Suchinthana/si-wikipedia huggingface dataset:
ආර්ථික හා අචාර ධර්ම

ආර්ථිකය හා අචාරධර්ම අතර සහ සම්බන්ධය සංකීර්ණ වේ. බොහෝ ආර්ථික විද්‍යාඥයින් ප්‍රමානික තිරණ හා අගයන් තින්දුවැනි අවශ්‍යතා හා උවමනා හෝ සමජය වටිනා දේශපාලනික හෝ පුද්ගලික ආර්ථික සීමා ප්‍රශ්න සලකුවේය. පුද්ගලයෙකු හෝ රජයක් අරමුණු තින්දු කල පසු ආර්ථික විද්‍යාවට එය ඉටුකරගැනිමට මග පෙන්විය හැක.

අනෙක් පිරිස නුතන  ධනපතිවාදය ගැබ්ව තිබෙන, ආර්ථික අදහස්, ඔවුන් විශ්වාස කරන හෝ නොකරන සාරධර්ම පටිපාටියක් හුවා දැක්විම‍ට ඇති බලපැම සලකයි (පාරිභෝගික අයිතින් ආරක්ෂා කිරිම හා "කිසිවක් මිලට නොගන්නා දිනය Bury Nothing day උදාහරණ වේ) සමහරැන් අනුව ආර්ථික විද්‍යා සංකල්පය හරි වැරැද්ද නර්තන ක්‍රමයක්ද වේ. 

සදාචාරාත්මක පාරිභෝගික (ethical consumerism) ක්‍රමයේ සදාචාරාත්මක හා පාරිසරික ගැටළු සලකන අතර මිලදි ගැනිමේ තිරණයට මුල්‍යමය හා සම්ප්‍රදායික ආර්ථික කරැණු සලකයි. අනෙක් අතර සමාජ සුභසාධනයට හා ආරක්ෂාවට සීමිත සම්පත් නිවැරදිව බෙදාහැරිමත් ආර්ථික විද්‍යාවේ පැතිකඩකි. සමහරැන් සෞඛ්‍ය, ආරක්ෂන, පාරිසරික, යුක්තිය හෝ ආපදා පිහිටාධාර ගැන නියම සෙවිමකින් තොරව සම්පත් පරිභෝජනය යනු ඕනෑකමින් සුභසාධන කටයුතු මගහැරිමක් හෝ වේදනාව තවක් වැඩිකරන සිද්ධියක් ලෙස තර්ක කරයි. මෙලෙස බලන විට මෙවන් ගැටලු පහත ආර්ථිකයක් විශ්ලේෂනය නොකිරිම ආචාර සම්පන්න නොවේ. ඇමරිකානු නෙඩරල් නියෝජිත ආයතන නිරන්තරයෙන් මේ සම්බන්ධ විශ්ලේෂනයන් කරයි.

සමාජය මත බලපෑම
සමහරැන් සිමිත සිදුවන බෙදාහැරිමේ හා වෙළදපොල ආකෘතිය මගින් වුවහනා හා අශාවන් පමණක් ‍නොව අවශ්‍යතා හා පුරැදු වලටත් බලපාන බව සලකයි. ආර්ථික තීරණය යන කරැණ ඉඹේම සිදුවන්නක් ලෙස සමාජයේ ක්‍රමය අනුව පුද්ගල‍යින් එක්තරා ජිවන මට්ටමක ලගා විමට තැත් කරන හේතුව නිසා සලකනු ලැබේ. මෙය තවද විවාදයට ලක්වන කරැනකි. ලිබරල් වාදින් මෙය ආර්ථික නොසැලකිමේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සලකයි. ඔවුන්ට අනුව ධනය බෙදාහැරිම සදාචාරත්මක හා ආර්ථික වශයෙන් වැරදිය. සමජයවාදියට මෙය සමාජය නොසලකා හැරිමේ ප්‍රතිපලයක් ලෙස සකලකයි. ඔවුන්ට අනුව ආදායම් විෂමතාව ඇති කිරිම වරදික. මේ නිසා 19 සියවසේ කම්කරැ ආර්ථිකයක් හා 20 වන සියවසේ "සුභසාධන ආර්ථික ක්‍රමයක්" ඇති විය. මනාව සංවර්ධනය න්‍යාය ඇතිවිමට පෙරය.

ආර්ථික විද්‍යාව තිබු පැරණි නාමය වන ආර්ථික ශාස්ත්‍රය පදය ආර්ථික විද්‍යාව වෙනුවට නිරන්තරයෙන් භා‍විතාවේ.  Mexist  වැනි ආර්ථික විද්‍යාඥයින් මෙයට හොද උදාහරණයකි. මෙයට පළය භාවිතා ‍නාමකරණය හෝ ‍වෙළද ආර්ථිකයට යන අදහස අනුමත නොකිරි‍ම සංඛේතවත් කරයි.
ආර්ථික ශාස්ත්‍රයේදී සමජ හා දේශපාලනික ගැටළු ආර්ථික ගැටළු ශාස්ත්‍ර‍යේදි සමාජයට ‍‍ගෙන එන බැවින් විවෘතව සම්මත වන අතර, ධනාත්මක නොවීම යන චෝදනාව හැරැණු විට බොහෝ ආර්ථික විද්‍යාඥයින් මෙම ක්‍රමය සුදුසු යැයි සලකයි. බොහෝ එක්සත් රාජධානියේ හා ප්‍රධාන විශ්වවිද්‍යාල වල ආර්ථික ශාසත්‍ර අංශයන් තිබිමෙන් මෙය පැහැදිලි වේ.

මාක්ස්වාදය කාලයට ඇති මුදල් වටිනාකමට නොසලකයි නිෂ්පාදනය ක්‍රියාවලිය පාලනයෙන් සම්පත් බෙදාහැරි‍ම ඔවුන්ගේ අරමුණයි. යම් සම්පතක හිග බව, නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියේ බලය පිළිබද ප්‍රශ්න ඇති කරයි.

සටහන් 

|
Ethics and economics
|-
සර්බියානු ජනරජය

යේමන ජනරජය නිරිතදිග ආසියාවේ පිහිටි අරාබි අර්ධද්වීපයේ පිහිටයි.  සවුදි අරාබිය උතුරින්ද, බටහිරින් රතු මුහුදද, දකුණින් අරාබි මුහුද හා ඒඩන් (Aden) බොක්කද, නැගෙනහිරින් ඕමානයද දේශ සීමා ලෙස පිහිටයි.  යේමන භූමි ප්‍රමාණයට දූපත් 200 ක් පමණ අයත් වේ.  එහි විශාලම දූපත වන Socotre (සොකෝට්‍රා) ප්‍රධාන භූමියට කි. මී. 415 ක් දකුණින් සෝමාලියානු මුහුදු තීරයට ආසන්නයේ පිහිටයි.  අරාබියාවේ ඇති එකම ජනරජය යේමනයයි.

