டீகோ மரடோனா

டீகோ அர்மேண்டோ மரடோனா (பிறப்பு 30 அக்டோபர் 1960 - இறப்பு 25 நவம்பர் 2020) பியூனோஸ் ஏரிஸ் நகரத்தின் லானுஸ்) அர்ஜென்டினாவின் முன்னாள் கால்பந்தாட்ட வீரர் மற்றும் அர்ஜென்டினா தேசிய அணியின் முன்னாள் மேலாளர் ஆவார். இவர் எக்காலத்திலும் சிறந்த கால்பந்தாட்ட வீரர் என்று பரவலாகக் கருதப்பட்டார். நூற்றாண்டின் சிறந்த ஃபிஃபா வீரர் விருதுக்காக இணையத்தில் மேற்கொள்ளப்பட்ட வாக்கெடுப்பில் முதலாவதாக வந்து இந்த விருதை பீலேவுடன் பகிர்ந்து கொண்டார்.

மரடோனா தனது தொழில்வாழ்க்கையில் கால்பாந்து கிளப்பில் இருந்த காலத்தில் அவர் அர்ஜென்டினா ஜூனியர்ஸ், போகா ஜூனியர்ஸ், பார்சிலோனா, சீவில்லா, நியூவெல்ஸ் ஒல்ட் பாய்ஸ் மற்றும் நப்போலி போன்ற மன்ற அணிகளுக்காக விளையாடி ஒப்பந்தப் பண அளவில் உலக சாதனை செய்துள்ளார். தனது சர்வதேச விளையாட்டு வாழ்கையில் அவர் அர்ஜென்டினா அணிக்காக விளையாடி, 91 கேப்புகளைப் பெற்றுள்ளார் மற்றும் 34 கோல்களை அடித்துள்ளார். 1986 ஆம் ஆண்டின் உலக கோப்பை போட்டியில் அர்ஜென்டினா அணியின் தலைவராக இருந்து இறுதிப் போட்டியில் மேற்கு ஜெர்மனிக்கு எதிராக வெற்றி பெற தலைமை தாங்கிய போட்டியுடன் சேர்த்து நான்கு ஃபிஃபா உலக கோப்பை போட்டிகளில் விளையாடி உள்ளார், மேலும் போட்டியில் சிறப்பாக விளையாடியதற்காக தங்கப் பந்து விருதையும் பெற்றார். இந்த போட்டிகளின் காலிறுதி ஆட்டத்தில் இங்கிலாந்திற்கு எதிரான போட்டியில் 2-1 என்ற கோல் கணக்கில் வெற்றி பெறுவதற்கு காரணமாக இவர் அடித்த இரண்டு கோல்கள் இரண்டு வேறுபட்ட காரணங்களுக்காக கால்பந்து வரலாற்றில் இடம் பெற்றது. தண்டம் விதிக்கப்படாத முறையில் முதலில் அடித்த கோல் "கடவுளின் கை" என்று அறியப்பட்டது, அதே வேளையில் இங்கிலாந்தின் ஆறு வீரர்களை தாண்டி 60-மீட்டர் தொலைவிலிருந்து அடிக்கப்பட்ட இரண்டாவது கோலானது கண்ணைக் கவரும் விதத்தில் இருந்ததால் இந்த "நூற்றாண்டின் சிறந்த கோல்" என்று பொதுவாக அறியப்படுகிறது.

விளையாட்டு வீரர்களில் சர்ச்சைகளில் அதிகமாக சிக்கிக் கொள்ளும் நபர் என்றும் செய்திகளில் அதிகமாக பேசப்படும் நபர் என்றும் பல்வேறு காரணங்களுக்காக மரடோனா அறியப்பட்டார். இத்தாலியில் நடைபெற்ற போதைப் பொருள் சோதனையில் கோக்கைன் போதைப் பொருள் பயன்படுத்தியது கண்டறியப்பட்டதால் 1991 ஆம் ஆண்டில் கால்பந்து விளையாட்டிலிருந்து 15 மாதங்கள் தற்காலிகமாக நீக்கப்பட்டார், மற்றும் எபெட்ரின் பயன்படுத்திய காரணத்திற்காக அமெரிக்க ஒன்றியத்தில் 1994 ஆம் ஆண்டு நடைபெற்ற உலகக் கோப்பை போட்டியிலிந்து வெளியேற்றப்பட்டு நாட்டிற்கு திருப்பி அனுப்பபட்டார்.

1997 ஆம் ஆண்டில் தனது 37 வது பிறந்தநாள் முதல் விளையாடுவதிலிருந்து ஓய்வு பெற்ற பிறகு, கொக்கைன் தவறாக பயன்படுத்தியதன் விளைவாக மோசமான உடல்நிலை மற்றும் அதிகப்படியான உடல் எடையினால் பாதிக்கப்பட்டார். 2005 ஆம் ஆண்டில் வயிற்றில் செய்யப்பட்ட அறுவை சிகிச்சை எடை கூடுவதை தடை செய்வதற்கு உதவியது. கொக்கைன் பழக்கத்திலிருந்து விடுபட்ட பிறகு அர்ஜென்டினாவின் தொலைக்காட்சி நிகழ்ச்சிகளில் தொகுப்பாளராக இவர் மிகவும் பிரபலமானார்.

இவரது வெளிப்படையான பேச்சு, மக்களுக்கு மிகவும் பிடித்திருந்தாலும், நிருபர்கள் மற்றும் விளையாட்டு உறுப்பினர்களுடன் சச்சரவை சில நேரங்களில் ஏற்படுத்தும். மேலாண்மையில் அவருக்கிருந்த முன்னனுபவம் குறைவு எனினும், 2008 ஆம் ஆண்டு நவம்பர் மாதம் அர்ஜென்டினா தேசிய கால்பந்து அணியின் பயிற்சியாளராக பதவியேற்றார்.

தொடக்க ஆண்டுகள் 
லூனாஸ் என்ற இடத்தில் மரடோனா பிறந்து இருந்தாலும், பியூனோஸ் ஏரிஸ் நகரத்தில் தெற்கு பகுதியில் உள்ள குடிசைநகரமான வில்லா ஃபியோரிடோ என்ற இடத்தில் வளர்ந்தார், கோரியண்ட்ஸ் அதிகார பகுதிலிருந்து இந்த பகுதிக்கு இவரது ஏழைக் குடும்பம் இடம்பெயர்ந்தது. இவர் மூன்று பெண்குழந்தைகளுக்கு பிறகு பிறந்த முதல் மகனாவார். இவருக்கு ஹூகோ (எல் டர்கோ ) மற்றும் எட்வர்டோ (லாலோ) என இரண்டு இளைய சகோதரர்கள் உள்ளனர். இவர்களும் பிரபலமான தொழில்முறை காலபந்தாட்ட வீரர்கள்.

எஸ்டெர்லா ரோஜா  என்ற குழுவில் 10 வது வயதில் விளையாடிக் கொண்டிருக்கும் போது ஒரு டேலண்ட் ஸ்கௌட்டால் (திறமையுள்ளவர்களைக் கண்டறிபவர்) மரடோனா கண்டறியப்பட்டார். பியூனோஸ் ஏரிஸின் அர்ஜெண்டினோஸ் ஜூனியர் குழுவின் இளைஞர் அணியான லாஸ் சிபோலிடாஸ்  அணியின் முக்கிய உறுப்பினராக மாறினார். பந்து எடுத்துப்போடும் 12 வயது சிறுவனாக இருந்த அவர் முதல் டிவிஷன் போட்டியின் இடைவேளை நேரங்களில் பந்தைக் கொண்டு அற்புதமான செயல்களை பார்வையாளருக்கு செய்து காட்டினார்.

கிளப் விளையாட்டு வாழ்க்கை 
தனது பதினாறாவது பிறந்த நாளுக்கு பத்து தினங்களுக்கு முன்பு 1976 ஆம் ஆண்டு அக்டோபர் மாதம் 20 ஆம் தேதி மரடோனா தனது முதல் அறிமுகத்தை அர்ஜெண்டினோஸ் ஜூனியர்ஸ் அணியுடன் தொடங்கினார். இவரது £1 மி போகா ஜூனியர்ஸ் அணிக்கு மாற்றம் செய்யப்படும் வரை, 1976 ஆம் ஆண்டு முதல் 1981 ஆம் ஆண்டு வரை இங்கு விளையாடிக் கொண்டிருந்தார். 1981 ஆம் ஆண்டு இடைப்பட்ட பகுதியில் அணியில் இணைந்து 1982 ஆன் ஆண்டு முழுவதும் விளையாடினார் மேலும் தனது முதல் லீக் வெற்றியாளர் பதக்கத்தையும் வென்றார். அர்ஜெண்டினோ ஜூனியர்ஸ் அணிக்காக விளையாடிக் கொண்டிருக்கும் போது ஸிஃபீல்ட் யுனைடேட் என்ற ஆங்கில குழு இவரது சேவைக்காக £180,000 ஏலம் கேட்டது ஆனால் இந்த ஏலம் நிராகரிக்கப்பட்டது.

