Suchinthana/si-wikipedia huggingface dataset:
ජාත්‍යන්තර අජටාකාශ මධ්‍යස්ථානය එකලස් කිරීම

‍ලොව පුරා අභ්‍යවකාශ එජන්සි ගණනාවක සහභාගිත්වයෙන් පෘථිවියේ පහළ කක්ෂයක දී, අති දැවැන්ත අජටාකාශ ඉංජිනේරු කටයුත්තක් වන ජාත්‍යන්තර අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයේ ඉදි කිරීමේ කටයුතු මේ වන විට සිදුවෙමින් පවතී.

මධ්‍යස්ථානයේ ප්‍රථම මොඩියුලය වන සර්යා, 1998 නොවැම්බරයේදී ප්‍රෝටෝන් රොකට්ටුවක් ආධාරයෙන් අජටාකාශගත කරනු ලැබීය. ඉන් දෙසතියකට පසු STS – 88 ශටල මෙහෙයුම මගින් ප්‍රධාන මොඩියුල 3න් එකක් වන යුනිටි (Unity) ගුවන්ගත කරන ලදුව එය Zarya හා එක් කෙරුණි. මෙම මොඩියුල 2 ඊළග වසර එකහමාර තුළ මිනිසුන් රහිතව කක්ෂගතව තිබුණි. 2000 ජූලි මස දී රුසියානු මොඩියුල වන Zvezda (ස්වෙස්ඩා) එක් කිරීමත් සමගම ජාත්‍යන්තර අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය වශයෙන් අජටාකාශ ගාමීන් දෙදෙනෙකුට නිත්‍ය පහසුකම් සැපයිය හැකි ස්ථානයක් බවට පත් වුණි.

ඉදිකිරීම් හමාර වූ පසු ජාත්‍යන්තර අජටාකාශ මධ්‍යස්ථානයේ වාසය කළ හැකි ඉඩ ප්‍රමාණය දළ වශයෙන් ඝන මීටර 1000 ක් පමණ හා එහි ස්කන්ධය දළ වශයෙන් 400000kg ක් පමණ වනු ඇත. 100kw පමණ වන විදුලි බල ජනන හැකියාවකින් යුත් එහි සැකිල්ල මීටර් 108.4 දිගකින් ද මොඩියුල මීටර් 74 ක දිගකින් හා 6 දෙනෙකුගේ කාර්ය මණ්ඩලයකින් ද සමන්විත වනු ඇත. මෙය එකලස් කිරීම සදහා අභ්‍යවකාශ ගමන් වාර 40ක් පමණ අවශ්‍යවන අතර මින් 33ක්ම ෂටල ගමන්වාර වීම විශේෂත්වයකි. දැනට ඉන් ෂටල ගමන් වාර 21ක් හමාර වී ඇති අතර ඉතිරි 13, 2007 – 2010 කාල වකවානුවේ දී සපුරාලීමට සැලසුම් කර ඇත. අනෙකුත් එකලස් කිරීමේ ගමන්වාර රුසියානු ප්‍රෝටෝන් රොකට්ටුවල හෝ ‍සෝයුස් රොකට්ටුවල ආධාරයෙන් සිදු කිරීමට නියමිතය.

සම්පත් ස්ථානීයකරණය

අන්තර්ජාතික අභ්‍යාවකාශ නැවතුම්පොළ පෘථිවියට දළ වශයෙන් 360km උන්නතාංශයකින් පිහිටි කක්ෂයක රඳවා ඇත. මෙවන් කාක්ෂික බොහෝ විට පහත් පෘථිවි කාක්ෂික නම් වන අතර සත්‍ය උන්නතාංශය වායුගෝලීය තල්ලුව  හා යලි ජවය ලබා ගැනීම් නිසා විචල්‍ය වේ. නැවතුම්පොළ පෘථිවිය වටා විනාඩි 90කින් පමණ පරිභ්‍රමණය වේ එය 1998 නො‍වැම්බර් 20 සාර්යාගේ ගොඩබැස්ස වීමේ සිට 2007 අගෝස්තු දක්වා කාලය තුලදී පරිභ්‍රමණ 50000 කට වඩා සම්පූර්ණ කර ඇත.
2010 වසරේ කල්පිරීමේ දිනය වන විට  සම්පීඩිත මොඩියුල 10 ක් ISSහි එකතු කිරීමට නියමිතව ඇත ඒවා නම්,

1.සර්යා

2. සෙවඩා

3.ඩෙස්ටිනි

4.යුනිටි - පෙර නෝඩ් 1 ලෙස හැඳින්‍විණි.

5.හාටත් - පෙර නෝඩ් 2 ලෙස හැඳින්විණි.

6. නොඩ් 3

7. කොළම්බස්

8. කිබ්‍රෝ

9.MLM

10. RM

තවත් මේ හැර කුඩා  සම්පීඩිත ඒකක රාශියක් ඒවාට ඇමිණෙනු ඇත.
සෝයුස් - ස්ථාවර ජීව යාත්‍රා 2-මාස 6 ක ආවර්ත කාලයක් සහිතව 
ප්‍රෝග්‍රෙස් ප්‍රවාහන යානා  - 2ක් හෝ වැඩිපුර
ක්වෙස්ට් , පයාර්ස් - ගුවන් අඟුල්
එමෙන්ම ආවර්තීයව
බහු කාර්ය ලෙජිස්ටික මොඩියුල
ස්වයංක්‍රීය ප්‍රවාහන රථ
H – II  ප්‍රවාහන රථ.
ISS සම්පූර්ණ  වූ විට රාමුවකට සවි වූ සම්පීඩිත සන්නිවේදන මොඩියුල ගොන්නකින් සහ විශාල ප්‍රභා වෝල්ටීය සූර්ය කෝෂ පාලන මොඩියුල යුගල් 4 කින්  සමන් විත වනු  ඇත. සම්පීඩිත මොඩියුල හා රාමුව ලම්බක වනු ඇත. රාමුව තාරකා පුවරුවේ සිට ද්වාරය දක්වා විහිදෙන අතර ජනාවාස විය හැකි කලාපය ඉදිරි - පසුපස අක්ෂය ඔස්සේ විහිදේ. ගොඩ නැඟීම අතරතුරේ දී නැවතුම් පොලේ පිහටීම වෙනස් විය හැකි වුව ද සූර්ය කෝෂ ඒවායේ නිශ්චිත ස්ථානවල පිහිට වූ විට ඉදිරි පසුපස අක්ෂය ප්‍රවේග දෛශිකයට සමාන්තර වනු ඇත.
පියාසැරි එකලස් කිරීම හා සංවිධානයට අමතරව දැවැන්ත ව්‍යාපෘතීන් 2010 දක්වා සිදු කිරීමට අමතර අභ්‍යාවකාශ යානා ආසන්න වශයෙන් 30 ක් අවශ්‍යව ඇත. පරීක්ෂණාත්මක උපකරණ , ඉන්ධන හා ආහාර පාන ISS වෙත රැගෙන ඒම  ෂටලය (Shuttle), රුසියානු progress යානය , යුරෝපීය ATV (පවතින බහාලුම) හා ජපාන HTV මගින් සිදු කෙරේ.