සටහන් 

|Yemen
|-
{|
පැරගුවේ සමූහාණ්ඩුව

පැරගුවේ යනු ලොව බටහිර අර්ධයේ පිහිටි “Land locked”රටවල් 2 න් එකකි.  අනෙක් රට වන්නේ බොලීවියානු රාජ්‍යයයි.  මෙම රටවල් දෙකම දකුණු අමෙරිකානු මහද්වීපයේ පිහිටයි.
	(Land locked රටවල් ලෝකයේ 47 ක් ඇත.  මේවා සම්පූර්ණයෙන් ගොඩබිමෙන් හෝ වෙනත් රටක මුහුදු සීමාවකින් වටවී ඇත.  එයින් 45 ක ලොව නැගෙනහිර අර්ධයේත්, 2 ක් බටහිර අර්ධයේත් පිහිටයි.)
	පැරගුවේ දකුණු අමෙරිකාවේ මධ්‍යයේම පිහිටයි.එමනිසා එයට දකුණු අමෙරිකාවේ හෘදය යන අනු නාමය යෙදී ඇත.පැරගුවේ රාජ්‍යයට දකුණු දිග හා නිරිත දිගින් ආර්ජන්ටිනාවත්, නැගෙනහිර හා ඊසාන දිගින් බ්‍රසීලයත්, වයඹ දිගින් බොලීවියානු ජනරජයත් පිහිටයි.

සටහන් 

|Paraguay

|-
සයනොබැක්ටීරියා

සයනොබැක්ටීරියා යනු බැක්ටීරියා මෙන් ප්‍රාග් න්‍යෂ්ටික ඒක සෛලීය සංවිධානයක් ඇති ජීවීන් වෙයි. මින් සමහරක් ඝනාවාසීව ජීවත් වන අතර, එවන් සමහර ඝනාවාස පියවි ඇසින්ද දැකගත හැකිවේ.

පරිසරය
සියළුම සයනොබැක්ටීරියාවන් පාහේ කරදිය, මිරිදිය සහ කිවුල්දිය වැනි ජලජ පරිසර තුල ජීවත් වෙයි. මින් සමහර සාමාජිකයින් තෙතමනය සහිත පස, තෙතමනය සහිත ශාක පොතු, අයිස් හා උණුදිය උල්පත් ආශ්‍රිත පරිසර තුලද දැකගත හැකිවේ.

කාබනික ද්‍රව්‍ය බහුල ජලජ පරිසරවල, සයනොබැක්ටීරියාවන් බහුලය.

ව්‍යුහය
සයනොබැක්ටීරියාවන් සියළුදෙනාම ඒක සෛලීය ප්‍රාග් න්‍යෂ්ටිකයෝ වෙති. ඉන් සමහර සාමාජිකයෝ සූත්‍රිකාමය ස්වරූපයක් සහිතයි. එවන් සූත්‍රිකාමය සයනොබැක්ටීරියාවන් තුල වර්ණක රහිත හෙටරොසිස්ට නම්, වර්ධක සෛල වලට වඩා විශාල ව්‍යුහ පවතී. හෙටරොසිස්ට මගින් නයිට්‍රිජන් තිරකිරීම සිදු කරයි. සයනොබැක්ටීරියා කිසිදු සාමාජිකයෙකු කෂිකා නොදරයි.

සමහර සාමාජිකයින් සතුව සංචිත ආහාර සහිත දැඩි ව්‍යුහයන් දැකි ගත හැකිවේ. ඒවා ඒකයිනීට (Akinets) ලෙස හඳුන්වයි. අහිතකර කාල තරණය සඳහා ඒකයිනීට, සයනොබැක්ටීරියාවන්ට වැදගත් වෙයි.

සෛල බිත්තිය මියුරීන් වලින් තැනී ඇත. ඊට පිටතින් පෙක්ටීන් වලින් තැනුනු නානුමය ආවරණයක් පවතියි.

පෝෂණය
සියළුම සාමාජිකයින් ප්‍රභා-ස්වයංපෝෂීන් වෙයි. ස්වායු ශ්වසනය සිදුකරයි. ප්‍රභාසංස්ලේෂණය මගින් කාබනික ආහාර සංස්ලේෂණය කර ගනියි. ප්‍රභාසංස්ලේෂක වර්ණක ලෙස ක්ලෝරොෆිල්-a, කැරොටින්, සැන්තොෆිල්, ෆයිකොසයනීන්, ෆයිකොඑරිත්‍රීන් ඇත.මෙම වර්ණක සෛල ප්ලාස්ම පර්යන්තයේ වූ ප්‍රභාසංස්ලේෂක සූස්තර මත පි්හිටා තිබේ. සයනොබැක්ටීරියාවන් සතුව හරිතලව නොමැත

සංචිත ආහාර
සයනොබැක්ටීරියාවන්ගේ සංචිත ආහාරය වන්නේ සයනොපිසීය පිෂ්ඨය වෙයි. ඒවා සෛල ප්ලාස්මය තුල සංචය කරයි.

ප්‍රජනනය  
සයනොබැක්ටීරියාවන්ගේ ලිංගික ප්‍රජනනයක් තවමත් සොයා ගෙන නැත. අලිංගික ප්‍රජනන ක්‍රම කිහිපයක් පමණක් පෙන්වයි.

ද්වි කණ්ඩනය
සෛලය දෙකට බෙදී යාම මගින් නව සාමාජිකයින් බිහිවීම.

කඩ කඩ වීම
සූත්‍රිකාකාර සාමාජිකයන්ගේ දේහය ඕනෑම තැනකින් කඩවීම මගින් නව සාමාජිකයින් බිහිවීම.

හෝමගෝනියා මගින්
සූත්‍රිකාකාර සාමාජිකයන්ගේ දේහයේ බෙදුම්මඩල් ඇති ස්ථාන වලින් බෙදී යාම (එසේ බෙදී ගිය කොටස් හෝමගෝනියා ලෙස හැඳින්වෙයි) මගින් නව සාමාජිකයින් බිහිවීම.

නිර්නාමික පරිශීලකයන් තැනූ ලිපි
හැඳින්වීම හෝ අසම්පූර්ණ ලිපි
අන්තර්ගතය ඉතාමත් ලඝු ලිපි
බැක්ටීරියා
ක්‍ෂුද්‍ර ජීවීන්
අෂ්ඨායතන, රජරට රාජධානිය

රජරට රාජධානිය තුල තබූ බෞද්ධ ආගමික හා අධ්‍යාපනික ආයතන 8කි.