1982 ஆம் ஆண்டு உலகக் கோப்பைக்கு பிறகு ஜூன் மாதம் ஸ்பெயின் நாட்டின் பார்சிலோனா அணிக்கு £5 மி என்ற உலக சாதனையுடன் மரடோனா மாற்றப்பட்டார். 1983 ஆம் ஆண்டு பயிற்சியாளர் சீசர் லூஸ் மெனோட்டி என்பவரின் தலைமையில் பார்சிலோனா மற்றும் மரடோனா ரியல் மாட்ரிட் அணியை தோற்கடித்து கோபா டெல் ரே கோப்பையையும் (ஸ்பானிஸின் தேசிய கோப்பை ஆண்டு போட்டி) மற்றும் அத்லெடிக் டி பில்போ அணியைத் தோற்கடித்து ஸ்பானிஷ் சூப்பர் கப் கோப்பையையும் வென்றனர். பார்சிலோனா அணியில் கடினமான பதவிக் காலத்தை மரடோனா கொண்டிருந்தார். முதலில் ஏற்பட்ட கல்லீரல் வீக்கம், பிறகு அத்லெடிக் பில்போ அணியின் அண்டோனி கியோடெக்ஸாவினால் ஏற்பட்ட கால் முறிவு ஆகியவற்றினால் மரடோனாவின் தொழில் வாழ்க்கை மிகவும் பாதிக்கப்பட்டது, எனினும் மரடோனாவின் வலிமை மற்றும் மனத் திண்மை விரைவில் இவரை மைதானத்திற்கு கொண்டு வர காரணமாக இருந்தது. பார்சிலோனா அணியில் இருக்கும் போது அணி இயக்குநர்களுடன், குறிப்பாக குழுத் தலைவர் ஜோசப் லூயிஸ் நுன்ஸுடன்மரடோனா அடிக்கடி தகராறில் ஈடுபடுவார், இந்த தகராறின் உச்ச நிலை காரணமாக கேம்ப் நோவ்லிருந்து 1984 ஆஅம் ஆண்டு நீக்கப்பட்டார். இத்தாலியின் சீரீ ஏ குழுவின் நாப்போலி அணிக்கு £6.9மி என்ற மற்றொரு சாதனையுடன் மாற்றப்பட்டார்.

மரடோனா நேப்போலி அணியில் இருந்த போது புகழின் உச்சிக்கு சென்றார். விரைவில் அவர் குழு ரசிகர்களிடையே மிகவும் பிரபலமான நட்சத்திரமாக மாறினார், மேலும் இவரது காலம் குழுவின் வரலாற்றில் வெற்றிகரமான பகுதியாக அமைந்தது. மரடோனாவின் தலைமையில் நாப்போலி அணி தங்களின் சீரீ ஏ இத்தாலியன் சேம்பியன்ஷிப் வெற்றியை 1986/87 மற்றும் 1989/1990 ஆம் ஆண்டுகளிலும் 1987/88 மற்றும் 1988/89 ஆம் ஆண்டுகளில் போட்டித் தொடரில் இரண்டாவது இடத்தையும் பிடித்தது. 1987 ஆம் ஆண்டின் கோபா இத்தாலி தொடரில் வெற்றி பெற்றது (1989 ஆம் ஆண்டின் கோபா இத்தாலி தொடரில் இரண்டாவது இடம்), 1989 ஆம் ஆண்டில் UEFA கப் மற்றும் 1990 ஆம் ஆண்டில் இத்தாலியன் சூப்பர்கப் ஆகியவை மரடோனாவின் காலத்தில் நேப்போலி பெற்ற பெருமதிப்புகளாகும். 1987/88 ஆம் ஆண்டுகளின் சீரீ ஏ தொடரில் மரடோனா அதிகமான கோல்களை அடித்தவராக இருந்தார்.

எனினும் இத்தாலியில் இருந்த காலங்களில் மரடோனாவின் சொந்த பிரச்சனைகள் அதிகமாயின. கொக்கைன் போதைப் பொருளை இவர் தொடர்ந்து பயன்படுத்திக் கொண்டிருந்தார், மேலும் விளையாட்டுகள் மற்றும் பயிற்சிகளில் பங்கேற்காமல் இருந்த காரணத்திற்காக அமெரிக்க டாலர் 70,000 வரை அபராதமாக வழங்குமாறு அறிவுறுத்தப்பட்டார். முறைதவறி பிறந்த மகன் என்ற அவதூறு வழக்கையும் சந்தித்தார்; மேலும் கமோரா என்ற குற்றக் குழுவுடன் தொடர்பு இருப்பதாக சந்தேகமும் எழுந்தது.

கொக்கைன் பயன்படுத்தியதற்கான மருந்து சோதனையில் நிரூபிக்கப்பட்டதால் 15 மாதங்கள் போட்டிகளில் விளையாட தடை விதிக்கப்பட்டு நாப்போலியை விட்டு 1992 ஆம் ஆண்டு அவமதிப்புடன் மரடோனா வெளியேறினார். இதே நேரத்தில் தனது அடுத்த அணியான சீவில்லாவில் (1992-93) இணைந்தார், இரண்டு ஆண்டுகளுக்கு தொழில் முறையாக கால்பந்து விளையாடவில்லை. 1993 ஆம் ஆண்டில் நியூவெல்ஸ் ஒல்ட் பாய்ஸ் அணிக்காக விளையாடினார் மற்றும் 1995 ஆம் ஆண்டில் போகா ஜூனியர்ஸ் அணிக்காக இரண்டு ஆண்டுகள் விளையாட மீண்டும் வந்தார்.

1986 ஆம் ஆண்டின் உலக கோப்பை போட்டிகளுக்கு பிறகு இண்டர் மிலன் அணிக்கு எதிராக நட்பு முறையில் விளையாட டுடென்ஹம் ஹாட்ஸ்பூர் அணியுடன் மரடோனா இணைந்தார். இந்த போட்டி மரடோனாவை விளையாடச் செய்த ஓஸி ஆர்டைஸ் என்பவருக்கு சான்றளிப்பாக இருந்தது, இந்த போட்டியில் டுடென்ஹ்ம் 2-1 என்ற கோல் கணக்கில் வெற்றி பெற்றது. அர்ஜென்டினா அணிக்காக விளையாட பத்து என்று எண் கொண்ட டி-சர்ட்டை மரடோனாவிற்கு அளித்த க்லென் ஹோடில் என்பவருடன் உடன் இணைந்து விளையாடினார். அந்த ஆண்டு நடைபெற்ற உலகக் கோப்பை போட்டியில் இங்கிலாந்து அணிக்கு எதிராக டிரிபிள் பாஸ்ட் முறையில் "நூற்றாண்டின் சிறந்த கோலை" ஹோடில் உடன் அடித்தார்.

சர்வதேச விளையாட்டு வாழ்க்கை 

நாப்போலி அணியுடன் இணைந்து இருந்த இந்த நேரத்தில் சர்வதேச கால்பந்து போட்டிகளில் மரடோனா மிகவும் பிரபலமடைந்தார். அர்ஜென்டினா தேசிய கால்பந்து அணியின் அல்பிசெலிஸ்டெஸ்  அணியில் விளையாடும் போது தொடர்ச்சியாக நான்கு ஃபிஃபா உலகக் கோப்பை போட்டிகளில் பங்கு கொண்டு 1986 ஆம் ஆண்டு கோப்பையை வெல்வதற்கும் 1990 ஆம் ஆண்டில் இரண்டாவது இடம் பிடிப்பதற்கும் அர்ஜென்டினாவிற்கு தலைமை தாங்கினார்.

1977 ஆம் ஆண்டு பிப்ரவரி மாதம் 27 ஆம் தேதி ஹங்கேரி அணிக்கு எதிரான போட்டியில் தனது 16வது வயதில் முதன் முறையாக சர்வதேச போட்டிகளில் பங்கு கொண்டார். 18 வது வயதில் அர்ஜென்டினாவிற்காக உலக இளைஞர் சேம்பியன்ஷிப் போட்டியில் விளையாடினார், இந்த தொடர் முழுவதும் சிறப்பான முறையில் செயல்பட்டார் சோவித் யூனியன் அணிக்கு எதிராக 3-1 என்ற கோல் கணக்கில் வெற்றி பெற காரணமாக இருந்தார். ஹாம்டென் பார்க் என்ற இடத்தில் நடைபெற்ற ஸ்காட்லாந்து அணிக்கு எதிராக 1979 ஆம் ஆண்டு ஜூன் 2 ஆம் தேதி விளையாடி 3-1 என்ற கோல் கணக்கில் வெற்றி பெற்ற போட்டியில் தனது முதல் முதுநிலை சர்வதேச கோலை பதிவு செய்தார்.

1982 உலகக் கோப்பை 
1982 ஆம் ஆண்டு தனது முதல் உலகக் கோப்பை போட்டியில் மரடோனா விளையாடினார். முதல் சுற்றில் நடப்பு சாம்பியனான அர்ஜென்டினா அணி பெல்ஜியம் அணியிடம் தோல்வியுற்றது. எனினும் ஹங்கேரி மற்றும் ஈஐ சால்வேடர் அணியை வெற்றிக் கொண்டு இரண்டாவது சுற்றுக்கு முன்னேறியது, இரண்டாவது சுற்றில் பிரேஸில் மற்றும் இறுதி வெற்றியாளர் இத்தாலி அணியால் தோற்கடிக்கப்பட்டனர். இந்த ஐந்து போட்டிகளிலும் பதிலாள் இல்லாமல் மரடோனா விளையாடினார், ஆனால் பிரேஸில் அணிக்கு எதிரான போட்டியில் முறை தவறி ஆடிய காரணத்திற்காக கடைசி ஐந்து நிமிடங்கள் போட்டியில் இருந்து வெளியேற்றப்பட்டார்.

