Suchinthana/si-wikipedia huggingface dataset:
දේශීය නාට්‍ය කලාවෙ සංස්කෘතික පසුබිම

දේශිය නාට්‍යය කලාවේ වැදගත් සන්ධිස්ථානයක් සනිටුහන් කරමින් ඇරඹි කවි නාඩගම් වලින් පසුව නාඩගම් ජනප්‍රියත්වයට පත්විය. දක්ෂිණ භාරතීය වීර්‍ට නාට්‍ය වල අභාෂය ඇතිව නිර්මාණය වු නාඩගම් කලාවේ පියා ලෙස සලකනු ලබන්නේ පිලිප්පු සිංඤෝ නම් කලාකරුවෙකි. මෙය නාඩගම් කලාවේ‍ දෙවන අවස්ථාව ලෙස පෙනේ. වෘත්තිමය වශයෙන් කම්මල් කරුවෙකු වු මොහු 1770 දී පමණ උපන් අයෙකි. කතෝලික ආගම් භක්තිකයෙකු වු මොහු කම්මලේ වැඩකරන අවස්ථාවේ පවා නාඩගම් නාට්‍ය පෙළ සැකසු බව කියවේ. මේසේ රචනා කළ මුල් කාලීන නාඩගම් ද්‍රවිඩ භාෂාවෙන් ද පසුව ද්‍රවිඩ වචන බහුලව යෙදීමෙන් හා සංස්කෘත භාෂාවෙ වචන භාවිතා  බහුලව යෙදුමෙන් සකස් වුවත් පසු කාලය වන විට සිංහල ජන‍වහරට සමීප බසක් භාවිතා කරන ලදී. ඉන් පසුව ඔ‍වුන් සිය නිර්මාණ සදහා ජාතක කථා,  සිංහල සාහිත්‍යයේ පු‍වත් යොදා ගන්නා ලදී. මෙසේ රචනා කරන ලද නාඩගම් ලෙස ඇහැලේපොල, සිංහවල්ලී, සකුන්තලා, රජතුන්කට්ටු‍ව, සෙනගප්පු ආදිය දැක්විය හැකිය.

නාඩගම්  
නාඩගම් වල භාෂාව දෙස බලන විට විවිධ භාෂා වලින් ගත් වචන දැකිය හැකිය. ශබ්ද රසයට  මුල් තැනක් දී තිබෙන බැව් පැහැදිලි කරුණකි. සාහිත්‍යයක වචන වෙනස් කරමින් අර්ථ ශුන්‍ය වචන භාවිතය විශේෂයෙන් දැකිය හැකි අතර එසේ කර ඇත්තේ ශබ්ද රසයට ප්‍රමුඛතාව දීමට විය හැකිය. නාඩගම් සදහා යොදා ගනු ලැබුවේ කර්ණාටක සංගීතයයි. සිංදු මාධ්‍ය කොට ගත් කවි වලට සමාන තාලයක් නොමැති ගායනා විලාස දැකිය හැකිය.

"නිල්සිකි පිලසේ දිගු වරලා
හෙලා පුලාවි අදරී"

ආදී වශයෙන් පිලිප්පු සිංඤෝගේ ස්ථාක්ති නාඩග‍මේ ඇතුලත් ගීතයේ "රංග ශෘංගාරතුංග ජෝගියේ" ආදී වචන යොදා ගෙන තිබේ.

ද්‍රවිඩ අභාෂය 
"ඉන්ද්‍ර කැට, සුරඔ සබායා, කුඹු ‍සොලවාලු නෙත නටවාලු" වැනි විවිධ භාෂාවන් වල වචන යොදා තිබෙන බැව් පෙනේ. එමෙන්ම නාඩගම් කවිවල යොදා ඇත්තේ ද්‍රවිඩ ඡන්දස්ය. එම කවිවල විරිත් ද  ද්‍රවිඩ ගී විරිත් අනුගමනය කරන ලද බැව් පෙනේ. එමෙන්ම නාඩගම් වල භාවිතා කරන තර්ගම් හා වචනම් ද ද්‍රවිඩ අභාෂයෙන් යොදා ගත්තක් බව පෙනේ. එපමණක් නොව ගායන ශෛලීන් ‍වලද    කොච්චිකම්, වඩබෝධි, තෙක්මෝඩි, මුරිවාඩ්, කුරිඩාඩ් ආදියද ‍පොතේ ඉන්නිස තර්ගය, සිංදුව, තෝඩායම ආදිය ද සෙල්ලන් ළමා කෝනංගී සෙල්ලයිලෙ‍් ආදී භාවිතයෙන් ද්‍රවිඩ අභාෂයන් ලබා ඇති බැව් පෙනේ. එබැවින් ද්‍රවිඩ අභාෂය තුලින් නාඩගම් පෝෂණය වී ඇති බව නොරහසකි. කෙසේ නමුත් 19 වන සියවසේ ඇරඹි  නාඩගම් කලාව පසු කාලය වන විට දේශිය ලක්ෂණ වලින් යුතුව දේශිය නාට්‍ය සම්ප්‍රදායක් බවට පත් ‍වී තිබුණු බ‍ව පෙනේ.

ශ්‍රී ලංකාව
ත්‍යාගය



ත්‍යාගය සම්බන්ධව ලංකා නීතියේ ව්‍යවස්ථාපිත ප්‍රතිපාදන දක්නට නැත. ‍මේ සඳහා පොදු නීති හා ඉංග්‍රීසි නීති ප්‍රතිපාදන අදාල ‍‍වේ.එසේම මුස්ලිම් හා උඩරට නීති ද බලාත්මක වේ. ත්‍යාගයක් යනු ත්‍යාගකරු ත්‍යාගලාභියා‍ කෙරෙහි දක්වන ආදරය‍, කරුණාව, දයාව යනාදී හැඟීම් හේතු කොටගෙන කෘතවේදිත්වයක් දැක්වීම හෝ මූල්‍යමය ප්‍රතිෂ්ඨාවකින් තොරව 
යම්කිසි දේපලක් පැවරීම වේ.මෙහිදී අපට හිමි නොවන දෙයක් තෑගි කළ නොහැක.

ත්‍යාග වර්ග 3 කි.
මරණාසන්න ත්‍යාගය (Donatio Motis causa)
ජීවත්ව සිටියදී කරන ත්‍යාගය (Donatio Inter vivos)
දෑවැදි ත්‍යාගය (Donatio propter nuptias )

මරණාසන්න ත්‍යාගය
මරණය චේතනා කරගෙන ලබාදෙන ත්‍යාගය වේ. ඕනෑම අවස්ථාවක අවලංගු කළ හැකි වේ. මෙය වැඩි වශයෙන් අන්තිම කැමති පත්‍රයක් මගින් ලබා දේ.ඵහිදී පුද්ගලයා නොමැරුණහොත් අන්තිම කැමති පත්‍රය අවලංගු කළ හැකිය.ඵසේම ත්‍යාගලාභියා මියගිය හොත් ත්‍යාගය අවලංගු වේ.

