Suchinthana/si-wikipedia huggingface dataset:
ජීන් ඩුබුෆේ

ජීන් පිලිෆේ ආතර් ඩුබුෆේ (1901 ජූලි 31 - 1985 මැයි 12) 20 වැනි සියවසේ අවසන් භාගයේදී අතිශයින් කීර්තියට පත් ප්‍රංශ ජාතික සිත්තරෙක් සහ මූර්තිශිල්පියෙකි

ජීවන චරිතය 

ඩුබුෆේ ලා හව්රෙ හිදී උපත ලැබිය. 1918 දී ජූලියන් ඇකඩමියෙන් කලාව ඉගෙන ගැනීම සඳහා ඔහු පැරීසියට පැමිණීයේය. නමුත් මාස 6 කට පසුව ඔහු ඇකඩමියෙන් නික්ම ස්වාධීනව අධ්‍යයන කටයුතු කිරීමට පටන් ගත්තේය. 1924 දී කලාවේ වටිනාකම පිළිබඳව සැක සිතූ ඔහු චිත්‍ර ඇඳීම නවතාදමා ඔහුගේ පියාගේ වයින් විකිණීමේ ව්‍යාපාරයේ කටයුතු භාරගත්තේය. 1930 ගණන්වලදී ඔහු නැවත චිත්‍ර ඇඳීමට පටන්ගත් අතර නැවත එය නවතා දමන ලදී . නැවතත් 1942 දී චිත්‍ර අඳින්නට පටන්ගත් ඔහු එතැන්සිට එය අඛණ්ඩවම කරගෙන ගියේය. 1944 දී ඔහු සිය ප්‍රථම ඒකපුද්ගල ප්‍රදර්ශනය පැවැත්වීය. 1948 දී ඔහු අධිතාත්විකවාදී කණ්ඩායම් හා එක්වූ අතර 1954 දී කොලේජ් ඔෆ් පැටැෆසික් හි අධ්‍යාපනය ආරම්භ කළේය.

Artistry of the Mentally Ill කෘතියේ ආභාෂය ලද ඔහු Art Brut (කලාවෙන් පිටත) නම් යෙදුමක් ඉදිරිපත් කළේය. මානසික රෝගීන්, සිරකරුවන් සහ කුඩා දරුවන් වැනි සෞන්දර්යවාදයේ රීතීන්ගෙන් බැහැරව කටයුතු කරන වෘත්තීමය නොවන්නන් හැඳින්වීම සඳහා එම යෙදුම යොදාගන්නා ලදී. එවැනි කලාකෘතීන් රැසක් ඔහු විසින් එකතු කරන ලදී. එම එකතුව වර්තමානයේ ස්විට්සර්ලන්තයේ Musée de l'Art Brut හි ප්‍රදර්ශනය කෙරේ. ඩුෆෙට් කලාව ශාස්ත්‍රාලීය සම්බන්ධතාවන්ගෙන් විනිර්මුක්තව තබාගැනීමට උත්සාහ කළ අතර ඔහුගේ නිර්මාණයන් බොහෝවිට ප්‍රාථමික හෝ අව්‍යාජ ඒවාවෙයි.
       
ඩුබුෆේගේ කෘතීන් බොහොමයක්ම තෙල් සායමින් නිර්මාණය කොට ඇති අතර ඒ මතුපිට ඝනාලේපයක් ආලේපකොට වැලි, තාර සහ පිදුරු යොදාගනිමින් ඝනත්වය වැඩිකිරීම මඟින් නිර්මාණයට  අසාමාන්‍ය මතුපිට ස්වභාවයක් ලබාගෙන ඇත. 1962 න් පසුව රතු , සුදු, කලූ සහ නිල් යන වර්ණයන්ට සීමා වෙමින් ඔහු නිර්මාණ මාලාවක්ම නිර්මාණය කළ අතර 1960 ගණන්වල අවසන් භාගයේදී ඔහු මූර්ති කලාව වෙත යොමුවිය. පොලිතීන් මඟින් සිදුකළ එම නිර්මාණයන් අනතුරුව ප්ලාස්ටික් තීන්ත විශේෂයක් යොදාගනිමින් වර්ණ ගන්වන ලදී.
1960-61 අවසන් භාගයේ ඩුබුෆේ සංගීතය හා ශබ්දය පිළිබඳව පර්යේෂණයන් ආරම්භ කළ අතර ඇස්ගර් ජෝන් නම් ඩෙන්මාර්ක් ජාතික සිත්තරකු සමග පටිගත කිරීම් කිහිපයක් සිදු කරන ලදී.

1978 දී ඩුබුෆේ ඇමරිකානු සංගීතඥ හා ස්වර රචක ජේසන් මාර්ට්ස් සමග එක්වී The Pillory නම්වූ මාර්ට්ස්ගේ පෙරටුගාමී සිම්පනිය වෙනුවෙන් ඇල්බමයක් නිර්මාණය කරන ලදී. 

ඩුබුෆේගේ අවසන් නිර්මාණයන් අතර 1984 දී කළ නිර්මාණය වැදගත් වේ. 1985 දී ඩුබුෆේ පැරීසියේදී මියගියේය

1901 උපත්
1985 මරණ
පරිපාලන නීතිය

පරිපාලන නීතිය යනු රජයේ පරිපාලන නියෝජිතායතනයන්ගේ කි‍්‍රයාකාරකම් පාලනය කරන නීතියේ අංගයයි. රජයේ නියෝජිතායතන කි‍්‍රයාකාරකම් යටතට රීති සැකසීම තීරණ ගැනීම හෝ විශේෂිත නියාමන වැඩසටහන් කි‍්‍රයාවට නැංවීම යනාදිය ඇතුලත් වියහැක. පරිපාලන නීතිය පොදු නීතියේ කොටසක් ලෙස සැලකෙයි. නීතියේ අංගයක් ලෙස පරිපාලන නීතිය පොලිස් නීතිය, ජාත්‍යන්තර වෙළඳාම, නිෂ්පාදන, පරිසරය, බදුකරණ, විදුලි සන්දේශනය ආගමන සහ ප‍්‍රවාහන වැනි ක්ෂේත‍්‍රයන්හි ජාතික නියාමන ක‍්‍රමවේදයේ කොටසක් ලෙස රජයේ පරිපාලනමය ඒකකයන්හි (උදා. විනිශ්චය සභා මණ්ඩල හෝ කොමිසම්) තීරණ ගැනීම් සම්බන්ධයෙන් එය කටයුතු කරයි විසිවන සියවසේදී වර්ධනය වන සංකීර්ණ සමාජ, ආර්ථික සහ දේශපාලන විෂය පථයන් තුල මිනිසාගේ කි‍්‍රයාකාරීත්වය නියාමනය කිරීම සඳහා ලෝකය පුරාම පරිපාලන නීතිය විහාල වශයෙන් ව්‍යාප්ත වූ අතර ව්‍යවස්ථාදායක මණ්ඩලයන් අලූතින් රජයේ නියෝජිතායතනයන් නිර්මාණය කිරීමත් සමඟ පරිපාලන නීතියද විශාල වශයෙන් ව්‍යාප්ත විය.