1986 உலகக் கோப்பை 
மரடோனா தலைமையில் 1986 ஆம் ஆண்டு உலகக் கோப்பை போட்டியில் அர்ஜென்டினாவின் தேசிய அணி வெற்றி பெற்றது, மெக்ஸிகோவில் நடைபெற்ற மேற்கு ஜெர்மனிக்கு எதிரான போட்டியில் வெற்றிக் கொண்டு கோப்பையை கைப்பற்றியது. 1986 ஆம் ஆண்டில் உலகக் கோப்பை போட்டிகள் முழுவதும் ஆதிக்கமிக்க மற்றும் ஊக்கமிக்க வீரராக மரடோனா இருந்தார். அர்ஜென்டினா அணி விளையாடிய ஒவ்வொரு ஆட்டத்தின் ஒவ்வொரு நிமிடத்திலும் இவரது பங்கு இருந்தது, 5 கோல்களை அடித்தார் மேலும் 5 கோல்களுக்கு வழிவகைச் செய்தார். எனினும் இங்கிலாந்து அணிக்கு எதிரான காலிறுதி ஆட்டத்தில் 2-1 என்ற இவரது கோல் இந்த போட்டியில் வெற்றி பெற காரணமாக இருந்தது. இந்த கோல்களின் மூலம் இவர் மிகவும் பிரபலமானார்.

இந்த போட்டியானது கிரேட் பிரிட்டானின் ஐக்கிய இராச்சியம் மற்றும் வடக்கு ஐயர்லாந்து (இங்கிலாந்திலிருந்து உருவாகிய பகுதி) மேலும் அர்ஜென்டினா நாடுகளில் நடைபெற்றுக் கொண்டிருந்த ஃபால்க்லாண்ட்ஸ் போரின் போது நடைபெற்றது மேலும் இந்த போட்டி முழுவதும் மக்களிடையே உணர்ச்சி பெருக்கு அதிகமாக இருந்தது. முதலில் அடிக்கப்பட்ட கோல் மரடோனாவின் கையில் பட்டு சென்றதை மறு ஒளிபரப்பு தெளிவாக காட்டியது. "மரடோனா தலையில் ஒரு பகுதியிலும் ஒரு பகுதி கடவுளின் கையுடனும்" இந்த கோல் அடிக்கப்பட்டதாக மரடோனா கூச்சமுடன் தட்டிக்கழிக்கிற விதத்தில் கூறினார். இது "கடவுளின் கை" அல்லது "லா மேனோ டி டியோஸ்" என்று அறியப்பட்டது. 2005 ஆம் ஆண்டு மார்ச் மாதம் ஒரு தொலைக்காட்சி நிகழ்ச்சியில் பங்கு கொண்ட போது இங்கிலாந்து அணிக்கு எதிராக அடிக்கப்பட்ட கோலில் பந்தை கையால் உள்நோக்கத்துடன் தட்டியதாகவும், இந்த கோல் முறைகேடாக அடிக்கப்பட்டது என்று எனக்கு தெரியும் என்று மரடோனா கூறினார். இந்த முறையில் கோல் அடித்தது இங்கிலீஷ் வீரர்களை சினம் கொள்ள வைத்தது.

மரடோனாவின் இரண்டாவது கோல் உலகக் கோப்பை வரலாற்றில் சிறந்த கோல் என்று ஃபிஃபாவினால் வாக்களிக்கப்பட்டது. தனது பகுதியின் பாதி இடத்திலிருந்து பந்தைப் பெற்று, வளையம் போல் அமைத்து பதினோறு தொடுதல்கள் மூலம் மைதானத்தின் நீளத்தில் பாதி அளவில் முன்னேறி (க்லென் ஹோடில், பீட்டர் ரெய்ட், கென்னி சான்சம், டெர்ரி புட்சர், மற்றும் டெர்ரி ஃபென்விக்) ஐந்து இங்கிலீஷ் வெளிப்பகுதி வீரர்கள் மற்றும் கோல்கீப்பர் பீட்டர் ஷில்டனையும் தாண்டி சென்று கோல் அடித்தார். ஃபிஃபா 2002 ஆம் ஆண்டு நடத்திய ஆன்லைன் வாக்கெடுப்பில் நூற்றாண்டின் சிறந்த கோல் என்று வாக்களிக்கப்பட்டது.

பெல்ஜியம் அணிக்கு எதிராக நடைபெற்ற அரையிறுதி ஆட்டத்திலும் டிர்ப்லிங் முறையை பயன்படுத்தி சிறப்பாக அடித்த இரண்டாவது கோலுடன் சேர்த்து மேலும் இரண்டு கோல்களை அடித்தார். இறுதிப் போட்டியில் எதிரணியான மேற்கு ஜெர்மன் அணி டபுள்-மார்கிங் முறையில் தடுக்க முடிவு செய்தது இருந்த போதிலும் போதுமான இடத்தைக் கண்டறிந்து வெற்றி கோலை அடிப்பதற்கு ஜார்ஜ் புருச்சாகாவிற்கு இறுதியாக பந்தை அனுப்பினார். 3-2 என்ற கோல்கணக்கில் 115,000 பார்வையாளர்கள் முன்னிலையில் அஸ்டெகா ஸ்டேடியத்தில் அர்ஜென்டினா அணி மேற்கு ஜெர்மனி அணியைத் தோற்கடித்தது, கால்பந்து வரலாற்றில் சிறப்புமிக்க வீரர்களில் ஒருவராக நினைவில் நிலைக்கும் வண்ணம் மரடோனா உலகக் கோப்பை டிராபியை தூக்கி காட்டினார். இவருக்கு புகழ் சேர்க்கும் விதமாக அஸ்டெகா ஸ்டேடியம் உறுப்பினர்கள் "நூற்றாண்டின் கோல்" என்ற சிலையை உருவாக்கி இதை ஸ்டேடியத்தின் நுழைவு வாயிலில் வைத்துள்ளனர்.

1990 உலகக் கோப்பை 

1990 ஆம் ஆண்டின் ஃபிஃபா உலகக் கோப்பை போட்டியில் அர்ஜென்டினா அணிக்கு மீண்டும் மரடோனா தலைமை ஏற்றார். கணுக்கால் காயம் இவரது செயல்திறன் முழுவதையும் பாதித்தது, மேலும் நான்கு ஆண்டுகளுக்கு முன்பு இருந்த ஆதிக்கம் தற்போது குறைவாக இருந்தது. முதல் சுற்றிலே அர்ஜென்டினா வெளியேற்றப்பட்டது மேலும் அந்த குழுவில் மூன்றாம் இடம் மட்டும் கிடைத்தது. 16 சுற்றுகள் கொண்ட பிரேஸில் அணிக்கு எதிரான போட்டியில் மரடோனா அமைத்துக் கொடுத்த ஒரே ஒரு கோலை க்ளவ்டியோ கன்னிஜியா அடித்தார்.

காலிறுதி ஆட்டத்தில் யுகோஸ்லோவியா அணியுடன் அர்ஜென்டினா மோதியது, இந்த போட்டி 120 நிமிடங்கள் நடைபெற்று 0-0 என்ற கோல்கணக்கில் முடிந்தது, மேலும் அர்ஜென்டினா அணிக்கு பெனால்டி கிக் அடிக்க வாய்ப்பு அளிக்கப்பட்டது, இவ்வாறு பெனால்டி முறையில் கோல் அடிக்கும் வாயிப்பினை மோசமான முறையில் அடித்து மரடோனா தவற விட்டார். போட்டியை நடத்திய இத்தாலிக்கு எதிரான அரையிறுதி ஆட்டத்தில் 1-1 என்ற சம நிலையிலிருந்து பெனால்டி முறையின் மூலம் வெற்றி பெற்றது, கடந்த முறை எங்கு வைத்து பெனால்டி வாய்பை நழுவ விட்டாரோ அங்கிருந்தே பெனால்டி கோல் அடித்தார். இறுதிப் போட்டியில் அர்ஜென்டினா மேற்கு ஜெர்மனியிடம் 1-0 என்ற கோல்கணக்கில் தோல்வி அடைந்தது, இந்த ஒரு கோலும் 85 வது நிமிடத்தில் ரூடி வுல்லருடன் ஏற்பட்ட சர்ச்சைக்குரிய தவறான செயல் காரணமாக அண்ட்ரெஸ் பெர்ஹ்மீக்கு பெனால்டி வழங்கப்பட்டு அடிக்கப்பட்டது.

1994 உலகக் கோப்பை 
1994 ஆம் ஆண்டு உலகக் கோப்பை போட்டியில் இரண்டு போட்டிகளில் மட்டும் மரடோனா விளையாடினார், க்ரீஸ் அணிக்கு எதிரான போட்டியில் ஒரு கோல் மட்டும் அடித்தார், எபெட்ரின் மருந்து உட்கொண்டது மருந்து சோதனையில் கண்டறியப்பட்டதால் உலகக் கோப்பையிலியிருந்து பாதியிலேயே அனுப்பப்பட்டார். தனது தனிப்பட்ட பயிற்சியாளர் கொடுத்த ரிப் ஃபியல் என்ற உற்சாக பானத்தை தான் அருந்தியது தான் மருந்து சோதனையில் வந்ததாக தனது சுயசரிதையில் மரடோனா வாதம் செய்தார். அமெரிக்க ஒன்றியத்தில் விற்கப்படும் இந்த பானத்தில் ஒரு சில இராசாயனப் பொருள் கலக்கப்பட்டு இருக்கும், இது அர்ஜென்டினாவில் விற்கப்படும் இந்த பானத்தில் இருக்காது, எனது பயிற்சியாளர் இது அறியாமல் அமெரிக்க ஒன்றியத்தில் விற்கப்படும் பானத்தை வாங்கி தனக்கு அளித்ததாக கூறி இருந்தார். யூஎஸஏ '94 போட்டியிலிருந்து ஃபிஃபா இவரை வெளியேற்றியது மேலும் இரண்டாவது சுற்றில் அர்ஜென்டினாவும் வெளியேறியது. இந்த போட்டித் தொடரில் பங்கு பெறுவதற்காக உடல் எடையைக் குறைக்க இந்த மருந்தைப் பயன்படுத்தப் போவதாக ஃபிஃபாவுடன் முன்பே உடன்படிக்கை செய்துள்ளதாக மரடோனா தனியாக குற்றம் கூறினார். மரடோனாவைப் பொறுத்த வரை தான் இல்லாத காரணத்தினால் உலகக் கோப்பை அதன் மதிப்பை இழந்து விடாது என்று நம்பினார். இந்த குற்றச்சாட்டு ஒரு போதும் நிரூபிக்க இயலவில்லை.

