεν υιοθέτησε πρόωρα πρότυπα, ερμηνείες ή τροποποιήσεις που έχουν εκδοθεί από Σ.Δ.Λ.Π. και υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά δεν έχουν υποχρεωτική εφαρμογή στη χρήση 2021. Χ.1 Νέα Πρότυπα, Διερμηνείες, Αναθεωρήσεις και Τροποποιήσεις υφιστάμενων Προτύπων τα οποία έχουν τεθεί σε ισχύ και έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση Τα ακόλουθα νέα Πρότυπα, Διερμηνείες και τροποποιήσεις Προτύπων έχουν εκδοθεί από το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων (IASB), έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση και η εφαρμογή τους είναι υποχρεωτική από την 01/01/2021 ή μεταγενέστερα. Τροποποιήσεις στο ΔΠΧΑ 4 «Ασφαλιστικές Συμβάσεις» - αναβολή εφαρμογής ΔΠΧΑ 9 (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01/01/2021) Τον Ιούνιο του 2020, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων βάσει των οποίων αναβάλλεται η ημερομηνία αρχικής εφαρμογής του ΔΠΧΑ 17 για δύο έτη, δηλαδή θα εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2023. Συνεπεία αυτού, το IASB προέβη επίσης σε παράταση της καθορισμένης καταληκτικής ημερομηνίας για την προσωρινή εξαίρεση από την εφαρμογή του ΔΠΧΑ 9 «Χρηματοοικονομικά Μέσα» που περιλαμβάνεται στο ΔΠΧΑ 4 «Ασφαλιστικές Συμβάσεις», έχοντας ως αποτέλεσμα οι οικονομικές οντότητες να απαιτείται να εφαρμόσουν το ΔΠΧΑ 9 για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2023. Οι τροποποιήσεις δεν έχουν επίδραση στις ενοποιημένες / εταιρικές Οικονομικές Καταστάσεις Τροποποιήσεις στα ΔΠΧΑ 9, ΔΛΠ 39, ΔΠΧΑ 7, ΔΠΧΑ 4 και ΔΠΧΑ 16: «Αναμόρφωση Σημείου Αναφοράς Επιτοκίου – Φάση 2» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01/01/2021) Τον Αύγουστο του 2020, το IASB ολοκλήρωσε τη διαδικασία αξιολόγησης και ανταπόκρισης στην αναμόρφωση των διατραπεζικών επιτοκίων και άλλων σημείων αναφοράς επιτοκίου, προβαίνοντας στην έκδοση μίας σειράς τροποποιήσεων σε πέντε Πρότυπα. Οι τροποποιήσεις συμπληρώνουν αυτές που εκδόθηκαν το 2019 και επικεντρώνονται στις επιπτώσεις στις Οικονομικές Καταστάσεις όταν μια εταιρεία αντικαθιστά το παλιό επιτόκιο αναφοράς με ένα εναλλακτικό επιτόκιο αναφοράς ως αποτέλεσμα της αναμόρφωσης. Πιο συγκεκριμένα, οι τροποποιήσεις σχετίζονται με το πώς μια εταιρεία θα λογιστικοποιήσει τις αλλαγές στις συμβατικές ταμειακές ροές χρηματοοικονομικών μέσων, πώς θα λογιστικοποιήσει μία αλλαγή στις σχέσεις αντιστάθμισης ως αποτέλεσμα της αναμόρφωσης, καθώς και σχετικές πληροφορίες που θα πρέπει να γνωστοποιήσει. Οι τροποποιήσεις δεν έχουν επίδραση στις ενοποιημένες / εταιρικές Οικονομικές Καταστάσεις Τροποποιήσεις στο ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις»: Σχετιζόμενες με τον Covid-19 Παραχωρήσεις Μισθώματος μεταγενέστερα της 30ης Ιουνίου 2021 (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01/04/2021) 201 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Τον Μάρτιο του 2021, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων αναφορικά με την πρακτική εφαρμογή του ΔΠΧΑ 16, βάσει των οποίων επεκτείνεται η περίοδος εφαρμογής κατά ένα έτος προκειμένου να συμπεριλάβει τις παραχωρήσεις μισθώματος που σχετίζονται με τον Covid-19 οι οποίες μειώνουν τις πληρωμές μισθωμάτων που καθίστανται πληρωτέες την ή πριν από την 30η Ιουνίου 2022. Οι τροποποιήσεις δεν έχουν επίδραση στις ενοποιημένες / εταιρικές Οικονομικές Καταστάσεις. Χ.2 Νέα Πρότυπα, Διερμηνείες, Αναθεωρήσεις και Τροποποιήσεις υφιστάμενων Προτύπων τα οποία δεν έχουν ακόμα τεθεί σε ισχύ ή δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση Τα ακόλουθα νέα Πρότυπα, Διερμηνείες και τροποποιήσεις Προτύπων έχουν εκδοθεί από το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων (IASB), αλλά είτε δεν έχουν ακόμη τεθεί σε ισχύ είτε δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Τροποποιήσεις στο ΔΠΧΑ 3 «Συνενώσεις Επιχειρήσεων», στο ΔΛΠ 16 «Ενσώματα Πάγια», στο ΔΛΠ 37 «Προβλέψεις, Ενδεχόμενες Υποχρεώσεις και Ενδεχόμενα Στοιχεία του Ενεργητικού» και στις «Ετήσιες Βελτιώσεις 2018 - 2020» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01/01/2022) Τον Μάιο του 2020, το IASB προέβη στην έκδοση μίας σειράς τροποποιήσεων, που περιλαμβάνουν περιορισμένου σκοπού τροποποιήσεις σε τρία Πρότυπα, καθώς και τις Ετήσιες Βελτιώσεις του Συμβουλίου. Οι εν λόγω τροποποιήσεις παρέχουν διευκρινίσεις αναφορικά με τη διατύπωση των Προτύπων ή διορθώνουν ήσσονος σημασίας συνέπειες, παραβλέψεις ή αντικρούσεις μεταξύ των απαιτήσεων των Προτύπων. Πιο συγκεκριμένα: - - - - Οι τροποποιήσεις στο ΔΠΧΑ 3 «Συνενώσεις Επιχειρήσεων» επικαιροποιούν μία παραπομπή του ΔΠΧΑ 3 στο Εννοιολογικό Πλαίσιο της Χρηματοοικονομικής Αναφοράς χωρίς να τροποποιούν τις λογιστικές απαιτήσεις που αφορούν στις συνενώσεις επιχειρήσεων. Οι τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 16 «Ενσώματα Πάγια» απαγορεύουν σε μία εταιρεία να αφαιρέσει από το κόστος των παγίων ποσά που έλαβε από την πώληση στοιχείων που παράγονται κατά τη διάρκεια προετοιμασίας των εν λόγω παγίων για να καταστούν έτοιμα προς χρήση. Αντιθέτως, η εταιρεία αναγνωρίζει τα εν λόγω έσοδα από πωλήσεις και τα σχετικά κόστη στην Κατάσταση Αποτελεσμάτων. Οι τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 37 «Προβλέψεις, Ενδεχόμενες Υποχρεώσεις και Ενδεχόμενα Στοιχεία του Ενεργητικού» προσδιορίζουν τα κόστη που μία εταιρεία θα πρέπει να συμπεριλάβει κατά την αξιολόγηση για το εάν ένα συμβόλαιο είναι ζημιογόνο. Οι Ετήσιες Βελτιώσεις των ΔΠΧΑ – Κύκλος 2018-2020 προβαίνουν σε ήσσονος σημασίας τροποποιήσεις στο ΔΠΧΑ 1 «Πρώτη Εφαρμογή των Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Αναφοράς», στο ΔΠΧΑ 9 «Χρηματοοικονομικά Μέσα», στο ΔΛΠ 41 «Γεωργία» και στα Επεξηγηματικά Παραδείγματα που συνοδεύουν το ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις». Ο Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01/01/2022. ΔΠΧΑ 17 «Ασφαλιστικές Συμβάσεις» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01/01/2023) Τον Μάιο του 2017, το IASB προέβη στην έκδοση ενός νέου Προτύπου, του ΔΠΧΑ 17, το οποίο αντικαθιστά ένα ενδιάμεσο Πρότυπο, το ΔΠΧΑ 4. Σκοπός του έργου του IASB ήταν η ανάπτυξη ενός ενιαίου Προτύπου βασισμένου στις αρχές (principle-based standard) για τον λογιστικό χειρισμό όλων των τύπων ασφαλιστικών συμβάσεων, συμπεριλαμβανομένων και των συμβάσεων αντασφάλισης που κατέχει ένας ασφαλιστικός φορέας. Ένα ενιαίο Πρότυπο βασισμένο στις αρχές θα ενισχύσει τη συγκρισιμότητα της χρηματοοικονομικής αναφοράς μεταξύ οικονομικών οντοτήτων, δικαιοδοσιών και κεφαλαιαγορών. Το ΔΠΧΑ 17 καθορίζει τις απαιτήσεις που θα πρέπει να εφαρμόζει μία οικονομική οντότητα στη χρηματοοικονομική πληροφόρηση που σχετίζεται με ασφαλιστικές συμβάσεις που εκδίδει και συμβάσεις αντασφάλισης που κατέχει. Επιπλέον, τον Ιούνιο του 2020, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων, οι οποίες όμως δεν επηρεάζουν τις θεμελιώδεις αρχές που εισήχθησαν όταν αρχικά εκδόθηκε το ΔΠΧΑ 17. Οι τροποποιήσεις έχουν σχεδιαστεί με σκοπό να μειώσουν τα κόστη μέσω απλούστευσης ορισμένων απαιτήσεων του Προτύπου, να οδηγήσουν σε πιο εύκολα επεξηγήσιμη χρηματοοικονομική απόδοση, καθώς και να διευκολύνουν τη μετάβαση αναβάλλοντας την ημερομηνία εφαρμογής του Προτύπου για το 2023, παρέχοντας παράλληλα πρόσθετη βοήθεια για τη μείωση της προσπάθειας που απαιτείται κατά την πρώτη εφαρμογή του Προτύπου. Ο Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01/01/2023. 202 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 1 «Παρουσίαση των Οικονομικών Καταστάσεων» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01/01/2023) Τον Φεβρουάριο του 2021, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων περιορισμένου σκοπού που αφορούν στις γνωστοποιήσεις των λογιστικών πολιτικών. Σκοπός των τροποποιήσεων είναι να βελτιώσουν τις γνωστοποιήσεις των λογιστικών πολιτικών ώστε να παρέχουν πιο χρήσιμη πληροφόρηση στους επενδυτές και σε λοιπούς χρήστες των Οικονομικών Καταστάσεων. Πιο συγκεκριμένα, με βάση τις τροποποιήσεις απαιτείται η γνωστοποίηση σημαντικών πληροφοριών σχετικών με τις λογιστικές πολιτικές, αντί της γνωστοποίησης των σημαντικών λογιστικών πολιτικών. Ο Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία.. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01/01/2023. Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 8 «Λογιστικές Πολιτικές, Αλλαγές στις Λογιστικές Εκτιμήσεις και Λάθη: Ορισμός των Λογιστικών Εκτιμήσεων» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01/01/2023) Τον Φεβρουάριο του 2021, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων περιορισμένου σκοπού οι οποίες αποσαφηνίζουν τη διαφορά μεταξύ αλλαγής λογιστικής εκτίμησης και αλλαγής λογιστικής πολιτικής. Η διάκριση αυτή είναι σημαντική, καθώς η αλλαγή λογιστικής εκτίμησης εφαρμόζεται χωρίς αναδρομική ισχύ και μόνο για μελλοντικές συναλλαγές και άλλα μελλοντικά γεγονότα, εν αντιθέσει με την αλλαγή λογιστικής πολιτικής που έχει αναδρομική ισχύ και εφαρμόζεται σε συναλλαγές και άλλα γεγονότα του παρελθόντος. Ο Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01/01/2023. Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 1 «Ταξινόμηση Υποχρεώσεων ως Βραχυπρόθεσμες ή Μακροπρόθεσμες» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01/01/2023) Τον Ιανουάριο του 2020, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων στο ΔΛΠ 1 που επηρεάζουν τις απαιτήσεις για την παρουσίαση των υποχρεώσεων. Συγκεκριμένα, οι τροποποιήσεις αποσαφηνίζουν ένα από τα κριτήρια ταξινόμησης μιας υποχρέωσης ως μακροπρόθεσμη, την απαίτηση για μία οντότητα να έχει το δικαίωμα να αναβάλει τον διακανονισμό της υποχρέωσης για τουλάχιστον 12 μήνες μετά την περίοδο αναφοράς. Οι τροποποιήσεις περιλαμβάνουν: α) αποσαφήνιση ότι το δικαίωμα μίας οντότητας για αναβολή του διακανονισμού θα πρέπει να υφίσταται κατά την ημερομηνία αναφοράς, β) αποσαφήνιση ότι η ταξινόμηση της υποχρέωσης δεν επηρεάζεται από τις προθέσεις ή προσδοκίες της διοίκησης σχετικά με την εξάσκηση του δικαιώματος αναβολής του διακανονισμού, γ) επεξηγούν πώς οι συνθήκες δανεισμού επηρεάζουν την ταξινόμηση, και δ) αποσαφήνιση των απαιτήσεων σχετικά με την ταξινόμηση υποχρεώσεων μίας οντότητας που πρόκειται να ή ενδεχομένως να διακανονίσει μέσω έκδοσης ιδίων συμμετοχικών τίτλων. Επιπλέον, τον Ιούλιο του 2020, το IASB προέβη στην έκδοση μίας τροποποίησης για την αναβολή κατά ένα έτος της ημερομηνίας έναρξης ισχύος της αρχικώς εκδοθείσας τροποποίησης στο ΔΛΠ 1, ως αποτέλεσμα της εξάπλωσης της πανδημίας του Covid-19. Ο Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία. Τα ανωτέρω δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 12 «Φόροι Εισοδήματος: Αναβαλλόμενος Φόρος σχετιζόμενος με Απαιτήσεις και Υποχρεώσεις που προκύπτουν από μία Μεμονωμένη Συναλλαγή» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01/01/2023) Τον Μάιο του 2021, το IASB προέβη στην έκδοση στοχευμένων τροποποιήσεων στο ΔΛΠ 12 προκειμένου να προσδιορίσει πώς οι οικονομικές οντότητες θα πρέπει να χειρίζονται τον αναβαλλόμενο φόρο που προκύπτει από συναλλαγές όπως οι μισθώσεις και οι υποχρεώσεις αποδέσμευσης – συναλλαγές για τις οποίες οι οικονομικές οντότητες αναγνωρίζουν ταυτόχρονα μία απαίτηση και μία υποχρέωση. Σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, οι οικονομικές οντότητες απαλλάσσονται από την αναγνώριση αναβαλλόμενου φόρου όταν αναγνωρίζουν απαιτήσεις ή υποχρεώσεις για πρώτη φορά. Οι τροποποιήσεις αποσαφηνίζουν ότι η εν λόγω απαλλαγή δεν έχει εφαρμογή και οι οικονομικές οντότητες απαιτείται να αναγνωρίζουν αναβαλλόμενο φόρο στις συναλλαγές αυτές. Ο Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία. Τα ανωτέρω δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Τροποποιήσεις στο ΔΠΧΑ 17 «Ασφαλιστικές Συμβάσεις: Πρώτη Εφαρμογή των ΔΠΧΑ 17 και ΔΠΧΑ 9 – Πληροφορίες Συγκριτικής Περιόδου» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01/01/2023) Τον Δεκέμβριο του 2021, το IASB προέβη στην έκδοση μίας τροποποίησης περιορισμένου σκοπού στις απαιτήσεις μετάβασης στο ΔΠΧΑ 17 προκειμένου να αντιμετωπίσει ένα σημαντικό ζήτημα που σχετίζεται με τις προσωρινές λογιστικές αναντιστοιχίες μεταξύ των υποχρεώσεων από ασφαλιστικές συμβάσεις και των χρηματοοικονομικών στοιχείων του ενεργητικού στη συγκριτική 203 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 πληροφόρηση στα πλαίσια της πρώτης εφαρμογής του ΔΠΧΑ 17 «Ασφαλιστικές Συμβάσεις» και του ΔΠΧΑ 9 «Χρηματοοικονομικά Μέσα». Η τροποποίηση έχει σκοπό να βελτιώσει τη χρησιμότητα της χρηματοοικονομικής πληροφόρησης που θα παρουσιάζεται στη συγκριτική περίοδο για τους χρήστες των Οικονομικών Καταστάσεων. Ο Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία. Τα ανωτέρω δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. 3. ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ Δήλωση Συμμόρφωσης Οι οικονομικές καταστάσεις έχουν καταρτιστεί σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς «Δ.Π.Χ.Α.» (International Financial Reporting Standards). Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων Βάση Ενοποίησης Οι ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της τρέχουσας περιόδου όπως και της προηγούμενης περιλαμβάνουν την Εταιρεία και τη θυγατρική της «Ε.ΥΔ.Α.Π. ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε.». Οι ετήσιες ελεγμένες από Ορκωτούς Ελεγκτές Λογιστές Οικονομικές Καταστάσεις της θυγατρικής «Ε.ΥΔ.Α.Π. ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε.» είναι διαθέσιμες στο διαδίκτυο, στην διεύθυνση της εταιρείας www.eydapnison.gr. Θυγατρικές εταιρείες είναι όλες οι εταιρείες που διοικούνται και ελέγχονται, άμεσα ή έμμεσα, από την Εταιρεία, είτε με την κατοχή της πλειοψηφίας των μετοχών της Εταιρείας στην οποία έγινε η επένδυση, είτε με την εξάρτησή τους από την τεχνογνωσία που τους παρέχει ο Όμιλος. Οι οικονομικές καταστάσεις των θυγατρικών εταιρειών περιλαμβάνονται στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις από την ημερομηνία που αποκτάται ο έλεγχος μέχρι την ημερομηνία που παύει να υφίσταται ο έλεγχος. Κατά την εξαγορά της θυγατρικής, οι απαιτήσεις και οι υποχρεώσεις καθώς και οι ενδεχόμενες υποχρεώσεις της θυγατρικής, αποτιμώνται στην εύλογη αξία. Σε περίπτωση που η αξία κτήσης είναι μεγαλύτερη της εύλογης αξίας, η διαφορά αναγνωρίζεται ως υπεραξία. Στην αντίθετη περίπτωση που η αξία κτήσης είναι μικρότερη της εύλογης αξίας, η διαφορά πιστώνεται στα αποτελέσματα της χρήσης κατά την οποία αποκτήθηκε η θυγατρική. Τα δικαιώματα των μετόχων της μειοψηφίας εμφανίζονται στην αναλογία της μειοψηφίας στην εύλογη αξία των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων που αναγνωρίστηκαν. Οι αποκτήσεις θυγατρικών λογιστικοποιούνται με την μέθοδο της αγοράς. Τα αποτελέσματα χρήσης θυγατρικών, οι οποίες αποκτώνται ή πωλούνται κατά τη διάρκεια της χρήσης, συμπεριλαμβάνονται στην ενοποιημένη κατάσταση αποτελεσμάτων χρήσης, από την ημερομηνία απόκτησής τους ή μέχρι την ημερομηνία πώλησής τους, αντίστοιχα. Όπου κρίνεται απαραίτητο, γίνονται αναμορφώσεις στις οικονομικές καταστάσεις των θυγατρικών, προκειμένου τα κονδύλια να είναι ομοειδή και συγκρίσιμα με τα αντίστοιχα κονδύλια των υπόλοιπων εταιρειών του Ομίλου. Κατά την ενοποίηση, όλες οι διεταιρικές συναλλαγές και τα υπόλοιπα καθώς και τα κέρδη και οι ζημίες μεταξύ των εταιρειών του Ομίλου απαλείφονται. Στις Οικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας, οι συμμετοχές σε θυγατρικές και συνδεδεμένες εταιρίες φέρονται στο κόστος απόκτησής τους μειωμένο με μετέπειτα προβλέψεις απομείωσης της αξίας τους. Η Εταιρεία εξετάζει σε ετήσια βάση ή/και οποτεδήποτε υπάρχει ένδειξη απομείωσης τη λογιστική αξία των παραπάνω συμμετοχών σε σχέση με την ανακτήσιμη αξία τους, στη βάση της μεγαλύτερης αξίας μεταξύ της αγοραίας αξίας τους μείον τα έξοδα για να πραγματοποιηθεί η πώλησή τους (fair value less cost to sell) και της αξίας χρήσης τους (value in use). Συμμετοχές σε συγγενείς Εταιρείες Συγγενείς εταιρείες είναι εκείνες οι εταιρείες επί των οποίων ο Όμιλος ασκεί ουσιώδη επιρροή αλλά δεν πληρούν τις προϋποθέσεις για να χαρακτηρισθούν ως θυγατρικές. Οι ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις του Ομίλου περιλαμβάνουν την αναλογία του Ομίλου επί των κερδών και των ζημιών των συγγενών εταιρειών, με βάση τη μέθοδο της καθαρής θέσης, από την ημερομηνία που ο Όμιλος αποκτά την ουσιώδη επιρροή μέχρι την ημερομηνία που παύει να υφίσταται η επιρροή αυτή. Όταν η αναλογία του Ομίλου επί των ζημιών της συγγενούς Εταιρείας υπερβαίνει την απεικονιζόμενη λογιστική αξία της επένδυσης, η λογιστική αξία της επένδυσης μειώνεται στο μηδέν και παύει η αναγνώριση περαιτέρω ζημιών, εκτός αν ο Όμιλος έχει αναλάβει υποχρεώσεις ή ενδεχόμενες υποχρεώσεις της συγγενούς Εταιρείας, πέραν εκείνων που προκύπτουν από τη μετοχική ιδιότητα. Τα αποτελέσματα των συναλλαγών μεταξύ των εταιρειών του Ομίλου και των συγγενών, απαλείφονται κατά το ποσοστό συμμετοχής του Ομίλου στις συγγενείς επιχειρήσεις. Στις ιδιαίτερες Οικονομικές Καταστάσεις της Εταιρείας, οι συγγενείς αποτιμώνται στην αξία κτήσης και υπόκεινται σε έλεγχο απομείωσης της αξίας τους ετησίως ή σε ενδιάμεσες περιόδους όταν υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις απομείωσης. 204 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Υπεραξία Η υπεραξία που προκύπτει κατά την απόκτηση μιας θυγατρικής ή μίας από κοινού ελεγχόμενης οντότητας ή άλλης επιχειρηματικής δραστηριότητας αντιπροσωπεύει τη διαφορά μεταξύ του κόστους της απόκτησης και της συμμετοχής της Εταιρείας στην καθαρή εύλογη αξία των αναγνωρίσιμων περιουσιακών στοιχείων των υποχρεώσεων και των ενδεχόμενων υποχρεώσεων της θυγατρικής ή της από κοινού ελεγχόμενης οικονομικής μονάδας ή της άλλης επιχειρηματικής δραστηριότητας των αναγνωρισμένων κατά την ημερομηνία της απόκτησης. Η υπεραξία αρχικά αναγνωρίζεται ως ένα περιουσιακό στοιχείο στο κόστος και μεταγενέστερα επιμετράται στο κόστος μειωμένο με οποιεσδήποτε συσσωρευμένες ζημίες απομείωσης. Για τον σκοπό της εξέτασης απομείωσης, η υπεραξία κατανέμεται σε κάθε μονάδα δημιουργίας ταμιακών ροών της Εταιρείας. Μονάδες δημιουργίας ταμειακών ροών στις οποίες έχει κατανεμηθεί υπεραξία εξετάζονται για απoμείωση ετησίως ή περισσότερο συχνά όταν υπάρχει μία ένδειξη ότι η μονάδα μπορεί να είναι απoμειωμένη. Εάν το ανακτήσιμο ποσό της μονάδας δημιουργίας ταμειακών ροών είναι μικρότερο από την λογιστική αξία της μονάδας, η ζημία απομείωσης κατανέμεται πρώτα για να μειώσει την λογιστική αξία κάθε υπεραξίας που έχει κατανεμηθεί στην μονάδα και κατόπιν στα άλλα περιουσιακά στοιχεία της μονάδας αναλογικά με βάση την λογιστική αξία των περιουσιακών στοιχείων της μονάδος. Μία αναγνωρισθείσα ζημία απομείωσης για υπεραξία δεν αναστρέφεται σε μία μεταγενέστερη περίοδο. Κατά την πώληση θυγατρικής ή από κοινού ελεγχόμενης οντότητας ή άλλης επιχειρηματικής δραστηριότητας το προσδιορισμένο ποσό της υπεραξίας περιλαμβάνεται στον καθαρισμό του κέρδους ή της ζημίας που προκύπτει από την πώληση. Η πολιτική της Εταιρείας για την υπεραξία που προκύπτει κατά την απόκτηση μιας συγγενούς περιγράφεται στις «Επενδύσεις σε συγγενείς» ανωτέρω. Αναγνώριση εσόδων Οι κυριότερες πηγές εσόδου του Ομίλου είναι οι ακόλουθες: - Έσοδα από παροχή νερού και σχετιζόμενες υπηρεσίες - Έσοδα από υπηρεσίες αποχέτευσης και σχετιζόμενες υπηρεσίες - Έσοδα από πώληση ηλεκτρικού ρεύματος - Έσοδα από πωλήσεις αποθεμάτων Επιπλέον, η Εταιρεία συνάπτει κατασκευαστικά συμβόλαια με πελάτες. Παρόλα αυτά, δεν υπάρχει κάποιο κατασκευαστικό συμβόλαιο κατά την τρέχουσα χρήση. Το έσοδο επιμετράται βάσει του ανταλλάγματος που καθορίζεται στην σύμβαση με τον πελάτη και δεν περιλαμβάνει ποσά που εισπράχθηκαν για λογαριασμό τρίτων. Ο Όμιλος αναγνωρίζει έσοδο όταν ο έλεγχος του αγαθού ή της υπηρεσίας μεταβιβάζεται στον πελάτη. Ο Όμιλος δεν συνάπτει συμβάσεις όπου η περίοδος ανάμεσα στην μεταβίβαση των αγαθών ή των υπηρεσιών που έχουν υποσχεθεί στον πελάτη και της πληρωμής από τον πελάτη να υπερβαίνει τον ένα χρόνο. Συνεπώς, ο Όμιλος δεν προσαρμόζει το τίμημα της συναλλαγής για την διαχρονική αξία του χρήματος. Έσοδο από παροχή νερού και υπηρεσίες αποχέτευσης και σχετιζόμενες υπηρεσίες Η παροχή νερού και υπηρεσίες αποχέτευσης είναι οι κυριότερες πηγές εσόδου της Εταιρείας και του Ομίλου και αποτελούν διακριτές υποχρεώσεις εκτέλεσης. Το έσοδο για κάθε μια από τις δυο προαναφερόμενες υποχρεώσεις εκτέλεσης αναγνωρίζεται σε βάθος χρόνου, καθώς ο πελάτης λαμβάνει και ταυτόχρονα αναλώνει τα οφέλη που απορρέουν από την κατανάλωση του νερού και την χρήση του δικτύου αποχέτευσης. Το έσοδο επιμετράται βάσει των καταναλισκόμενων ποσοτήτων νερού και των Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 205 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 ισχύοντων τιμοκαταλόγων. Η Εταιρεία τιμολογεί τους πελάτες για την παροχή νερού και τις υπηρεσίες αποχέτευσης κυρίως σε τριμηνιαία βάση, σύμφωνα με τις σχετικές καταμετρήσεις. Στις περιπτώσεις που η Εταιρεία δεν έχει διενεργήσει σχετική καταμέτρηση των καταναλισκόμενων ποσοτήτων μέχρι την ημερομηνία αναφοράς, η Εταιρεία προβαίνει σε σχετική εκτίμηση των καταναλισκόμενων ποσοτήτων με βάση ιστορικά στοιχεία και αναγνωρίζει το σχετικό έσοδο. Η Εταιρεία αναγνωρίζει ένα συμβατικό περιουσιακό στοιχείο για τα δεδουλευμένα έσοδα που δεν έχουν τιμολογηθεί ακόμα στους πελάτες. Όταν εκδίδεται το σχετικό τιμολόγιο στους πελάτες, η Εταιρεία αναγνωρίζει σχετική απαίτηση, καθώς η έκδοση του τιμολογίου αποτελεί την στιγμή κατά την οποία το δικαίωμα της Εταιρείας σε αντάλλαγμα γίνεται ανεπιφύλακτο (εφόσον απαιτείται μόνο η πάροδος του χρόνου προκειμένου να καταστεί απαιτητή η πληρωμή του εν λόγω ανταλλάγματος). Η συνήθης διάρκεια πίστωσης για την εξόφληση των λογαριασμών είναι περίπου 30 ημέρες από την ημερομηνία έκδοσης του σχετικού παραστατικού. Επίσης, η Εταιρεία προσαρμόζει τα έσοδα που αναγνωρίζονται σε κάθε περίοδο αναφοράς με βάση τις εκτιμήσεις της για εκπτώσεις που θα χορηγηθούν αναδρομικά σε πελάτες για διάφορους λόγους. Οι σχετικές εκτιμήσεις στηρίζονται σε ιστορικά δεδομένα και η Εταιρεία αναγνωρίζει μια αντίστοιχη υποχρέωση. Οι πελάτες της Εταιρείας είναι υποχρεωμένοι να συμμετέχουν στα κόστη σύνδεσης με το δίκτυο (υδρομετρητές, αγωγοί διανομής, συνδετικοί σωλήνες). Συγκεκριμένα, οι πελάτες στους οποίους παρέχονται υπηρεσίες ύδρευσης και αποχέτευσης χρεώνονται προκαταβολικά με εφάπαξ τέλη που σχετίζονται με την κατασκευή του δικτύου σύνδεσης/εξοπλισμό σύνδεσης (συμπεριλαμβανομένων τυχόν αναβαθμίσεων/επεκτάσεων). Βάσει της αξιολόγησης που έκανε η Εταιρεία, η σύνδεση κάθε σπιτιού με το δίκτυο ύδρευσης και αποχέτευσης αποτελεί διακριτή υποχρέωση εκτέλεσης, καθώς η σύνδεση έχει αυτοτελή αξία για τον πελάτη. Δηλαδή, ένα ακίνητο που είναι συνδεδεμένο με το δίκτυο ύδρευσης και αποχέτευσης έχει μεγαλύτερη εμπορική αξία από ένα ακίνητο που δεν είναι συνδεδεμένο. Τα έσοδα από αυτά τα εφάπαξ τέλη αναγνωρίζονται σε δεδομένη χρονική στιγμή, και συγκεκριμένα τη στιγμή που γίνεται η σύνδεση με το Δίκτυο. Η Εταιρεία αναγνωρίζει μια συμβατική υποχρέωση όταν λαμβάνει προκαταβολές από πελάτες σε αντάλλαγμα για αγαθά και υπηρεσίες που θα μεταβιβαστούν στους πελάτες. Έσοδα από πώληση ηλεκτρικού ρεύματος Η πώληση ηλεκτρικής ενέργειας αποτελεί μία ενιαία υποχρέωση εκτέλεσης και το έσοδο αναγνωρίζεται σε βάθος χρόνου επιμετρώντας την πρόοδο προς την πλήρη εκπλήρωση της υποχρέωσης εκτέλεσης βάσει των ποσοτήτων ηλεκτρικού ρεύματος που πουλήθηκαν και των ισχύοντων τιμοκαταλόγων. Η Εταιρεία τιμολογεί μηνιαία για την πώληση ηλεκτρικής ενέργειας και αναγνωρίζει μια σχετική απαίτηση κατά την τιμολόγηση. Έσοδα από πώληση αποθεμάτων Οι πωλήσεις αποθεμάτων σχετίζονται με πωλήσεις άχρηστου υλικού στους πελάτες. Το σχετικό έσοδο αναγνωρίζεται σε δεδομένη χρονική στιγμή, όταν ο έλεγχος των αγαθών μεταβιβάζεται στους πελάτες. Καθώς οι όροι κάθε σύμβασης μπορεί να διαφέρουν, η Εταιρεία αξιολογεί κάθε σύμβαση ξεχωριστά, προκειμένου να καταλήξει στο πότε μεταβιβάζεται ο έλεγχος των αγαθών στους πελάτες βάσει των κριτηρίων στην παράγραφο 38 του ΔΠΧΑ 15 (άμεσο δικαίωμα πληρωμής, νομικός τίτλος, φυσική κατοχή, σημαντικοί κίνδυνοι και σημαντικά οφέλη που σχετίζονται με την κυριότητα του περιουσιακού στοιχείου, αποδοχή των αγαθών από τον πελάτη). Μισθώσεις Λογιστικές πολιτικές με βάση το ΔΠΧΑ 16 από 1 Ιανουαρίου 2019 Ο Όμιλος ως μισθωτής Ο Όμιλος εκτιμά εάν μια σύμβαση αποτελεί ή εμπεριέχει μίσθωση, κατά την έναρξη ισχύς αυτής και αναγνωρίζει κατά περίπτωση ένα περιουσιακό στοιχείο με δικαίωμα χρήσης και μια αντίστοιχη υποχρέωση από την μίσθωση για όλες τις συμβάσεις μίσθωσης στις οποίες είναι μισθωτής, εκτός από τις βραχυπρόθεσμες μισθώσεις (που ορίζονται ως μισθώσεις με διάρκεια μίσθωσης 12 μηνών ή λιγότερο) και μισθώσεις υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου χαμηλής αξίας. Για τις μισθώσεις αυτές, ο Όμιλος αναγνωρίζει τα μισθώματα ως λειτουργικά έξοδα με την ευθεία μέθοδο, σε όλη τη διάρκεια της μίσθωσης. Συμβάσεις που έχουν λήξει και οι οποίες έχουν “σιωπηρά ανανεωθεί” με απεριόριστη διάρκεια μίσθωσης θεωρείται ότι δεν είναι εκτελεστές, δηλαδή δεν απορρέουν από αυτές εκτελεστά δικαιώματα και υποχρεώσεις. Ο Όμιλος αναγνωρίζει τα μισθώματα που αφορούν αυτές τις μισθώσεις ως λειτουργικά έξοδα στην Κατάσταση Αποτελεσμάτων. Η υποχρέωση από την μίσθωση αρχικά επιμετράται στην παρούσα αξία των μισθωμάτων τα οποία παραμένουν ανεξόφλητα κατά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου, τα οποία προεξοφλούνται με το τεκμαρτό επιτόκιο της μίσθωσης. Εάν 206 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 το επιτόκιο αυτό δεν μπορεί να καθοριστεί εύκολα, ο Όμιλος χρησιμοποιεί το διαφορικό επιτόκιο δανεισμού του. Τα μισθώματα που περιλαμβάνονται στην επιμέτρηση της υποχρέωσης από τη μίσθωση αποτελούνται από: • σταθερά μισθώματα (περιλαμβανομένων των ουσιαστικά σταθερών μισθωμάτων), μειωμένα κατά τυχόν κίνητρα μίσθωσης, • κυμαινόμενα μισθώματα τα οποία εξαρτώνται από έναν δείκτη ή ένα επιτόκιο, τα οποία αρχικά επιμετρώνται με χρήση του δείκτη ή του επιτοκίου κατά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου, • ποσά τα οποία αναμένεται να καταβάλλει ο μισθωτής βάσει των εγγυήσεων υπολειμματικής αξίας, • την τιμή άσκησης του δικαιώματος αγοράς εάν είναι μάλλον βέβαιο ότι ο μισθωτής θα ασκήσει το εν λόγω δικαίωμα, και • την καταβολή ποινής για καταγγελία της μίσθωσης, εάν η διάρκεια μίσθωσης αποτυπώνει την άσκηση δικαιώματος του μισθωτή για καταγγελία της μίσθωσης. Η υποχρέωση από την μίσθωση επιμετράται μεταγενέστερα, αυξάνοντας την λογιστική αξία για να αποτυπωθούν οι τόκοι επί της υποχρέωσης από την μίσθωση (με χρήση της μεθόδου του πραγματικού επιτοκίου) και μειώνοντας την λογιστική αξία για να αποτυπωθούν οι καταβολές των μισθωμάτων. Ο Όμιλος επανεπιμετρά την υποχρέωση από την μίσθωση (και κάνει τις αντίστοιχες προσαρμογές στα σχετικά περιουσιακά στοιχεία με δικαίωμα χρήσης) εάν: • επέλθει αλλαγή στην διάρκεια της μίσθωσης ή εάν επέλθει μεταβολή στην εκτίμηση του δικαιώματος αγοράς, στην περίπτωση αυτή η υποχρέωση από την μίσθωση επανεπιμετράται προεξοφλώντας τα αναθεωρημένα μισθώματα με βάση το αναθεωρημένο προεξοφλητικό επιτόκιο. • επέλθει μεταβολή στα μισθώματα εξαιτίας της μεταβολής στον δείκτη ή στο επιτόκιο ή στα ποσά τα οποία αναμένεται να καταβληθούν λόγω της εγγύησης υπολειμματικής αξίας. Σε αυτές τις περιπτώσεις η υποχρέωση από την μίσθωση επιμετράται προεξοφλώντας τα αναθεωρημένα μισθώματα με βάση το αρχικό προεξοφλητικό επιτόκιο. • μια μίσθωση τροποποιείται και η τροποποίηση της μίσθωσης δεν αντιμετωπίζεται λογιστικά ως χωριστή μίσθωση, στην περίπτωση αυτή η υποχρέωση από την μίσθωση επανεπιμετράται προεξοφλώντας τα αναθεωρημένα μισθώματα κάνοντας χρήση του αναθεωρημένου προεξοφλητικού επιτοκίου. Η υποχρέωση από την μίσθωση παρουσιάζεται διακριτά στην Ενοποιημένη Κατάσταση Οικονομικής Θέσης. Το περιουσιακό στοιχείο με δικαίωμα χρήσης εμπεριέχει το ποσό της αρχικής επιμέτρησης της αντίστοιχης υποχρέωσης από την μίσθωση, τα μισθώματα τα οποία καταβλήθηκαν κατά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου ή προγενέστερα αυτής, και τυχόν αρχικές άμεσες δαπάνες. Μεταγενέστερα επιμετράται στο κόστος μειωμένο κατά τις τυχόν σωρευμένες αποσβέσεις και τις ζημίες απομείωσης. Ο Όμιλος εφαρμόζει το Δ.Λ.Π. 36 προκειμένου να προσδιορίσει εάν το περιουσιακό στοιχείο με δικαίωμα χρήσης έχει απομειωθεί. Στις περιπτώσεις που ο Όμιλος αναλαμβάνει συμβατικά την υποχρέωση να αποσυναρμολογήσει και να απομακρύνει το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο, να αποκαταστήσει το χώρο που έχει τοποθετηθεί ή να αποκαταστήσει το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο στην κατάσταση στην οποία προβλέπεται από τους όρους και τις προϋποθέσεις της σύμβασης μίσθωσης, αναγνωρίζει μια πρόβλεψη η οποία επιμετράται σύμφωνα με το Δ.Λ.Π. 37. Τα κόστη αυτά προσαυξάνουν την λογιστική αξία του περιουσιακού στοιχείου με δικαίωμα χρήσης. Ο Όμιλος δεν επιβαρύνθηκε με κάποιο από αυτά τα κόστη κατά τις περιόδους που παρουσιάζονται στις εν λόγω ετήσιες οικονομικές καταστάσεις. Τα περιουσιακά στοιχεία με δικαίωμα χρήσης αποσβένονται στην μικρότερη χρονική περίοδο μεταξύ της διάρκειας της μίσθωσης και της ωφέλιμης ζωής του εκάστοτε υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου. Εάν ως αποτέλεσμα της σύμβασης μίσθωσης μεταβιβάζεται η κυριότητα του εκάστοτε υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου ή στο κόστος του περιουσιακού στοιχείου με δικαίωμα χρήσης έχει ενσωματωθεί το τίμημα εξαγοράς του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου δεδομένου ότι ο Όμιλος αναμένει να εξασκήσει το δικαίωμα αγοράς αυτού, το εν λόγω περιουσιακό στοιχείο με δικαίωμα χρήσης αποσβένεται στην ωφέλιμη ζωή του εκάστοτε υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου. Η απόσβεση ξεκινά από την έναρξη της μισθωτικής περιόδου. Τα περιουσιακά στοιχεία με δικαίωμα χρήσης παρουσιάζονται διακριτά στην Ενοποιημένη Κατάσταση Οικονομικής Θέσης. Τα κυμαινόμενα μισθώματα τα οποία δεν εξαρτώνται από κάποιο δείκτη ή επιτόκιο δεν περιλαμβάνονται στην επιμέτρηση της υποχρέωσης από την μίσθωση και κατά συνέπεια δεν αποτελούν συστατικό στοιχείο της λογιστικής αξίας του περιουσιακού στοιχείου με δικαίωμα χρήσης. Οι σχετικές πληρωμές αναγνωρίζονται ως έξοδο την περίοδο κατά την οποία επήλθε το γεγονός ή ο όρος ενεργοποίησης των καταβολών αυτών. Ο Όμιλος εφάρμοσε την πρακτική διευκόλυνση του Δ.