නීතිය
රෆායල්

රෆායල්

රැෆෙලෝ සෙන්සියෝ (සාමාන්‍යයෙන් ඔහුගේ මුල් නමෙන් පමණක් දන්නා) (1483 අප්‍රේල් 6 හෝ මාර්තු 28 – 1520 අප්‍රේල් 6) යනු උස් පුනරුදයේ ඉතාලියානු සිත්තෙරුකු ගෘහ නිර්මාණශිල්පියකු වන අතර ඔහුගේ සිතුවම් හා ඇඳීම්වල පරිපූර්ණත්වය හා විශිෂ්ටත්වය නිසා අදටත් ඔහුව සමරනු ලැබේ. මයිකල් ඇන්ජෙලෝ හා ලියනාඩෝ ඩාවින්චි හා එකතුව ඔහු එම සියවසේ සුපිරි නිර්මාණකරුවන්ගේ සාම්ප්‍රදායික ත්‍රිත්වය නිර්මාණය කරන ලදී. 

රෆායෙල් වයස අවුරුදු 37 දී තම ජීවිතෙන් සමුගත්තත් ඔහු අතිශයින් ඵලදායී පුද්ගලයෙකු නිසා ඔහුගේ කාර්යයන්වලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් අදටත් ඉතිරිව තිබේ. (විශේෂයෙන් වතිකානුවේ) ඔහු ඔහුගේ ජීවිත කාලය පුරාවට අතිශයින් බලසම්පන්න වූ නමුත් ඔහුගේ මරණයෙන් පසු ඔහුගේ ප්‍රධාන ප්‍රතිවාදියා වූ මයිකල් ඇන්ජෙලෝගේ බලපෑම 18 හා 19 සියවස තෙක් පුළුල්ව බිහිවිණි. එම කාලයේදී ඔහුගේ වඩාත් ශාන්ත සුමිහිරි ගුණයන් නැවතත් උසස්ම ආකෘති ලෙස සලකණු ලැබිණි. 

ඔහුගේ වෘත්තීය ජීවිතය අදියර 3කට හා ශෛලීන් 3කට බෙදේ. ප්‍රථමව ජෝර්ජියෝ වසාරි විසින් විස්තර කරන පරිදි ඒවා නම් අම්බ්‍රියාහි ඔහුගේ මුල් අවුරුදු හා ෆ්ලොරන්හි කලාත්මක සම්ප්‍රදායන් උපුටා ගත් අවුරුදු 4ක කාලාන්තරය හා රෝමයේ පාප්වරු දෙදෙනෙකුට හා ඔවුන්ගේ හිතවතුන්ට සේවය කරමින් ගත කළ විජයග්‍රාහී වසර 12 වේ.
තව දුරටත් වැඩි විස්තර ලබාගන්න.
පහත ලින්ක් එකෙන් ඉංග්‍රීසි ලිපිය කියවන්න. https://en.wikipedia.org/wiki/Raphael?wprov=sfla1

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Raphael

සටහන්
පර්යාලෝකය (ග්‍රාපිකරූපී)

පර්යාලෝකය (ග්ට‍රාපිකරූපී)

අදහස් 

ග්හ‍රාපිකරූපී ප්ර‍රක්ෂේපනය  
තලීය ප්න‍රක්ෂේපනය 
පර්යාවලෝක ප්ප‍රක්ෂේපනය 
සමාන්තර ප්ප‍රක්ෂේපනය
   			⋆ ලම්භරේඛ ප්්‍රක්ෂේපනය 
බහුදෘෂ්ඨීන්  
• සැලසුම හෝ බිම් සැලසුම 
• කොටස 
• උන්නතාංශය 
• උපස්ථම්භක දැක්ම 
 අක්‍ෂානුමිතික ප්ම‍රක්ෂේපනය
• සමාංශගත ප්ත‍රක්ෂේපනය 
• සපාදක ප්න‍රක්ෂේපනය 
• ති්ද‍රපාදක ප්න‍රක්ෂේපනය 
⋆ හරස් ප්න‍රක්ෂේපනය 
• අභිමානවත් ප්ත‍රක්ෂේපනය 
• කුඩා කුටි ප්්‍රක්ෂේපනය 
•	ති්ද‍රමාණ ප්්‍රක්ෂේපනය 
•	මීනක්‍ෂි 
•	ති්ක‍රමානේක්‍ෂ ප්්‍රක්ෂේපනය
•	 විරූප ප්ට‍රක්ෂේපනය
•	සිතියම් ප්ට‍රක්ෂේපනය 
වෙනත් අදහස්
•	ගුවන් දැක්ම
•	 ඉහල සිට පහලට ප්ප‍රක්ෂේපනය 
 
 

 

ඝනකයක් ද්විලක්‍ෂ ප්න‍රක්ෂේපනයක් තුල  

ආලෝක කිරණ එක් වස්තුවක සිට තවත් වස්තුවකට චිත්ර‍රයේ තලය ඔස්සේ නරඹන්නාගේ ඇස දක්වා ගමන් කරයි. ග්ක‍රාපිකරූපී පර්යාලෝකයේ පදනම් වන්නේ මෙයයි.

පර්යාලෝකය යනු ඇඳිම වැනි ග්ට‍රාපික කලාවන් තුල පැතලි මතුපිටක් (කඩදාසි වැනි) හෝ රූපයක් ඇසට පෙනීමට ලක්වන ආකාරයට වඩාත් සමීප ලෙස නිර්මාණය කිරීමයි. පර්යාලෝකයේ සුවිශේෂී ලක්‍ෂණ කිහිපයක් පහතින් දැක්වේ. 
•	වස්තුවේ සිට නිරීක්‍ෂකයා දුරට යාමේදී කුඩා වෙයි.
•	කොටස් කුඩා ලෙස පෙනීම:  ද්‍රෂ්‍ය රේඛාව ඔස්සේ පවතින වස්තුවේ පරිමාණයන් සාපේක්‍ෂව දිගු වන අතර ද්‍රෘෂ්‍ය රේඛාව හරහා පවතින රේඛාවන් සාපේක්‍ෂව කෙටි වේ.
ක්ලෝර්ඩ් ලොරේන්

ක්ලෝර්ඩ් ලොරේන් [ලොරේන්ස් හෝ ක්ලෝඩ් ගෙලී යන නම් ද භාවිතා වේ], ප්‍රංශ ජාතික කලාකරුවෙකුවන අතර බැරොක යුගයට අයත්ය. ඉතාලිය තුළ විශාල ලෙස නිර්මාණකරණයේ යෙදී ඇති අතර භූ දර්ශන සිතුවම්කරණයෙහි විශේෂ දස්කම් පෑ අයෙකි.