விளையாடும் பாணி 

தேவையான உடற்கூறு மற்றும் நெருக்கடி அளிக்கும் முறைகளை மரடோனா கொண்டிருந்தார். இவரது வலிமையான கால்கள் மற்றும் மைதானத்தின் மையப் பகுதியில் திறமையாக கையாளும் விதம் விளையாட்டில் முன்னேற்றத்தை அளித்தது. 1986 ஆம் ஆண்டு உலகக் கோப்பை போட்டியில் பெல்ஜியம் அணிக்கு எதிராக அடித்த இரண்டு கோல்கள் இவரது வலிமையை விளக்குகிறது. மரடோனா வியூகங்களை வகுப்பவராகவும் குழு வீரராகவும் இருந்தார், மேலும் தன்னிடம் பந்து வந்தால் மிகவும் சிறப்பாக செயல்படுவார். இடவசதி குறைவாக உள்ள இடங்களில் தன்னைத் தானே சமாளித்துக் கொள்வார், மேலும் எதிரணியினர் எதிர்பாராத (1986 ஆம் ஆண்டுப் போட்டியில் இங்கிலாந்திற்கு எதிரான கோல்) விதத்தில் பந்தை தனது அணி வீரர்களுக்கு அனுப்புவதிலும் சிறப்பாக செயல்படுவார். உயரம் குறைவாக இருந்த போதிலும் வலிமையுடன் இருப்பார், எதிரணியினர் பின்புறம் இருக்கும் போது தனது சக அணி வீரருக்கு பந்தை அனுப்பி கோல் அடிக்குமாறு செய்யும் வண்ணம் திறமையாக பந்தைக் கையாளக் கூடியவர்.

மைதானத்தின் இடது வளைவில் இருந்து முழு வேகத்துடன் ட்ரப்லிங் முறையில் நகர்ந்து எதிரணியின் கோல் பகுதியை அடைவது, மற்றும் அணி வீரர்களுக்கு பந்தை மாற்றுவது போன்றவை விளையாட்டில் மரடோனாவின் சிறப்பான செயல்களாகும். முழு எடையையும் தாங்கிக் கொண்டு பின்னங்காளால் எதிர்முறையில் அனுப்பும் செயலான ரோபானா , எனப்படுவது மற்றொரு சிறப்பான செயலாகும். இந்த இயக்கமானது பல இடங்களில் பயன்பட்டுள்ளது குறிப்பாக சுவிட்சர்லாந்து அணிக்கு எதிரான 1980 ஆம் ஆண்டு நடைபெற்ற நட்பு முறை போட்டியில் ரோமன் டியாஸ் தலையில் கோல் அடிக்க சிறப்பாக அமைந்தது. ஃப்ரீ கிக் முறையில் ஆபத்தாக கோல் அடிப்பதில் இவர் சிறந்தவர்.

ஓய்வு மற்றும் கௌரவங்கள் 
செய்தியாளர்களால் பல ஆண்டுகள் பின் தொடரப்பட்டார், தனது அந்தரங்கத்தை பாதிக்கும் விதத்தில் பத்திரிகையாளர்கள் பின் தொடர்வதாக கூறி அமுக்கப்பட்ட காற்று கொண்ட நீள் துப்பாக்கி மூலம் மரடோனா ஒரு முறை பத்திரிகையாளர்களை சுட்டார். ஜார்ஜ் வால்டனோ என்ற முன்னாள் அணி உறுப்பினரிடமிருந்து இந்த மேற்கோள் பலரின் உணர்ச்சிகளை சுருக்கமாக விவரித்தது: 

யோ சோய் எல் டீகோ  (" ஐ ஏம் த டீகோ ") என்ற தனது சுயசரிதை புத்தகத்தை 2000 ஆம் ஆண்டு மரடோனா வெளியிட்டார், இந்த புத்தகம் அவரது சொந்த நாட்டில் அதிகமாக விற்பனை செய்யப்பட்ட புத்தகமாக இருந்தது. இரண்டு ஆண்டுகள் கழித்து, தனது புத்தகத்தின் க்யூபன் வருமானங்களை த க்யூபன் பீப்பிள் அண்ட் ஃபீல்ட் என்ற அமைப்பிற்கு மரடோனா நன்கொடையாக அளித்தார்.

நூற்றாண்டின் சிறந்த வீரரை  தேர்ந்தெடுக்க 2000 ஆம் ஆண்டு ஒரு வாக்கெடுப்பை இணையத்தில் ஃபிஃபா நடத்தியது. 53.6% ஓட்டுகளைப் பெற்று மரடோனா முதலாவதாக வந்தார். பின்னதாக, விருதை எவ்வாறு மற்றும் யாருக்கு அளிக்க வேண்டும் என்பதற்காக ஃபிஃபா "ஃபுட்பால் ஃபேமிலி" என்ற குழுவில் கால்பந்தாட்ட வல்லுநர்களை அமைத்து பீலேவிற்கு விருதை எதிர்நிலையாக அறிவித்தது. செயல்முறையில் மாற்றம் கொண்டு வந்ததற்கு மரடோனா எதிர்ப்பு தெரிவித்தார், மேலும் தனக்கு பதிலாக பீலேவிற்கு விருது அளிப்பதாக இருந்தால் அந்த விழாவில் கலந்து கொள்வதில்லை என்றும் அறிவித்தார். இறுதியில் இரண்டு விருதுகள் உருவாக்கப்பட்டு இருவருக்கும் பகிர்ந்து அளிக்கப்பட்டது. இந்த விருதை மரடோனா ஏற்றுக் கொண்டார், ஆனால் விருதைப் பெற்றவுடன் பீலே வரும் வரை காத்திருக்காமல் விழாவை விட்டு வெளியேறினார்.

2001 ஆம் ஆண்டில் அர்ஜென்டினா ஃபுட்பால் அசோஷியேசன் (AFA) மரடோனாவிற்கான 10 என்ற ஜெர்ஸி எண்ணிற்கு ஓய்வு அளிக்கும் அதிகாரத்தை வழங்குமாறு ஃபிஃபாவைக் கேட்டுக் கொண்டது. இந்த வேண்டுகோளை ஃபிஃபா ஏற்றுக் கொள்ளவில்லை, எனினும் இது மாற்றப்படும் என்ற ஃபிஃபா கூறியதாக அர்ஜென்டினா அதிகாரிகள் கூறினர்.

உலகக் கோப்பை போட்டிகளில் அடிக்கப்பட்ட கோல்களில் சிறந்த கோல் என்ற முறையில் இங்கிலாந்து அணிக்கு எதிராக மரடோனா அடித்த கோல் 2002 ஆம் ஆண்டில் ஃபிஃபா நடத்திய வாக்கெடுப்பில் சிறந்த கோலாக தேர்ந்தெடுக்கப்பட்டு மரடோனா ரசிகர்களின் வாக்குகளைப் பெற்று வெற்றி பெற்றார்; அனைத்து காலங்களிலும் சிறந்த உலகக் கோப்பை அணி என்பதை தீர்மானிக்கும் வாக்கெடுப்பிலும் அதிகமான வாக்குகளை மரடோனா பெற்றார்.

2003 ஆம் ஆண்டு டிசம்பர் மாதம் 26 ஆம் தேதி மரடோனாவின் நினைவாக அர்ஜெண்டினோஸ் ஜூனியர் மைதானம் பெயர் மாற்றப்பட்டது.

போகா ஜூனியர்ஸ் அணியின் துணைத் தலைவராக முதல் டிவிஷன் வேலைமுறை பட்டியலில் மேலாண்மை பணிபுரியப் போவதாக 2005 ஆம் ஆண்டு ஜூன் மாதம் 22 ஆம் தேதி (2004-05 பருவங்களில் ஏற்பட்ட ஏமாற்றங்களுக்கு பிறகு, போகா'ஸின் நூற்றாண்டி நிறைவு விழாவின் போது) அறிவிக்கப்பட்டது. 2005 ஆம் ஆண்டு ஆகஸ்ட் மாதம் 1 ஆம் தேதியிலிருந்து இவரது ஒப்பந்தம் தொடங்கியது, அல்ஃபியோ பாஸிலீ என்பவரை புதிய பயற்சியாளரை நியமிக்க வேண்டும் என்ற இவரது பரிந்துரை ஆற்றல் வாய்ந்ததாக இருந்தது. மரடோனாவுடன் வீரர்கள் மிகவும் நெருங்கிய தொடர்பு வைத்து இருந்த காரணத்தினால், 2005 ஆம் ஆண்டின் அபெர்ட்யூரா, 2006 ஆம் ஆண்டின் க்ளாசுரா, 2005 ஆம் ஆண்டின் கோபா சுடமெரிக்கானா மற்றும் 2005 ஆம் ஆண்டின் ரிகோப சுடமெரிக்கானா போன்ற பட்டங்களை போகா வென்றது.

