Suchinthana/si-wikipedia huggingface dataset:
අරමණපොළ රජ මහා විහාරය

අරමණපොළ රජ මහා විහාරය හෝ ගණේගම රංකොත් විහාරය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ සබරගමුව පළාතේ පැල්මඩුල්ල, ගණේගම පිහිටි එෙතිහාසික බෞද්ධ විහාරස්ථානයක් වේ. එය කොළඹ-මඩකලපුව ප්‍රධාන මාර්ගයෙහි (AA004 මාර්ගය), පැල්මඩුල්ල සිට කිලෝමීටර 2.5ක් පමණ දුරින් පිහිටයි. ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරකයක් ලෙස වර්තමානයේදී විහාරය රජය විසින් නම් කොට තිබෙන අතර නාමකරණය 1951 වර්ෂයේ මාර්තු 2වන දිනදී රජයේ ගැසට් අංක 10217 යටතේ සිදුකොට තිබේ.

මූලාශ්‍ර

රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන
රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
තොරණ

තොරණ යනු ශ්‍රී ලංකාවේ දැකගතහැකි සංස්කෘතිකමය අගයකින් යුතු ඉදිකිරීමක් වේ.

භාවිතය
විහාර මන්දිරවලට ප්‍රවේශ වන ස්‌ථානය සහ එහි ඇතුළු ගර්භය ඉදිකිරීම් අතර මකර තොරණ යන ඉදිකිරීම දැකගත හැකිවේ. ශාන්ති කර්ම අවස්ථාවන්හීදී දෙවොල් තොරණ නිර්මාණය කෙරේ. මීට අමතරව ප්‍රභූන් පිළිගැනීමේදී, විවාහ සහ අවමංගල්‍ය අවස්‌ථාවලදී ගොක්‌ අතු, තැඹිලි, පොල්වලු හෝ කෘතීම මාධ්‍ය ආශ්‍රයෙන් තැනූ තොරණ භාවිත වේ.

තොරණ වර්ග

මකර තොරණ
බොහෝ විට මකර තොරණ, විහාරස්ථානයකට අැතුල් වන ස්ථානයේ හා බුද්ධ ප්‍රථිමා වටා ඉදිකර තිබෙනු දැකගත හැකිවේ.

වෙසක් තොරණ

දේවාල තොරණ

මූලාශ්‍ර
ඒ.ආර්. රහ්මන්

ඒ.ආර්. රහ්මන් born (ඒ.එස්. දිලීප් කුමර්), is an Indian people|Indian composer, singer-songwriter, music producer, musician and philanthropist. A. R. Rahman's works are noted for integrating Indian classical music with electronic music, world music and traditional orchestral arrangements.
ගූගල් සිතියම්

ගූගල් සිතියම් යනු ගූගල් විසින් නිර්මාණය කරන ලද වෙබ් සිතියම්කරණ සේවාවකි. It offers satellite imagery, street maps, 360° panoramic views of streets (Street View), real-time traffic conditions (Google Traffic), and route planning for traveling by foot, car, bicycle (in beta), or public transportation.
ක්ෂේත්‍රාරාම මහා විහාරය

ක්ෂේත්‍රාරාම මහා විහාරය (කැකිරිදෙනිය පන්සල යනුවෙන්ද හැඳින්වෙයි) යනු ශ්‍රී ලංකාවේ බස්නාහිර පළාතේ මොරටුව පිහිටි එෙතිහාසික බෞද්ධ සිද්ධස්ථානයක් වේ. එය කොළඹ-ගාල්ල ප්‍රධාන මාර්ගයෙහි (A2) කටුබැද්ද හන්දියේ සිට කිලෝමීටර 1.2ක් පමණ දුරින් වූ ලක්ෂපතිය ප්‍රදේශයේ පිහිටා තිබේ. ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරකයක් ලෙස වර්තමානයේදී විහාරය රජය විසින් නම් කොට ඇත.

විහාරය
වර්ෂ 1829දී වලාන සරණපාල මහා විහාරයෙහි වැඩ විසූ පූජ්‍ය වැලිගම ශ්‍රී සුමනතිස්ස හිමි විසින් ක්ෂේත්‍රාරාම මහා විහාරය ආරම්භ කරන ලදී. විහාරයේ දැකගත හැකි පුරාවිද්‍යා ස්මාරක අතර පැරණි පිළිම ගෙය, සීමා මාලකය සහ භික්ෂු ආවාසය ප්‍රධාන වේ. ශෙෙලමය හිඳි ප්‍රතිමාවකින් සමන්විත වන පැරණි පිළිම ගෙය මහනුවර යුගයේ සිතුවම් ලක්ෂණ පෙන්වයි. කෙසේනමුදු 2012 වර්ෂයේ සිදුකල සම්පූර්ණ නවීකරණය කිරීම් හේතුවෙන් විහාර ගෙයිහී ඉපැරණි බව වෙනස්කම් වලට බඳුන්වී තිබේ. මහල් දෙකකින් සමන්විත විහාරයේ වූ සීමාමාලකය දෙවන ලෝක යුද්ධ සමයේ ගෘහනිර්මාණ ලක්ෂණ ඉස්මතු කරවයි. ශ්‍රී ලංකාවේ වෙනත් විහාරයක දැකගත නොහැකි අනන්‍ය සහ දුර්ලභ ගෘහ ලක්ෂණ සීමාමාලකය සතුවේ. විහාරයේ වූ පුස්තකාලයෙහි වටිනා පුස්කොල පොත් රැසක් දැකගත හැකිවේ.

මූලාශ්‍ර

බාහිර සබැඳි
ක්ෂේත්‍රාරාම විහාරස්ථානයෙහි පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව විසින් පිහිටුවනු ලැබූ හැඳින්වීම් පුවරුවෙහි ඡායාරූපයක්

කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන‎
කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
ආප්ප

ආප්ප යනු ශ්‍රී ලංකාව, කේරල,සහ තමිල් නාඩු යන රටවල දැකගතහැකි සම්ප්‍රදායික ආහාර වර්ගයකි. ආප්ප ප්‍රධාන වශයෙන් උදෑසන හෝ රාත්‍රී ආහාරය වේලක් ලෙස භාවිතා කරන අතර එය ලුණු මිරිස් සමඟ අනුභව කරනු ලබති. ආප්ප සෑදීමට හාල් පිටි, පොල් කිරි හා කිතුල් රා ස්වල්පයක් භාවිතා කරයි. රා ස්වල්පයක් යෙදීමෙන් හාල් පිටි මිශ්‍රණය ඉක්මණින් පැසීමට ලක්වන අතර බොහෝ අවස්ථාවල දී රා වෙනුවට යීස්ට් යොදා ගනී. පසුව මෙම මිශ්‍රණය තාච්චියක දමා පිස ගනු ලැබේ. බිත්තර ආප්ප, කිරි ආප්ප, වණ්ඩු ආප්ප හා පැණි ආප්ප ලෙස විවිධ ආප්ප වර්ග ඇති අතර ඒවායින් පැණි රසයෙන් යුක්ත වන්නේ වණ්ඩු ආප්ප හා පැණි ආප්ප පමණි.