1682 මරණ
නිකොලොස් පුසීන්

නිකොලොස් පෝසීන්ගේ 1650 දී කැන්වසයේ තෙල් සායම්නි අදින ලද 98 x 74 cm ස්ව ආලේඛ්‍ය චිත්‍රයක් 

1594 ජුලි 15 සිට 1665 නොවැම්බර් 19 දක්වා ජීවත් වු නිකොලොස් ‍පුසීන් සම්භාව්‍ය ශෛලියේ ප්‍රංශ සිත්තරෙකි. ඔහුගේ සිතුවම් ප්‍රධාන වශයෙන් නිර්මලත්වය, තර්කනය හා පිළිවෙල නිරූපණය කරයි. එමෙන්ම රේඛාමය වර්ණ ගැන්වීමට ප්‍රමුඛත්වය ලබාදෙයි. ජැක් ලුවිස් ඩේවිඩ් හා පෝල් සිසානේ වැනි සම්භාව්‍ය ප්‍රබවයක් සහිත කලා කරුවන් අතර ප්‍රමුඛ උද්ධීපනය ලෙස 20 වන ශත වර්ෂය වන තුරු ඔහු වැජඹුනි. රිචලිවු කාඩිනල් වරයා රජුගේ ප්‍රධාන සිත්තරා ලෙස ප්‍රංශයට යලි පැමිනීමට අනදුන් අවස්ථාවේ හැර ඔහුගෙල් වෘත්තීය ජීවිතයේ වැඩි කලක් රෝමයේ ගත වුණි.

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Nicolas_Poussin
පොප් චිත්‍ර කලාව

පොප් චිත්‍ර කලාව යනු, 1950 ගණන් වල මැද භාගයෙහිදී බ්‍රිතාන්‍යයෙහිදී සහ 1950 ගණන් වල අවසන් භාගයෙහිදී  එක්සත් ජනපදයෙහිදී ඉස්මතුවූ කලා ව්‍යාපාරයකි. බි‍්‍රතාන්‍ය ජාතික කලා විචාරක ලෝරන්ස් ඇලෝවේ විසින් ලියන ලද රචනයකට මෙම පොප් කලාව යන යෙදුම නිර්මාණය කිරීමේ ගරුත්වය හිමිවේ. නමුත් එහි දක්වා තිබුණේ ‘ජනපි‍්‍රය පොදුජන සංස්කෘතිය’ යනුවෙනි. කෙසේනමුත් පොදුජන සංස්කෘතිය සහ පොප් කලාව ශාස්ත‍්‍රසම්මත කලා ආකෘතියක් ලෙස තර්කකර සිටි පිරිස අතර අලෝවේ ඉදිරියන්ම විය. පොප් කලාව 20 වන සියවසේ බිහිවූ ප‍්‍රධානතම කලා ව්‍යාපාරයන්ගෙන් එකක් වෙයි. දැන්වීම්කරණය සහ චිත‍්‍ර කථා වැනි ජනපි‍්‍රය පොදුජන සංස්කෘතියේ තේමාවන් සහ ශිල්පක‍්‍රමයන් විසින් හැඩගස්වනු ලැබූ පොප් කලාව එවකට අධිපතිත්වය දැරූ අධිතාත්විකවාදී ප‍්‍රකාශනවාදයට දක්වන ලද ප‍්‍රතිචාරයක් විය. පොප් කලාව පොප් සංගීතය මෙන්ම කලාවේ ප‍්‍රභූත්ව සංස්කෘතියට ප‍්‍රතිපක්‍ෂව ජනපි‍්‍රය ප‍්‍රතිරූපයන් යොදාගැනීම අරමුණු කරගන්නා ලදී. චිත‍්‍ර ශිල්පියාගේ ප‍්‍රකාශක හස්තය වෙනුවට ප‍්‍රතිනිෂ්පාදවය කිරීමේ යාන්ත‍්‍රික ක‍්‍රමවේදයන් සහ අනුවාදය කිරීමේ ශිල්පක‍්‍රමයන් භාවිතයට ගැනීමට සිත්තරුන් පෙළඹීම මෙහිදී දැකගත හැකිවිය. පොප් කලාව පුළුල් නරඹන්නන් පිරිසක් ඉලක්කකර ගන්නා ලදී.
පොප් කලාවේ වැඩි ප‍්‍රමාණයක් බෙහෙවින්ම ශාස්ත‍්‍රාලීය ලෙස ලෙස සලකනු ලැබේ. එයට හේතුව එහි අසම්මත සංවිධානාත්මක පරිචයන් හේතුවෙන් එය තේරුම් ගැනීම ඉතා අසීරු වීමයි. පොප් කලාව අවසන් නූතන කලා ව්‍යාපාරය ලෙසින් සැලකෙන අතර එබැවින්ම පශ්චාත් නූතන කලාවේ පූර්ව නිමිත්ත ලෙසින්ද හඳුන්වනු ලැබේ. සමහර පොප් කලාකෘතීන් පශ්චාත් නූතන කලාවේ මුල්ම ප‍්‍රකාශනයන් ලෙසින්ද හඳුන්වනු ලැබේ.

සටහන් හා ආශ්‍රිත

තවදුරටත් කියවීම්
 Lucy R. Lippard, Pop Art, with contributions by Lawrence Alloway, Nancy Marmer, Nicolas Calas, Frederick A. Praeger, New York, 1966.
Haskell, Barbara. BLAM! The Explosion of Pop, Minimalism and Performance 1958-1964. New York: W.W. Norton & Company, Inc. in association with the Whitney Museum of American Art, 1984.

බාහිර සබැඳි
Brooklyn Museum Exhibitions: Seductive Subversion: Women Pop Artists, 1958–1968, Oct. 2010-Jan. 2011
Brooklyn Museum, Wiki/Pop

පෙරටුගාමී කලාව
 
 
නූතන කලාව
කලා ව්‍යාපාරයන්
බටහිර කලාව
බ්‍රිතාන්‍ය කලාව
නූතනවාදය
සමකාලීන කලාව
පීටර් පෝල් රූබන්ස්

මරණය - 1640 මැයි 30 ඇන්ට්වර්ප්, දකුණු නෙදර්ලන්තය 

බලපෑමට ලක් වූවන් - ඇන්ටොයින් ‍වැටෝ, ඉයුජීන් ඩෙලක්‍රොයික්ස්

පීටර් පෝල් රූබන්ස් (1577 ජුනි 28 – 1640 මැයි 30 ‍) යනු 17 වන සියවසට අයත් සුප්‍රසිද්ධ ‍‍ෆ්ලෙමිෂ් බැරොක් චිත්‍ර ශිල්පියෙකු වේ. එමෙන්ම ඔහු ඉතා අලංකාර බැරොක් සම්ප්‍රදායට අයත් චිත්‍ර නිර්මාණය කළ ශිල්පියෙකු වන අතර බැරොක් සම්ප්‍රදාය තුළ දී චලන, වර්ණ සහ ඉන්ද්‍රියන් පිනවීම අරමුණු කොට ගෙන චිත්‍ර නිර්මාණය කිරීම සිදු විය. පෝල් රූබන්ස් ප්‍රතිසංවිධානයට එරෙහිව නිර්මාණය කරන ලද අල්තාර මණ්ඩල චිත්‍ර, ආලේඛ්‍ය චිත්‍ර, භූමි දර්ශන සිතුවම් සහ ඉතිහාසය නිරූපණය වන සිතුවම් හේතුවෙන් සුප්‍රසිද්ධියට පත්ව ඇති අතර ඔහුගේ චිත්‍ර තුළ මිත්‍යා සහ රූපකමය වස්තූන් අන්තර්ගත විය. 