ආශ්‍රිත
 ජාත්‍යන්තර අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය

ජාත්‍යන්තර  අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය
කික් බොක්සිං

මෙය මාර්ෂල් ආර්ට් ආකාරයේ පා පහරවල් හා බටහිර බොක්සිං ආකාරයේ අත් පහරවල් යොදා ගෙන සම්මත බොක්සිං ක්‍රීඩාවට සමාන ආකාරයකින් ප්‍රතිවාදීන් පරදන ක්‍රීඩාවකි. සම්මත ක්‍රීඩාවක් වන මෙය එක් ක්‍රීඩකයකු හෝ බිම පතිත වූ විට තව දුරටත් ක්‍රීඩා කිරීමට ඉඩ ලබා නො‍දේ. 

කික් බොක්සිං සාමාන්‍යයෙන් සාමාන්‍ය ‍ශාරීරික යෝග්‍යතාව සඳහා හෝ පූර්ණ ‍ස්පර්ශ ක්‍රීඩාවක් ලෙස පුරුදු වේ. පූර්ණ ස්පර්ශ ක්‍රීඩාවක් ලෙස භාවිතයේ දී පිරිමි තරඟකරුවන් කික් බොක්සිං කලිසමකින් මුව ආවරණයක් අත් වෙළුම් 10oz බොක්සිං අත් වැසුම්, ඉකිලි ආවරණයක් , පපු ආවරණ, කික් සපත්තු ඇතුළත් ආරක්ෂාකාරී අංගවලින් ද අතිරේක ආරක්ෂාකාරී හෙල්මටයකින් ද (සාමාන්‍යයෙන් 18ට අඩු ක්‍රීඩකයන් සඳහා) සැරසී සිටී. ගැහැණු තරඟකරුවන්, පිරිමි තරඟකරුවන්ගේ ඇඟලුම් හා ආරක්ෂාකාරී අංගවලට අමතරව ආරක්ෂාකාරී උඩු කය ආවරණයකින් යුක්ත වේ. 

කික් බොක්සිං සාමාන්‍යයෙන් තායි බොක්සිං ලෙස හඳුන්වන මාව් තායි මඟින් ව්‍යාකූල වේ. ක්‍රීඩා දෙක සමාන වන නමුත් තායි බොක්සිං හිදී බඳ පටියට පහළින් වූ පා පහරවල්වලට ඉඩ ලබා දෙන අතර දණහිස හා වැලමිටිවලින් කෙරෙන පහර දීමවලට ද ඉඩ ලබා දේ. 

කික් බොක්සිං ලෙස හඳුන්වන බොහෝ ක්‍රම ශිල්ප ඇත. ඒවාට ජපාන, ඇමරිකානු, ඉන්දියානු, බුරුම කික් බොක්සිං ඇතුළත් වන අතර ප්‍රංශ සැවේට් ද ඇතුළත් වේ. වර්තමානයේ දී කික් බොක්සිං යන වදන විකෘති වී ඇති අතර බොහෝ විට ජපාන හෝ ඇමරිකානු ආකාර සමඟ යෙදේ. අනෙකුත් ආකාර බොහෝමයක් ඒවා කික් බොක්සිං ලෙස නොසලකන නමුත් මහජනයා සියලු මාර්ෂල් ආර්ට්ස් හැඳින්වීමට ‍එම වදන යොදා ගනු ලැබේ. කික් බොක්සිං යන වදන ජපාන ජාතික බොක්සිං වර්ධනය කරන්නෙකු වූ ඔසාමු ‍නොගුජි විසින් ඔහු විසින් නිර්මාණය කරන ලද මාව් තායි හා කරාතේවල වෙනස් ආකාරයක් හැඳින්වීමට 1950 දී නිර්මාණය කරන ලදී. එම වදන පසුව ඇමරිකානු ආකාරවල දී යොදා ගනු ලැබීය. එම ආකාර දෙකේ පුහුණුවන්නන් විසින් භාවිතා කරන අතර එය වෙන වෙනම එම ආකාරවලට යෙදේ.

ක්‍රීඩා
ව්ලැඩිමීර් මික්හායිලෝවිච් කොමාරෝව්

ව්ලැඩ්ටීර් මික්හායිලොවිච් කොමාරෝව් සෝවියට් අජටාකාශගාමියෙකි. ඔහු අභ්‍යාවකාශ මෙහෙයුමක දී මියගිය බව තහවුරු කෙරුණු පළමු මිනිසාය. ඒ සොයුස් මෙහෙයුමේ දීය. වරකට වඩා අභ්‍යවකාශයට ගිය පළමු සෝවියට් අභ්‍යවකාශ ගාමියා ද ඔහුය.
ඔහු සෝවියට් අජටාකාශගාමියකු වීමට තෝරාගනු ලැබුවේ 1960 දී පළමු සෝවියට් අජටාකාශගාමී කණ්ඩායම සමඟය. වොස්ටොක් 4 දී පවෙල් පොපෝවිච්ගේ සහායකයා වීමෙන් අනතුරුව ඔහුගේ පළමු අජටාකාශ පියාසැරිය සිදුවූයේ වොස්ක්හොඩ් 1 මෙහෙයුමේ දීය.
ඔහුගේ දෙවන පියාසැරිය වූ සෝයුස් 1 දී ඔහු ආපසු පැමි‍ණීමේ දී පැරෂුටය ක්‍රියා විරහිත වී යානය කැබලි වීම නිසා මිය ගියේය.
ගැටුමට මොහොතකට පෙර සෝවියට් පුරෝගාමී ඇලෙක්සි කොසිජින් කොමොරෝව්ට පැවසුයේ ඔහුගේ රට ඔහු පිළිබඳ ආඩම්බර වන බවය.
ඉස්තාන්බුල්හි ඇමරිකානු ජාතික ආරක්ෂක ඒජන්සියේ සවන්දීම් ඒකකය පවසන පරිදි කොමාරෝව්ගේ පිළිතුර ඇසී නොමැත. නමුත් පැවති කටකතාවලින් පැවසෙන්නේ ඔහු අභ්‍යාවකාශ යානයේ සැලසුම්කරුවන්ට හා පාලකයන්ට ශාප කරමින් මිය ගිය බවයි. සත්‍ය කවරක් වුව ද, බටහිර ජර්මනියේ පටිගත කිරීම් මධ්‍යස්ථානයකින් කොමාරෝව්ගේ සංක්ෂිප්ත වදන් කිහිපයක් අඩංගු ටේප් පටියක් සෝවියට් අණ දීම් - මිණීම් මධ්‍යස්ථානය වෙත ඉදිරිපත් කරන ලදුව පැවසෙන්නේ එහි “මරා දැමුවා” යන වචනය අඩංගු බවයි. එය කොමොරෝව්ගේ කැළඹුණ හා අපහැදිලි පණිවිඩ හුවමාරු සමඟ මුසු විය. එය පටිගත කිරීම අවසාන නැතහොත් අවසානයට කාක්ෂික කිහිපයකට පෙර සිදු කර ඇත.
කොමාරෝව්, වැලන්ටීනා යකොව්ලෙව්නා කිසෙලියෝවා හා විවාහ වී සිටි අතර ඔවුන්ට යුව්ජෙනි හා ඉරිනා නම් දරුවන් දෙ‍දෙනෙකු සිටියෝය.