ඉංග්‍රීසි නීතියේ මේ ආකාරයේ ත්‍යාගයක් කොන්දේසි සහිත ත්‍යාගයක් ලෙස දක්වයි.හේතුව වන්නේ ත්‍යාගකරු දැන් සිටින තත්වය
නිසාම මියගියහොත් පමණක් ත්‍යාගය බලාත්මක වන බැවිණි. රෝම ලන්දේසි නීතිය දක්වන්නේ අදාල දේපල භාරදී තිබීම
නොතිබීම මත අවලංගු වන ආකාරය තීරණය වන බවයි. ත්‍යාගය භාරදී තිබුණි නම් අවලංගු කළහැකි ත්‍යාගයක් බවට පත් වේ.ඒ සඳහා අධිකරණයට යායුතුය.නමුත් භාරදී නැති නම් ඉබේ අවලංගු වේ.

ජීවත්ව සිටියදී කරන ත්‍යාගය
මෙය සාදන්නේ කිසිකලක අවලංගු කළ නොහැකි ආකාරයටය. මෙහිදී ත්‍යාගලාභියා මියගිය හොත් අනුප්‍රාප්තිකයන්ට උරුම වේ.

දෑවැදි ත්‍යාගය
මෙහිදී දෑවැදි ලෙස දෙන ත්‍යාග අදාල වේ. ඵසේම ත්‍යාගයක් වුවද අගනා ප්‍රතිෂ්ඨාවක් තිබේ. ඵනම් ගිවිසුමට ඵලඹෙන්නේ විවාහ කරදීම වෙනුවෙන් ඇයව ආරක්ෂා කළ යුතු බවටය. ත්‍යාගයක් දීම ප්‍රමාණාත්මක නොවන අතර ත්‍යාගලාභියා ඵම ත්‍යාගය පිලිගැනීම අවශ්‍යය. ඵ් සඳහා නිශ්චිත ක්‍රමයක් නැත. බාලවයස්කරුවකු නම් ඕනෑම ක්‍රමයකට පිලිගැනීම කළ හැක. තුන්වන පාර්ශවයක් භාරගනී නම් ඵ් සඳහා ත්‍යාගලාභියාගේ කැමැත්ත අවශ්‍යය. ‍‍ෆලීල් ගෆූර් ඵදිරිව හම්සා හිදී ත්‍යාගලාභියාගේ අනුමැතිය නොමැතිව තුන්වන පාර්ශවය අදාල ත්‍යාගය භාරගැනීම නිසා ත්‍යාගය අවලංගු වන බව දැක්වීය.

අඩවියෙන් බැහැර පිටු 
LawNet-Sri Lanka's Legal Information Network
ද ලෝ ඔෆ් සක්සස් (පොත)

මෙම පොතට අනුව කෙනෙකුගේ  ජිවිතයෙ  තිබිය  යුතු  පුධාන  අරමුණු දෙකකි . එනම්, 
 01.	ඔබ යමි කිසි වෘතියකට අති  දක්ෂයකු  විම.
 02.	ඔබ  ධනවතෙකු විම ,යන්නය.
ඔබට ලොක්කෙකු විමට, ධනවතෙකු විමට පිළීපැදිය යුතු නීතී 15 ක් ඇත. නැපෝලියන් හිල් (Napolean  hill) විසින් රචිත “The Law of success” පොතේ දක්වා ඇත. ඒ ගතිගුණ නැතිනමි ධනවතෙනකු  විමට ඒවා  වර්ධනය  කර ගත යුතුය.මෙම ගතිගුණ  නෝමැතිව කවදාවත් ලොක්කෙකු , ධනවතෙකු විමට නොහැක. පහත දැක්වෙන්නේ  එම නීතී  පහළවයි.
 01.	ඔබට ලොක්කෙකු  විමට  ධනවතෙකු  විමට  පුධාන අරමුණක්  තිබිය යුතුය.
 02.	ඔබට  දැඩි ආත්ම විශ්වාසයක් තිබිය යුතුය .
 03.	ඉතිරි කිර‍මේ  පුරුද්දක් ඔබට තිබිය යුතුය .
 04.	යමි වැඩක් කෙනෙකු  කියන තුරු  නොසිට තනියෙන් හිතලා වැඩ කිරිමේ  හැකියාව හා  ඕනැකමක්  ඔබට  තිබිය  යුතුය .
 05.	ඔබ රැකියාව  කරන කේෂත්‍රය සමිබන්ධව  ඔබේ  සිතේ අලුත් ,අලුත් අදහස්  ඇති විය යුතුය. ඔබේ සිතේ අලුත් අදහස් ඇති කරගත යුතුය. එමෙන්ම ඔබ තෝරාගත් ‍ කේෂත්‍රයේ ඇති පරණ අදහස් පරණ ක්‍රම නවිකරණය කරගත යුතුය.
 06.	ඔබ  වැඩ කරන වේලාවට ප්‍රබෝධමත් මුහුණක්, ප්‍රබෝධමත් ඇස් , ප්‍රබෝධමත් කථාව , ප්‍රබෝධමත් ගමනක් තිබිය යුතුය.
 07.	ඔබව  පාලනය කරගැනිමට හැකිවිය යුතුයි. එනමි ඔ‍බේ  වචන , ඔබේ හැගිම් ඔබ කරන දෙවල් ඔබ විසින්ම  පාලනය කරගත යුතුයි.
 08.	සමාජයේ  හෝ රැකියාවෙන්  ඔබට පවරන වැඩ ප්‍රමාණයට වඩා  වැඩියෙන්  නිතරම  වැඩ  කල යුතුයි.
 09.	ප්‍රසන්න  පෙෳරුෂයක් ඔබට තිබිය යුතුය.
 10.	යම් දෙයක් ගැන නිවරැදිව සිතිමේ ශක්තියක් ඔබට  තිබිය  යුතුය.
 11.	ඔබ‍ට  යමක් ගැන  යම් අරමුණක් ගැන  අවධානය  යොමු  කරගෙන සිටිමේ  හැකියාව  සහ පළපුරුද්ද  තිබිය  යුතුය.
 12.	අන් අය  සමග සහයෝගයෙන්  වැඩ කිරිමේ  හැකියාව ඔබට  තිබිය යුතුය.
 13.	ඔබ  ලබන පරාජයන්  හා  නින්දාවලින්  ප්‍රයෝජන  ගතයුතුය .එනම්  පාඩමක්  ඉගන ගත යුතුය.
 14.	ඔබ නෝපිළිගන්නා මතයක්  වුවත් අකමැති දෙයක් වුවත් සමාජයෙදි  අමාරුයෙන්  හෝ  ඉවසන්න  පුරුදුවිය  යුතුය.
 15.	ඔබට  ලෝක්කෙකු  ධනවතෙකු විමට  අවශ්‍ය නම්  ඉහත  ජයග්‍රරහනයේ  රහස්  (නීතී)  ඔබ  වැඩ  කරන  වේලාවට  හෝ  සමාජයේ  ගැවසෙන  විට  යෙදිය  යුතු  වේ.