Π.Χ.Α. 16 σύμφωνα με την οποία ο μισθωτής δεν υποχρεούται να διαχωρίσει τα μη μισθωτικά στοιχεία, και επομένως αντιμετωπίζει λογιστικά κάθε μισθωτικό και σχετικό μη μισθωτικό στοιχείο ως ενιαία σύμβαση. Οι σημειώσεις στις σελ 188 - 256 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 207 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ο Όμιλος ως εκμισθωτής Οι μισθώσεις στις οποίες ο Όμιλος είναι εκμισθωτής κατατάσσονται είτε ως χρηματοδοτικές είτε ως λειτουργικές. Όταν σύμφωνα με τους όρους της μίσθωσης μεταβιβάζονται ουσιαστικά όλοι οι κίνδυνοι και οι ωφέλειες που συνοδεύουν την κυριότητα του στον μισθωτή, η μίσθωση κατατάσσεται ως χρηματοδοτική. Όλες οι άλλες μισθώσεις κατατάσσονται ως λειτουργικές μισθώσεις. Όταν ο Όμιλος είναι ενδιάμεσος μισθωτής, αντιμετωπίζει λογιστικά την κύρια μίσθωση και την υπεκμίσθωση ως δυο χωριστές συμβάσεις. Η υπεκμίσθωση κατατάσσεται ως χρηματοδοτική ή λειτουργική ανάλογα με το περιουσιακό στοιχείο με δικαίωμα χρήσης που προκύπτει από την κύρια μίσθωση. Τα έσοδα από τις λειτουργικές μισθώσεις αναγνωρίζονται με την ευθεία μέθοδο κατά την διάρκεια της εκάστοτε μίσθωσης. Τα αρχικά άμεσα κόστη διαπραγμάτευσης και διεκπεραίωσης της συμφωνίας μιας λειτουργικής μίσθωσης προστίθενται στην λογιστική αξία του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου και αναγνωρίζονται με την ευθεία μέθοδο κατά την διάρκεια της εκάστοτε μίσθωσης. Τα ποσά που οφείλουν οι μισθωτές από τις χρηματοδοτικές μισθώσεις αναγνωρίζονται ως απαιτήσεις στο ποσό της καθαρής επένδυσης του Ομίλου στην χρηματοδοτική μίσθωση. Το χρηματοοικονομικό έσοδο από την μίσθωση κατανέμεται στις περιόδους αναφοράς έτσι ώστε να αντανακλάται το σταθερό περιοδικό ποσοστό απόδοσης του Ομίλου στην υπολειπόμενη καθαρή επένδυση στις χρηματοδοτικές μισθώσεις. Όταν η μίσθωση περιλαμβάνει μισθωτικά και μη μισθωτικά στοιχεία, ο Όμιλος εφαρμόζει το Δ.Π.Χ.Α. 15 προκειμένου να επιμερίζει το τίμημα της σύμβασης σε κάθε στοιχείο χωριστά Ξένα νομίσματα Οι οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας παρουσιάζονται στο νόμισμα του οικονομικού περιβάλλοντος στο οποίο λειτουργεί (το λειτουργικό της νόμισμα), το οποίο είναι το Ευρώ. Κατά την σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων της Εταιρείας, συναλλαγές σε νομίσματα διαφορετικά από τα νομίσματα λειτουργίας της (ξένα νομίσματα) καταχωρούνται με τις ισοτιμίες που ισχύουν κατά τις ημερομηνίες των συναλλαγών. Σε κάθε ημερομηνία Αναφοράς των οικονομικών καταστάσεων τα εκφραζόμενα σε ξένο νόμισμα νομισματικά στοιχεία επαναμετατρέπονται με την ισοτιμία που ισχύει κατά την ημερομηνία αναφοράς των οικονομικών καταστάσεων. Τα μη-νομισματικά στοιχεία που επιμετρώνται στην εύλογη αξία τους και εκφράζονται σε ξένα νομίσματα επαναμετατρέπονται με την ισχύουσα ισοτιμία της ημερομηνίας που καθορίστηκε η εύλογη αξία τους. Τα μη νομισματικά στοιχεία τα οποία επιμετρώνται σε συνθήκες ιστορικού κόστους σε ξένο νόμισμα δεν επαναμετατρέπονται. Οι συναλλαγματικές διαφορές αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα της περιόδου με εξαίρεση: Συναλλαγματικές διαφορές που σχετίζονται με περιουσιακά στοιχεία υπό κατασκευή με σκοπό την μελλοντική χρήση τους στην παραγωγή, οι οποίες περιλαμβάνονται στο κόστος αυτών των περιουσιακών στοιχείων και θεωρούνται ως προσαρμογή στο επιτοκιακό κόστος δανεισμού σε συνάλλαγμα, Συναλλαγματικές διαφορές σε συναλλαγές αντιστάθμισης συγκεκριμένων κινδύνων συναλλάγματος και Συναλλαγματικές διαφορές σε νομισματικά στοιχεία εισπρακτέα από ή πληρωτέα σε δραστηριότητα στο εξωτερικό για την οποία δεν έχει προγραμματισθεί ούτε υπάρχει ενδεχόμενο να προκύψει διακανονισμός, και οι οποίες αποτελούν μέρος της καθαρής επένδυσης στο εξωτερικό και έχουν καταχωρηθεί στα αποθεματικά μετατροπής συναλλάγματος καθώς και στα αποτελέσματα κατά την διάθεση αυτής της καθαρής επένδυσης. H υπεραξία και οι προσαρμογές των εύλογων αξιών που προκύπτουν κατά την απόκτηση δραστηριότητας στο εξωτερικό, αντιμετωπίζονται ως περιουσιακά στοιχεία και υποχρεώσεις της δραστηριότητας στο εξωτερικό και μετατρέπονται με την ισοτιμία κλεισίματος. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 208 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Κόστος Δανεισμού Το κόστος δανεισμού σε όλες τις περιπτώσεις επιβαρύνει τα αποτελέσματα της χρήσης μέσα στην οποία πραγματοποιείται. Επιχορηγήσεις Οι επιχορηγήσεις δεν αναγνωρίζονται μέχρις ότου υπάρχει εύλογη βεβαιότητα ότι η Εταιρεία θα συμμορφωθεί με τους όρους που τη διέπουν και η επιχορήγηση θα εισπραχθεί. Οι κρατικές επιχορηγήσεις των οποίων ο πρωταρχικός όρος είναι η αγορά, κατασκευή ή κατά άλλο τρόπο η απόκτηση μη κυκλοφορούντων περιουσιακών στοιχείων καταχωρούνται ως αναβαλλόμενο έσοδο στον Ισολογισμό και μεταφέρονται στα αποτελέσματα σε συστηματική και ορθολογική βάση κατά τη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής του περιουσιακού στοιχείου. Οι λοιπές κρατικές επιχορηγήσεις καταχωρούνται σε συστηματική βάση στα έσοδα των περιόδων μέσα στις οποίες πρέπει να γίνει ο συσχετισμός των επιχορηγήσεων αυτών με τα αντίστοιχα κόστη. Οι κρατικές επιχορηγήσεις που λαμβάνονται ως αποζημίωση για έξοδα ή ζημίες που έχουν ήδη αναληφθεί ή για σκοπούς άμεσης οικονομικής υποστήριξης στην Εταιρεία χωρίς μελλοντικά κόστη, αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα της περιόδου κατά την οποία καθίστανται εισπρακτέα. Η Εταιρεία εισπράττει επιχορηγήσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση, το Ελληνικό Δημόσιο και τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης για τη χρηματοδότηση ειδικών έργων. Επιπλέον, οι πελάτες της ΕΥΔΑΠ απαιτείται να συμμετέχουν στα έξοδα του αρχικού δικτύου σύνδεσης (παροχές, δίκτυα διανομής, συνδετικούς σωλήνες κλπ) ή στην αναβάθμιση ή επέκταση των δικτύων της Εταιρείας. Οι επιχορηγήσεις και οι συνεισφορές των πελατών λογίζονται ως έσοδα επομένων χρήσεων και αναγνωρίζονται στα έσοδα με τον ίδιο συντελεστή απόσβεσης με τον οποίο αποσβένονται τα σχετικά πάγια που επιδοτήθηκαν. Τα έσοδα αυτά εμφανίζονται αφαιρετικά από τις αποσβέσεις στα αποτελέσματα χρήσης. Οι κρατικές επιχορηγήσεις για επανεκπαίδευση του προσωπικού αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα κατά την διάρκεια των περιόδων που απαιτούνται για να εξαντικρυσθούν με τα ανάλογα συσχετιζόμενα έξοδα και παρουσιάζονται αφαιρετικά από αυτά. Κόστος παροχών αποχώρησης προς το προσωπικό Οι εισφορές σε προγράμματα αποχώρησης καθορισμένων εισφορών, αναγνωρίζονται στα έξοδα όταν το προσωπικό έχει παράσχει τις υπηρεσίες που του δίνουν το δικαίωμα αυτών των εισφορών. Για τα προγράμματα αποχώρησης καθορισμένων παροχών, το κόστος των παροχών αυτών προσδιορίζεται με τη χρήση της μεθόδου της προβεβλημένης πιστωτικής μονάδας με βάση τις εκτιμήσεις αναλογιστικών μελετών, οι οποίες πραγματοποιούνται σε κάθε ημερομηνία κλεισίματος της Κατάστασης Οικονομικής θέσης. Τα αναλογιστικά κέρδη ή ζημίες αναγνωρίζονται απευθείας στα συνολικά εισοδήματα της περιόδου κατά την οποία πραγματοποιούνται και δεν μεταφέρονται στην κατάσταση αποτελεσμάτων σε μεταγενέστερη περίοδο. Το κόστος προϋπηρεσίας αναγνωρίζεται άμεσα στο βαθμό που οι παροχές είναι ήδη κατοχυρωμένες , διαφορετικά αποσβένονται σε μια σταθερή βάση, σε τόσα έτη όσα και η μέση περίοδος κατοχύρωσης των παροχών αυτών. Η υποχρέωση για καθορισμένες παροχές κατά την αποχώρηση που αναγνωρίζεται στην κατάσταση Οικονομικής Θέσης, αντιπροσωπεύει την παρούσα αξία της υποχρέωσης καθορισμένων παροχών αφού ληφθούν υπόψη οι προσαρμογές για τα μη αναγνωρισμένα αναλογιστικά κέρδη και ζημίες και το μη αναγνωρισμένο κόστος προϋπηρεσίας μειωμένο κατά την εύλογη αξία των περιουσιακών στοιχείων του προγράμματος. Οποιοδήποτε περιουσιακό στοιχείο, προκύπτει από τον υπολογισμό αυτό, περιορίζεται στις μη αναγνωρισμένες αναλογιστικές ζημιές και το κόστος προϋπηρεσίας, πλέον την παρούσα αξία των διαθέσιμων επιστροφών και των μειώσεων των μελλοντικών εισφορών στο πρόγραμμα. Φορολογία Το έξοδο του φόρου αντιπροσωπεύει το άθροισμα του τρέχοντος πληρωτέου φόρου και του αναβαλλόμενου φόρου. Οι σημειώσεις στις σελ 198 - 258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 209 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Τρέχων φόρος Ο πληρωτέος τρέχων φόρος βασίζεται στο φορολογητέο κέρδος της χρήσης. Το φορολογητέο κέρδος διαφέρει από το κέρδος που απεικονίζεται στα αποτελέσματα διότι το φορολογητέο κέρδος δεν συμπεριλαμβάνει έσοδα ή έξοδα που φορολογούνται ή εκπίπτονται, σε άλλες χρήσεις και επιπλέον δεν συμπεριλαμβάνει κονδύλια τα οποία ουδέποτε φορολογούνται ή εκπίπτονται. Η υποχρέωση της Εταιρείας για τον τρέχοντα φόρο υπολογίζεται σύμφωνα με τους ισχύοντες φορολογικούς συντελεστές ή αυτούς που ουσιαστικά έχουν θεσπιστεί κατά την ημερομηνία Αναφοράς των οικονομικών καταστάσεων. Αναβαλλόμενος φόρος Αναβαλλόμενη φορολογία αναγνωρίζεται σε διαφορές μεταξύ της λογιστικής αξίας των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων στις οικονομικές καταστάσεις και των αντίστοιχων φορολογικών βάσεων που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό των φορολογητέων κερδών. Η αναβαλλόμενη φορολογία λογιστικοποιείται με την χρήση της μεθόδου της υποχρέωσης στον Ισολογισμό. Υποχρεώσεις από αναβαλλόμενη φορολογία γενικά αναγνωρίζονται για όλες τις φορολογητέες προσωρινές διαφορές και απαιτήσεις από αναβαλλόμενη φορολογία γενικά αναγνωρίζονται για όλες τις εκπεστέες προσωρινές διαφορές στην έκταση που είναι πιθανό ότι φορολογητέα κέρδη θα είναι διαθέσιμα, έναντι των οποίων, αυτές οι εκπεστέες προσωρινές διαφορές, θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν. Τέτοιες απαιτήσεις και υποχρεώσεις δεν αναγνωρίζονται αν οι προσωρινές διαφορές προκύπτουν από υπεραξία ή από την αρχική αναγνώριση (εκτός από μία συνένωση επιχειρήσεων) περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων σε συναλλαγές που δεν επηρεάζουν ούτε τα φορολογητέα ούτε τα λογιστικά κέρδη. Υποχρεώσεις από αναβαλλόμενη φορολογία αναγνωρίζονται για όλες τις φορολογητέες προσωρινές διαφορές που προκύπτουν από επενδύσεις σε θυγατρικές, συγγενείς, και συμμετοχές σε κοινοπραξίες με εξαίρεση τις περιπτώσεις όπου η Εταιρεία μπορεί να ελέγξει την αναστροφή των προσωρινών διαφορών και είναι πιθανό ότι οι διαφορές αυτές δεν θα αναστραφούν στο ορατό μέλλον. Απαιτήσεις από αναβαλλόμενη φορολογία, οι οποίες προκύπτουν από εκπεστέες προσωρινές διαφορές που συνδέονται με επενδύσεις και συμμετοχές, αναγνωρίζονται μόνο στο βαθμό που είναι πιθανό ότι θα υπάρξουν επαρκή φορολογητέα κέρδη έναντι των οποίων θα χρησιμοποιηθούν τα οφέλη των προσωρινών διαφορών και είναι πιθανό ότι θα αναστραφούν στο ορατό μέλλον. Η λογιστική αξία των απαιτήσεων από αναβαλλόμενη φορολογία επανεξετάζεται σε κάθε ημερομηνία Ισολογισμού και μειώνεται στην έκταση που δεν είναι πλέον πιθανό ότι θα υπάρξουν επαρκή φορολογητέα κέρδη τα οποία θα επιτρέψουν την ανάκτηση αυτού του περιουσιακού στοιχείου εξ’ ολοκλήρου ή εν μέρει. Οι απαιτήσεις και υποχρεώσεις από αναβαλλόμενη φορολογία υπολογίζονται σύμφωνα με τους φορολογικούς συντελεστές που αναμένεται να βρίσκονται σε ισχύ την περίοδο που θα ρευστοποιηθεί το περιουσιακό στοιχείο ή θα διακανονιστεί η υποχρέωση, σύμφωνα με τους φορολογικούς συντελεστές που έχουν θεσπιστεί ή που ουσιαστικά είναι θεσπισμένοι κατά την ημερομηνία Αναφοράς των Οικονομικών Καταστάσεων. Η επιμέτρηση των απαιτήσεων και υποχρεώσεων από αναβαλλόμενη φορολογία αντικατοπτρίζει τα φορολογικά αποτελέσματα που θα ακολουθήσουν, σύμφωνα με τον τρόπο που αναμένει η Εταιρεία, κατά την ημερομηνία Αναφοράς των οικονομικών καταστάσεων, να επανακτήσει ή να διακανονίσει τη λογιστική αξία των περιουσιακών της στοιχείων και των υποχρεώσεών της. Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις συμψηφίζονται όταν υπάρχει ένα νομικά εκτελεστό δικαίωμα να συμψηφισθούν τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις με τρέχουσες φορολογικές υποχρεώσεις και όταν αυτές σχετίζονται με φόρους εισοδήματος επιβαλλόμενους από την ίδια φορολογική αρχή και επιπλέον όταν η Εταιρεία προτίθεται να διακανονίσει τις τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις της με συμψηφισμό. Τρέχων και αναβαλλόμενος φόρος περιόδου Ο τρέχων και ο αναβαλλόμενος φόρος καταχωρούνται ως έξοδο ή έσοδο στα αποτελέσματα, με εξαίρεση όταν σχετίζεται με κονδύλια που χρεώθηκαν ή πιστώθηκαν απευθείας στα ίδια κεφάλαια, περίπτωση κατά την οποία ο φόρος επίσης καταχωρείται απευθείας στα ίδια κεφάλαια, ή όταν προκύπτουν από αρχική αναγνώριση συνένωσης επιχειρήσεων. Σε περίπτωση συνένωσης επιχειρήσεων, η επίδραση του φόρου λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό της υπεραξίας ή τον προσδιορισμό του υπερβάλλοντος μεταξύ της συμμετοχής του αποκτώντα στην εύλογη αξία των αναγνωρισμένων περιουσιακών στοιχείων, υποχρεώσεων και ενδεχόμενων υποχρεώσεων και του κόστους της αποκτηθείσας επιχείρησης. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 210 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ενσώματες ακινητοποιήσεις Τα γήπεδα και τα κτίρια που κατέχονται με σκοπό τη χρήση τους στην παραγωγή ή την διάθεση αγαθών ή υπηρεσιών ή για διοικητικούς σκοπούς, εμφανίζονται στην κατάσταση Οικονομικής Θέσης στην αξία κτήσεώς τους μείον τις μεταγενέστερες συσσωρευμένες αποσβέσεις και τις μεταγενέστερες συσσωρευμένες ζημίες απομείωσης. Τα ακίνητα υπό κατασκευή που προορίζονται για την παραγωγή, την ενοικίαση ή για διοικητικούς σκοπούς ή για σκοπούς ακόμη μη καθορισμένους, παρουσιάζονται στο κόστος τους μειωμένα με κάθε αναγνωρισθείσα ζημία απομείωσης. Το κόστος περιλαμβάνει και τις αμοιβές επαγγελματιών. Η απόσβεση των στοιχείων αυτών στην ίδια βάση όπως και των άλλων ακινήτων, αρχίζει όταν τα περιουσιακά στοιχεία είναι έτοιμα για την προτιθέμενη χρήση τους. Η γη που ανήκει στην Εταιρεία δεν αποσβένεται. Τα δίκτυα ύδρευσης, και αποχέτευσης καθώς και τα έργα αντιρρύπανσης και τα κέντρα επεξεργασίας λυμάτων, τα έπιπλα και ο λοιπός εξοπλισμός εμφανίζονται στο κόστος μειωμένα κατά το ποσό των συσσωρευμένων αποσβέσεων και τις οποιεσδήποτε συσσωρευμένες ζημίες απομείωσης. Η απόσβεση επιβαρύνει τα αποτελέσματα ώστε να μειώνει το κόστος ή την αξία των περιουσιακών στοιχείων, με εξαίρεση την αξία των γηπέδων και των ακινήτων υπό κατασκευή, κατά την διάρκεια της εκτιμώμενης ωφέλιμης ζωής τους, χρησιμοποιώντας την σταθερή μέθοδο. Οι εκτιμώμενες ωφέλιμες ζωές, οι υπολειπόμενες αξίες και η μέθοδος απόσβεσης επανεξετάζονται στο τέλος κάθε χρήσης, με τα αποτελέσματα που επιφέρει οποιαδήποτε αλλαγή στις εκτιμήσεις να υπολογίζεται σε μελλοντική βάση. Τα περιουσιακά στοιχεία που κατέχονται με χρηματοδοτικές μισθώσεις αποσβένονται με βάση την εκτιμώμενη ωφέλιμη ζωή τους στην ίδια βάση όπως και τα περιουσιακά στοιχεία της Εταιρείας ή με βάση τη διάρκεια της σχετικής μίσθωσης εάν είναι συντομότερη. Το κέρδος ή η ζημιά που προκύπτει από την πώληση ή την απόσυρση ενσώματων ακινητοποιήσεων καθορίζεται ως η διαφορά μεταξύ των εσόδων από την πώληση και της αναπόσβεστης αξίας του περιουσιακού στοιχείου και καταχωρείται στα αποτελέσματα. Άυλα Περιουσιακά Στοιχεία Άυλα περιουσιακά στοιχεία αποκτώμενα διακεκριμένα Τα άυλα περιουσιακά στοιχεία που αποκτώνται διακεκριμένα απεικονίζονται στο κόστος μειωμένο κατά τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και τις συσσωρευμένες ζημίες απομείωσης. Η απόσβεση καταχωρείται στα αποτελέσματα σε σταθερή βάση κατά τη διάρκεια της εκτιμώμενης ωφέλιμης ζωής των άυλων περιουσιακών στοιχείων. Η εκτιμώμενη ωφέλιμη ζωή και η μέθοδος απόσβεσης επανεξετάζονται στο τέλος κάθε χρήσης και τα αποτελέσματα που επιφέρει οποιαδήποτε αλλαγή στις εκτιμήσεις υπολογίζονται σε μελλοντική βάση. Εσωτερικώς δημιουργούμενα άυλα περιουσιακά στοιχεία - έξοδα ερευνών και ανάπτυξης Οι δαπάνες σε ερευνητικές δραστηριότητες αναγνωρίζονται ως έξοδα στην περίοδο που πραγματοποιούνται. Ένα εσωτερικώς δημιουργούμενο άυλο περιουσιακό στοιχείο που προκύπτει από την ανάπτυξη (ή από φάση ανάπτυξης μιας εσωτερικής μελέτης) αναγνωρίζεται μόνο και μόνο όταν αποδεικνύονται όλα τα ακόλουθα: η τεχνική δυνατότητα ολοκλήρωσης του άυλου περιουσιακού στοιχείου, ούτως ώστε να είναι διαθέσιμο προς χρήση ή πώληση. η πρόθεση να ολοκληρωθεί το άυλο περιουσιακό στοιχείο και να χρησιμοποιηθεί ή να πωληθεί. η ικανότητα να χρησιμοποιηθεί ή να πωληθεί το άυλο περιουσιακό στοιχείο. το άυλο περιουσιακό στοιχείο να δημιουργήσει πιθανά μελλοντικά οικονομικά οφέλη. η διαθεσιμότητα κατάλληλων τεχνικών, οικονομικών και άλλων πόρων για την ολοκλήρωση της ανάπτυξης και της χρησιμοποίησης ή πώλησης του άυλου περιουσιακού στοιχείου και 211 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 η ικανότητα να αποτιμώνται αξιόπιστα οι αποδοτέες δαπάνες στο άυλο περιουσιακό στοιχείο κατά τη διάρκεια της ανάπτυξής του. Το ποσό που αρχικά αναγνωρίζεται για το εσωτερικώς δημιουργούμενο άυλο περιουσιακό στοιχείο είναι το σύνολο των δαπανών που προκύπτουν από την ημερομηνία εκείνη που το άυλο περιουσιακό στοιχείο για πρώτη φορά πληροί τα ανωτέρω κριτήρια. Όπου δεν είναι δυνατό να αναγνωρισθούν εσωτερικώς δημιουργούμενα άυλα περιουσιακά στοιχεία, τα έξοδα ανάπτυξης καταχωρούνται στα αποτελέσματα της περιόδου που προκύπτουν. Μεταγενέστερα της αρχικής καταχώρησης τα εσωτερικώς δημιουργούμενα άυλα περιουσιακά στοιχεία απεικονίζονται στο κόστος μειωμένο κατά τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και τις συσσωρευμένες ζημίες απομείωσης, στην ίδια βάση όπως και τα άυλα περιουσιακά στοιχεία που αποκτώνται διακεκριμένα. Άυλα περιουσιακά στοιχεία αποκτώμενα σε συνένωση επιχειρήσεων Τα άυλα περιουσιακά στοιχεία που αποκτώνται σε συνένωση επιχειρήσεων προσδιορίζονται και γνωστοποιούνται ξεχωριστά από την υπεραξία όταν πληρούν τις προϋποθέσεις του ορισμού του άυλου περιουσιακού στοιχείου και η εύλογη αξία τους μπορεί να επιμετρηθεί αξιόπιστα. Το κόστος αυτών των άυλων περιουσιακών στοιχείων είναι η εύλογη αξία τους κατά την ημερομηνία της απόκτησης. Μεταγενέστερα της αρχικής επιμέτρησης, τα άυλα περιουσιακά στοιχεία αποκτώμενα σε συνένωση επιχειρήσεων απεικονίζονται στο κόστος, μειωμένο κατά τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και τις συσσωρευμένες ζημίες απομείωσης, στην ίδια βάση όπως και τα άυλα περιουσιακά στοιχεία που αποκτώνται διακεκριμένα. Απομείωση αξίας ενσώματων και άυλων περιουσιακών στοιχείων εκτός από υπεραξία Σε κάθε ημερομηνία αναφοράς των Οικονομικών Καταστάσεων, η Εταιρεία εξετάζει τη λογιστική αξία των ενσώματων και άυλων περιουσιακών στοιχείων για να προσδιορίσει αν υπάρχει ένδειξη ότι αυτά τα περιουσιακά στοιχεία έχουν υποστεί ζημία απομείωσης. Αν οποιαδήποτε τέτοια ένδειξη υπάρχει, το ανακτήσιμο ποσό του περιουσιακού στοιχείου εκτιμάται για να καθορισθεί ο βαθμός της ζημίας απομείωσης (αν υπάρχει). Όταν δεν είναι δυνατό να εκτιμηθεί η ανακτήσιμη αξία ενός επί μέρους περιουσιακού στοιχείου, η Εταιρεία εκτιμά την ανακτήσιμη αξία της μονάδας δημιουργίας ταμειακών ροών στην οποία το περιουσιακό στοιχείο ανήκει. Όταν μια εύλογη και σταθερή βάση επιμερισμού μπορεί να αναγνωρισθεί, τα ενσωματωμένα περιουσιακά στοιχεία μπορούν επίσης να επιμερισθούν σε μεμονωμένες μονάδες δημιουργίας ταμειακών ροών ή, διαφορετικά, να επιμερισθούν σε μικρότερες ομάδες μονάδων δημιουργίας ταμειακών ροών για τις οποίες εύλογη και σταθερή βάση επιμερισμού μπορεί να αναγνωρισθεί. Τα άυλα περιουσιακά στοιχεία με αόριστη ωφέλιμη ζωή καθώς επίσης και τα άυλα περιουσιακά στοιχεία μη διαθέσιμα ακόμη για χρήση υπόκεινται σε έλεγχο απομείωσης ετησίως και όποτε υπάρξει ένδειξη ότι το περιουσιακό στοιχείο είναι απομειωμένο. Το ανακτήσιμο ποσό είναι το μεγαλύτερο μεταξύ της εύλογης αξίας μειωμένης κατά τα έξοδα πώλησης και της αξίας χρήσης του. Για τον υπολογισμό της αξίας χρήσης (του περιουσιακού στοιχείου), οι εκτιμώμενες μελλοντικές ταμειακές ροές προεξοφλούνται στη παρούσα αξία τους χρησιμοποιώντας ένα προ-φόρου προεξοφλητικό επιτόκιο που αντανακλά τις παρούσες εκτιμήσεις της αγοράς της διαχρονικής αξίας του χρήματος και τους κινδύνους που σχετίζονται με το περιουσιακό στοιχείο. Αν το ανακτήσιμο ποσό ενός περιουσιακού στοιχείου (ή μιας μονάδας δημιουργίας ταμειακών ροών) εκτιμάται ότι είναι μικρότερο από τη λογιστική αξία του, η λογιστική αξία του περιουσιακού στοιχείου (ή μιας μονάδας δημιουργίας ταμιακών ροών) μειώνεται μέχρι το ανακτήσιμο ποσό αυτού. Μια ζημιά απομείωσης αναγνωρίζεται αμέσως στα αποτελέσματα. Όταν, μεταγενέστερα, μία ζημιά απομείωσης αναστραφεί, η λογιστική αξία του περιουσιακού στοιχείου (ή μιας μονάδας δημιουργίας ταμιακών ροών) αυξάνεται μέχρι την αναθεωρημένη εκτιμώμενη ανακτήσιμη αξία του, έτσι ώστε η αυξημένη λογιστική αξία να μην υπερβαίνει τη λογιστική αξία που θα είχε προσδιορισθεί αν δεν είχε αναγνωρισθεί καμία ζημιά απομείωσης της αξίας του περιουσιακού στοιχείου (ή μιας μονάδας δημιουργίας ταμιακών ροών) στα προηγούμενα έτη. Μία αναστροφή της ζημιάς απομείωσης αναγνωρίζεται αμέσως στα αποτελέσματα. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 212 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Αποθέματα Τα αποθέματα παρουσιάζονται στη χαμηλότερη τιμή μεταξύ του κόστους και της καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας. Το κόστος υπολογίζεται με τη μέθοδο του μέσου σταθμικού κόστους. Το κόστος περιλαμβάνει τα άμεσα υλικά και όπου συντρέχει περίπτωση τα άμεσα εργατικά κόστη και εκείνα τα γενικά βιομηχανικά έξοδα που πραγματοποιούνται προκειμένου να φέρουν τα αποθέματα στην παρούσα τους θέση ή και κατάσταση. Η καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία αντιπροσωπεύει την εκτιμώμενη αξία πώλησης μειωμένης κατά τα εκτιμώμενα κόστη ολοκλήρωσης και τα αναγκαία κόστη για την πραγματοποίηση της πώλησης. Προβλέψεις Οι προβλέψεις αναγνωρίζονται όταν η Εταιρεία έχει μία παρούσα υποχρέωση (νομική ή τεκμαιρόμενη) ως αποτέλεσμα ενός γεγονότος του παρελθόντος, είναι πιθανό ότι η Εταιρεία θα απαιτηθεί να διακανονίσει αυτή την υποχρέωση και μπορεί να γίνει μία αξιόπιστη εκτίμηση για το ποσό αυτής της υποχρέωσης. Το ποσό που αναγνωρίζεται ως πρόβλεψη αποτελεί την καλύτερη εκτίμηση των απαιτούμενων δαπανών να διακανονιστεί η παρούσα υποχρέωση κατά την ημερομηνία αναφοράς των Οικονομικών Καταστάσεων, λαμβάνοντας υπόψη τους κινδύνους και τις αβεβαιότητες που περιβάλλουν αυτήν την υποχρέωση. Σε περίπτωση που για την επιμέτρηση των προβλέψεων χρησιμοποιούνται εκτιμώμενες ταμειακές ροές που θα διακανονίσουν την τρέχουσα υποχρέωση, το λογιστικό υπόλοιπο της πρόβλεψης αυτής είναι η παρούσα αξία αυτών των ταμειακών ροών. Όταν μέρος ή το σύνολο της απαιτούμενης οικονομικής ωφέλειας για τον διακανονισμό μιας πρόβλεψης αναμένονται να αποζημιωθεί από άλλο μέρος, η απαίτηση καταχωρείται ως περιουσιακό στοιχείο όταν είναι πραγματικά βέβαιο ότι η αποζημίωση θα εισπραχθεί και το ποσό της είσπραξης μπορεί να αποτιμηθεί αξιόπιστα. Επαχθείς συμβάσεις Παρούσα υποχρέωση που προκύπτει από επαχθείς συμβάσεις καταχωρείται και επιμετράται σαν μια πρόβλεψη. Μία επαχθής σύμβαση θεωρείται ότι υπάρχει όταν η Εταιρεία έχει μία σύμβαση στο πλαίσιο της οποίας τα αναπόφευκτα κόστη εκπλήρωσης των δεσμεύσεων της σύμβασης υπερβαίνουν τα οικονομικά οφέλη που αναμένονται να ληφθούν από αυτήν. Αναδιάρθρωση Μία πρόβλεψη για κόστη αναδιάρθρωσης καταχωρείται όταν η Εταιρεία έχει αναπτύξει λεπτομερές τυπικό πλάνο για την αναδιάρθρωση και έχει βάσιμες προσδοκίες, ότι θα φέρει σε πέρας την αναδιάρθρωση, αρχίζοντας την εφαρμογή αυτού του πλάνου ή δηλώνοντας τα κύρια χαρακτηριστικά σε αυτούς που επηρεάζονται από αυτό. Η επιμέτρηση μιας πρόβλεψης αναδιάρθρωσης περιλαμβάνει μόνο της άμεσες δαπάνες που προκύπτουν από την αναδιάρθρωση, οι οποίες αναγκαστικά προέρχονται από την αναδιάρθρωση και ταυτόχρονα δε συνδέονται με τις συνεχιζόμενες δραστηριότητες της επιχείρησης. Εγγυήσεις Προβλέψεις για δαπάνες εγγυήσεων καταχωρούνται την ημερομηνία της πώλησης των σχετικών προϊόντων, σύμφωνα με τις καλύτερες δυνατές εκτιμήσεις της Διοίκησης για το ποσό της δαπάνης που θα απαιτηθεί προκειμένου η Εταιρεία να διακανονίσει τη δέσμευση. Χρηματοοικονομικά μέσα Ο Όμιλος και η Εταιρεία εφαρμόζει την πρακτική διευκόλυνση που παρέχει η παράγραφος 7.2.15 του ΔΠΧΑ 9 αναφορικά με τη μετάβαση για την ταξινόμηση, επιμέτρηση και απομείωση των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων, χωρίς να επαναταξινομήσει (επαναδιατυπώσει) τα κονδύλια των συγκριτικών περιόδων κατά την πρώτη εφαρμογή. Η συγκεκριμένη πολιτική είχε ως αποτέλεσμα κάθε προσαρμογή στη λογιστική αξία των κονδυλίων των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων και των προβλέψεων απομείωσης της οικονομικής θέσης να αναγνωρίζεται αναδρομικά με την σωρευτική επίδραση της αρχικής εφαρμογής ως προσαρμογή στο υπόλοιπο ανοίγματος των κερδών εις νέον την 1 Ιανουαρίου 2018, δηλαδή να μην επαναδιατυπωθούν τα κονδύλια αυτά της οικονομικής θέσης, την αντίστοιχη συγκριτική περίοδο. Οι επενδύσεις σε χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία καταχωρούνται είτε ως υποχρέωση ή είτε ως επένδυση στην καθαρή θέση με αναφορά στις απαιτήσεις του ΔΛΠ 32 «Χρηματοοικονομικά Μέσα» Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 213 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 (α) Απομείωση Χρηματοοικονομικών Περιουσιακών Στοιχείων Οι κατηγορίες των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων που υπόκεινται στο μοντέλο των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών του ΔΠΧΑ 9 είναι οι εξής: Απαιτήσεις από Πελάτες και Λοιπές Απαιτήσεις Ταμείο και Ταμειακά Ισοδύναμα. Ο Όμιλος και η Εταιρεία αναθεώρησε τη μεθοδολογία για την επιμέτρηση της απομείωσης, σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9, για κάθε μία από τις παραπάνω κατηγορίες. Απομείωση Ο Όμιλος και η Εταιρεία εφαρμόζει την απλοποιημένη προσέγγιση (simplified approach), για την εκτίμηση των αναμενόμενων μελλοντικών πιστωτικών ζημιών των «Απαιτήσεων από Πελάτες» σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9, παράγραφο 5.5.15. Ο Όμιλος αναγνωρίζει πρόβλεψη αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών κατά την αρχική αναγνώριση για το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο «Απαιτήσεις από Πελάτες» που ταξινομείται και επιμετράται στο αποσβεσμένο κόστος. Στα πλαίσια των όσων ορίζει το ΔΠΧΑ 9 για το χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού «Απαιτήσεις από Πελάτες», ο όμιλος έχει υιοθετήσει την απλοποιημένη προσέγγιση (simplified approach), με βάση την οποία αναγνωρίζει και ταξινομεί το χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού “Απαιτήσεις από Πελάτες” είτε στο στάδιο 2 (stage 2) είτε στο στάδιο 3 (stage 3) σύμφωνα με τις ημέρες καθυστέρησης αποπληρωμής των λογαριασμών ως εξής: • Στάδιο 2: 0 – 89 ημέρες καθυστέρησης από την ημερομηνία εξόφλησης του τιμολογίου. Στο στάδιο 2 οι απαιτήσεις έναντι των πελατών δεν έχουν υποστεί απομείωση. • Στάδιο 3: 90 ή περισσότερες ημέρες καθυστέρησης. Στο στάδιο 3 ταξινομούνται απαιτήσεις έναντι των πελατών για τους οποίους έχει συμβεί το πιστωτικό γεγονός (έχουν υποστεί απομείωση). Για τα στάδια 2 και 3 η Εταιρεία σχηματίζει Αναμενόμενες Πιστωτικές Απώλειες στη βάση παραμέτρων κινδύνου οι οποίες υπολογίζονται με ιστορικά δεδομένα. Οι παράμετροι κινδύνου είναι η εκτιμώμενη πιθανότητα αθέτησης, το ποσοστό της ζημίας πάνω στο οφειλόμενο κεφάλαιο με δεδομένο ότι ο πελάτης έχει αθετήσει να αποπληρώσει το οφειλόμενο ποσό και το υπόλοιπο που είναι εκτεθειμένη η εταιρεία σε περίπτωση αθέτησης του πελάτη. Κατά γενικό κανόνα, η αξιολόγηση της ταξινόμησης σε στάδια διενεργείται σε εξαμηνιαία βάση και σε κάθε περίοδο αναφοράς. Ο Όμιλος αναγνωρίζει πρόβλεψη αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών κατά την αρχική αναγνώριση για το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο «Απαιτήσεις από Πελάτες» που ταξινομείται και επιμετράται στο αποσβεσμένο κόστος. Επενδύσεις και Λοιπά Χρηματοοικονομικά Περιουσιακά Στοιχεία Ταξινόμηση Με ημερομηνία μετάβασης την 01 Ιανουαρίου 2018, ο Όμιλος και η Εταιρεία κατατάσσει τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία στις παρακάτω κατηγορίες: Επιμέτρηση στην εύλογη αξία (είτε μέσω λοιπών συνολικών εσόδων, είτε μέσω αποτελεσμάτων), Επιμέτρηση στο αποσβεσμένο κόστος Η κατάταξη εξαρτάται από τα αποτελέσματα αξιολόγησης του επιχειρηματικού μοντέλου διαχείρισης των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων και των χαρακτηριστικών των συμβατικών ταμειακών ροών των διακρατούμενων τίτλων. Για περιουσιακά στοιχεία που επιμετρώνται στην εύλογη αξία, κέρδη και ζημιές μπορούν να αναγνωριστούν είτε στα αποτελέσματα είτε στα λοιπά συνολικά έσοδα. Για επενδύσεις σε συμμετοχικούς τίτλους που δεν διακρατούνται για διαπραγμάτευση η εταιρεία έχει αμετάκλητα επιλέξει κατά την ημερομηνία μετάβασης (initial recognition) να αναγνωρίσει τους συμμετοχικούς τίτλους στην εύλογη αξία μέσω των Λοιπών Συνολικών Εσόδων. Επιμέτρηση Κατά την αρχική αναγνώριση ο Όμιλος και η Εταιρεία μπορεί να επιμετρήσει ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο στην εύλογη αξία, προσθέτοντας κόστη που πραγματοποιήθηκαν κατά την απόκτηση του περιουσιακού στοιχείου, εφόσον δεν το αναγνωρίσει στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων αλλά στα λοιπά συνολικά έσοδα. Σε περίπτωση καταχώρησης στα αποτελέσματα τυχόν κόστη θα εξοδοποιηθούν. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 214 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Επενδύσεις σε συμμετοχικούς τίτλους Οι επενδύσεις διαθέσιμες προς πώληση αναγνωρίστηκαν στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εσόδων και συγκεκριμένα: Συμμετοχικοί τίτλοι, εισηγμένοι στην χρηματιστηριακή αγορά, επαναταξινομήθηκαν, την ημερομηνία μετάβασης 01 Ιανουαρίου 2018, από το κονδύλι «Επενδύσεις Διαθέσιμες προς Πώληση» στο κονδύλι «Χρηματοοικονομικά Μέσα στην Εύλογη Αξία μέσω των Λοιπών Συνολικών Εσόδων». Η κατάταξη αυτή, θεωρείται αμετάκλητη, για τον Όμιλο και την Εταιρεία. Σε συμμόρφωση με το ΔΠΧΑ 9, ο Όμιλος και η Εταιρεία εκτιμά ότι η αξία αυτών των συμμετοχικών τίτλων αποτελεί μία αξιόπιστη αποτίμηση τους, στην εύλογη αξία τους. Οι συμμετοχικοί τίτλοι επιμετρώνται στην εύλογη αξία. Όταν ο Όμιλος και η Εταιρεία έχει επιλέξει να καταχωρεί τα κέρδη ή τις ζημίες, για τους συμμετοχικούς τίτλους στην εύλογη αξία, μέσω των Λοιπών Συνολικών Εσόδων δεν υφίσταται ανακατάταξη των κερδών/ζημιών στα αποτελέσματα, ως συνέπεια της αποαναγνώρισης της επένδυσης. Μερίσματα από τέτοιες επενδύσεις συνεχίζουν να αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα όπως και τα λοιπά έσοδα όταν η Εταιρεία έχει θεμελιώσει το δικαίωμα να λαμβάνει ταμειακές ροές. Αλλαγές στην εύλογη αξία των περιουσιακών στοιχείων μέσω των αποτελεσμάτων αναγνωρίζονται στο κονδύλι άλλα έσοδα, στην κατάσταση λογαριασμού αποτελεσμάτων. Ζημίες απομείωσης (και η αναστροφή τους), σε επενδύσεις σε συμμετοχικούς τίτλους που επιμετρώνται στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εσόδων, δεν απεικονίζονται διακριτά από άλλες μεταβολές στην εύλογη αξία. Ταμείο και ταμιακά ισοδύναμα Το ταμείο και τα ταμιακά ισοδύναμα περιλαμβάνουν μετρητά και καταθέσεις όψεως και άλλες βραχυπρόθεσμες υψηλής ρευστότητας επενδύσεις, οι οποίες είναι εύκολα μετατρέψιμες σε ένα γνωστό ποσό μετρητών και υπόκεινται σε ένα ασήμαντο κίνδυνο μεταβολής στην αξία. Τομείς δραστηριότητας Οι βασικές επιχειρηματικές δραστηριότητες της Εταιρείας (παροχή υπηρεσιών ύδρευσης, αποχέτευσης και λοιπές), δεν υπόκεινται σε διαφορετικούς κινδύνους και αποδόσεις. Κατά συνέπεια, η Εταιρεία δεν προέβη στην παρουσίαση γνωστοποιήσεων όσον αφορά τους τομείς επιχειρηματικής δραστηριότητας. Διευκρινίζεται ότι η Εταιρεία δραστηριοποιείται σ’ έναν γεωγραφικό τομέα (λεκανοπέδιο Αττικής). Η πολιτική και η λήψη αποφάσεων είναι κοινή για όλους τους τομείς δραστηριότητας της Εταιρείας. 4. ΚΡΙΣΙΜΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΑΒΕΒΑΙΟΤΗΤΩΝ Κατά την σύνταξη των οικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τις λογιστικές πολιτικές του ομίλου, όπως περιγράφονται στην σημείωση 3, η Διοίκηση είναι απαραίτητο να προβεί σε κρίσεις, εκτιμήσεις και παραδοχές σχετικά με την λογιστική αξία των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων, οι οποίες δεν είναι προφανείς από άλλες πηγές πληροφόρησης. Οι εκτιμήσεις και οι σχετικές με αυτές παραδοχές, βασίζονται στην εμπειρία του παρελθόντος, εκτιμήσεις ειδικευμένων εξωτερικών συμβούλων καθώς και σε άλλους σχετικούς παράγοντες. Τα πραγματικά αποτελέσματα ενδέχεται να διαφέρουν από αυτές τις εκτιμήσεις. Οι εκτιμήσεις και οι υποκειμενικές παραδοχές επανεξετάζονται σε συνεχή βάση. Οι αναθεωρήσεις λογιστικών εκτιμήσεων, αναγνωρίζονται στην περίοδο κατά την οποία συμβαίνουν, αν αυτές επηρεάζουν μόνο την συγκεκριμένη περίοδο ή και σε μελλοντικές περιόδους. Οι λογιστικές κρίσεις στις οποίες έχει προβεί η διοίκηση κατά την εφαρμογή των λογιστικών πολιτικών του Ομίλου και οι οποίες έχουν σημαντική επίδραση στις οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας και του ομίλου είναι οι ακόλουθες: 1. Το ύψος της πρόβλεψης για τυχόν απομείωση απαιτήσεων από πελάτες (Ιδιώτες, Ελληνικό Δημόσιο, OTA). 2. Το ύψος των προβλέψεων για παροχές στο προσωπικό από τέσσερα προγράμματα καθορισμένων παροχών. 3. Προβλέψεις για επίδικες εργατικές υποθέσεις. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 215 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 4. Διάρκεια μίσθωσης Αποτελεί κοινή πρακτική στην Ελληνική αγορά μισθώσεων εμπορικών ακινήτων, ο μισθωτής να συνεχίζει να χρησιμοποιεί το ακίνητο και μετά το πέρας της ημερομηνίας λήξης της σύμβασης μίσθωσης. Οι ως άνω ονομαζόμενες “σιωπηρά ανανεωμένες” συμβάσεις μίσθωσης καθίστανται αορίστου χρόνου μετά την ημερομηνία λήξη τους και συνεχίζουν να δημιουργούν εκτελεστά δικαιώματα και υποχρεώσεις, εφόσον κανένας από τους αντισυμβαλλόμενους δεν προχωρήσει στην καταγγελία αυτών. Σύμφωνα με τον Ελληνικό Αστικό Κώδικα, κάθε ένας από τους αντισυμβαλλόμενους έχει το δικαίωμα να καταγγείλει την σύμβαση μίσθωσης χωρίς την επιβολή κάποιας ποινής αμέσως μετά το πέρας της σύντομης περιόδου προειδοποίησης όπως αυτή ορίζεται στον ως άνω κώδικα. Δεδομένου ότι τόσο ο μισθωτής όσο και ο εκμισθωτής έχουν το δικαίωμα να καταγγείλουν την μίσθωση χωρίς την λήψη σχετικής άδειας του αντισυμβαλλόμενου και χωρίς να απαιτείται η καταβολή κάποιου ποσού ως αποζημίωση, ο Όμιλος αξιολόγησε ότι οι “σιωπηρά ανανεωμένες” συμβάσεις μίσθωσης δεν δημιουργούν εκτελεστά δικαιώματα και υποχρεώσεις μετά το πέρας της συμβατικής ημερομηνίας ισχύς τους και συνεπώς δεν πληρούν τον ορισμό της σύμβασης του Δ.Π.Χ.Α. 16. Κατά συνέπεια, ο Όμιλος κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η διάρκεια της μίσθωσης των “σιωπηρά ανανεωμένων” συμβάσεων είναι η αρχική συμβατική διάρκεια αυτών. Συνεπώς ο Όμιλος αναγνωρίζει τα μισθώματα που σχετίζονται με αυτές τις μισθώσεις ως λειτουργικά έξοδα στην Κατάσταση Αποτελεσμάτων. 5. Διαφορικό επιτόκιο δανεισμού Για τον προσδιορισμό του διαφορικού επιτοκίου δανεισμού ο Όμιλος χρησιμοποίησε σαν επιτόκιο αναφοράς την καμπύλη απόδοσης των ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου η οποία προσαρμόστηκε με το πιστωτικό περιθώριο του Ομίλου. Προκειμένου να ενσωματωθεί στο ως άνω προσδιορισθέν διαφορικό επιτόκιο το γεγονός ότι ο δανεισμός είναι εξασφαλισμένος, χρησιμοποιήθηκε η διαφορά περιθωρίου απόδοσης μεταξύ των καλυμμένων ομολογιών των Ελληνικών Συστημικών Τραπεζών και των ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου. Επιπλέον η διοίκηση εξετάζει σε κάθε χρήση, στη βάση υποθέσεων και εκτιμήσεων τα ακόλουθα: 1. Ωφέλιμες ζωές και ανακτήσιμες αξίες των αποσβεσίμων ενσώματων και άυλων παγίων. 2. Φόρο εισοδήματος που περιλαμβάνει την πρόβλεψη για τον τρέχοντα φόρο εισοδήματος και πρόβλεψη για πρόσθετους φόρους και προσαυξήσεις για ανέλεγκτες χρήσεις. 3. Ανακτησιμότητα αναβαλλόμενης φορολογικής απαίτησης. 5. ΕΣΟΔΑ Με την παράγραφο 4 του άρθρου εκατοστό δέκατο τέταρτο (114) του Ν.4812/2021 (Α΄110) προβλέφθηκαν οι όροι υπό τους οποίους η ΕΥΔΑΠ υποχρεούται να συντηρεί και λειτουργεί το Εξωτερικό Υδροδοτικό Σύστημα (ΕΥΣ) της μείζονος περιοχής Πρωτευούσης για χρονική περίοδο τριών (3) ετών, η οποία δύναται να παρατείνεται με συμφωνία των συμβαλλομένων μερών. Σε συνέχεια της από 02.02.2022 σύμβασης μεταξύ Ελληνικού Δημοσίου, Εταιρεία Παγίων ΕΥΔΑΠ (ΕΠΕΥΔΑΠ) και ΕΥΔΑΠ Α.Ε. (Εταιρεία) με χρονική διάρκεια ισχύος από 01.01.2021 έως 31.12.2023 και δυνατότητα παράτασης για επιπλέον διάστημα έξι (6) μηνών, υπογράφηκε στις 27.04.2022 μνημόνιο συναντίληψης με το οποίο διευκρινίστηκε το άρθρο 10 της Σύμβασης του Ν.4812/2021 (Σύμβαση Αποκλειστικού Δικαιώματος) καθώς και το άρθρο 9 της σύμβασης με την οποία ανατέθηκε στην ΕΥΔΑΠ η λειτουργία και συντήρηση του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος. Στο άρθρο 9 (Αμοιβή Αναδόχου) της σύμβασης συντήρησης και λειτουργίας προβλέπεται ότι για τις υπηρεσίες συνήθους λειτουργίας και συνήθους συντήρησης που παρέχει η ΕΥΔΑΠ για την χρονική περίοδο τριών ετών με δικαίωμα παράτασης για επιπλέον έξι μήνες, συμφωνείται σταθερή ετήσια κατ’ αποκοπή αμοιβή ποσού Ευρώ 25.000 χιλ. Για το έτος 2021 το τίμημα από την παροχή υπηρεσιών συντήρησης και λειτουργίας του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος περιλαμβάνεται στον κύκλο εργασιών. Διευκρινίζεται ότι καθ' όλη την τριετή διάρκεια ισχύος της παρούσας και, σε περίπτωση παράτασης αυτής, για έξι επιπλέον μήνες, η ΕΠΕΥΔΑΠ δεν θα καταβάλει ταμειακά στην ΕΥΔΑΠ τη σταθερή αυτή αμοιβή, η απαίτηση για την είσπραξη της οποίας συμφηφιστεί με την αντίστοιχη απαίτηση της ΕΠΕΥΔΑΠ από την παραχώρηση του άυλου αποκλειστικού δικαιώματος Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 216 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Αναλυτικά τα έσοδα της Εταιρείας αναλύονται ως ακολούθως: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Έσοδα από παροχή νερού και σχετιζόμενων υπηρεσιών 227.874 223.400 227.863 223.393 Έσοδα από υπηρεσίες αποχέτευσης 106.304 104.642 106.304 104.642 Έσοδα από πώληση ηλεκτρικού ρεύματος 1.586 2.283 1.586 2.283 Έσοδα Σύμβασης Λειτουργίας και Συντήρησης ΕΥΣ 25.000 - 25.000 - Κύκλος εργασιών 360.764 330.325 360.753 330.318 Λοιπά λειτουργικά έσοδα 5.065 2.963 5.065 2.963 Χρηματοοικονομικά έσοδα 15.134 15.243 15.133 15.241 Συνολικά έσοδα 380.964 348.531 380.951 348.522 ΕΣΟΔΑ Η μεταβολή του κύκλου εργασιών οφείλεται κυρίως: στο έσοδο από την παροχή υπηρεσιών λειτουργίας και συντήρησης ποσού Ευρώ 25 εκατ. στην αύξηση της κατανάλωσης κατά 1,4% ήτοι αύξηση των εσόδων ύδρευσης και αποχέτευσης κατά Ευρώ 5 εκατ. περίπου καθώς και στην αύξηση των εσόδων από εργασίες ύδρευσης και αποχέτευσης Ευρώ 1 εκατ. περίπου. Στη μείωση των εσόδων από πώληση ηλεκτρικού ρεύματος κατά Ευρώ 0,7 εκατ. Τα χρηματοοικονομικά έσοδα μειώθηκαν κατά ποσό Ευρώ 0,1 εκατ. (σημείωση 9). Ο Όμιλος διαχωρίζει τα έσοδα από τις συμβάσεις με τους πελάτες στην βάση του χρόνου μεταβίβασης των υπηρεσιών , καθώς η διοίκηση πιστεύει ότι αυτό καταδεικνύει καλύτερα πως η φύση, η ποσότητα, ο χρόνος και η αβεβαιότητα των εσόδων και ταμειακών ροών του Ομίλου επηρεάζονται από οικονομικούς παράγοντες. ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ποσά σε χιλ. Ευρώ 31.12.2021 Σε βάθος χρόνου Σε δεδομένη χρονική στιγμή Σε βάθος χρόνου Σε δεδομένη χρονική στιγμή Έσοδα από παροχή νερού και σχετιζόμενες υπηρεσίες 222.324 5.550 222.324 5.539 Έσοδα από υπηρεσίες αποχέτευσης και σχετιζόμενες υπηρεσίες 103.882 2.422 103.882 2.422 ΕΣΟΔΑ Έσοδα από πώληση ηλεκτρικού ρεύματος 1.586 - 1.586 - Έσοδα Σύμβασης Λειτουργίας και Συντήρησης ΕΥΣ 25.000 - 25.000 - Σύνολο 352.792 7.972 352.792 ΟΜΙΛΟΣ 7.961 ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ποσά σε χιλ. Ευρώ 31.12.2020 Σε βάθος χρόνου Σε δεδομένη χρονική στιγμή Σε βάθος χρόνου Σε δεδομένη χρονική στιγμή Έσοδα από παροχή νερού και σχετιζόμενες υπηρεσίες 218.701 4.699 218.701 4.692 Έσοδα από υπηρεσίες αποχέτευσης και σχετιζόμενες υπηρεσίες 102.326 2.317 102.326 2.317 ΕΣΟΔΑ Έσοδα από πώληση ηλεκτρικού ρεύματος 2.283 - 2.283 - Σύνολο 323.309 7.016 323.309 7.009 Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 217 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 6. ΜΕΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΤΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΚΑΤ΄ ΕΙΔΟΣ ΕΞΟΔΩΝ Οι λογαριασμοί εξόδων (κατά φύση) έχουν μερισθεί στο κόστος πωλήσεων και στις λειτουργίες διοίκησης και διάθεσης ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2021 Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ Κόστος Πωληθέντων Έξοδα Διάθεσης Έξοδα Διοίκησης Απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Aμοιβές & έξοδα τρίτων 48.672 4.743 12.157 - 65.572 Κόστος ιδιοκατασκευών (11.411) - - - (11.411) Σύνολο Α 37.261 4.743 12.157 - Αμοιβές & έξοδα προσωπικού 66.187 21.265 39.678 Παροχές τρίτων 27.922 4.424 12.573 - 44.919 Αποσβέσεις 34.580 743 3.851 - 39.173 Επιβάρυνσης αδιύλιστου νερού (ε) 28.395 - - Σύνολο 54.161 - 127.130 28.395 Διάφορες προβλέψεις 517 - - 3.733 4.250 Διάφορα έξοδα 5.931 5.475 3.880 - 15.286 Αναλώσεις υλικών 9.973 295 992 - 11.260 Κόστος ιδιοκατασκευών (6.932) - - - (6.932) Σύνολο Β 166.574 32.201 60.974 3.733 263.482 Σύνολο (Α + Β) 203.835 36.944 73.131 3.733 317.643 31.12.2020 Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ Κόστος Πωληθέντων Έξοδα Διάθεσης Έξοδα Διοίκησης Απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Σύνολο Αμοιβές & έξοδα τρίτων 50.295 3.537 10.181 - 64.013 Κόστος ιδιοκατασκευών (12.347) - - - Σύνολο Α 37.948 3.537 10.181 - 51.666 Αμοιβές & έξοδα προσωπικού (σημ.8) 63.488 19.390 36.460 - 119.338 Παροχές τρίτων 22.251 4.969 10.401 - 37.621 Αποσβέσεις (σημ.7) 31.152 831 3.084 - 35.067 Πρόβλεψη επιβάρυνσης αδιύλιστου νερού 22.200 - - - 22.200 Διάφορες προβλέψεις (σημ. 21, 22, 29, 32) (4.166) - - 11.367 7.201 Διάφορα έξοδα 7.612 3.350 3.231 - 14.193 Αναλώσεις υλικών 7.410 302 788 - 8.500 Κόστος ιδιοκατασκευών (7.207) - - - (7.207) Σύνολο Β 142.738 28.842 53.964 11.367 236.912 Σύνολο (Α + Β) 180.686 32.379 64.145 11.367 288.578 Κόστος Πωληθέντων Έξοδα Διάθεσης Έξοδα Διοίκησης Απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Αμοιβές & έξοδα τρίτων 48.672 4.743 12.126 - 65.641 Κόστος ιδιοκατασκευών (11.411) - - - (11.411) Σύνολο Α 37.261 4.743 12.126 - Αμοιβές & έξοδα προσωπικού 66.187 21.265 39.677 Παροχές τρίτων 27.922 4.424 12.573 - 44.919 Αποσβέσεις 34.580 743 3.851 - 39.173 Επιβάρυνση αδιύλιστου νερού (ε) 28.395 - - Διάφορες προβλέψεις 517 - - 3.733 4.250 Διάφορα έξοδα 5.931 5.475 3.871 - 15.277 Αναλώσεις υλικών 9.973 295 992 - 11.260 Κόστος ιδιοκατασκευών (6.932) - - - (6.932) Σύνολο Β 166.574 32.202 60.964 3.733 263.473 Σύνολο (Α + Β) 203.835 36.945 73.090 3.733 317.603 Κόστος Πωληθέντων Έξοδα Διάθεσης Έξοδα Διοίκησης Απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Σύνολο Αμοιβές & έξοδα τρίτων 50.294 3.537 10.160 - 63.991 Κόστος ιδιοκατασκευών (12.347) - - - (12.347) Σύνολο Α 37.947 3.537 10.160 - 51.644 Αμοιβές & έξοδα προσωπικού (σημ.8) 63.488 19.390 36.460 - 119.338 Παροχές τρίτων 22.251 4.969 10.401 - 37.621 (12.347) ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ 31.12.2020 Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ 218 Σύνολο 54.130 - 127.129 28.395 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Αποσβέσεις (σημ.7) 31.152 831 3.084 - 35.067 Πρόβλεψη επιβάρυνσης αδιύλιστου νερού 22.200 - - - 22.200 Διάφορες προβλέψεις (σημ. 21, 22, 29, 32) (4.166) - - 11.367 7.201 Διάφορα έξοδα 7.612 3.350 3.228 - 14.190 Αναλώσεις υλικών 7.410 302 788 - 8.500 Κόστος ιδιοκατασκευών (7.207) - - - (7.207) Σύνολο Β 142.739 28.842 53.961 11.367 236.909 Σύνολο (Α + Β) 180.686 32.379 64.121 11.367 288.553 Η διακύμανση των εξόδων σε σχέση με την προηγούμενη χρήση, παρουσιάζεται στους παρακάτω πίνακες: α. ΠΑΡΟΧΕΣ ΤΡΙΤΩΝ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Ο λογαριασμός αναλύεται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Ηλεκτρικό Ρεύμα Παραγωγής 22.376 17.666 22.376 17.666 Φυσικό Αέριο Παραγωγής 675 280 675 280 9.187 7.992 9.187 7.992 Έξοδα που αφορούν καταβολές κυμαινόμενων μισθωμάτων τα οποία δεν περιλαμβάνονται στην επιμέτρηση των υποχρεώσεων από μισθώσεις 132 146 132 146 Έξοδα από μισθώματα που αφορούν συμβάσεις που ανανεώθηκαν “σιωπηρά” 859 481 859 481 Τηλεπικοινωνίες-Ταχυδρομικά 4.541 5.057 4.541 5.057 Επισκευές και Συντηρήσεις 5.524 3.990 5.524 3.990 Λοιπές Παροχές Τρίτων 1.625 2.009 1.625 2.009 Σύνολο (Σημείωση 6) 44.919 37.621 44.919 37.621 Εξοδα που αφορούν βραχυπρόθεσμες μισθώσεις β. ΔΙΑΦΟΡΑ ΕΞΟΔΑ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Ο λογαριασμός αναλύεται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Φόροι – Τέλη 5.803 4.364 5.803 4.364 Υλικά Άμεσης Ανάλωσης 2.465 1.892 2.465 1.892 Έξοδα Προβολής και Διαφήμισης 1.449 1.240 1.449 1.240 705 692 705 692 Δωρεές Επιχορηγήσεις 3.548 1.714 3.548 1.714 Λοιπά Έξοδα 1.315 4.291 1.306 4.289 Σύνολο (Σημείωση 6) 15.285 14.193 15.276 14.190 Έξοδα Μεταφορών H αύξηση στις Δωρεές Επιχορηγήσεις οφείλεται στην υλοποίηση της υπ΄ αριθμ. 20530/27.03.2020 απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας και συγκεκριμένα στην δωρεά ποσού Ευρώ 2 εκατ. για την αντιμετώπιση της κρίσης λόγω του κορωνοιού COVID-19. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 219 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 γ. ΑΜΟΙΒΕΣ ΚΑΙ ΕΞΟΔΑ ΤΡΙΤΩΝ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Ο λογαριασμός μετά την αφαίρεση του κόστους ιδιοκατασκευών (Σύνολο Α) αναλύεται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Αμοιβές Εργολάβων ΚΕΛΨ 27.972 27.635 27.972 27.635 Αμοιβές Εργολάβων ΚΕΛΜ 1.956 2.945 1.956 2.945 Αμοιβές Εργολάβων Δικτύου Ύδρευσης 2.894 3.013 2.894 3.013 Λοιπές Αμοιβές Τρίτων 21.349 18.073 21.309 18.051 Σύνολο (Σημείωση 6) 54.161 51.666 54.130 51.644 δ. ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Ο λογαριασμός αναλύεται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Προβλέψεις Απομείωσης Απαιτήσεων 3.733 11.367 3.733 11.367 Προβλέψεις Επίδικων Υποθέσεων 498 (4.268) 498 (4.268) Προβλέψεις για Απαξίωση Αποθεμάτων 19 102 19 102 Σύνολο (Σημείωση 6) 4.250 7.201 4.250 7.201 ε. ΕΠΙΒΑΡΥΝΣΗ ΑΔΙΥΛΙΣΤΟΥ ΝΕΡΟΥ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Με το Ν. 4812/2021 (ΦΕΚ 110/Α΄/30-6-2021), ανανεώθηκε έως τις 31.12.2040 το αποκλειστικό δικαίωμα παροχής υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης που χορηγήθηκε στην ΕΥΔΑΠ Α.Ε. με την παρ. 1 του άρθρου 2 του ν. 2744/1999 (Α’ 222). Στις 02.02.2022 δυνάμει των παραπάνω διατάξεων υπογράφει μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου, του Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου ΕΠΕΥΔΑΠ και της ΕΥΔΑΠ Α.Ε η σχετική σύμβαση του Ν.4812/2021. Η διάρκεια ισχύος της Σύμβασης Πώλησης Ύδατος και Αποκλειστικού Δικαιώματος ανέρχεται σε είκοσι έτη, για την περίοδο από 01.01.2021 έως 31.12.2040. Το αντάλλαγμα του ύδατος που προμηθεύεται η ΕΥΔΑΠ ΑΕ, ορίζεται στην τιμή μονάδας ανά κυβικό ειδικότερα στον πίνακα του άρθρου 10 της σύμβασης που για το έτος 2021 ανήλθε σε ποσό Ευρώ 28.395 χιλ. 7. ΑΠΟΣΒΕΣΕΙΣ Οι αποσβέσεις των παγίων στοιχείων λογίζονται με βάση την ωφέλιμη ζωή τους με την μέθοδο της σταθερής απόσβεσης ως ακολούθως: Ι. ΔΙΚΤΥΑ ΥΔΡΕΥΣΗΣ Κύριοι τροφοδοτικοί αγωγοί 33-35χρ. Δευτερεύοντες τροφοδοτικοί αγωγοί 25-50χρ. Δίκτυα διανομής, εξωτερικά και εσωτερικά αντλιοστάσια 10-50χρ. Δεξαμενές-Διυλιστήρια 17-50χρ. Οι σημειώσεις στις σελ 138 - 195 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων Ι. ΔΙΚΤΥΑ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ Έργα βαριάς υποδομής και βασικοί συλλεκτήρες 25-50χρ. Δευτερεύοντες αγωγοί 25-50χρ. Εξωτερικές διακλαδώσεις 25-50χρ. 220 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις IΙΙ. 20-50χρ. ΕΡΓΑ ΑΝΤΙΡΡΥΠΑΝΣΗΣ ΚΑΙ ΚΕΝΤΡΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΛΥΜΑΤΩΝ Ερευνητικά κέντρα λυμάτων 10-40χρ. Κέντρα λυμάτων 10-40χρ. IV. ΛΟΙΠΑ Έπιπλα και εξοπλισμός 5χρ. Ηλεκτρονικοί υπολογιστές 3-4χρ. Μεταφορικά μέσα 5-20χρ. Μηχανολογικός εξοπλισμός 7-10χρ. Κτίρια 20-50χρ. Τα ποσά που παρουσιάζονται στις οικονομικές καταστάσεις αναλύονται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Αποσβέσεις ενσώματων ακινητοποιήσεων 39.228 40.118 39.228 40.118 Αποσβέσεις άυλων περιουσιακών στοιχείων 1.165 289 1.165 289 Αποσβέσεις αποκλειστικού δικαιώματος 4.375 - 4.375 - Αποσβέσεις επιχορηγήσεων επενδύσεων (6.114) (6.245) (6.114) (6.245) 519 905 519 905 35.067 39.173 35.067 Έξοδα απόσβεσης περιουσιακών στοιχείων με δικαίωμα χρήσης 39.173 Σύνολο (Σημείωση 6) 8. ΑΜΟΙΒΕΣ & ΕΞΟΔΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ 31.12.2021 31.12.2020 Μισθοί και Ημερομίσθια 93.854 88.418 Εργοδοτικές εισφορές σε ασφαλιστικά ταμεία 19.206 19.867 252 1.270 Πρόβλεψη για Ειδική εφάπαξ αποζημίωση προσληφθέντων έως και 25/10/1999 (σημ. 28.δ) 1.153 1.183 Πρόβλεψη για Ειδική εφάπαξ αποζημίωση προσληφθέντων μετά 25/10/1999 (σημ. 28.γ) 1.133 329 Προβλέψεις Ιατροφαρμακευτικής Περίθαλψης για τους δικαιούχους (σημ. 28.β) 4.346 2.705 Λοιπές Παροχές 7.186 5.566 127.130 119.338 Πρόβλεψη για αποζημίωση προσωπικού Ν.2112 (σημ. 28.α) Σύνολο (Σημείωση 6) 9. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΕΣΟΔΑ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 8.205 7.676 8.205 7.676 59 71 59 71 6.563 7.502 6.563 7.500 Τόκοι Πελατών Μερίσματα Τόκοι προθεσμιακών καταθέσεων 221 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Λοιπά Έσοδα Σύνολο (Σημείωση 5) 307 (6) 306 (6) 15.134 15.243 15.133 15.241 Τα χρηματοοικονομικά έσοδα της Εταιρείας ποσού Ευρώ 15.133 χιλ. και Ευρώ 15.241 χιλ. κατά την 31η Δεκεμβρίου 2021 και 2020 αντίστοιχα, μειώθηκαν λόγω της μείωσης των τόκων καταθέσεων. 10. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΕΞΟΔΑ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ Τόκοι μισθώσεων ΔΠΧΑ16 Τόκοι επί της αναλογιστικής υποχρέωσης Λοιπά Εξοδα Σύνολο 31.12.2021 42 ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 97 97 42 1.051 2.762 1.051 2.762 939 644 939 644 2.032 3.503 2.032 3.503 Τα χρηματοοικονομικά έξοδα της Εταιρείας ποσού Ευρώ 2.032 χιλ. και Ευρώ 3.503 χιλ. κατά την 31η Δεκεμβρίου 2021 και 2020 αντίστοιχα, μειώθηκαν λόγω της μείωσης της αναλογιστικής υποχρέωσης. 11. ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ α. Φόρος Εισοδήματος στην Κατάσταση Αποτελεσμάτων Χρήσεως Ο φόρος εισοδήματος της τρέχουσας χρήσης αντιπροσωπεύει το άθροισμα του τρέχοντος φόρου εισοδήματος, της αναβαλλόμενης φορολογίας καθώς και των διαφορών φορολογικού ελέγχου και αναλύεται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ. Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Φόρος εισοδήματος 18.309 19.070 18.309 19.070 Διαφορές εκκαθάρισης φόρου εισοδήματος (35.270) 76 (35.270) 76 Αναβαλλόμενη Φορολογία 45.695 (33.488) 45.695 (33.488) Σύνολο 28.734 (14.342) 28.734 (14.342) 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Κέρδη / (Zημίες) προ φόρων 59.382 (80.442) 59.411 (80.427) Φόρος εισοδήματος υπολογιζόμενος με τον ισχύοντα φορολογικό συντελεστή (22%/24%) 13.064 (19.306) 13.070 (19.302) Φόρος ετών 2015-2020 (ΚΥΑ 352462-08.12.2021) 36.012 - 36.012 - Διαφορά φορολογικού συντελεστή σύμφωνα με το άρθρο 120 του Ν.4799/2021 7.387 (4.380) 7.387 (4.380) (35.270) 76 (35.270) 76 Φόρος επί μονίμων διαφορών και μη εκπιπτόμενων δαπανών 7.542 9.268 7.535 9.265 Σύνολο 28.734 (14.342) 28.734 (14.342) Ο φόρος εισοδήματος για την τρέχουσα περίοδο προέκυψε ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ. Ευρώ Διαφορές εκκαθάρισης φόρου εισοδήματος 222 ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ο φόρος εισοδήματος έχει υπολογιστεί σύμφωνα με τη φορολογική νομοθεσία με τον ισχύοντα συντελεστή 22%. β. Φόρος Εισοδήματος στην Κατάσταση Οικονομικής Θέσης Τρέχουσα φορολογική απαίτηση Στη χρήση του 2021 το ποσό της φορολογικής απαίτησης, όπως αναλύεται παρακάτω, ανέρχεται σε ποσό Ευρώ 3.755 χιλ. και αναλύεται ως εξής: Ποσά σε χιλ. Ευρώ Υπόλοιπο κατά την 01.01.2021 Τρέχων Φόρος Εισοδήματος χρήσης 2021 Παρακρατούμενοι Φόροι -Προκαταβολή Υποχρέωση Εισοδήματος 2021 18.309 Φόρου Εισοδήματος - (22.064) Σύνολο τρέχουσας φορολογικής απαίτησης στις 31.12.2021 (3.755) Οι φορολογικές υποχρεώσεις της εταιρείας για τις χρήσεις από 2015 μέχρι 2021 δεν έχουν εξεταστεί από τις φορολογικές αρχές. Ως εκ τούτου τα φορολογικά αποτελέσματα των χρήσεων αυτών δεν έχουν καταστεί οριστικά. Για τις χρήσεις 2011 έως και 2020 η Εταιρεία έχει υπαχθεί στο φορολογικό έλεγχο των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών, σύμφωνα με το καθεστώς που προβλεπόταν από τις διατάξεις της παρ. 5 του άρθρου 82 του Ν 2238/1994 (χρήσεις 2011 έως και 2013) και από τις διατάξεις του άρθρου 65Α του Ν. 4174/2013 (χρήσεις 2014 έως 2020) όπως ισχύει και εκδόθηκαν Εκθέσεις Φορολογικής Συμμόρφωσης χωρίς επιφύλαξη. Στις εκθέσεις φορολογικής συμμόρφωσης των χρήσεων 2016, 2017, 2018, 2019 και 2020, περιλαμβάνεται θέμα έμφασης, που αναφέρεται σε ερώτημα προς την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων ως προς την υποχρέωση καταχώρησης ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων στην Δήλωση Περιουσιολογίου (Ε9) της Εταιρείας. Για τη χρήση 2021 η Εταιρεία έχει υπαχθεί στο φορολογικό έλεγχο των ΟΕΛ, όπως προβλέπεται από τις διατάξεις του άρθρου 65α Ν. 4174/2013. Ο έλεγχος αυτός βρίσκεται σε εξέλιξη και το σχετικό φορολογικό πιστοποιητικό προβλέπεται να χορηγηθεί μετά τη δημοσίευση των χρηματοοικονομικών/οικονομικών καταστάσεων χρήσης 2021. Κατόπιν της υπ’ αρίθμ. 352462/14.12.2021 εκδοθείσας Κ.Υ.Α. (ΦΕΚ Αριθ.Φύλλου 5830) των Υπουργείων Οικονομικών, Ανάπτυξης & Επενδύσεων, Περιβάλλοντος & Ενέργειας, Υποδομών & Μεταφορών, όπου και ρυθμίστηκαν με τρόπο οριστικό τόσο οι ληξιπρόθεσμες οφειλές της ΕΥΔΑΠ προς το Ελληνικό Δημόσιο για το τίμημα προμήθειας του ακατέργασου ύδατος περιόδου 12.10.2013-31.12.2020 όσο και οι λειτουργικές δαπάνες της ΕΥΔΑΠ για την διαχείριση, συντήρηση και επίβλεψη καλής λειτουργίας του ΕΥΣ κατά την περίοδο από 01.10.2013 και έως 31.12.2020, πραγματοποιήθηκε στις 28.12.2021 υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος, εκ μέρους της Εταιρείας για συνολικά έξι (6) φορολογικά έτη και συγκεκριμένα για τα έτη 2015 – 2020. Κατά την ηλεκτρονική εκκαθάριση των ως άνω φορολογικών δηλώσεων ετών 2015-2020 και με βάση τα νέα διαμορφωθέντα φορολογητέα αποτελέσματα της Εταιρείας, προέκυψε πιστωτικό υπόλοιπο προς επιστροφή στην Εταιρία ύψους Ευρώ 39,5 εκατ. το οποίο απεικονίζεται στο κονδύλι «Λοιπές Απαιτήσεις». Από το ποσό αυτό, ποσό Ευρώ 3.667 χιλ αφορά την επιστροφή επιπλέον προκαταβολής που είχε καταβληθεί από την εταιρεία, λόγω του υπολογισμού υψηλότερου φόρου εισοδήματος στις χρήσεις 2015-2020. Οι οικονομικές καταστάσεις περιλαμβάνουν πρόβλεψη για πιθανές διαφορές, συνολικού ύψους Ευρώ 2,4 εκατ. Η Ε.ΥΔ.Α.Π. ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε. δεν έχει ελεγχθεί από τη σύστασή της από τις χρήσεις 2011 και εξής και δεν έχει σχηματίσει σχετική πρόβλεψη λόγω των περιορισμένων συναλλαγών της. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 223 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 12. ΚΕΡΔΗ ΑΝΑ ΜΕΤΟΧΗ Τα βασικά κέρδη ανά μετοχή υπολογίζονται διαιρώντας το καθαρό κέρδος της χρήσεως με το μέσο σταθμισμένο αριθμό των κοινών μετοχών σε κυκλοφορία κατά την διάρκεια της χρήσης. Τα κέρδη ορίζονται ως τα κέρδη ή ζημίες από συνεχιζόμενες δραστηριότητες του Ομίλου. Διευκρινίζεται ότι στην τρέχουσα, όπως και στην προηγούμενη χρήση δεν υπάρχουν μη συνεχιζόμενες δραστηριότητες. Δεν υπήρξαν ομολογίες μετατρέψιμες σε μετοχές ή άλλοι δυνητικοί τίτλοι μετατρέψιμοι σε μετοχές που είναι μειωτικοί των κερδών κατά τις περιόδους στις οποίες αναφέρονται οι συνημμένες οικονομικές καταστάσεις και συνεπώς δεν έχουν υπολογιστεί απομειωμένα κέρδη ανά μετοχή. Μια οικονομική οντότητα παρουσιάζει τα βασικά και τα απομειωμένα κέρδη ανά μετοχή, ακόμη και αν τα ποσά που γνωστοποιούνται είναι αρνητικά (π.χ. ζημία ανά μετοχή). ΟΜΙΛΟΣ 31.12.2021 Κέρδη / (Ζημίες) που αναλογούν στους μετόχους (σε χιλ Ευρώ) Σταθμικός Μέσος Όρος των σε κυκλοφορία μετοχών Κέρδη/ (Ζημίες) ανά μετοχή – Βασικά σε Ευρώ 31.12.2020 30.648 (66.100) 106.500.000 106.500.000 0,29 (0,62) Το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας σε συνεδρίασή του στις 28.04.2022 ενέκρινε την υποβολή πρότασης προς την Τακτική Γενική Συνέλευση των Μετόχων, για τη διανομή μερίσματος, του άρθρου 160 του Ν. 4548/2018, ποσού είκοσι οκτώ λεπτών (Ευρώ 0,28 ) ανά μετοχή, (συνολικό μικτό ποσό Ευρώ 29.820 χιλ.) για τη χρήση 2021. Το μέρισμα αποτελεί αντικείμενο έγκρισης από την Τακτική Γενική Συνέλευση των μετόχων και περιλαμβάνεται στο υπόλοιπο του λογαριασμού «Αποτελέσματα εις νέον». 13. ΥΠΕΡΑΞΙΑ Το ποσό της υπεραξίας Ευρώ 3.357 χιλ. κατά την 31η Δεκεμβρίου 2021 αφορά το υπερβάλλον τίμημα εξαγοράς των δικτύων Ελευσίνας, Ασπροπύργου και Λυκόβρυσης από το αναπόσβεστο κόστος αντικατάστασης, όπως αποτιμήθηκε κατά την εξαγορά. Οι μονάδες δημιουργίας ταμιακών ροών και κατά συνέπεια η υπεραξία των δικτύων, εξετάζονται για απομείωση των αξιών τους σε ετήσια βάση ή και πιο συχνά αν τα γεγονότα ή οι μεταβολές των συνθηκών υποδεικνύουν ότι θα μπορούσε να απομειωθεί η αξία. Από τον έλεγχο αποτίμησης της υπεραξίας από την εξαγορά των δικτύων δεν προέκυψε ζημία απομείωσης. Ο έλεγχος απομείωσης έγινε από την Δ/νση Οικονομικής Ανάλυσης & Επενδυτικών Σχέσεων της Εταιρείας το Δεκέμβριο του 2021. Ειδικότερα: Στο πλαίσιο της τακτοποίησης απαιτήσεών της από συγκεκριμένους ΟΤΑ, η Εταιρεία υπέγραψε συμβάσεις με τρεις δήμους (Ασπρόπυργου και Ελευσίνας κατά την διάρκεια του Β΄εξαμήνου 2003 και Λυκόβρυσης κατά την διάρκεια του Β΄εξαμήνου 2006) για την μεταβίβαση της κυριότητας των δικτύων ύδρευσης των εν λόγω δήμων. Στο πλαίσιο των ανωτέρων συμβάσεων περιήλθαν στην κυριότητα της Εταιρείας δίκτυα ύδρευσης συνολικού μήκους περίπου 327 χιλιομέτρων τα οποία εξυπηρετούν, μέσω 26.786 παροχών, περίπου 65.000 κατοίκους των εν λόγω δήμων, οι οποίοι εντάσσονται στην βάση καταναλωτών της Εταιρείας. Η απόκτηση του δικτύου του Δήμου Ασπροπύργου, κόστισε Ευρώ 2.749 χιλ. και διακανονίστηκε με συμψηφισμό αντίστοιχων οφειλών του προς την Εταιρεία. Η αποτίμηση του δικτύου σε τιμές αντικατάστασης, που έγινε από τις τεχνικές υπηρεσίες της Εταιρείας και συμφωνήθηκε με τις αντίστοιχες εκτιμήσεις των τεχνικών υπηρεσιών του Δήμου, ανέρχεται στο ποσό των Ευρώ 2.192 χιλ. Η απόκτηση του δικτύου του Δήμου Ελευσίνας, κόστισε Ευρώ 1.800 χιλ. και διακανονίστηκε με συμψηφισμό οφειλών του Ευρώ 1.500 χιλ. και καταβολή από την Εταιρεία ποσού Ευρώ 300 χιλ.. Η αποτίμηση του δικτύου σε τιμές αντικατάστασης, που έγινε από τις τεχνικές υπηρεσίες της Εταιρείας και συμφωνήθηκε με τις αντίστοιχες εκτιμήσεις των τεχνικών υπηρεσιών του Δήμου, ανέρχεται στο ποσό των Ευρώ 681 χιλ. 224 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Η απόκτηση του δικτύου του Δήμου Λυκόβρυσης, κόστισε Ευρώ 2.271 χιλ. και διακανονίστηκε με συμψηφισμό ισόποσων οφειλών. Η αποτίμηση του δικτύου σε τιμές αντικατάστασης, που έγινε από τις τεχνικές υπηρεσίες της Εταιρείας και συμφωνήθηκε με τις αντίστοιχες εκτιμήσεις των τεχνικών υπηρεσιών του Δήμου, ανέρχεται στο ποσό των Ευρώ 590 χιλ. 14. ΛΟΙΠΕΣ ΑΥΛΕΣ ΑΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Κόστος κτήσης 31η Δεκεμβρίου 2020 32.950 Προσθήκες 88.946 Υπόλοιπο 31η Δεκεμβρίου 2021 121.896 ΑΠΟΣΒΕΣΕΙΣ 31η Δεκεμβρίου 2020 (32.388) Αποσβέσεις χρήσης (5.540) Μειώσεις/Μεταφορές 0 Σύνολο Αποσβέσεων 31η Δεκεμβρίου 2021 (37.928) Αναπόσβεστη αξία 31η Δεκεμβρίου 2020 562 31η Δεκεμβρίου 2021 83.968 Οι λοιπές άυλες ακινητοποιήσεις αφορούν δαπάνες για αγορά λογισμικού και λοιπών άυλων περιουσιακών στοιχείων, τα οποία εκτιμάται ότι θα επιφέρουν μελλοντικά οφέλη στην Εταιρεία και καταχωρούνται ως άυλα στοιχεία του Ενεργητικού. Τα λογισμικά αποσβένονται κυρίως σε τρία έτη. Για τα λοιπά άυλα περιουσιακά στοιχεία η Εταιρεία επανεξετάζει την ωφέλιμη ζωή τους σε τακτά χρονικά διαστήματα. Την 02/02/2022, δυνάμει των παραγράφων 1, 2 και 4 του άρθρου 114 του Ν 4812/2021, υπεγράφησαν μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου, του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου ΕΠΕΥΔΑΠ και της ΕΥΔΑΠ Α.