යුරෝපය පුරා ජීවත් වූ චිත්‍ර නිර්මාණ එකතු කරන්නන් සහ උසස් සමාජය තුළ ප්‍රචලිත වූ චිත්‍ර නිර්මාණය කළ කලාගාරයක් පොල් රූබන්ස් සතු වූ අතර එය ඇන්ට්වර්ප් ප්‍රදේශයේ පිහිටා තිබුණි. මේ හැරුණු විට ඔහු උසස් ලෙස අධ්‍යාපනය ලැබූ මානවවාදී ප්‍රාඥයකු වූ අතර චිත්‍ර නිර්මාණ එකතු කරන්නෙකු සහ රාජ්‍යතාන්ත්‍රිකයකු ද විය. ස්පාඤ්ඤයේ හතරවැනි පිලිප් රජු සහ එංගලන්තයේ පළවැනි චාල්ස් රජු ඔහුට නයිට් පදවි පිරිනමන ලදී.

1577 උපත්
1640 මරණ
චිත්‍ර ශිල්පීන්
ජියෝවානි බැටිස්ටා ටිෆලෝ

ජියාන් බැටිස්ටාවෝ ජියාන් බැටිස්ටා ටිෆලෝ ලෙස ද හැදින්වෙන මොහු (1696.03.05 – 1770.03.27) වැනිසියානු චිත්‍ර හා මුද්‍රණ ශිල්පියෙක් විය. වැනිසියානු සමුහාණ්ඩුවේ අවසාන ශ්‍රේෂ්ඨ ප්‍රේස්කො චිත්‍ර ශිල්පීන් අතර සැල‍කේ.

1696 උපත්
1770 මරණ
අන්තෝනි වටේයු

සිතේරාගේ ගොඩබැසීම (1717 වීනස්ගේ උපන් බිම වු සිතේරා දූපතෙන් වෙන්වීම ආදරයේ සංක්ෂිප්ත බව මූර්තිමත් කරමින් එය විදහා පාන බව බොහෝ විචාරකයෝ පවසති. අන්තෝනි වටයෙන් (1684.10.10 – 1721.07.18) යනු චලනයේ හා වර්ණ වල උත්කෲෂ්ඨ බව පෙන්වු කෙටි කාලයක් ජීවත් වු ප්‍රංශ සිත්තරෙකි. බැරක සම්ප්‍රදායේ ඔහු විසින් පුනර්ජීවනය කළ අතර එය පසුව Rococo නම් විය. ගැමි හා ශාන්ත පරිසරයන්හි භූ දර්ශණ කලාව (Fetes glands) හදුන්වාදීමේ ගෞරවය ඔහුට හිමිවිය.  ඉතාලියානු ප්‍රහසනයන්හි හා බැලේ වල ආභාෂය තුලින් ඔහුගේ වඩාත් ප්‍රචලිත නිර්මාණයන් සිදු විය.

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Antoine_Watteau
ෂාක්ලුවිස් ඩේවිඩ්

1748 අගෝස්තු 30 සිට 1825 දෙසැම්බර් 29 දක්වා ජීවත් වුණු ෂාක් ලුවිස් ඩේවිඩ් නව සම්භාව්‍යවාදයේ දැඩිව බලපෑම් කළ චිත්‍ර ශිල්පියෙකි. යුගයේ ප්‍රමුඛතම චිත්‍ර ශිල්පියා ලෙස සැලකේ. 1780 දශකයේ ඔහුගේ ඓතිහාසික චිත්‍ර ශිල්පයේ නිපුනතාව Rococo විකට සම්ප්‍රදායේ සිට සම්භාව්‍ය ලුහුපෙවත හා ගොරහැඩි බව දක්වා රුචිකත්වය වෙනස් කළේය. අතීත ආධිපත්‍යයේ අවසන් භාගයේ මානසික පසුබිම එය ඔපවත් කළේය. 

පසුව ඩේවිඩ් ප්‍රංශ විප්ලවයේ සක්‍රීය සහකරුවකු හා මැක්සිමීලියන් රෝබේස් පියර්ගේ මිතුරකු බවට පත් වෙයි. ප්‍රංශ සමුහාණ්ඩුව යටතේ කලාවේ ඒකාධිපතියා බවට පත් වෙයි. රෝබේස් පියර්ගේ බලය බිද වැටීම සමග ඔහු සිරගත කරන ලදී. නිදහස් කිරීමත් සමගම ඔහු ඔහු විසින‍්ම තවත් දේශපාලන ආදිපත්‍යයක් අරඹන ලදී. ඒ සමයේ ඔහු අධිරාජ්‍ය වාදි සම්ප්‍රදාය වර්ධනය කළේ උණුසුම් වැනිසියානු පැහැයන් භාවිතයෙනි. 19 වන ශත වර්ෂයේ ප්‍රංශ ශාස්ත්‍රාලීය ශාලා සිතුවම් කලාවට ප්‍රභලතම බලපෑම සනිටුහන් කරමින් ඔහුට විශාල ශිෂ්‍යයන් සංඛ්‍යාවක් විය.

ෆ්‍රීමේසන්රි සමග සම්බන්දතා
ටෙනිස් පිටියේ දිවුරුම ,උකුස්සන් බෙදා දීම සහ තර්මොපිලේ ලියොනයිඩස් වැනි සිතුවම් ෆ්‍රීමේසන් ලාගේ යාතිකා මත පදනම් වූ චිත්‍ර බවට සැලකේ. 1989 දි  “ඩේවිඩ් ට විරුද්දව ඩේවිඩ් “ සම්මන්ත්‍රණයේදී  ඇල්බෙර්ට් බෝයිම් හැකි වුව 1787ට අදාළ ලිපි ගොනුවකින්  මෙමෙ චිත්‍ර ශිල්පියා “ලා මොඩරේෂන්” නම් වූ ෆ්‍රීමෙසන්රි ලෝඩ්ජයේ සාමාජිකයෙකු බව ඔප්පු කිරීමට.