References
රාම් නාත් කෝවින්ද්

රාම් නාත් කෝවින්ද් (උපත 1 ඔක්තොම්බර් 1945) යනු,  වත්මන් තනතුරුධාරී ජනාධිපති ප්‍රනාබ් මුඛර්ජි වෙනුවට ඉන්දියාවෙහි ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් 2017 ජූලි 25 දිනදී ධූරන්දර වීමට නියමිත ඉන්දියානු දේශපාලනඥයෙකි.  2015 සිට  2017 දක්වා ඔහු බිහාරයෙහි ආණ්ඩුකාරවරයා විය.  1994 සිට 2006 දක්වා රාජ්‍ය සභාවෙහි පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරයෙකු ලෙසින්ද ඔහු සේවය කර ඇත.

1945 උපත්
හොරණ පූර්වාරාම විහාරස්ථානය

හොරණ නගරය තුල පිිිහිටි අලංකාර ගෘහ නිර්මාණයන්ගෙන් යුත් දර්ශනීය විහාරස්ථානයක් ලෙස මෙම විිහාරස්ථානය හැඳිිින්න හැකිය.
මුතු අරුංගලය පැළඳි යුවතිය

මුතු අරුංගලය පැළඳි යුවතිය (Dutch: Meisje met de parel , English:Girl with a Pearl Earring) යනු ඕලන්ද ජාතික චිත්‍ර ශිල්පී ජොහැන්ස් වමීර් විසින් 17 වන සියවසයේ අඳින ලද තෙල් සායම් සිතුවමකි. එය හිස දවටන ලේන්සුවක් (සාටකයක්) සහ මුතු අරුංගලයක් (කරාඹුවක්) පැලඳි යුවතියකගේ මුහුණේ සිතුවමකි. මෙම සිතුවම 1902 සිට නෙදර්ලන්තයේ හේග් නුවර මොරිට්ශුයිස් කලා කෞතුකාගාරයේ සිතුවම් එකතුවේ සුරක්ශිතව පවතී.

විස්තරය 
මෙය විචිත්‍ර පෙරදිග තලප්පාවක් සහ අසාමාන්‍ය ලෙස විශාල මුතු අරුංගලයක් පැලඳි යුරෝපීය යුවතියකගේ මුහුණක සිතුවමකි. මෙම සිතුවම විචාරය කරන ඇතැමෙක් මෙම කරාඹුවේ අන්තර්ගතය සහ දිස්නය අනුව මුතු වලට වඩා ඔප දමන ලද ටින් ලෝහයෙන් සකස් කරන ලද්දක් යැයි අනුමාන කරති. සිතුවම කැන්වසයක් මත තෙල්සායමෙන් සිත්තම් කරන ලද්දක් වන අතර සෙ.මී. 44.5ක උසකින් සහ සෙ.මී. 39ක පලළකින් යුක්තය. එය "IVMeer" ලෙස අත්සන් තබා ඇති අතර දිනයක් සඳහන් නොවේ. මෙම සිතුවම 1665දී පමණ සිදු කරන ලද්දක් බව නිගමනය කර තිබේ.
ඉන්දියානු ජනාධිපතිවරණය, 2017

ඉන්දියාවෙහි  ජනාධිපතිවරණයක් 2017 ජූලි 17 වන සඳුදා දිනයෙහිදී පැවැත්වුණු අතර ඡන්ද ගණන් කර ප්‍රතිඵල නිකුත් කෙරුණේ ජූලි 20 දින බ්‍රහස්පතින්දාය. 2017 ජූලි 24 දිනදී නිල කාලය අවසන්වීමට නියමිත ජනාධිපති ප්‍රනාබ් මුඛර්ජි, යළි-මැතිවරණයකට මුහුණදීම ප්‍රතික්ෂේප කලේය.

පාලක  ජාතික ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සන්ධානය සභාගයෙහි සහයෝගය බිහාරයෙහි ආණ්ඩුකාරවර භාරතීය ජනතා පක්ෂයෙහි රාම් නාත් කෝවින්ද් හට හිමිවුනු අතර, මැතිවරණයෙහිදී විපක්ෂ අපේක්ෂක ඉන්දියානු ජාතික කොංග්‍රසයෙහි මීරා කුමාර් සමග තරග වැදිණි. ෆෙඩරල්, රාජ්‍ය සහ සංගම් ප්‍රදේශ ව්‍යවස්ථාදායකයන්ගේ තේරී පත්වූ මන්ත්‍රීවරුන් වෙතින් සමන්විතවූ  මැතිවරණමය පර්ෂදයෙහි ඡන්ද වෙතින් දළවශයෙන් තුනෙන් දෙකක් අත්පත් කර ගැනුමට කෝවින්ද් සමත්වූ අතර  ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් වසර පහක් ධූර කාලයකට තේරී පත්විය.  කෝවින්ද්ගේ  ධූරන්දර කාලය ඇරඹෙන්නේ 2017 ජූලි 25 දිනදීය.

තේරීම් ක්‍රියාවලිය 

පාර්ලිමේන්තුවෙහි මණ්ඩල දෙකෙහිම තේරී පත්වූ මන්ත්‍රීවරුන්, ප්‍රාන්ත 29 හී  ව්‍යවස්ථාදායක සභාවන්හී තේරී පත්වූ මන්ත්‍රීවරුන් සහ දිල්ලි සහ පුඩුචෙරි යන සංගම් බලප්‍රදේශයන්හී ව්‍යවස්ථාදායක සභාවන්හී තේරී පත්වූ මන්ත්‍රීවරුන් වෙතින් සමන්විතවූ මැතිවරණමය පර්ෂදයක් ‍වෙතින් ඉන්දියානු ජනාධිපතිවරයා   වක්‍රාකාරලෙසින් තෝරා පත් කරගැනීම සිදු කෙරෙයි.  2017 වන විට, මැතිවරණමය පර්ෂදයෙහි පාම වරුන්  776 දෙනෙකු සහ වම‍ෙවරුන් 4,120 දෙනෙකු අඩංගු වූහ.