Ε: (1)η σχετική σύμβαση του Ν. 4812/2021 (Σύμβαση Αποκλειστικού Δικαιώματος) με την οποία, μεταξύ άλλων, έναντι ανταλλάγματος το Δημόσιο – ΕΠΕΥΔΑΠ παραχωρεί το άυλο και προβλεπόμενο από τον Νόμο ειδικού χαρακτήρα δικαίωμα της αποκλειστικής παροχής ακατέργαστου ύδατος προς την ΕΥΔΑΠ και συμφωνεί την ανά έτος και για είκοσι έτη με έναρξη ισχύος την 1.1.2021 και με λήξη την 31.12.2040 παροχή ακατέργαστου ύδατος, όπως ειδικότερα ορίζεται στο άρθρο 10 της σύμβασης αυτής (2)η σχετική σύμβαση του άρθρου 4812/2021, με την οποία ανατέθηκε στην ΕΥΔΑΠ η λειτουργία και συντήρηση του ΕΥΣ (SLA) με αρχική διάρκεια τριών ετών και με δυνατότητα παράτασης άλλους έξι μήνες. Σε εκτέλεση της νομοθετικής ως άνω πρόβλεψης, με το άρθρο 10 της Σύμβασης Αποκλειστικού Δικαιώματος, παρέχεται έναντι ανταλλάγματος στην ΕΥΔΑΠ ΑΕ το ειδικού χαρακτήρα άυλο δικαίωμα αποκλειστικής προμήθειας Ακατέργαστου Ύδατος καθ’ όλη την προβλεπόμενη στον Νόμο και στη σύμβαση διάρκεια (είκοσι έτη: 1.1.21 – 31.12.2040) και συμφωνείται η Τιμή αυτού (Ακατέργαστου Ύδατος), προσδιοριζόμενη με βάση τιμή ανά κυβικό μέτρο που ισχύει για κάθε έτος αναφοράς σύμφωνα με πίνακα που περιλαμβάνεται στην εν λόγω Σύμβαση. Την 27.04.2022 υπογράφηκε μνημόνιο συναντίληψης μεταξύ Εταιρείας και ΕΠΕΥΔΑΠ, και προσδιορίστηκε το καταβαλλόμενο τίμημα για το άυλο δικαίωμα αποκλειστικής παροχής αδιύλιστου ύδατος στο ποσό των Ευρώ 87.500 χιλ. Η δαπάνη απόκτησης του άυλου δικαιώματος υπόκειται σε απόσβεση που αντιστοιχεί στη διάρκεια δέσμευσης, της σύμβασης, προμήθειας του ακατέργαστου ύδατος. Σημειώνεται ότι η ΕΠΕΥΔΑΠ δεν θα εισπράξει ταμειακά το ποσό του άυλου δικαιώματος καθώς η απαίτηση της θα συμψηφιστεί με την αντίστοιχη απαίτηση της Εταιρείας λόγω της παρεχόμενης υπηρεσίας συντήρησης του δικτύου στη διάρκεια των τρεισήμισι ετών, σύμφωνα με την αντίστοιχη σύμβαση συντήρησης και λειτουργίας του εξωτερικού υδροδοτικού συστήματος. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 225 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 15. ΕΝΣΩΜΑΤΕΣ ΑΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ Η Εταιρεία κάνοντας χρήση των διατάξεων του Δ.Π.Χ.A. 1: «Πρώτη χρήση εφαρμογής των Δ.Π.Χ.Α.» χρησιμοποίησε την εξαίρεση σχετικά με την παρουσίαση και αποτίμηση των ακινήτων κατά την σύνταξη του Ισολογισμού Μετάβασης στα Δ.Π.Χ.Α. την 1 Ιανουαρίου 2004. Στο πλαίσιο αυτό θεώρησε την αναπροσαρμοσμένη αξία των ακινήτων στοιχείων σαν τεκμαιρόμενο κόστος (deemed cost) για τους σκοπούς σύνταξης του Ισολογισμού Μετάβασης της 1 ης Ιανουαρίου 2004. Ειδικότερα για σκοπούς μετάβασης στα Δ.Π.Χ.Α., η Εταιρεία αποτίμησε τα ιδιοχρησιμοποιούμενα ακίνητα σε εύλογες αξίες όπως αυτές καθορίστηκαν από μελέτες ανεξαρτήτων εκτιμητών. Οι εύλογες αυτές αξίες αποτέλεσαν το τεκμαιρόμενο κόστος για τη σύνταξη του Ισολογισμού. Κατωτέρω παρατίθεται ο πίνακας μεταβολών παγίων των χρήσεων 2021 και 2020 για τον Όμιλο και την Εταιρεία: 2021 Ποσά σε χιλ. Ευρώ ΚτίριαΓήπεδα Μηχανήματα & Μηχαν/κός εξοπλισμός Δίκτυο ύδρευσης & μετρητές κατανάλωσης Δίκτυο υπονόμωνΒιολογικοί καθαρισμοί Οχήματα Έπιπλα Προκαταβολές & έργα υπό κατασκευή Σύνολο Αναπόσβεστη αξία την 1 Ιανουαρίου 2021 256.691 2.464 207.772 293.714 5.489 22.598 788.727 Προσθήκες 1.308 797 18.228 3.433 11.098 (6.155) 28.709 Μειώσεις/ Μεταφορές 0 - Αναστροφή αποσβέσεων - - 0 Αποσβέσεις Χρήσης (3.332) (948) (15.731) (16.570) (2.645) - (39.228) Αναπόσβεστη αξία την 31.12.2021 254.666 2.313 210.270 280.577 13.931 16.443 778.198 01.01.2021: 256.691 2.464 207.772 293.714 5.489 22.598 788.727 Κόστος 303.924 25.886 524.372 564.281 67.907 22.598 1.508.968 Συσσωρευμένες αποσβέσεις (47.233) (23.422) (316.599) (270.567) (62.419) - (720.241) Καθαρή αναπόσβεστη αξία 256.691 2.464 207.772 293.714 5.489 22.598 788.727 Κόστος 305.232 26.683 542.602 567.714 77.370 16.443 1.536.044 Συσσωρευμένες αποσβέσεις (50.565) (24.370) (332.331) (287.137) (63.441) 0 (757.847) Καθαρή αναπόσβεστη αξία 254.666 2.313 210.270 280.577 13.929 16.443 778.198 ΚτίριαΓήπεδα Μηχανήματα & Μηχαν/κός εξοπλισμός Δίκτυο ύδρευσης & μετρητές κατανάλωσης Δίκτυο υπονόμωνΒιολογικοί καθαρισμοί Οχήματα Έπιπλα Προκαταβολές & έργα υπό κατασκευή Σύνολο 260.038 3.004 217.060 306.100 3.130 9.887 799.219 Προσθήκες 22 411 7.694 4.524 4.253 12.711 29.614 Μειώσεις/ Μεταφορές - - - - (528) Αναστροφή αποσβέσεων - - 14 252 525 - 791 Αποσβέσεις Χρήσης (3.368) (951) (16.995) (17.161) (1.891) - (40.368) Αναπόσβεστη αξία την 31.12.2020 256.691 2.464 207.772 293.714 5.489 22.598 788.727 Κόστος 303.902 25.475 516.678 559.758 64.182 9.887 1.479.882 Συσσωρευμένες αποσβέσεις (43.864) (22.471) (299.618) (253.658) (61.052) - (680.663) Καθαρή αναπόσβεστη αξία 260.038 3.004 217.060 306.100 3.130 9.887 799.219 Κόστος 303.924 25.886 524.372 564.281 67.907 22.598 1.508.968 Συσσωρευμένες αποσβέσεις (47.233) (23.422) (316.599) (270.567) (62.419) - (720.241) Καθαρή αναπόσβεστη αξία 256.691 2.464 207.772 293.714 5.489 22.598 788.727 (1.634) (1.634) 1.624 1.624 31.12.2021 2020 Ποσά σε χιλ. Ευρώ Αναπόσβεστη αξία την 1 Ιανουαρίου 2020 (528) 01.01.2020: 31.12.2020 226 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Οι προσθήκες στο κονδύλι «Προκαταβολές & έργα υπό κατασκευή» για την χρήση 2021 περιλαμβάνουν: ποσό Ευρώ 18.343 χιλ. για κατασκευές σε εξέλιξη, ποσό Ευρώ (2.091) χιλ. για αγορά οχημάτων – μηχανημάτων και ποσό Ευρώ (22.407) χιλ. για παγιοποιήσεις της χρήσης (Ευρώ 18.165) χιλ. για Δίκτυο ύδρευσης & μετρητές κατανάλωσης και Ευρώ 3.433 χιλ. για Δίκτυο υπονόμων- Βιολογικοί καθαρισμοί και λοιπό εξοπλισμό Ευρώ 809 χιλ.). 16. ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΧΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΜΙΣΘΩΣΕΙΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Η κατάσταση Οικονομικής Θέσης της Εταιρείας και του Ομίλου περιλαμβάνει τα παρακάτω ποσά σε σχέση με τις μισθώσεις: Περιουσιακά στοιχεία με δικαίωμα χρήσης (Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ) ΚΤΙΡΙΑ Καθαρή λογιστική αξία 1η Ιανουαρίου 2021 2.722 Καθαρή λογιστική αξία 31η Δεκεμβρίου 2021 1.301 Αποσβέσεις για την περίοδο που έληξε την 31η Δεκεμβρίου 2021 519 Στα περιουσιακά στοιχεία με δικαίωμα χρήσης κατά την διάρκεια του έτους 2021 έγιναν μειώσεις ποσού Ευρώ 123 χιλ. για τον Όμιλο και την Εταιρεία, λόγω της αναπροσαρμογής της αξίας των μισθωμάτων εξαιτίας της μεταβολής του του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (ΔΤΚ) . ) και προσθήκες ποσού Ευρώ 204 χιλ. λόγω σύναψης νέας σύμβασης μίσθωσης . Επιπλέον ο Όμιλος και η Εταιρεία αποαναγνώρισαν περιουσιακά στοιχεία με δικαίωμα χρήσης ποσού Ευρώ 982 χιλ. και Υποχρεώσεις από Μισθώσεις ποσού Ευρώ 1.013 χιλ. λόγω διακοπής σύμβασης μίσθωσης. Από την διακοπή σύμβασης μίσθωσης προέκυψε ωφέλεια ποσού Ευρώ 31 χιλ. που περιλαμβάνεται στα αποτελέσματα. Υποχρεώσεις από μισθώσεις (Ποσά σε χιλιάδες Ευρώ) 31.12.2021 31.12.2020 Μακροπρόθεσμες 913 2.007 Βραχυπρόθεσμες 443 796 1.356 2.803 Σύνολο υποχρεώσεων από μισθώσεις Ο Όμιλος μισθώνει κυρίως ακίνητα με σκοπό την εξυπηρέτηση των διοικητικών και επιχειρησιακών του αναγκών. Οι όροι των συμβάσεων μίσθωσης διαπραγματεύονται σε μεμονωμένη βάση και περιέχουν ένα ευρύ φάσμα διαφορετικών όρων και συνθηκών. Η πλειοψηφία των συμβάσεων αυτών εκτός από τα καθορισμένα σταθερά μισθώματα, εμπεριέχουν και επιπλέον πληρωμές οι οποίες κατά κύριο λόγο είναι συνάρτηση της μεταβολής του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (ΔΤΚ). Δεν υπάρχουν συμβάσεις μίσθωσης που να εμπεριέχουν κυμαινόμενο μίσθωμα πέραν αυτών τα οποία εξαρτώνται από έναν δείκτη ή ένα επιτόκιο όπως είναι ο ΔΤΚ. Η διάρκεια των συμβάσεων μίσθωσης ακινήτων είναι κατά κανόνα σταθερή και κυμαίνεται από 8 έως 12 έτη. Ο Όμιλος μισθώνει χωματουργικά και σκαπτικά μηχανήματα καθώς και μεταφορικά μέσα για την κάλυψη των επιχειρησιακών του αναγκών. Η μέση διάρκεια των συμβάσεων αυτών είναι περίπου 3 μήνες. Για τις μισθώσεις αυτές, ο Όμιλος αναγνωρίζει τα μισθώματα ως λειτουργικά έξοδα με την ευθεία μέθοδο, σε όλη τη διάρκεια της μίσθωσης. Δεν υπάρχουν σημαντικές δεσμεύσεις από συμβάσεις μίσθωσης οι οποίες δεν έχουν τεθεί σε ισχύ μέχρι και την λήξη της περιόδου αναφοράς. Η συνολική ταμειακή εκροή για μισθώσεις το έτος 2021 ανήλθε σε ποσό Ευρώ 8.907 χιλ. περίπου, για τον Όμιλο και την Εταιρεία. Στο ως άνω ποσό περιλαμβάνονται καταβολές ποσού Ευρώ 8.198 χιλ. περίπου που αφορούν συμβάσεις μισθώσεις μηχανημάτων βραχείας διάρκειας καθώς επίσης και καταβολές ποσού Ευρώ 859 χιλ. περίπου, που αφορούν μισθώματα επί συμβάσεων μίσθωσης ακίνητων οι οποίες έχουν σιωπηρώς ανανεωθεί. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 227 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 17. ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΕ ΘΥΓΑΤΡΙΚΕΣ Την 18η Ιουλίου 2011 η Εταιρεία ΕΥΔΑΠ Α.Ε. ίδρυσε με την υπ’ αριθμ. 17241/13.05.2011 Απόφαση του Δ.Σ., Εταιρεία με την επωνυμία «ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΝΗΣΩΝ» με το διακριτικό τίτλο «Ε.ΥΔ.Α.Π. ΝΗΣΩΝ Α.Ε.», στο μετοχικό κεφάλαιο της οποίας συμμετέχει με ποσοστό 100% (Ευρώ 1.210 χιλ.). Mε την από 21/09/2017 απόφαση της Έκτακτης Γενικής Συνέλευσης των μετόχων της ανώνυμης Εταιρείας, η επωνυμία άλλαξε σε «ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ» και με διακριτικό τίτλο «ΕΥΔΑΠ ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε.» Η «Ε.ΥΔ.Α.Π. ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε.», έχει σκοπό την ανάπτυξη δραστηριοτήτων στους τομείς ύδρευσης, αποχέτευσης, άρδευσης και συλλογής όμβριων υδάτων της νησιωτικής Ελλάδας. Η θυγατρική μέχρι σήμερα έχει περιορισμένη δραστηριότητα. Οι Ετήσιες Οικονομικές Καταστάσεις της «Ε.ΥΔ.Α.Π. ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε.» έχουν αναρτηθεί στο διαδίκτυο, στην ηλεκτρονική διεύθυνση www.eydapnison.gr. 18. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΥΛΟΓΗ ΑΞΙΑ ΜΕΣΩ ΛΟΙΠΩΝ ΣΥΝΟΛΙΚΩΝ ΕΣΟΔΩΝ Στα Χρηματοοικονομικά Περιουσιακά Στοιχεία περιλαμβάνονται: Συμμετοχή στην Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε., εταιρεία εισηγμένη στο Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών, η οποία δίνει την δυνατότητα στην εταιρεία να αποκομίσει έσοδα από μερίσματα και ενδεχομένως κεφαλαιουχικά κέρδη. Αποτιμήθηκε στην εύλογη αξία σύμφωνα με την επίσημη τιμή του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών κατά την 31.12.2021 και η διαφορά που προέκυψε λόγω μεταβολής της εύλογης αξίας καταχωρήθηκε στην καθαρή θέση μέσω της Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος. Συμμετοχή στην Attica Bank. Η Ε.ΥΔ.ΑΠ. Α.Ε., με την υπ’ αριθμ. 18770/18.12.2015 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου ενέκρινε την συμμετοχή της στην αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της Attica Bank, Ανώνυμη Τραπεζική Εταιρεία με το ποσό των Ευρώ 20 εκατ.. Η απόφαση επικυρώθηκε από την Έκτακτη Γενική Συνέλευση των μετόχων την 15.01.2016. Η επένδυση της εταιρείας σε μετοχές της Attica Bank θεωρείται στρατηγικού χαρακτήρα και ως εκ τούτου η εταιρεία επέλεξε την ένταξή της στην κατηγορία των συμμετοχικών τίτλων στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εσόδων. Με το ενημερωτικό δελτίο στις 24.04.2018, η τράπεζα Αττικής ανακοίνωσε την αύξηση του μετοχικού της κεφαλαίου με την έκδοση και διάθεση νέων κοινών μετοχών με δικαίωμα προτίμησης υπέρ των υφιστάμενων κοινών μετόχων με αναλογία 4 νέες μετοχές προς 1 παλαιά μετοχή. Η Ε.ΥΔ.ΑΠ. Α.Ε. με την υπ΄ αριθμ. 19649/11.05.2018 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου ενέκρινε τη μη άσκηση δικαιώματος προτίμησης στην αύξηση κεφαλαίου της τράπεζας Αττικής. Ως εκ τούτου η συμμετοχή της εταιρείας ανήλθε σε 4.701.457 μετοχές. Από τις 30 Σεπτεμβρίου 2021 οι μετοχές συρρικνώθηκαν με reverse split με αναλογία 1/60 και διαμορφώθηκαν σε 78.357 μετοχές που αποτιμήθηκαν στην εύλογη αξία σύμφωνα με την επίσημη τιμή του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών κατά την 31.12.2021 και η διαφορά (ζημία) που προέκυψε λόγω μεταβολής της εύλογης αξίας καταχωρήθηκε στα ίδια κεφάλαια μέσω της κατάστασης λοιπών συνολικών εσόδων. Κατόπιν των ανωτέρω το χαρτοφυλάκιο της εταιρείας διαμορφώθηκε ως εξής: Ποσά σε χιλ. Ευρώ Αριθμός Μετοχών Αξία Κτήσης Αποτίμηση 31.12.2021 Εταιρεία Ύδρευσης Αποχέτευσης Θεσσαλονίκης (Ε.Υ.Α.Θ.) 264.880 485 1.231 1.163 Attica Bank Ανώνυμη Τραπεζική Εταιρεία 78.357 20.000 13 1.100 Σύνολα 343.237 20.485 1.244 2.263 Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 228 Αποτίμηση 31.12.2020 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 19. ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Ο λογαριασμός στις οικονομικές καταστάσεις αναλύεται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ. Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 4.790 5.010 4.790 5.010 414 136 414 593 591 593 6.017 5.517 6.017 Δάνεια Προσωπικού (Σημείωση 23) 136 Ρυθμίσεις οφειλών δήμων 591 Εγγυήσεις (ΔΕΗ, Ακινήτων) Σύνολα 5.517 Ρυθμίσεις Οφειλών Δήμων: Η Εταιρεία στα πλαίσια της δραστηριότητάς της τροφοδοτεί με νερό (διυλισμένο ή αδιύλιστο) διάφορους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ) οι οποίοι διαχειρίζονται τα δικά τους δίκτυα διανομής και τιμολογούν τους δημότες τους. Στο πλαίσιο τακτοποίησης των υποχρεώσεων του Ελληνικού Δημοσίου από ΟΤΑ, ΝΠΔΔ και φορέων Γενικής Κυβέρνησης προς την Εταιρεία εξοφλήθηκαν το έτος 2013 οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις τους. Η Εταιρεία από το έτος 2014, για την αντιμετώπιση καθυστερήσεων στην είσπραξη των σχετικών απαιτήσεων από τους ΟΤΑ προχώρησε στην κατάρτιση συμβάσεων με συγκεκριμένους ΟΤΑ, με βάση τις οποίες τα υπόλοιπά αυτών των ΟΤΑ διακανονίζονται σε άτοκες μηνιαίες δόσεις. Οι μακροπρόθεσμες αυτές απαιτήσεις εμφανίζονται στις οικονομικές καταστάσεις στο αναπόσβεστο κόστος. Το προεξοφλητικό επιτόκιο που εφαρμόζεται για ληξιπρόθεσμες απαιτήσεις από Δήμους, ανέρχεται σε 8,51% και το ποσό που καταχωρήθηκε στα χρηματοοικονομικά έσοδα για τις προαναφερόμενες απαιτήσεις ανέρχεται σε Ευρώ 0,1 εκατ. περίπου. 20. ΑΝΑΒΑΛΛΟΜΕΝΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΑΠΑΙΤΗΣΗ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις συμψηφίζονται με τις αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις όταν υπάρχει ένα νόμιμο δικαίωμα για συμψηφισμό και υπόκεινται και τα δύο στην ίδια φορολογική αρχή. Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις – (υποχρεώσεις), κατά την 31.12.2021 και 2020, αντίστοιχα, έχουν υπολογισθεί, με βάση την ισχύουσα φορολογία. Οι αναβαλλόμενες απαιτήσεις- (υποχρεώσεις) αναλύονται κατωτέρω: Ποσά σε χιλ. Ευρώ Περιγραφή Υπόλοιπο 01.01.2020 Εξοδοποίηση άυλων ακινητοποιήσεων 9 Απομείωση αποθεμάτων 573 Υποχρέωση για παροχές στο προσωπικό 55.471 Πρόβλεψη επισφαλών απαιτήσεων Λοιπές προβλέψεις για κινδύνους και έξοδα Συμμετοχές καταναλωτών & ΟΤΑΔήμων 2021 2020 (Επιβάρυνση)/ (Επιβάρυνση) Ωφέλεια στα / Ωφέλεια αποτελέσματα στην Καθαρή περιόδου Θέση - Υπόλοιπο Λήξης 31.12.2020 (Επιβάρυνση)/ (Επιβάρυνση) Ωφέλεια από / Ωφέλεια αλλαγή στα φορολογικού αποτελέσματ συντελεστή α περιόδου - 9 (1) - 598 (50) (765) 5.077 59.783 (4.982) 4.419 - - 4.419 (368) 10.082 34.812 - 44.894 (740) 5.336 (245) - 5.091 (424) 24 229 4 (1.298) - (35.932) (196) (Επιβάρυνση)/ Ωφέλεια στην Καθαρή Θέση Υπόλοιπο λήξης 31.12.2021 - 8 - 552 (2.233) 51.270 - 4.051 - 8.222 - 4.471 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Διαφορά μεταξύ λογιστικής & φορολογικής βάσης αποσβέσεων Αναβ. Φορ. στο Φορ. Αποθεματικό από αναπροσαρμογή ακινήτων (6.484) (1.442) - (7.926) 660 (1.597) - (8.862) 7.449 - - 7.449 (621) - - 6.828 Απομείωση χρεογράφων 4.355 - 182 4.536 - - (139) 4.397 Λοιπά αναβαλλόμενα φορολ. Στοιχεία 8.085 1.103 - 9.188 (861) 710 - 9.037 89.295 33.488 5.259 128.041 (7.387) (38.309) (2.372) 79.974 Η αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση κατά την 31.12.2021 ανέρχεται σε ποσό Ευρώ 79,9 εκατ. περίπου. Η αντίστοιχη φορολογική απαίτηση την 31.12.2020 είχε διαμορφωθεί σε ποσό Ευρώ 128 εκατ. περίπου. H Εταιρεία, στο κονδύλι «Λοιπές Προβλέψεις για κινδύνους και έξοδα», είχε αναγνωρίσει την προηγούμενη χρήση αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση ύψους Ευρώ 36.012 χιλ, λόγω του σχηματισμού μη αναγνωριζόμενης φορολογικά πρόβλεψης ύψους Ευρώ 157,5 εκατ., η οποία αφορούσε την εκτίμηση για το επιπλέον κόστος του αδιύλιστου ύδατος για την περίοδο 2013-2020. Κατόπιν της υπ’ αρίθμ. 352462/14.12.2021 εκδοθείσας Κ.Υ.Α. (ΦΕΚ Αριθ.Φύλλου 5830) των Υπουργείων Οικονομικών, Ανάπτυξης & Επενδύσεων, Περιβάλλοντος & Ενέργειας, Υποδομών & Μεταφορών, όπου και ρυθμίστηκαν με τρόπο οριστικό τόσο οι ληξιπρόθεσμες οφειλές της ΕΥΔΑΠ προς το Ελληνικό Δημόσιο για το τίμημα προμήθειας του ακατέργαστου ύδατος περιόδου 12.10.2013-31.12.2020 όσο και οι λειτουργικές δαπάνες της ΕΥΔΑΠ για την διαχείριση, συντήρηση και επίβλεψη καλής λειτουργίας του ΕΥΣ κατά την περίοδο από 01.10.2013 και έως 31.12.2020, πραγματοποιήθηκε στις 28.12.2021, η υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος, εκ μέρους της Εταιρείας για συνολικά έξι (6) φορολογικά έτη και συγκεκριμένα για τα έτη 2015 – 2020. Κατά την ηλεκτρονική εκκαθάριση των ως άνω τροποποιητικών φορολογικών δηλώσεων ετών 2015-2020 και με βάση τα νέα διαμορφωθέντα φορολογητέα αποτελέσματα της Εταιρείας, προέκυψε πιστωτικό υπόλοιπο προς επιστροφή στην Εταιρεία ύψους Ευρώ 39,5 εκατ., το οποίο απεικονίζεται στο κονδύλι «Λοιπές Απαιτήσεις», ενώ έπαψε να υφίσταται η παραπάνω αναφερόμενη αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση. Σχετικά με την απαίτηση των Ευρώ 39,5 εκατ. γίνεται αναφορά στην σημείωση 23 «Λοιπές Απαιτήσεις». 21. ΥΛΙΚΑ, ΑΝΤΑΛΛΑΚΤΙΚΑ & ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Ο λογαριασμός στις οικονομικές καταστάσεις αναλύεται ως εξής: Ποσά σε χιλ. Ευρώ 31.12.2021 31.12.2020 Αναλώσιμα υλικά και ανταλλακτικά 17.313 16.788 Πρόβλεψη Απομείωσης (2.510) (2.491) Σύνολο 14.803 14.297 Τα αποθέματα προορίζονται για την εξυπηρέτηση των δικτύων (συντήρηση και επέκταση). Αποθέματα ποσού Ευρώ 4,9 εκατ. περίπου αναμένεται να ανακτηθούν μετά από 12 μήνες (την αντίστοιχη περσινή περίοδο ποσό Ευρώ 8,4 εκατ. περίπου). Η κίνηση της πρόβλεψης απομείωσης για αναλώσιμα υλικά και ανταλλακτικά που έχει σχηματισθεί για εκτιμώμενα μη ανακτήσιμα ποσά αναλύεται ως εξής: Ποσά σε χιλ. Ευρώ 31.12.2021 31.12.2020 Υπόλοιπο Έναρξης 2.491 2.389 Πρόβλεψη χρήσης 19 102 Υπόλοιπο Λήξης 2.510 2.491 Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 230 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 22. ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΠΕΛΑΤΕΣ, ΣΥΜΒΑΤΙΚΑ ΠΕΡΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Το υπόλοιπο των Απαιτήσεων των Πελατών και των Συμβατικών Περιουσιακών Στοιχείων πριν την μείωση τους με τις προβλέψεις απομείωσης διαμορφώθηκε την τρέχουσα χρήση σε ποσό Ευρώ 328,9 εκατ. περίπου. Ο Όμιλος και η Εταιρεία εφάρμοσε την απλοποιημένη προσέγγιση (simplified approach), για την εκτίμηση των αναμενόμενων μελλοντικών πιστωτικών ζημιών των «Απαιτήσεων από Πελάτες» σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9, παράγραφο 5.5.15. Ο Όμιλος αναγνωρίζει πρόβλεψη αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών κατά την αρχική αναγνώριση για το κονδύλι «Απαιτήσεις από Πελάτες» που ταξινομείται και επιμετράται στο αποσβεσμένο κόστος. Στα πλαίσια των όσων ορίζει το ΔΠΧΑ 9 για το χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού «Απαιτήσεις από Πελάτες», ο όμιλος έχει υιοθετήσει την απλοποιημένη προσέγγιση (simplified approach), με βάση την οποία αναγνωρίζει και ταξινομεί το χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού “Απαιτήσεις από Πελάτες” είτε στο στάδιο 2 (stage 2) είτε στο στάδιο 3 (stage 3) σύμφωνα με τις ημέρες καθυστέρησης αποπληρωμής των λογαριασμών ως εξής: • Στάδιο 2: 0 – 89 ημέρες καθυστέρησης από την ημερομηνία εξόφλησης του τιμολογίου. Στο στάδιο 2 οι απαιτήσεις έναντι των πελατών δεν έχουν υποστεί απομείωση. • Στάδιο 3: 90 ή περισσότερες ημέρες καθυστέρησης. Στο στάδιο 3 ταξινομούνται απαιτήσεις έναντι των πελατών για τους οποίους έχει συμβεί το πιστωτικό γεγονός (έχουν υποστεί απομείωση). Για τα στάδια 2 και 3 η Εταιρεία σχηματίζει Αναμενόμενες Πιστωτικές Απώλειες στη βάση παραμέτρων κινδύνου οι οποίες υπολογίζονται με ιστορικά δεδομένα. Οι παράμετροι κινδύνου είναι η εκτιμώμενη πιθανότητα αθέτησης, το ποσοστό της ζημίας πάνω στο οφειλόμενο κεφάλαιο με δεδομένο ότι ο πελάτης έχει αθετήσει να αποπληρώσει το οφειλόμενο ποσό και το υπόλοιπο που είναι εκτεθειμένη η εταιρεία σε περίπτωση αθέτησης του πελάτη. Κατά γενικό κανόνα, η αξιολόγηση της ταξινόμησης σε στάδια διενεργείται σε κάθε περίοδο αναφοράς. Η πρόβλεψη απομείωσης των απαιτήσεων πελατών παρατίθεται κατωτέρω: Ποσά σε χιλ. Ευρώ Όμιλος & Εταιρεία Πρόβλεψη απομείωσης απαιτήσεων την 01.01.2021 99.573 Πρόβλεψη χρήσης απομείωσης απαιτήσεων την 31.12.2021 3.733 Πρόβλεψη απομείωσης απαιτήσεων την 31.12.2021 103.306 Συνεπώς το υπόλοιπο των απαιτήσεων των πελατών και των συμβατικών περιουσιακών στοιχείων απομειωμένο μετά την πρόβλεψη απομείωσης, διαμορφώθηκε στην τρέχουσα χρήση σε Ευρώ 225,6 εκατ. περίπου. Η Εταιρεία για την αντιμετώπιση του πιστωτικού κινδύνου που υφίσταται έχει σχηματίσει κατά την 31.12.2021 πρόβλεψη για απομείωση απαιτήσεων συνολικού ποσού Ευρώ 103,3 εκατ. περίπου. Το κονδύλι «Συμβατικά Περιουσιακά Στοιχεία» αφορά δεδουλευμένα, μη τιμολογημένα έσοδα στους πελάτες, από παροχή νερού και υπηρεσίες αποχέτευσης. Παρατίθεται η σχετική ανάλυση: ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 Απαιτήσεις από Πελάτες Iδιώτες 214.246 175.303 Πρόβλεψη Επισφάλειας Απαιτήσεων Πελατών Ιδιωτών Τοπική Αυτοδιοίκηση, Ελληνικό Δημόσιο, ΔΕΚΟ (80.102) 50.368 (73.903) 54.795 Πρόβλεψη Επισφάλειας Απαιτήσεων Πελατών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, Ελληνικό Δημόσιο, ΔΕΚΟ (19.061) (21.019) Υπόλοιπο Απαιτήσεων Πελατών μετά τη μείωση της πρόβλεψης επισφάλειας 165.451 135.176 - - Συμβατικά Περιουσιακά Στοιχεία 64.263 48.405 Πρόβλεψη Επισφάλειας Συμβατικών Περιουσιακών Στοιχείων (4.143) (4.652) Ποσά σε χιλ. Ευρώ Δεδουλευμένα, μη τιμολογημένα έσοδα 231 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Υπόλοιπο Συμβατικών Περιουσιακών Στοιχείων μετά τη μείωση της πρόβλεψης Επισφάλειας 60.120 43.753 Σύνολο Απαιτήσεων Πελατών και Συμβατικών Περιουσιακών Στοιχείων 225.571 178.929 Εξαιτίας του μεγάλου πλήθους των πελατών (2.059.866 περίπου την 31.12.2021), ο πιστωτικός κίνδυνος για την Εταιρεία είναι εν μέρει σχετικά περιορισμένος. Ταυτόχρονα οι όροι της σύμβασης παροχής ύδρευσης και αποχέτευσης είναι τέτοιοι ώστε να εξασφαλίζουν στο μέγιστο δυνατό βαθμό την είσπραξη των απαιτήσεων από τον κάτοχο της παροχής. Οι απαιτήσεις των πελατών της Εταιρείας εξετάζονται από τη Διεύθυνση Διαχείρισης Εσόδων & Απαιτήσεων, η οποία ελέγχει διαρκώς τα υπόλοιπα οφειλών τους, είτε χωριστά είτε κατά ομάδα (κωδικοί τιμολογίων, κατηγορίες πελατών) και παρέχει τις σχετικές πληροφορίες αυτές για το σχηματισμό της πρόβλεψης. Η Εταιρεία στο πλαίσιο των διαδικασιών που προβλέπει ο Κώδικας Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (Ν.356/1974) όπως τροποποιήθηκε με τους νόμους 4174/2013, 4224/2013, 4337/2015 & 4517/2018, υπολογίζει τόκους επί των ληξιπρόθεσμων οφειλών με την καταβολή των οφειλών τους. Απαιτήσεις από Πελάτες και Λοιπές Απαιτήσεις Ο ‘Όμιλος και η Εταιρεία εφαρμόζουν την απλοποιημένη προσέγγιση (simplified approach) για την εκτίμηση των αναμενόμενων μελλοντικών πιστωτικών ζημιών των «Απαιτήσεων από Πελάτες» σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9. Προκειμένου να επιμετρηθούν οι αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές οι “Απαιτήσεις από Πελάτες” έχουν ταξινομηθεί με βάση παραμέτρους πιστωτικού κινδύνου που έχουν υπολογιστεί με ιστορικά δεδομένα και τις ημέρες καθυστέρησης αποπληρωμής των λογαριασμών. Με βάση τα ανωτέρω, η πρόβλεψη απομείωσης την 31 Δεκεμβρίου 2021 και την 31 Δεκεμβρίου 2020 προσδιορίστηκε ως εξής: 31.12.2021 Απαιτήσεις από Πελάτες Ιδιώτες μη διακανονισμένες Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης Μη Ληξιπρόθεσμο 6,8% 66.020 4.498 Απαιτήσεις από Πελάτες Iδιώτες διακανονισμένες Μη Ληξιπρόθεσμο 0-30 30-60 60-90 90+ Σύνολο 0,1% 225 0 0,1% 727 1 0,1% 611 1 0,1% 722 1 13,1% 7.138 933 9,9% 9.423 936 0-30 105,5% 30-60 105,5% 60-90 105,5% 90+ 76,9% Σύνολο 77,2% - 58 5 32 10.040 10.135 - 61 5 34 7.720 7.820 Αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες (%) Αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες (%) Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης Απαιτήσεις από Πελάτες Iδιώτες εκτός ύδρευσης/αποχέτευσης Αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες (%) Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης Μη Ληξιπρόθεσμο - 0-30 6,8% 8.912 607 30-60 6,8% 2.740 187 60-90 6,8% 8.417 573 90+ 60,3% 108.599 65.481 Σύνολο 36,6% 194.688 71.346 Τοπική Αυτοδιοίκηση, Ελληνικό Δημόσιο, ΔΕΚΟ Μη Ληξιπρόθεσμο 0-30 30-60 60-90 90+ Σύνολο Αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες (%) 3,3% 9.217 309 3,3% 114 4 3,3% 2.993 100 3,3% 2.042 68 51,6 36.001 18.580 43,5% 50.368 19.061 Μη Ληξιπρόθεσμο 0-30 30-60 60-90 90+ Σύνολο Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης Συμβατικά Περιουσιακά Στοιχεία Αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες (%) Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης 6,4% 64.263 4.143 6,4% 64.263 4.143 232 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Σύνολο Απαιτήσεων Από Πελάτες και Συμβατικά Περιουσιακά Στοιχεία Μη Ληξιπρόθεσμο 0-30 30-60 60-90 90+ Σύνολο 139.727 8.949 9.811 673 6.348 292 11.214 677 161.778 92.714 328.877 103.306 225.571 Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης Μη Ληξιπρόθεσμο 9,5% 30.196 2.877 0-30 9,5% 11.466 1.092 30-60 9,5% 9.438 899 60-90 9,5% 5.747 548 90+ 60,0% 99.770 59.816 Σύνολο 40,7% 156.618 65.232 Απαιτήσεις από Πελάτες Iδιώτες διακανονισμένες Μη Ληξιπρόθεσμο 0-30 30-60 60-90 90+ Σύνολο 0,7% 86 1 0,7% 584 4 0,7% 927 7 0,7% 1.128 8 13,4% 6.509 870 9,6% 9.234 889 0-30 13,2% 30-60 13,2% 60-90 13,2% 90+ 88,5% Σύνολο 82,3% 537 1 238 8.675 9.451 71 0 31 7.679 7.781 Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης 31.12.2020 Απαιτήσεις από Πελάτες Ιδιώτες μη διακανονισμένες Αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες (%) Αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες (%) Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης Απαιτήσεις από Πελάτες Iδιώτες εκτός ύδρευσης/αποχέτευσης Αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες (%) Απαίτηση πριν την απομείωση Μη Ληξιπρόθεσμο Πρόβλεψη απομείωσης Τοπική Αυτοδιοίκηση, Ελληνικό Δημόσιο, ΔΕΚΟ Αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες (%) Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης Μη Ληξιπρόθεσμο 0-30 30-60 60-90 90+ Σύνολο 9,7% 8.772 850 9,7% 97 9 9,7% 5.640 547 9,7% 160 15 48,8% 40.127 19.597 43,5% 54.795 21.019 Συμβατικά Περιουσιακά Στοιχεία Μη Ληξιπρόθεσμο 0-30 30-60 60-90 90+ Σύνολο Αναμενόμενες πιστωτικές ζημίες (%) 9,6% 48.405 4.652 Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης Σύνολο Απαιτήσεων Από Πελάτες και Συμβατικά Περιουσιακά Στοιχεία Απαίτηση πριν την απομείωση Πρόβλεψη απομείωσης Μη Ληξιπρόθεσμο 87.459 8.380 9,6% 48.405 4.652 0-30 12.684 1.177 30-60 16.006 1.453 60-90 7.273 603 90+ 155.081 87.961 Σύνολο 278.502 99.573 178.929 23. ΛΟΙΠΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Ο λογαριασμός αναλύεται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ. Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 4.511 4.500 4.511 4.500 258 258 258 258 Προκαταβολές διάφορες 7.952 7.774 7.952 7.774 Απαίτηση προσόδου από Τράπεζα της Ελλάδος 2.217 2.385 2.217 2.385 Απαίτηση από Εκπαιδευτικά Προγράμματα Προσωπικού 2.463 2.161 2.463 2.161 Προκαταβολές και δάνεια Προσωπικού Απαίτηση για συμμετοχή του Ελληνικού Δημοσίου στην υποχρεωτική κάλυψη του ελλείμματος ειδικού λογαριασμού εφάπαξ 233 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Απαίτηση από εργαζόμενους σύμφωνα με την απόφαση ΔΣ 19389/25.10.2017 3.519 3.586 3.519 3.586 Απαίτηση από το Ελληνικό Δημόσιο για τις εισφορές ασθένειας στους νεοεισερχόμενους (από 01.01.1993) στην ασφάλιση του ΙΚΑ 3.832 3.419 3.832 3.419 Λοιπές απαιτήσεις 2.018 2.406 1.960 2.353 282 143 282 143 Απαίτηση από το Ελληνικό Δημόσιο 2015-2020 ΚΥΑ 352462/08-12-2021 39.546 - 39.546 - Σύνολο 66.598 26.632 66.540 26.579 Απαίτηση απόδοσης κρατήσεων εισφορών υγειονομικής περίθαλψης συνταξιούχων Απαίτηση από το Ελληνικό Δημόσιο 2015-2020 ΚΥΑ 352462/08-12-2021 Κατόπιν της υπ’ αρίθμ. 352462/14.12.2021 εκδοθείσας Κ.Υ.Α. (ΦΕΚ Αριθ.Φύλλου 5830) των Υπουργείων Οικονομικών, Ανάπτυξης & Επενδύσεων, Περιβάλλοντος & Ενέργειας, Υποδομών & Μεταφορών, όπου και ρυθμίστηκαν με τρόπο οριστικό τόσο οι ληξιπρόθεσμες οφειλές της ΕΥΔΑΠ προς το Ελληνικό Δημόσιο για το τίμημα προμήθειας του ακατέργασου ύδατος περιόδου 12.10.2013-31.12.2020 όσο και οι λειτουργικές δαπάνες της ΕΥΔΑΠ για την διαχείριση, συντήρηση και επίβλεψη καλής λειτουργίας του ΕΥΣ κατά την περίοδο από 01.10.2013 και έως 31.12.2020, πραγματοποιήθηκε στις 28.12.2021 υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος, εκ μέρους της Εταιρείας για συνολικά έξι (6) φορολογικά έτη και συγκεκριμένα για τα έτη 2015 – 2020. Κατά την ηλεκτρονική εκκαθάριση των ως άνω φορολογικών δηλώσεων ετών 2015-2020 και με βάση τα νέα διαμορφωθέντα φορολογητέα αποτελέσματα της Εταιρείας, προέκυψε πιστωτικό υπόλοιπο προς επιστροφή στην Εταιρεία ύψους Ευρώ 39,5 εκατ. το οποίο απεικονίζεται στο κονδύλι «Λοιπές Απαιτήσεις». Από το ποσό αυτό, ποσό Ευρώ 3.667 χιλ αφορά την επιστροφή επιπλέον προκαταβολής που είχε καταβληθεί από την εταιρεία, λόγω του υπολογισμού υψηλότερου φόρου εισοδήματος στις χρήσεις 2015-2020. Στα ανωτέρω υπόλοιπα των λοιπών απαιτήσεων περιλαμβάνεται απομείωση ποσού Ευρώ 5.169 χιλ. την 31.12.2021 και ποσού Ευρώ 5.162 χιλ. την 31.12.2020. Απαίτηση από εργαζόμενους σύμφωνα με την απόφαση ΔΣ 19389/25.10.2017: Μία μικρή ομάδα εργαζομένων διεκδίκησε, μέσω της διαδικασίας των ασφαλιστικών μέτρων, τις αποδοχές τους χωρίς την περικοπή του Ν.4024/2011. Σε εκτέλεση της απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, η ΕΥΔΑΠ ΑΕ με την υπ’ αριθμ. 