 ගලතුරුමුල
 කපාරමුල
 උතුරුමුල
 වාදම්මුල
 මහනෙත් පාමුල
 දකුණුමුල
 සෙනෙවිරත් මුල
 විල්ගම්මුල

රජරට රාජධානිය
ශ්‍රී ලංකාවේ බුද්ධාගම
අයිශ්වර්යා රායි

අයිශ්වර්යා රායි භච්චන් (1976 නොවැම්බර් 1 දින උපත ලැබු,ඇතම් විට අයිශ්,ඈශ් ලෙස හදුන්වන.) ඉන්දියානු නිලියක් මෙන්ම ලෝක රූ රැජින ද විය. තම නිලි ජීවිතය අරම්භ කිරීමට ප්‍රථම, නිරූපිකාවක් ලෙස කටයුතු කල අතර, 1994 ලෝක රූ රැජින බවට පත් වෙමින් ප්‍රසිද්ධිය ලබන ලදි. රායි,දැනට හින්දි, ඉන්ග්‍රීසි, දෙමල, බෙන්ගාලි හා ජාත්‍යන්තර නිශ්පාදන වන "බ්‍රයිඩ් ඇන්ඩ් ද ප්‍රෙජුඩිස්(2004),"ද මිස්ට්‍රස් ඔෆ් ස්පෛසස්" (2005),ද ලාස්ට් රීජන්(2007)හා "ද පින්ක් පැන්තර්(2009) ඇතුලු චිත්‍රපට 40කට අධික ප්‍රමානයක රගපා ඇත. නිරතුරුවම ලොව වඩාත් ලස්සනම කාන්තාව ලෙස නම් කරන රායිගේ, ප්‍රථම සිනමා දර්ශනය වුයේ "මානි රත්නම් " ගේ  දමිල චිත්‍රපටයක් වන "ඉරුවාර්"(1997)ය. වානිජමය වශයෙන් ප්‍රථමව සාර්ථක වු චිත්‍රපටය වුයේ දමිල චිත්‍රපටයක් වන "ජීන්ස්"(1988) ය. ඇය බොලිවුඩ්පුරයේ අවදානය දින ගත්තේ සංජේ ලීලා භන්සාලිගේ "හම් දිල් දේ චුකෙ සනම්" චිත්‍රපටයෙනි. එහි රගපෑම වෙනුවෙන් ඇයට හොදම නිලියට හිමි සම්මානය ලැබීය. 2002 දි ඇය,බන්සාලි ගේ දෙවන වැඩසටහන වන දේව්දාස් හි රගපෑ අතර,එ සඳහා ඇයට දෙවනි "හොදම නිලියට හිමි සම්මානය" ෆිල්ම් ෆෙයාර් උලෙලදි ලැබීය. 2003-2005 දක්වා විරාමයකින් පසුව,ඇය රගපෑ "ඩූම්" චිත්‍රපටය චිත්‍රපටි අතරින් විශාලතම වානිජමය සාර්ථකත්වය ලැබු එකක් විය. පසු කාලීනව ඇය විසින් වානිජමය වශයෙන් සාර්ථක වු "ගුරු"(2007) "ජෝධා අක්බර්"(2008) වැනි චිත්‍රපට වල රගපාමින් ඉන්දීය සිනමාවෙ තවමත් ප්‍රමුඛ නිලියක් ලෙස තම ස්ථාවරය ස්ථාපිත කරගෙන ඇත.

1973 උපත්
බොලිවුඩ් රංගන ශිල්පියෝ
ජීවත්වන්නෝ
නෙළුම් පොකුණ මහින්ද රාජපක්‍ෂ රඟහල

නෙළුම් පොකුණ රාජපක්ෂ රඟහල යනු ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම ප්‍රාසාංගික කලා රඟහලයි. කොළඹ පැරණි නොමෑන්ඩ්ස් ක්‍රීඩාපිටිය පිහිටි භූමියේ මෙම රඟහල ඉදිකර තිබේ.

ඉදිකිරීම
චීන ජනරජයෙන් ඉදිකිරීම් වියදම් ලබාදුන් එය රුපියල් මිලියන 3000 ක් වේ. චීන රජයේ අධාර සහ ඔවුන්ගේ ශ්‍රම දායකත්වය හා කළමනාකාරීත්වය සමග ශ්‍රී ලංකා රජයේද සහයෝගයෙන් ඉදිකර ඇත.  2005 වසරේ අගෝස්තු 30 වැනිදා ඉදිකිරීම සඳහා ලංකාව හා චීනය අතර ගිවිසුම අත්සන් කෙරුණු අතර මෙය නිර්මාණය කළේ චීන වාස්තු විද්‍යා නිර්මාණ අධ්‍යයන ආයතනය මගිනි.
චන්ද්‍රිකා බන්ඩාරනායක ජනපති සමයේ, මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා කල ඉල්ලීමක් මත එම භූමිය වෙන්කර, එම දැවැන්ත ඉදිකිරීම සදහා ඉපැරණි පොළොන්නරුව නෙලුම් පොකුණ රඟහලේ අනුසාරය උකාහාගෙන සැලැස්ම ඉදිරිපත් කිරීමට මහින්ද රාජපක්ෂ කල යෝජනවාට චීනයේ ගෘහනිර්මාණයද මුසු කිරීමට දෙපාර්ශවයේ එකඟතාවය පලකරන ලදී.

ව්‍යුහය

ප්‍රධාන ප්‍රේක්‍ෂකාගාරයේ ආසන 1288 කි.  ප්‍රධාන වේදිකාව විදුලි බලයෙන් ක්‍රියාත්මක වෙයි. කොටස් 4 කින් යුතුව ඉහළට හා පහළට චලනය කළ හැකි ආකාරයට මෙය නිම වී ඇත. මෙහි එකවර ප්‍රසංග හෝ නාට්‍ය 3 ක් රඟ දැක්විය හැකිවන පරිදි ප්‍රධාන ප්‍රේක්‍ෂකාගාරයට අමතර තවත් ප්‍රේක්‍ෂකාගාර 2 ක් පවතී.මෙහි උස මීටර් 29 කි.