මෙම ක්‍රමවේදය විසින්, ඉහත මැතිවරණමය පර්ෂදයෙහි සාමාජිකයන් සඳහා එකිනෙකට වෙනස් ඡන්ද සංඛ්‍යාවන් වෙන්කර දී ඇති අතර එසේ කර ඇත්තේ පාමවරුන් සහ වමමවරුන්ගේ මුළු භාරය වෙන වෙනම ගත් කල දළ වශයෙන් සමාන වන පරිදී සහ ප්‍රාන්ත සහ බලප්‍රදේශයන්හී ඡන්දය දීමෙහි ශක්තිය ඒවායේ ජනගහණයට සමානුපාතික වන පරිදීය. සමස්ත වශයෙන් ගත් කල මැතිවරණමය පර්ෂදයෙහි සාමාජිකයන්ට  ඡන්ද  1,098,882 ප්‍රමාණයක් භාවිතා කල හැකි වන අතර, බහුතරයක් සඳහා අවශ්‍ය ඡන්ද සංඛ්‍යාව 549,442 ක් වෙයි.
බිම්බා දේවී හෙවත් යශෝධරා

බිම්බා දේවී හෙවත් යශෝධරා යනුවෙන් හඳුන්වනු ලබන්නේ ඉදිරියේ දී තිරගත වීමට නියමිත සුනිල් ආරියරත්න විසින් අධ්‍යක්ෂණය කළ චිත්‍රපටයකි. සිංහල-භාෂා චරිතාපදාන චිත්‍රපටයක් වන මෙය සඳහා පාදක වී ඇත්තේ සිද්ධාර්ථ කුමරුන්ගේ පතිනිය වූ යශෝධරා දේවියගේ කථා පුවතයි.

මෙම චිත්‍රපටයේ ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරන්නේ ඉන්දියානු නළු නිළියන් දෙපළක වන පල්ලවී සුභාෂ් සහ අර්පිත් චෞධරි විසිනි. (මෙය පල්ලවී සුභාෂ්ගේ චිත්‍රපට වෘත්තියේ සිංහල-භාෂා ප්‍රවිෂ්ඨයයි) මෙහි සෙසු චරිත දිනෙත් ද සිල්වා, සංගීතා තෙදානි, අජිත් වීරසිංහ, උදාරි පෙරේරා, හේෂාන් මනුල සහ කමල් දේශප්‍රිය ඇතුළු නළු නිළියන් පිරිසක් විසිනි. මෙය අධ්‍යක්ෂණය කරන්නේ ශ්‍රී ලාංකික චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂකවරයකු වන මහාචාර්ය සුනිල් ආරියරත්න‍යන් විසිනි.

මෙම චිත්‍රපටයේ රූගත කිරීම් සිදුවන්නේ ශ්‍රී ලංකාවේ රන්මිහිතැන්න ටෙලි සිනමා ගම්මානයේ ය‍. වෙසක් උළෙල හා සමගාමීව 2018 අප්‍රේල් 26 දින මෙම චිත්‍රපටය මුදාහැරීමට නියමිත ය.

චරිත නිරූපණය
 පල්ලවී සුභාෂ්, යශෝදරා දේවිය ලෙස
 අර්පිත් චෞධරි, සිද්ධාර්ථ කුමරුන් ලෙස
 දිනෙත් ද සිල්වා, දේවදත්ත කුමරු ලෙස
 සංගීතා තෙදානි, ප්‍රජාපතී ගෝතමී ලෙස
 අජිත් වීරසිංහ, ශුද්ධෝදන රජු ලෙස
 උදාරි පෙරේරා,  නන්දා කුමරිය ලෙස
 හේෂාන් මනුල, නන්ද කුමරු ලෙස
 ෂම්මු කසුන්, ඡන්න ලෙස
 කමල් දේශප්‍රිය, සුප්‍රබුද්ධ රජු ලෙස
 තුමිඳු දොඩංතැන්න, කාව්‍යක්කාරයා ලෙස
 රුවි ලක්මාලි, රාධිතා ලෙස
 විල්සන් ගුණරත්න, අසිත ලෙස
 ඇනස්ටා ග්‍රේ, උත්තරා ලෙස
 නෙත්සුඛ මුළුතැන්රාළ, රාහුල කුමරුන් ලෙස

ආශ්‍රේයයන් 

තිරගත වීමට නියමිත චිත්‍රපට
සිංහල-භාෂා චිත්‍රපට
ශ්‍රී ලංකා චිත්‍රපට
යාලිනි

යාලිනි (දෙමළ: யாழினி) යනු 2015 නොවැම්බර් සිට 2016 සැප්තැම්බර් 2 දක්වා IBC ටැමිල් නාළිකාව ඔස්සේ විකාශය වූ දෙමළ භාෂා සෝප් ඔපෙරාවකි. සඳුදා සිට සිකුරාදා දක්වා දිනවල ප.ව. 7:30ට කථාංග 244කින් යුක්තව විකාශය විය. මෙහි ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරන්නේ නිකිලා, දිනේෂ්, ශ්‍රාවන්, දේව්, ආශා රාණි සහ දිව්‍යා විසිනි.

මෙම වැඩසටහන නිෂ්පාදනය කරන ලද්දේ රදාන් මීඩියාවර්ක්ස් වෙනුවෙන් රාධිකා සරත්කුමාර් විසින් වන අතර, අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද්දේ සුන්දර් කේ. විජයන් විසිනි. මෙම නාට්‍යය මගින් තමිල් නාඩුවේ ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ සරණාගතයින් සහ ඔවුන්ගේ අරගලය නිරූපණය වේ. මෙහි ප්‍රධාන චරිතය වන යාලිනී නම් ශ්‍රී ලාංකික යුවතිය ඇගේ නැගණිය හා සොහොයුරා සමගින් සිය නැන්දණියගේ නිවසේ දිවිගෙවයි. මෙය ඇගේ දිවිය ‍වටා ගෙතී ඇත.