19389/25.10.2017 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, κατέβαλε προσωρινά τα σχετικά ποσά, σχηματίζοντας τότε απαίτηση ποσού Ευρώ 3,7 εκατ. Προκαταβολές και Δάνεια προσωπικού: Η Εταιρεία παρέχει στο προσωπικό άτοκα δάνεια, άτοκες βραχυπρόθεσμες προκαταβολές μισθοδοσίας, ταμειακές διευκολύνσεις και μακροπρόθεσμα έντοκα δάνεια. Το ποσό Ευρώ 4.511 χιλ. αφορά το βραχυπρόθεσμο μέρος των δανείων προς το προσωπικό, το μακροπρόθεσμο μέρος των δανείων, το οποίο κατά την 31.12.2021 ανέρχεται σε Ευρώ 4.790 χιλ. περιλαμβάνεται στο υπόλοιπο των μακροπρόθεσμων απαιτήσεων (σημείωση 19). Συμμετοχή του Ελληνικού Δημοσίου στην υποχρεωτική κάλυψη του ελλείμματος ειδικού λογαριασμού εφάπαξ: Το ποσό αφορά την υποχρέωση του Ελληνικού Δημοσίου βάσει του Ν.2939/6.8.2001 να καλύψει το έλλειμμα του λογαριασμού της ειδικής εφάπαξ αποζημίωσης για το προσωπικό που αποχωρεί και που εργαζόταν στην Εταιρεία μέχρι την 25η Οκτωβρίου 1999. Το Υπόλοιπο Ευρώ 258 χιλ. προέκυψε ως εξής: Συσσωρευμένο έλλειμμα αρχής 68.844 Εκκαθαρισμένες αποζημιώσεις 1.922 Κρατήσεις εργαζομένων (769) Είσπραξη από το Ελληνικό Δημόσιο (άρθρο 52 Ν. 4186/2013) (58.351) Συμψηφισμός μερίσματος Ελ. Δημοσίου με το Λογ/σμό (Έκδοση απόφασης απ το Ελ. Δημ.) (11.388) Συσσωρευμένο έλλειμμα απαιτητό από το Ελληνικό Δημόσιο τέλους χρήσης 234 258 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Μετά την ψήφιση του άρθρου 52 του Ν.4186/17.09.2013, η Εταιρεία εισέπραξε Ευρώ 58,4 εκατ. περίπου, την 25.09.2013, για την υποχρέωση κάλυψης του λογαριασμού από το Ελληνικό Δημόσιο, έως την 30.06.2013. Η απαίτηση που υφίσταται αφορά ληξιπρόθεσμη οφειλή του Ελληνικού Δημοσίου από 01.07.2013 - 08.08.2013 (ημερομηνία δημοσίευσης του Ν.4179/2013). 24. ΤΑΜΕΙΟ ΚΑΙ ΤΑΜΕΙΑΚΑ ΔΙΑΘΕΣΙΜΑ Ο λογαριασμός αναλύεται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ. Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 124 161 124 161 Λογαριασμοί Καταθέσεως Όψεως και προθεσμίας 431.610 462.287 430.757 461.400 Σύνολο 431.734 462.448 430.881 461.561 Ταμείο Οι λογαριασμοί καταθέσεων όψεως και προθεσμίας έχουν κυμαινόμενα επιτόκια ανάλογα με το ύψος της κατάθεσης και την περίοδο του εκτοκισμού. Η τρέχουσα αξία των εν λόγω καταθέσεων όψεως και προθεσμίας προσεγγίζει τη λογιστική τους αξία λόγω των κυμαινόμενων επιτοκίων και των βραχυπρόθεσμων λήξεων τους. Στο υπόλοιπο των λογαριασμών όψεως δεν εμπεριέχονται τα ποσά Ευρώ 199 χιλ. και Ευρώ 276 χιλ. των ληξιπρόθεσμων επιταγών πληρωτέων κατά την 31.12.2021 και 2020 αντίστοιχα τα οποία απεικονίζονται στο λογαριασμό λοιπών βραχυπρόθεσμων υποχρεώσεων (Σημείωση 32). Τα έσοδα τόκων από τραπεζικές καταθέσεις, αναγνωρίζονται με βάση την αρχή του δεδουλευμένου εσόδου, και συμπεριλαμβάνονται στα χρηματοοικονομικά έσοδα. 25. ΜΕΤΟΧΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Η Εταιρεία ιδρύθηκε το 1980 σε εφαρμογή του Νόμου 1068/1980 ως αποτέλεσμα της συγχώνευσης των δύο εταιρειών ύδρευσης και αποχέτευσης Αθηνών της εποχής, που ονομάζονταν Ελληνική Εταιρεία Ύδρευσης και Οργανισμός Αποχέτευσης Πρωτευούσης. Το αρχικό μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας καθορίστηκε αποτιμημένο σε Ευρώ στο ποσό των 130.502 χιλ. €. βάσει αποτίμησης του ενεργητικού και του παθητικού των εταιρειών που συγχωνεύθηκαν και σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου 1068/1980. Το 1992 το μετοχικό κεφάλαιο διαμορφώθηκε σε Ευρώ 1.253.507 χιλ. αποτελούμενο από 213.566.282 κοινές μετοχές ονομαστικής αξίας Ευρώ 5,87 έκαστη. Η αύξηση προέκυψε σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου 1914/1990, με βάση μια νέα αποτίμηση της καθαρής θέσης της Εταιρείας λόγω της συνεισφοράς από το Ελληνικό Δημόσιο στην ΕΥΔΑΠ ενός σημαντικού αριθμού εγκαταστάσεων και την κεφαλαιοποίηση οφειλών προς το Δημόσιο. Η Γενική Συνέλευση της 30ης Ιουνίου 1998 αποφάσισε την περαιτέρω αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της Εταιρείας κατά ποσό Ευρώ 6.845 χιλ. μέσω της κεφαλαιοποίησης των επιχορηγήσεων που είχαν εισπραχθεί μέχρι την 31 Δεκεμβρίου 1997. Μετά την αύξηση το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας διαμορφώθηκε σε Ευρώ 1.260.352 χιλ. αποτελούμενο από 214.732.544 κοινές μετοχές ονομαστικής αξίας Ευρώ 5,87 (δύο χιλιάδες Δραχμές) έκαστη. Κατά τη χρήση 1999, λόγω της εισαγωγής της Εταιρείας στο Χρηματιστήριο Αθηνών και σύμφωνα με το Νόμο 2744/1999, το μετοχικό της κεφάλαιο ορίστηκε σε Ευρώ 58.694 χιλ. αποτελούμενο από 100.000.000 κοινές μετοχές ονομαστικής αξίας Ευρώ 0,59 (διακόσιες Δραχμές) έκαστη. Σύμφωνα με τον ίδιο Νόμο το υπολειπόμενο μέρος του μετοχικού κεφαλαίου ποσού Ευρώ 1.201.658 χιλ. μετατράπηκε σε «Ειδικό Αφορολόγητο Αποθεματικό», το οποίο μεταξύ άλλων μειώθηκε με την αξία των παγίων τα οποία μεταβιβάσθηκαν στην «Εταιρεία Παγίων ΕΥΔΑΠ» ΝΠΔΔ άνευ ανταλλάγματος. Το Δεκέμβριο του 1999 εκδόθηκαν 6.500.000 νέες κοινές μετοχές ονομαστικής αξίας Ευρώ 0,59 (διακόσιες Δραχμές) έκαστη και καλύφθηκαν μέσω της αρχικής δημόσιας εγγραφής κατά την εισαγωγή της ΕΥΔΑΠ στο Χρηματιστήριο Αθηνών. Κατόπιν των ανωτέρω το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας κατά την 31 Δεκεμβρίου 2000 ανερχόταν σε Ευρώ 62.509 χιλ. αποτελούμενο από 106.500.000 κοινές μετοχές ονομαστικής αξίας Ευρώ 0,59 (διακόσιες Δραχμές) έκαστη. 235 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Τον Μάιο 2001 η Εταιρεία αποφάσισε να μετατρέψει το μετοχικό της κεφάλαιο σε Ευρώ μέσω αύξησης της ονομαστικής αξίας έκαστης μετοχής από Ευρώ 0,59 σε Ευρώ 0,60 με το συνολικό ποσό της προκύψασας αύξησης Ευρώ 1.391 χιλ. να μεταφέρεται από τη «Διαφορά Υπέρ το Άρτιο». Κατά συνέπεια το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας ανέρχεται σε Ευρώ 63.900 χιλ. διαιρούμενο σε 106.500.000 μετοχές ονομαστικής αξίας Ευρώ 0,60 έκαστη. Κατά την Τακτική Γενική Συνέλευση των μετόχων της 25.06.2021 αποφασίσθηκε:Α) η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου με κεφαλαιοποίηση μέρους του αποθεματικού της διαφοράς υπέρ το άρτιο ποσού Ευρώ 24.495 χιλ. με αύξηση της ονομαστικής αξίας της μετοχής κατά Ευρώ 0,23, ήτοι από Ευρώ 0,60 σε Ευρώ 0,83. Ετσι το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρίας ανήλθε σε ογδόντα οκτώ εκατομμύρια τριακόσιες ενενηντα πέντε χιλιαδες Ευρώ 88.395 χιλ. διαιρούμενο σε 106.500.000 μετοχές, ονομαστικής αξίας Ευρώ 0,83. Β) η ταυτόχρονη μείωση του μετοχικού κεφαλαίου κατά Ευρώ 24.495 χιλ. και η τροποποίηση του περί μετοχικού κεφαλαίου άρθρου 5 του Καταστατικού της Εταιρείας. Η ονομαστική αξία της μετοχής μειώθηκε αντίστοιχα κατά Ευρώ 0,23 και παρέμεινε στην τιμή των Ευρώ 0,60, ήτοι από Ευρώ 0,83 σε Ευρώ 0,60 και ταυτόχρονα πραγματοποιήθηκε επιστροφή κεφαλαίου με καταβολή μετρητών στους μετόχους, ποσού Ευρώ 0,23 ανά μετοχή. Κατόπιν των ανωτέρω το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας ανέρχεται σήμερα σε Ευρώ 63.900 χιλ. και διαιρείται σε 106.500.000 μετοχές ονομαστικής αξίας εκάστης μετοχής Ευρώ 0,60. 26. ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΑ Ο λογαριασμός στις οικονομικές καταστάσεις αναλύεται ως εξής: Ποσά σε χιλ. Ευρώ 31.12.2021 31.12.2020 Τακτικό αποθεματικό 22.207 22.207 Ειδικό Αφορολόγητο Αποθεματικό Ν 2744/99 352.078 352.078 Αποθεματικό από Έσοδα Φορολογηθέντα κατ’ ειδικό τρόπο 3.687 3.687 Λοιπά Αποθεματικά (1.215) (57) Προσαρμογή λόγω εφαρμογής του ΔΠΧΑ9 (01.01.2018) (12.827) (12.827) Σύνολο 363.930 365.088 Τακτικό αποθεματικό: Σύμφωνα με τον νόμο περί Ανωνύμων Εταιρειών Άρθρο 44 Ν.2190/1920, όπως τροποποιήθηκε με τον Ν.4548/2018, οι εταιρείες πρέπει να μεταφέρουν κατ’ ελάχιστο 5% των ετήσιων καθαρών κερδών τους σε τακτικό αποθεματικό, μέχρις ότου αυτό το αποθεματικό να ισούται τουλάχιστον με το 1/3 του καταβλημένου μετοχικού κεφαλαίου. Αυτό το αποθεματικό δεν μπορεί να διανεμηθεί και ο σκοπός της δημιουργίας του συνίσταται στην κάλυψη ζημιών. Κατά την 31.12.2011 η Εταιρεία κάλυψε το απαιτούμενο από το νόμο τακτικό αποθεματικό, επί του συνολικού καταβεβλημένου μετοχικού κεφαλαίου της. Κατά την χρήση 2015 η Εταιρεία τακτοποίησε αποθεματικό από αποτίμηση μετοχών ποσού Ευρώ 660 χιλ. περίπου σύμφωνα με το άρθρο 72 του Ν.4172/2013. Ειδικό Αφορολόγητο Αποθεματικό Ν. 2744/99: Το εν λόγω Ειδικό Αφορολόγητο Αποθεματικό προέκυψε κατά την εισαγωγή της Εταιρείας στο Χ.Α.Α. στη χρήση 1999, από τον προσδιορισμό του τότε μετοχικού κεφαλαίου στο ισόποσο των Ευρώ 58.694 το δε αρχικό του υπόλοιπο ήταν Ευρώ 1.201.658. Με βάση τις διατάξεις του Ν. 2744/99 το αρχικό υπόλοιπο του αποθεματικού: Μειώθηκε με την αναπόσβεστη αξία των εγκαταστάσεων που εκχωρήθηκαν στην «Εταιρεία Παγίων Ε.ΥΔ.Α.Π». ΝΠΔΔ άνευ ανταλλάγματος. Μειώθηκε με τη λογιστικοποίηση διαφόρων λογαριασμών προβλέψεων που καταχωρήθηκαν στα βιβλία κατά την εισαγωγή της Εταιρείας στο Χ.Α.Α. 236 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Αυξήθηκε με την υπεραξία που προέκυψε κατά την αποτίμηση σε τρέχουσες αξίες των εγκαταστάσεων και δικτύων που παρέμειναν στην κυριότητα της Εταιρείας. Και αυξήθηκε με τη μεταφορά του λογαριασμού «Υπόλοιπο κερδών εις Νέον» που εμφανιζόταν στο Ισολογισμό της 31ης Δεκεμβρίου 1998. Σύμφωνα με το Ν. 2744/99 το εν λόγω αποθεματικό ορίσθηκε σαν «Ειδικό Αφορολόγητο Αποθεματικό». 27. ΣΥΣΣΩΡΕΥΜΕΝΑ ΚΕΡΔΗ ΕΙΣ ΝΕΟΝ Ο λογαριασμός στις οικονομικές καταστάσεις αναλύεται ως εξής: Ποσά σε χιλ Ευρώ ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Υπόλοιπο κατά την 01.01.2020 480.969 481.213 Μερίσματα πληρωθέντα (40.470) (40.470) Καθαρά κέρδη / (Ζημίες ) χρήσης 2020 (66.100) (66.085) Καθαρό εισόδημα καταχωρημένο απευθείας στην Καθαρή θέση (16.077) (16.077) Υπόλοιπο 31.12.2020 358.322 358.581 Υπόλοιπο κατά την 01.01.2021 358.322 358.581 Μερίσματα πληρωθέντα (25.560) (25.560) Καθαρά κέρδη / (Ζημίες ) χρήσης 2021 30.648 30.677 Καθαρό εισόδημα καταχωρημένο απευθείας στην Καθαρή θέση 7.919 7.919 Υπόλοιπο 31.12.2021 371.329 371.618 28. ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΑΡΟΧΕΣ ΣΤΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Η Επιτροπή Διερμηνειών των Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Αναφοράς ("IFRIC"), εξέδωσε τον Μάϊο του 2021 την οριστική απόφαση ημερήσιας διάταξης υπό τον τίτλο «Κατανομή παροχών σε περιόδους υπηρεσίας (ΔΛΠ 19)» (η "Απόφαση"). Σύμφωνα με τη γνωμοδότηση της IFRIC, σε περίπτωση πολιτικής αποζημιώσεων που προβλέπει καταβολή παροχής μόνο κατά την ηλικία συνταξιοδότησης και το ύψος της παροχής αυξάνει με τα έτη υπηρεσίας έως ένα ανώτατο όριο (για παράδειγμα μέχρι τα 16 έτη), η αναλογούσα εργοδοτική υποχρέωση κατανέμεται κατά τα τελευταία εργασιακά έτη πριν τη συνταξιοδότηση, λαμβάνοντας υπόψη τη μέγιστη περίοδο πέραν την οποία δεν αυξάνεται περαιτέρω η παροχή. Η εν λόγω Απόφαση επηρεάζει τον υπολογισμό των προβλέψεων αποζημίωσης προσωπικού βάσει των διατάξεων της Ελληνικής εργατικής νομοθεσίας (ν. 2112/20, ν.3198/55 & ν.4093/12). Για αυτό το λόγο, σε συνέχεια της δημοσίευσης της Απόφασης του IFRIC, συστήθηκε Τεχνική Επιτροπή από το Επιστημονικό Συμβούλιο του Σώματος Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών (ΣΟΕΛ) με τη συμμετοχή και αναλογιστών προκειμένου να εξεταστεί η εφαρμογή της Απόφασης στο σύνολο των πολιτικών αποζημίωσης στην Ελληνική αγορά και να συνταχθεί κείμενο Κατευθυντήριων Οδηγιών για τη σύνταξη των αναλογιστικών μελετών σε εφαρμογή της συγκεκριμένης Οδηγίας. Στα μέσα Δεκεμβρίου 2021 η Τεχνική Επιτροπή ολοκλήρωσε τα συμπεράσματά της, τα οποία τέθηκαν προς έγκριση από το Εποπτικό Συμβούλιο του ΣΟΕΛ. Το τελικό κείμενο των συμπερασμάτων και οδηγιών δημοσιεύτηκε στις 13 Ιανουαρίου 2022 (οι "Οδηγίες"). Το κύριο συμπέρασμα είναι ότι στην Ελληνική Αγορά υπάρχουν διάφορες πολιτικές παροχών που δύνανται να διαφέρουν από την πολιτική αποζημιώσεων που θεώρησε η IFRIC για την έκδοση της Απόφασης, καθώς είτε αποδίδονται υψηλότερες παροχές από το ελάχιστο ποσό που περιγράφεται στο νόμο, είτε αποδίδονται αποζημιώσεις και σε άλλα αίτια εξόδου από την υπηρεσία εκτός της κανονικής συνταξιοδότησης. Συγκεκριμένα, η Τεχνική Επιτροπή μελέτησε την εφαρμογή της Απόφασης στις περιπτώσεις εργοδοτών που υπάρχει νομική ή τεκμαιρόμενη υποχρέωση για απονομή αποζημίωσης σε περίπτωση οικειοθελούς αποχώρησης μετά από 15 έτη υπηρεσίας, σύμφωνα με τις προβλέψεις της κείμενης νομοθεσίας. Σύμφωνα με την παράγραφο 2 των Οδηγιών, στις περιπτώσεις πολιτικών αποζημιώσεων που προβλέπεται καταβολή παροχής νωρίτερα από την κανονική συνταξιοδότηση, η εφαρμογή της Απόφασης θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη και την περίοδο κατοχύρωσης της παροχής. 237 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Σύμφωνα με την από 02/07/91 Ειδική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας ("ΕΣΣΕ") της ΕΥΔΑΠ, οι εργαζόμενοι της επιχείρησης δικαιούνται αποζημίωσης εφάπαξ που καθορίζεται από τα έτη υπηρεσίας και τον τελικό μηνιαίο μισθό. Η παραπάνω παροχή εφάπαξ μεγιστοποιείται στα 34 έτη υπηρεσίας όπου καταβάλλεται αποζημίωση ίση με 30 μισθούς. Οι εργαζόμενοι κατοχυρώνουν την παροχή είτε σε περίπτωση συνταξιοδότησης γήρατος από την Κοινωνική Ασφάλιση είτε με τη συμπλήρωση 20 ετών υπηρεσίας στην ΕΥΔΑΠ και του 50ου/45ου έτους της ηλικίας για άνδρες/γυναίκες (κεφ. Β, παρ. 2 της ΕΣΣΕ). Η παροχή καταβάλλεται επίσης στις περιπτώσεις αναπηρίας και θανάτου. Μέθοδος Κατανομής της Παροχής Εφάπαξ της ΕΥΔΑΠ Η παραπάνω περιγραφή της παροχής εφάπαξ της ΕΥΔΑΠ δεν συνάδει με τη πολιτική παροχών στην οποία αναφέρεται η Απόφαση της IFRIC, γιατί η παροχή κατοχυρώνεται νωρίτερα από την ηλικία συνταξιοδότησης βάσει του όρου των 20 ετών υπηρεσίας και ηλικίας 50/45 για άνδρες/γυναίκες. Ακολουθώντας τις Οδηγίες της Τεχνικής Επιτροπής, παρ. 2, για την εφαρμογή της Απόφασης θα πρέπει συνδυαστικά να ληφθούν υπόψη τόσο η συγκεκριμένη πρόνοια της ΕΣΣΕ, όσο και η προβλεπόμενη περίοδος μεγιστοποίησης της παροχής (34 έτη υπηρεσίας). Συνεπώς η παροχή λόγω εξόδου από την υπηρεσία κατανέμεται κατά τα πρώτα 34 εργασιακά έτη από την ημερομηνία πρόσληψης στην ΕΥΔΑΠ. Όσον αφορά τα έκτακτα συμβάντα της αναπηρίας και του θανάτου, σύμφωνα με την παρ. 4.4.7 των Οδηγιών, η παροχή που καταβάλλεται σε αυτές τις περιπτώσεις κατανέμεται αντίστοιχα με την περίπτωση εξόδου από την υπηρεσία, που περιγράφεται παραπάνω, δηλ. κατά τα πρώτα 34 εργασιακά έτη από την ημερομηνία πρόσληψης. Η προτεινόμενη μέθοδος κατανομής συνάδει με αυτή που ακολουθήθηκε στις αναλογιστικές μελέτες των προηγούμενων ετών. Ως εκ τούτου δεν προκύπτει αλλαγή λογιστικής πολιτικής από την εφαρμογή της Απόφασης της IFRIC. Η Εταιρεία και ο Όμιλος εφαρμόζουν από 01.01.2013 το αναθεωρημένο πρότυπο ΔΛΠ 19 «Παροχές προς εργαζομένους» με αναδρομική εφαρμογή από 01.01.2012 σύμφωνα με το ΔΛΠ 8 «Λογιστικές Πολιτικές μεταβολές των λογιστικών εκτιμήσεων και σφαλμάτων». Θεμελιώδη αλλαγή του νέου προτύπου, είναι η άμεση αναγνώριση των αναλογιστικών κερδών και ζημιών και του κόστους προϋπηρεσίας που προκύπτουν από τα προγράμματα καθορισμένων παροχών και δεν μετακυλίονται με βάση την πολιτική του «περιθωρίου», με βάση το προηγούμενο ΔΛΠ 19. Ο λογαριασμός στις οικονομικές καταστάσεις αναλύεται ως εξής: Ποσά σε χιλ Ευρώ 31.12.2021 31.12.2020 Πρόβλεψη αποζημίωσης Προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία 39.225 45.104 Ιατροφαρμακευτική κάλυψη προσωπικού 182.000 197.252 Ειδική εφάπαξ αποζημίωση προσωπικού (προσληφθέντες πριν και μετά την 25-10-1999) 123.475 116.637 Σύνολο 344.700 358.993 Η Εταιρεία έχει υποχρέωση να καλύπτει την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη για το σύνολο των εργαζομένων, των συνταξιούχων και των προστατευμένων μελών τους. Διατηρεί επίσης λογαριασμό αποζημίωσης προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία και δυο προγράμματα ειδικών εφάπαξ αποζημιώσεων προσληφθέντων πριν και μετά την 25.10.1999. Η αναλογιστική αποτίμηση υποχρεώσεων καταρτίστηκε σύμφωνα με τις απαιτήσεις του αναθεωρημένου ΔΛΠ 19 από ανεξάρτητους εκτιμητές. α. Πρόβλεψη για αποζημίωση προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία Η κίνηση της πρόβλεψης για αποζημίωση για την χρήση που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2021 και 2020 έχει ως ακολούθως: ΠΕΡΙΟΔΟΣ 01.01 - 31.12.2021 01.01 - 31.12.2020 39.225 45.104 Εύλογη αξία περιουσιακών στοιχείων προγράμματος - - Καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στον ισολογισμό 39.225 45.104 Ποσά αναγνωρισμένα στον ισολογισμό Παρούσα αξία υποχρεώσεων 238 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ποσά αναγνωρισμένα στον λογαριασμό αποτελεσμάτων Κόστος τρέχουσας απασχόλησης 252 1.269 Καθαρός τόκος επί της υποχρέωσης/(περιουσιακού στοιχείου) 94 224 Συνολικό διαχειριστικό έξοδο που αναγνωρίζεται στο λογ. αποτελεσμάτων - - Κανονικό έξοδο στον λογαριασμό αποτελεσμάτων 346 1.493 Κόστος περικοπών /διακανονισμών /τερματισμού υπηρεσίας - - Συνολικό έξοδο στο λογαριασμό αποτελεσμάτων 346 1.493 Παρούσα αξία υποχρέωσης στην αρχή της περιόδου 45.104 37.258 Κόστος τρέχουσας απασχόλησης 252 1.269 Κόστος τόκου 94 224 Εισφορές εργαζομένων - - Παροχές που πληρώθηκαν από το σχέδιο - - (1.993) (1.194) Κόστος περικοπών/διακανονισμών/τερματισμού υπηρεσίας - - Κόστος προϋπηρεσίας κατά την περίοδο - - Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)-οικονομικές υποθέσεις 214 899 Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)-δημογραφικές υποθέσεις 108 - Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)-εμπειρία περιόδου (4.554) 6.648 Παρούσα αξία υποχρέωσης στο τέλος της περιόδου 39.225 45.104 Προσαρμογές στις υποχρεώσεις από αλλαγή των υποθέσεων (322) (899) Εμπειρικές προσαρμογές στις υποχρεώσεις 4.554 (6.648) - - 4.233 (7.547) 45.104 37.258 - - Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη (1.993) (1.194) Σύνολο δαπάνης που αναγνωρίστηκε στο λογαριασμό αποτελεσμάτων 346 1.493 Μεταβολή στην καθαρή θέση (4.232) 7.547 Καθαρή υποχρέωση στο τέλος του έτους 39.225 45.104 Αναγνώριση κόστους προϋπηρεσίας Μεταβολή στην παρούσα αξία της υποχρέωσης Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη Προσαρμογές Εμπειρικές προσαρμογές στα περιουσιακά στοιχεία Συνολικό αναλογιστικό κέρδος /(ζημιά) στην Καθαρή Θέση Μεταβολές στην καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στον ισολογισμό Καθαρή υποχρέωση κατά την έναρξη του έτους Εισφορές εργοδότη Οι αναμενόμενες παροχές (μη προεξοφλημένες) από το πλάνο κατά την επόμενη χρήση προσδιορίζονται σε Ευρώ 5.708 χιλ. Οι κύριες αναλογιστικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό των σχετικών προβλέψεων αποζημίωσης προσωπικού λόγω εξόδου από την υπηρεσία έχουν ως εξής: Αναλογιστικές παραδοχές 2021 0,60% Προεξοφλητικό επιτόκιο 2022+: 2,07% Πληθωρισμός 2022+: 2,07% Μελλοντικές αυξήσεις μισθών 239 2020 0,23% 2021+: 1,60% 2021: 2,13% 2022+: 1,60% Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 6,65 Διάρκεια Υποχρεώσεων 8,08 β. Ιατροφαρμακευτική περίθαλψη Η Εταιρεία καλύπτει έξοδα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης για τους εργαζομένους, τους συνταξιούχους και τα προστατευόμενα μέλη τους με βάση τον ισχύοντα εσωτερικό κανονισμό. Το πρόγραμμα χρηματοδοτείται, μερικώς, από εισφορές των εργαζομένων και των συνταξιούχων. Οι σχετικές υποχρεώσεις της Εταιρείας που απορρέουν από το πρόγραμμα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης προσδιορίσθηκαν με βάση αναλογιστικές μελέτες που διενεργήθηκαν για τις χρήσεις 2021 και 2020. Η κίνηση της πρόβλεψης για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη κατά τη διάρκεια των χρήσεων 2021 και 2020 έχει ως ακολούθως: ΠΕΡΙΟΔΟΣ 01.01 - 31.12.2021 01.01 - 31.12.2020 182.000 197.252 Εύλογη αξία περιουσιακών στοιχείων προγράμματος - - Καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στον ισολογισμό 182.000 197.252 Κόστος τρέχουσας απασχόλησης 4.346 2.704 Καθαρός τόκος επί της υποχρέωσης/(περιουσιακού στοιχείου) 824 2.024 Συνολικό διαχειριστικό έξοδο που αναγνωρίζεται στο λογ. αποτελεσμάτων - - 5.170 4.728 Αναγνώριση κόστους προϋπηρεσίας - - Κόστος περικοπών/διακανονισμών/τερματισμού υπηρεσίας - - 5.170 4.728 Παρούσα αξία υποχρέωσης στην αρχή της περιόδου 197.252 185.624 Κόστος τρέχουσας απασχόλησης 4.346 2.704 Κόστος τόκου 824 2.024 Εισφορές εργαζομένων - - Παροχές που πληρώθηκαν από το σχέδιο - - (6.043) (6.462) Ποσά αναγνωρισμένα στον ισολογισμό Παρούσα αξία υποχρεώσεων Ποσά αναγνωρισμένα στο λογαριασμό αποτελεσμάτων Κανονικό έξοδο στον λογ/μό Αποτελεσμάτων Συνολικό έξοδο στον λογαριασμό αποτελεσμάτων Μεταβολές στην παρούσα αξία της υποχρέωσης Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη Κόστος περικοπών/διακανονισμών/τερματισμού υπηρεσίας - Κόστος προϋπηρεσίας κατά την περίοδο - Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)-οικονομικές υποθέσεις (14.276) 12.176 Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)-δημογραφικές υποθέσεις 4.541 5.905 Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)-εμπειρία περιόδου (4.644) (4.719) Παρούσα αξία της υποχρέωσης στο τέλος της περιόδου 182.000 197.252 Προσαρμογές στις υποχρεώσεις από αλλαγή των υποθέσεων 9.735 (18.081) Εμπειρικές προσαρμογές στις υποχρεώσεις 4.644 4.719 - - 14.379 (13.362) Προσαρμογές Εμπειρικές προσαρμογές στα περιουσιακά στοιχεία Συνολικό αναλογιστικό κέρδος /(ζημιά) στην Καθαρή Θέση 240 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Μεταβολές στην καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στον ισολογισμό Καθαρή υποχρέωση κατά την έναρξη του έτους 197.252 185.624 - - Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη (6.043) (6.462) Σύνολο δαπάνης που αναγνωρίστηκε στο λογαριασμό αποτελεσμάτων 5.170 4.728 Μεταβολή στην καθαρή θέση (14.379) 13.362 Καθαρή υποχρέωση στο τέλος του έτους 182.000 197.252 Εισφορές εργοδότη Οι αναμενόμενες παροχές (μη προεξοφλημένες) από το πλάνο κατά την επόμενη χρήση προσδιορίζονται σε Ευρώ 5.170 χιλ. Οι κύριες αναλογιστικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό των σχετικών προβλέψεων ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης έχουν ως εξής: Αναλογιστικές παραδοχές Προεξοφλητικό επιτόκιο Πληθωρισμός Μελλοντικές αυξήσεις μισθών Νοσηρότητα Διάρκεια Υποχρεώσεων 2021 2020 1,11% 0,71% 2022+: 1,70% 2021+: 1,60% 2022+: 1,70%, 2020-21: ~ 2,13%, 2022+: 1,60% 2022+: 1,70% 2021+: 1,70% 16,51 16,54 γ. Ειδικός εφάπαξ λογαριασμός προσληφθέντων από 26.10.1999 Για τους προσληφθέντες μεταγενέστερα της 25ης Οκτωβρίου 1999, η Εταιρεία είναι υποχρεωμένη να καταβάλλει τις αποζημιώσεις στο σύνολό τους, σύμφωνα με το εργατικό δίκαιο και τη συλλογική σύμβαση εργασίας. ΠΕΡΙΟΔΟΣ 01.01 - 31.12.2021 01.01 - 31.12.2020 Παρούσα αξία υποχρεώσεων 15.542 11.561 Εύλογη αξία περιουσιακών στοιχείων προγράμματος (9.679) (8.916) Καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στον ισολογισμό 5.863 2.645 1.133 329 Καθαρός τόκος επί της υποχρέωσης/(περιουσιακού στοιχείου) 5 35 Κέρδος ή Ζημία κατά τον διακανονισμό - - Συνολικό διαχειριστικό έξοδο που αναγνωρίζεται στο λογ. Αποτελεσμάτων - - 1.138 364 Αναγνώριση κόστους προϋπηρεσίας - - Κόστος περικοπών / διακανονισμών /τερματισμού υπηρεσίας - - 1.138 364 Παρούσα αξία υποχρέωσης στην αρχή της περιόδου 11.561 12.550 Κόστος τρέχουσας απασχόλησης 1.133 329 Κόστος τόκου 44 100 Εισφορές εργαζομένων 648 482 Ποσά αναγνωρισμένα στον ισολογισμό Ποσά αναγνωρισμένα στο λογαριασμό αποτελεσμάτων Κόστος τρέχουσας απασχόλησης Κανονικό έξοδο στον λογαριασμό αποτελεσμάτων Συνολικό έξοδο στον λογαριασμό αποτελεσμάτων Μεταβολή στη παρούσα αξία της υποχρέωσης 241 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Παροχές που πληρώθηκαν από το σχέδιο (181) - Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη - - Κόστος περικοπών/διακανονισμών/τερματισμού υπηρεσίας - - Κόστος προϋπηρεσίας κατά την περίοδο - - Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)-οικονομικές υποθέσεις 148 886 Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)-δημογραφικές υποθέσεις (575) - Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)-εμπειρία περιόδου 2.764 (2.787) Παρούσα αξία υποχρέωσης στο τέλος της περιόδου 15.542 11.561 Αξία περιουσιακών στοιχείων προγράμματος στην αρχή της περιόδου 8.916 8.275 Αναμενόμενη απόδοση περιουσιακών στοιχείων 39 66 Εισφορές εργοδότη 155 - Εισφορές εργαζομένων 648 482 Παροχές που πληρώθηκαν από το σχέδιο (181) - Έξοδα - - Προσαρμογή περιουσιακών στοιχείων (μέσω Καθαρής Θέσης) - - Αναλογιστική (ζημιά ) / κέρδος 101 93 Αξία περιουσιακών στοιχείων προγράμματος στο τέλος της περιόδου 9.678 8.916 Μεταβολή στην αξία των περιουσιακών στοιχείων Σημειώνεται ότι η εύλογη αξία των περιουσιακών στοιχείων του προγράμματος όπως αναφέρεται ανωτέρω, ανέρχεται σε Ευρώ 9.678` χιλ. και Ευρώ 8.916 χιλ. κατά την 31.12.2021 και την 31.12.2020 αντίστοιχα. ΠΕΡΙΟΔΟΣ 01.01 - 31.12.2021 01.01 - 31.12.2020 Προσαρμογές στις υποχρεώσεις από αλλαγή των υποθέσεων 427 (886) Εμπειρικές προσαρμογές στις υποχρεώσεις (2.764) 2.787 Εμπειρικές προσαρμογές στα περιουσιακά στοιχεία 101 93 (2.236) 1.994 Καθαρή υποχρέωση κατά την έναρξη του έτους 2.645 4.276 Εισφορές εργοδότη (155) - - - Σύνολο δαπάνης που αναγνωρίστηκε στο λογαριασμό αποτελεσμάτων 1.138 364 Μεταβολή στην καθαρή θέση 2.236 (1.994) Καθαρή υποχρέωση στο τέλος του έτους 5.864 2.645 Προσαρμογές Συνολικό αναλογιστικό κέρδος /(ζημιά) στην Καθαρή Θέση Μεταβολές στην καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στον ισολογισμό Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη Οι αναμενόμενες εισφορές από το πλάνο κατά την επόμενη χρήση προσδιορίζονται σε Ευρώ 1.012 χιλ. Οι κύριες αναλογιστικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό των σχετικών προβλέψεων του ειδικού εφάπαξ λογαριασμού προσληφθέντων από 26/10/1999 έχουν ως εξής: Αναλογιστικές παραδοχές 2021 242 2020 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Προεξοφλητικό επιτόκιο 0,60% 0,44% Πληθωρισμός 2022+: 2,07% 2021+: 1,60% Μελλοντικές αυξήσεις μισθών 2022+: 2,07% 2021: 2,13% 2022+: 1,60% 10,75 11,95 Διάρκεια Υποχρεώσεων δ. Ειδικός εφάπαξ λογαριασμός προσληφθέντων μέχρι 25.10.1999 Με την ψήφιση του άρθρου 45 του Ν.4179/2013 με το οποίο καταργήθηκαν οι διατάξεις του άρθρου 26 του Ν.2939/2001 για την υποχρεωτική κάλυψη του ελλείμματος του λογαριασμού εφάπαξ για τους προσληφθέντες ως την 25.10.1999 από το Ελληνικό Δημόσιο, η Διοίκηση της Εταιρείας προβαίνει σε αναλογιστική μελέτη προκειμένου να σχηματίσει την ανάλογη πρόβλεψη για αποζημίωση προσωπικού. ΠΕΡΙΟΔΟΣ 01.01 - 31.12.2021 01.01 - 31.12.2020 Παρούσα αξία υποχρεώσεων 107.933 105.075 Εύλογη αξία περιουσιακών στοιχείων προγράμματος (10.630) (9.632) Καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στον ισολογισμό 97.303 95.443 Κόστος τρέχουσας απασχόλησης 1.153 1.183 Καθαρός τόκος επί της υποχρέωσης/(περιουσιακού στοιχείου) 128 481 - - 1.281 1.664 1.281 1.664 Παρούσα αξία υποχρέωσης στην αρχή της περιόδου 105.075 103.752 Κόστος τρέχουσας απασχόλησης 1.153 1.183 Κόστος τόκου 142 525 Εισφορές εργαζομένων 1.330 1.311 Παροχές που πληρώθηκαν από το σχέδιο Ποσά αναγνωρισμένα στον ισολογισμό Ποσά αναγνωρισμένα στο λογαριασμό αποτελεσμάτων Κέρδος ή Ζημία κατά τον διακανονισμό Συνολικό διαχειριστικό έξοδο που αναγνωρίζεται στο λογ. Αποτελεσμάτων Κανονικό έξοδο στον λογ/μό Αποτελεσμάτων Αναγνώριση κόστους προϋπηρεσίας Κόστος περικοπών/διακανονισμών/τερματισμού υπηρεσίας Συνολικό έξοδο στον λογαριασμό αποτελεσμάτων Μεταβολές στην παρούσα αξία της υποχρέωσης (6.130) (4.058) Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη - - Κόστος περικοπών/διακανονισμών/τερματισμού υπηρεσίας - - Κόστος προϋπηρεσίας κατά την περίοδο - - Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)- οικονομικές υποθέσεις 332 4.444 Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)- δημογραφικές υποθέσεις (1.210) - Αναλογιστική ζημιά /(κέρδος)- εμπειρία περιόδου 7.241 (2.082) Παρούσα αξία της υποχρέωσης στο τέλος της περιόδοu 107.933 105.075 01.01 - 31.12.2021 01.01 - 31.12.2020 Αξία περιουσιακών στοιχείων προγράμματος στην αρχή της περιόδου 9.632 8.433 Αναμενόμενη απόδοση των περιουσιακών στοιχείων 14 44 Μεταβολή στην αξία των περιουσιακών στοιχείων 243 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Παροχές εργοδότη 5.645 3.778 Εισφορές εργαζομένων 1.330 1.312 Παροχές που πληρώθηκαν από το σχέδιο (6.130) (4.058) Έξοδα - - Προσαρμογή περιουσιακών στοιχείων (μέσω Καθαρής Θέσης) - - Αναλογιστική (ζημιά ) / κέρδος 139 123 Αξία περιουσιακών στοιχείων προγράμματος στο τέλος της περιόδου 10.630 9.632 Σημειώνεται ότι η εύλογη αξία των περιουσιακών στοιχείων του προγράμματος όπως αναφέρεται ανωτέρω, ανέρχεται σε Ευρώ 10.630 χιλ. και Ευρώ 9.632 χιλ. κατά την 31.12.2021 και την 31.12.2020 αντίστοιχα. ΠΕΡΙΟΔΟΣ 01.01 - 31.12.2021 01.01 - 31.12.2020 Προσαρμογές στις υποχρεώσεις από αλλαγή των υποθέσεων 878 (4.444) Εμπειρικές προσαρμογές στις υποχρεώσεις (7.241) 2.082 Εμπειρικές προσαρμογές στα περιουσιακά στοιχεία 138 123 (6.225) (2.238) Καθαρή υποχρέωση κατά την έναρξη του έτους 95.443 95.319 Εισφορές εργοδότη (5.645) (3.778) - - Σύνολο δαπάνης που αναγνωρίστηκε στο λογαριασμό αποτελεσμάτων 1.281 1.664 Μεταβολή στην καθαρή θέση 6.224 2.238 Καθαρή υποχρέωση στο τέλος του έτους 97.303 95.443 Προσαρμογές Συνολικό αναλογιστικό κέρδος /(ζημιά) στην Καθαρή Θέση Μεταβολές στην καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στον ισολογισμό Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη Οι αναμενόμενες εισφορές από το πλάνο κατά την επόμενη χρήση προσδιορίζονται σε Ευρώ 21.456 χιλ. Οι κύριες αναλογιστικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό των σχετικών προβλέψεων του ειδικού εφάπαξ λογαριασμού προσληφθέντων έως και την 25.10.1999 έχουν ως εξής: Αναλογιστικές παραδοχές 2021 2020 Προεξοφλητικό επιτόκιο 0,60% 0,14% Πληθωρισμός 2022+: 2,07% 2021+: 1,60% Μελλοντικές αυξήσεις μισθών 2022+: 2,07% 2021: 2,13% 2022+: 1,60% 5,40 6,39 Διάρκεια Υποχρεώσεων Ανάλυση ευαισθησίας αποτελεσμάτων: Τα αποτελέσματα της αποτίμησης εξαρτώνται από τις υποθέσεις (οικονομικές και δημογραφικές) εκπόνησης της αναλογιστικής μελέτης. Υπολογίσαμε την αναλογιστική υποχρέωση (DBO) στην ημερομηνία αποτίμησης για κάθε πλάνο και για τα ακόλουθα σενάρια ευαισθησίας: Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 244 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Αναλογιστική υποχρέωση (σε Ευρώ) Σενάριο Ν.2112/20 Ειδικός Λογαριασμός Υγειονομική Περίθαλψη Παροχή Ειδικής Σ.