භාහිර සබැඳි
 

රුසියානුවන්
කොළොම්බියා අභ්‍යාවකාශ ෂටලයේ අනතුර

කොළොම්බියා අභ්‍යවකාශ ෂටලය මෙම ඛේදවාචකයට ලක්වුණේ 2003 පෙබරවාරි පළමුවන දින ෂටලය පෘථිවි වායු ගෝලයට ඇතුළු වන මොහොතේදීය. ටෙක්සාස්හි ඉහළ අහසේදී යානය කොටස්වලට වෙන් වූ අතර එහි වූ ගගනගාමීන් සත් දෙනාම මරණයට පත් විය. ඒ කොළොම්බියා ෂටලයේ විසිඅට වන මෙහෙයුම (STS-107) අතරවාරයේදීයි. 1986 චැලේන්ජර් ෂටලය විනාශ විමෙන් පසුව අභ්‍යවකාශ ෂටල වැඩසටහනේ සිදුවූ දෙවන ව්‍යසනය මෙය විය. 

කොළොම්බියා ඛේදවාචකයට හේතුව වූයේ දියත් කිරීමේදී සිදුවූ හානියකි. එහිදී “රයිට් බයිහෙඩ් ෆෝම් රෑම්ප්” නමින් හැඳින්වෙන කුඩා (බ්‍රීෆ් කේසයක විශාලත්වය ගත්) ෆෝම් පරිවාරකයක් අභ්‍යාවකාශ ෂටලයේ බාහිර ටැංකියෙන් (ප්‍රධාන ඉන්ධන ටැංකිය) වායුගතික බල හේතුවෙන් කැඩී වෙන්වීය. එහි සුන්බුන් වම් තටුවේ පිටදාරයේ අංක 7 දරණ වැර ගැන්වූ කාබන් පියන මත වැදුණු අතර එය ෂටලයේ තාප පරිවාරක පද්ධතියට හානි කළේය. (TPS) කොළොම්බියා කක්ෂ ගතව සිටියදීම සමහර ඉන්ජිනේරුවන් මෙම හානිය ගැන සැක කළද නාසා කළමණාකරුවෝ පරීක්ෂණ කටයුතු සීමා කළේ, ගැටළුව සොයා ගත්තද ගගනගාමීන් හට එය විසඳීමට තිබූ හැකියාව අල්ප බැවිනි. යානය පෘථිවි වායුගෝලයට නැවත ඇතුල්වීමේදී, හානි වූ ප්‍රදේශයෙන් උණුසුම් වායූන් තටුව අභ්‍යන්තරයට ගමන් කිරීමට ඉඩ සැලසුනු අතර, මේ නිසා තටුවේ අභ්‍යන්තර ව්‍යුහය බිඳ වැටී යානය අස්ථායි වී අවසානයේ විනාශ වීමට හේතු විය.

නාසා ෂටල ආරක්ෂක රේගුලාසි මගින් බාහිර ටැංකි පෙණ වැගිරීම හා පසුව සිදුවන සුන් බුන් ෂටලයේ ගැටීම ආදිය දියත් කිරීමට පෙර තීරණය කළ යුතු ආරක්ෂක ඵලයක් බව සඳහන් වුවද ඉන්ජිනේරුවන්ගේ අසාර්ථක “පෙරන වැගිරීම් ගැටළුව” අධ්‍යයන නිසා  නිරතුරුවම මෙවැනි දියත් කිරීම් සිදුවිය. ෂටල දියත් කිරීම් වැඩි ප්‍රමාණයක මෙවැනි පෙණ වැගිරීම් හා තාප පියන සිරීමකට ලක්වීම් (ආරක්ෂක රේගුලාසි උල්ලංගනය වන ආකාරයට) වාර්තා විය. ටෙක්සාස්, ලුසියානා, ආකන්සා ප්‍රාන්තවල සිදුකෙරුණු අති විශාල භූමි පරීක්ෂාවන් මගින් ගගනගාමීන්ගේ ශේෂයන් හා ෂටල සුන්බුන් විශාල ප්‍රමාණයක් සොයා ගන්නා ලදී. කොළොම්බියා හදිසි අනතුරු පරීක්ෂා කිරීමේ මණ්ඩලය (Columbia Accident Investigation Board) විසින් නිකුත් කරන ලද නිර්දේශයන් තාක්ෂණික හා සංවිධානාත්මක යන අංශ දෙකටම බලපෑවේය. අභ්‍යවකා‍ශ ෂටල වැඩසටහන අවුරුදු දෙකකින් පසුබෑමකට ලක්වූ අතර මෙය සැසැඳිය හැක්කේ චැලෙන්ජර් ඛේදවාචකය නිසා සිදුවූ ප්‍රමාදය සමග පමණි. මෙයට සමගාමීව අන්තර්ජාතික අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයේ ගොඩනැගීම් කටයුතුවලට ද නැවතීමේ තිත තැබුණු අතර, STS-114 මෙහෙයුම තෙක් ගගනගාමීන් මාරුකිරීම හා ද්‍රව්‍ය සැපයීම වැනි කාර්‍යයන් සම්පූර්ණයෙන්ම රුසියානු ෆෙඩරල් අභ්‍යාවකාශ ඒජන්සිය හට පැවරුනි.

අභ්‍යවකාශ ෂටල
මැරතන්

මැරතන් යනු දීර්ඝ දුරක් ධාවනය කරන ඉසව්වකි. ඒ සඳහා සම්මත දුර වනුයේ මීටර් 42195කි. (සැතපුම්26 යාර 385) සාමාන්‍ය‍යෙන් මෙය මාර්ග ධාවන තරඟයකි. පුරාවෘත්තයට අනුව මෙම ධාවන තරඟයට මැරතන් යන නම ලැබුනේ පණිවිඩ කරුවකු ලෙස මැරතන් යුද්ධයේදී ක්‍රියාකල ග්‍රීක සොල්දාදුවකු වන "පිහිඩිපීඩ්" නිසාය. ප්‍රථමයෙන්ම 1896 දී ඔලිම්පික් ක්‍රීඩාවලට මැරතන් ධාවන තරඟය එක් වූ නමුත් මේ සඳහා දුර ප්‍රමාණය ප්‍රමිතිගත කරන ලද්දේ 1921 දීය. අවුරුද්දක් තුළ දී මැරතන් ධාවන තරඟ 800කට වඩා ලොව පුරා පවත්වනු ලබයි. ඒවාට තරඟකරුවන් විශාල ප්‍රමාණයක් විනෝදය පිණිස සහභාගී වේ. විශාල මැරතන් තරඟ සඳහා දස දහස් ගණන් පිරිසකට වුවද සහභාගී විය හැක.