පින්තූර ගැලරිය

මුලාශ්‍ර

තව කියවන්න
 ඉලුමිනාටි
 ඇඩොල්ෆ් ෆ්‍රයිහර් නිග්
 ඇඩම් වයිස්හාප්ට්

භාහිර ලිපි

A Closer Look at David's Consecration of Napoleon multimedia feature; Louvre museum official website
The Intervention of the Sabines (Louvre museum)
Web Gallery of Art
www.jacqueslouisdavid.org 101 paintings by Jacques-Louis David
Jacques-Louis David at Olga's Gallery
Jacques-Louis David in the "History of Art"
smARThistory: Death of Socrates
Sterling and Francine Clark Art Institute 2005 exhibition, Jacques-Louis David: Empire to Exile
The equestrian portrait of Stanislaw Kostka Potocki at the Wilanow Palace Museum

1748 උපත්
1825 මරණ
චිත්‍ර ශිල්පීන්
සතුන් පිලිබඳ නීතිය

සතුන් පිලිබඳ නීතිය ව්‍යවස්ථාපිත නීතිය සහ නඩු තීන්දුවල එකතුවෙන් නිර්මාණය වූවකි. සුරතල් සතුන්, වනසතුන්, විනෝද කර්මාන්තය සඳහා යොදාගනු ලබන සතුන්, මස් පිණිස හා පර්යේෂණ සඳහා ඇති කරන සතුන් සම්බන්ධයෙන් බලපැවැත්වෙන නීතීන් මීට ඇතුලත් වේ.  සතුන් පිලිබඳ නීතිය මීට වසර 30 කට පමණ පෙර පරිසර නීතියේම කොටසක් ලෙස සැලකුනි. 1979 දී නීතීඥ ජොයිස් ටිෂ්ලර් විසින් සත්ව නීති අරමුදල ආරම්භ කරන ලද අතර එය සතුන් පිලිබඳ නීතිය ප‍්‍රචලිත කිරීම සහ සත්ව ජීවිත ආරක්‍ෂා කිරීම සහ ඔවුන්ගේ යහපත උදෙසා පිහිටුවනු ලැබූ පළවන සංවිධානය විය.  

වර්තමානයේ ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ හාර්වර්ඞ්, ස්ටැන්ෆර්ඞ්, මිචිගන් හා ඩියුක් ඇතුලූ නීති විද්‍යාල 92 ක සත්ව නීතිය උගන්වනු ලැබේ රාජ්‍ය හා ප‍්‍රාදේශීය නීතීඥයින්ගේ සංගම්වල සත්ව නීතිය සම්බන්ධයෙන් කටයුතු කරන කමිටුද වැඩි වැඩියෙන් පිහිටවෙමින් පවතී.
සත්ව නීතිය සම්බන්ධ කාරණාවන් සතුන්ගේ අයිතිවාසිකම් පිලිබඳ දාර්ශනික ගවේෂණයන්ගේ සිට සතුන් භාවිතා කරන අයගේ අයිතිවාසිකම් පිලිබඳව වන ප‍්‍රායෝගික සාකච්ඡාවන් දක්වා විවිධ කලාපයන් රැසක් ආවරණය කරනු ලබයි. තෝරත, ගිවිසුම්, අපරාධ සහ ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථා වැනි සාම්ප‍්‍රදායික නීති ක්ෂේත‍්‍රයන් කෙරෙහි සතුන් පිලිබඳ නීතිය බලපෑම් සහගතවී ඇත.

දික්කසාද හෝ නීත්‍යානුකූල වෙන්වීම්වලදී සතුන්ගේ භාරකාරත්වය පිලිබඳ ගැටලූ 
පශු වෛද්‍යවරුන්ගේ වෘත්තීය විෂමාචාරය සම්බන්ධ පැමිණිලි
නිවාස හිමියන් විසින් සතුන් ඇතිකිරීම තහනම් කිරීමේ කොන්දේසි වලට එරෙහිව ඉදිරිපත්වන පැමිණිලි 
සුරතල් සතුන්ට සිදුකරන තුවාල කිරීම් හෝ මරණයට පත්කිරීම්වලට වන්දි ඉල්ලා නඩු පැවරීම්
ගෘහස්ථ ප‍්‍රචණ්ඩත්වය හා කෲරත්වයට එරෙහි නීති ආවරණය කරන අපරාධ නීති

නීතිය
වර්ණ සුසංයෝගය සහ වර්ණ අර්ථය

මනාව ගැලපෙන වර්ණ සංයෝජනයන් පිළිබඳ පුරෝකථනය කිරීම වර්ණ න්‍යායේ අරමුණයි. මෙම මූලික සම්බන්ධතාවයන් නිර්ණය කිරීම සඳහා වන උපකරණයක් ලෙස වර්ණ චක්‍රය නිර්මාණය කරනු ලැබ ඇත. සමහර සිත්තරුන් සහ න්‍යායවේදීන් විශ්වාස කරන්නේ අනුපූරක වර්ණයන් එකිනෙක ආසන්නයෙන් පිහිටවීම ප්‍රබල වෙනසක් හෝ ආතතියක් නිරූපණය කිරීමට සමත්වන බවයි. එයට හේතුව ඒවා මිශ්‍ර වූ කල්හි එම වර්ණ දෙකම නැතිව යෑමයි. තවත් සමහරුන් මෙසේ වර්ණ එකිනෙක ආසන්නයෙන් තැබීමෙන් සුසංයෝගී වර්ණ අන්‍යෝනත්වය නිර්මාණය කරන බව පවසති. වර්ණ චක්‍රයේ එකිනෙකට ආසන්නව ඇති වර්ණයන්  ප්‍රතිසම වර්ණයන් ලෙස හැඳින්වේ. ඒවා තනි පැහැයක් හෝ ප්‍රබල වර්ණ නිර්මාණය කරයි. මේ දෙකට අමතරව වන සංයෝගකිරීම් මඟින්ද සුසංයෝග කිරීම සිදුකළ හැකිය. දෙකට බෙදුණු අනුපූරක වර්ණ මාලාව විසින් ප්‍රතිසම පැහැයන් පරාසයක් යොදාගනු ලබයි. තුනට බෙදුණු වර්ණ මලාවන් පැහැය චක්‍රයේ සමදුරින් පිහිටි වර්ණ 3 ක් යොදාගනී. මුද්‍රණකරුවෝ සහ ඡායාරූප ශිල්පීහු සමහරවිට කලූ සහ තනි වර්ණයේ තීන්ත යොදාගනිමින් ද්විවර්ණ වර්ණ මාලාවක් යොදාගනිති.
   