ගැලරිය

මූලාශ්‍ර

බාහිර සැබැදි
 නිල වෙබ් අඩවිය 
 නෙළුම් පොකුණ-ඉන්ටරැක්ටිව්
දුස්ස්‍රාවිතාවය

දුස්ස්‍රාවිතාව යනු සරලම බසින් නම් ද්‍රව පෘෂ්ඨ අතර පවතින ඝර්ෂණ බලය ලෙස අර්ථ දැක්විය හැක. මෙයට මුලිකම හේතුව වන්නේ ද්‍රව අංශු අතර පවතින ආකර්ෂණ බලයි.  අනාකුල ලෙස ගලා යන ද්‍රව ප්‍රවාහයක දී මෙය සිදුවන බව මුලික උපකල්පනයි.

භෞතික විද්‍යාව
කොටියා

කොටියා (Panthera pardus) ලෙස විද්‍යාත්මක නාමකරණය කරන කොටි උප කොටි (Panthera ටයිග්රීස්) සැහැල්ලුවෙන් underside සමග රතු පැහැයට හුරු තැඹිලි ලොම් මත අඳුරු සිරස් ඉරි ඔවුන්ගේ රටාව වඩාත් හඳුනාගත විශාලතම බළල් විශේෂ වේ. මෙම විශේෂය සිංහයෙකු, දිවියා, ජගුවාර් හා හිම දිවියා සමඟ ඇහැටුල්ලා Panthera වර්ගීකරණය කර ඇත. කොටි සංවිධානය මූලික වශයෙන් මුවන් හා bovids ලෙස ungulates මත දැන්වත් අවසන්, අග්ර විලෝපිකයෙක් වේ. ඔවුන් බොහෝ විට ගොදුරු අල්ලා අවශ්යතා සහාය දෙන බව වාසස්ථාන විශාල යින්ද අවශ්ය, සාමාන්යයෙන් හුදකලා නොව සමාජ හා භෞමික සතුන් වේ. මෙය, ඔවුන් පෘථිවිය මත තව තවත් බහුල ව ස්ථාන සමහර දේශීය සිටින බව අප සමඟ එක් මිනිසුන් සමඟ සැලකිය යුතු ගැටුම් ඇති වී තිබෙනවා.

කොටි වරක් බටහිර තුර්කියේ සිට රුසියාවේ නැගෙනහිර වෙරළ අතර, එය පුළුල් වශයෙන් ආසියාව පුරා බෝතලයක. පසුගිය වසර 100 ක කාලය තුළ, ඔවුන් ඔවුන්ගේ ඓතිහාසික පරාසය 93% අහිමි වී ඇත, සහ ජාවා හා බාලි දූපත් සිට, සහ අග්නිදිග හා නැගෙනහිර ආසියාව විශාල ප්රදේශවල සිට, නිරිත දිග සහ මධ්යම ආසියාවේ සිට extirpated කර ඇත. අද, ඔවුන් තෘණබිම් ප්රමාණය හා නිවර්තන කඩොලාන කලපු විවෘත කිරීමට සයිබීරියානු taiga සිට පරාසයක. සොබාදහම සංරක්ෂණය (IUCN) සඳහා ජාත්යන්තර සංගමය මගින් තර්ජනයට ලෙස ඉතිරි කොටි උප විශේෂයක් හය වර්ගීකරණය කර ඇත. වල් දී ලෝක ජනගහනය සංඛ්යාව 3.062 හා 3.948 පුද්ගලයන් අතර, 100,000 ක් පමණ 20 වැනි සියවසේ ආරම්භයේ දී බැස, බොහෝ ඉතිරි ජනගහනය එකිනෙකාගෙන් හුදකලා කුඩා ස්ථාන ඇතිවීම සමග, ඇස්තමේන්තු කර ඇත 2000 ක් පමණ ඉන්දියානු උප මහාද්වීපය මත පවතී වන . [4] ඒ 2016 ගෝලීය ජන සංගණනය පුද්ගලයන් දළ වශයෙන් 3.890 දී වල් කොටි ජනගහනය ඇස්තමේන්තු කර තිබේ. [5] [6] ජනගහනය අඩුවීම සඳහා ප්රධාන හේතු වාසස්ථාන විනාශ කිරීම, වාස භූමි කැබලි හා මසුන් ඇල්ලීෙම් ඇතුළත් වේ. කොටි විසින් අල්ලා ප්රදේශයේ ප්රමාණය km2 1.184.911 ට වඩා අඩු (457,497 වර්ග සැත), 1990 ගනන් මැද භාගයේ දී ඇස්තමේන්තුගත ප්රදේශයේ සිට 41% කින් පහත වැටුණ ක් ලෙස තක්සේරු කර තිබේ. 2016 දී, WWF සංවිධානය ට වනජීවී සංරක්ෂණ කණ්ඩායමක් වල් කොටි ලෝකයේ ගණන් සියවසකට පළමු වරට ඉහළ ගොස් ඇති බව ප්රකාශ කලේ ය.

ආශ්‍රිත

කොටි
ක්‍රිස්තුන් වහන්සේගේ භූමදානය

භූමදානය මෙතැනට යළියොමුවේ. අනෙකුත් භාවිතා සඳහා භූමදානය (වක්‍රෝත්තිහරණය)
 
ක්‍රිස්තුන් වහන්සේගේ භූමදානය, හෙවත් ජේසුස් ක්‍රිස්තුන් වහන්සේ සොහොන් ගැබක් තුල තැන්පත් කිරීම, සිදුවී ඇත්තේ උන්වහන්සේගේ  කුරුසියේ ඇණගැසීම නිසා මරණයට පක්වීමෙන් අනතුරුව, සුබ අස්න විස්තර ප්‍රකාර, අරිමාතියේ ජෝසප්ට අයත් නව සොහොන් ගැබක තැන්පත් කිරීමත් සමගමය.
ජුලියා (ප්‍රභවය හඳුනානොගත් සද්දය)

"ජූලියා" (ඉඞ්ග්‍රීසි: Julia) පටිගත කර ඇත්තේ මාර්තු 1, 1999යෙ දී ඇ.එ.ජ.යේ ජා.සා.වි.ස.වා.සඞ්. (NOAA). ජා.සා.වි.ස.වා.සඞ්. ප්‍රකාෂ කර ඇත්තෙ මෙම ශබ්දයේ මුල නොදන්නා බය, සහ එය සැළකිය හැකි උස් හඬකින් ඇසිය හැකි වුනා සම්පූර්න SOSUS මද්‍යස්ථානය හරා. මෙම ශබ්දය අසන්නට හැකි වුනා තත්පර 15ක, සහ එහ ආරමභය Pacific Oceanයේ 15° S 98° W දි.