லா நோச்சி டெல் 10 என்ற அர்ஜென்டினா தொலைக்காட்சி பேச்சுத் தொடரில் 2005 ஆம் ஆண்டு ஆகஸ்ட் மாதம் 15 ஆம் தேதி முதல் முறையாக மரடோனா பங்கேற்றார் ("த நைட் ஆப் த நம்.10").  முதல் நாள் இரவில் முதல் சிறப்பு விருந்தினராக பீலே கலந்துக் கொண்டார்; இருவரும் முந்தைய வேறுபாடுகள் ஏதுமின்றி நட்பு முறையில் பேசிக் கொண்டனர். இந்த நிகழ்ச்சியில் பீலேவைப் போன்ற உருவம் கொண்ட கார்ட்டூன் பாத்திரமும் இடம்பெற்றது. பின்வந்த இரவுகளில், ஒன்றைத் தவிர்த்து அனைத்து நிகழ்ச்சிகள் பற்றிய தரங்களை தொடர்ந்தார். இந்த நிகழ்ச்சியில் பங்கு கொண்ட விருந்தினர்களில் பலர் கால்பந்து துறையில் சம்மந்தப்பட்டவர்கள் மேலும் தொழில்துறையைச் சேர்ந்தவர்களாக இருந்தனர், குறிப்பாக ஸிண்டேன், ரொனால்டோ மற்றும் ஹெர்னன் க்ரெஸ்போ போன்றவர்களும், மேலும் ஃபிடல் காஸ்ட்ரோ மற்றும் மைக் டைசன் போன்ற பிரபலமானவர்களும் பேட்டிகளில் பங்கு கொண்டனர்.

AFA உடன் ஏற்பட்ட முரண்பாடுகள் காரணமாக க்ளப் போகா ஜூனியர்ஸ் அணியிலிருந்த தனது நிலையிலிருந்து மரடோனா விலகப் போவதாக 2006 ஆம் ஆண்டு ஆகஸ்ட் மாதம் 26 ஆம் தேதி அறிவிக்கப்பட்டது, பின்பு அர்ஜென்டினாவின் தேசிய கால்பந்து அணிக்கு புதிய பயிற்சியாளராக பேஸில் தேர்ந்தெடுக்கப்பட்டார்.

விருது-வென்ற செர்பியன் திரைப்பட இயக்குநர் எமிர் குஸ்ட்ரூஸியா என்பவர் மரடோனா  என்ற பெயரில் மரடோனாவின் வாழ்க்கைப் பற்றிய குறும்படம் ஒன்றை உருவாக்கினார்.

2006 ஆம் ஆண்டு மே மாதம் ஐக்கிய இராச்சியத்தின் ஸாக்கர் எய்ட் நிகழ்ச்சியில் பங்கு கொள்வது (யுனிசெஃப் (Unicef) நிறுவனத்திற்கு பணம் திரட்டுவதற்கான நிகழ்ச்சி) என்று ஒப்புக் கொண்டார். ஸ்பெயினில் நடைபெற்ற உள்ளரங்கு கால்பந்து உலகக் கோப்பை போட்டியில் தனது பிரபலமான நீல நிறம் மற்றும் வெள்ளை நிறம் கொண்ட சட்டையில் 10 என்ற எண்ணுடன் அர்ஜென்டினா அணிக்கு தலைவராக 2006 ஆம் ஆண்டு செப்டம்பர் மாதம் மரடோனா பங்குக் கொண்டார்.

ஊட்டச்சத்துக்குறைவிற்கு எதிராக மைக்ரோ-ஆல்கே ஸ்ப்ரிலுனாவை பயன்படுத்தும் IIMSAM நிகழ்ச்சிக்கு அரசாங்க நிறுவனத்தின் தூதராக டீகோ மரடோனா 2006 ஆம் ஆண்டு நியமிக்கப்பட்டார்.

லண்டனைச் சேர்ந்த செய்தித்தாள் நிறுவனமான த டைம்ஸ் இதழ் எல்லாக் காலங்களிலும் சிறந்த பத்து உலகக் கோப்பை வீரர்களில் மரடோனாவை முதலாவதாக 2010 ஆம் ஆண்டு மார்ச் மாதம் 22 ஆம் தேதி தேர்வு செய்தது.

மேலாளராக தொழில் வாழ்க்கை

க்ளப் மேலாண்மை 
அர்ஜெண்டினோஸ் ஜூனியர் அணியின் முன்னாள் மிட்ஃபீல்ட் வீரரான கார்லோஸ் ஃபெர்ன் என்பவருடன் பயிற்சியாளர் பணியை மேற்கொள்ள முயற்சி செய்தார். மண்டியூ ஆப் கோரிண்டெஸ் (1994) மற்றும் ரேஸிங்க் க்ளப் (1995) போன்ற போட்டிகளுக்கு இந்த இணை தலைமை வகித்தது குறைந்த அளவே வெற்றி பெற்றது.

சர்வதேச மேலாண்மை 
2008 ஆம் ஆண்டில் அர்ஜென்டினா தேசிய கால்பந்து அணியின் பயிற்சியாளர் பதவியிலிருந்து அலிஃபோ பாஸிலே விலகியதும் அந்த இடத்திற்கு தனது விருப்பத்தை டீகோ மரடோனா அறிவித்தார். சில செய்தி ஊடக ஆதாரங்களைப் பொறுத்த வரை டீகோ சிம்மிஒன், கார்லோஸ் பினாச்சி, மிகுவல் ஏஞ்சல் ரூஸோ மற்றும் சிரிகோ படிஸ்டா போன்றவர்கள் இந்த இடத்திற்காக மரடோனாவுடன் போட்டியிட்டவர்களில் முக்கியமானவர்கள் ஆவர்.

2008 ஆம் ஆண்டு டிசம்பர் முதல் தேசிய அணிக்கு மரடோனா தலைமைப் பயிற்சியாளராக இருப்பார் என்று AFA தலைவர் ஜூலியோ க்ரோண்டோனா 2008 ஆம் ஆண்டு அக்டோபர் மாதம் 29 ஆம் தேதி அறிவித்தார். ஸ்காட்லாந்திற்கு எதிராக க்ளாக்ஸ்கோவ் நகரின் ஹாம்ப்டென் பார்க் என்ற இடத்தில் 2008 ஆம் ஆண்டு நவம்பர் மாதம் 19 ஆம் தேதி முதன் முறையாக நடைபெற்ற போட்டியில் மரடோனா அர்ஜென்டினா அணிக்கு பயிற்சியாளரானார், இந்த போட்டியில் அர்ஜென்டினா 1-0 என்ற கோல் கணக்கில் வெற்றி பெற்றது. 1979 ஆம் ஆண்டு நடைபெற்ற போட்டியில் ஹாம்ப்டென் பார்க் என்ற இடத்தில் தான் மரடோனா தனது முதல் கோலை அடித்தார் என்பதால் க்ளாக்ஸ்கோவ் நகரம் மரடோனாவின் வாழ்க்கையில் முக்கிய பங்கு பெற்றுள்ளது.

தேசிய அணியின் பயிற்சியாளராக பொறுப்பேற்ற முதல் மூன்று போட்டிகளில் வெற்றி பெற்ற பின்பு, போலிவியாவுடன் நடைபெற்ற போட்டியில் 6-1 என்ற கோல்கணக்கில் தோல்வியுற்று தங்களின் மோசமான தோல்வியை சமன் செய்து பதிவு செய்தனர். 2010 ஆம் ஆண்டின் உலகக் கோப்பை போட்டியில் பங்குகொள்வதற்கான தகுதிப் போட்டிகளில் இரண்டு போட்டிகள் மட்டும் மீதமிருந்தது, இந்த நிலையில் அர்ஜென்டினா ஐந்தாம் இடத்தில் இருந்தது மேலும் தகுதி பெறுவதில் சிக்கலுடன் இருந்தது, ஆனால் கடைசி இரண்டு போட்டிகளை கிடைத்த வெற்றி மூலம் இறுதிப் போட்டிக்கு தேர்வானது.

அர்ஜென்டினா தகுதிப் பெற்ற பிறகு, போட்டி முடிவடைந்ததும் நடைபெற்ற பத்திரிகையாளர் நேரடி சந்திப்பில் "சக் இட் அண்ட் கீப் ஆன் சக் இட்" என்று ஊடக உறுப்பினர்களிடையே வசை மொழியில் மரடோனா பேசினார். இந்த செயலுக்காக இரண்டு ஆண்டுகள் கால்பந்தில் ஈடுபடத் தடை விதித்து ஃபிஃபா உத்தரவிட்டது இந்த தடை 2010 ஆம் ஆண்டு ஜனவரி மாதம் 15 ஆம் தேதியுடன் முடிவடைந்தது, மேலும் CHF 25,000 அபராத தொகையும் எதிர்கால நடத்தைகள் பற்றிய எச்சரிக்கையும் அளித்தது. இந்த தடை நேரத்தில் டிசம்பர் 15 ஆம் தேதி நட்பு முறையில் ஒரு போட்டியில் அர்ஜென்டினா அணி விளையாட இருந்தது ஆனால் இது ரத்து செய்யப்பட்டது.

சொந்த வாழ்க்கை

குடும்பம் 
டீகோ மரடோனா எஸெனார் மற்றும் டால்மா சால்வடோர் ஃப்ரான்கோ என்பவர்கள் இவர்களின் பெற்றோர் ஆவர். இவரது தாய்வழி தாத்தா மாடியோ கரியோலிக் தால்மாடியா, கோர்குலாவில் பிறந்தவர், தற்போதைய குரோஷியா (பிறகு ஆஸ்திரியன் பேரரசின் கீழ் இருந்தது) இங்கிருந்து மரடோனாவின் பாட்டி சால்வடோரா பிறந்த அர்ஜென்டினா பகுதிக்கு மாறினார். குரோஷியப் பகுதிக்கு வந்த பிறகு தனது மகளுக்கு தால்மா என்று சால்வடோரா பெயரிட்டார், இந்த பெயரை தான் தனது மூத்த மகளுக்கு மரடோனா சூட்டியுள்ளார்.