චරිත නිරූපණය
 නිකිලා
 දිනේෂ්
 ශ්‍රාවන්
 දේව්
 ආශා රාණි
 දිව්‍යා
 වසන්ති විශ්වනාතන්
 තනලක්ෂ්මී
 අශ්‍රිතා
 සෞතර්යා ෂෙට්ටි
 දෙනකරණ්
 වීරා
 විනෝත්
 මිතුන්
 හරිෂ්
 සංතෝෂ්
 නාගරාජ්

අන්තර්ජාතික විකාශය
  ශ්‍රී ලංකාවේ දෙමළ නාළිකාවක් වන ශක්ති ටීවී ඔස්සේ විකාශය වේ. මෙය සඳුදා සිට සිකුරාදා දක්වා ප.ව. 06:00ට (SST) සිංහල උපසිරැසි සහිතව විකාශය කෙරේ.

ආශ්‍රේයයන්

බාහිර සබැඳි
 IBC ටැමිල් 

IBC ටැමිල් ටීවී රූපවාහිනී කතාමාලා
දෙමළ රූපවාහිනී සෝප් ඔපෙරා
තමිල් නාඩු නාට්‍ය රූපවාහිනී කතාමාලා
2015 දෙමළ-භාෂා රූපවාහිනී කතාමාලා ඇරඹීම්
දෙමළ-භාෂා රූපවාහිනී වැඩසටහන්කරණය
2016 දෙමළ-භාෂා රූපවාහිනී කතාමාලා අවසන් වීම්
මුදවාපු මීකිරි

මුදවාපු මීකිරි, ශ්‍රි ලංකාවේ දකුණු පළාත ආශ්‍රිතව බහුලව දැකිය හැකි කිරි නිෂ්පාදනයකි. මෙම කිරි ආහාරය පෝෂ්‍ය පදාර්ථ රැසකින් යුක්ත වූවකි.

නිපදවීම
මුදවාපු කිරි නිෂ්පාදනයද, යෝගට් නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියට සමාන ක්‍රියාවලියකින් යුක්ත වෙයි. මේ සඳහා මී ගවයින්ගේ කිරි යොදා ගන්නා නිසා, මේවා මීකිරි ලෙස හැඳින්වෙයි.

මී ගවයින්ගෙන් දොවා ගත් කිරි, පෙරා උණුකොට ඊට මින් පෙර නිපදවන ලද මුදවාපු කිරි මිශ්‍රණයක් මුහුම් ලෙස යොදනු ලැබේ. (එම මුහුම් තුල ලැක්ටික් අම්ල පැසීම සිදුකරන විවිධ බැක්ටීරියා දර්ශක පවතියි) එමගින් කිරි කැටි ගැසීම සිදුවන අතර, ලැක්ටික් අම්ලය නිසා කිරිවල ඇඹුල් රසයක්ද ඇතිවෙයි.

ආශ්‍රිත
 මීකිරි

මිනිසා විසින් ආහාරයට ගන්නා සත්ත්‍ව කිරි
කිරි
බිලිඳකුගේ රෝගයන් නොවන සමේ වෙනස්කම්

අලුත උපන් බිලිඳකුගේ බොහෝ සමේ වෙනස් කම් දැකිය හැකිය. නමුත් මෙසේ දැකිය හැකි වෙනස්කම් වලින් ඇතැම් ඒවා රෝගී තත්වයන් නොවේ. ඒවා කාලයත් සමග ක්‍රමයෙන් නැතිවී යයි.

01.  VERNIX CASEOSA 

ගර්භණී සමයේ අවසන් ත්‍රෛයි මාසිකය වන විට ආරක්ෂාකාරී පටලයක් මේ අයුරින් සෑදීම ඇරබේයි. එය සමහර විට මුලු ඇගම හෝ කොටස් පමණක් ආවරණය විය හැක.

02.  CUTIS MARMORATA 

මෙය අලුත උපන් දරුවාගේ ඇග සීතල වීමට එරෙහිව රුධිරවාහිණී දක්වන ප්‍රතිචාරයන් ලෙස හඳුන්වා දිය හැකිය. මෙහිදී රුධිර වාහිණී විශාල වීමක් සිදුවේ. මෙය සමමිතිකය. එනම් ඇගේ දෙපස ඒකාකාරව දැකිය හැකිය.

03.  ACROCYANOSIS AND ERYTHEMA NEONATORUM 
මෙය සමමිතිකව දෙපා සහ දෙඅත් වල නිල් පැහැයට හුරු ගැන්වීමකි. මෙය විටින් විට ඇතිවිය හැකිය. පලමු සතිය තුලදී නැතිවී යයි. නමුත් මෙය රුධිර වාහිනී හෝ ස්වසන රෝගී තත්වයන්ගෙන් ඇතිවන Cayanosis තත්වයෙන් වෙනස් කර හදුනා ගැනීම වැදගත්ය.
ටෙද්‍රස් ඇඩ්හැනොම්

ටෙද්‍රස් ඇඩ්හැනොම් යනු 2017 සිට ක්‍රියාත්මක වන පරිදි ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් ලෙස කටයුතු කරන ඉතියෝපියානු ජාතික දේශපාලඥයෙක් විද්‍යාර්ථයෙක් මෙන්ම මහජන සෞඛ්‍ය බලධරයෙකි. මීට පෙර 2005 සිට 2012 දක්වා ඉතියෝපියානු රජයේ සෞඛ්‍ය ඇමති ලෙස සේවය කළ අතර 2012 සිට 2016 දක්වා කාලය තුළ විදේශ කටයුතු අමාත්‍යවරයා වශයෙන්ද සේවය කළේය.

මූලාශ්‍ර 

1965 උපත්
ජීවමාන ජනයා
ගූගල් හෝම්

ගූගල් හෝම් ස්මාර්ට් කථකය ගූගල් විසින් සංවර්ධනය කරන ලදී. 2016 මැයි මාසයේ දී නිවේදනය කරන ලද අතර 2017 දී එක්සත් ජනපදයේ නිකුත් කරන ලද අතර, 2017 වසරේදී එක්සත් රාජධානියේ දී නිකුත් කරන ලද අතර 2017 ගිම්හානයේදී ඕස්ට්රේලියාව, කැනඩාව, ප්රංශය, ජර්මනිය සහ ජපානය අදී රටවලද නිකුත් කරන ලදී.

ගූගල්
ස්මර්ට් කථකය
Shunt එකක් දැමිම



ශන්ට් එකක් යනු කුමක් ද?   

ශන්ට් එකක් කියන්නෙ මොලයේ තරල එකතුවෙලා තියන කුටීර (Lateral ventricles [1] ) වල පීඩනය අඩුකරන්න එම තරල පිටතට ඩ්‍රේන් වෙන්න අරින එක. ප්‍රධානව කරන්නෙ බඩේ පෙරිටෝනියල් කැවිටි කියන අවකාශයට යවන එක. Ventricular- Peritoneal Shunt කියන්නේ ඒකට.  