මලල ක්‍රීඩා
ජාතික ක්‍රීඩාව

ජාතික ක්‍රීඩාවක් යනු සංස්කෘතිය තුළ අන්තර්ගත ජනප්‍රිය කොටසක් හෝ රටක හෝ ජාතියකට වඩාත්ම ජනප්‍රිය ක්‍රීඩාව ලෙස සලකනු ලැබේ. ඇමෙරිකානු ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙහි ‘ජාතික විනෝදාංශය’ යන යෙදුම බහුලව භාවිතා වේ.

ජනතාව විසින් පිලිගැනීම නිසා
ජාතික ක්‍රීඩාව යනු කුමක්ද යන්න විග්‍රහ කරන නිල මිණුම් දණ්ඩක් සාමාන්‍යයෙන් නොමැති වුවත්, බොහෝ ජාතික ක්‍රීඩාවන්හි පොදුවේ දැක ගත හැකි සාමාන්‍ය ලක්ෂණ කිහිපයක් වේ.

ක්‍රීඩාවේ නීතිරීති හා පරමාර්ත එම රට ඉතාමත් විස්තර සහිතව දැනගෙන සීටීම.
රට හෝ ජාතිය විසින් එම ක්‍රීඩාව ‍බොහෝ ලෙස ක්‍රීඩා කිරීම හෝ නැරඹීම.
රට හෝ ජාතිය තුළ එම ක්‍රීඩාව සම්බන්ධව දීර්ඝ ඉතිහාසයකින් යුත් ජනප්‍රිය තත්වයක් හෝ අතිමහත් වර්තමාන ජනප්‍රියත්වයක් පැවතීම.

රජය නිල නියෝගයක් නිකුත්කිරීම නිසා
සමහර රටවල කිසියම් ක්‍රීඩාවක් රජයේ නියෝගය පරිදි නිල ජාතික විනෝදාංශය බවට පත්විය හැකිය. උදාහරණයක් ලෙස ශ්‍රී ලංකාවේ වොලිබෝල් ක්‍රීඩාව මෙන්ම කැනඩාවේ ලැක් රෝස් හා  අයිස් හොකී ක්‍රීඩා දැක්විය හැකිය.

(1994) ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ බේස්බෝල් ක්‍රීඩාව සහ ජපානයේ සුමෝ පොර වැනි දීර්ඝ ඉතිහාසයකින් යුත් ක්‍රීඩා ඇති අනෙකුත් රටවල එම ක්‍රීඩාව නිළ නොවන “නිල” ජාතික විනෝදාංශය ලෙස සාමාන්‍යයෙන් සලකනු ලැබේ. මෙම ලිපිය සාමාන්‍යයෙන් සියලුම රටවල ක්‍රීඩාවට ඇති ජනප්‍රියත්වය සලකා නිර්මණය කරන ලදී.
ක්‍රීඩා ඉතිහාසය



ප්‍රාග් ඓතිහාසික යුගය
මීට අවුරුදු 30000 පෙර අතීතයේ අඳින ලද ගුහා චිත්‍ර ප්‍රංශය, අප්‍රිකාව , හා ඕස්ට්‍රේලියාව යන රටවල්වලින් සොයා ගෙන ඇත. මෙම චිත්‍ර තුළින් එකල පැවති ශාන්තිකර්ම , වත්පිළිවෙත් , බහු ශිල්පය පිළිබඳ සාක්ෂි සපයනු ලැබේ. මෙම ගුහා චිත්‍රවල පැවැත්ම තුළින් ඔවුන් ඒ සඳහා දැක් වූ කැමැත්තත්, දක්ෂතාවයත් මැනවින් පිළිබිඹු කෙරේ. නමුත් මෙහි ප්‍රාණවත් බව පවත්වා ගැනීම සඳහා ඔවුන් දැරූ දුෂ්කර ක්‍රියා කලාපයන් පිළිබඳ තොරතුරු සඳහන් නොවේ. එමෙන්ම මේවා තුළින් මිනිසුන් තම විවේකී කාලය ගත කළ ආකාරය පිළිබඳ සාක්ෂි සපයනු ලැබේ. එමෙන්ම මොවුන් විසින් කරන ලද විවිධ ක්‍රියාකාරකම් හා ශාන්තිකර්ම පිළිබඳ ඉතා හොඳින් හා පැහැදිලිව මෙ‍ම ගුහා චිත්‍ර තුළින් පෙන්නුම් කෙ‍රේ. එම නිසා මෙම මූලාශ්‍ර තුළින් එකල පැවති ක්‍රීඩා පිළිබඳ සෘජු සාක්ෂි යාන්තමින් සොයා ගෙන ඇත. ඒ තුළින් මේ කාලයේ පවතින ඊට සමාන ක්‍රීඩාවල සමහර ක්‍රියාකාරකම් සාධාරණ ලෙස තක්සේරු කොට තිබේ.

හවායන් දූපත් වලට ගිය ප්‍රථම බටහිර අමුත්තා ලෙස සඳහන් වන්නේ කැප්ටන් කුක්ය. ඒ 1778 දීය ඔහු එහිදී එම දූපත් වාසීන්ගේ, ජලය මත ලිස්සා යාමේ ක්‍රීඩාව ගැන සඳහන් කර ඇත.යුරෝපා ජාතිකයින් පැමිණීමට පෙර මෙම දූපත් වාසීන් ලක්‍රොස් වර්ගයේ පන්දු තරඟ , දිවීමේ තරඟ හ‍ා තවත් ශාරීරික ව්‍යායාම ඇති කරන ක්‍රීඩා වල යෙදීඇත. ඉතා පැරණි මයාන් හා ඇස්ටෙක් ශිෂ්ටාචාරිකයන් ක්‍රීඩා සංවිධාන කිරීම් , පන්දු තරඟ පැවැත්වීම කර ඇත. එකල පැවති සමහරක් ක්‍රීඩාංගන අද වෙන තුරුත් නොවෙනස්ව පවතී.මේවා සහ අනිකුත් ඓතිහාසික ප්‍රභවයන් අනුව සැලකීමේ දී ක්‍රීඩාවේ ආරම්භය ලෝක ව්‍යාප්ත මානව වර්ගයාගේ ආරම්භයත් සමඟම ඇතිවී ඇති බව උපකල්පනය කිරීම සාධාරණය.