References
ඉසුරුමුණි කැටයම්

පැරණි ලක්දිව ගොඩනැගිලි කර්මාන්ත අශ්‍රයෙන් විකාශනයට පත් විවිධ ශිලාමය කැටයම් අංග හැරුණු විට ස්වාධීන වශයෙන් අගය කළ හැකි කලාත්මක හා ශිල්පීය වශයෙන් උසස් තත්වයෙහි ලා සැලකිය හැකි සුප්‍රසිද්ධ ගල් කැටයම් කීපයක් ද ලැබී ඇත. විශේෂයෙන් අනුරාධපුරයෙහි ඉසුරුමුණි විහාරය ආශ්‍රයෙන් මෙවැනි වැදගත් කැටයම් කීපයක් ලැබී ඇත.

ඉසුරුමුණි පෙම් යුවල
මෙම කැටයම මුලින් ම ලැබී ඇත්තේ ඉසුරුමුණි විහාරයට නුදුරින් පිහිටි රන්මසු උයන භූමියෙනි. ඉන් පසු එම කැටයම ඉසුරුමුණි විහාරයට ගෙනවුත් පැරණි විහාරයට අයත් ගල් බැ‍ම්මෙහි සවි කර තබා තිබූ අතර දැනට එය එහි ඉඳි කළ කුඩා ‍කෞතුකාගාරයක තැන්පත් කර ඇත. මෙම ගල් පුවරුව අඩි 3ක් පමණ උසින් සහ අඩි 2ක් පමණ පළලන් යුක්ත වේ. මෙම කැටයමෙහි මූලික වශයෙන් නිරූපණය කර ඇත්තේ ආසනයක වාඩි ගත් තරුණ පුරුෂයෙකු හා කාන්තාවකි.‍ මෙම පුරුෂයා වාඩි වී සිටින ඉරියව්ව "අර්‍ධ පර්යංකාසන හෙවත් ලලිතාසන" යනුවෙන් හැදින්වේ. මෙහි කාන්තාව වාඩි වී සිටින්නේ තරුණයාගේ නවා ගත් වම් කකුල මත යි. තරුණයාගේ දකුණු උරහිසට ඉහළින් කඩුවක මිටක් හා පළිහක් වැනි දෙයක් දක්නට ලැබේ. මෙම දෙදෙනාගේ උඩුකය නග්නව දක්වා ඇති අතර විවිධ මාල, වළලු හා කර්ණාභරණ පැළඳ ඇති බව පෙනී යයි. මෙ‍ම දෙදෙනාගේ දකුණු අත්වලින් පිළිඹිබු කෙරෙන මුද්‍රා එතරම් පැහැදිළි නොවේ. සමහරු මෙම මුද්‍රාවලින් ප්‍රේමය පිළිබඳ අදහසක් පිළිඹිබු කෙරෙතැයි විශ්වාස කෙරේ. කලාත්මක වශයෙන් ඉතා විශිෂ්ඨ ගණයෙහි ලා සැලකිය හැකි මෙම "පෙම් යුවල කැටයම" ක්‍රි.ව. 5 වන සියවසට පමණ අයත් බව පුරා විද්‍යාඥ මතය යි. පැරණි භාරතයේ විශිෂ්ට ම කලා සම්ප්‍රදාය ලෙස සැලකෙන ගුප්ත මූර්ති කලා සම්ප්‍රදායේ ආභාසය මෙම කැටයමින් පිළිඹිබු වේ.

මෙම කැටයමින් නිරූපණය වන්නේ කවුරුන් ද යන්න තවමත් නොවිසඳුණු ගැටලුවකි. මේ සම්බන්ධයෙන් දේශීය හා විදේශීය උගතුන් අර්ථ නිරූපණ දක්වා ඇත. හින්දු සමය හා සම්බන්ධ ශිව දෙවියන් හා ඔහු‍ගේ භාර්යාව වූ පාර්වතී දේවිය නිරූපණය කරන බව ඇතමුන්ගේ මතය යි. මහායාන සම්ප්‍රදායෙහි හමුවන බෝධිසත්‍වවරුන් අතරින් ලාබාල ම බෝධිසත්‍වවරයා ලෙස සැලකෙන මඤ්ජු ශ්‍රී බෝධිසත්‍වවරයාත් ඔහුගේ තාරා නම් බිසවත් දැක්වෙන බව තවත් අදහසකි. යුධ භටයෙකු හා ඔහුගේ තරුණ භාර්යාව ඉන් පිළිඹිබු වෙතැයි තවත් මතයකි. පුරාවිද්‍යා කොමසාරිස්වරයෙකු ව සිටි මහාචාර්ය පරණවිතානයන්ගේ මතය වන්නේ දුටුගැමුණු රජුගේ පුත් සාලිය කුමරුත් ඔහුගේ පෙම්වතිය වූ අශෝකමාලාත් ඉන් නිරූපණය වන බවයි. මීට අමතරව කුවේර නම් දෙවියනුත් ඔහුගේ භාර්යාව වූ වසුන්දරාත් ඉන් නිරූපණය වන බවට මතයකි.

මිනිසා සහ අශ්ව හිස
ඉසුරුමුණියෙන් හමුවන තවත් අගනා ගල් කැටයමක් ලෙස එහි ස්වභාවික ගල් පර්වතයේ නෙලා ඇති වාඩිගත් මිනිසෙකු හා අශ්ව හිස ක් දැක්වෙන කැටයම දැක්විය හැක. මෙහි නිරූපිත තරුණයාගේ රූපය අඩි 2 1/2 ක් පමණ උසින් යුක්ත වේ. මෙහි නිරූපිත පුද්ගලයා වාඩි වී සිටින්නේ "මහාරාජ ලීලා" නම් ඉරියව්වෙනි. ඔහුගේ දකුණු උරහිසට ඉහළින් නිරූපණය කර ඇත්තේ අශ්වයෙකුගේ හිසකි. මෙම කැටයම ක්‍රි.ව. 7 වන හෝ 8 වන සියවසට අයත් බව පැවසේ. දකුණු ඉන්දියාවේ ව්‍යාප්තියට පත් පල්ලව මූර්ති කලාවේ අභාසය මෙම කැටයමෙහි පිළිඹිබු වන බව වියතුන්ගේ නිගමනය යි. මෙම කැටයමින් කුමක් නිරූපණය කරන්නේදැයි යන්න පිළිබඳවත් උගතුන් අතර විවිධ මත පවතී. කලා ඉතිහාසඥයෙකු වූ ආනන්ද කුමාරස්වාමිගේ අදහස වන්නේ හින්දු දේව කතාවල හමු වන කපිල නම් ඍෂිවරයා සහ ඔහුගේ අශ්වයා මෙයින් නිරූපණය වන බව යි. පරණවිතානගේ නිගමනය වන්නේ අශ්ව හිසින් ගින්නට අධිපති අග්නි දෙවියනුත් මිනිස් රූපයෙන් වර්ෂාවට අධිපති පර්ජන්‍ය දෙවියනුත් සංකේතවත් කෙරෙන බව යි.

මීට අමතරව දුටුගැමුණු රජ පවුල දැක්වෙන කැටයමත් දිය නාන අතුන් දැක්වෙන කැටයමත් ඉසුරුමුණි විහාරය තුළ හඳුනා ගත හැකි තවත් අගනා කැටයම් වේ.