මේක සරල භාශාවෙන් කියනවා නම් බටයක් ගහලා පීඩනය අඩු කරනවා වගේ වැඩක් කරන්නේ. පෙරිටෝනියල් කැවිටි එකේ ගොඩක් ඉඩ තියන නිසා ඒක ඇතුලේ පීඩනය වැඩි වෙන්නෙ නෑ. අනික එතනිනුත් ඒවා උරා ගෙන මූත්‍රා මාර්ගෙන් පිට කරන්න පුලුවන්.

ශන්ට් එකක් භාවිතයේදි ඇතිවන සන්කුලතා මොනව ද? 
ප්‍රධානව වෙන්න පුලුවන් ප්‍රශ්නෙ තමයි  ශන්ට් එක වැඩ නොකරන එක. ඒ කියන්නේ ෆේල්වෙන එක. වැඩිහිටි අයගෙ මේක ෆේල් වෙන රේට් එක සාම්න්‍යයෙන් 15% ක් විතර වෙනවා. ඒ කියන්නෙ 100කගෙ දැම්මොත් 15කගෙ ෆේල් වෙනවා. ෆේල් වෙන්න ගත වෙන මධ්‍යනය කාලය සාම්නයෙන් දවස් 150ක් වෙනවා. ඒ කියන්නෙ ෆේල් වෙන එහෙම වෙන්නෙ බහුතරයකගෙ මුල්දින 150 අතුලෙ. මෙහෙම ෆේල් වෙන්න චාන්ස් එක වැඩි අය හඳුනාගෙන තියනවා. වයසින් වැඩි අය, GCS 13 ට අඩු අය ( සිහිය ගොඩක් අඩු අය) , වැඩි කාලයක් රෝහලේ ඉන්න අය, පිලිකාවක් හෝ ගෙඩියක් නම් එය තිබුන ස්ථානය Ventricals  වලට කිට්ටුව නම් ෆේල් වෙන්න චාන්ස් වැඩියි. ( මේ සම්බන්ධයෙන් රිසර්ච් අඩුයි) තව එකක් තමා විෂබීජ යෑම නිසා ආසාදන ඇතිවීම (Infection ). ප්‍රධානව විෂබීජ යන්නෙ හමේ තියන ඒවා. වැඩිපුරම ෂන්ට් එක දාපු අලුත හෝ ෂන්ට් එකෙන් නැවත ටැප් එකක් දාලා ඩ්‍රේන් කරන කිට්ටුව. දාපු අලුත එහෙම වෙන්නෙ මුල් මාස තුන - හය අතර. තව විෂබීජ යන්න පුලුවන් ක්‍රමයක් තමයි බඩෙන් ( පෙරිටෝනි එකෙන් යන්න පුලුවන් විෂබීජ)  මේක ටිකක් කලාතුරකින් වුනත් ගොඩක් අමාරු වෙන්න පුලුවන්.  

තව වෙන්න පුලුවන් දෙකක් තමා ඕනෑවට වඩා ඩ්‍රේන් වීම සහ අඩුවෙන් ඩ්‍රේන් වීම. ඕනෑවට වඩා උනොත් මොලය  හා මොලය කවර් කරන මෙනින්ජි පටල හිස් කබලෙන් ඇකිලිලා ඔලුව රදයක් එන්න පුලුවන්. මේ ඔලුව රදය හාන්සි වුනාම අඩු වෙන රදයක්. අඩුවෙන් ඩ්‍රේන් වුනොත් මොලයේ තරලය වැඩිවෙලා පීඩනය වැඩි වෙන්න පුලුවන්. මේකෙට් එන්නෙ හිස රදයක් තමයි. නමුත් මේකෙදි හාන්සිවෙනකොට කහිනකොට රදය වැඩි වෙන්න ඕනෙ. තව මොලයේ මෙනින්ජිපටල( එහෙම ලේයර් තුනක් තියනවා)  අතර තියන ලේ නහර වලට හානිවෙන්න පුලුවන්. එහෙම වෙලා ඒ පටල අතර ලේ කැටි හැදෙන්න පුලුවන්. (Epidural, Subdural Haematoma) මේවාට ශල්‍ය කර්ම කරලා ප්‍රතිකාර පුලුවන්.

සුසුම්නා තරලයේ තෙරපුම 

[1] https://en.wikipedia.org/wiki/Lateral_ventricles#/media/File:Interventricularforamina.jpg
සුමන ද්විතියීක පාසල

<p style="text-align:justify">සුමන ද්විතියීක පාසල () ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම පළාත් අධ්‍යාපන දෙපාර්තමේන්තුව යටතේ පාලනය වන පාසලකි. නුවරඑළිය අධ්‍යාපන කලාපයට අයත් මිශ්‍ර ද්විතියීක පාසලක් වන මෙම පාසල කොළඹ නුවරඑළිය ඒ 7 ප්‍රධාන මාර්ගයට යාබදව තලවකැලේ නගරයට මීටර 250 ක් පමණ ඈතින් දෙව්සිරිපුර ග්‍රාමයට මායිම්ව පිහිටා ඇත.මුහුදු මට්ටමේ සිට අඩි 3000 කට වැඩි උසකින් පිහිටා ඇති මෙම විදුහල දර්ශනීය කඳුපන්ති වලින් වටවූ මනරම් පරිසරයක පහස ලබයි.විදුහල ඉදිරිපසින් ඉහළ කොත්මලේ ජලාශයද නැගෙනහිර අන්තයේ ලෝක ප්‍රසිද්ධ ග්‍රේට් වෙස්ටර්න් කඳු පන්තිය ද පිහිටා ඇත.පාසලේ පෝෂක ප්‍රදේශය තුල සිංහල දෙමළ හා මුස්ලිම් ජනයා ජීවත් වන අතර සියළු ජාතීන්ට අයත් ශිෂ්‍ය ශිෂ්‍යාවන් 600 කට ආසන්න සංඛ්‍යාවක් සිංහල මාධ්‍යයෙන් අධ්‍යාපනය හදාරනු ලබයි. මෙම පාසලේ   විදුහල්පති  ශ්‍රියානි මිය.