References 

ප්‍රභවය හඳුනානොගත් සද්ද
පෘෂ්ඨික ආතතිය

පෘෂ්ඨික ආතතිය () යනු බාහිර බලයකට ප්‍රතිරෝධය පෑමට ඉඩ සලසන්නාවූ ද්‍රවයක පෘෂ්ඨයෙහි ඇත්තාවූ   ගුණාංගයකි. එය හෙළිදරවු වන්නේ, නිදසුනක් වශයෙන් ජලයට වඩා ඝනත්වයෙන් වැඩි වස්තූන් වුවද ජල පෘෂ්ඨයෙහි  ඉපිලීම සහ, සමහරක් කෘමීන්ට (නිදසුනක් වශයෙන් ජල කූරන්) ජල පෘෂ්ඨය මත චලනය වීමට ඇති හැකියාවත් නිසාය. මෙම ගුණාංගය ඇති වන්නේ සමාන ආකාරයේ අණු  සංසක්ති  වීම නිසා වන අතර ද්‍රවයන්හී හැසිරීම් බොහෝමයකට හේතු කාරක වෙයි.
   

භෞතික විද්‍යාව
Fluid dynamics
Intermolecular forces
අන්ටෝනි ෆන් ලේවන්හුක්

අන්ටෝනි ෆිලිප්ස් ෆන් ලේවන්හුක් ( ඕලන්ද භාෂාවෙන් අන්තෝනි, ඇන්ටනි, හෝ තෙයුනිස්, ඉංග්‍රීසියෙන්, ඇන්ටනි හෝ ඇන්ටන් ලෙසින්ද හැඳින්වෙන; , ; ඔක්තොම්බර 24, 1632 – අගෝස්තු 26, 1723) යනු  නෙදර්ලන්තයේ ඩෙල්ෆ්ට් වෙතින්වූ ඕලන්ද වෙළෙන්දෙක් සහ  විද්‍යාඥයෙක් විය. ඔහු සාමාන්‍යයෙන් හැඳින්වෙන්නේ  "ක්ෂුද්‍රජීව විද්‍යාවේ පියා" ලෙසින් වන අතර, පළමු ක්ෂුද්‍රජීව විද්‍යාඥයා ලෙසින් සැලකේ. ඔහු වඩාත් ප්‍රසිද්ධයට පත්ව ඇත්තේ  අන්වීක්ෂය වැඩිදියුණු කිරීම වෙනුවෙන්වූ ඔහුගේ දායකත්වය නිසා සහ ක්ෂුද්‍රජීව විද්‍යාව පිහිටුවීම වස් ඔහුගේ දායකත්වයන් නිසාය. ඔහු විසින් සියතින්ම තැනූ අන්වීක්ෂ උපයෝගී  කරගනිමින්, ඔහු විසින් එකල මුලින්ම  ක්ෂුද්‍ර ප්‍රාණින් ලෙසින් සහ, වර්තමානයේ ක්ෂුද්‍ර ජීවින් ලෙසින්ද හැඳින්වෙන, ඒක සෛලික ජීවින් නිරික්ෂණය කළ හා විස්කර කළ පළමු පුද්ගලයා ඔහු විය. පේශි තන්තු, බැක්ටීරියා, ශුක්‍රාණු සහ කේශනාලිකා (කුඩා රුධිර වාහිනී) තුල රුධිරය වහනය වීම පිළිබඳ අන්වීක්ෂීය නිරික්ෂණ සටහන් කළ පළමුවැන්නාද ඔහු විය. ෆන් ලේවන්හුක් කිසිදු ග්‍රන්ථයක් රචනා නොකළ මුත්, හේ බොහෝ ලිපි ලිවීය.

අන්වීක්ෂය හා මුල් ඇලලීම්

අන්වීක්ෂ පිළිබඳ ෆන් ලේවන්හුක්ගේ රුචිය සහ වීදුරු සැකසුම පිළිබඳ ඔහුගේ දැනුම නිසා විද්‍යාවේ ඉතිහාසයෙහි මහත්වූ වැදගත් තාක්ෂණික හෙළිදරව් අතුරින් එකක් මෙන්ම බෙහෙවින් සැඟවුනු සොයාගැනීමක් වෙත පූර්වාගමනය කිරීමට හැකි විය.

අධෝසටහන්
ජේතවනය

ජේතවනය යනු ඉන්දියාවේ මහත් ප්‍රසිද්ධ බෞද්ධ ආරාමයන් අතුරින් එකකි.  රජගහ නුවරෙහි  වේළුවනාරාමයට පසුව  ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේට පූජා කරනු ලැබූ දෙවන ආරාමය මෙය විය . පැරැණි  සැවැත් නුවරට මදක් ඔබ්බෙන් ජේතවනය පිහිටා ඇත. තවත් වැදගත් ජේතවනාරාම දෙකක් ද ශ්‍රී ලංකාවේ පිහිටා තිබුණි.
ඉන්දියාව
ජේතවනාරාමය, පොළොන්නරුව

පොළොන්නරුවේ ජේතවනාරාමය තනවා ඇත්තේ පළමුවන පරාක්‍රමබාහු රජ විසිනි.

පරාක්‍රමබාහු රජු විසින් කළ ජේතවනාරාමය ඇතුළු සංඝාරාම 

පළමුවන පරාක්‍රමබාහු රජතුමා, ශ්‍රී බුද්ධ වර්ෂ 1708  (ක්‍රිව 1165/6) වන විට යුද්ධ වලින් පරිබාහිර සාම කටයුතු වල  යෙදුණු අතර තරමක පරිශ්‍රමයකට අනතුරුව තුන් නිකාය සංඝයා එක්සත් කොට බුද්ධාගම විසුද්ධි කිරීමට ක්‍රියා කළේය. මේ වන විට වෛතුල්‍ය වාදය මුළුමනින් ලංකාවෙන් තුරන් කර තිබුණි. මෙයින් සෑහීමට පත් නො වූ පරාක්‍රමබාහු රජ   පොළොන්නරුවෙහි රජ මාලිගය අසබඩින් වූ භූමි භාගයක වටදා ගෙයකින් ද සම්පූර්ණවූ ජේතවනාරාමය නම් ආරාමයක්  සංඝයා සඳහා කරවූහ. රජ තෙමේ මෙයින් උතුරට වන්නට (1926 පමණ වන තුරුම වැරැදි ලෙසින් ජේතවනාරාමය ලෙසින් සැලැකුණු) ලංකාතිලක විහාරය හා සමගින් ආලාහන පිරිවෙන කරවීය. රජ තෙමේ බුද්ධසීමා පාසාද යන්නද කරවීය. මෙයින් ඔබ්බට හා මහා ස්ථූපයට (නියම දෙමළ මහා සෑය හා 1926 පමණ වන විට උණගල වෙහෙර ලෙසින් හැඳින්වුනු) කිට්ටුවෙන් එතුමා උත්තරාරාමය හෙවත් වර්තමාන ගල් විහාරය තැනවීය.  උපනගර හා නියම්ගම්හී රජ තෙමේ ඉසිපතන, කුස්මාර සහ වේළුවන යන විහාර කරවීය. අනුරාධපුරයෙහි සිද්ධස්ථාන ප්‍රතිසංස්කරණයද එතුමා විසින් සිදු කෙරිණි.