ආශ්‍රිත
 ඉසුරුමුණිය

ඉතිහාසය
ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය
පුරාවස්තු - ශ්‍රී ලංකා
ආක්ටික් කලාප‍යේ උණූසුම

ආක්ටික්  කලාපය යනු ශීත කාලයේදි හිරැ නොනගින හා ග්‍රීෂ්මයේදි හිරැනොබසින පෘථිවියේ උත්තරධ්‍රැවය හා ආශ්‍රිත ප්‍රදේශයකි.බොහෝ විට අයිස් හා හිමෙන් වැසී ඇති මෙම ප්‍රදේශය පෘථිවිය උණුසුම් විම කෙරෙහි ඉතාම සංවේදීය.ආක්ටික් කලාපයේ පවතන අයිස් තට්ටුව පෘථිවියේ උෂ්ණත්වය පාලනය කිරමෙහිලා ඉතා වැදගත්ය.එනම් පෘථිවි පෘෂ්ඨයට වැටෙන හිරැ කිරණ බොහෝමයක් පරාවර්ථනය කිරීමේ හැකියාවක් මෙම අයිස් තට්ටුවලට ඇත.පර්යේෂණවලින් පෙන්වාදෙන ආකාරයට ආක්ටික් කලාපය අනෙකුත් ප්‍රදේශයන්ට වඩා දෙගුනයක උෂ්ණත්වය වැඩි වීමක් පෙන්නුම් කරයි.එයට හේතුව අයිස් දියවීමෙන් මතුවන අදුරු පොළෝතලය අධික ලෙස සූර්ය තාපය උරා ගැනීමයි.ආක්ටික් කලාපය උණුසුම් වීමට බලපාන අනෙක් කාරණය නම් එම කලාපයට ලැබෙන වැඩිපුර ශක්තිය, කලාපය උණුසුම් කිරීමට බලපායි.

මේ ආකාරයට උණුසුම් වන ආක්ටික් කලාපය නිසා එහි බලපෑම් රැසකි. වාර්ෂික සාමාන්‍ය උෂ්ණත්වය,දෙගුණයකින් ඉහළ යාමට එය හේතු වේ.මේ නිසා හිම සෘතුව ක්‍රමක්‍රමයෙන් අඩුවෙමින් පවතින අතර ග්ලැෂියර් හා සාගර,අයිස් තට්ටුව නිරන්තර දියවීමට ලක් වෙනු දැකිය හැක.

ග්ලැෂියර් හා අයිස් දියවීම සාගර මට්ටම ඉහළ ගෙන යන අතර දියවැල්වල ක්‍රියාකාරිත්වය වෙනස්වීම නිසා ලෝකයේ දේශගුණික වෙනස්කම් සිදු විය හැකි බැව් එම වාර්තා පෙන්වා දෙයි.සාගර අයිස් තට්ටු දිය වීම ක්‍රමයෙන් තුරන් විය හැකි බවට ද අනාවැකි පළවේ.

සාගර ජලමට්ටම ඉහළ යාමත් සමඟ වෙරළ ඛාදනය වර්ධනය විය හැකි අතර කුනාටු ඇති වීමද නිරන්තරයෙන් අත්විදිය හැකි බැව් පැවසේ.ආක්ටික් ප්‍රදේශයේ සාගර අයිස් තට්ටුව අඩුවීමෙන් එම කලාපයේ ස්වාභාවික සම්පත් ගවේෂණය වර්ධනය වන අතර නාවික ක්‍රියාවලීන් වර්ධනය වේ.ස්වාභාවික සම්පත් හා කැනීම් වැඩි වීමත් සමඟ ඇති කෙරෙන යටිතල පහසුකම් හේතුවෙන් තවදුරටත් අයිස් දිය වීම සිදුවේ.        

වසර 1979 සිට 2002 වන විට ග්‍රීන්ලන්තයේ අයිස් තට්ටුව 16% කින් අඩුවී ඇත.මෙලෙස සාගරයට එක්වන මිරිදිය නිසා සාගර ජලයේ ලවණ සාන්ද්‍රණය සැලකිය යුතු මට්ටමකින් අඩුවිය හැක.එය ලෝකයේ දේශගුණික විපර්යාස තවදුරටත් වර්ධනය කිරීමට දායක වන්නාවූ ප්‍රධාන හේතුවක් වනු ඇත

උෂ්ණත්වය වැඩිවත්ම අයිස් දියවී පෘථිවි පෘෂ්ඨය මතු වී ඒ මත ශාක වර්ධනය වීමේ ඉඩකඩ ඇති බැවින් ආක්ටික් කලාපයේ වනාන්තර ඇති විම කෙරෙහි එය බලපෑ හැක.මෙම ක්‍රියාවලිය මගින් ලෝකයේ කාබන් චක්‍රය වෙනස් වීමේ හැකියාවක්ද මතුවන බැව් තවදුරටත් විද්‍යාඥයෝ ප්‍රකාශ කරති.

මෙසේ සිදුවන ආක්ටික් කලාපයේ උණුසුම් වීම පිළිබඳව දිගින් දිගටම අධ්‍යන සිදුවන මුත් එම වෙනස් වීම් නවතාලීමට හැකිද යන්න පිළිබඳවද තවදුරටත් කිසිඳු පියවරක් ගෙන නොමැත.ඒ පිළිබඳව අවධානයක් නොතිබීම විශාල අනතුරක් අතළඟ යැයි අවධානමක් පවති.

මේ අඩවියත් බලන්න
පෘථිවිය උණුසුම් වීම
ආදායම් බද්දේ අතීතය

1840 දී ප්‍රංශයේ අධිරාජ්‍යා බවට පත්වූ නැපෝලියන් සෙනෙවියාගෙන් බ්‍රිතාන්‍යයට එරෙහිව පැවති ආක්‍රමණික තර්ජනය නිසා 1790 දශකය අගදී බ්‍රිතාන්‍යය  රාජ්‍ය ආර්ථිකය ශීඝ්‍රයෙන් පිරිහෙන්නට විය.ඊට තාවකාලික පිළියමක් වශයෙන් රටේ යමක් කමක් අැති ජනතාවගේ දායකත්වය රජයට ලබාගැනී එක් උපාය මාර්ගයක් වශයෙන් 
1799 දී ඉතිහාසයේ මුල් වරට ආදායම් බද්ද හදුන්වා දී තිබේ.*ලංකාවේ ආදායම් බද්ද අාරම්භ වී තිබෙන්නේ 1932 වර්ෂයේදීය. එනම් ඉංග්‍රීසි පාලන සමයේදීය. වචනයේ අර්ථයෙන්ම ආදායම් බද්ද අයකරනු ලබන්නේ පුද්ගලයන්ගේ ආදායම මතය. එය තවත් කෙනෙකුට විතැන්කළ නොහැක.ඒ නිසා එය ඉතාමත් සංවේදී බද්දකි. ආදායම් බද්ද තනි පුද්ගලයන්පමණක් නොව  ආයතනික පුද්ගලයන් ද අයත්වේ.(සංස්ථා,සමාගම්) තනි තනි පුද්ගලයන් ගෙවනු ලබන ආදායම් බදු පෞද්ගලික ආදායම් බදු වශයෙන් හැඳින්වේ. ඊට හොඳම උදාහරණය නම් උපයන විට ගෙවීමේ බද්දයි.අනෙකුත් ආයතනිකපුද්ගලයන්ගේ අයකරන බදු සාමූහික ආදායම් බදු වශයෙන් හැඳින්වේ. මේ කොටස් දෙකහිම  ආදායම් බදු අනුපාතය එක සමාන නොවේ.
        
