Гимн Монголии

Госуда́рственный гимн Монго́лии () является одним из главных официальных государственных символов Монголии, наряду с флагом и гербом.

История 
Первым гимном независимой Монголии в XX веке стала народная протяжная песня Зуун лангийн жороо луус, приобретшая этот статус после того, как премьер-министр Намнансурэн вернулся из дипломатической поездки в Санкт-Петербург, где впервые услышал европейскую церемониальную музыку во время одного из официальных приёмов. Вернувшись в Монголию, он привёз с собой некоторые музыкальные инструменты, а также обученных игре на музыкальных инструментах солдат, которые показали своё умение Богдо-гэгэну. Он изъявил желание, чтобы в Монголии тоже был государственный гимн, и сообщил об этом в Россию. Музыку для текста гимна сочинил дирижёр Мариинского театра А. В. Кадлец, использовав для её написания этнографический музыкальный материал, предоставленный российским Восточным институтом.

Первый гимн Монголии использовался в 1924—1950 годах, второй — в 1950—1962 годах, третий — в 1962—1991 годах. Со времени демократической революции 1991 года в употребление вновь введён гимн 1950 года, из которого исключён второй куплет, прославлявший Ленина, Сталина, Сухэ-Батора и Чойбалсана. 11 июня 2006 года Великим государственным хуралом было принято решение в связи с празднованием 800-летия основания Монгольской империи включить в текст упоминания о Чингисхане.

Современный вариант гимна

Оригинал 
Дархан манай тусгаар Улс
Даяар Монголын ариун голомт
Далай их дээдсийн гэгээн үйлс
Дандаа энхжин, үүрд мөнхжинө

Хамаг дэлхийн шударга улстай
Хамтран нэгдсэн эвээ бэхжүүлж
Хатан зориг бүхий л чадлаараа
Хайртай Монгол орноо мандуулъя

Өндөр төрийн минь сүлд ивээж
Өргөн түмний минь заяа түшиж
Үндэс язгуур, хэл, соёлоо
Үрийн үрдээ өвлөн бадраая

Эрэлхэг Монголын золтой ардууд
Эрх чөлөө жаргалыг эдлэв
Жаргалын түлхүүр, хөгжлийн тулгуур
Жавхлант манай орон мандтугай

Перевод 
Наша нерушимая независимая страна —
Святой очаг всех монголов,
Океан священных деяний предков
Да будет длиться вечно.

С праведными странами всего мира
Совместно да будем крепить наше достояние.
С крепостью и отвагой, всеми силами
Да будем развивать любимую Монголию.

Наш высокий государственный стяг храня,
Многочисленного народа нашего судьбу смиряя,
Наши корни, язык и культуру
Наследуя, да возвеличим.

Славные народы отважной Монголии
Наделены счастьем свободы.
Ключ к счастью, столп развития, —
Наша величественная страна да процветает.

Традиционное письмо

1991—2006

Оригинал 

Дархан манай хувьсгалт улс
Даяар монголын ариун голомт
Дайсны хөлд хэзээ ч орохгүй
Дандаа энхжин үүрд мөнхжинө.

Хамаг дэлхийн шударга улстай
Хамтран нэгдсэн эгнээг бэхжүүлж
Хатан зориг, бүхий л чадлаараа
Хайртай Монгол орноо мандуулъя.

Зоригт Монголын золтой ардууд
Зовлонг тонилгож, жаргалыг эдлэв
Жаргалын түлхүүр, хөгжлийн тулгуур
Жавхлант манай орон мандтугай.

Хамаг дэлхийн шударга улстай
Хамтран нэгдсэн эгнээг бэхжүүлж
Хатан зориг, бүхий л чадлаараа
Хайртай Монгол орноо мандуулъя.

Перевод 
Наша священная революционная страна —
Святой очаг всех монголов,
Ни один враг не победит нас,
Мы будем процветать вечно.

С праведными странами всего мира
Совместно да будем крепить наше достояние.
С крепостью и отвагой, всеми силами
Да будем развивать любимую Монголию.

Храбрый мужественный народ Монголии
Преодолел все страдания и обрёл счастье,
Ключ к восторгу и путь к успеху,
Да здравствует наша славная страна.

С праведными странами всего мира
Совместно да будем крепить наше достояние.
С крепостью и отвагой, всеми силами
Да будем развивать любимую Монголию.

1961—1992

1950—1961

Оригинал 
Дархан манай хувьсгалт улс
Даяар Монголын ариун голомт
Дайсны хөлд хэзээ ч орохгүй
Дандаа энхжиж үүрд мөнхжинө.

Хамаг дэлхийн шударга улстай
Хамтран нэгдсэн эгнээг бэхжүүлж
Хатан зориг, бүхий л чадлаараа
Хайртай Монгол орноо мандуулъя.

Алдарт Ленин Сталины заасан
Ардын чөлөө, жаргалын замаар
Агуу Монгол орноо удирдсан
Ачит Сүхбаатар, Чойбалсан.

Хамаг дэлхийн шударга улстай
Хамтран нэгдсэн эгнээг бэхжүүлж
Хатан зориг, бүхий л чадлаараа
Хайртай Монгол орноо мандуулъя.