Σ Επιτόκιο προεξόφλησης +0,5% 37.976.711 14.756.057 167.289.570 105.110.266 Επιτόκιο προεξόφλησης -0,5% 40.545.205 16.388.193 198.737.431 110.895.597 Πληθωρισμός +0,5% 40.492.924 16.336.812 198.925.465 110.562.148 Πληθωρισμός -0,5% 38.013.237 14.795.805 166.992.291 105.401.682 Αύξηση αποδοχών +0,5% 39.256.103 16.675.263 181.957.787 111.460.517 Αύξηση αποδοχών -0,5% 39.176.537 14.494.234 182.041.627 104.539.954 Προσδόκιμο επιβίωσης +1 έτος 39.280.944 15.560.294 192.095.807 108.092.271 Προσδόκιμο επιβίωσης -1 έτος 39.163.256 15.522.881 172.298.387 107.759.602 Νοσηρότητα +0,5% 39.224.719 15.542.387 197.613.868 107.933.417 Νοσηρότητα -0,5% 39.224.719 15.542.387 167.677.961 107.933.417 Ν.2112/20 Ειδικός Λογαριασμός Υγειονομική Περίθαλψη Παροχή Ειδικής Σ.Σ -3,2% -5,1% -8,1% -2,6% Επιτόκιο προεξόφλησης -0,5% 3,4% 5,4% 9,2% 2,7% Πληθωρισμός +0,5% 3,2% 5,1% 9,3% 2,4% Πληθωρισμός -0,5% -3.1% -4,8% -8,2% -2,3% Αύξηση αποδοχών +0,5% 0,1% 7,3% -0,02% 3,3% Αύξηση αποδοχών -0,5% -0,1% -6,7% 0,02% -3,1% Προσδόκιμο επιβίωσης +1 έτος 0,1% 0,1% 5,5% 0,1% Προσδόκιμο επιβίωσης -1 έτος -0,2% -0,1% -5,3% -0,2% Νοσηρότητα +0,5% Ν/Α Ν/Α 8,6% Ν/Α Νοσηρότητα -0,5% Ν/Α Ν/Α -7,9% Ν/Α Αναλογιστική υποχρέωση (μεταβολή) Σενάριο Επιτόκιο προεξόφλησης +0,5% 29. ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΕΚΚΡΕΜΟΔΙΚΙΕΣ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Ο λογαριασμός στις οικονομικές καταστάσεις αναλύεται ως εξής: Ποσά σε χιλ Ευρώ 31.12.2021 31.12.2020 Προβλέψεις για εκκρεμοδικίες με εργαζομένους – συνταξιούχους 21.774 21.244 Προβλέψεις για αστικές εκκρεμοδικίες 23.374 23.406 Σύνολο 45.148 44.650 Έχουν ασκηθεί αγωγές για αστικές υποθέσεις κατά της Εταιρείας συνολικού ύψους περίπου Ευρώ 73,03 εκατ. κατά την 31.12.2021. Οι αγωγές αυτές αφορούν κυρίως αποζημιώσεις λόγω καταστροφών από πλημμύρες (λόγω θραύσης αγωγών ή βροχοπτώσεων), είτε αγωγές διάφορων αντισυμβαλλόμενων προμηθευτών και εργολάβων για παραβάσεις συμβατικών όρων. Επίσης υπάρχουν σε εκκρεμότητα δικαστικές υποθέσεις για εργατικές διαφορές ύψους Ευρώ 96,2 εκατ. περίπου. Το συνολικό ύψος των προβλέψεων που έχει σχηματίσει η Εταιρεία ανέρχεται σε Ευρώ 45,1 εκατ. περίπου κατά την 31.12.2021 (ποσό Ευρώ 44,6 εκατ. περίπου κατά την 31.12.2020). Επιπρόσθετα ποσό Ευρώ 2,1 εκατ. περίπου, που αφορά υπόλοιπο συμβιβαστικής επίλυσης εργατικών διαφορών των υπ’αριθμ. 19105/21.12.2016 και 19224/24.05.2017 αποφάσεων του 245 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Διοικητικού Συμβουλίου, παρουσιάζεται στις βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις, (το αντίστοιχο περσινό, ανερχόταν σε ποσό Ευρώ 2,2 εκατ. περίπου). Η πρόβλεψη επίδικων υποθέσεων βασίζεται σε εκτιμήσεις της Διοίκησης σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Νομικών Υπηρεσιών για το ποσό που πιθανολογείται ότι θα εκταμιευτεί. 30. ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΕΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Η κίνηση του λογαριασμού στις οικονομικές καταστάσεις αναλύεται ως εξής: Ποσά σε χιλ Ευρώ 31.12.2021 31.12.2020 Επιχορηγήσεις Επενδύσεων 245.164 240.679 Έσοδα από δικαιώματα αποχέτευσης 22% 36.599 36.418 281.763 277.097 Επιχορηγήσεις Επενδύσεων (127.224) (122.026) Έσοδα από δικαιώματα αποχέτευσης 22% (16.300) (15.385) (143.524) (137.411) Επιχορηγήσεις Επενδύσεων 117.940 118.653 Έσοδα από δικαιώματα αποχέτευσης 22% 20.301 21.033 138.239 139.686 Αρχική Αξία: Συσσωρευμένες Αποσβέσεις Αναπόσβεστη Αξία Η Εταιρεία επιχορηγείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του Ελληνικού Δημοσίου για τη χρηματοδότηση συγκεκριμένων έργων. Επιπροσθέτως, οι πελάτες της Εταιρείας (συμπεριλαμβανομένων του Δημοσίου και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης) συμμετέχουν στη χρηματοδότηση του αρχικού κόστους ανάπτυξης του δικτύου (μετρητές, δικτυακές ενώσεις κλπ.) ή της αναβάθμισής του. Οι σημειώσεις στις σελ 188 - 256 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων Τα σχετικά εφάπαξ τέλη που είχαν χρεωθεί στους πελάτες πριν τις 30 Ιουνίου 2009 (δηλαδή νωρίτερα από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της ΕΔΔΠΧΑ 18, η οποία δεν εφαρμόστηκε αναδρομικά), λογίζονταν από την Εταιρεία ως έσοδα επόμενων χρήσεων και αναγνωρίζονταν στα έσοδα κατά την διάρκεια της ωφέλιμης ζωής των σχετικών παγίων περιουσιακών στοιχείων. Με την υιοθέτηση του ΔΠΧΑ 15, το ποσό των Ευρώ 33.259 χιλ. που συμπεριλαμβάνονταν την 1η Ιανουαρίου 2018 ως έσοδο επομένων χρήσεων στην Κατάσταση Οικονομικής Θέσης στο κονδύλι "Επιχορηγήσεις Επενδύσεων και Συμμετοχές Καταναλωτών", αναγνωρίστηκε στα κέρδη εις νέον της Εταιρείας και του Ομίλου. Οι ως άνω επιχορηγήσεις και τα έσοδα από δικαιώματα 22% λογίζονται κατά την είσπραξη και εμφανίζονται στην Κατάσταση Οικονομικής Θέσης στις μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις. Τα ποσά αυτά αποτελούν έσοδα επομένων χρήσεων και αποσβένονται βάσει της ωφέλιμης ζωής των σχετικών παγίων, όταν αυτά τεθούν σε λειτουργία. Η απόσβεση των επιχορηγήσεων και των εσόδων από δικαιώματα 22% εμφανίζεται αφαιρετικά των αποσβέσεων παγίων στα αποτελέσματα χρήσεως. Εκτός των ανωτέρω επιχορηγήσεων στην Εταιρεία έχουν παρασχεθεί και άλλης φύσεως κρατικές επιχορηγήσεις, όπως η παραχώρηση της νήσου Ψυτάλλειας που χρησιμοποιεί η ΕΥΔΑΠ Α.Ε. για τη λειτουργία του κέντρου επεξεργασίας λυμάτων. 31. ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ Το ποσό Ευρώ 18.911 χιλ. την 31.12.2021 και Ευρώ 18.749 χιλ. την 31.12.2020 αφορά εγγυήσεις από πελάτες για την χρήση του μετρητή, εισπραχθείσες κατά την αρχική σύνδεση παροχής. Οι εν λόγω εγγυήσεις επιστρέφονται (χωρίς τόκο) με τον τερματισμό 246 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 της σύνδεσης από μέρους του πελάτη. Οι ανωτέρω εγγυήσεις έχουν καταχωρηθεί στην ονομαστική τους αξία, και όχι στην εύλογη αξία τους κατά την αρχική καταχώρηση και μεταγενέστερα στο αναπόσβεστο κόστος τους, επειδή μπορούν να απαιτηθούν από τους καταναλωτές σε οποιοδήποτε χρόνο. 32. ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑΣ ΑΔΙΥΛΙΣΤΟΥ ΥΔΑΤΟΣ . Με βάση τις από 02.02.2022 σύμβασεις που υπεγράφησαν μεταξύ Ελληνικού Δημοσίου, Eταιρείας Παγίων ΕΥΔΑΠ (ΕΠΕΥΔΑΠ) και ΕΥΔΑΠ Α.Ε. (Εταιρεία) , και του από 27.04.2022 μνημονίου συναντίληψης , αναγνωρίστηκε από την Εταιρεία το άυλο αποκλειστικό δικαίωμα προμήθειας ακατέργαστου ύδατος για την περίοδο 2021-2040. Σχετική αναφορά γίνεται στην σημείωση 14. Το καταβαλλόμενο τίμημα για το άυλο αποκλειστικό δικαίωμα παροχής αδιύλιστου ύδατος προσδιορίστηκε σε Ευρώ 87.500 χιλ. Στην διάρκεια της κλειόμενης χρήσης μέρος της υποχρέωσης αυτής συμψηφίστηκε με απαίτηση της Εταιρείας από την ΕΠΕΥΔΑΠ, από την παροχή υπηρεσιών λειτουργίας και συντήρησης του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος, ύψους Ευρώ 25.000 χιλ., με συνέπεια το ύψος της υποχρέωσης αυτής να διαμορφωθεί σε Ευρώ 62.500 χιλ. στις 31.12.2021 (ποσό Ευρώ 37.500 χιλ. απεικονίζεται στις μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις και ποσό Ευρώ 25.000 χιλ. στις λειτουργικές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις). 33. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ & ΛΟΙΠΕΣ ΒΡΑΧΥΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ Ο λογαριασμός στις οικονομικές καταστάσεις αναλύεται ως εξής: α. Λειτουργικές Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ποσά σε χιλ Ευρώ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Προμηθευτές 256.817 26.203 256.817 26.203 Παρακρατημένοι πληρωτέοι φόροι 10.875 7.744 10.875 7.744 Ασφαλιστικές και λοιπές εισφορές 2.701 3.289 2.701 3.289 Συμβατικές Υποχρεώσεις 7.000 6.759 7.000 6.759 Μερίσματα πληρωτέα 498 507 498 507 277.891 44.502 277.891 44.502 Λειτουργικές Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις Οι σημειώσεις στις σελ 188 - 256 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων Οι λειτουργικές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις αυξήθηκαν κατά Ευρώ 233,4 εκατ. περίπου κυρίως λόγω της αύξησης του υπολοίπου των προμηθευτών. Στο κονδύλι Προμηθευτές περιλαμβάνεται υποχρέωση προς την ΕΠΕΥΔΑΠ ποσού ευρώ 225,3 εκατ. περίπου που αφορά την επιβάρυνση αδιύλιστου νερού ετών 2013-2020 (για το οποίο στην συγκριτική χρήση είχε γίνει σχετική πρόβλεψη η οποία εμφανίζεται στο κονδύλι «Πρόβλεψη Επιβάρυνσης Αδιύλιστου νερού») και του έτους 2021 ποσού ευρώ 28,4 εκατ. περίπου. Το ποσό της επιβάρυνσης αδιύλιστου νερού ετών 2013-2020, Ευρώ 157,2 καταβλήθηκε εντός του 2022 στην ΕΠΕΥΔΑΠ. β. Λοιπές Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Εκκρεμοδικίες με εργαζόμενους – συνταξιούχους 2.055 2.190 2.055 2.190 Επιταγές πληρωτέες 199 276 199 276 Εισπράξεις για λογαριασμό τρίτων 998 969 998 969 Αποζημιώσεις προσωπικού 519 650 519 650 247 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις 7.502 6.901 7.512 6.912 Βραχυπρόθεσμες Εγγυήσεις καταναλωτών 5.837 5.779 5.837 5.779 Λοιπές Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις 17.110 16.765 17.120 16.776 Στις λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις στο κονδύλι Εκκρεμοδικίες με εργαζόμενους – συνταξιούχους περιλαμβάνεται η υλοποίηση των υπ΄αριθμ.19105/21.12.2016 και 19224/24.5.2017 αποφάσεων του Διοικητικού Συμβουλίου. 34. ΟΡΙΣΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΟΦΕΙΛΩΝ ΕΥΔΑΠ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 2013-2020 Οριστικοποιήθηκε ο προσδιορισμός των ληξιπρόθεσμων οφειλών της ΕΥΔΑΠ Α.Ε. προς το Ελληνικό Δημόσιο λόγω προμήθειας αδιύλιστου ύδατος σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 2 του άρθρου 2 του Ν. 2744/1999 και την από 09.12.1999 Σύμβαση μεταξύ Ελληνικού Δημοσίου και της Εταιρείας και του Ελληνικού Δημοσίου προς την ΕΥΔΑΠ ΑΕ για το χρονικό διάστημα από 12.10.2013 έως την 31.12.2020. Όπως αναφέρεται στις παραπάνω σημειώσεις, με ΚΥΑ που εκδόθηκε με το ΦΕΚ 5830 14/12/2021 προσδιορίστηκε ότι το οφειλόμενο από την ΕΥΔΑΠ Α.Ε. ποσό για την ποσότητα του αδιύλιστου ύδατος που προμηθεύτηκε την περίοδο από 01.10.2013 και έως 31.12.2020, ανήλθε σε Ευρώ 346,7 εκατ., ενώ , ενώ η απαίτηση της για την παροχή υπηρεσιών διαχείρισης, συντήρησης και επίβλεψης καλής λειτουργίας του ΕΥΣ κατά ίδια περίοδο ανήλθε σε Ευρώ 189,5 εκατ. Με την ίδια ΚΥΑ αποφασίστηκε ο συμψηφισμός των ως άνω εκατέρωθεν απαιτήσεων μεταξύ Ελληνικού Δημοσίου και ΕΥΔΑΠ ΑΕ και η καταβολή από την τελευταία του υπολοίπου, μετά το συμψηφισμό, ποσού Ευρώ 157,2 εκατ. περίπου. Η καταβολή του παραπάνω ποσού των Ευρώ 157,2 εκατ. δεν επιβάρυνε τα αποτελέσματα της Εταιρείας την κλειόμενη χρήση, καθώς είχε γίνει σχετική πρόβλεψη την χρήση που έληξε την 31.12.2020. 35. ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ & ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ-ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ Οι ενδεχόμενες υποχρεώσεις δεν καταχωρούνται στις οικονομικές καταστάσεις αλλά γνωστοποιούνται, εφόσον η πιθανότητα για εκροή πόρων που ενσωματώνουν οικονομικά οφέλη είναι ελάχιστη. 1. Δεσμεύσεις από Ανεκτέλεστες Συμβάσεις Οι δεσμεύσεις της Εταιρείας που αφορούν επεκτάσεις, βελτιώσεις και συντηρήσεις δικτύων και εγκαταστάσεων, τοποθετήσεις παροχών μονάδων συμπαραγωγής ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας κ.λ.π. ανέρχονται την 31.12.2021 σε Ευρώ 64 εκατ. περίπου και την 31.12.2020 σε Ευρώ 39 εκατ. περίπου. 2. Εγγυητικές επιστολές Η Εταιρεία έχει εκδώσει εγγυητικές επιστολές για εξασφάλιση υποχρεώσεων ποσού Ευρώ 345 χιλ. την 31.12.2021. 3. Εκκρεμείς Δικαστικές Υποθέσεις Οι εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις αναλύονται ως εξής: Αιτούμενο Ποσό Πρόβλεψη Ενδεχόμενη Υποχρέωση Εργατικά 96.244 23.830 72.414 Ενοχικά 73.035 23.374 49.661 Σύνολο 169.279 47.204 122.075 Ποσά σε χιλ. Ευρώ Στο ποσό της πρόβλεψης των Ευρώ 47,2 εκατ. περιλαμβάνεται υποχρέωση Ευρώ 2 εκατ. περίπου, που απεικονίζεται στο κονδύλι Εκκρεμοδίκιες με εργαζόμενους - συνταξιούχους στις λοιπές βραχυπροθεσμες υποχρεώσεις. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 248 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 36. ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΑ ΜΕΡΗ (ΟΜΙΛΟΣ & ΕΤΑΙΡΕΙΑ) Α) Συναλλαγές με Μέλη Διοικητικού Συμβουλίου Ποσά σε χιλ. Ευρώ 31.12.2021 31.12.2020 Βραχυπρόθεσμες παροχές: - Αμοιβές (Προέδρου & Δ/ντος Συμβούλου και Εκτελεστικών Συμβούλων) 328 275 - Αμοιβές & έξοδα παράστασης μελών Δ.Σ. 238 227 - Κόστος κοινωνικής ασφάλισης 75 82 Πρόσθετες Παροχές 27 21 Σύνολο 668 605 Β) Συναλλαγές και υπόλοιπα με Ελληνικό Δημόσιο και ΟΤΑ ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ. Ευρώ 31.12.2021 ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 1) Συναλλαγές - Έσοδα 213.643 58.158 213.643 58.158 - Έξοδα 217.717 157.500 217.717 157.500 - Μακροπρόθεσμες Απαιτήσεις από πελάτες (Διακανονισμοί Δήμων) 161 594 161 594 - Απαιτήσεις από Πελάτες (ΟΤΑ, Ελληνικό Δημόσιο) 45.162 49.840 45.162 49.840 - Απαίτηση από Ε.ΥΔ.Α.Π. ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε. - - - - - Λοιπές Απαιτήσεις (από το Ελληνικό Δημόσιο για κάλυψη ελλείμματος από αποζημίωση προσωπικού 258 258 258 258 200.336 157.500 200.336 157.500 2) Υπόλοιπα - Βραχυπρόθεσμες Υποχρεώσεις (επιβάρυνση αδιύλιστου νερού) Οι συναλλαγές με Ελληνικό Δημόσιο και ΟΤΑ αφορούν έσοδα υδροληψίας τιμολογημένα και δεδουλευμένα και συγκεκριμένα τα έσοδα περιλαμβάνουν ποσό Ευρώ 189.517 χιλ. που τιμολόγησε η ΕΥΔΑΠ ΑΕ στις 28.12.2021 για την παροχή υπηρεσιών λειτουργίας και συντήρησης για τα έτη 2013 έως 2020. Τα αντίστοιχα φετεινά έσοδα ανέρχονται σε ποσό Ευρώ 24.126 χιλ. Στα έξοδα περιλαμβάνεται η τιμολόγηση για την προμήθεια του αδιύλιστου νερού της ΕΠΕΥΔΑΠ ποσού Ευρώ 346,7εκατ. για τα έτη 2013 έως 2020 και η αναστροφή της περσινής πρόβλεψης ποσού Ευρώ 157,5 εκατ. καθώς και η επιβάρυνση του έτους 2021 ποσού Ευρώ 28,4 εκατ. για την προμήθεια του αδιύλιστου ύδατος. Γ) Συναλλαγές και υπόλοιπα με λοιπά Συνδεδεμένα μέρη που ενοποιούνται με την ΕΕΣΥΠ ΑΕ Ποσά σε χιλ. Ευρώ 31.12.2021 31.12.2020 Έσοδα 2.001 2.346 ΄Εξοδα 24.118 18.313 Πληρωμές Μερισμάτων 30.700 24.822 Απαιτήσεις από πελάτες 3.721 1.620 Υποχρεώσεις προς Προμηθευτές 2.394 3.496 1) Συναλλαγές 2) Υπόλοιπα 249 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 37. ΑΜΟΙΒΕΣ ΕΛΕΓΚΤΩΝ ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ. Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Αμοιβές Ελεγκτών για τον έλεγχο των ετήσιων λογαριασμών 58 58 55 55 Αμοιβές Ελεγκτών για την Εκθεση Φορολογικης Συμόρφωσης 16 16 16 16 Λοιπές αμοιβές 44 30 44 30 Σύνολο Αμοιβών 118 104 115 101 38. «ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΓΙΩΝ Ε.ΥΔ.Α.Π.» Ν.Π.Δ.Δ. 1. Η «Εταιρεία Παγίων Ε.ΥΔ.Α.Π.» Ν.Π.Δ.Δ. ιδρύθηκε κατά την εισαγωγή της Εταιρείας στο Χρηματιστήριο Αξιών με σκοπό την μεταβίβαση των φραγμάτων και ταμιευτήρων του Μαραθώνα, του Μόρνου, του Ευήνου και της Υλίκης. Εκτός από τις κατασκευές και επεκτάσεις των εγκαταστάσεων που συνδέονται με τ’ ανωτέρω φράγματα και τους ταμιευτήρες, το Ελληνικό Δημόσιο μέσω της «Εταιρεία Παγίων Ε.ΥΔ.Α.Π.» Ν.Π.Δ.Δ. προμηθεύει την Εταιρεία με ακατέργαστο ύδωρ ώστε να είναι σε θέση να ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις της παροχής υπηρεσιών ύδρευσης. 2. Σημειώνεται ότι: το Υδραγωγείο της Υλίκης μέχρι την Βίλιζα Θηβών μεταγράφηκε στα αρμόδια Υποθηκοφυλακεία Θηβών και Ωρωπού. Το εργοτάξιο της Άμφισσας και του Χρισσού Δελφών έχουν ήδη ενταχθεί στο Κτηματολογικό γραφείο Αμφίσσης που τελεί χρέη Υποθηκοφυλακείου. 3. Με την απόφαση 18448/24.09.2014 του Διοικητικού Συμβουλίου της «ΕΥΔΑΠ Α.Ε.», εγκρίθηκε η υπογραφή σύμβασης μεταξύ της «Εταιρείας Παγίων Ε.ΥΔ.Α.Π.» ΝΠΔΔ και της «ΕΥΔΑΠ Α.Ε.» που αφορά την από 01.10.2014 υδροδότηση και τιμολόγηση από την «Εταιρεία Παγίων ΕΥΔΑΠ» ΝΠΔΔ, των ΟΤΑ και λοιπών Ν.Π.Δ.Δ., κατά μήκος του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος (Ε.Υ.Σ.) εκτός γεωγραφικής περιοχής δραστηριότητας της ΕΥΔΑΠ Α.Ε.. Συγκεκριμένα η Απόφαση αφορά τους παρακάτω Δήμους: Δελφών Λεβαδέων (και της ΔΕΥΑΛ) Θηβαίων (και της ΔΕΥΑΘ) Τανάγρας Χαλκιδέων (και της ΔΕΥΑΧ) Διστόμου – Αράχωβας 4. Με την από 02.02.2022 συναφθείσα σύμβαση του Ν.4812/2021 μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και της ΕΥΔΑΠ Α.Ε, η ΕΠΕΥΔΑΠ είναι ο μοναδικός πάροχος υπηρεσιών ύδατος εκτός της περιοχής δραστηριότητας διατηρώντας το αποκλεστικό δικαίωμα διάθεσης ύδατος σε ιδιώτες κατά μήκιος του εξωτερικού υδροδοτικού συστήματος (άρθρο 5.5.1). Στο πλαίσιο αυτό διενεργείται η διαδικασία υπεισέλευσης των συμβάσεων των ιδιωτών προς την ΕΠΕΥΔΑΠ. 39. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Η Εταιρεία διαχειρίζεται το κεφάλαιό της με τρόπο τέτοιο ώστε να εκπληρώνει τους σκοπούς της, όπως αναφέρονται στην παράγραφο 4α του άρθρου 1 του Ν.2744/99. Επίσης σύμφωνα με την παράγραφο 8 του ιδίου άρθρου απαγορεύεται η σύσταση εμπράγματου δικαιώματος επί των ακινήτων παγίων στοιχείων της, που χρησιμοποιούνται για την άσκηση των σχετικών με την παροχή υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης δραστηριοτήτων της. Σημειώνεται ότι σύμφωνα με το άρθρο 5 του ιδίου νόμου δεν χωρεί αναγκαστική εκτέλεση του ενεργητικού της ΕΥΔΑΠ που χρησιμοποιείται για την άσκηση των σχετικών με την παροχή υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης δραστηριοτήτων της. Η Εταιρεία την τρέχουσα περίοδο δεν έχει δανειακές υποχρεώσεις είτε μακροπρόθεσμες είτε βραχυπρόθεσμες. Μετά την εισαγωγή της στο χρηματιστήριο το 2000 και μέχρι το 2013 η Εταιρεία είχε προβεί κυρίως σε βραχυπρόθεσμο δανεισμό, 250 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 προκειμένου να ανταποκριθεί στις λειτουργικές της υποχρεώσεις λόγω της μη πληρωμής των λογαριασμών ύδρευσης από ορισμένους ΟΤΑ και άλλους δημόσιους φορείς. Η Εταιρεία φροντίζει να διατηρεί ικανοποιητικό ύψος κεφαλαίων προκειμένου να εξυπηρετεί τους σκοπούς της εφαρμόζοντας την κατάλληλη μερισματική πολιτική. Δείκτης δανειακής επιβάρυνσης ΟΜΙΛΟΣ Ποσά σε χιλ Ευρώ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Ταμειακά Διαθέσιμα & Ισοδύναμα (431.734) (462.448) (430.881) (461.561) Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων 815.167 827.812 815.455 828.071 0 0 0 0 Δανειακές Υποχρεώσεις Δείκτης καθαρού χρέους προς ίδια κεφάλαια 40. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Η διαχείριση χρηματοοικονομικών κινδύνων διεκπεραιώνεται από τις αρμόδιες Διευθύνσεις της Εταιρείας, οι οποίες λειτουργούν με συγκεκριμένους κανόνες που έχουν εγκριθεί από το Διοικητικό Συμβούλιο. Το Διοικητικό Συμβούλιο θέτει τους στόχους, ορίζει την πολιτική, επιλέγει το πλαίσιο διαχείρισης κινδύνων, η υλοποίηση του οποίου ανατίθεται στα στελέχη της Εταιρείας. Η ύπαρξη πλαισίου διαχείρισης κινδύνων είναι κεντρικής σημασίας και η διαδικασία παρακολούθησης είναι δομημένη, συνεχής και διαρκής. (α) Πιστωτικός κίνδυνος Η έκθεση της Εταιρείας όσον αφορά τον πιστωτικό κίνδυνο περιορίζεται στα κάτωθι χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία τα οποία αναλύονται ως εξής: ΟΜΙΛΟΣ Κατηγορίες χρηματοοικονομικών στοιχείων ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Χρηματοοικονομικά Περιουσιακά Στοιχεία στην εύλογη αξία μέσω λοιπών συνολικών εσόδων 1.244 2.263 1.244 2.263 Ταμειακά διαθέσιμα και ταμειακά ισοδύναμα 431.734 462.448 430.881 461.561 Εμπορικές και λοιπές απαιτήσεις και Συμβατικά Περιουσιακά Στοιχεία 292.169 205.561 292.111 205.508 Μακροπρόθεσμες απαιτήσεις 5.517 6.017 5.517 6.017 - - 1.210 1.210 730.664 676.289 730.963 676.559 Επενδύσεις σε θυγατρικές εταιρείες Σύνολο Στις εμπορικές και λοιπές απαιτήσεις περιλαμβάνονται απαιτήσεις από ιδιώτες πελάτες, για τις οποίες υφίσταται σχετικός κίνδυνος, ο οποίος περιορίζεται με την ανάληψη μέτρων και δράσεων από τις αρμόδιες Διευθύνσεις. Οι δράσεις αφορούν τη λήψη μέτρων για την αντιμετώπιση των ληξιπρόθεσμων οφειλών και παροχής διευκολύνσεων για την αποπληρωμή αυτών. Για την κατηγορία των οφειλών της τοπικής αυτοδιοίκησης ΟΤΑ, η Εταιρεία εξετάζει την δυνατότητα είσπραξης των ληξιπρόθεσμων οφειλών μέσω κατάρτισης συμβάσεων (διαχείρισης δικτύων ή διακανονισμών) ή μέσω νομοθετικών ρυθμίσεων. Ο Όμιλος και η Εταιρεία αναθεώρησε τη μεθοδολογία για την επιμέτρηση της απομείωσης των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων, σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 251 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Παρακάτω παρατίθεται πίνακας χρονοανάλυσης για τις απαιτήσεις της Εταιρείας: Ποσά σε χιλ Ευρώ ΧΡΟΝΟΑΝΑΛΥΣΗ ΛΗΞΙΠΡΟΘΕΣΜΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ 2021 Μη Ληξιπρόθεσμες 0-1 μήνα 1-6 μήνες 6 μήνες-2 έτη 2 έτη-5 έτη > 5 έτη Σύνολο ΙΔΙΩΤΕΣ 66.321 9.781 30.222 36.657 31.641 46.890 221.511 ΔΗΜΟΣΙΟ 2.349 45 3.047 3.703 2.912 8.855 20.911 ΟΤΑ 4.726 74 5.833 5.496 3.906 1.535 21.569 Σύνολο 73.395 9.899 39.101 45.856 38.459 57.280 263.991 2020 Μη Ληξιπρόθεσμες 0-1 μήνα 1-6 μήνες 6 μήνες-2 έτη 2 έτη-5 έτη > 5 έτη Σύνολο ΙΔΙΩΤΕΣ 30.921 12.513 29.827 36.152 29.867 44.031 183.310 ΔΗΜΟΣΙΟ 1.796 63 2.345 3.688 3.709 8.417 20.018 ΟΤΑ 5.923 107 9.000 7.237 5.182 973 28.422 Σύνολο 38.640 12.683 41.172 47.077 38.758 53.421 231.750 Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων Σημειώνεται ότι το εξοφλημένο ποσό των δόσεων, των διακανονισμών ιδιωτών την 31.12.2021 ανέρχεται σε ποσό Ευρώ 7.575 χιλ. έναντι ποσού Ευρώ 11.586 χιλ. της αντίστοιχης περσινής περιόδου και δεν συμπεριλαμβάνεται στο υπόλοιπο των ιδιωτών πελατών, στον πίνακα της χρονοανάλυσης. Η Διεύθυνση Διαχείρισης Εσόδων & Απαιτήσεων και η Διεύθυνση Διαχείρισης Ειδικών πελατών, ελέγχουν διαρκώς τις απαιτήσεις από πελάτες της Εταιρείας, είτε χωριστά είτε κατά ομάδα (κωδικοί τιμολογίων, κατηγορίες πελατών) και ενσωματώνουν τις πληροφορίες αυτές στις διαδικασίες του πιστωτικού ελέγχου. Για την αντιμετώπιση του πιστωτικού κινδύνου η Υπηρεσία Αναγκαστικών Εισπράξεων της Διεύθυνσης Διαχείρισης Εσόδων & Απαιτήσεων εξετάζει σε συνεχή βάση και διευθετεί μέσω της δικαστικής οδού (ΝΔ 356/1974 «Κώδικας Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων») ληξιπρόθεσμες οφειλές προς είσπραξη από υδροληψία, δικαιώματα χρήσης και δικαιώματα σύνδεσης ακινήτων από ιδιώτες και ΟΤΑ. Το ταμείο και τα ταμειακά ισοδύναμα υπόκεινται σε έλεγχο απομείωσης σύμφωνα με τις απαιτήσεις του ΔΠΧΑ 9 και η εκτιμώμενη ζημία απομείωσης δεν κρίνεται σημαντική. Η διαχείριση του πιστωτικού κινδύνου γίνεται με συγκέντρωση του μεγαλύτερου τμήματος των διαθεσίμων της Εταιρείας στην Τράπεζα της Ελλάδος (περίπου 60%) και με περιορισμό της έκθεσης στα λοιπά ημεδαπά πιστωτικά ιδρύματα (κυρίως Συστημικές τράπεζες). Κανένα από τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία δεν έχει εξασφαλιστεί με υποθήκη ή άλλη μορφή πιστωτικής εξασφάλισης. Αντίστοιχα η Εταιρεία δεν έχει εκχωρήσει σε τρίτους ως μορφή εγγύησης χρηματοπιστωτικά μέσα του Ενεργητικού. (β) Κίνδυνος ρευστότητας Ο κίνδυνος ρευστότητας αντιμετωπίζεται με τη διατήρηση ικανών χρηματικών διαθεσίμων και την εξασφάλιση τραπεζικών πιστώσεων προς χρήση. Δεν υφίσταται κίνδυνος ρευστότητας λόγω της ύπαρξης σημαντικών ταμειακών διαθεσίμων ικανών να καλύψουν τις τρέχουσες λειτουργικές και επενδυτικές ανάγκες. Ο παρακάτω πίνακας αναλύει τις χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις της Εταιρείας, ταξινομημένες σε σχετικές ομαδοποιημένες ημερομηνίες λήξης, οι οποίες υπολογίζονται σύμφωνα με το χρονικό υπόλοιπο από την ημερομηνία ισολογισμού μέχρι τη συμβατική ημερομηνία λήξης, σε μη προεξοφλημένες τιμές. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 252 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ποσά σε χιλ Ευρώ ΧΡΟΝΟΑΝΑΛΥΣΗ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ 2021 0-1 Μήνα 2-3 Μήνες 3-6 Μήνες 6-12 Μήνες 1- 5 έτη > 5 έτη Σύνολο - - - - - - - 844 1.687 3.204 5.963 44.590 288.412 344.700 - - - - 37.500 64.059 101.559 20.868 230.604 4.917 400 998 8.829 266.616 Επιβάρυνση αδιύλιστου νερού - - 28.395 - - - 28.395 Υποχρεώσεις από μισθώσεις 33 68 102 206 422 4 1.355 Σύνολο 21.745 232.360 36.617 6.569 83.510 361.824 742.625 2020 0-1 Μήνα 2-3 Μήνες 3-6 Μήνες 6-12 Μήνες 1- 5 έτη > 5 έτη Σύνολο - - - - - - - 837 1.674 3.053 5.862 44.713 302.854 358.993 - - - - - 63.399 63.399 Προμηθευτές & Λοιπές Υποχρεώσεις 19.040 27.860 7.452 400 969 8.093 63.813 Πρόβλεψη επιβάρυνσης αδιύλιστου - - - 157.500 - - 157.500 Υποχρεώσεις από μισθώσεις 79 157 219 341 2.003 4 2.803 19.956 29.690 10.724 164.103 47.685 374.350 646.508 Δανειακές Υποχρεώσεις Υποχρεώσεις εργαζόμενους για παροχές στους Προβλέψεις / Λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Προμηθευτές & Λοιπές Υποχρεώσεις Δανειακές Υποχρεώσεις Υποχρεώσεις εργαζόμενους για παροχές στους Προβλέψεις / Λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις Σύνολο (γ) Κίνδυνος Αγοράς Ο κίνδυνος αγοράς σχετίζεται με το μετοχικό χαρτοφυλάκιο της Εταιρείας, το οποίο αποτελεί μακροπρόθεσμη, στρατηγική επένδυση κι ως εκ τούτου περιορίζεται σε προκαθορισμένα όρια θέσης (Position Limits). (δ) Ρυθμιστικός κίνδυνος Η υπογραφή της νέας σύμβασης με το Ελληνικό Δημόσιο εντάσσει την Εταιρεία σε νέο ρυθμιστικό πλαίσιο υπό την ΚΥΑ 135275/2017, ΦΕΚ 1751/Β/22-5-2017 «Έγκριση γενικών κανόνων κοστολόγησης και τιμολόγησης υπηρεσιών ύδατος. Μέθοδος και διαδικασίες για την ανάκτηση κόστους των υπηρεσιών ύδατος στις διάφορες χρήσεις του.», βάσει των διατάξεων του άρθρου 3 παρ. 1 του ν. 3199/2003 (Α΄ 280) «Προστασία και διαχείριση των υδάτων - Εναρμόνιση με την Οδηγία 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23-10-2000». Η σύμβαση έχει αναδρομική ισχύ από την 1/1/2021 συνεπώς και η εφαρμογή του νέου ρυθμιστικού πλαισίου, το οποίο αναμένεται να οριστικοποιηθεί μέσα στο 2022. Σύμφωνα με την παράγραφο 5 του άρθρου 114 του Ν. 4812/2021, παρατείνεται η ισχύς των τιμολογίων της Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. για την παροχή υπηρεσιών ύδατος που προσφέρει στους καταναλωτές της, τα οποία έχουν εγκριθεί με την υπό στοιχεία Δ6/2027/16.12.2013 κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Μεταφορών και Δικτύων και Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής (Β’ 3188), για το διάστημα από 1.1.2019 και μέχρι την έγκριση των νέων τιμολογίων βάσει της νέας σύμβασης. Τα νέα τιμολόγια που θα διαμορφωθούν υπο την ΚΥΑ 135275/2017, θα δίνουν την δυνατότητα ανάκτησης του κόστους του αδιύλιστου νερού αλλά και του αυξημένου ενεργειακού κόστους. Σκοπός της ΚΥΑ 135275/2017 είναι η έγκριση γενικών κανόνων κοστολόγησης και τιμολόγησης των υπηρεσιών ύδατος για διάφορες χρήσεις και κανόνων και μέτρων βελτίωσης των υπηρεσιών αυτών, καθώς και ο καθορισμός των διαδικασιών και της μεθόδου ανάκτησης του κόστους των υπηρεσιών αυτών, συμπεριλαμβανομένου του περιβαλλοντικού κόστους και του κόστους υδατικού πόρου, σύμφωνα με το άρθρο 12 του ν. 3199/2003, όπως ισχύει και το άρθρο 8 σε συνδυασμό με το άρθρο 12 του π.δ. 51/2007, όπως ισχύει, ώστε να επιτυγχάνεται η βιώσιμη χρήση και η βελτίωση της κατάστασης των υδάτων, σύμφωνα με τους περιβαλλοντικούς στόχους του άρθρου 4 του ανωτέρω π.δ. και να διασφαλίζεται ο συνταγματικά κατοχυρωμένος δημόσιος χαρακτήρας του νερού ως κοινωνικό αγαθό απολύτως απαραίτητο για τη διαβίωση του ανθρώπου. 253 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ειδικότερα, η ΚΥΑ έχει ως κύριο στόχο να διασφαλίζει: α) ότι η τιμολογιακή πολιτική για το νερό παρέχει επαρκή κίνητρα στους χρήστες για την αποδοτική χρήση των υδατικών πόρων και, (β) επαρκή συνεισφορά των διαφορών χρήσεων του νερού στην ανάκτηση του κόστους των υπηρεσιών ύδρευσης σε ποσοστό που καθορίζεται στα εγκεκριμένα σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών λαμβάνοντας υπόψη, όπου απαιτείται, τις κοινωνικές, περιβαλλοντικές και οικονομικές επιπτώσεις της αποκατάστασης καθώς και τις γεωγραφικές και κλιματικές συνθήκες. Η ΕΥΔΑΠ έχει αποστείλει από τις 28 Ιανουαρίου 2022 επιστολή στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ως αρμόδια Αρχή για την εφαρμογή των γενικών κανόνων κοστολόγησης και τιμολόγησης υπηρεσιών ύδατος, προκειμένου να απαντηθούν συγκεκριμένα ερωτήματα και να δρομολογηθούν οι απαραίτητες ενέργειες για το καθορισμό του νέου ρυθμιστικού πλαισίου. Σύμφωνα με την έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που συνόδευε την έγκριση του ελληνικού σχεδίου που εγκρίθηκε για ένταξη στο Ταμείο Ανάκαμψης, η Ελληνική Κυβέρνηση έχει αναλάβει την δέσμευση για τη θέσπιση της νέας ρυθμιστικής αρχής υδάτων και λυμάτων, με φορέα υλοποίησης αυτής της μεταρρύθμισης να είναι το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Με τη μεταρρύθμιση επιδιώκεται η ενίσχυση και βελτιστοποίηση της διαχείρισης των υδάτων μέσω της σύστασης και λειτουργίας Εθνικής Ρυθμιστικής Αρχής Υδάτων. Η Αρχή θα αναλάβει σαφείς και συγκεκριμένες αρμοδιότητες και ευθύνες, οι οποίες θα προκύψουν ως αποτέλεσμα μελέτης και εκτεταμένης διαβούλευσης με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. Η λειτουργία της Αρχής θα βασιστεί στην Οδηγία 2000/60/ΕΚ, όπως έχει ενσωματωθεί στην εθνική νομοθεσία. Η νέα αρχή αναμένεται να ενισχύσει το θεσμικό πλαίσιο και την εποπτεία του τομέα, συμπεριλαμβανομένου του εξορθολογισμού της πολιτικής τιμολόγησης των υδάτων σύμφωνα με την αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει», και να διασφαλίζει τη βιωσιμότητα των υπηρεσιών ύδρευσης στην Ελλάδα. Η εφαρμογή της μεταρρύθμισης ολοκληρώνεται, σύμφωνα με όσα αναφέρονται στην έκθεση σχετικά με την εν λόγω μεταρρύθμιση, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, ορόσημο στο οποίο η νέα Αρχή πρέπει να είναι στελεχωμένη και εξοπλισμένη. Ως προς τα ενδιάμεσα βήματα, σε σχετικό πίνακα αναφέρονταν ως «έναρξη ισχύος νόμου για την ίδρυση και την επιχείρηση μιας νέας ρυθμιστικής αρχής για τα ύδατα και τα λύματα» το τελευταίο τρίμηνο του 2022. Μέχρι και σήμερα, συνεχίζει να ισχύει το τιμολόγιο που εγκρίθηκε με το ΦΕΚ 3188Β/16.12.2013. (ε) Κίνδυνος από Πανδημία COVID-19 Στις 11 Μαρτίου 2020, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας χαρακτήρισε επίσημα ως πανδημία την επιδημία του κορωνοϊούCovid-19. Εταιρική Πολιτική Η Διοίκηση της εταιρείας από την αρχή της πανδημίας, παρακολουθεί τις εξελίξεις αξιολογεί τους κινδύνους και προβαίνει στις απαραίτητες ενέργειες για να συνεχίσει την απρόσκοπτη λειτουργία της, την εξυπηρέτηση των πελατών της αλλά και την προστασία του ανθρώπινου δυναμικού της. Με γνώμονα την εταιρική κοινωνική ευθύνη απέναντι στους εργαζόμενούς της και τους πολίτες, εναρμόνισε από την αρχή τη λειτουργία της με ειδικά υγειονομικά πρωτόκολλα του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) και τις νομοκανονιστικές διατάξεις (Πράξεις νομοθετικού Περιεχομένου, Εγκυκλίους κ.