ஃபினான்சீ க்ளவுடியா வில்லாஃபேன் என்பவரை 1989 ஆம் ஆண்டு நவம்பர் மாதம் 7 ஆம் தேதி பியூனோஸ் ஏரிஸ் என்ற இடத்தில் மரடோனா திருமணம் செய்தார், தால்மா நெரேயா (பிறந்தது 1987 ஆம் ஆண்டு ஏப்ரல் மாதம் 2 ஆம் தேதி) மற்றும் ஜியானினா டின்ரோஹ் (பிறந்தது 1989 ஆம் ஆண்டு மே மாதம் 16 ஆம் தேதி) என்ற இரண்டு மகள்கள் மூலம் 2009 ஆம் ஆண்டில் தாத்தா ஆனார். தனது வாழ்க்கையின் அன்பு என்று அவரைக் குறிப்பிட்டாலும், க்ளவுடியாக்கு எப்போதும் நேர்மையாக இருந்தது இல்லை என்று தனது சுயசரிதையில் மரடோனா குறிப்பிட்டிருந்தார்.

2004 ஆம் ஆண்டு மரடோனாவும் வில்லாஃபேனும் விவாகரத்து பெற்றனர். இவ்வாறு விவாகரத்து பெற்றது அனைத்திற்கு சிறந்த தீர்வு என்றும் தனது பெற்றோர்கள் நட்பு முறையில் இருப்பதற்கு இது உதவும் என்று மரடோனாவின் மகள் தால்மா கூறினார். 2005 ஆம் ஆண்டு ஜூன் மாதம் நடைபெற்ற போட்டித் தொடருக்கு இவர்கள் இருவரும் ஒன்றாக பயணம் செய்துள்ளனர், மேலும் 2006 ஆம் ஆண்டின் உலகக் கோப்பை போட்டிகளில் அர்ஜென்டினா அணி பங்கேற்ற போட்டிகள் போன்றவற்றில் இவர்கள் இருவரையும் ஒன்றாகக் காணலாம்.

விவாகரத்து ஆணையின் போது தான் டியோ சினாக்ராவின் (பிறந்தது 1986 ஆம் ஆண்டு செப்டம்பர் மாதம் 20ஆம் தேதி நேப்பில்ஸ்) தந்தை என்று மரடோனா ஒப்புக்கொண்டார். மரடோனா தான் தந்தை இல்லை என்பதை ஒத்துக் கொள்ளும் அல்லது மறுப்பு தெரிவிக்கும் டி.என்.ஏ சோதனைக்கு மறுப்பு தெரிவித்த போது 1993 ஆம் ஆண்டில் இத்தாலிய நீதிமன்றங்கள் இவ்வாறே தீர்ப்பு வழங்கியிருந்தன. நேப்பில்ஸ் பகுதியில் கோல்ஃப் மைதானத்தில் விளையாடிக் கொண்டிருந்த மரடோனாவை அந்த வழியாக செல்லும் போது முதன் முறையாக டீகோ ஜூனியர் 2003 ஆம் ஆண்டு மே மாதம் சந்தித்தார்.

விவாகரத்திற்கு பிறகு, க்ளவுடியா தனது வாழ்க்கையை திரையரங்கு தயாரிப்பாளராக அமைத்துக் கொண்டார் மேலும் தால்மா நடிப்பு துறையில் வாழ்க்கை அமைத்துக் கொள்ள ஆர்வமாக உள்ளார்; லாஸ் ஏஞ்சல்ஸ் நகரில் உள்ள ஆக்டர்'ஸ் ஸ்டூடியோவில் சேர வேண்டும் என்ற தனது ஆசையை வெளிப்படுத்தினார்.

இவரது இளைய மகள் ஜியானினா அடெல்டிகோ மேட்ரிட் அணியின் ஸ்ட்ரைக்கர் சீரிகோ ஆக்யுரோ என்பவருக்கு திருமணம் செய்ய நிச்சயம் செய்யப்பட்டுள்ளது. இவரது மகன் டீகோ சின்காரா இத்தாலியில் கால்பந்து வீரராக உள்ளார்.

மயக்க மருந்து தவறாக பயன்படுத்துதல் மற்றும் உடல்நல விளைவுகள் 
1980 களின் மத்தியப் பகுதி முதல் 2004 ஆம் ஆண்டு வரை கொக்கைன் என்ற போதைப் பொருளுக்கு டீகோ மரடோனா அடிமையாக இருந்தார். 1983 ஆம் ஆண்டு பார்சிலோனாவில் போதை மருந்தை பயன்படுத்த தொடங்கினார் என்று கூறப்படுகிறது. இந்த நேரங்களில் நாப்போலி அணிக்காக இவர் விளையாடிக்கொண்டிருந்தார், இதன் தொடர்ச்சியான உபயோகத்தினால் போதைப் பொருளுக்கு அடிமையாகி கால்பந்து விளையாடும் திறமையின்றி இருந்தார்.

இதை தொடர்ந்த ஆண்டுகள் மற்றும் ஓய்வு பெறும் ஆண்டுகள் வரை இவரது உடல்நிலம் மிகவும் மோசமானது. 2000 ஆம் ஆண்டு ஜனவரி மாதம் 4 ஆம் தேதி உருகுவே நாட்டின் புண்ட்டா டெல் எஸ்டே என்ற இடத்திற்கு விடுமுறையை கழிக்க சென்று இருந்த போது உள்ளூர் மருத்துவமனை ஒன்றில் அவசர சிகிச்சை பிரிவில் மரடோனா சேர்க்கப்பட்டார். உடல்நல சிக்கல் காரணமாக இதய தசைகள் சேதம் அடைந்து இருப்பது கண்டறியப்பட்டு இருப்பதாக செய்தியாளர் சந்திப்பின் போது மருத்துவர்கள் தெரிவித்தனர். இரத்ததில் கொக்கைன் பொருட்கள் இருந்தது பின்பு கண்டறியப்பட்டதாகவும் மேலும் இது பற்றி காவல்துறையிடம் விளக்கம் அளிக்க வேண்டும் என்று கூறப்பட்டது. இதற்கு பிறகு அர்ஜென்டினாவை விட்டு வெளியேற போதைப் பொருள் மறுவாழ்வு மையத்தில் சேர்வதற்காக க்யூபா சென்று விட்டார்.

உடல் எடையை அதிகரிக்கும் விருப்பத்தில் மரடோனா இருந்தார், தனது விளையாட்டு வாழ்க்கையின் இறுதியிலிருந்து மட்டுமீறிய கொழுப்புகளினால் மிக அதிக எடை கொண்டு பாதிக்கப்பட்டார், 2005 ஆம் ஆண்டு மார்ச் மாதம் 6 ஆம் தேதி கொலம்பியா நாட்டில் கார்டாஜெனா டி இண்டியாஸ் என்ற இடத்தில் உள்ள மருத்துவமனையில் இரைப்பை மாற்று வழி அறுவை சிகிச்சை செய்து கொள்ளும் வரை அதிக உடல் எடையினால் பாதிக்கப்பட்டார். இந்த அறுவை சிகிச்சைக்கு பிறகு மெலிந்த உடலுடன் பொதுமக்கள் பார்வைக்கு மரடோனா வந்தார்.

கொக்கைன் அதிகமாக பயன்படுத்திய காரணத்தினால் இதயத்திசு இறப்பு நோயினால் பாதிக்கப்பட்டு ப்யூனோஸ் ஏரிஸ் மருத்துவமனையில் அவசர சிகிச்சை பிரிவில் அவர் அனுமதிக்கப்பட்டுள்ளதாக 2004 ஆம் ஆண்டு ஏப்ரல் மாதம் 18 ஆம் தேதி மருத்துவர்கள் அறிவித்தனர். மருத்துவமனையைச் சுற்றி ரசிகர்கள் கூட்டம் அதிகமாக குவிந்தது. அவருக்கு மாரடைப்பு ஏற்பட்ட சில நாட்கள் கழித்து, செவிலியர் ஒருவர் அலைபேசியில் மரடோனாவைப் புகைப்படம் எடுத்தது கண்டறியப்பட்டு அவர் மருத்துவமனை மேலாளர்களால் பணி நீக்கம் செய்யப்பட்டார். ஏப்ரல் மாதம் 23 ஆம் தேதி சுவாசித்தலை எளிதாக்கும் கருவி அகற்றப்பட்டு மருத்துவமனையின் அவசர சிகிச்சைப் பிரிவில் சில நாட்கள் வைக்கப்பட்டு ஏப்ரல் 29 ஆம் தேதி மருத்துவமனையிலிருந்து வீட்டிற்கு அனுப்பபட்டார். மாரடைப்பு ஏற்படும் முன்பு வரை தான் அதிக காலம் வசித்துவந்த க்யூபாவிற்கு செல்ல வேண்டும் என முயற்சி செய்தார், ஆனால் சட்டபூர்வ பாதுகாப்புடன் தான் செல்ல வேண்டும் என்று நீதி மன்றத்தில் மனுத் தாக்கல் செய்து இவரது குடும்பம் அதைத் தடை செய்தது.