මූලාශ්‍ර 

රජරට රාජධානිය
පොළොන්නරුව
වංසකථා

වංසකථා යමක ඉතිහාසය පාදක කරගත් සාහිත්‍ය නිර්මාණ වර්ගයකි.

වංසකථා

පාලි වංසකථා

පාලි වංසකථා මුල් කෘති 
 බුද්ධවංස : මෙය පැරණිතම වංසකථාවයි
 අනාගතවංස: මුල් කෘතිය සොයාගෙන නැත
 දීපවංස
  මහාවංස සහ චූලවංස
 ග්‍රන්ථවංස
 හත්ථවනගල්ල විහාරවංස
 ජකේසධාතුවංස
 සාසන වංසදීප
 සාසනවංසදීපිකා
 ජිනවංසදීපය

පාලි වංසකථා - පරිවර්තන 
 බෝධිවංස (පාලි - පරිවර්තනය)
 ථූපවංස (පාලි - පරිවර්තනය)
 දාඨාවංස (පාලි - පරිවර්තනය)
 ධාතුවංස (පාලි - පරිවර්තනය)

සිංහල වංසකථා

සිංහල වංසකථා මුල් කෘති 
 බෝධිවංස
 ථූපවංස
 දාඨාවංස
 ධාතුවංස

සිංහල වංසකථා - පරිවර්තන 

 අනාගතවංස (සිංහල  - පරිවර්තනය)
චීනයේ ඉතිහාසය



1949 සිට වර්තමානය දක්වා

මහජන චීන සමූහාණ්ඩුවේ අගනුවර: බීජිං
චීන කොමියුනිස්ට් පක්ෂය විසින් චීන ප්‍රධාන ගොඩබිම් ප්‍රදේශයෙහි බලය තහවුරු කර ගැනීමත් සමගම හා, චීන සමූහාණ්ඩුවෙහි බල ප්‍රදේශය තායිවානයට හා අවට දූපත් වලට පමණක් සීමා කරවමින් කොමිංටාන් (KMT) චීන සමූහාණ්ඩුවෙහි (ROC)  තායිවානයට, පසුබැසීම හා සමග, චීන සිවිල් යුද්ධයෙහි  ප්‍රධාන පොරයන් 1949 දී නිමාවට පත්විය. 1949 ඔක්තොම්බර් 1 දිනදී, මාඕ සේතුං විසින් මහජන චීන සමූහාණ්ඩුව (මචීස) ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදි. "කොමියුනිස්ට් චීනය" සහ "රතු චීනය" යන පද මචීස සඳහා පොදු නම් දෙකක් විය.

සටහන්

චීන ඉතිහාසය
එළකිරි (වෙබ්අඩවිය)

එළකිරි වෙබ් අඩවිය, නොහොත් එළකිරි ඩොට් කොම් යනු ශ්‍රී ලාංකික සහයෝගිතා සමාජයකි.එය 2006 අප්‍රේල් මස දියත් කරන ලදි.
එළකිරි ඩොට් කොම් වෙබ් අඩවිය පළමු වරට ලියාපදිංච් කරන ලද්දේ 2004 මාර්තු 16 වැනි දිනය.
මෙම සහයෝගිතා සමාජයේ අභිප්‍රාය වුයේ එහි සාමාජිකයන් සඳහා විවිධ පැතිකඩයන් රාශියක් ඔස්සේ දැනුම හුවමාරු කරගනීමට ඉඩ ප්‍රස්ථා සලසා දිමටයි.
එහි සාමාජිකයන් හට ඔවුන්ගේ ප්‍රශ්න ඉදිරිපත් කිරීමටත්,අනෙක් සමාජිකයන්ගේ ගැටළු වලට පිළිතුරු සැපයීමට මෙමගින් පහසුකම් සලසා දෙන ලදි.

එළකිරි වෙබ් අඩවිය පිළිබඳ

"එළකිරි"
කිරි යන්නෙහි වචන අර්ථය ගත් කල එහි තේරුම එළදෙනගේ කිරි යන්න(එමෙන්ම එම වචනය ශ්‍රි ලන්කාව තුල යහපත්/සුපිරි යන්න පැවසිමටද යොදා ගනී.)යි
ඇම්ඩා

මෙය ශ්‍රී ලාංකික ජනතාව විසින් නිර්මාණය කරන ලද හාස්‍යජනක චරිතයකි. රාගාධික මෙන්ම තක්කඩි බවක් පෙන්නුම් කරන මේ නවයොවුන් චරිතය අලලා නිර්මාණය වුනු කතා විශාල ගණනක් වේ. විනෝදාත්මක චරිතයකි

මඃකල්පිත විකට චරිත
එළකිරි

එළකිරි යනු, එළදෙනගෙන් ලබාගන්නා කිරි වේ. දොවා ගත් එළකිරි වීදුරුවකට සමාන ප්‍රමාණයක් ජලය දමා සීනි මේස හඬක් එය තුල දියකර ගත්විට එය මිනිසාගේ පානය සඳහා සුදුසු වේ. එළකිරි වල අඩංගු වනුයේ ප්‍රෝටීන යි. එහෙත් එහි ඇති සමහර ප්‍රෝටීන මගින් මිනිසාට අහිතකර අසාත්මික හෙවත් ඇලර්ජික් තත්වයන් ඇතිකළ හැකිය. සමෙහි පලු සහ කරප්පම් මතු වීම, දද ඇතිවීම සිදුවේ. එයට ප්‍රධාන හේතුව වන්නේ එළකිරිවල අඩංගුවන බිටා lakto ග්ලොබියුලින් නමැති ප්‍රෝටීනය යි. එළකිරි ගුණදායක පානයකි.

ආශ්‍රිත ලිපි 
කිරි
මීකිරි

මිනිසා විසින් ආහාරයට ගන්නා සත්ත්‍ව කිරි
ඇණ

ඇණයක් යනු වඩු කර්මාන්තයේදී හා නිර්මාණකරනයේදී වස්තූන් එකිනෙකට සම්බන්ධ කිරීමට යොදාගන්නා ලෝහමය වස්තුවකි. මෙය යකඩ, මිශ්‍ර ලෝහ හෝ දැව භාවිතයෙන් නිමවී තිබෙන්න්ට හැකිය.