කාන්තා ක්‍රීඩා ඉතිහාසය
අතීතයේදී කාන්තා ක්‍රීඩා තරඟ බොහෝ සමාජයන් විසින් උදහසට ලක් කෙරිණි. 19 වන 20 වන ශත වර්ෂවලදී ඉංශ්‍රීසි පොදු පාසල් පසුබිම හරහා දියත් කෙරුණු පිතෘමුලික සමාජයෙන් කාන්තා ක්‍රීඩා බොහෝ සේ අධෛර්ය කෙරිණි. උදා : 1896 පැවති ඔලිම්‍පික් තරගවලදී කාන්තා සහභාගීත්වයෙන් නිළ වශයෙන් සිදු නොවුණි.
	
නමුත් 20 වන ශතවර්ෂයේදී කාන්තා සහභාගිත්වයේ කැපී පෙනෙන දියුණුවක් ඇති වුවද ක්‍රීඩා ලෝලීන් හෝ මලල ක්‍රීඩාවන් සදහා සහභාගිත්වය පිරිමි සහභාගිත්වයට වඩා සාමාන්‍යයෙන් අඩු විය. පිහිනුම්‍හා ව්‍යායාම්‍ක්‍රීඩා ( දිගාදුම්‍ක්‍රීඩා) සදහා වැඩි නැඹුරුවක් පැවතුන අතර පිරිමි තරඟ සැසදී‍ෙම්‍දී ඒවායේ තරගකාරිත්වය අඩු විය. 
	
1972 සම්‍මත වු Title ix පනතට අනුව කාන්තා අයිතිවාසිකම්‍රැකෙන පරිදි කාන්තා සහභාගිත්වය කැපී පෙනෙන ලෙස වර්ධනය කරන ලදී. මෙහිලා ප්‍රධාන කාර්යය වුයේ ලිංග භේදය තුරන් කර සැමට සමාන අයිතිවාසිකම්‍ලබා දීමයි.
	
ක්‍රීඩා අරමුදල් සපයන ආයතනද මෙම ලිංග භේදයේ එතෙක් පැවති තත්වය වෙනස් කළෝය. විශේෂයෙන්ම 1787 පිහිටවු Marylebone Cricket Club ( Mcc)  හා Leander Rawing Club 1818  පිහිට වු 20 වන ශතවර්ෂය අග වන විට සිය දොරටු කාන්තාවන් සදහා විවෘත කෙරිණි. එසේ විවෘත කෙරුණේ එක්සත් රාජධානියේ ලොතරැයි ක්‍රීඩා අරමුදලේ අවශ්‍යතාවය අනුවයි. (United Kingdom Lottery Sports Fund)

ක්‍රීඩා
ඔරු පැදීමේ ක්‍රීඩාව

එකිනෙකාට එරෙහිව ගංඟාවක, වැවක හෝ මුහුදක කෙරෙන තරඟයක් ලෙස ඔරු පැදීමේ ක්‍රීඩාව හැඳින්විය හැකිය. බෝට්ටුව වේගයෙන් ඉදිරියට ගෙන යන්නේ ජලයට එරෙහිව හබල් ගෑමෙනි. ක්‍රීඩකයන්ගේ කාය ශක්තිය මත තරඟකාරීව සිදුකෙරෙන මෙම ක්‍රීඩාව ඉතා ඉහල විනෝදාස්වාදයක් ගෙන දේ. මෙය පැරණිම ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා අතරින් එකකි. එක්සත් ජනපදයේ, ඔස්ට්‍රේලියාවේ හා කැනඩාවේ උසස් පාසැල් , ක්‍රීඩා අතර මෙය නාවික පිරිසක් එකතුව කෙරෙන ක්‍රීඩාවක් ලෙස හඳුන්වයි.

ක්‍රීඩා වෛද්‍ය විද්‍යාව
ජලාශ්‍රිත ක්‍රීඩා
ක්‍රීඩා
රාජකීය – තෝමස් මහා ක්‍රිකට් තරගය

තරඟාවලියේ ස්වභාවය		-	වාර්ෂික ටෙස්ට් තරඟය
සහභාගි වන්නේ			-	රාජකීය විද්‍යාලය - ශාන්ත තෝමස් විද්‍යාලය

රෝයල් - තෝමියන් යනු කොළඹ රාජකීය විද්‍යාලය සහ ගල්කිස්ස ශාන්ත තෝමස් විදුහල අතර පැවැත්වෙන වාර්ෂික ක්‍රිකට් තරඟා වලියයි. (රාජකීය විද්‍යාලය - කිසිදු ආගමකට අයත් නොවන රජයේ පාලනය යටතේ පවතින්නකි. සිසුන් ප්‍රමාණය 7000 ක් පමණ වේ. ශාන්ත තෝමස් විද්‍යාලය පෞද්ගලික ඇංග්ලිකන් ක්‍රිස්තියානි පාසලකි. 4500 ක් පමණ පිරිමි සිසුන් සිටිති.) මෙම තරඟාවලිය ලෝකයේ, මෙතෙක් නොකඩවා, බාධාවක් නොමැතිව කෙරෙන, දිගු කාළයක් පැවති ලෝකයේ දෙවැනි තරඟය ලෙස හැඳින්වෙන අතර 'අලු බඳුන' තරඟා වලියටද වඩා පැරණි, අවුරුදු 143 ක් එක දිගට පැවති තරඟයක් ලෙසද හැඳින්වේ. මුල්ම තරඟය 1879 දී ඇරඹුනේ කොළඹ ඇකඩමිය හා ශාන්ත තෝමස් කොලීජිය අතරයි. මෙයට ගුරුවරු මෙන්ම ශිෂ්‍යයෝද සහභාගී වී ඇත. 1880 සිට ඉදිරියට අවසර දෙන ලද්දේ පාසැල් සිසුන්ට පමණි. දින 3 කට වඩා පැවැත්වෙන එකම පාසැල් ක්‍රිකට් තරඟය මෙයයි.

ත්‍යාග 

මෙම තරඟය පැවැත්වෙන්නේ 'ජාතියේ පියා' නම් විරුදා වලිය ලත් ඩි.ඇස්.සේනානායක අනුස්මරණ පළිහ සඳහාය. නිදහස් ලංකාවේ පළමු අග්‍රාමාත්‍ය වරයා වශයෙන් පත් වූ අතිගරු ඩි.ඇස්.සේනානායක අහම්බෙන් මෙන් 1901 දී සහ 1902 දී ශාන්ත තෝමස් තොප්පිය පැලැන්දේය. මෙම පලිහ පළමු වරට ප්‍රදානය කළේ 1928 දීය.