ආදායම් මත අයකරන, කලින් කලට ඇති නැති වන වෙනත් බදු වර්ගද අපට දැකිය හැකිය.  අප රටේ මෑතක් වන තුරැ පැවති ජාතිය රැකගැනීමේඅරමුදලද පුද්ගලයාගේ  ආදායම් මත අයකරගත්  බද්දකි. එසේම 2002 වසරේ සිට ක්‍රියාත්මක වන පොලී මත අයකරන බදු ද  ආදායම් බද්දකි. රඳවා ගැනීමේබද්දද ආදායම් බද්දකි. සමාජයේ ආදායම් විෂමතාව අවම කිරීමට ආදායම් බද්ද හොඳ මාර්ගයක් වුවත් එය තනි පුද්ගලයන්ගේ ආදායම් ඉපදවීම මන්දෝත්සාහී කිරීමට බලපායි.

යොමුව 
 සටහන සගරාව
සාමය (බහුරුත්හරණය)

සාමය යනු  ශාන්තිය හෝ සහජීවනයයි. 
සාමය පහත අරුත්ද ගෙන දිය හැකිය:
 සාම සංකේතය
 සාම (ඇල්බමය), යුරිත්මික්ස් විසින් සැකසුණු ඇල්බමයකි
 Peace (album), an album by Anything Box
 Peace (play), a play by Aristophanes
 Peace (rose)
 "The Peace!", song by Morning Musume
 "Peace", the thirteenth movement of Mike Oldfield's Tubular Bells 2003 album
 Peace College in Raleigh, North Carolina
 The Peace River in Alaska
 Peace River (Canada)
 Peace, a novel by Gene Wolfe
 Peace, a song by Weezer from Make Believe
 PEACE (^^)v, a song by BeForU

See also 
 Peace camp
 Peace movement
 Peace process
 Peace symbol
 Peace treaty
The Peace Fund
 United States Department of Peace
 World peace
 Peace Bridge (Buffalo, NY)

වක්‍රෝත්තිහරණ පිටු
එන්යා

එන්යා (Enya) [Eithne Patricia Ní Bhraonáin, උපත 1961 මැයි 17, අයර්ලන්තයේ ඩොනෙගල් හි ග්වීඩෝර් හිදී] අයර්ලන්ත ජාතික ගායිකාවක් හා ගීත රචිකාවියකි. ඇය අයර්ලන්තයේ වැඩියෙන්ම අලෙවි වන ජනප්‍රියම ගීත ගායනා කරන තැනැත්තියයි. ඈ ග්‍රැමී සම්මාන හතරක් දිනා ඇති අතර ඇකඩමි සම්මාන සඳහාද තෝරාගෙන ඇත. ඇගේ සංගීත කන්ඩායමේ අනෙක් විශේෂතම පුද්ගලයන් වන්නේ සංගීත ඇල්බම නිශ්පාදනය කරන නිකී රයන් හා විවිධ භාෂා වලින් පද වැල් ලියන රෝමා රයන් ය.

ඇය නවදෙනෙක් වූ සහෝදර සහෝදරියන්ගෙන් යුත් පවුලේ සය වැනියාය (ඇයට සහෝදරයන් සතරදෙනෙක් හා සහෝදරියන් සතරදෙනෙක් සිටිති). ඇගේ ආච්චී සහ සීයාද අයර්ලන්තය පුරා සංදර්ශන පැවත්වූ සංගීත කලා කරුවෝය. ඔවුන්ගේ පවුලේ බොහෝ දෙනෙක් එක්ව 1968 දී An Clann As Dobhar නමින් සංගීත කන්ඩායමක් පිහිටවූහ, එය නැවත 1970 දී Clanned නමින් නම් කරගන්නා ලදී.

සම්මාන 
 1993 ග්‍රැමී සම්මාන - හොඳම New Age ඇල්බමය (Shepherd Moons සඳහා)
 1997 ග්‍රැමී සම්මාන - හොඳම New Age ඇල්බමය (The Memory of Trees සඳහා)
 2002 ග්‍රැමී සම්මාන - හොඳම New Age ඇල්බමය (A Day Without Rain සඳහා)
 2007 ග්‍රැමී සම්මාන - හොඳම New Age ඇල්බමය (Amarantine සඳහා)

තවද, May It Be ගීතය 2002 දී හොඳම ගීතය ලෙස ඇකඩමි සම්මානය සඳහා යෝජනා කර තිබින.

References

තවද බලන්න 

 Official website
 the Official Discography with Lyrics
 

ගායකයෝ
අපරදිග ගායකයෝ
1961 උපත්
ක්‍ෂුද්‍රපාලකය

ක්‍ෂුද්‍රපාලකයක්(Microcontroller) යනු සංගෘහිත පරිපථයක අන්තර්ගත කරන ලද කුඩා එහෙත් සම්පූර්ණ පරිගණකයක් ලෙස හැඳින්විය හකිය. ක්‍ෂුද්‍රපාලකයක සාමන්‍ය ක්‍ෂුද්‍රසකසනයක (Microprocessor) ඇති ගණක හා තාර්කික ඒකකය, පාලක ඒකකයට යන ඒකක වලට අමතරව තම ක්‍රියාකාරීත්වයට අදාල RAM සහ ROM සේම ආදාන-ප්‍රතිදාන ඒකකත් සංගත කර ඇත. මේ හෙයින් සාමාන්‍ය කක්‍ෂුද්‍රසකසනයක් හ සැසඳූ කල ක්‍ෂුද්‍රපාලකයක් මිලෙන් අඩු මෙන්ම අනෙක් කිසිම අමතර උපාංගයක් රහිතව ක්‍රියාකාරී වීමේ හැකියාව ඇත.

ඉලෙක්ට්‍රොනික විද්‍යාව
පරිගණක විද්‍යාව

පරිගණක විද්‍යාව
ඉලෙක්ට්‍රොනික තාක්‍ෂණය

ඉලෙක්ට්‍රොනික විද්‍යාව යනු ඉලෙක්ට්‍රෝන වල විමෝචනය, හැසිරීම, බලපෑම හා ඉලෙක්ට්‍රෝනික උපාංග ද පිළිබඳව අධ්‍යයනය හා ඒවායේ භාවිතයයි. අර්ධ සන්නායක සම්බන්ධව සැලකූ විට, ඉලෙක්ට්‍රෝන හෝ වෙනත් ආරෝපණ වාහකයන්ගේ සන්නයනය පාලනය හා සම්බන්ධ වන විද්යාව හා තාක්ෂණය ලෙසද එය අර්ථ දැක්විය හැක. මෙහි ඉතිහාසය 1880 දී ‍තෝමස් අල්වා එඩිසන් විසින් විද්යුතය සම්බන්ධ පරීක්ෂණ සිදු කිරීම දක්වා දිවෙයි. බෙල් පරීක්ෂණාගාරය මගින් 1947 දී ට්‍රාන්සිස්ටරය සොයා ගැණුනු අතර, මෙය අනවරතව දියුණුවට ලක් වීමෙන් මයික්‍රො ප්‍රොසෙසරය දක්වා දියුණුවට පත් විය. ඉලෙක්ට්‍රොනික විද්‍යාව පිලිබඳව සැලකීමේදී ප්‍රධාන කොටස් දෙකක් සැලකේ.
ප්‍රතිසම ඉලෙක්ට්‍රොනික විද්‍යාව
සංඛ්යාංක ඉලෙක්ට්‍රොනික විද්‍යාව

මූලික උපාංග
පුනුරුප්පත්තිය

පුනුරුප්පත්තිය යන්නෙහි අදහස වන්නේ යම් පුද්ගලයෙකු මරණයෙන් පසුව නැවත නැවතත් උපත ලබන බවය. මෙය බොහෝමයක් පෙරදිග දර්ශන වල අඩංගු විශ්වාසයකි.