ඉතිහාසය
<p style="text-align:justify">ක්‍රි.ව 1923 දී තලවාකැලේ පොදු වෙළඳ සංගමය විසින් තම දූ දරුවන්ට අධ්‍යාපනය හැදෑරීම සඳහා තලවාකැලේ නගරය ආශ්‍රිතව පාසලක් ආරම්භ කිරීමට පියවර ගෙන ඇති අතර අනතුරුව වෙළඳ සංගමයේ බලවත් උත්සාහය මත එය රජයට පවරාගන ක්‍රි.ව 1924-03-12 වන දින රාජ්‍ය පාසලක් ලෙස අධ්‍යාපන කටයුතු ආරම්භ කරන ලදී. ආරම්භයේ දී  තලවකැලේ සිංහල විද්‍යාලය නමින් හඳුන්වා ඇති මෙහි පළමුවන ශ්‍රේණියේ සිට සිව්වැනි ශ්‍රේණිය දක්වා පමණක් පංති පවත්වනු ලැබූ අතර සිංහල සහ දමිළ ජාතීන්ට අයත් ශිෂ්‍ය ශිෂ්‍යාවන් 150 ක් පමණ අධ්‍යාපනය හදාරනු ලැබීය. ප්‍රථම විදුහල්පති වශයෙන් ආර්.එම් ගුණතිලක මහතා කටයුතු කර ඇත. වර්ෂ 1937 පමණ විදුහල්පති වූ ඈපාතිලක මහතාගේ පාලන කාලසීමාව තුල කණිෂ්ඨ අංශයට පමණක් සීමාවී තිබූ යුගය නිමා කරමින් ජේෂ්ඨ අංශයක් ද ස්ථාපිත විය. 
<p style="text-align:justify">ක්‍රි.ව 1943 පමණ වන විට ජේෂ්ඨ සහතික පත්‍ර විභාගය සඳහාද පංති පැවැත්වුනු අතර 1950 දී ශිෂ්‍යාධාර 7/15 ක් පමණ දිනාගැනීමට සමත් විය. අධ්‍යාපන මට්ටම ඉහළ තත්වයක පැවති බැවින් ශිෂ්‍ය සංඛ්‍යාව 450 දක්වා ඉහළ නගින ලදී. වර්ෂ 1952 පමණ වන විට ශාරීරික අධ්‍යාපනය සඳහා ද කාල පරිච්ඡේදයක් වෙන්වූ අතර සමස්ථ ගුරු මණ්ඩලය 16 දක්වා ඉහළ යන ලදී.1954 දී විදුහල්පති ධූරයට පත් ටී බී අල්විස් මහතාගේ යුගයේ විදුහලට නව භූමි භාගයක් ද හිමි වූ අතර එහි ගොඩනැගිල්ලක් ඉදි කෙරිණි.එය වර්මාතමානයේ මෙම විදුහල පිහිටා ඇති දෙව්සිරිපුර ප්‍රදේශය යි.ඉන් පසු 1962 වර්ශයේ දී පුස්තකාල ගොඩනැගිල්ලක් ඉදිවූ අතර එතෙක් පැවති නාමය වෙනුවට සුමන මහා විද්‍යාලය ලෙස භාවිත කිරීම ආරම්භ විය.

දැක්ම හා මෙහෙවර
දැක්ම: නැණ ගුණ සපිරි නිර්මාණශීලී සිසු දරු දැරියන් පිරිසක්
මෙහෙවර:පූර්ණ විෂය මාලාව ක්‍රියාවට නංවමින් හෙට ලොවට සරිලන පරිදි හිස අත හදවත පෝෂණය කරගත් පරිපූර්ණ දරු පරපුරක් සමාජයට දායාද කිරීම

=පාසල් ගීතය
විදුමිණ අප මාතා....// 
පුදමින බැති ගී නමදිමි සිරිපා....// 
විදුමිණ අප මාතා....//

සුමන මහා අප විදුහල් මාතා....// 
කිතුගොස ජය දද හෙළදිව නංවා....//  
සැරදේ සැරදේ සැම දින සැරදේ....//  
විදුමිණ අප මාතා....//

විදු ණැන එඩි බල යස රැස පතුරා....//  
හෙළ දරු කැළ නිති යහමඟ යොදවා....//  
සැරදේ සැරදේ සැම දින සැරදේ....//  
විදුමිණ අප මාතා....//

හිටපු විදුහල්පතිවරුන්

සමිති හා සංගම් 

 සිංහල සාහිත්‍ය සංගමය
 බෞද්ධ සංගමය
 වාණිජ සංගමය
 විද්‍යා සංගමය
 සිංහල වාද හා විවාද සංගමය
 ඉංග්‍රීසි සාහිත්‍ය සංගමය

 තොරතුරු තාක්ෂණ හා ජනමාධ්‍ය සංසදය
 බාලදක්ෂ ඒකකය
 පරිසර නියමු භට කණ්ඩය
 මාර්ග ආරක්ෂක සංගමය
 නව නිපැයුම් සංගමය

පිංතූර එකතුව

බාහිර සබැඳුම්
 කලාප අධ්‍යාපන කාර්‍යාලය - නුවරඑළිය 
 නුවරඑළිය දිස්ත්‍රික් ලේකම් කාර්‍යාල
 භූගෝලීය පිහිටීම
 ප්‍රාදේශීය විස්තරය - තලවකැලේ
 Sumana Secondary School wiki
චෙං අධිරාජිනිය (සොං රාජවංශය)

චෙං අධිරාජිනිය (1079-1131) යනු සොංහි හුයිෂොං අධිරාජයාගේ වල්ලභ අධිරාජිනියයි.

අධිරාජකීය දිවිය
චෙං උපත ලැබූයේ කායිෆෙංහි වංශවත් පවුලක ය. ඇය අනාගත සොංහි හුයිෂොං අධිරාජයාගේ නිල මෑණියන් වූ ෂියෑං අධිරාජිනියගේ පරිවාර ස්ත්‍රියක ලෙස කටයුතු කළා ය. හුයිෂොං කුමරකුව සිටි කාලයේ ඔහු අධිරාජකීය මාලිගයෙන් පිටත ජීවත් වූ අතර, නිතරම අධිරාජිනිය බැහැදැකීමට පැමිණියේ ය. අධිරැජිනිය චෙං සහ ඇගේ තවත් එක් ස්ත්‍රියක ඔහු වෙනුවෙන් නැවතී සිටින ලෙස පැවුසවා ය. 1099දී, ෂියෑං අධිරාජිනිය විසින් ඔහුට වං ආර්යාව ආවාහ කරදුන්නා ය. විවාහ තිලිණයක් ලෙස, ෂියෑං අධිරාජිනිය චෙං සමග වං යන නාමයම තිබූ අනෙක් පරිවාර ස්ත්‍රිය ඔහුට ත්‍යාග කළේ උපබිසෝවරුන් ලෙස ය.