වාතාවරනය 

 
'නිල් මහ සටන' (Battle of the blues) නමින් වූ තරඟාවලිය උත්සවශ්‍රීයෙන් ඇළලෙයි. අලංකාර කුඩාරම්, කොඩි වලින්ද, බයිලා ගායන හා නැටුම් කණ්ඩායම් වලින්ද යුක්තය. මෙම කණ්ඩායම් නගරයේ විදී පුරාද, ක්‍රීඩාංගනයේද ක්‍රීඩාව පැවැත්වෙන දිනයේද ඊට පෙරාතුවද දැක ගත හැක. තරඟය බ්‍රහස්පතින්දා, සිකුරාදා සහ සෙනසුරාදා දිනවල පැවැත්වේ. සාම්ප්‍රදායිකව තරඟය පැවැත්වෙන දින වල පාසැල් වසනු ලැබේ. ඒ සිසුනට තරඟ සඳහා සහභාගී වීමට හැකි වනු පිණිසය, තරඟයට පළමු දිනයේ පාසැල් දෙකේම ළමයි නගරය පුරා පාපැදි වලින් සංචාරය කරති. ඊට සංගීත කණ්ඩායම් ද ඇතුලත්ය. මෙම පෙරහැර  අලංකාර ලෙස සරසා ඇත. මේවා කරන්නේ තම තමන්ගේ කණ්ඩායමට සහයෝගය දැක්වීම පිණිසය. කැපී පෙනෙන දෙයක් වන්නේ රාජකීයයන්ගේ සිරිත අනුව ශාන්ත තෝමස් ධජයෙන් වැසුනු මිනී පෙට්ටියක් ඉහත කී පාපැදි පෙරහැරේ ගෙන යාමය. තරඟ පැවැත්වෙන දින වල ගීත ගායනා කරන කණ්ඩායම් මෝටර් රථවල පුරවා ගෙන වේගයෙන් වීථි සංචාරය කරනු දැකීම සුලභ දර්ශනයකි. තරමක් නිර්භීත අධාර කරුවෝ ශිෂ්‍යාවන්ගේ පාසැල් වලට පැන ගීත ගයති. රළු ලෙස හැසිරෙති. මෙවැනි ක්‍රියා පාසැලේ ප්‍රධානින්ගේ අප්‍රසාදයට හේතුවේ. සමහර විට ආරක්ෂාව සඳහා පොලීසියද කැඳවනු ලැබේ. 
	
බාල මහලු, පිරිමි,ගැහැණු පමණක් නොව පාසැල් වලට සම්බන්ධයක් නැති අය පවා මෙම තරඟාවලිය එන තෙක් පුල පුලා බලා සිටිති. තරඟයෙන් ආශ්වාදයක් විඳිති. මෙය එක් සිද්ධියකට වඩා ආදී ශිෂ්‍යයින්ට සහ වර්ථමාන ශිෂ්‍යයින්ට එකතු වී විනෝද වීමට ලැබෙන අවස්ථාවකි. 70, 80 වයස් වල පසුවන ආදී ශිෂ්‍යයින්ද මෙම  තරඟ වලට පැමිණ තමන්ගේ අතීතය සමරා පැරණි මිතුරන් හමු වී විනෝද වෙති. විදේශගත වූ බොහෝ දෙනාද ආපසු ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණිමට මෙම කාලය තෝරා ගන්නේ "රෝයි - තෝ" තරඟය නැරඹීමටයි.

මහා ක්‍රිකටි තරග - ශ්‍රී ලංකා
රග්බි ලීගය



සාමාන්‍ය තොරතුරු 

 මූලාරම්භය	-	1985 දී එංගලන්තයේ, යෝර්ක්ෂයර් හි හඩර්ස්ෆීල්ඩ්.
 ලෝක ව්‍යාප්ත පාලන අධිකාරිය	-	රග්බි ලීග් ඉන්ටර් නැෂනල් ෆෙඩරේෂන්.

ජාත්‍යන්තර රග්බි ලීගය 
ටෙස්ට් රටවල- ඕස්ට්‍රේලියාව,කුක් දිවයින්, එංගලන්තය, ෆිජී, ප්‍රංශය, මහා බ්‍රිතාන්‍යය, නවසීලන්තය, පැපුවා නිව් ගිනියා, රුසියාව, සැමෝවා,  දකුණු අප්‍රිකාව - ටොංගා.

ලෝක කුසලානය-ජාතීන් තුන 
ප්‍රධාන තරඟ	-	වර්ල්ඩ් ක්ලබ් චැලෙන්ජ් ද ඈෂස්, ඇන්සැක් ටෙස්ට් (ANSAC) චැලේන්ජ් කප්.

දේශීය රග්බි ලීගය 
ප්‍රධාන තරඟ	-	නැෂනල් රග්බි ලීගය (ඕස්ට්‍රලේශියා) 
			සුපර් ලීග් (යුරෝපය)
			ස්ටේට් ඔෆ් ඔරිජින්(ඕස්ට්‍රේලියා) 
			ප්‍රංශ රග්බි ලීග් ශූරතාවය (ප්‍රංශය) 
			බාර්ටර් කාඩ් කුසලාන (නවසීලන්තය)

රග්බි ලීග් පාපන්දු 

රග්බි ලීග් පාපන්දු යනු තදින් එකට බැඳුනු ක්‍රීඩා කණ්ඩායමක් දිගු ගෝලාකාර පන්දුවක් රැගෙන එක් කණ්ඩායමකට 13 ක් සහිතව හතරැස් තණ පිට්ටනියක කණ්ඩායම් දෙකක් එක් වී කරන ක්‍රීඩාවකි. රග්බි ලීග් යනු රග්බි පාපන්දුව සහ රග්බි යූනියන් දෙකේ ප්‍රධාන කෝඩ් (Code) දෙකෙන් එකකි. මෙයින් ලීග් කෝඩ් බ්‍රිතාන්‍යයේ, ඕස්ට්‍රේලියාවේ, නවසීලන්තයේ සහ ප්‍රංශයේ බොහෝ ප්‍රසිද්ධියක් උසුලයි. මෙම රටවල එම ක්‍රීඩාව වෘත්තිය මට්ටමෙන් කරනු ලැබේ. රග්බි ලීගය පැපුවා නිව්ගිනියාවේද ප්‍රසිද්ධය. එහි ජාතික ක්‍රීඩාව ලෙසද සැලකේ.පැපුවා නිව්ගිනියාවේ බොහෝ ජාතික මට්ටමේ ක්‍රීඩකයින් ඕස්ට්‍රේලියාවේ රග්බි ලීගයේද කැපි පෙනෙන ක්‍රීඩකයෝ වෙති. රුසියාව එක්සත් ජනපදය හා ලෙබනන් යන රටවල මෙම ක්‍රීඩාව කෙරෙන්නේ අඩු මට්ටමකිනි.