α.) του Ελληνικού Κράτους. Από την πρώτη στιγμή συστήθηκε άμεσα Ειδική Ομάδα Διαχείρισης Κρίσεως (ΕΟΔΚ) για τον Covid-19, ενώ ορίστηκε Εσωτερικός Συντονιστής Covid-19, με αρμοδιότητα το συντονισμό των ενεργειών σε περίπτωση ύπαρξης κρούσματος στην Εταιρεία. Σε όλες τις υπηρεσίες και τις εγκαταστάσεις διατέθηκαν ατομικά μέσα προστασίας (αντισηπτικά, μάσκες, γάντια), ενώ όπου είναι εφικτό εφαρμόζεται ή εξ αποστάσεως και η εκ περιτροπής εργασίας. Σε όλους τους χώρους εργασίας εφαρμόζονται τακτικές απολυμάνσεις, ενώ έκτακτες απολυμάνσεις γίνονται σε περίπτωση εμφάνισης κρούσματος. Για την προστασία των πελατών, η Εταιρεία ενθάρρυνε τους καταναλωτές να πραγματοποιήσουν τις συναλλαγές ή τα αιτήματα τους μέσα από τα ψηφιακά κανάλια της Εταιρείας, περιορίζοντας δραστικά την προσέλευση στα Περιφερειακά Κέντρα. Η ΕΥΔΑΠ διατηρεί συμβάσεις με ιδιωτικά διαγνωστικά εργαστήρια για τον έλεγχο των εργαζομένων της και των μελών των οικογενειών τους για την καλύτερη διαχείριση της ενδοεργασιακής διασποράς. Μια άλλη σημαντική παράμετρος στην αντιμετώπιση της πανδημίας είναι το υψηλότατο ποσοστό εμβολιασμού του προσωπικού που αγγίζει το 85%, καθιστώντας την ΕΥΔΑΠ μια Covid-Free Εταιρεία. Οι εργαζόμενοι της ΕΥΔΑΠ που τόσα χρόνια φροντίζουν και προσφέρουν με ποιότητα το πιο πολύτιμο αγαθό, στην δύσκολη περίοδο της πανδημίας με αίσθημα ευθύνης και συνεισφοράς στο κοινό καλό, είναι σχεδόν όλοι εμβολιασμένοι προσφέροντας στους πελάτες τους αλλά και στους ίδιους το αίσθημα της ασφάλειας. Επιπρόσθετα η Εταιρεία συμμετέχει στο ιδιωτικό σχήμα πιστοποίησης CovidShield και δεσμεύεται για μια σειρά ενεργειών οι οποίες αποτελούν και την Εταιρική Πολιτική Covid Shield η οποία είναι αναρτημένη στην εταιρική ιστοσελίδα στο ακόλουθο link: https://www.eydap.gr/SocialResponsibility/BusinessPractice Για το σύστημα διαχείρισης που εφαρμόζει η ΕΥΔΑΠ, έλαβε πιστοποίηση από τον διεθνή οργανισμό πιστοποίησης TUV. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 254 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Κατανάλωση Η κατανάλωση δεν επηρεάστηκε κατά το 2021 από την πανδημία. Επενδυτικό πρόγραμμα-Εφοδιαστική αλυσίδα Η απορρόφηση του επενδυτικού προγράμματος κατά το 2021 ανήλθε σε 57,75%, σε σύγκριση με το 2020 όπου η απορρόφηση ήταν στο 55,42% (επί του ετήσιου προϋπολογισμού). Δεν παρουσιάστηκε σημαντικό θέμα σε προμήθεια πρώτων υλών. Εισπράξεις Η Εταιρεία παρακολουθεί σε συνεχή βάση την εξέλιξη των εισπράξεων και των ληξιπρόθεσμων απαιτήσεων, προκειμένου να λάβει τα κατάλληλα μέτρα όπου χρειάζεται. Στη διάρκεια του 2021 οι εισπράξεις της Εταιρείας δεν επηρεάστηκαν από την πανδημία του Covid-19 παρά μόνο από την αναστολή έκδοσης των λογαριασμών λόγω εμπλοκής στην διαγωνιστική διαδικασία (βλ. Ενότητα Σημαντικά Γεγονότα σελ.19). Ύδρευση - Αποχέτευση Η Εταιρεία δεν αντιμετώπισε προβλήματα αναφορικά με τον Covid-19 στη λειτουργία των βασικών δραστηριοτήτων. Εξυπηρέτηση Πελατών Kατά την περίοδο του COVID-19 εμπλουτίστηκε το φάσμα των ηλεκτρονικών υπηρεσιών προς τους πελάτες μέσω του site της ΕΥΔΑΠ Α.Ε., οι οποίοι πλέον μπορούν να πραγματοποιήσουν την πλειοψηφία των αιτημάτων τους ηλεκτρονικά. Τον Σεπτέμβριο του 2021, τέθηκε σε λειτουργία και η αναβαθμισμένη εφαρμογή για κινητά και ταμπλέτες Eydapp, μέσω της οποίας οι πελάτες, μεταξύ άλλων, μπορούν εύκολα και με ασφάλεια να πληρώσουν τον λογαριασμό τους χωρίς να μεταβούν σε άλλο ψηφιακό περιβάλλον. Υγειονομική Κάλυψη Το προσωπικό της ΕΥΔΑΠ και τα προστατευόμενα μέλη, καλύπτεται υγειονομικά από το υγειονομικό ταμείο της Εταιρείας και με ομαδικό ασφαλιστήριο. Κατά της διάρκεια της κρίσης του κορωνοιού, έχουν δοθεί όλες οι σχετικές οδηγίες στο προσωπικό ενώ τέθηκε σε εφαρμογή και η αύλη συνταγογράφηση. Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα μέτρα ασφάλειας των εργαζομένων απέναντι στον κορωνοϊό, αναφέρονται στην ενότητα «Υγεία και Ασφάλεια Εργαζομένων». 41. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΥΛΟΓΩΝ ΑΞΙΩΝ Η εύλογη αξία των χρηματοοικονομικών στοιχείων που διαπραγματεύονται σε ενεργείς αγορές (χρηματιστήρια) (π.χ. παράγωγα, μετοχές, ομόλογα, αμοιβαία κεφάλαια), προσδιορίζεται από τις δημοσιευόμενες τιμές που ισχύουν κατά την ημερομηνία Αναφοράς των Οικονομικών Καταστάσεων. Τα διαθέσιμα προς πώληση χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώνται στην εύλογη αξία τους η οποία είναι η χρηματιστηριακή τους αξία και συνεπώς κατατάσσονται σε επίπεδο 1, σύμφωνα με τις διατάξεις του ΔΠΧΑ 7, παρ.27Β. Η εύλογη αξία των χρηματοοικονομικών στοιχείων που δεν διαπραγματεύονται σε ενεργείς αγορές προσδιορίζεται με τη χρήση τεχνικών αποτίμησης και παραδοχών που στηρίζονται σε δεδομένα της αγοράς κατά την ημερομηνία Αναφοράς των Οικονομικών Καταστάσεων. Η ονομαστική αξία μείον προβλέψεις για απομείωση των εμπορικών απαιτήσεων εκτιμάται ότι προσεγγίζει την πραγματική τους αξία. Οι πραγματικές αξίες των χρηματοοικονομικών υποχρεώσεων για σκοπούς εμφάνισής τους στις οικονομικές καταστάσεις υπολογίζονται με βάση την παρούσα αξία των μελλοντικών ταμιακών ροών που προκύπτουν από συγκεκριμένες συμβάσεις χρησιμοποιώντας το τρέχον επιτόκιο το οποίο είναι διαθέσιμο για την Εταιρεία για τη χρήση παρόμοιων χρηματοπιστωτικών μέσων. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 255 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 42. ΜΕΤΑΓΕΝΕΣΤΕΡΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ Διαγωνισμός ΣΔΙΤ για τη Λειτουργία, Συντήρηση, Επισκευή και Αποκατάσταση των Παγίων του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος (ΕΥΣ) Στις οικονομικές καταστάσεις και στην παρουσίαση των οικονομικών αποτελεσμάτων του 2020 που είναι αναρτημένα στην ιστοσελίδα της Εταιρείας αναφέρεται ότι το πλαίσιο της συμφωνίας με το Ελληνικό Δημόσιο «περιλαμβάνει τη ρύθμιση θεσμικών θεμάτων, όπως τη δυνατότητα συμμετοχής της ΕΥΔΑΠ σε διαγωνισμούς ΣΔΙΤ». Επίσης στις οικονομικές καταστάσεις του Α’ Εξαμήνου 2021 αναφέρθηκε ότι «με σύμβαση μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου εκπροσωπούμενο από τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, της «Εταιρείας Παγίων ΕΥΔΑΠ» και της ΕΥΔΑΠ Α.Ε., ανατίθεται στην ΕΥΔΑΠ Α.Ε. η συντήρηση και λειτουργία του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος (Ε.Υ.Σ.) της μείζονος περιοχής της Πρωτεύουσας για τρία έτη. Μετά τη λήξη της εν λόγω σύμβασης, η συντήρηση και λειτουργία του Ε.Υ.Σ. θα ανατίθεται από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών σε ανάδοχο, ο οποίος θα αναδεικνύεται μέσω διαγωνιστικής διαδικασίας σύμφωνα με τον ν. 3389/2005 (Α’ 232), στην οποία διαγωνιστική διαδικασία προτίθεται να συμμετάσχει η ΕΥΔΑΠ.» Με βάση τεκμηριωμένες μελέτες υπηρεσιών της ΕΥΔΑΠ αλλά και γνωμοδότηση εξωτερικού νομικού σύμβουλου, η συμμετοχή της ΕΥΔΑΠ στο σχετικό διαγωνισμό είναι εφικτή μόνον εφόσον τροποποιηθεί ο ιδρυτικός νόμος της εταιρείας. Σημειώνεται ότι ο ιδρυτικός νόμος της ΕΥΔΑΠ έγινε πολύ πριν από την εφαρμογή Συμπράξεων Δημοσίου - Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) και ως εκ τούτου, δεν προβλέπει δυνατότητα της ΕΥΔΑΠ να συμμετέχει σε ΣΔΙΤ εκτός της Περιφέρειας Αττικής, όπου δραστηριοποιείται. Η τροποποίηση του ιδρυτικού νόμου δεν έγινε έως και την προθεσμία υποβολής φακέλου εκδήλωσης ενδιαφέροντος στις 20/1/2022, παρά τις σχετικές ενέργειες της Εταιρείας, και συνεπώς, η ΕΥΔΑΠ δεν δύναται να συμμετάσχει στην Α’ φάση του ανωτέρω διαγωνισμού. Η ΕΥΔΑΠ θα συνεχίσει να λειτουργεί και να συντηρεί το Εξωτερικό Υδροδοτικό Σύστημα (Ε.Υ.Σ.) έως την λήξη της σχετικής σύμβασής της, όπως επιτυχώς πραγματοποιεί τα τελευταία 40 χρόνια, παρέχοντας αδιάλειπτα ποιοτικό και οικονομικά προσιτό νερό στην Αττική, μέσω της συσσωρευμένης τεχνογνωσίας και εμπειρίας που διαθέτει. Αποφάσεις ΣτΕ υπ’ αριθ. 190-1/2022 Στις 4 Φεβρουαρίου 2022 δημοσιεύτηκαν οι υπ’ αριθ. 190-1/2022 αποφάσεις της Ολομέλειας του ΣτΕ με τις οποίες κρίθηκε αντισυνταγματική η μεταβίβαση της πλειοψηφίας του Μετοχικού Κεφαλαίου των ΕΥΔΑΠ ΑΕ και ΕΥΑΘ ΑΕ στην Ελληνική Εταιρεία Συμμετοχών και Περιουσίας με τον νόμο 4389/2016. Η Ελληνική Εταιρεία Συμμετοχών και Περιουσίας κατέχει άμεσα δικαιώματα ψήφου για το 50,003% του μετοχικού κεφαλαίου της ΕΥΔΑΠ και έμμεσα δικαιώματα ψήφου για το 11,33% του μετοχικού κεφαλαίου μέσω του ΤΑΙΠΕΔ. Η ΕΥΔΑΠ δεν έχει λάβει κάποια γνωστοποίηση έως τη στιγμή της δημοσιοποίησης των οικονομικών αποτελεσμάτων. Καταβολή σε ΕΠΕΥΔΑΠ των ληξιπρόθεσμων οφειλών ετών 2013-2020 Με την υπ’ αριθ. 352462/14.12.2021 Κ.Υ.Α. (ΦΕΚ 5830) των Υπουργείων Οικονομικών, Ανάπτυξης & Επενδύσεων, Περιβάλλοντος & Ενέργειας, Υποδομών & Μεταφορών, ρυθμίστηκαν με τρόπο οριστικό τόσο οι ληξιπρόθεσμες οφειλές της ΕΥΔΑΠ προς το Ελληνικό Δημόσιο για το τίμημα προμήθειας του ακατέργαστου ύδατος περιόδου 2013 - 2020 όσο και οι λειτουργικές δαπάνες της ΕΥΔΑΠ Α.Ε. για την διαχείριση, συντήρηση και επίβλεψη καλής λειτουργίας του ΕΥΣ κατά την περίοδο από 01.10.2013 και έως 31.12.2020. Στο τέλος του έτους 2021 τιμολογήθηκαν οι εκατέρωθεν απαιτήσεις και υποχρεώσεις των μερών και συγκεκριμένα: η ΕΠΕΥΔΑΠ τιμολόγησε το ποσό των Ευρώ 346,7 εκατ. για τις ποσότητες του ακατέργαστου ύδατος που της παρείχε το Ελληνικό Δημόσιο (μέσω της εταιρίας ΕΠΕΥΔΑΠ) και αντίστοιχα η ΕΥΔΑΠ ΑΕ τιμολόγησε το συνολικό ποσό των Ευρώ 189,5 εκατ. που αναλύεται σε απαίτηση ύψους: 1. Ευρώ 1,1 εκατ. από την εκτέλεση έργων του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος και 2. Ευρώ 188,4 εκατ. από την παροχή υπηρεσιών λειτουργίας, συντήρησης του Εξωτερικού Υδροδοτικού Συστήματος για τα έτη από το 2013 έως και 2020. Στις 08.02.2022 πραγματοποιήθηκε η καταβολή του ποσού των Ευρώ 157 εκατ. περίπου, στην ΕΠΕΥΔΑΠ. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 256 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Κίνδυνος από την Γεωπολιτική Κρίση στην Ουκρανία-Ενεργειακή Κρίση Η τρέχουσα γεωπολιτική κρίση στην Ουκρανία με τις συνεπακόλουθες κυρώσεις στη Ρωσία και από την Ευρωπαική Ένωση, έχουν επιφέρει σημαντική αβεβαιότητα στο οικονομικό περιβάλλον τόσο σε εθνικό όσο και σε πανευρωπαικό και παγκόσμιο επίπεδο. Η ΕΥΔΑΠ δεν είναι άμεσα εκτεθειμένη στις εν λόγω περιοχές, συνεπώς δεν υπάρχει και άμεση επίπτωση στις δραστηριότητές της. Ωστόσο, η γεωπολιτική κρίση σε συνδυασμό με την προυπάρχουσα ενεργειακή κρίση, έχει οδηγήσει σε περαιτέρω αύξηση του ενεργειακού κόστους, ειδικότερα στο φυσικό αέριο γεγονός που έχει συμπαρασύρει την αγορά σε ανατιμήσεις. Επισημαίνεται ότι γενικότερα υπάρχει άνοδος τιμών σε πληθώρα εμπορευμάτων (όπως Αλουμίνιο, Νικέλιο, Χαλκός, Κασσίτερος, Σιτάρι, Σόγια, Καλαμπόκι) και όχι μόνο στα ενεργειακά που βρίσκονται σε ιστορικά υψηλά 5ετίας. Σε περίπτωση που η αύξηση αυτή θα μετακυλιστεί σε έναν βαθμό στα προϊόντα και τις υπηρεσίες που χρησιμοποιούν οι καταναλωτές – πελάτες και συνεπώς ενδέχεται να επιβαρυνθεί ο οικογενειακός και επιχειρησιακός προϋπολογισμός και να επέλθει ανακατανομή στον οικογενειακό προϋπολογισμό του καταναλωτή – πελάτη, οπότε πιθανόν να υπάρξει υστέρηση αποπληρωμής των οφειλών τους προς την ΕΥΔΑΠ. Επιπλέον, οι αυξήσεις στον τομέα της ενέργειας, πιθανόν να επιδράσουν αρνητικά σε τομείς όπως ο τουρισμός, η παροχή ξενοδοχειακών υπηρεσιών, γεγονός που θα οδηγήσει σε ενδεχόμενη μείωση κατανάλωσης και εσόδου στο Επαγγελματικό τιμολόγιο (σε όσες εξ αυτών των επιχειρήσεων έχει χορηγηθεί). Στα λοιπά τιμολόγια, λόγω της ανελαστικότητας του προϊόντος, τα προαναφερόμενα μεγέθη εκτιμάται ότι θα παραμείνουν στα ίδια επίπεδα. Συνεπώς οι πληθωριστικές πιέσεις αναμένεται να επιβαρύνουν τόσο τους πελάτες όσο και τους προμηθευτές μας. Αναφορικά με τη ρευστότητα, προς το παρόν δεν υπάρχει κάποια επίπτωση στις εισπράξεις της Εταιρείας. Είναι όμως σημαντικό να καθοριστεί το ρυθμιστικό πλαίσιο το οποίο θα καθορίσει το νέο τιμολόγιο σύμφωνα με την ΚΥΑ 135275/2017, ΦΕΚ 1751/Β/225-2017 «Έγκριση γενικών κανόνων κοστολόγησης και τιμολόγησης υπηρεσιών ύδατος. Μέθοδος και διαδικασίες για την ανάκτηση κόστους των υπηρεσιών ύδατος στις διάφορες χρήσεις του.», προκειμένου να ανακτηθεί το κόστος του αδιύλιστου νερού και του αυξημένου ενεργειακού κόστους. Η αύξηση των τιμών είναι πιθανό να επιφέρει καθυστερήσεις και δυσπραγίες σε κάποια έργα της Εταιρείας καθώς οι τιμές των υλικών, και ως εκ τούτου και οι αρχικοί προϋπολογισμοί των έργων, έχουν αυξηθεί σημαντικά μεταξύ του διαστήματος της υποβολής της προσφοράς εκ μέρους του αναδόχου και της εκτέλεσης του έργου. Αρκετές εργοληπτικές εταιρείες συνεπώς αδυνατούν να ολοκληρώσουν έργα που έχουν αναλάβει ή να μην υπογράφουν νέες συμβάσεις που έχουν αναλάβει καθώς το κόστος υλοποίησης είναι απαγορευτικό. Οι εργοληπτικές οργανώσεις έχουν καταθέσει αιτήματα στο Υπουργείο Υποδομών προκειμένου μέσω νομοθετικών ρυθμίσεων να διευκολυνθεί η κατασκευαστική αγορά. Η διοίκηση της ΕΥΔΑΠ λαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα προκειμένου να ελαχιστοποιήσει τις τυχόν επιπτώσεις. Γίνεται διαρκώς καταγραφή αποθεμάτων ειδικότερα κρίσιμων υλικών δικτύου ύδρευσης και προχωρά στην άμεση προμήθεια υλικών που κρίνονται απαραίτητα. Προς το παρόν η Εταιρεία δεν αντιμετωπίζει κανένα πρόβλημα ανεπάρκειας υλικών ή προμήθειάς τους. Λόγω της μεταβλητότητας της κατάστασης στην Ουκρανία, δεν είναι δυνατό να εκτιμηθεί με ακρίβεια η οικονομική επίδραση. Η διοίκηση της Εταιρείας παρακολουθεί τις εξελίξεις και αξιολογεί πιθανές περαιτέρω επιπτώσεις στη λειτουργία και τα αποτελέσματά της. Η συνεχιζόμενη ενεργειακή κρίση σε συνδυασμό με την γεωπολιτική κρίση στην Ουκρανία έχουν δημιουργήσει μια δυσμενή συνθήκη αναφορικά με την αύξηση του κόστους κατά μήκος της παραγωγικής αλυσίδας. Από τον Ιανουάριο του 2022 ξεκίνησε η κρατική επιδότηση για τη Μέση Τάση, συγκεκριμένα 65€/MWh, συνεπώς το κόστος ρεύματος για τη Μέση Τάση εκτιμάται στα 220€/MWh και για τη χαμηλή στα 240€/MWh. Με βάση τις τρέχουσες τιμές και την κρατική επιδότηση, προβλέπεται ότι το κόστος ενέργειας για το 2022 θα ανέλθει σε 43,4 εκατ. ευρώ, αυξημένο κατά 69,5%. Μετά τις συνεχείς ανατιμήσεις των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας, και για τη μείωση του κόστους λειτουργίας, η ΕΥΔΑΠ Α.Ε.: 1. Είναι σε διαδικασία εύρεσης παρόχου ηλεκτρικής ενέργειας μέσω διαγωνισμού, για τη μείωση του κόστους προμήθειας (ανταγωνιστικότερες τιμές χρέωσης ενέργειας και ισχύος και μεγαλύτερες εκπτώσεις). 2. Έχει δρομολογήσει μελέτες και διαγωνισμούς σε ενεργοβόρες εγκαταστάσεις της για την αντικατάσταση παλαιών μηχανημάτων, πχ αντλιών, με ενεργειακά αποδοτικότερα. 3. Σχεδιάζει να τοποθετήσει συστήματα ενεργειακού ελέγχου (monitoring) των εγκαταστάσεών για βελτίωση των ενεργειακών τους επιδόσεων. 4. Έχει δρομολογήσει διαδικασίες διαγωνισμών για δημιουργία Φ/Β σταθμών με ενεργειακό συμψηφισμό, για τη μείωση της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 257 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Όσον αφορά στις υπάρχουσες μονάδες ΑΠΕ, οι ισχύουσες συμβάσεις τόσο για τους Μ.Υ.Η.Σ. όσο και για το υπάρχον Φ/Β 1,97 MW, αφορούν σε σταθερές τιμές. Οι σημειώσεις στις σελ 198-258 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτών των Οικονομικών καταστάσεων 258 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 2.ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΥ ΟΡΚΩΤΟΥ ΕΛΕΓΚΤΗ ΛΟΓΙΣΤΗ έχισε για την περίοδο 30.0τωνπα ΕΚΘΕΣΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤOY ΟΡΚΩΤOY ΕΛΕΓΚΤH ΛΟΓΙΣΤH Προς τους Μετόχους της Εταιρείας «Εταιρεία Ύδρευσης και Αποχέτευσης Πρωτευούσης Ανώνυμη Εταιρεία (ΕΥΔΑΠ Α.Ε.)» Έκθεση ελέγχου επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων Γνώμη Έχουμε ελέγξει τις συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας ΕΥΔΑΠ Α.Ε (η Εταιρεία), οι οποίες αποτελούνται από την εταιρική και ενοποιημένη κατάσταση χρηματοοικονομικής θέσης της 31ης Δεκεμβρίου 2021, τις εταιρικές και ενοποιημένες καταστάσεις αποτελεσμάτων και λοιπών συνολικών εισοδημάτων, μεταβολών ιδίων κεφαλαίων και ταμειακών ροών της χρήσεως που έληξε την ημερομηνία αυτή, καθώς και περίληψη σημαντικών λογιστικών αρχών και μεθόδων και λοιπές επεξηγηματικές πληροφορίες. Κατά τη γνώμη μας, οι συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις παρουσιάζουν εύλογα, από κάθε ουσιώδη άποψη, την οικονομική θέση της Εταιρείας ΕΥΔΑΠ Α.Ε. και της θυγατρικής αυτής (ο Όμιλος) κατά την 31η Δεκεμβρίου 2021, τη χρηματοοικονομική τους επίδοση και τις ταμειακές τους ροές για τη χρήση που έληξε την ημερομηνία αυτή σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Βάση γνώμης Διενεργήσαμε τον έλεγχό μας σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Ελέγχου (ΔΠΕ) όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία. Οι ευθύνες μας, σύμφωνα με τα πρότυπα αυτά περιγράφονται περαιτέρω στην ενότητα της έκθεσής μας “Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων”. Είμαστε ανεξάρτητοι από την Εταιρεία και την ενοποιούμενη θυγατρική της, καθ’ όλη τη διάρκεια του διορισμού μας, σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας για Επαγγελματίες Ελεγκτές του Συμβουλίου Διεθνών Προτύπων Δεοντολογίας Ελεγκτών, όπως αυτός έχει ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία και τις απαιτήσεις δεοντολογίας που σχετίζονται με τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων στην Ελλάδα και έχουμε εκπληρώσει τις δεοντολογικές μας υποχρεώσεις σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ισχύουσας νομοθεσίας και του προαναφερόμενου Κώδικα Δεοντολογίας. Πιστεύουμε ότι τα ελεγκτικά τεκμήρια που έχουμε αποκτήσει είναι επαρκή και κατάλληλα να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Σημαντικότερα θέματα ελέγχου Τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου είναι εκείνα τα θέματα που, κατά την επαγγελματική μας κρίση, ήταν εξέχουσας σημασίας στον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως. Τα θέματα αυτά και οι σχετιζόμενοι κίνδυνοι ουσιώδους ανακρίβειας αντιμετωπίστηκαν στο πλαίσιο του ελέγχου των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων ως σύνολο, για τη διαμόρφωση της γνώμης μας επί αυτών και δεν εκφέρουμε ξεχωριστή γνώμη για τα θέματα αυτά. Σημαντικότερο θέμα ελέγχου Ελεγκτική Προσέγγιση Αναγνώριση εσόδων 259 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Για τη χρήση που έληξε την 31/12/2021 ο κύκλος εργασιών της Εταιρείας και του Ομίλου ανήλθε σε ποσό € 360,7 εκ., (€330,3 εκ. τη χρήση που έληξε την 31/12/2020). Για την καταχώρηση των εσόδων της εταιρείας απαιτείται η περιοδική καταμέτρηση και τιμολόγηση, με βάση τα ισχύοντα τιμολόγια, των καταναλώσεων 2,2 εκατ. παροχών περίπου. H αναγνώριση του εσόδου καθώς και η ενημέρωση των λογιστικών συστημάτων πραγματοποιείται αυτόματα μέσω των υποσυστημάτων της εταιρείας. Η Εταιρεία χρησιμοποιεί πληροφοριακά συστήματα και δικλίδες εσωτερικού ελέγχου ώστε να διασφαλίζει ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο αναγνώρισης εσόδου. Η αναγνώριση των εσόδων έχει προσδιοριστεί ως περιοχή ιδιαίτερου ελεγκτικού ενδιαφέροντος καθώς εμπεριέχει πολυπλοκότητα που σχετίζεται με τον μεγάλο όγκο των συναλλαγών, τη χρήση πληροφοριακών συστημάτων για την ενημέρωση των τιμών και την αναγνώριση των εσόδων, καθώς και κρίσεις και εκτιμήσεις της διοίκησης. Οι γνωστοποιήσεις της Εταιρείας σχετικά με τις ακολουθούμενες λογιστικές πολιτικές αναγνώρισης των εσόδων περιλαμβάνονται στις σημειώσεις 3 και 5 των χρηματοοικονομικών καταστάσεων. Η ελεγκτική μας προσέγγιση περιέλαβε, μεταξύ άλλων, τις ακόλουθες διαδικασίες: Εξέταση του περιβάλλοντος των πληροφοριακών συστημάτων, συμπεριλαμβανομένων των εσωτερικών διαδικασιών και των δικλίδων ασφαλείας που σχετίζονται με αυτά. Εξέταση της ορθής μεταφοράς των δεδομένων από τα επιμέρους πληροφοριακά συστήματα στο ισοζύγιο γενικής λογιστικής. Συζήτηση με τη διοίκηση και αξιολόγηση του σχεδιασμού δικλείδων εσωτερικού ελέγχου που αφορούν τη διαδικασία εκτίμησης των εσόδων για καταναλωθείσα και μη τιμολογηθείσα ποσότητα νερού και των αντίστοιχων εσόδων από υπηρεσίες αποχέτευσης. Έλεγχος της μαθηματικής ακρίβειας των υπολογισμών και της ορθής λογιστικοποίησης των ποσών. Στις ανωτέρω διαδικασίες, όπου αυτό κρίθηκε απαραίτητο, χρησιμοποιήθηκε ειδικός εμπειρογνώμονας της εταιρείας μας. Αξιολόγηση της επάρκειας και της καταλληλότητας των γνωστοποιήσεων στις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις. Στις ανωτέρω διαδικασίες, όπου αυτό κρίθηκε απαραίτητο, χρησιμοποιήθηκε ειδικός εμπειρογνώμονας της εταιρείας μας. Αξιολόγηση της επάρκειας και της καταλληλότητας των γνωστοποιήσεων στις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις. 260 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ανακτησιμότητα εμπορικών απαιτήσεων Την 31/12/2021 οι εμπορικές απαιτήσεις της Εταιρείας και του Ομίλου ανέρχονταν σε € 225,6 εκατ., συμπεριλαμβανομένης σωρευμένης πρόβλεψης απομείωσης ύψους € 103,4 εκ. (€ 178,9 εκατ. και € 99,6 εκατ. την χρήση που έληξε την 31/12/2020). Η Εταιρεία εφαρμόζει την απλοποιημένη προσέγγιση του ΔΠΧΑ 9 «Χρηματοοικονομικά Μέσα» και υπολογίζει τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές καθ' όλη τη διάρκεια ζωής των εμπορικών απαιτήσεών τους. Για τον υπολογισμό των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών γίνεται χρήση ιστορικών δεδομένων που αντανακλούν τις αναμενόμενες επιπτώσεις των σημερινών δεδομένων στο μέλλον. Έχουμε αναγνωρίσει τη διαδικασία ελέγχου απομείωσης των εμπορικών απαιτήσεων ως ένα από τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου λόγω του ύψους των λογαριασμών αυτών και της σημαντικότητας των παραδοχών και υποθέσεων της διοίκησης κατά τη διαδικασία αυτή. Οι γνωστοποιήσεις της Εταιρείας και του Ομίλου σχετικά με τη λογιστική πολιτική, τις κρίσεις, εκτιμήσεις και τις παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον έλεγχο απομείωσης των εμπορικών απαιτήσεων περιλαμβάνονται στις σημειώσεις 3 και 22 των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων. Η ελεγκτική μας προσέγγιση περιέλαβε, μεταξύ άλλων, τις ακόλουθες διαδικασίες: Εξέταση του σχεδιασμού των δικλείδων εσωτερικού ελέγχου που αφορούν τη διαδικασία ελέγχου απομείωσης των εμπορικών απαιτήσεων. Λήψη και έλεγχος του υπολογισμού της απομείωσης των εμπορικών απαιτήσεων που πραγματοποίησε η διοίκηση, αξιολογώντας μεταξύ άλλων την πληρότητα και ορθότητα των δεδομένων που χρησιμοποιήθηκαν για τον προσδιορισμό των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών και τις παραδοχές στις οποίες βασίστηκε η εκτίμηση της διοίκησης. Έλεγχος της μαθηματικής ακρίβειας των σχετικών υπολογισμών και η ορθή λογιστικοποίηση των ποσών. Αξιολόγηση της επάρκειας και της καταλληλότητας των γνωστοποιήσεων στις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις. Υποχρεώσεις για παροχές στο προσωπικό Η εταιρεία έχει υποχρέωση να καλύπτει την Η ελεγκτική μας προσέγγιση περιέλαβε, ιατροφαρμακευτική περίθαλψη των μεταξύ άλλων, τις ακόλουθες εργαζομένων, των συνταξιούχων και των διαδικασίες: προστατευόμενων μελών τους. Έχει επίσης Έλεγχος της ακολουθούμενης υποχρέωση παροχής εφάπαξ αποζημίωσης και πολιτικής αναγνώρισης της ειδικής εφάπαξ αποζημίωσης στο προσωπικό της σχετικής υποχρέωσης σε σχέση με κατά την έξοδο του από την υπηρεσία σύμφωνα τις προβλέψεις του ΔΛΠ 19 με την ισχύουσα νομοθεσία και την συλλογική Εξέταση με την συνδρομή σύμβαση εργασίας του προσωπικού. αναλογιστή της εκτίμησης της Οι παροχές αυτές αντιμετωπίζονται από τη Διοίκησης για την επίπτωση της Διοίκηση ως προγράμματα καθορισμένων Απόφασης της Επιτροπής παροχών και η εκτίμηση της υποχρέωσης γίνεται Διερμηνειών των ΔΠΧΑ, σχετικά με σύμφωνα με το ΔΛΠ 19. Για τον προσδιορισμό 261 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 των κατάλληλων παραδοχών αναφορικά με μεταβλητές όπως το επίπεδο του πληθωρισμού, το προεξοφλητικό επιτόκιο, οι μελλοντικές αυξήσεις μισθών, η θνησιμότητα και την σύνταξη της σχετικής μελέτης, η Διοίκηση χρησιμοποίησε ανεξάρτητους αναλογιστές. Παράλληλα η Διοίκηση, με την χρήση ανεξάρτητων αναλογιστών, εξέτασε την επίπτωση της απόφασης της IFRIC με τίτλο «Κατανομή παροχών σε περιόδους υπηρεσίας (ΔΛΠ 19)» (η "Απόφαση"), στην μεθοδολογία αναγνώρισης της παροχής λόγω εξόδου από την υπηρεσία και κατάληξε στην εφαρμογή της ίδιας μεθόδου κατανομής με αυτή που ακολουθήθηκε στις αναλογιστικές μελέτες των προηγούμενων ετών. Δεδομένου του ύψους (345 εκατ. ευρώ περίπου) και της ευαισθησίας του ποσού της υποχρέωσης σε σχέση με τις διάφορες παραμέτρους – παραδοχές που αναφέρθηκαν παραπάνω, θεωρούμε την εκτίμηση της υποχρέωσης για παροχές στο προσωπικό ως ένα από τα σημαντικότερα θέματα του ελέγχου. Οι γνωστοποιήσεις της Διοίκησης σχετικά με τις υποχρεώσεις για παροχές στο προσωπικό, σύμφωνα με το ΔΛΠ 19, περιλαμβάνονται στη σημείωση 28 των οικονομικών καταστάσεων. την κατανομή των καθορισμένων παροχών προσωπικού σε περιόδους υπηρεσίας. Για τον έλεγχο αυτό ελήφθησαν υπόψη οι Διευκρινιστικές Οδηγίες του ΣΟΕΛ, οι προβλέψεις της από 02/07/91 Ειδικής Συλλογική Σύμβαση Εργασίας ("ΕΣΣΕ") και οι μελέτες των αναλογιστών της Εταιρείας. Έλεγχος και συμφωνία των στοιχείων και των πληροφοριών που παρέχονται από την Διοίκηση της εταιρείας στους εξωτερικούς αναλογιστές, σχετικά με το προσωπικό της εταιρείας. Αξιολόγηση, με τη συνδρομή εξειδικευμένου τεχνικού συμβούλου αναλογιστή, των αναλογιστικών παραδοχών και των υπολογισμών της αναλογιστικής μελέτης της 31/12/2021. Δειγματοληπτικός έλεγχος του υπολογισμού και της λογιστικής καταχώρησης των παροχών που καταβλήθηκαν σε εργαζόμενους εντός της ελεγχόμενης χρήσης. Αξιολόγηση της επάρκειας των γνωστοποιήσεων που παρέχονται από τη Διοίκηση της εταιρείας σύμφωνα με το ΔΛΠ 19 στη σημείωση 28 των οικονομικών καταστάσεων. Δικαίωμα αποκλειστικής προμήθειας ακατέργαστου ύδατος Την 02/02/2022, δυνάμει των παραγράφων 1, 2 του άρθρου 114 του Ν 4812/2021, υπεγράφη μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου, του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου ΕΠΕΥΔΑΠ και της ΕΥΔΑΠ Α.Ε η σύμβαση του Ν. 4812/2021 (Σύμβαση Αποκλειστικού Δικαιώματος) με την οποία, μεταξύ άλλων, έναντι ανταλλάγματος το Δημόσιο – ΕΠΕΥΔΑΠ παραχωρεί το δικαίωμα της αποκλειστικής προμήθειας ακατέργαστου ύδατος προς την ΕΥΔΑΠ και συμφωνεί την ανά έτος και για είκοσι έτη με έναρξη ισχύος την 1.1.2021 και Η ελεγκτική μας προσέγγιση περιέλαβε, μεταξύ άλλων, τις ακόλουθες διαδικασίες: Λήψη και μελέτη των σχετικών συμβάσεων και του μνημονίου κατανόησης που έχει υπογραφεί μεταξύ των μερών (Ελληνικό Δημόσιο, ΕΥΔΑΠ ΠΑΓΙΩΝ και ΕΥΔΑΠ ΑΕ). Εξέταση της πλήρωσης των προϋποθέσεων για την αναγνώριση 262 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 με λήξη την 31.12.2040 παροχή ακατέργαστου του άυλου Δικαιώματος ύδατος, όπως ειδικότερα ορίζεται στο άρθρο 10 αποκλειστικής προμήθειας της σύμβασης αυτής. αδιύλιστου ύδατος με βάση τις Σύμφωνα με την σύμβαση αυτή και το σχετικό προβλέψεις του ΔΛΠ 38. μνημόνιο συναντίληψης που υπογράφηκε μεταξύ Εξέταση του ορθού υπολογισμού των των μερών, το αντάλλαγμα για το δικαίωμα αποσβέσεων του Δικαιώματος αποκλειστικής προμήθειας αδιύλιστου ύδατος αποκλειστικής προμήθειας για είκοσι έτη, με έναρξη την 1.1.2021 και λήξη αδιύλιστου ύδατος στην περίοδο των την 31.12.2040 και στις τιμές όπως αυτές είκοσι ετών της διάρκειας του. ορίζονται στον πιο πάνω πίνακα ύψους Αξιολόγηση της επάρκειας των 87.500.000 ευρώ. γνωστοποιήσεων που παρέχονται Εξαιτίας της σημαντικότητας του μεγέθους του από τη Διοίκηση της εταιρείας άυλου περιουσιακού στοιχείου που σύμφωνα με το ΔΛΠ 38 στη σημείωση αναγνωρίστηκε, και των σύνθετων όρων των 14 των οικονομικών καταστάσεων. συμβάσεων που έχουν υπογραφεί μεταξύ της ΕΥΔΑΠ ΑΕ, του Ελληνικού Δημοσίου και της ΕΠΕΥΔΑΠ, θεωρήσαμε το θέμα αυτό ως ένα από τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου. Άλλες πληροφορίες Η διοίκηση είναι υπεύθυνη για τις άλλες πληροφορίες. Οι άλλες πληροφορίες περιλαμβάνονται στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου, για την οποία γίνεται σχετική αναφορά στην “Έκθεση επί άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων”, στις Δηλώσεις των Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, αλλά δεν περιλαμβάνουν τις οικονομικές καταστάσεις και την έκθεση ελέγχου επί αυτών. Η γνώμη μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων δεν καλύπτει τις άλλες πληροφορίες και δεν εκφράζουμε με τη γνώμη αυτή οποιασδήποτε μορφής συμπέρασμα διασφάλισης επί αυτών. Σε σχέση με τον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, η ευθύνη μας είναι να αναγνώσουμε τις άλλες πληροφορίες και με τον τρόπο αυτό, να εξετάσουμε εάν οι άλλες πληροφορίες είναι ουσιωδώς ασυνεπείς με τις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις ή τις γνώσεις που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχο ή αλλιώς φαίνεται να είναι ουσιωδώς εσφαλμένες. Εάν, με βάση τις εργασίες που έχουμε εκτελέσει, καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει ουσιώδες σφάλμα σε αυτές τις άλλες πληροφορίες, είμαστε υποχρεωμένοι να αναφέρουμε το γεγονός αυτό. Δεν έχουμε τίποτα να αναφέρουμε σχετικά με το θέμα αυτό. Ευθύνες της διοίκησης και των υπευθύνων για τη διακυβέρνηση επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων Η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση και εύλογη παρουσίαση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα ΔΠΧΑ όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως και για εκείνες τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που η διοίκηση καθορίζει ως απαραίτητες, ώστε να καθίσταται δυνατή η κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων απαλλαγμένων από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος. Κατά την κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, η διοίκηση είναι υπεύθυνη για την αξιολόγηση της ικανότητας της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους, γνωστοποιώντας όπου συντρέχει τέτοια περίπτωση, τα θέματα που σχετίζονται με τη συνεχιζόμενη δραστηριότητα και τη χρήση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας, εκτός και εάν η διοίκηση είτε προτίθεται να ρευστοποιήσει την 263 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Εταιρεία και τον Όμιλο ή να διακόψει τη δραστηριότητά τους ή δεν έχει άλλη ρεαλιστική εναλλακτική επιλογή από το να προβεί σ ’αυτές τις ενέργειες. Η Επιτροπή Ελέγχου (άρθ. 44 Ν. 4449/2017) της Εταιρείας έχει την ευθύνη εποπτείας της διαδικασίας χρηματοοικονομικής αναφοράς της Εταιρείας και του Ομίλου. Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων Οι στόχοι μας είναι να αποκτήσουμε εύλογη διασφάλιση για το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, στο σύνολο τους, είναι απαλλαγμένες από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος και να εκδώσουμε έκθεση ελεγκτή, η οποία περιλαμβάνει τη γνώμη μας. Η εύλογη διασφάλιση συνιστά διασφάλιση υψηλού επιπέδου, αλλά δεν είναι εγγύηση ότι ο έλεγχος που διενεργείται σύμφωνα με τα ΔΠΕ, όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, θα εντοπίζει πάντα ένα ουσιώδες σφάλμα, όταν αυτό υπάρχει. Σφάλματα δύναται να προκύψουν από απάτη ή από λάθος και θεωρούνται ουσιώδη όταν, μεμονωμένα ή αθροιστικά, θα μπορούσε εύλογα να αναμένεται ότι θα επηρέαζαν τις οικονομικές αποφάσεις των χρηστών, που λαμβάνονται με βάση αυτές τις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις. Ως καθήκον του ελέγχου, σύμφωνα με τα ΔΠΕ όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, ασκούμε επαγγελματική κρίση και διατηρούμε επαγγελματικό σκεπτικισμό καθ’ όλη τη διάρκεια του ελέγχου. Επίσης: Εντοπίζουμε και αξιολογούμε τους κινδύνους ουσιώδους σφάλματος στις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος, σχεδιάζοντας και διενεργώντας ελεγκτικές διαδικασίες που ανταποκρίνονται στους κινδύνους αυτούς και αποκτούμε ελεγκτικά τεκμήρια που είναι επαρκή και κατάλληλα για να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας. Ο κίνδυνος μη εντοπισμού ουσιώδους σφάλματος που οφείλεται σε απάτη είναι υψηλότερος από αυτόν που οφείλεται σε λάθος, καθώς η απάτη μπορεί να εμπεριέχει συμπαιγνία, πλαστογραφία, εσκεμμένες παραλείψεις, ψευδείς διαβεβαιώσεις ή παράκαμψη των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου. Κατανοούμε τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που σχετίζονται με τον έλεγχο, με σκοπό το σχεδιασμό ελεγκτικών διαδικασιών κατάλληλων για τις περιστάσεις, αλλά όχι με σκοπό τη διατύπωση γνώμης επί της αποτελεσματικότητας των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου της Εταιρείας και του Ομίλου. Αξιολογούμε την καταλληλότητα των λογιστικών αρχών και μεθόδων που χρησιμοποιήθηκαν και το εύλογο των λογιστικών εκτιμήσεων και των σχετικών γνωστοποιήσεων που έγιναν από τη διοίκηση. Αποφαινόμαστε για την καταλληλότητα της χρήσης από τη διοίκηση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας και με βάση τα ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτήθηκαν για το εάν υπάρχει ουσιώδης αβεβαιότητα σχετικά με γεγονότα ή συνθήκες που μπορεί να υποδηλώνουν ουσιώδη αβεβαιότητα ως προς την ικανότητα της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους. Εάν συμπεράνουμε ότι υφίσταται ουσιώδης αβεβαιότητα, είμαστε υποχρεωμένοι στην έκθεση ελεγκτή να επιστήσουμε την προσοχή στις σχετικές γνωστοποιήσεις των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων ή εάν αυτές οι γνωστοποιήσεις είναι ανεπαρκείς να διαφοροποιήσουμε τη γνώμη μας. Τα συμπεράσματά μας βασίζονται σε ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτώνται μέχρι την ημερομηνία της έκθεσης ελεγκτή. Ωστόσο, μελλοντικά γεγονότα ή συνθήκες ενδέχεται να έχουν ως αποτέλεσμα η Εταιρεία και ο Όμιλος να παύσουν να λειτουργούν ως συνεχιζόμενη δραστηριότητα. Αξιολογούμε τη συνολική παρουσίαση, τη δομή και το περιεχόμενο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων των γνωστοποιήσεων, καθώς και το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις απεικονίζουν τις υποκείμενες συναλλαγές και τα γεγονότα με τρόπο που επιτυγχάνεται η εύλογη παρουσίαση. 264 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Αποκτούμε επαρκή και κατάλληλα ελεγκτικά τεκμήρια αναφορικά με την χρηματοοικονομική πληροφόρηση των οντοτήτων ή των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων εντός του Ομίλου για την έκφραση γνώμης επί των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων. Είμαστε υπεύθυνοι για την καθοδήγηση, την επίβλεψη και την εκτέλεση του ελέγχου της Εταιρείας και των θυγατρικών της. Παραμένουμε αποκλειστικά υπεύθυνοι για την ελεγκτική μας γνώμη. Μεταξύ άλλων θεμάτων, κοινοποιούμε στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, το σχεδιαζόμενο εύρος και το χρονοδιάγραμμα του ελέγχου, καθώς και σημαντικά ευρήματα του ελέγχου, συμπεριλαμβανομένων όποιων σημαντικών ελλείψεων στις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου εντοπίζουμε κατά τη διάρκεια του ελέγχου μας. Επιπλέον, δηλώνουμε προς τους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση ότι έχουμε συμμορφωθεί με τις σχετικές απαιτήσεις δεοντολογίας περί ανεξαρτησίας και γνωστοποιούμε προς αυτούς όλες τις σχέσεις και άλλα θέματα που μπορεί εύλογα να θεωρηθεί ότι επηρεάζουν την ανεξαρτησία μας και τα σχετικά μέτρα προστασίας, όπου συντρέχει περίπτωση. Από τα θέματα που γνωστοποιήθηκαν στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, καθορίζουμε τα θέματα εκείνα που ήταν εξέχουσας σημασίας για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως και ως εκ τούτου αποτελούν τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου. Έκθεση επί άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων 1. Έκθεση Διαχείρισης Διοικητικού Συμβουλίου Λαμβάνοντας υπόψη ότι η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση της Έκθεσης Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου και της Δήλωσης Εταιρικής Διακυβέρνησης που περιλαμβάνεται στην έκθεση αυτή, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 5 του άρθρου 2 του Ν. 4336/2015 (μέρος Β), σημειώνουμε ότι: α) Στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου περιλαμβάνεται δήλωση εταιρικής διακυβέρνησης, η οποία παρέχει τα πληροφοριακά στοιχεία που ορίζονται στο άρθρο 152 του Ν. 4548/2018. β) Κατά τη γνώμη μας η Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου έχει καταρτισθεί σύμφωνα με τις ισχύουσες νομικές απαιτήσεις των άρθρων 150-151 και της παραγράφου 1 (περιπτώσεις γ’ και δ’) του άρθρου 152 του Ν. 4548/2018 και το περιεχόμενο αυτής αντιστοιχεί με τις συνημμένες οικονομικές καταστάσεις της χρήσης που έληξε την 31/12/2021. γ) Με βάση τη γνώση που αποκτήσαμε κατά το έλεγχό μας, για την εταιρεία ΕΥΔΑΠ Α.Ε. και το περιβάλλον της, δεν έχουμε εντοπίσει ουσιώδεις ανακρίβειες στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού της Συμβουλίου. 2. Συμπληρωματική Έκθεση προς την Επιτροπή Ελέγχου Η γνώμη μας επί των συνημμένων εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων είναι συνεπής με τη Συμπληρωματική Έκθεσή μας προς την Επιτροπή Ελέγχου της Εταιρείας, που προβλέπεται από το άρθρο 11 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014. 3. Παροχή μη ελεγκτικών υπηρεσιών Οι επιτρεπόμενες μη ελεγκτικές υπηρεσίες που έχουμε παράσχει στην Εταιρεία και τη θυγατρική της, κατά τη διάρκεια της χρήσεως που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2021 γνωστοποιούνται στη Σημείωση 37 των συνημμένων εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων. 265 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 4. Διορισμός Ελεγκτή Διοριστήκαμε για πρώτη φορά ως Ορκωτοί Ελεγκτές Λογιστές της Εταιρείας με την από 26/06/2019 απόφαση της ετήσιας τακτικής γενικής συνέλευσης των μετόχων. Έκτοτε ο διορισμός μας έχει αδιαλείπτως ανανεωθεί για μια συνολική περίοδο 3 ετών με βάση τις κατ’ έτος λαμβανόμενες αποφάσεις της τακτικής γενικής συνέλευσης των. 5. Κανονισμός Λειτουργίας Η Εταιρεία διαθέτει Κανονισμό Λειτουργίας σύμφωνα με το περιεχόμενο που προβλέπεται από τις διατάξεις του άρθρου 14 του Ν. 4706/2020. 6. Έκθεση Διασφάλισης επί του Ευρωπαϊκού Ενιαίου Ηλεκτρονικού Μορφότυπου Αναφοράς Εξετάσαμε τα ψηφιακά αρχεία της εταιρείας ΕΥΔΑΠ ΑΕ (εφεξής Εταιρεία ή/και Όμιλος), τα οποία καταρτίστηκαν σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Ενιαίο Ηλεκτρονικό Μορφότυπο (ESEF) που ορίζεται από τον κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (EΕ) 2019/815, όπως τροποποιήθηκε με τον Κανονισμό (EΕ) 2020/1989 (εφεξής Κανονισμός ESEF), και τα οποία περιλαμβάνουν τις εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου για τη χρήση που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2021, σε μορφή XHTML (213800SA1M6NZ4YSQU91-2021-12-31-el.xhtml) , καθώς και το προβλεπόμενο αρχείο XBRL (213800SA1M6NZ4YSQU91-2021-12-31-el.zip) με την κατάλληλη σήμανση, επί των προαναφερόμενων ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων. Κανονιστικό πλαίσιο Τα ψηφιακά αρχεία του Ευρωπαϊκού Ενιαίου Ηλεκτρονικού Μορφότυπου καταρτίζονται σύμφωνα με τον Κανονισμό ESEF και την 2020/C 379/01 Ερμηνευτική Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της 10ης Νοεμβρίου 2020, όπως προβλέπεται από το Ν. 3556/2007 και τις σχετικές ανακοινώσεις της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και του Χρηματιστηρίου Αθηνών (εφεξής «Κανονιστικό Πλαίσιο ESEF»). Συνοπτικά το Πλαίσιο αυτό περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τις ακόλουθες απαιτήσεις: - Όλες οι ετήσιες οικονομικές εκθέσεις θα πρέπει να συντάσσονται σε μορφότυπο XHTΜL. - Όσον αφορά τις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις βάσει των Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, η χρηματοοικονομική πληροφόρηση, που περιλαμβάνεται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος, στην Κατάσταση Οικονομικής Θέσης, στην Κατάσταση Μεταβολών Ιδίων Κεφαλαίων και στην Κατάσταση Ταμειακών Ροών, θα πρέπει να επισημαίνεται με ετικέτες XBRL (XBRL ‘tags’), σύμφωνα με την Ταξινομία του ESEF (ESEF Taxonomy), όπως ισχύει. Οι τεχνικές προδιαγραφές για τον ESEF, συμπεριλαμβανομένης και της σχετικής ταξινομίας, παρατίθενται στα Ρυθμιστικά Τεχνικά Πρότυπα (Regulatory Technical Standards) του ESEF. Οι απαιτήσεις που ορίζονται από το ισχύον Κανονιστικό Πλαίσιο ESEF αποτελούν κατάλληλα κριτήρια για να εκφράσουμε συμπέρασμα που παρέχει εύλογη διασφάλιση. Ευθύνες της διοίκησης και των υπευθύνων για τη διακυβέρνηση Η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση και υποβολή των εταιρικών και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της Εταιρείας και του Ομίλου, για τη χρήση που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2021, σύμφωνα με τις απαιτήσεις που ορίζονται από το Κανονιστικό Πλαίσιο ESEF, όπως και για εκείνες τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που η διοίκηση καθορίζει ως απαραίτητες, ώστε να καθίσταται δυνατή η κατάρτιση των ψηφιακών αρχείων απαλλαγμένων από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος. 266 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 Ευθύνες του Ελεγκτή Η δική μας ευθύνη είναι ο σχεδιασμός και η διενέργεια αυτής της εργασίας διασφάλισης, σύμφωνα με την υπ’ αρ. 214/4/11-02-2022 Απόφαση του Δ.Σ. της Επιτροπής Λογιστικής Τυποποίησης και Ελέγχων (ΕΛΤΕ) και τις «Κατευθυντήριες οδηγίες σε σχέση με την εργασία και την έκθεση διασφάλισης των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών επί του Ευρωπαϊκού Ενιαίου Ηλεκτρονικού Μορφότυπου Αναφοράς (ESEF) των εκδοτών με κινητές αξίες εισηγμένες σε ρυθμιζόμενη αγορά στην Ελλάδα», όπως εκδόθηκαν από το Σώμα Ορκωτών Ελεγκτών την 14/02/2022 (εφεξής "Κατευθυντήριες Οδηγίες ESEF"), έτσι ώστε να αποκτήσουμε εύλογη διασφάλιση ότι οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου που καταρτίστηκαν από τη διοίκηση σύμφωνα με τον ESEF συμμορφώνονται από κάθε ουσιώδη άποψη με το ισχύον Κανονιστικό Πλαίσιο ESEF. Η εργασία μας διενεργήθηκε σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας για Επαγγελματίες Ελεγκτές του Συμβουλίου Διεθνών Προτύπων Δεοντολογίας Ελεγκτών (Κώδικας ΣΔΠΔΕ), όπως αυτός έχει ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία και επιπλέον έχουμε εκπληρώσει τις δεοντολογικές υποχρεώσεις ανεξαρτησίας, σύμφωνα με το Ν. 4449/2017 και τον Κανονισμό (ΕΕ) 537/2014. Η εργασία διασφάλισης που διενεργήσαμε καλύπτει περιοριστικά τα αντικείμενα που περιλαμβάνονται στις Κατευθυντήριες Οδηγίες ESEF και διενεργήθηκε σύμφωνα με το Διεθνές Πρότυπο Εργασιών Διασφάλισης 3000, “Έργα Διασφάλισης Πέραν Ελέγχου ή Επισκόπησης Ιστορικής Οικονομικής Πληροφόρησης”. Η εύλογη διασφάλιση συνιστά διασφάλιση υψηλού επιπέδου, αλλά δεν είναι εγγύηση ότι η εργασία αυτή θα εντοπίζει πάντα ένα ουσιώδες σφάλμα αναφορικά με μη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του Κανονιστικού Πλαισίου ESEF. Συμπέρασμα Με βάση τη διενεργηθείσα εργασία και τα τεκμήρια που αποκτήθηκαν, διατυπώνουμε το συμπέρασμα ότι οι εταιρικές και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου, για τη χρήση που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2021, σε μορφή αρχείου XHTML (213800SA1M6NZ4YSQU91-2021-12-31-el.xhtml), καθώς και το προβλεπόμενο αρχείο XBRL (213800SA1M6NZ4YSQU91-2021-12-31-el.zip) με την κατάλληλη σήμανση, επί των προαναφερόμενων ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, έχουν καταρτιστεί, από κάθε ουσιώδη άποψη, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του Κανονιστικού Πλαισίου ESEF. Αθήνα, 28 Απριλίου 2022 Ο Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής Παναγιώτης Χριστόπουλος ΑΜ ΣΟΕΛ 28481 267 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 268 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 3.ΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ – ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ 2021 Οι παρακάτω ανακοινώσεις/γνωστοποιήσεις έχουν σταλεί στο Ημερήσιο Δελτίο Τιμών και βρίσκονται αναρτημένες στην ιστοσελίδα του Χρηματιστηρίου Αθηνών και στην ιστοσελίδα της Εταιρίας www.eydap.gr. 20/01/2021 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ 2021 06/04/2021 ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΑΝΑΛΥΤΩΝ 2021 06/04/2021 Νέο Οργανόγραμμα 08/04/2021 28/04/2021 Θεμέλιο ανάπτυξης της ΕΥΔΑΠ το 2020. Προς λύση οι οικονομικές εκκρεμότητες ετών ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 2020 ΣΤΟΥΣ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΥΣ ΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟΥ 2021 29/04/2021 Χρονική Επέκταση Ισχύουσας Σύμβασης 13/05/2021 Τοποθέτηση Γενικής Διευθύντριας Μεγάλων Έργων 03/06/2021 ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΕΙΣ ΣΤΕΛΕΧΩΝ 04/06/2021 Πρόσκληση σε Τακτική Γενική Συνέλευση 25/06/2021 ΔΙΑΝΟΜΗ ΜΕΡΙΣΜΑΤΟΣ ΠΑΡΕΛΘΟΥΣΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ 25/06/2021 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΤΑΚΤΙΚΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΕΥΔΑΠ Α.Ε. 25/06/2021 ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΤΑΚΤΙΚΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΙΟΥΝΙΟΣ 2021 30/06/2021 Ανανέωση Αποκλειστικού Δικαιώματος Παροχής Υπηρεσιών 23/07/2021 Ελληνικός Κώδικας Εταιρικής Διακυβέρνησης - Νέος Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας 11/08/2021 ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟΥ 2021 31/08/2021 ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 27/09/2021 Ενημέρωση Αναλυτών για Οικονομικά Αποτελέσματα Ά Εξαμήνου 30/09/2021 Οικονομικά Αποτελέσματα Ά Εξαμήνου 2021 23/11/2021 Ολοκλήρωση Φορολογικού Ελέγχου για το 2020 και Έκδοση Φορολογικού Πιστοποιητικού 30/11/2021 Ενημέρωση Επενδυτικού Κοινού για τη διαμόρφωση των θεμελιωδών οικονομικών μεγεθών κατά́ το γ ́τρίμηνο του 2021 και τις εξελίξεις στην δραστηριότητα της Εταιρείας 01/12/2021 Ανακοίνωση χορήγησης ειδικής άδειας σύμφωνα με το άρθρο 100 παρ. 1 του Ν.4548/2018 03/12/2021 Στην επικύρωση της συμφωνίας με το Ελληνικό Δημόσιο προχωρά η ΕΥΔΑΠ με τη σύγκληση έκτακτης Γενικής Συνέλευσης Μετόχων 03/12/2021 Πρόσκληση σε Έκτακτη Γενική Συνέλευση 24/12/2021 ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΕΚΤΑΚΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΜΕΤΟΧΩΝ- ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2021 24/12/2021 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΕΚΤΑΚΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΕΥΔΑΠ Α.Ε. 09/04/2021 269 Ετήσια Οικονομική Έκθεση Χρήσης 01.01.2021 – 31.12.2021 4.ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΔΡΕΥΣΕΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΕΩΣ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΗΣ Α.Ε. (Ε.ΥΔ.Α.Π) ΑΡ.ΓΕΜΗ.121578960000 Εδρα: Ωρωπού 156 ΤΚ11146 Γαλάτσι ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ από 1 Ιανουαρίου 2021 έως 31 Δεκεμβρίου 2021 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ Αρμόδιο Υπουργείο : Yπουργείο Υποδομών & Μεταφορών Διεύθυνση Διαδικτύου Εταιρείας: www.eydap.gr Σύνθεση Διοικητικού Συμβουλίου Θ.Βαρβαρίγου, Χ. Σαχίνης, Αν. Τόσιος, Αικ. Μπερίτση, Αλ. Νασούφης, Μ. Σταυρουλάκης, Δ. Κωνσταντακόπουλος, Αγ. Αμδίτης, Χ.Καραπλής, Χ. Μηστριώτης, Π. Σκουλαρίκης, Ε.Αγγελάκης, Γ.Αλεξανδράκης Ημερομηνία έγκρισης από το Διοικητικό Συμβούλιο των οικονομικών καταστάσεων : Ορκωτοί Ελεγκτές Λογιστές Ελεγκτική Εταιρεία Τύπος Έκθεσης Ελέγχου Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών 28 Απριλίου 2022 Παναγιώτης Χριστόπουλος (Α.Μ. ΣΟΕΛ 28481) GRANT THORNTON A.E. (Α.Μ. ΣΟΕΛ 127) Με σύμφωνη Γνώμη ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ Ποσά εκφρασμένα σε χιλιάδες € ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΜΕΤΑΒΟΛΩΝ ΙΔΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ποσά εκφρασμένα σε χιλιάδες € 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 Ιδιοχρησιμοποιούμενα ενσώματα πάγια στοιχεία 778.198 788.727 778.198 788.727 Άυλα περιουσιακά στοιχεία 83.968 562 83.968 562 Περιουσιακά στοιχεία με δικαίωμα χρήσης 1.301 2.722 1.301 2.722 90.092 139.678 91.302 ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 Σύνολο ιδίων κεφαλαίων έναρξης περιόδου (1.01.2021 και 1.01.2020 αντίστοιχα) 827.812 951.140 828.071 31.12.2020 951.384 Κέρδη /(Zημίες) μετά από φόρους 30.648 (66.100) 30.677 (66.085) Καθαρό εισόδημα καταχωρημένο απ’ ευθείας στην καθαρή θέση 6.762 (16.758) 6.762 (16.758) ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ Λοιπά μη κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία 140.888 Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα / έξοδα μετά από φόρους 37.410 (82.858) 37.439 (82.843) Αποθέματα 14.803 14.297 14.803 14.297 Διανεμηθέντα μερίσματα (50.055) (40.470) (50.055) (40.470) Απαιτήσεις από πελάτες & Συμβατικά Περιουσιακά Στοιχεία 225.571 178.929 225.571 178.929 Σύνολο ιδίων κεφαλαίων λήξης περιόδου (31.12.2021 και 31.12.2020 αντίστοιχα) 815.167 827.812 815.455 828.071 Λοιπά κυκλοφορούντα περιουσιακά στοιχεία 502.088 489.081 501.176 488.140 1.696.021 1.613.996 1.696.319 1.614.265 31.12.2021 31.12.2020 31.12.2021 31.12.2020 ΣΥΝΟΛΟ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ ΙΔΙΑ ΚΕΦ ΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΑΜΕΙΑΚΩΝ ΡΟΩΝ Μετοχικό κεφάλαιο 63.900 63.900 63.900 63.900 Λοιπά στοιχεία ιδίων κεφαλαίων 751.267 763.912 751.555 764.171 Σύνολο ιδίων κεφαλαίων 815.167 827.812 815.455 828.071 Υποχρεώσεις για παροχές στους εργαζόμενους 344.700 358.993 344.700 358.993 Επιχορηγήσεις επενδύσεων 138.239 139.686 138.239 139.686 59.382 (80.442) 59.411 (80.427) Προβλέψεις /Λοιπές μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις 102.472 65.407 102.472 65.407 Πλέον / μείον προσαρμογές για: Λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις 295.443 222.098 295.453 222.108 Αποσβέσεις 44.768 40.407 44.768 40.407 Αποσβέσεις επιχορηγήσεων (6.114) (6.245) (6.114) (6.245) 519 905 519 905 0 541 0 (59) (71) (59) (71) Προβλέψεις για παροχές προσωπικού (5.901) (3.186) (5.901) (3.186) Λοιπές Προβλέψεις 4.250 164.701 4.250 164.701 Πιστωτικοί τόκοι και συναφή έσοδα (15.074) (15.172) (15.074) (15.170) Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα 2.032 3.503 2.032 3.503 (88.257) (10.178) (88.252) (10.181) (524) (1.180) (524) (1.180) 63.761 2.662 63.761 2.681 Σύνολο υποχρεώσεων ΣΥΝΟΛΟ ΙΔΙΩΝ ΚΕΦ ΑΛΑΙΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ 880.854 786.184 880.864 786.194 1.696.021 1.613.996 1.696.319 1.614.265 Ποσά εκφρασμένα σε χιλιάδες € ΟΜΙΛΟΣ Λειτουργικές δραστηριότητες Κέρδη/(Ζημίες) προ φόρων (συνεχιζόμενες δραστηριότητες) Αποσβέσεις περιουσιακών στοιχείων με δικαίωμα χρήσης Mειώσεις /Μεταφορές ενσώματων και ασώματων ακινητοποιήσεων Εσοδα χρεογράφων ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ Ποσά εκφρασμένα σε χιλιάδες € ΟΜΙΛΟΣ 1.01-31.12.2021 1.01-31.12.2020 Κύκλος εργασιών 360.764 330.325 Πλέον/ μείον προσαρμογές για μεταβολές λογαριασμών Μικτά κέρδη 156.929 149.639 κεφαλαίου κίνησης ή που σχετίζονται με τις λειτουργικές επενδυτικών αποτελεσμάτων 46.280 (92.182) (Αύξηση) Μείωση: Κέρδη / (Ζημίες) προ φόρων 59.382 (80.442) Απαιτήσεων & Συμβατικών Περιουσιακών Στοιχείων Κέρδη / (Ζημίες) μετά από φόρους (Α) 30.648 (66.100) Υλικά ανταλλακτικά & αναλώσιμα Λοιπά συνολικά έσοδα / έξοδα μετά από φόρους (Β) 6.762 (16.758) Αύξηση (Μείωση) Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα / έξοδα μετά από φόρους (Α)+(Β) 37.410 (82.858) Υποχρεώσεων 30.648 (66.100) 0,29 -0,62 85.453 (57.115) Κέρδη / (Ζημίες) προ φόρων, χρηματοδοτικών και 541 δραστηριότητες: Κατανέμονται σε: Εγγυήσεις καταναλωτών Μετόχους Εταιρείας Κέρδη/(Ζημίες) μετά από φόρους ανά μετοχή – βασικά (σε €) Κέρδη/ (Ζημίες) προ φόρων, χρηματοδοτικών επενδυτικών αποτελεσμάτων και συνολικών αποσβέσεων 161 137 161 137 Εισφορά εργαζομένων για αποζημίωση Πλέον: 1.760 1.841 1.760 1.841 Προσαυξήσεις πελατών εισπραχθείσες Μείον: 6.668 7.409 6.668 7.409 Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα καταβεβλημένα Καταβεβλημένοι φόροι Σύνολο εισροών / (εκροών) από λειτουργικές δραστηριότητες (α) ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ Ποσά εκφρασμένα σε χιλιάδες € ΕΤΑΙΡΕΙΑ (312) (318) (312) (318) (28.885) (12.095) (28.885) (12.095) 38.175 93.219 38.209 93.252 (29.085) ΕΤΑΙΡΕΙΑ 1.01-31.12.2021 1.01-31.12.2020 Κύκλος εργασιών 360.753 330.318 Επενδυτικές δραστηριότητες Μικτά κέρδη 156.918 149.632 Αγορά ενσώματων ακινητοποιήσεων (28.709) (29.085) (28.709) Αγορά ασώματων ακινητοποιήσεων (1.446) (231) (1.446) (231) επενδυτικών αποτελεσμάτων 46.310 (92.165) Είσπραξη επιχορηγήσεων 4.667 2.931 4.667 2.931 Κέρδη / (Ζημίες) προ φόρων 59.411 (80.427) Τόκοι εισπραχθέντες 6.734 7.677 6.734 7.674 Κέρδη / (Ζημίες) μετά από φόρους (Α) 30.677 (66.085) Μερίσματα εισπραχθέντα Λοιπά συνολικά έσοδα / έξοδα μετά από φόρους (Β) 6.762 (16.758) Σύνολο εισροών / (εκροών) από επενδυτικές δραστηριότητες (β) Συγκεντρωτικά συνολικά έσοδα / έξοδα μετά από φόρους (Α)+(Β) 37.439 (82.843) 30.677 (66.085) Κέρδη / (Ζημίες) προ φόρων, χρηματοδοτικών και 59 71 59 71 (18.695) (18.637) (18.695) (18.640) Κατανέμονται σε: Μετόχους Εταιρείας Προτεινόμενο μέρισμα ανα μετοχή σε ευρώ επενδυτικών αποτελεσμάτων και συνολικών αποσβέσεων Χρηματοδοτικές δραστηριότητες Πληρωμές υποχρεώσεων από μισθώσεις 0,28 Μερίσματα πληρωθέντα Κέρδη/ (Ζημίες) προ φόρων, χρηματοδοτικών 85.483 (57.099) Σύνολο εισροών / (εκροών) από χρηματοδοτικές δραστηριότητες (γ) Καθαρή (μείωση) / αύξηση (558) (971) (558) (971) (49.636) (39.805) (49.636) (39.805) (50.194) (40.776) (50.194) (40.776) στα ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα περιόδου (α) + (β) + (γ) Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα έναρξης περιόδου Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα λήξης περιόδου (30.714) 33.806 (30.680) 33.836 462.448 428.642 461.561 427.725 431.734 462.448 430.881 461.561 ΠΡΟΣΘΕΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 1. Ο αριθμός του απασχολούμενου προσωπικού του Ομίλου και της Εταιρείας στις 31 Δεκεμβρίου 2021 ανερχόταν σε 2.326 άτομα και στις 31 Δεκεμβρίου 2020 σε 2.345 άτομα. 2. Οι προβλέψεις που έχει σχηματίσει η Εταιρεία μέχρι την 31 Δεκεμβρίου 2021 αφορούν : α) Αγωγές για αστικές υποθέσεις που έχουν ασκηθεί κατά της Εταιρείας συνολικού ύψους περίπου Ευρώ 73,03 εκατ. οι οποίες αφορούν κυρίως αποζημιώσεις λόγω καταστροφών από πλημμύρες (λόγω θραύσης αγωγών ή βροχοπτώσεων), καθώς και αγωγές διάφορων αντισυμβαλλόμενων προμηθευτών και εργολάβων για παραβάσεις συμβατικών όρων β) Δικαστικές υποθέσεις για εργατικές διαφορές ύψους Ευρώ 96,2 εκατ. περίπου. Έναντι των ζημιών που πιθανόν να προκύψουν αφού καταστούν οριστικές και αμετάκλητες οι προαναφερόμενες (α και β) εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις, η Ε.ΥΔ.Α.Π. έχει σχηματίσει προβλέψεις συνολικού ύψους Ευρώ 45,1 εκατ. στις 31 Δεκεμβρίου 2021 έναντι Ευρώ 44,6 εκατ. κατά την 31 Δεκεμβρίου 2020, οι οποίες εκτιμώνται επαρκείς. γ) Φόρους για τις ανέλεγκτες φορολογικά χρήσεις Ευρώ 2,4 εκατ. στις 31 Δεκεμβρίου 2021 και στις 31 Δεκεμβρίου 2020 (σημ.11) .δ) Λοιπές προβλέψεις για επισφαλείς απαιτήσεις (πελάτες, συμβατικά περιουσιακά στοιχεία και χρεώστες) και απαξιωμένα αποθέματα Ευρώ 111 εκατ. στις 31 Δεκεμβρίου 2021 έναντι Ευρώ 107,2 εκατ. στις 31 Δεκεμβρίου 2020. 3. Τα ποσά πωλήσεων και αγορών σωρευτικά από την έναρξη της τρέχουσας περιόδου και τα υπόλοιπα των απαιτήσεων και υποχρεώσεων του Ομίλου και της Εταιρείας στη λήξη της τρέχουσας χρήσης, που έχουν προκύψει από συναλλαγές με τα συνδεδεμένα μέρη προς αυτήν κατά την έννοια του ΔΛΠ 24, έχουν ως εξής: (σημ. 36, ποσά σε χιλιάδες ευρώ) i) ii) iii) Eσοδα Εξοδα Πληρωμές Μερισμάτων iv) Απαιτήσεις v) Yποχρεώσεις vi) Αμοιβές και αποζημιώσεις Διευθυντικών στελεχών και μελών της Διοίκησης ΟΜΙΛΟΣ 2021 215.644 241.835 30.700 2020 60.504 175.813 24.822 ΕΤΑΙΡΕΙΑ 2021 2020 215.644 60.504 241.835 175.813 30.700 24.822 49.302 202.730 668 52.312 160.996 605 49.302 202.730 668 52.312 160.996 605 4. Στην τρέχουσα χρήση καταχωρήθηκε:α) στα "Λοιπά συνολικά έσοδα μετά από φόρους" έξοδο Ευρώ 1.157 χιλ. που αφορά μεταβολή της εύλογης αξίας χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων (σημ.18) και β) αναλογιστικό κέρδος Ευρώ 7.919 χιλ. μετά φόρων από προγράμματα καθορισμένων παροχών σύμφωνα με το αναθεωρημένο ΔΛΠ 19 (σημ.28). 5.Με εξαίρεση τα γεγονότα που αναφέρονται στην υπ΄ αριθμό 42 σημείωση των οικονομικών καταστάσεων , δεν έχει συμβεί κάποιο γεγονός το οποίο επηρεάζει σημαντικά την οικονομική διάρθρωση ή την επιχειρηματική πορεία της Εταιρείας και του Ομίλου από την 31.12.2021 μέχρι την ημερομηνία έγκρισης των οικονομικών καταστάσεων από το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας. 6. Στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, εκτός της ΕΥΔΑΠ, περιλαμβάνεται η ΕΥΔΑΠ ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε. με έδρα την Αθήνα με ποσοστό συμμετοχής 100% της ΕΥΔΑΠ στο κεφάλαιο της, η οποία ενοποιήθηκε με την μέθοδο της ολικής ενοποίησης. Ως εκ τούτου δεν υπολογίζονται δικαιώματα μειοψηφίας. Η διεύθυνση διαδικτύου της ΕΥΔΑΠ ΝΗΣΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ Α.Ε. είναι www.eydapnison.gr 7. Οι βασικές λογιστικές αρχές και οι σημαντικές λογιστικές κρίσεις από την πλευρά της Διοίκησης που ακολουθήθηκαν είναι οι ίδιες με εκείνες που εφαρμόστηκαν στις ετήσιες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας για την χρήση που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2020. Αθήνα, 28 Απριλίου 2022 Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ Ο ΔΙΕΥΘΥΝΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΘΕΟΔΩΡΑ ΑΝΔΡ. ΒΑΡΒΑΡΙΓΟΥ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΓΕΩΡΓ. ΣΑΧΙΝΗΣ Α.Δ.Τ. ΑΜ 519989 Α.Δ.Τ. ΑΟ 568292 Η ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΑΡΚ. ΣΚΥΛΑΚΗ Α.Δ.Τ. ΑΟ 010837 Α.Μ.Αδείας Ο.Ε.Ε. Α/17806 270 Η ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΗ ΤΟΥ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ ΒΑΣ.ΖΑΡΚΑΔΟΥΛΑ Α.Δ.Τ. ΑΒ 253061 Α.Μ.Αδείας Ο.Ε.Ε. Α/112285

Περίληψη: Οι 1. Θεοδώρα Βαρβαρίγου, Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου 2. Χαράλαμπος Σαχίνης, Διευθύνων Σύμβουλος 3. Αναστάσιος Τόσιος, Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος, Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου, ειδικά προς τούτο ορισθέν από το Διοικητικό Συμβούλιο Σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 2 του άρθρου 4 του ν.3556/2007 δηλώνουμε εξ όσων γνωρίζουμε, ότι: α. Οι συνημμένες Οικονομικές Καταστάσεις για τη διαχειριστική χρήση από 01.01.2021 έως 31.12.2021 της ΕΥΔΑΠ Α.Ε, που καταρτίσθηκαν σύμφωνα με τα ισχύοντα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, απεικονίζουν κατά τρόπο αληθή τα στοιχεία του ενεργητικού και του παθητικού, την καθαρή θέση και τα αποτελέσματα χρήσεως της ΕΥΔΑΠ Α.Ε και των επιχειρήσεων που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο. β. Η ετήσια Ενοποιημένη Έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου, απεικονίζει κατά τρόπο αληθή την εξέλιξη, τις επιδόσεις και τη θέση της ΕΥΔΑΠ Α.Ε. καθώς και των επιχειρήσεων που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο, συμπεριλαμβανομένης της περιγραφής των κυριότερων κινδύνων και αβεβαιοτήτων που αντιμετωπίζουν. Αθήνα, 28 Απριλίου 2022 H Πρόεδρος του Δ.Σ. Ο Διευθύνων Σύμβουλος Το Μέλος του Δ.Σ Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος Θεοδώρα Βαρβαρίγου Α.Δ.Τ. AM 519989 Χαράλαμπος Σαχίνης Α.Δ.Τ. ΑΟ 568292 Αναστάσιος Τόσιος Α.Δ.Τ. ΑΟ 126614