 
1100දී, හුයිෂොං සිය සොහොයුරාගෙන් පසු සිහසුනට පත් විය. හුයිෂොං සිය ප්‍රධාන බිසව වූ වං අධිරාජිනියට එතරම් සමීප වූයේ නැත. චෙං ඔහුගේ ප්‍රසාදය හිමි කරගැනීමට වං බිසව සමග තරගවැදුණා ය. චෙං ඉගෙනීමෙහි ලැදි වූ අතර, සංගීතයට නිපුණත්වයක් දැක්වූවා ය. හුයිෂොංගේ ප්‍රියතාව ලද තවත් ස්ත්‍රීන් විය. මේ අතර වෙයි සහ ක්වායි බිසෝවරුන්, දෙං බිසවගේ සේවිකාවන් සහ ලියු මිංඩා බිසව ද විය. කෙසේනමුත්, චෙං ඔවුන් කෙරෙහි ඊර්ෂ්‍යාවෙන් පසුවූ බවට වාර්තා හමු නොවේ. රූමත්, දක්ෂ නර්තන ශිල්පිනියක සහ ගායිකාවක යැයි පැවසෙන චෙං අධිරාජයාට පිනවීමට සහ වර්ණනා කිරීමට විශේෂ දක්ෂතාවක් දැක්වූවා ය.  1102දී, හුයිෂොං විසින් චෙංව යහපත් බිසව නම් ශ්‍රේණියට උසස් කළේ ය.

1110දී, එනම් වං අධිරාජිනියගේ මරණින් වර්ෂ දෙකකට පසු, හුයිෂොං විසින් චෙංට අධිරාජිනිය පදවිය පිරිනමන ලදී. ඇයව එම පදවියට උසස් කිරීම තරමක් මතභේදාත්මක වූයේ සාමාන්‍යයෙන් අධිරාජිනියන් යුධ හෝ නිලධාරී පවුල්වල සාමාජිකයින් මිස හිටපු සේවිකාවන් නොවූ හෙයිනි. චෙං අධිරාජිනියගේ බලපෑමට ද එතරම් මනාපයක් හිමි නොවී ය.

පිටුවහල් දිවිය
හුයිෂොං අධිරාජයා 1126දී සිහසුන අත්හැරියේ සිය පුත්‍රයා වූ ක්වින්සොං අධිරාජයාව සිහසුනට පත් කිරීමටයි. ජින්–සොං යුද්ධ සමයේ 1127දී, කායිෆෙං අගනුවර ජුර්චෙන්වරුන්ගේ ග්‍රහණයට නතු විය. ක්වින්සොං අධිරාජයාව ධුරයෙන් පහකෙරිණි. ඔහුව සිරකරුවකු ලෙස මැංචූරියාවට ගෙන යන ලද්දේ හුයිෂොං අධිරාජයා සහ රාජ මාලිගයේ බොහෝ දෙනකු ද සමගයි. මෙම සිදුවීම වර්තමානයේ ජිංකං සිද්ධිය ලෙස හඳුන්වයි. අල්ලාගැනුණු බිසෝවරුන්, උපබිසෝවරුන් සහ මාලිග ස්ත්‍රීන් ජුර්චෙන්වරුන් අතර බෙදාහැරිණි. ජුර්චෙන්වරුන් විසින් චෙං අධිරාජිනිය ඇතුළු හුයිෂොංගේ බිසෝවරුන් පස්දෙනකුට බිරියන් ලෙස ඔහු සමග පිටුවහල් දිවිය ගතකළ හැකි බව දන්වන ලදී. පැට්‍රීෂියා බක්ලේ ආබ්‍රේ පවසන්නේ මේ කාලයේ චෙං අධිරාජිනිය වයස්ගතව සිටි හෙයින් ඇයව යුධ ජයග්‍රහණයේ ත්‍යාගයක් ලෙස සැලකීමට ජුර්චෙන්වරුන් නොපෙළඹුණු බවයි.

මරණය
1131දී චෙං අධිරාජිනිය මරණයට පත්වූයේ ජුර්චෙන්වරුන් විසින් පිටුවහල් කළ රාජකීය වංශිකයින් රඳවා සිටි හෙයිලොංජියාංහි වුගුඕහි දී ය.

1137දී හුයිෂොං සහ චෙං අධිරාජිනියගේ මරණය ගඔෂොං අධිරාජයාට දැනගන්නට ලැබුණු විට, තදබල ලෙස ප්‍රතිචාර දැක්වූ බැව් පැවසේ. එසේම ඔහු විසින් දීර්ඝ ශෝක කාලයක් ද ප්‍රකාශ කරන ලදී.

ආශ්‍රේයයන්

සටහන්

සඳහන් කළ කෘති

1079 උපත්
කායිෆෙංහි ජනයා
1131 මරණ
සොං රාජවංශයේ අධිරාජිනිය
සොං හුයිෂොං
චියෑන් අධිරාජිනිය

චියෑන් අධිරාජිනිය (1426–1468) යනු මිං රාජවංශයේ චීන වල්ලභ අධිරාජිනියකි. ඇය චෙංතොං අධිරාජයාගේ භාර්යාව වූවා ය. ඇයව නිල වශයෙන් අමතනු ලැබූයේ ෂියාඕචුවෑංරුයි අධිරාජිනිය () ලෙසිනි.

විවාහය
චියෑන් අධිරාජිනියගේ උපන් නාමය පිළිබඳ කිසිදු වාර්තාවක් හමු නොවේ. හමුවන්නේ ඇය චියෑන් () වංශයේ සාමාජිකාවක බව පමණි. 1442 ජූනි 8 දින ඇය චෙංතොං අධිරාජයා සමග විවාහ වූවා ය. ඇය ඔහුගේ ප්‍රධාන බිසව සහ අධිරාජිනිය බවට පත්වූවා ය.

ධුරයෙන් පහකිරීම
1449දී, චෙංතොං අධිරාජයා ටුමු සටනේ දී ග්‍රහණයට නතු විය. ඔහුව ග්‍රහණයට නතු කරගත් අය කප්පම් ඉල්ලා සිටියහ. චියෑන් අධිරාජිනිය සහ ඇගේ නැන්දණිය හමුවේ එය තවත් ඉහළ දැමිණි. චෙංතොං අධිරාජයා ප්‍රාණඇපකරුවකු ලෙස රඳවා ගැනීමට පසුව කප්පම් ලබාගැනීම ද ප්‍රතික්ෂේප විය. මේ හේතුවෙන් රාජසභාව විසින් ඔහුව විශ්‍රාම ලත් අධිරාජයා ලෙස නම් කොට ඔහුගේ අර්ධ-සොයුරා වූ චූ ක්වියු අධිරාජ පදවියට පත්කරන ලදී. වල්ලභ අධිරාජිනී පදවිය හෙබවීමට වං අධිරාජිනියට අවකාශ සලසනු පිණිස ක්වියෑන් අධිරාජිනිය රාජ මාලිගය අත්හැර වෙනත් මාලිගයක් වෙත පිටත් වූවා ය.