1895 දී නදර්න් රග්බි ෆුට් බෝල් යන නමින් හැඳින් වූ ඉංග්ලිෂ් රග්බි ෆුට්බෝල් සංගමයෙන් වෙන් වූ කණ්ඩායමක් මුල්කර ගෙන රග්බි ලීග් යන නම එයට ලැබුනේය. මුලදි මෙම කණ්ඩායම් දෙකම එකම නීතියකට අනුව ක්‍රීඩා කළහ. 1907 දී සහ 1908 දී ඕස්ට්‍රේලියාවේ සහ නවසීලන්තයේ රග්බි යුනියන් ප්‍රමුඛ කොට ගත් රග්බි ෆුට්බෝල් යූනියන් වෙතින් පෙර කී ආකාරයටම කණ්ඩායමක් වෙන් විම වන තෙක් ඔව්හු එසේ ක්‍රීඩා කළහ. ඉන්පසු රග්බි ෆුට් බෝල් ලීගයන් යනුවෙන් හැඳින්වුනු සංගම් ආරම්භ වූ අතර එයින් නවීකරණය කරන ලද නදර්න් යූනියන් නීතී රීති හඳුන්වා දෙනු ලැබිනි. එසේ කරන ලද්දේ රග්බි ෆුට්බෝල් වල නව ස්වරූපයක් නිර්මාණය කිරීම සඳහාය. මෙම 'නදර්න් යූනියන්' පසුව එහි නම රග්බි ෆුට්බෝල් ලීග් යනුවෙන් වෙනස් කළේය. ඒ 1922 වර්ෂයේදීය. එපරිදි කාලයක් ගත වන විට එම ක්‍රීඩාව 'රග්බි ලීග්' යනුවෙන් හැඳින්වීම ආරම්භ විය. ඊළඟ දශක කිපය තුල රග්බි ආකෘතින් දෙකේම රෙගුලාසි ක්‍රම ක්‍රමයෙන් වෙනස් විය. දැන් රග්බි ලීග් සහ රග්බි යූනියන්  යනු පැහැදිලි ලෙසම වෙනම ක්‍රීඩාවන්ය.

ක්‍රීඩා
සෙරීනා විලියම්ස්

සෙරීනා ජැමේකා විලියම් (1981 සැප් 26 උපන්) ලෝකයේ නො 1. තත්වය හිමි කර ගෙන සිටින අමෙරිකානු කාන්තා ටෙනිස් ක්‍රීඩිකාවයි .ඇය පළමු වරට ලොව අංක 1 ක්‍රීඩිකාව බවට පත් වූයේ 2002, ජුලි 8 වන දිනයි. 2013, පෙබරවාරි 18 වන දින ඇය නැවතත් මෙම ස්ථානය හිමිකර ගත්තාය. $60 මිලියන වඩා ත්‍යාග මුදල් දිනා ඇති; ඇමෙරිකානු විවෘත, WTA Tour Championships සහ ඔලිම්පික් කාන්තා ශූරතාවය යන සියල්ල ජයග්‍රහණය කර ඇති එකම කාන්තා ක්‍රීඩිකාව ඇයයි.

ඇය ග්‍රෑන්ඩ් ස්ලෑම් ඒකල ශූරතා 18 ක් සහ ග්‍රෑන්ඩ් ස්ලෑම් යුගල ශූරතා 13ක් ලබා ගත්තාය. ඔලිම්පික් යුගල තරඟ 3කදී  රන් පදක්කම් 3ක් සහ ඔලිම්පික් ඒකල රන් පදක්කමක් දිනා ගත්තාය. ඇය වර්තමානයේ ඉහළම ගරුත්වයක් ලබන කාන්තා ක්‍රීඩිකාවයි. කාන්තා යුගල තරඟයකදි ඔලිම්පික් රන් පදක්කමකටද හිමිකම් කීවාය.ගැහැනු හෝ පිරිමි හෝ වේවා ඔවුන් අතරින් ග්රෑන්ඩ් ස්ලෑම් සම්මානය පිට පිට හතර වරක් හිමි කර ගත් අවසාන ක්‍රීඩිකාව ඇයයි. 2005 දි 'ටෙනිස්' සඟරාව ඇය පසුගිය හතලිස් වසර පුරා බිහිවු හොඳම ටෙනිස් ක්‍රීඩකයන් අතුරෙන් 17 වැනි ස්ථානය ලබා සිටින බව වාර්තා කළාය. 

කලක් ලොව අංක 1 ටෙනිස් ක්‍රීඩිකාව බවට පත්ව සිටි වීනස් විලියම්ස්ගේ බාල සොහොයුරිය ඇයයි. සෙරිනා වර්තමානයේ ෆ්ලොරිඩාවේ පාම් බීච් ගාර්ඩ්න්හි බැලන් (Ballen) දූපතේ වාසය කරන්නීය.

ආශ්‍රිත

ටෙනිස් ක්‍රීඩක ක්‍රීඩිකාවෝ
ක්‍රීඩක ක්‍රීඩිකාවෝ
ක්‍රීඩා - වෙඩි තැබීම

වෙඩි තැබීමේ ක්‍රීඩාව, නිවැරදිතාවය, ඉලක්කය යනාදි ලක්ෂණ ඇතුලත් විශේෂ සාමාර්ථය දැක්විය යුතු තරඟකාරී ක්‍රීඩා ගණයට ඇතුළත් වෙයි. මේ සඳහා ගිනි අවි සහ වායූ තුවක්කු වැනි විවිධාකාර වර්ගයේ ආයුධ පාවිච්චි කරනු ලැබේ. (වැඩි විස්තර සඳහා දුනු හී පාවිච්චි කරමින් කරන විදීමේ ක්‍රීඩා ගැන තොරතුරු ඇතුළත් "Archery" බලන්න) දඩයම් කිරීමද, විදීමේ නැතහොත් වෙඩි තැබීමේ (Shooting) ක්‍රීඩාවකි. පණ ඇති පරෙවියන්ට විදිමද ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා ඉසව්වක් විය. (1900 දී ඇල්බේට් හි එක්වතාවක් ) ගිණි අවි හෝ ඉලක්කය ප්‍රයෝජනයට ගන්නා වර්ගයේ ක්‍රීඩාවක් ලෙස වෙඩි තැබීමේ හෝ විදීමේ ක්‍රීඩාව වර්ග කර ඇත.
ක්‍රීඩා පාලන ඒකක

නොයෙක් ස්වරූපයෙන් ක්‍රීඩා පාලන ඒකක තිබේ. එහෙත් වැදගත් කරුණ නම් ඒවායේ ක්‍රමවත් ක්‍රියාකාරීත්වයක් තිබිය යුතු වීමයි.  එය  නීති රීති කඩ කිරීම් සම්බන්ධයෙන් විනය පරීක්ෂණයක් විය හැකිය.
	