වර්ණ චක්‍රයේ සුසංයෝගයන් ප්‍රායෝගිකව යොදාගන්නා අවස්ථාවන් සීමාසහිතය. එයට හේතුව වර්ණ සංයෝජනයේ බලපෑම ඊට යොදාගන්නා වර්ණයන් මත තීරණය වන ඓකිනෙකට වෙනස් ප්‍රතිඵල ගෙනදීමයි. මෝස්තර නිර්මාණය සහ ගෘහ අභ්‍යන්තර සැරසීමේදී වැදගත්වන වර්ණයන් එමඟින් යෝජනාකර සිටිය හැකිය. නමුත් මෙහිදීද තීරණය කෙරෙහි වඩා බලපෑම් කරන්නේ පාරිභෝගිකයාගේ රුචිකත්වයත්, ජීවන විලාශයත් සහ සංස්කෘතික මතයත්ය. 

20 වැනි සියවසේ වර්ණ න්‍යාය විශේෂිත චිත්තවේගාත්මක හෝ විෂයාත්මක අවස්ථාවන් වර්ණ සමඟ සම්බන්ධ කිරීමට උත්සාහ දැරීය. එනම් රතු ප්‍රබෝධමත්, සරාගික, ස්ත්‍රීමය වර්ණයක් ලෙස සහ නිල් චිත්තාපර, සන්සුන්, පුරුෂරූපී වර්ණයක් ආදී වශයෙනි. හේතූන් කිහිපයක් නිසාවෙන්ම මෙම ව්‍යාපෘතිය අසාර්ථක වී ඇත. භාවාත්මක වර්ණ සංඝටනයන්හිදී සංස්කෘතික වර්ණ සංඝටනයන් අධිපතිත්වය දැරීම සහ නිර්මාණයේදී වර්ණ කෙරෙහි සන්දර්භයේ බලපෑම යනාදිය ඒ අතර වෙයි.

සටහන්
සිවිල් නීතිය

සිවිල් නීතිය හෝ මහාද්වීපික නීතිය හෝ රෝමානු- ජර්මානික නීතිය ලෙසින් හඳුන්වනු ලබන්නේ ලෝකයේ ප‍්‍රධානතම නීති පද්ධතියයි. සිවිල් නීතිය බොහෝවිට පොදු නීතිය සමඟ සන්සන්දනය කරනු ලබන නීති පද්ධතියකි. මෙම පද්ධති දෙක අතර දක්වනු ලබන ප‍්‍රධාන වෙනස්කම වන්නේ පොදු නීතිය විශේෂිත තත්වයන් මත වියුක්ත රීති මත පදනම්වන බවත්, සිවිල් නීති තමන් ඉදිරියේ ඇති විවිධ නඩුවලදී විනිසුරුවරුන්ට අදාල කරගත හැකි වියුක්ත රීතීන් මත පදනම්වන බවත්ය. 

සිවිල් නීතියේ මුල් රෝම නිතිය, ධර්ම නීති සහ පුනරුදය දක්වා විහිද යයි. ඉස්ලාමීය නීතිය වැනි වෙනත් ආගමික නීතිවල බලපෑමද එයට ලැබී ඇත. සිවිල් නීති රටවල නීති පද්ධතීන් නිතියට මඟ පෙන්වනු ලබන මූලධර්මයන්ගෙන් සමන්විත නීති සංග‍්‍රහයන් කිහිපයක් මත පදනම් වෙයි. ප‍්‍රංශ සිවිල් නීති සංග‍්‍රහය මෙයට හොඳම උදාහරණයකි. ජර්මානු හා ස්විස් සිවිල් නීති සංග‍්‍රහයන්ද සිවිල් නීති ඉතිහාසයේ වැදගත් සංධිස්ථානයන් වෙයි. ස්කොට්ලන්තයේ හා දකුණු අපි‍්‍රකාවේ සිවිල් නීති පද්ධතීන් සංගෘහිතකොට නොමැති අතර එහි වඩාත් විසුරුනු ස්වභාවයේ නීති පද්ධතියක් ස්කැන්ඩිනේවියානු රටවල දැකගත හැක. 

සමාජවාදී නීතිය ලෙස හඳුන්වනු ලබන්න පශ්චාත් සමාවාදී රටවල් විසින් ස්වාධීන නීති පද්ධතියක් ලෙස නොසලකනු ලබන අතර එය රෝමානු - ජර්මානු සිවිල් නීතියේ විශේෂ ආකාරයක් ලෙසින් හඳුනාගැනේ.

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Civil_law_%28legal_system%29

 සිවිල් නීතිය
ඉගෝන් ශීල්

ඉගෝන් ශීල් (1890 ජුනි 12 – 1918 ඔක්තෝබර් 31) ඔස්ට්‍රියානු ජාතික චිත්‍ර ශිල්පියෙකු වන ඔහු “ගුස්ටාව් ක්ලිම්ට්”ගේ අනුගාමිකයෙකි. එසේම 20 වන ශත වර්ෂයේ බිහි වූ ශ්‍රේෂ්ට උපමා අලංකාර දක්වන චිත්‍ර ශිල්පියකු ලෙස ද ඔහුව නම් කර ඇත. ශිල් විසින් ඉදිරිපත් කළ තීව්‍ර චිත්‍ර අතර ස්ව ආලේඛ්‍ය චිත්‍ර විශාල ප්‍රමාණයක් දැකිය හැකි වේ. ඔහු විසින් කළ නිර්මාණවල දැකිය හැකි විශේෂත්වය ලෙස දැකිය හැකි වන්නේ ශරීරයේ විවිධ ඇඹරැනු ඉරියව් මඟින් චරිත එලි දැක්වීමයි.

1890 උපත්
1918 මරණ
සන්නිදර්ශකයා

සන්නිදර්ශකයකු යනු කිසියම් පඨිතයක අන්තර්ගතය දෘශ්‍යමය නිරූපණයක් ලෙස නිර්මාණය කිරීම මඟින් එකී ලිවීම තවත් උසස් තත්ත්වයකට පත්කිරීම සම්බන්ධයෙන් විශේෂඥතාවයක් අත්කරගත් ග්‍රැෆික් චිත්‍ර ශිල්පියෙකි. ලිවීමක් තුළ පැහැදිලි කිරීම අසීරු සංකීර්ණ සංකල්පයන් හෝ ද්‍රව්‍යයන් පැහැදිලි කිරිම සඳහා මෙන්ම සුබපැතුම්පත් හෝ පොත්, සඟරා ආදිය සඳහා කවර සිතුවම් හෝ පෝස්ටර් වැනි ප්‍රචාරණයන් සඳහාද සන්නිදර්ශක යොදාගනු ලැබේ.
  
වර්තමානයේ බොහොමයක් සන්නිදර්ශකයෝ සිය ජීවිකාව උපයා ගන්නේ ළමා පොත්, ප්‍රචාරණය, පුවත්පත් හෝ සඟරා ආදියට සිය නිර්මාණ දායකත්වය ලබාදීමෙනි. මෙම ක්ෂේත්‍රය තුළ සාම්ප්‍රදායිකවම තීන්ත සහ පෑන උපයෝගී කරගනිමින් නිර්මාණ කරන චිත්‍ර ශිල්පීහු අධිපතිත්වය දරති.  
       