මේවාත් බලන්න
ඉස්කුරුප්පු ඇණ

ඇණ
පසුගෙවුම

පසු ගෙවුම: ග්‍රාහකයා විසින් පෙර මාසය තුලදී සිදු කල භාවිතය සඳහා  (එබැවින් 'පසු' භාවිත) ගාස්තු අයකෙරෙන, එබැවින්ම භාවිතා කල සේවා ප්‍රමාණය කෙරෙහි කිසිදු සීමාවක් නොපනවන්නාවූ සෙල්‍යුලර් සේවා මාදිලියකි. මෙයට හාත්පසින්ම විරුද්ධ වශයෙන්, පෙරගෙවුම් මාදිලිය විසින්  සේවාව ලබා ගැනුමට පෙර  ඔවුන්ගේ ගිණුම් වලට මුදල් බැකර ගන්නා ලෙස ග්‍රාහකයන්ගෙන් ඉල්ලා සිටින අතර එබැවින්ම ගිණුමට එක් කල මුදල් ප්‍රමාණය අනුව භාවිතය සීමා වන මාදිලියකි.

දුරවිනැවුම්

ru:Биллинг#Prepaid
සිරියස්

සිරියස් යනු රාත්‍රි අහසේ දිස්වන දීප්තිමත්ම තාරකාවයි. −1.46 ක දෘෂ්ටිමය දාශ්‍ය විශාලත්වයක් සහිතවූ එය, ඊලඟ දීප්තිමත් තාරකාව වන කැනොපස් ට වඩා දෙගුණයක් දීප්තිමත්ය.
දුම්රිය ටැබ්ලට් සංඥා යන්ත්‍රය

මෙය ටයර්ගේ ටැබ්ලට් ක්‍රමය (Tyers Electric Train Tablet) ලෙසද හඳුන්වනු ලබයි. 

1874දී පුද්ගලයින් 21 දෙනෙකුට මරු කැඳවමින් සිදුවූ දුම්රිය අනතුරකින් පසු නැවත එවැන්නක් සිදු නොවීම පිණිස 'එඩ්වඩ් ටයර්' නම් ඉංජිනේරුවෙක් විසින් මහා බ්‍රිතාන්‍යයේදී මෙම ක්‍රමය නිර්මාණය කරන ලදි. මෙය ඉතා පැරණි ක්‍රමයක් වුවද ශ්‍රී ලංකාවේ තවමත් පාවිච්චියට ගැනෙන අතර, ආරක්ෂිතම සංඥා ක්‍රමය ලෙසද සැලකෙයි.

තනි දුම්රිය මාර්ගයක ගමන් කරන දුම්රියකට එම මාර්ග කොටස ආරක්ෂිතද යන්න පිළිබඳ භෞතික සහතිකයක් ලබාදීම මෙම ක්‍රමයේ අරමුණයි. ටැබ්ලටයක් අතැතිව දුම්රියක් දුම්රිය මාර්ගයේ ගමන් ගනිද්දී කිසිම විටෙක අනෙක් පසින් දුම්රියක් පැමිණිමට ඉඩක් නැත.

ක්‍රියාකාරීත්වය

ඇරඹීම
 යන්ත්‍ර දෙකම Closed (“වසා ඇති“) තත්ත්වයේ තිබිය යුතුයි.
 A දුම්රිය ස්ථානාධිපති සිට B දුම්රිය ස්ථානාධිපතිට බෙල් සංඥාවක් යවා දුම්රියක් සඳහා මාර්ගය බාධාවකින් තොරදැයි විමසයි.
 බාධා රහිත නම් B දුම්රිය ස්ථානාධිපති විසින් A දුම්රිය ස්ථානාධිපතිට ඒ බව බෙල් සංඥාවකින් දැනුම් දෙයි.
 ඉන්පසු A දුම්රිය ස්ථානාධිපති විසින් බෙල් ප්ලන්ජරය තද කරගෙන සිටී
 එවිට B දුම්රිය ස්ථානාධිපති එක් අතකින් ස්විච් ප්ලන්ජරය ඔබාගෙන සිටින අතර අනිත් අතින් පහළ ඇති ටැබ්ලට් රඳවනය මඳක් එළියට අදිනු ලැබේ. මෙවිට යන්ත්‍රය "Train Approaching" (“දුම්රියක් ළඟාවෙයි“) යන්න පෙන්වයි.
 ඉන්පසු B දුම්රිය ස්ථානාධිපති බෙල් ප්ලන්ජරය ඔබනු ලබයි.
 එවිට A දුම්රිය ස්ථානාධිපති එක් අතකින් ස්විච් ප්ලන්ජරය ඔබාගෙන සිටින අතර අනිත් අතින් පහළ ඇති ටැබ්ලට් රඳවනය සම්පූර්ණයෙන්ම එළියට අදිනු ලැබේ. මෙවිට යන්ත්‍රය "Train On Line" (“දුම්රියක් මාර්ගයේ ඇත“) යන්න පෙන්වයි. මෙවිට ටැබ්ලටය එළියට එයි.
 දැන් A දුම්රිය ස්ථානාධිපති ටැබ්ලටය B කරා යන දුම්රියේ රියදුරුට ලබාදෙයි.

යන්ත්‍ර විසන්ධි කිරීම

 දුම්රිය රියදුරා B දුම්රිය ස්ථානයට පැමිණි පසු ස්ථානාධිපතිට ටැබ්ලටය බාරදෙයි.
 B දුම්රිය ස්ථානාධිපති යන්ත්‍රෙය් ඉහළ කොටස එළියට ඇද ටැබ්ලටය එහි තැන්පත් කරනු ලබයි. ඉන් පසු ඉහළ සහ පහළ කොටස් දෙකම ඇතුළට යවයි. මෙවිට යන්ත්‍රය "Line Closed" “මාර්ගය වසා ඇත“ යන්න පෙන්වයි.
 B දුම්රිය ස්ථානාධිපති බෙල් සංඥාවක් මගින් A හි ක්‍රියාකරුට, දුම්රිය අදාළ කොටසින් ඉවත්ව ගිය බව දැනුම් දෙයි.
 A දුම්රිය ස්ථානාධිපති සවිච් ප්ලන්ජරය ඔබා යන්ත්‍රෙය් යට කොටස වසා දමනු ලබයි. මෙවිට යන්ත්‍රය "Line Closed" “මාර්ගය වසා ඇත“ යන්න පෙන්වයි.