මෙම පාලන ඒකක වලට විවිධ අරමුණු තිබේ.  ඔවුන් සමහර විට ඔලිම්පික් ක්‍රීඩා වැනි ජාත්‍යන්තර මට්ටමේ තරඟ වලදී එක් තරඟ මාලාවක් ආවරණය කරනවා විය හැක. නැතහොත් ජාතික මට්ටමේදි රග්බි පාපන්දු ලීගය වැනි එක් ක්‍රීඩාවක් පමණක් ආවරණය කරනවා වෙන්නට පුලුවන. එකම ක්‍රීඩාවක් සඳහා ජාතික මට්ටමේ පාලන ඒකක, ජාත්‍යන්තර ඒකක වලට සම්බන්ධ කර ගැනීමට හෝ නොගැනීමට ද පුලුවන. 
	
පළමු ජාත්‍යන්තර ෆෙඩරේෂනයන් 19 සියවසේ අගභාගයේදි ආරම්භ කරන ලදි.

ක්‍රීඩා පාලන ඒකක
ක්‍රීඩාවේදී ඇතිවන තුවාල

ක්‍රීඩා තුවාල යනු ක්‍රීඩාවලට සහභාගී වීමේදි ඇති වන තුවාලය. බොහෝ අවස්ථාවන්හිදී මෙවැනි තුවාල ඇතිවන්නේ කිසියම් ක්‍රීඩාවක යෙදෙද්දි ශරීරයේ කිසියම් අවයවයක් හෝ කොටසක් වැඩිපුර පාවිච්චි කිරීමේ හේතුවෙනි. උදාහරණයක් වශයෙන් ධාවකයෙකු, ධාවනයෙහි යෙදෙද්දී ඇති වන දණ හිස් වේදනාව ද ටෙනිස් ක්‍රීඩකයෙකු ක්‍රීඩා කිරීමේදි නැවත නැවතත් වැලමිටට ඇති වන පීඩාවද පෙන්වා දිය හැක. වෙනත් ආකාරයේ තුවාල යමක් මත තදින් ගැටීමේදි ඇති විය හැක. මෙහිදි අස්ථියක් බිඳීම හෝ අස්ථි බන්ධනයක් ඉරීයාම බොහෝ විට සිදු වේ. 

වෘත්තියමය ක්‍රීඩාවන්හීදි තුවාල ඇති වීම සාමාන්‍ය දෙයකි. බොහෝ ක්‍රීඩා කණ්ඩායම් වලට ක්‍රීඩා පුහුණු කරුවන් සිටින අතර වෛද්‍යවරු සමග සමීප සබඳතාවක්ද පවතී. කෙටි කාලීනව ලබා ගන්නා විජයග්‍රහණයන් උදෙසා ක්‍රීඩකයෙකුගේ දිගු කාලීන සෞඛ්‍ය තත්වය තර්ජනයට ලක් වන වන පරිද්දෙන් ක්‍රීඩා කණ්ඩායම් ගන්නා තීරණ සමහර විට වාද විවාද වලට භාජනය වේ.

ක්‍රීඩාවලදී සිදුවන ආබාධ සහ ප්‍රතිකාර

ක්‍රීඩාවලදී සිදුවන ආබාධ ප්‍රධාන වශයෙන් ශාරීරික ආබාධ හෝ උද්වේගකාරී බව නිසා ඇති වන ආබාධ ලෙස දැක්විය හැකිය. 

ශාරීරික ආබාධ නිතර ඇතිවන්නේ පාපන්දු  ක්‍රීඩාව ආශ්‍රීතවය. එයට හේතුව එම ක්‍රීඩාව තුළ දක්නට ලැබෙන ගැටීම්‍ස්වරූපය නිසාවෙනි. මෙහිදී සිදුවන ආබාධයන් සුළු සීරීම්‍තුවාල සිට හිසට සිදුවන දරුණු ආබාධ දක්වා පුළුල් ‍ෙව්‍. 

සුළු සීරීම්‍ආබාධයකදී පටක අතර සුළු ලේ ගැලීමක් සිදුවන මාංශ පේෂීන්ගේ පෙරළීමකදී ඇට හාවී තිබෙන බැමි පටකයන්හි ඉරීමක් සිදු විය හැකිය. මුල් අවධියේදී මෙම ආබාධ සඳහා ශරීරය දක්වා ප්‍රතිචාර ක්ෂණික වන අතර පසුව එම තත්වය දරුණු ඉදිමුන් සහිත ‍ෙව්‍දනාකාරී තත්වයක් බවට පත් ‍ෙව්‍.

සියළු ශාරීරික ආබාධ සෛල හා පටකවලට හානිදායක අතර මැරුණු සෛල මගින් නිකුත් කරන රසායනික සංයෝග නිසා අධික ‍ෙව්‍දනාකාරී තත්වයක් හටගනී. එසේම කුඩා ලේ වහනය හානි වී විවෘත වීමෙන් පටක අතර ලේ වහනයකට හේතු ‍ෙව්‍. ස්වභාවයෙන්ම නිපදවන ලබන ලේ කැටිගැසී‍ෙම්‍ ක්‍රියාවලිය නිසා ‍ෙව්‍දනාව සමනය වන අතර ශරීරය නිල් පැහැ පැල්ලම්‍ගැසීමක් ද සිදු ‍ෙව්‍.

‍ෙව්‍දනාව සමනය වී‍ෙම් මුල් අවධිය වන්නේ වේදනාකාරී හා දැවිලිමය ස්වරූපයයි. මුල් අවධියේ ඇති වන මෙම අධික ‍ෙව්‍දනාකාරී තත්වය ‍ෙව්‍දනාව සමනය කිරී‍ෙම් ක්‍රියාවලිය පමා කරනු ලබයි. මෙම ‍‍ෙව්‍දනාකාරී තත්වය මග හැරිය හැකි නම්‍ක්‍රීඩා ආබාධවල ප්‍රතිකාර ‍ෙව්‍ගවත් කිරීමට හැකියාව ඇත.

මෙම පීඩාකාරී ‍ෙව්‍දනකාරී තත්වය ඉදිමීම දැවිලි සහිත බව, රත්පැහැ ගැන්වීම හා අක්‍රීය බව යන විවිධාකාරයට මතුවෙයි. මෙම තත්වය දින පහක් වැනි කාලයක් පවතින අතර වැඩි ප්‍රතිකාර දෙවනුව තීරණය කරනු ලබයි. 

මෙම  දෙනු ලබන ප්‍රතිකාර අනුව පහත සඳහන් ලෙස වර්ගීකරණය කළ හැකිය.

R – Rest 			- විවේකය
I  –  Ice 			- අයිස්
C – Compression 		– සම්පීඩනය (මිරිකීම)
E – Elevation		- උස් කිරීම
R – Referral			- යොමුකරවීම

T – Talk			- කථනය
O – Observe			- නිරීක්ෂණය
T – Touch			- ස්පර්ෂය
A – Active movement	- ක්‍රියාකාරී චලනයන්
P – passive movement	- අක්‍රීය චලනයන්
S – Skills test 		- කුසලතා පරීක්ෂණ

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Sports_injury

ක්‍රීඩා වෛද්‍ය විද්‍යාව