පරිගණකවලින් මෙම කර්මාන්තය ඉමහත් වෙනසකට භාජනය කොට ඇති අතර වර්තමානයේ වානිජ සන්නිදර්ශකයන් බොහොමයක් සිය නිර්මාණ කටයුතු සඳහා පරිගණක යොදාගනු ලැබේ. 

කෙසේ වෙතත් සාම්ප්‍රදායික සන්නිදර්ශක න්‍යායන් තවමත් පොත් සන්නිදර්ශන ක්ෂේත්‍රය තුළ ජනප්‍රියව පවතී. දිය සායම්, තෙල් සායම්, පැස්ටල්, ලී කැටයම්, ලයිනෝකඩ සහ පෑන් හා තින්ත සාම්ප්‍රදායිකව යොදාගනු ලැබූ සන්නි දර්ශක ශිල්පක්‍රමයන් විය. 
         
සන්නිදර්ශකයකු වීම සඳහා විධිමත් සුදුසුකමක් අවශ්‍ය නොවේ. කෙසේවෙතත් පිළිගත් සන්නිදර්ශකයින් කිසියම් ආකාරයක චිත්‍ර පාසැලක හෝ විද්‍යාලයකට බැඳී විවිධ ඇඳීමේ ශිල්පක්‍රමයන් පිළිබඳව පුහුණුව ලබාගත්තෝ වෙති. චිත්‍ර කලා විද්‍යාලයන් හා විශ්ව විද්‍යාල සන්නිදර්ශනය පිළිබඳ නව පාඨමාලාවන්, උදාහරණයක් ලෙස එක්සත් රාජධානියේ මේ විෂය සඳහා ශාස්ත්‍රවේදී උපාධියක් හඳුන්වාදී ඇත. හඳුන්වාදී ඇති අතර එය වෘත්තියට ඇතුලත්වීමේ නව මාර්ගයන් බවට පත්ව ඇත. 

බොහොමයක් සන්නිදර්ශකයෝ ප්‍රකාශකයින් (පුවත්පත්, පොත් හෝ සඟරාවන්හි) හෝ ප්‍රචාරණ ආයතන විසින් නිදහස් සේවා පදනම මත බඳවාගත්තෝ වෙති. විද්‍යාත්මක හා තාක්‍ෂණික සන්නිදර්ශකයන්ගෙන් බහුතරයක් තොරතුරු ග්‍රැෆික් නිර්මාණ ශිල්පීන් ලෙසින් හඳුන්වනු ලැබේ. මොවුන් අතරින් විශේෂඥයින් වන්නේ මිනිස් සිරුර සන්නිදර්ශනය කරන වෛද්‍ය විද්‍යාත්මක සන්නි දර්ශකයින්ය. මේ සඳහා වසර ගණනාවක සෞන්දර්යාත්මක මෙන්ම වෛද්‍ය විද්‍යාත්මක පුහුණුවක්ද අවශ්‍ය වෙයි.
ආෂිල් ගෝර්කි

ආෂිල් ගෝර්කි (උපත් නාමය - වොස්ටැනික් මැනුජ් ඇඩොයාන්), (1904 අප්‍රේල් 15 – 1948  ජුලි 21) ආමේනියාවේ උපත ලද ඇමරිකානු චිත්‍ර ශිල්පියෙකුවන අතර අමූර්ත ප්‍රතාශනවාදය කෙරහි විශාල බලපෑමක් ඇතිකළ අයෙකි .

1904 උපත්
1948 මරණ
අනිච්ඡ

කටවහරේ සාමාන්‍යෙයන් අනිත්‍යය ලෙස යෙදෙන අනිච්ච (පාලි: अनिच्चा anicca; සංස්කෘත: अनित्य anitya; ටිබෙටියානු: མི་​རྟག་​པ་ mi rtag pa; චීන: 無常 wúcháng; ජපන්: 無常 mujō; කොරියානු: 무상 musang; තායි: อนิจจัง anitchang, පාලි "aniccaŋ" වෙතින්) යනු බුද්ධාගමෙහි අත්‍යාවශ්‍ය භාෂිතයන් වන ත්‍රිලක්ෂණ අතුරින් එකක් වෙයි. ඉන් කියැවෙන්නේ සෑම සංස්කාර ධර්මයක්ම (පැවැත්මක්ම) අනවරත වෙනස්වීමක පවතින බවය.

අනිත්‍යයට අනුව මනුෂ්‍ය ජීවිතය වයස්ගතවීමේ අනවරත ගලායන ප්‍රවාහයකට යටත්වන අතර උපත සහ පුනරුත්පත්තියද (සංසාරය), අහිමිවීම්ද මෙම අනිත්‍යය ස්වභාවයේම ප්‍රථිපලයකි. බුදුදහමට අනුව මේ සෑම දෙයකම පවත්නා අනිත්‍ය ස්වභාවය හේතුවෙන් යම්කිසිවක් වෙත ඇලීම ඵලරහිත වෙයි. ඉන් ඇතිවන්නේ දුකක් පමණි.

බෞද්ධයින්ට අනුව අනිත්‍යය ස්වභාවය අවසන් කිරීමේ එකම මාර්ගය වන්නේ වෙනස්වීමක් නොමැති, ජරාවට පත්වීමක්, මරණයක් නොමැති නිර්වාණයයි.

උදෘතයන්

‘සෑම දෙයක්ම අනිත්‍යය ය. අනිත්‍යය යනු කුමක්ද ? ඇස අතිත්‍යය ය. දර්ශනය වන වස්තූන්(රූප), ඇසේ සංවේදීතාවය (චක්ඛු-සම්පාස), දැකීම නිසා ප්‍රසන්න අප්‍රසන්න ලෙස හෝ අප්හ‍රසන්න හෝ අප්ය‍රසන්න ලෙස දැනෙන දෙය(වේදයිත)ද අනිත්‍යය ය. මේලෙසම කණ නාසය දිය ශරීරය සහ මනස සමගද අනිත්‍යය ස්වභාවය බැඳී පවතී’

’සියලූම ස්ථාපිතයන් අනිත්‍යය ය’

‘උත්පාද (සමුදය) වන  ඕනෑම දෙයක් අවසානයට පත්වීමට (නිරෝධ) ගොදුරු වෙයි’

ත්‍රිලක්‍ෂණය
රහතන් වහන්සේ

රහතන් වහන්සේ  නමින් හඳුන්වන සියලූ ලෞකික බැඳීම් වලින් මිදී නිර්වාණය අවබෝධ කරගත් උතුමන්ය.  පිරනිවන් පාන බැවින් අනතුරුව භවනක් නොලබයි.