2007 ஆம் ஆண்டு மார்ச் மாதம் 29 ஆம் தேதி ப்யூனோஸ் ஏரிஸ் பகுதியில் உள்ள மருத்துவமனையில் மரடோனா மீண்டும் அனுமதிக்கப்பட்டார். ஆல்கஹால் அதிகமாக பயன்படுத்தியதால் பாதிக்கப்பட்ட கல்லீரல் சிகிச்சைக்காக மருத்துவமனையில் சேர்க்கப்பட்டு ஏப்ரல் மாதம் 11 ஆம் தேதி வீட்டிற்கு அனுப்பப்பட்டார், ஆனால் இரண்டு நாட்கள் கழித்து மீண்டும் மருத்துவமனையில் அனுமதிக்கப்பட்டார். ஒரு மாதத்திற்குள் மூன்று முறை தவறான செய்திகள் வெளியிடப்பட்டதையும் சேர்த்து பின்வந்த நாட்களில் இவரது உடல்நிலைப் பற்றிய தவறான செய்திகள் வெளிவந்தன. ஆல்கஹால் சம்பந்தப்பட்ட சிக்கல்களைத் தீர்க்கும் உளநோய் மருத்துவமனைக்கு மாற்றிய பிறகு அவரை மே மாதம் 7 ஆம் தேதி வீட்டிற்கு அனுப்பினர்.

2007 ஆம் ஆண்டு மே மாதம் 8 ஆம் தேதி அர்ஜென்டினாவின் தொலைக்காட்சி நிகழ்ச்சி ஒன்றில் தோன்றிய மரடோனா குடிப்பது மற்றும் போதைப் பொருள்களை பயனபடுத்துவதை இரண்டரை ஆண்டுகளாக நிறுத்தி விட்டதாக கூறினார்.

அரசியல் கண்ணோட்டங்கள் 
தொன்னூறுகளில், ரைட் விங் மற்றும் நியோலிபரல் வேட்பாளரான கார்லோஸ் மேனெம் தலைமையில் அர்ஜென்டினாவில் ஆட்சி அமைய டீகோ மரடோனா ஆதரவளித்தார். மரடோனா தற்போதைய ஆண்டுகளில், இடது சாரி கொள்கைகளுக்கு அதிக முக்கியத்துவம் அளிக்கிறார். கியூபாவில் சிகிச்சை பெற்றுக் கொண்டிருக்கும் போது ஃபிடல் கேஸ்ட்ரோவுடன் நட்புக் கொண்டார். காஸ்ட்ரோவின் படத்தை தனது இடது காலிலும் எர்டெஸ்டோ "சே" குவேராவின் படத்தை தனது வலது கையிலும் பச்சைக் குத்தியுள்ளார். 'எல் டீகோ" என்ற தனது சுய சரிதைப் புத்தகத்தை ஃபிடல் காஸ்ட்ரோ மற்றும் பல மக்களுக்கு அர்பணித்துள்ளார், இது பற்றி தனது புத்தகத்தில் எழுதும் போது "ஃபிடல் காஸ்ட்ரோ, அவரின் மூலம் அனைத்து கியூபாவைச் சேர்ந்த அனைத்து மக்களுக்கும்" என்று எழுதியுள்ளார்.

மரடோனா வெனிசுலா அதிபர் ஹூஹோ சாவேஸின் ஆதரவாளரும் ஆவார். 2005 ஆம் ஆண்டில் சாவேஸை சந்திக்கு எண்ணத்துடன் வெனிசுலா சென்ற மரடோனா, மிராஃபோலோர்ஸில் வைத்து வரவேற்கப்பட்டார். அந்தச் சந்திப்பு முடிந்த பிறகு, தான் ஒரு "சிறந்த மனிதரை" ("அன் க்ராண்டே" ஸ்பானிஷ் மொழியில்) சந்திக்க வந்ததாகவும் இங்கு மிகச் சிறந்த மனிதரை கண்டதாகவும் ("அன் கிகாண்டே" ஸ்பானிஷ் மொழியில் மிகச் சிறந்த மனிதர் என்று பொருள்படும்).

"நான் சாவேஸை நம்புகிறேன், நானும் ஒரு சாவேஸ்டா. ஃபிடல் செய்த எதுவும், சாவேஸ் செய்த எதுவும், என்னைப் பொறுத்த வரையில் சிறந்தது" என்று மரடோனா கூறினார்.

ஏகாதிபத்தியம் எதிரான தனது எதிர்ப்பை, அர்ஜென்டினாவின் மார் டெல் ப்ளாடா என்ற இடத்தில் சம்மிட் ஆஃப் த அமெரிக்காஸ் என்ற பெயரில் 2005 ஆம் ஆண்டு வெளியிட்டார். அமெரிக்க ஒன்றியத்தின் அதிபர் ஜார்ஜ். டபுள்யூ. புஷ் அர்ஜென்டினா வருவதற்கு எதிர்ப்பு தெரிவித்து "ஸ்டாப் புஷ்" மற்றும் புஷ்சை மனித குப்பை என்று குறிப்பிடும் வகையில் டி-சர்ட் அணிந்து போராட்டாத்தில் ஈடுபட்டிருந்தார்.

2007 ஆம் ஆண்டு ஆகஸ்ட் மாதத்தில் சாவேஸின் வாராந்திர தொலைக்காட்சி தொடரில் தோன்றி: "அமெரிக்க ஒன்றியத்திலிருந்து வரும் எதுவாயினும் அதை தான் வெறுப்பதாகக் கூறினார். எல்லா வகையிலும் நான் அதை வெறுக்கிறேன்."

2007 ஆம் ஆண்டு டிசம்பர் மாதம் ஈரான் மக்களுக்கு ஆதரவாக வாசகம் எழுதிய சட்டை ஒன்றை மரடோனா வழங்கினார்: இந்த சட்டையானது ஈரான் இராணுவத்தின் அயல்நாட்டு விவகாரங்கள் அருங்காட்சியகத்தில் காட்சிக்கு வைக்கப்பட்டுள்ளது.

பணச் சிக்கல்கள் 
இத்தாலிய அரசுக்கு செலுத்த வேண்டிய வரித் தொகை 37 மில்லியன் யூரோவை மரடோனா தன் வசம் வைத்து இருப்பதாக 2009 ஆம் ஆண்டு மார்ச் மாதம் இத்தாலிய அதிகாரிகள் கூறினர்; இந்த வரித் தொகையில் 23.5 மில்லியன் யூரோ மரடோனா வாங்கிய கடன் தொகையின் வட்டியாகும். இந்த அறிக்கைக்கு பிறகு, 42,000 யூரோ மற்றும் இரண்டு ஆடம்பர கடிகாரங்கம் மேலும் காதணி இணை ஒன்று போன்றவற்றை மரடோனா செலுத்தினார்.

பிரபலக் கலாச்சாரத்தில் 

1986 ஆம் ஆண்டிலிருந்து வெளிநாடுகளில் உள்ள அர்ஜென்டினாவைச் சேர்ந்த மக்களுக்கு மரடோனாவின் பெயர் அங்கீகாரத்தின் அடையாளம் ஆகும். இங்கிலாந்திற்கு எதிராக கையால் அடிக்கப்பட்ட கடவுளின் கோலை கௌவரவப்படுத்தும் விதமாக ஹூக்கே கோக்கே என்ற பாடல் தொகுப்பில் ட்ராடன் ஆர்மி ஒரு பாடலை பாடியுள்ளனர். அர்ஜென்டினாவைப் பொறுத்தவரை தலைசிறந்தவர்கள் பற்றி பேசும் போது மரடோனாவின் பெயர் கண்டிப்பாக குறிப்பிடப்படும். எல் ஹிஜோ டெல் லா நோவியா  ("சன் ஆப் த ப்ரைட்") என்ற அர்ஜென்டினா திரைப்படத்தில் கத்தோலிக்க மதகுரு போன்று நடித்த ஒருவர் மதுவை ஆதரிக்கும் ஒருவரிடம்: "அவர்கள் தன்னிடம் வன்முறையாக நடந்து கொண்டதாகக் கூறினார்." இந்தக் குறும்பு செயலை அதிகமாக நிகழ்த்தியதற்காக ஒரு நண்பர் அவரை திட்டிய போது, இந்த பொய்யான மதகுரு: "நான் மரடோனாவைப் பற்றி பேசிக் கொண்டிருந்தேன் என்று கோபத்துடன் விடையளித்தார்".

எல் காஸாடோர் டி அவெண்ட்சுராஸ் என்ற நகைச்சுவை புத்தகத்தில் மரடோனா பல்வேறு உருவமாக சித்தரிக்கப்பட்டுள்ளார். இந்த நகைச்சுவைப் புத்தகம் முடிந்த பிறகு, "எல் டை" என்ற பெயரில் மரடோனாவை முக்கிய பாத்திரமாக வைத்து புதிய நகைச்சுவைப் புத்தகம் ஒன்றை வெளியிட்டனர்.

அர்ஜென்டினாவின் ரொஸாரியோ நகரில் உள்ள ரசிகர்கள் "சர்ச் ஆப் மரடோனா" என்ற அமைப்பை நிறுவியுள்ளனர். 2003 ஆம் ஆண்டில் வந்த மரடோனாவின் 43 வது பிறந்த நாள் 43 டி.டி தொடங்குவதை குறித்தது - "டெஸ்ப்யூஸ் டி டீகோ" அல்லது டீகோவிற்கு பிறகு - இதன் நிறுவன உறுப்பினர்கள் 200 பேருக்காக. பல்லாயிரக்கணக்கான்  உறுப்பினர்கள் தேவாலயத்தின் அதிகாரப்பூர்வ வலைத்தளம் மூலம் உறுப்பினர்களாக இணைந்துள்ளனர்.