හින්දු
හින්දු දහමට අනුව මරණයේදී පුද්ගලයෙකුගේ ආත්මය ශරීරයෙන් වෙන්ව අලුත් ශරීරයක උපත ලබයි. නමුත් බුදු දහමට අනුව ආත්මයක් නොමැති හෙයින් මෙය වෙනස් ආකාරයකට විග්‍රහ කර ඇත.

සංකල්ප
ආපසු ජෙරුසලමට ව්‍යාපාරය

ආපසු ජෙරුසලමට ව්‍යාපාරය (චීන:传回耶路撒冷运动  ඉංග්‍රීසි:Back To Jerusalem movement ) යනු චීනය හා ජෙරුසලෙම "අතර"  ජීවත් වන සියළුම බෞද්ධ, හින්දු, සහ මුස්ලිම් ජනතාව වෙත ධර්මදූතයන්  යැවීම සඳහා චීන ඇදහිලිවන්තයන් විසින් චීනයෙහි ඇරඹුනු ක්‍රිස්තියානි ධර්මදූත ව්‍යාපාරී මෙහෙයුමකි.  ඔවුන් විශ්වාස කරන්නේ ආපසු ජෙරුසලමට ව්‍යාපාරය යනු චීනයෙහි සිට ජෙරුසලෙම දක්වා සියළු රටවල්, නගර සහ ජන වාර්ගික කණ්ඩායම් වෙත ශුභාරංචිය දේශනාකොට අදහන්නන්ගේ මිත්‍රත්වයන් ගොඩනැගීමට දෙවියන්වහන්සේ වෙතින් චීන සභාව ලද කැඳවුමක් ලෙසිනි. මෙය ආරම්භ කරන ලද්දේ 1920 දීය. නමුත් කොමියුනිස්ට් පාලනයේ බලපෑම් නිසා මෙම සංවිධානයට දශක කිහිපයක් රහසිගතව පැවතීමට සිදු විය. ඔවුන්ගේ ඉලක්කය වන්නේ අවම වශයෙන් මිශනාරි දූතයන් 100,000 ක් දෙනා සේද මාවත ඔස්සේ චීනයේ සිට මධ්‍යධරණී මුහුද දක්වා යැවීමෙන් රටවල් 51 ක් ආගමට හරවා ගැනීමයි.

සටහන්

බාහිර සබැඳි 
 ආපසු ජෙරුසලමට ව්‍යාපාරයේ නිල වෙබ් අඩවිය
ගුප්තශාස්ත්‍ර

ගුප්තශාස්ත්‍ර (Occult Knowledge, ලතින් බසින් occultus; සැඟවුන, රහස්‍ය) යනු සාමාන්‍ය පුද්ගලයන්ගේ පංචේන්දියට ගෝචර වන සීමාවෙන් එපිට පවතින සැඟවුන යථා ස්වභාවයන් ගැන කරන හැදෑරීමයි.

මෙය හේතුවාදයට සහ භෞතික විද්‍යාවට එපිටින් යන ගැඹුරු දාර්ශනික සහ අධ්‍යාත්මික අධ්‍යනයකි.

මූලාශ්‍ර

තවද බලන්න 
විකා
රාශි චක්‍රය

පෘථිවිය වටා අහස කොටස් දොලසකට බෙදා ඇත.

වසරක් (සූර්යා පෘථිවිය වටා සාපේක්ෂව එක වටක් ගමන් කිරීමට ගත කරන කාලය) තුල රවි සහ සඳු ග්‍රහයන් 12 වතාවක් එකතුවේ. මේ පදනම මත සමකය වටා අහස අංශක 30 බැගින් වූ සමාන කොටස් තුන කට බෙදා එයට රාශි චක්‍රය යන නම දී ඇත.

මේෂ 

මෙය රාශි චක්‍රයේ ආරම්භක රාශියයි. එහි ආරම්භය "ඛ" ගෝලයේ 00' සිට 30' දක්වා ව්‍යාප්තව ඇත. එළුවෙකුගේ ස්වරූපයක් ගනී. යහපත් අඟපසඟ ඇති මධ්‍යම ප්‍රමානයේ ශරීරයකින් යුක්තය. පොකුටු කෙස් ද, රැවුල ද, මනාව පිහිටි ඇස්බැම ද, දික්වූ බෙල්ලක් ද ඇත.

වෘෂභ

මිථුන 

වීණාවක් හා ගදාවක් ගත් ස්ත්‍රී පුරුෂ දෙදෙනෙකු වැනිය.

කටක

සිංහ

කන්‍යා 

හැල් මිටියක් හා පහනක් දෑතින් ගෙන නැවකින් යන ස්ත්‍රීයක් වැන්නේ ය.

තුලා 

තරාදියක් අතින් ගෙන සිටින පුරුෂයෙකු වැනිය.

වෘශ්චික

ධනු 

ඉඟෙන් පහල අශ්ව ශරීරයෙන් යුත් (centaur) දුන්නක් ගත් පුරුෂයෙකු වැනිය.

මකර 

මුව මුහුනක් ඇති කිඹුලෙක් (හෝ මෝරෙක්) වැනිය.

කුම්භ 

කලයක් ගත් පුරුෂයෙකු මෙනි.

මීන 

මත්ස්‍යයන් දෙදෙනෙකු වැනිය.

තාරකා විද්‍යාව
ජ්‍යෝතිෂ්ශාස්ත්‍රය
රාශි චක්‍රය
ග්‍රහයෝ

තාරකාශාස්ත්‍රයන්හීදී අහසේ තාරකා වලට සාපේක්ෂව චලනය වන්නාවූ (ගමන් කරන්නාවූ) වස්තූ සහ ගණිතමය ලක්ෂයන් ග්‍රහ හෙවත් ග්‍රහයෝ යන නාමයෙන් හැඳින්වේ.

වදන
 ග්‍රහ යන්න ග්‍රහණය යන්නෙන් බිඳී ආ වචනයකි. මෝකෂ(නිවණ) අවබෝධයෙන් මනස ග්‍රහණය කරනා යන අරුතින් මෙම පදය යෙදේ.