භාවිතා වන ප්‍රදේශ
උඩරට මාර්ගයේ රඹුක්කනින් එපිට, කැළණි වැලි මාර්ගයේ මරදාන හා අවිස්සාවේල්ල අතර, උතුරු, ත්‍රි‘මලේ, මඩකලපු මාර්ගවල පොල්ගහවෙලින් එහා සහ වෙරළබඩ මාර්ගයේ කළුතරින් එපිට.

දුම්රිය
දුම්රිය ප්‍රවාහන සේවය
කොකු පණුවා

කොකු පණුවා යනු  බල්ලෙකු, බළලෙකු, හෝ මිනිසෙකු වැනි ක්ෂීරපායී ධාරකයන්ගේ කුඩා බඩවැලෙහි ජීවත්වන පරපෝෂිත  වට පණුවෙකි. Necator amaricanus යන විද්‍යාත්මක නාමයෙන් හැඳින්වෙන කොකු පණුවා Animalia රාජධානියේ නෙමටෝඩා වංශයට අයත්  පරපෝෂිත සීලෝමික සත්ත්වයෙකි.

ව්‍යුහය
මෙම වංශයේ ජීවීන් තුළ පැහැදිලිව ලිංගික ද්‍විරූපීතාව දැකිය හැක. ගැහැණු සතා පිරිමි සතාට වඩා දිගින් වැඩිවන අතර සතුන් දෙදෙනාගේ ම පූර්ව කෙළවර විශාල මෞඛ ප්‍රාවරය වේ. එතුල ඝන මුවහත් කැපුම් ඵලක යුගලක් හා දතක් පිහිටයි.
මෙම දත මගින් මිනිස් කුඩා අන්ත්‍ර ශ්ලේෂමලකය කපා රුධිරය මත පරපෝෂී වේ.
රුධිර කැටිගැසීම වළක්වා ස්‍රාව නිකුත් කරන ග්‍රන්‍ථි යුගලයක් ද මෞඛ ප්‍රාවරයට විවෘත වේ.
දිගටි සිලින්ඩරාකාර පණු ආකාර හැඩයක් ගනී. සුහුඹුල් පණුවාගේ දේහය අළු පැහැති ය.
ගැහැණු සතා 10-13mm වන අතර විෂ්කම්භය 0.6mm ද පිරිමි සතා 08-11mm වන අතර විශ්කම්භය 0.4mm පමණ වේ.

ප්‍රත්‍යාස්ථ රළු උච්චර්මයකින් දේහය ආවරණය වී ඇත. පූර්ව කෙළවර උල් ස්‍වභාවයක් ගනී. ගැහැණු සතාගේ උල් අපර කෙළවර ගුදය යි. ජායා ප්‍රජනක විවරය දේහයේ උදරීය මධ්‍ය ප්‍රදේශයේ ඇත. පිරිමි අපර කෙළවර වක්‍රවී ඇති අතර අපර කෙළවර උච්චර්මය දික්වී සෑදුණු පෞච්ඡ පියල වේ.

ජීවන චක්‍රය

බිත්තර
සුහුඹුල් ගැහැණු හා පිරිමි සතුන් අභ්‍යන්තර සංසේචනයෙන් සුහුඹුල් ගැහැණු සතා වරකට බිත්තර රාශියක් දමයි. අණ්ඩාකාර ය. පාරදෘශ්‍ය කවචයක් සහිතයි. මේ තුළ සෛල 4 අවස්ථාවේ පවතින විකසන කළල වේ. ඒවා ධාරක මළ සමග බාහිරට පිවිසේ.

L1 කීටයා
සුදුසු පාරිසරික තත්‍ව යටතේ පැය24-48 අතර බිත්තර පුපුරා L1 කීටයා පිටවේ. දිග මයික්‍රොමීටර 300ක් පමණවන බල්බාකාර අන්නසෝත්‍රයක් ඇති අන්වීක්‍ෂීය කීටයෙකි. මළ මිශ්‍රිත ද්‍රව්‍ය ආහාරයට ගෙන වර්ධනය වී හැවහලා L2 කීටයා බවට පත් වේ.

L2 කීටයා
දිග මයික්‍රොමීටර 400ක් පමණ වන අන්වීක්‍ෂීය කීටයෙකි. මළවල කාබනික ද්‍රව්‍ය ආහාරයට ගෙන වර්ධනය වී හැවහලා L3 කීටයා බවට පත්වේ.

L3 කීටයා
මෙය කොකුපණුවාගේ අසාදිත අවස්ථාවයි. L2 කීටයාගේ හැව මොවුන් වටා අතිරේක ආවරණයක් ලෙස පවතී. මොවුන් ඍණ ගුරුත්‍වාවර්තී ය. තෙත පසේ මතුපිට සිටී. තාප සංවේදී ය. ආහාර නොගන්නා අතර මාස 1½ක් පමණ අක්‍රීයව සිටිය හැක.

රෝග ලක්‍ෂණ
 ආසාදිත අවස්ථාව ඇඟිලිකරු අතර සම සිදුරු කිරීමෙන් කැසීම ඇතිවීමත් ඉන් තුවාල වීමත් සිදු වේ.
 ආසාදිත කීටයන් ශ්වාසනාලය දිගේ ග්‍රසනිකාවට පිවිසෙනවිට වියළි කැස්ස ඇති වේ.
 සුහුඹුලන් කුඩාඅන්ත්‍ර ශ්ලේෂ්මලකය මත රුධිර පරපෝෂිතයන්වීම නිසා රක්තහීනතාව ඇති වේ.
 L3 කීටයන් ශ්වාසනාලය දිගේ ග්‍රසනිකාවට පැමිණීමේදී ඇතිවන කැස්සත් සමග අඟුරු, හාල් ආදිය සැපීමටත් මන්දෝත්සාහී භාවයත් ඇති වේ.
 පරපෝෂී සංසරණයෙන් පණුලප ඇති වේ.

මර්දනය
 පරපෝෂිතයා මැරීමට ඖෂධ භාවිතය.
 එළිමහනේ ඇවිදිනවිට පාවහන් පැළඳීම.
 පස ආශ්‍රිත කටයුතුවලදී අත්ආවරණ භාවිතය.
 තැන්තැන්වල මළපහ නොකිරීම හා ක්‍රමවත් වැසිකිළි නිසිආකාරව භාවිතය.
 මිනිස් මළ පොහොර ලෙස යොදා නොගැනීම.
 රෝග ආසාදන ආකාර පිළිබඳ මහජනයා දැනුවත් කිරීම.

පරපෝෂිතයන්