සම්භවය 

බුදුන් පාලි ත්‍රිපිටකයේ දක්වා ඇති ආකාරයට අරහත් යන වචනයේ සාහිත්‍යාත්මක අර්ථය වන්නේ ගරුකළයුතු තැනැත්තා යන්න සහ උසස් මනුෂ්‍යයකුට ළගාවිය හැකි ඉහල ස්ථානය කරා ළඟාවූ තැනැත්තා (අරිය පුද්ගල) යන්නය. මෙම යෙදුම බුදුන්ට මෙන්ම ඔහුගේ නිර්වාණාවබෝධය ලත් අනුගාමිකයන් සඳහාද විශේෂණයක් ලෙසින් යොදා ගැනුනි. ඉතාම සුලභව යොදාගනු ලබන බෞද්ධ පාඨය වන ‘නමෝ තස්ස භගවතෝ අරහතෝ සම්මා සම්බුද්ධස්ස’ යන්නෙහිද එය යෙදෙන්නේ අරහත් තත්වයට පත් බුදුන් වහන්සේට නමස්තාර කරමි යන අර්ථයෙනි.

ථේරවාද බුදුදහම

ථේරවාද බුදුදහම තුල බුදුහු ප්‍රථමයෙන්ම තමන්ව අරහත් යන නමින් හඳුන්වාගත් අතර එයින් අදහස් කරනු ලැබූයේ සියලූ කෙලෙසුන්ගෙන් මිදුනු තණ්හාව, වෛරය සහ මෝහයෙන් නිදහස් වූ මෝහාන්ධකාරය සහ තෘෂ්ණාව දුරුකළ අනාගත උත්පත්තියට හේතුකාරක වන්නාවූ කිසිවකින් තොර සබෑව ඒ ලෙසින්ම දැකිය හැකි තැනැත්තා යන අර්ථයෙනි. එනම් මෙම ගුණාංගය කියාපාන්නේ පූර්ණ පාරිශුද්ධත්වය සැබෑ වටිනාකම සහ නිරිවාණය ළගාකර ගැනීමයි. 

පාලි සාහිත්‍යයේ ආනන්ද හිමියන් කියා සිටින්නේ ආකාර හතරකින්  ඕනෑම එක් මාර්ගයක් අනුගමනය කළහැකි බවයි.

•	සංවරය පෙරටුව ගමන්කරන විදර්ශනාවක් ඇතිකරගැනීම (සමථා පුබ්බංගමා විපස්සනා)
•	විදර්ශනාව පෙරටුව ගමන්කරන සංවරයක් ඇතිකරගැනීම (විපස්සනා පුබුබංගමා සමථා)
•	සංවරය හා විදර්ශනාව අනුපිලිවෙලින් ඇතිකරගැනීම (සමථා විපස්සනා යුගන්ධා)
•	කෙනෙකුගේ මනස ධර්මයෙන් උද්දීපනයව එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස බාධකයන් අත්හැර දමමින් සංවරභාවය ඇතිකරගැනීම (ධම්මා උද්දකා විගාහිතා මනසා හෝති)
 
ථේරවාද බුදුදහමේදී අරහත් තත්වයට පත්වූවන් බුදුන්ට සමාන ඵලයක් සාක්‍ෂාත් කරගත් අය වූවද ඔවුන්ගේ ක්‍රියාකාරීත්වය අනුව ඔවුන් හා බුදුන් අතර යම් වෙනසක් පවතී.

මහායාන බුදුදහම

  
මහායාන බෞද්ධයෝ යමෙකුගේ අධ්‍යාත්මික අපේක්‍ෂාවන්හි අවසාන අරමුණ ලෙස බුදුන් සැලකිය යුතු බව විශ්වාස කරති. අරහත් බුදුන්ගේ නිර්වාණාබෝධය ලත් අනුගාමිකයකු වුවද බෝධිසත්වයන්ට ඊට වඩා වැදගත් ස්ථානයක් හිමිවේ. ථේරවාද බුදුදහමට වඩා වෙනස් මහායාන බුදුදහම තුල බෝධිසත්ව යන්නට වෙනස් අර්ථයක් අඩංගු වේ. පාලි සාහිත්‍යය තුල සිය ආධ්‍යාත්මික සංවර්ධනය පිලිබඳව තථාගතයන් වහන්සේ සඳහන් කරන අවස්ථාවන්හිදී ‘මා සත්‍යාවබෝධය නොලත් බෝධිසත්වයකු ලෙස සිටින කල්හි’ යනුවෙන් සඳහන් වේ. එනම් මෙහිදී බෝධිසත්ව යන්නේ අදහස් වන්නේ නිර්වාණාවබෝධය නොලත් ඒ වෙනුවෙන් පරිශ්‍රම දරන අයෙකි. මහායාන බුදුදහම තුල බෝධිසත්ව යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ අන්‍යයන්ගේ යහපත වෙනුවෙන් සිය අභිමතාර්ථය කැපකර සියලූම පෘතග්ජනයින් සත්‍යාවබෝධය ලබනතුරු සිය නිර්වාණ මාර්ගය අතහැර සිටින තැනැත්තෙකි. එවැනි තැනැත්තකු නිර්වාණාවබෝධයේ මූල අවස්ථාවක් ලෙස නම් කරනු ලබන බෝධිචිත්ත නම් තත්වයකට පත්වූ අයකු ලෙස සැලකේ.

ජෛන ආගම

ජෛන ආගමේ ‘අරහත්’ හෝ ‘අරහන්ත්’ යන්න ජින යන්නට සමාන වචනයක් ලෙස සැලකෙන අතර ඔහු සියලූ අගති කර්මයන් නැතිකරදැමූ ජීවතුන් අතර සිටින තැනැත්තෙකි. විශේෂිත කර්මයක් දරා සිටීම හේතුකොටගෙන ජෛන ආගමික ගුරුවරයකු වීමේ අවස්ථාව ලබන්නන් සැලකෙන තීර්ථංකර යන තත්වයට මෙය සමාන නොවේ. ජෛන නවාකර් මන්ත්‍රය ආරම්භවන්නේ ‘නමෝ අර්හත් නාම්’ යනුවෙනි.

 
බුදු දහම
මාර්ග ඵල ලැබූවන්
සර්වඥ
රහතන් වහන්සේලා
M.C. එෂර්

M.C. එෂර් [1898 ජුනි 17 – 1972 මාර්තු 27] ලන්දේසි ජාතික චිත්‍ර ශිල්පියෙකු වේ. ඔහු වඩා ප්‍රසිද්ධ ලී අච්චු මුද්‍රණය, ලිතෝග්‍රැෆි හා මෙද්සොනයිට් ශිල්පක්‍රමයෙහි වේ.ඔහුගේ මෙම අද්විතීය නිර්මාණ තුළින් අපරිමිත බව, ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය වැනි පුළුල් ක්ෂේත්‍ර විමසා තිබේ.

1898 උපත්
1972 මරණ