ග්‍රහ (සංස්කෘත බසින් ग्रह ග්‍රාහ—අල්වා ගැනීම, නතු කර ගෙන තැබුම, ග්‍රහණය කෙරුම) යනු මාතෘ  භූමිදේවී (පෘථිවිය) මත ජීවත්වන්නන් හට අන්තරික්ෂ බලපෑම් ඇතිකරන්නෙක් වෙයි.  හින්දු ජ්‍යෝතිෂ්ශාස්ත්‍රයෙහි, නවග්‍රහ (සංස්කෘත: नवग्रह, අල්වාගන්නන් නව දෙන හෝ බලපෑම් ඇතිකරන්නන් නව දෙන) වනාහී ප්‍රධාන බලපෑම් ඇති කරන්නන් අතුරින් කිහිපයකි.

තාරකාවේදයේ ග්‍රහලෝක
තාරකා විද්‍යාවේදී භාවිතා වන ග්‍රහ යන පදය සමග මෙය පටලවා නොගත ‍යුතුය. නැප්චූන් ප්ලූටෝ සහ යු‍රේනස් මෙසේ ග්‍රහනය කිරීමක් සිදුනොකරන නිසා වේදීය ජ්‍යෝතිෂයේදී භාවිතා නොවේ. පුරා‍ණයේ විසූ විද්වතුන්ට මෙම තාරකා නොපෙනූ නිසා ඒවා මූලික ජ්‍යෝතිෂ න්‍යායන් සඳහා ඇතුලත් නොවුන බවට මතයක්ද ඇත.

අතීතය
මෙම සංකල්පය ලොව විවිධ සංස්කෘතීන්වල විවිධ කාල වකවාණුවල බිහිවී ඇත.

දකුණු ආසියාව
ජ්‍යෝතිෂ්ශාස්ත්‍රය ආශ්‍රිතව මෙම සංකල්පයේ අතීතය වෛදික යුගය දක්වා දිවයයි.

නව ග්‍රහ මණ්ඩලය

භෞතික ග්‍රහ වස්තු අනුරූපී ග්‍රහයෝ

රවි 

රවි, හෝ සූර්යයා යනු අපේ ග්‍රහලෝක පද්ධතියේ නායකයාය. මුළු ග්‍රහ ලෝක පද්ධතියටම ආලෝකය හා ශක්තිය සපයන්නේ සූර්යයාය.

පළොල් මල් වැනි එනම් රතු සහ අඳුරු දුඹුරු පැහැ වේ.

චන්ද්‍ර 
චන්ද්‍රයාට ස්වකීය ආලෝකයක් නැත්තේ ය. සූර්යයාගේ ආලෝකය  චන්ද්‍රයා කෙරෙහි වැටුනු කල චන්ද්‍රයා එම රශ්මිය පතුරුවමින් බබලයි.

සුදු පැහැ වේ. චන්ද්‍ර තෙම කෘශවූ වටවූ ශරීර ඇත්තේ ය. වා සෙම් අධිකයි. නුවනැත්තේ ය, කෝමල වචන කියන්නේ ය. පෙනීමට ප්‍රිය ඇස් ඇත්තේ ය.

කුජ / අඟහරු  
ඉතා දිර්ඝ නොවූ සිරුරු ඇත්තේ ය. නෙළුම් මල් පෙති වැනි වැන ඇත්තේ ය.

බුධ 
ඊතණ, නෙළුම්පත් වැනි වර්ණ ඇත්තේ ය.

ගුරු 
සුදු පාට ශරිර ඇත්තේය.

ශුක්‍ර / සිකුරු / කිවි 
ඉතා සුදුත් නොවූ ඉතා කළුත් නොවූ වර්ණ ඇත්තේය.

ශනි / හෙනහුරා / සෙනසුරු 
කළු වන් ශරීරයක් ඇත්තේ ය.

න්‍යායික ග්‍රහයෝ

රාහු සහ කේතු(Lunar node) සෙවනැලි ග්‍රහයෝ ය. එනම් මෙම ග්‍රහයෝ ඇත්තවශයෙන්ම ස්කන්ධයක් ලෙස පවතින්නෝ නොවෙති. 

රාහුසහ කේතු යනු පිළිවෙලින් සර්පයෙකුගේ හිස සහ වලිගය බවට මතයක් ඇත. තවද රාහු
සහ කේතු යනු අමෘතය පානය කරන ලද අසුරයෙකු වෙන් කරන ලද හිස සහ කඳ බවටද මතයක්
ඇත. රාහු ලෞකික දීයුණුවද කේතු ලෝකෝත්තර දියුණුවද නිවේදනය කරයි.

රාහු

කේතු

උපග්‍රහයෝ

ලග්නාධිපති

ආශ්‍රිත 

ජ්‍යෝතිෂ්ශාස්ත්‍රය
ග්‍රහයෝ
අරඩියා

අරඩියා (Aradia) යනු ඉතාලියානු මායාකර්ම පුරාවෘත්ත වල එන ඉතා විශේෂ දේවතාවියකි (ග්‍රීක බසින් හෙරෝඩියස් Herodias නමින් හැඳින්වෙන්නේ ද ඇයයි). ඇය ඩයානා (චන්ද්‍ර දේවතාවිය) හා ඇගේම සහෝදරයා වන ලුසිෆර් (හිරු දෙවියන්) ට දාව උපන් කුමරියයි. පෘථිවියේ දුක් විඳින මිනිසුන්ට සහ ගැහැනුන්ට මායාකර්ම දැනුම ලබා දීමට ඇගේ මව වන ඩයානා විසින් පොලොවට එවන ලදී.

උපත 
අරඩියා ගේ මව වන්නේ ඩයානා දේවතාවියයි. ඩයානා විසින් ඇගේ ආලෝකවත් අර්ධය වන ලුසිෆර් (හිරු දෙවියන්) තමාගෙන් වෙන් කර ඇගේ සහෝදරයා ලෙස නිර්මාණය කරගත්තේ ය. නමුත් ලුසිෆර් ඩයානාගෙන් වෙන්ව පලා ගියේ ය, ඇගේ ආලෝකය ඇය විසින්ම නැති කරගන්නා ලදී. මින් මහත් සේ දුක් වූ ඩයානා නැවත තමාගේ ආලෝක අර්ධය සමඟ එක් වීමට ඉටා ගත්තේ ය.
ඩයානා කළු බැළලියකගේ (ලුසිෆර් ගේ සුරතලා කලු බැළලියකි) වෙස් ගෙන තම සහෝදරයා වන ලුසිෆර් සමඟ යහන් ගත විය. මෙහි ප්‍රථිඵලයක් වශයෙන් ඇගේ කුසේ අරඩියා බිහි විය.

මායාකාරීන්ගේ දේවවාක්‍ය (Aradia o il Vangelo della Strega) 
Aradia o il Vangelo della Strega (මායාකාරීන්ගේ දේවවාක්‍ය) යනු අරඩියා සම්බන්ධව 1899 දී ලියැවුනු පොතකි. මෙය ඉංග්‍රීසියට පරිවර්තනය කර ඇත්තේ චාර්ල්ස් ගොඩ්ෆි‍්‍ර ලේලන්ඩ් විසිනි. ලේලන් ඩ් පවසන පරිදි එම පොත ලියා ඇත්තේ මැඩලේනා නම් තැනැත්තියක් විසින් ඔහුට දෙන ලද අත් පිටපතක් අනුසාරයෙනි. එය, ඉතාලියේ ෆ්ලෝරන්ස් හා ටස්කනි ආශ්‍රිත ප්‍රදේශ වල ජන විශ්වාස හා ඇදහිලි මත පදනම්ව ඇත.