Зоригт Монголын золтой ардууд
Зовлонг тонилгож, жаргалыг эдлэв
Жаргалын түлхүүр, хөгжлийн тулгуур
Жавхлант манай орон мандтугай.

Хамаг дэлхийн шударга улстай
Хамтран нэгдсэн эгнээг бэхжүүлж
Хатан зориг, бүхий л чадлаараа
Хайртай Монгол орноо мандуулъя.

Перевод 
Наша священная революционная страна —
Святой очаг всех монголов,
Ни один враг не победит нас,
Мы будем процветать вечно.

С праведными странами всего мира
Совместно да будем крепить наше достояние.
С крепостью и отвагой, всеми силами
Да будем развивать любимую Монголию.

По учению Ленина и Сталина,
Идём к свободе и счастью народа.
Идёт наша великая Монголия,
По пути Сухэ-Батора и Чойбалсана.

С праведными странами всего мира
Совместно да будем крепить наше достояние.
С крепостью и отвагой, всеми силами
Да будем развивать любимую Монголию.

Храбрый мужественный народ Монголии
Преодолел все страдания и обрёл счастье,
Ключ к восторгу и путь к успеху,
Да здравствует наша славная страна.

С праведными странами всего мира
Совместно да будем крепить наше достояние.
С крепостью и отвагой, всеми силами
Да будем развивать любимую Монголию.

1924—1950 
 Бүх дэлхийн ард түмэнд
 Бүрэн эрхийг олгогч интернационал
 Бүдүүлэг ядуу ард түмнийг
 Гэгээнээр удирдагч интернационал

 Хамаг дэлхийн ядуу ардыг
 Харанхуйгаар мөлжигч харгисуудыг
 Хашин арилгахаар эсэргүүцсэн
 Хасын замтай интернационал

 Гэмгүй суусан орчлонг
 Гэмтүүлэн дарлагч капиталтанг
 Хийсгэн арилгахаар эсэргүүцсэн
 Гэгээн мөртэй интернационал

 Гайхамшигт жавхлант улаан тугаар
 Газрын бөмбөрцгийг бүрхээд
 Гал усны гашуун зовлонгоос гэтэлгэгч
 Гайхамшигт гуравдугаар интернационал

 Дорно өрнийн олон тив дэх
 Доромжлогдсон дарлагдсан ард түмэн
 Даруйхан бүгдээрээ босоцгоож
 Догшин харгисуудыг дарцгаагтун

 Баялаг ноёдуудын эрх мэдэлд
 Балбагдан дарлагдсан ард түмэн
 Багын хайран наснаасаа
 Үйлдвэрт зүтгэсэн ард түмэн

 Эдгээр олон зовлонтон нар
 Эв хамтын интернационалд нэгдэж
 Эрчимтэй ангийн чанарыг баримтлан
 Эзэрхэг баячуудыг эсэргүүцье

 Жаргалант байдлыг зохион чадагч
 Жавхлант туг юугаа байгуулсан
 Журамт эв хамт намуудын
 Журам холбоот интернационал

 Гэгээн тунгалаг эрдэм соёлоор
 Дөрвөн зүгтээ цэцэг дэлгэж
 Гэрэлт нарны эрдэнийн туяагаар
 Ертөнц дахиныг гийгүүлэх болтугай

 Энэхүү дэлхийн ард түмнийг
 Эрхбиш нэгтгэх зорилготой
 Эв хамтын гуравдугаар интернационал
 Үүрд наран мэт мандах болтугай

Гимн Богд-ханской Монголии (1911—1924) 
Зуун лангийн жороо луус
Зуун лангийн жороо луусыг
Жуузан дундаа хөлөглөв өө хө
Зуугаас залсан Богд ламыгаа
Зонховын ширээнд залав аа хө

Мөнгөн амтай бүрээ бишгүүрийг
Мөрөн дундаа хангинуулав аа хө
Мөнх настай Богд ламыгаа
Мөргөлийнхөө ширээнд залав аа хө

Алтан амтай бүрээ бишгүүрээ
Ар мөрөндөө хангинуулав аа хө
Ачлал болсон Богд ламыгаа
Авралын ширээнд залав аа хө

 Традиционное письмо

Гимн Чингисханской государственности (XIII—XX века) 
Эртний сайхан ерөөл
Эртний сайхан ерөөлөөр
Энэ сайхан оронд нь
Эзэн Богд Чингис хааныхаа
Язгууран ээц бүрдвээ хөө

Тэнгэр мэт заяатай
Тэгш таван оюунтай
Тэнүүн уужим зарлигтай
Тэнгэрийн минь үр сад билээ

Олон одны дундаас
Сарны гэрэл тодорхой
Олон хүмүүний дундаас
Яндар мэт чимэгтэй

Сүмбэр уулын оройгоос
Сүндэрлэж цацраад
Сүр жавхлан дэлгэрээд
Сүлд нь бат болтугай

Хамаг номын рашааныг
Ханахын чинээгээр хүртээд
Хаан эзэн Чингисийн өмнө
Хамт бүгдээрээ жаргая

 Традиционное письмо

Примечания

Ссылки 
 Гимн Монголии на сайте Internet Archive 

Монголия
Государственные символы Монголии
Песни 1950 года