குவரானா அண்டார்டிகா என்ற பிரேஸிலின் குளிர்பானத்திற்கான தொலைக்காட்சி விளம்பரத்தில் மரடோனா பிரேஸிலின் தேசிய கால்பந்து அணியின் உறுப்பினராக, ஜெர்ஸி அணியின் மஞ்சள் நிற உடையை அணிந்துக் கொண்டு பிரேஸில் நாட்டின் தேசிய பாடலை பிரேஸில் வீரர்களான காகா மற்றும் ரொனோல்டோ ஆகியோருடன் இணைந்து பாடுவது போன்று படம்பிடிக்கப்பட்டிருந்தது. இந்த பிரேஸில் நாட்டு குளிர்பானத்தை இரவு அதிகமாக குடித்ததால் வந்த கெட்ட கனவு என்பதை உணர்ந்து எழுவது போன்று விளம்பரத்தில் வரும். இதன் வெளியீட்டிற்கு பிறகு சில விவாதங்களை அர்ஜென்டினாவின் ஊடகங்களில் இது தோற்றுவித்தது (எனினும் இந்த விளம்பரம் அர்ஜென்டினா சந்தையில் வெளியிடப்படவில்லை, ரசிகர்கள் இணையத்தளம் மூலம் கண்டனர்). பிரேஸிலின் தேசிய அணி ஜெர்ஸியின் சட்டையை அணிவதில் தனக்கு எந்த ஒரு சிக்கலும் இல்லை என்று மரடோனா கூறினார், ஆனால் போகா ஜூனியர்ஸின் எதிரியான ரிவர் ப்ளேட் அணியின் சட்டை அணிவதை மறுத்துவிட்டார்.

விளையாட்டு வாழ்க்கைப் புள்ளிவிவரங்கள்

கிளப் 
 உள்ளூர் கிளப் போட்டிகளில் ஒரு போட்டியில் இவர் அடித்த கோல்களின் சராசரி 0.526.

சர்வதேச போட்டிகள் 
 அர்ஜென்டினா அணிக்காக தொடர்ந்து நான்கு உலகக் கோப்பை தொடரின் 21 போட்டிகளில் தொடர்ச்சியாக பங்கு கொண்டுள்ளார் (1982, 1986, 1990, 1994)
 தேசிய அணி ஒன்றிக்கு அணித் தலைவராக 16 முறை பங்கேற்று உலகக் கோப்பை-சாதனை படைத்துள்ளார்.
 1986 ஆம் ஆண்டின் உலகக் கோப்பை தொடரில் அடித்த ஐந்து கோல்கள் மற்றும் ஐந்து வழிகாட்டுதல்களுடன் சேர்த்து உலகக் கோப்பை போட்டிகளில் தோன்றிய 21 ஆட்டங்களில் எட்டு கோல்கள் மற்றும் எட்டு வழிகாட்டுதலையும் அமைத்து கொடுத்துள்ளார்.
 உலகக் கோப்பை போட்டியில் அர்ஜென்டினா அணிக்காக அதிக கோல்களை அடித்தவர் என்பதை சமன் செய்துள்ளார் (1994 ஆம் ஆண்டில் கில்லர்மோ ஸ்டாபிலே சாதனையுடன் சமன் செய்தார்; 1998 ஆம் ஆண்டில் கேப்ரில் படிஸ்டுடா இந்த சாதனையை விஞ்சினார்)

புள்ளிவிவரங்கள்

வீரர் 

|-
|1976||rowspan="5"|அர்ஜெண்டினோஸ் ஜூனியர்ஸ்||rowspan="5"|பிரைமெரா டிவிஷன்||11||2||colspan="2"|-||colspan="2"|-||11||2
|-
|1977||49||19||colspan="2"|-||colspan="2"|-||49||19
|-
|1978||35||25||colspan="2"|-||colspan="2"|-||35||25
|-
|1979||27||26||colspan="2"|-||colspan="2"|-||27||26
|-
|1980||45||43||colspan="2"|-||colspan="2"|-||45||43
|-
|1981||போகா ஜூனியர்ஸ்||பிரைமெரா டிவிஷன்||40||28||colspan="2"|-||colspan="2"|-||40||28

|-
|1982–83||rowspan="2"|பார்செலோனா||rowspan="2"|லா லிகா||20||11||11||7||4||5||35||23
|-
|1983–84||16||11||4||1||3||3||23||15

|-
|1984–85||rowspan="7"|நாபோலி||rowspan="7"|சீரீ ஏ||30||14||6||3||colspan="2"|-||36||17
|-
|1985–86||29||11||2||2||colspan="2"|-||31||13
|-
|1986–87||29||10||10||7||2||0||41||17
|-
|1987–88||28||15||9||6||2||0||39||21
|-
|1988–89||26||9||12||7||12||3||50||19
|-
|1989–90||28||16||3||2||5||0||36||18
|-
|1990–91||18||6||3||2||4||2||25||10

|-
|1992–93||சீவில்லா||லா லிகா||26||5||3||3||colspan="2"|-||29||8

|-
|1993–94||நியூவெல்ஸ் ஓல்ட் பாய்ஸ்||பிரைமெரா டிவிஷன்||7||0||colspan="2"|-||colspan="2"|-||7||0
|-
|1995–96||rowspan="3"|போகா ஜூனியர்ஸ்||rowspan="3"|பிரைமெரா டிவிஷன்||11||3||colspan="2"|-||colspan="2"|-||11||3
|-
|1990-91||28||1||colspan="2"|-||colspan="2"|-||28||1
|-
|1990-91||28||1||colspan="2"|-||colspan="2"|-||28||1
244||150||colspan="2"|-||colspan="2"|-||244||150
62||27||18||7||7||8||87||46
188||81||45||29||25||5||258||115
494||258||63||36||32||13||589||311
|}

மேலாளர்

கெளரவங்கள்

கிளப் 
 போகா ஜூனியர்ஸ்
 பிரைமெரா டிவிஷன்: 1981
 பார்சிலோனா
 கோபா டெல் ரே: 1983
 கோபா டீ லா லிகா: 1983
 ஸ்பானிஷ் சூப்பர் கோப்பை: 1983
 நாபோலி
 சீரீ ஏ: 1987, 1990
 கோபா இட்டாலிகா: 1987
 UEFA கோப்பை: 1998
 இத்தாலியன் சூப்பர் கோப்பை: 1997

நாடு 
  அர்ஜென்டினா
 ஃபிஃபா உலக இளைஞர் போட்டி: 1979
 ஃபிஃபா உலகக் கோப்பை:
 வெற்றி பெற்றது: 1986
 இரண்டாம் நிலை: 1990
 ஆர்டிமியோ ஃப்ரான்ச்சி டிரோபி: 1993
 ஃபிஃபா கோப்பையின் 75 ஆம் ஆண்டு நிறைவு விழா: 1979

தனிநபர் சாதனைகள் 
 ஃபிஃபா யூ-20 உலகக் கோப்பையின் சிறந்த வீரருக்கான தங்கப் பந்து: 1979
 அர்ஜெண்டைன் லீக் அதிகப் புள்ளிகளைப் பெற்றவர்: 1979, 1980, 1981
 அர்ஜெண்டைன் கால்பந்தாட்ட எழுத்தாளர்களின் ஆண்டின் சிறந்த கால்பந்தாட்ட வீரர்: 1979, 1980, 1981, 1986
 தெற்கு அமெரிக்காவின் ஆண்டின் சிறந்த கால்பந்தாட்ட வீரர் (எல் முண்டோ, காராகாஸ்): 1979, 1986, 1989, 1990, 1992
 இத்தாலியன் குரீன் டி'ஓரோ: 1985
 அர்ஜெண்டைன் விளையாட்டு எழுத்தாளர்களின் ஆண்டின் சிறந்த விளையாட்டு வீரர்: 1986
 ஃபிஃபா உலகக் கோப்பையின் சிறந்த வீரருக்கான தங்கப் பந்து: 1986
 உலகின் சிறந்த காலபந்தாட்ட வீரர் ஓன்ஸே டி'ஓர்: 1986, 1987
 இந்த ஆண்டின் உலகின் சிறந்த வீரர் (உலக கால்பந்தாட்ட செய்தி இதழ்): 1986
 கபோகானான்னையர் (சீரீ ஏ அதிகப் புள்ளிகளைப் பெற்றவர்): 1987-88
 கால்பந்தாட்டத்தில் சிறந்த சேவைக்கான தங்கப் பந்து (பிரான்ஸ் கால்பந்து): 1996
 அர்ஜெண்டினா விளையாட்டு எழுத்தாளர்களின் நூற்றாண்டின் சிறந்த விளையாட்டு வீரர்: 1999
 "ஃபிஃபா நூற்றாண்டின் சிறந்த கோல்" (1986 (2-1) எதிர் இங்கிலாந்து; இரண்டாவது கோல்): 2002
 அர்ஜெண்டைன் செனேட் "டோமின்கோ ஃபாஸ்டினோ சார்மைண்டோ"  வாழ்நாள் சாதனைக்கான அங்கீகாரம்

குறிப்புதவிகள்

புற இணைப்புகள் 
 Diego Maradona's home page
 Viva Diego 10
 Maradona: The Highs, the Lows  - slideshow by Life magazine
 Gary Lineker interviews Diego - BBC News 30 April 2006
 Diego admires Del Piero and Lavezzi
 Maradona Wants a Soccer Project to Return to Calcutta by Sirshendu Panth, December 10, 2008

‎

அர்கெந்தீன காற்பந்தாட்ட வீரர்கள்
1960 பிறப்புகள்
2020 இறப்புகள்
கூகுள் தமிழாக்கம்-காற்பந்தாட்டம்