References 

විකා
පුරාවෘත්ත
සිංහරාජ වනාන්තරය

සිංහරාජ වන රක්ෂිතය ශ්‍රී ලංකාවෙහි මධ්‍යම කදුකරයේ නිරිත දිගින් පිහිටි රක්වාන කදුවැටියේ උස මීටර 300-1170 සීමාවේ, හේක්ටයාර 11250 ක පැතිර පවතින  ජාතික වන  වනෝද්‍යානයකි එය ගාල්ල දිස්ත්‍රික්ක්කකට මායිම්වේ. එය අන්තර්ජාතික අවධානයට ලක් වී ඇති අතර යුනෙස්කෝව විසින් ජෛවගෝල රක්ෂිතයක් සහ ලෝක උරුම අඩවියක් ‍ලෙසට නම් කොට ඇත. 

ශ්‍රී ලංකාවෙහි පහතරට වැසි වනාන්තර පරිසර කලාප‌‍යේ ‌‍කොටසක් වන ‌‍මෙම ‍නොඉඳුල් කඳුකර වැසි වනාන්තරය, පිවිසු‌ම් අපහසුතාව හේතුවෙන් වාණිජකරණයට ලක් වී‍මෙන් ආරක්ෂා  විය. මෙය 1607වස‌‍රේ දී ‍ජෛවගෝල රක්ෂිතයක් ‌‍ලෙස ද, 1988 වස‌‍රේ දී ‍ලෝක උරුමයක් ‍ලෙස ද නම්‍‍‍ කොට තිබීම ඒ සඳහා තවත් හේතුවක් විය. ‌රක්ෂිත‌‍යේ “සිංහරාජය” යන නාමය “සිංහරජදහන” අරුත් ‍දේ.

රක්ෂිතයේ නැගෙනහිර දෙස සි‍ට බටහිර දෙසට දුර කි.මි. 81ක් සහ උතුරු දෙස සිට දකුණු දෙසට උපරිම දුර කි.මි. 7ක් වුව ද ඵය ශාක විශේෂ මෙන් ම කෘමීන්, උභයජීවීන්, උරඟයින්, පක්ෂීන් සහ ක්ෂීරපායීන් ඇතුළු ආවේණික ජීවී විශේෂ සඳහා සුරක්ෂිත අභය භූමියකි.

ඝන ශාක වැස්ම හේතුවෙන් යාල වැනි වියලි කලාපීය වනෝද්‍යාන මෙන් වන සතුන් මෙහි දී  පහසුවෙන් දැක ගත හැකි නොව්. මෙහි දී අවසන් තෙත් කලාපීය අලි තිදෙනා දැකගත හැකි අතර දිවියන් ද දක්නට ලැබෙනුයේ දුලබ වශයනි.මෑතකදී දුර්ලබ කලු දිවියෙකුගේ (කොටියකුගේ) මරනයක් වර්තා වූ අතර බහුලව ම දැකිය හැකි විශාල ම ක්ෂීරපායි ජීවියා වනුයේ, ශ්‍රී ලංකා අළු වඳුරා යි.

එක් ආශ්වාදජනක සංසිද්ධියක් වනු‌‌‍යේ පක්ෂීන් ‌‍බොහෝ විට ආහාර ‍‍සොයා යාම සඳහා සාමූහික රංචු වශ‌‍යෙන් හැසිරීමට ප්‍රවණතාවයක් දැක්වීම යි. මෙවැනි ‍රංචුවක් ‍‍බොහෝ විට මහ කවුඩා සහ රතු දෙමළිච්චා යන පක්ෂී විශේෂ වලින් සමන්විත වේ. මෙවැනි ‍රංචුවක පෙරමුණ ගන්නා මහ කවුඩා ප්‍රචණ්ඩකාරී පක්ෂියෙකු ලෙස ද රතු දෙමළිච්චා ඝෝෂාකාරී පක්ෂියෙකු ලෙසද ප්‍රචලිත ය.මෙහි විවිධ පක්ශීන් දැක ගත හැකිය.

සිංහරාජයට ආවේණික වූ සත්වයින් 
ශ්‍රී ලංකා‌‌වේ දැනට හඳුනා‌‌‍ගෙන ඇති ආවේණික සතුන් අතුරෙන්, වැසි වනාන්තර ඇසු‌‌‍රේ වාසය කරන ‌ සත්ව විශේෂ 20ක්  ඇති අතර, වත රතු මල් කොහා, ශ්‍රී ලංකා‌‌ බට ඇටිකුකුළා සහ ශ්‍රී ලංකා‌‌ කැහි බෙල්ලා ඇතුළු සියලු ම ‌විශේෂ මෙහි දී දැකගත හැකි‌ වේ.

උරගයින් වශයෙන් ආවේණික විශේෂ වන, පළා පොළඟා සහ කුණකටුවා දැකගත හැකි‌ අතර පුළුල් උභයජීවී විවිධත්වයක් ද පවතී. මෙහි දී ගස් ‍ගෙම්බන් විශේෂයෙන් සඳහන් කළ යුතු වේ. අපෘෂ්ඨවංශීන් ලෙස කොමන් බර්ඩ්වින්ග් සමනළයා සහ කූඩැල්ලන් ප්‍රසිද්ධියක් උසුලයි.
 සිංහරාජයේ මෝනින් සයිඩ් ප්‍රදේශයේ ඊටම ආවේණික වූ හා එහි පමනක් දැකිය හැකි සත්වයන් රැසකි. ඒ අතරින් කටුසු හා හූනූ විශේෂ ප්‍රධාන වේ.

සිංහරාජයට ආවේණික වූ ශාක 

මේ යෝධ මීවන විශේෂය සිංහරාජයට ආවේණික වේ. මෙය මීටර දෙකේ සිට මීටර පහක් පමණ උසට වැඩේ.මෙපමණක් නොව සිංහරාජය හෙළ ඔසුවේ මහගෙදර හා සමානය.

පිවිසුම් මාර්ග
ලංකාගම පිවිසුම - *
 කොළඹ හරහා - දක්ශින අධිවේගිමාර්ගය - වැලිපැන්න පිටවීම - පැලවත්ත - නෙලුව - ලංකාගම

ගාල්ල - උඩුගම - තවලම - නෙලුව - ලංකාගම පිවිසුම.

 කුඩව හරහා පිවිසුම:කොළඹ -->කලවාන -->කුඩව

කොළඹ -- ගාල්ල ---දෙනියාය--පල්ලේගම---මෙදේරිපිටිය---- පිටදෙනිය
කොළඔ - ගාල්ල - දෙනියාය - විහාරහේන - සමන්ගල පිවිසුම

පරිසරයයේ ඇති වැදගත්කම

බාහිර සබැදි
Lankadeepa:::Urumaya:::Sinharaja
සිංහරාජ වනාන්තරය ගැන තොරතුරු බිඳක් (roar.media) 
Rathnapura-Sinharaja-PRA.pdf (escamp.lk)  

සදාහරිත වනාන්තර
ලෝක උරුම - ශ්‍රී ලංකාව