1450 සැප්තැම්බර් 19 දින ඇගේ සැමියා‍ මොංගෝලවරුන් වෙතින් මිදී බෙයිජිං වෙත පැමිණි විට, චියෑන් අධිරාජිනිය අධිරාජකීය නගරයේ ආරක්ෂිත පෙදෙසේ ඇගේ සැමියා සමග නිවාස අඩස්සියෙහි පසුවූවා ය. 1452දී ඇගේ සැමියාගේ එකම පුත්‍රයා වූ අනාගත චෙංහුවා අධිරාජයා කිරුළේ උරුමකරු ධුරයෙන් ඉවත් කළ අවස්ථාවේ ඔහුව ක්වියෑන් අධිරාජිනිය‍ගේ භාරයේ දිවි ගෙවීමට පිටත් කෙරිණි. 1457දී, කුමන්ත්‍රණයක් මගින් ඇගේ සැමියා යළි අධිරජ පදවියට පත්වූයේ ටියෑන්ෂුන් අධිරාජයා ලෙසයි. චියෑන් අධිරාජිනිය නැවත වල්ලභ අධිරාජිනී පදවියෙහි පිහිටුවනු ලැබිණි.

වැන්දඹු අධිරාජිනිය
චියෑන් අධිරාජිනියට දරුවන් නොවී ය. 1464දී චෙංතොං අධිරාජයා මියයාමත් සමග, චෙංහුවා අධිරාජයා සිහසුනට පත් විය. නව අධිරාජයාගේ ජීව විද්‍යාත්මක මෑණියන් වූ ෂියාඕසු අධිරාජිනිය සමග ඇය අරගලයකට මැදි වූවා ය. එයට හේතුව අධිරාජයාගේ මව වූ ෂියාඕසු අධිරාජිනිය, චියෑන් සේම වැන්දඹු අධිරාජිනිය පදවිය ඉල්ලා සිටීමයි. අධිරාජයාගේ මව කරුණු දැක්වූයේ තමන් අධිරාජයාගේ මෑණියන් බවත්, චියෑන් දරුවන් නොමැති බවත් ය. නමුත් චියෑන් කරුණු දැක්වූයේ තමන් හිටපු අධිරාජයාට පක්ෂපාතීව කටයුතු කළ බවත්, ඔහු නිවාස අඩස්සියේ පසුවූ කාලයේ තමන් ද එම දණ්ඩනය ඔහු සමග බෙදාගත් බවයි.

අධිරාජයාහට දෙපාර්ශ්වයම සතුටු වන පරිදි මෙම අරගලය විසඳීමට නොහැකි විය. නමුත් ඔහු මේ දෙදෙනාටම වැන්දඹු අධිරාජිනිය පදවිය පිරිනැමී ය. කෙසේවුවත්, චියෑන් නිල පදවි නාමය හේතුවෙන් ඇයට මාලිගයේ කටයුතුවල දී ඉහළ ප්‍රමුඛත්වයක් ගෙනදීමට සමත් විය.

භූමදානය
1468දී චියෑන් වැන්දඹු අධිරාජිනිය මියගි අතර, ඇගේ දේහය බෙයිජිං අසල මිං සොහොන් සංකීර්ණයේ යූ ලිංහි තැන්පත් කෙරිණි. ටියෑන්ෂුන් අධිරාජයා විශේෂයෙන් සඳහන් කොට තිබුණේ ඇය තමන් අසලින් භූමදාන කළ යුත්තේ, 'වසර දහසක දීර්ඝ දිවියකින් පසුව' බවයි.

ආශ්‍රේයයන්

සටහන්

සඳහන් කළ කෘති

1426 උපත්
1468 මරණ
මිං රාජවංශයේ අධිරාජිනියන්
මිං රාජවංශයේ වැන්දඹු අධිරාජිනියන්
15වන සියවසේ කාන්තාවන්
ටෑං චීනයේ අධිරාජකීය බිසෝවරු

අධිරාජිනියට අමතරව ටෑං චීනයේ අධිරාජකීය ‍බිසෝවරු ශ්‍රේණි අටකට හෝ නවයකට අනුව සංවිධානය වී සිටියහ. "මාලිග නිලධාරීන්" (宮官) ලෙස හැඳින්වුණු නිලධාරීනට විරුද්ධ අයුරින් ඔවුනව, "ඇතුළු නිලධාරීන්" (內官) ලෙස හැඳින්විණි.

662දී, පදවි තාවකාලිකව වෙනස් කෙරුණේ ස්ත්‍රීවාදී සහ නොගැඹුරු ගුණාංග ඉන් අරුත් නොගැන්වෙන සේ ය. මෙම ස්ත්‍රීවාදී වෙනස 670 දොළොස්වන මාසයේ දී යළි ප්‍රතිවර්ත්‍ය කෙරිණි. මෙම අවස්ථා දෙකෙහිම එයට හේතු වූ කරුණු නිල වාර්තාවල පැහැදිළි කොට නොමැත. කෙසේනමුත්, ඇතැම් විද්වතුන් සැකපහළ කරන්නේ මෙය වූ අධිරාජිනිය විසින් ඇගේ සැමියාට කළ යෝජනාවක් බවයි.

පසුකාලීන ඉතිහාසය සඳහා, චීනයේ අධිරාජකීය බිසෝවරුන්ගේ ශ්‍රේණි බලන්න.

මේවාත් බලන්න
 අගබිසව
 ටෑං රාජවංශය

ආශ්‍රේයයන් 
 The table is after Wu Jo-shui's "Empress Wu and Proto-Feminist Sentiments in T’ang China," in Imperial Rulership and Cultural Change in Traditional China. Seattle: University of Washington press, pp. 77-116.
චූ අධිරාජිනිය (සොං රාජවංශය)

චූ අධිරාජිනිය (1102–1127) යනු සොං රාජවංශයේ චීන අධිරාජිනියකි. ඇය සොංහි ක්වින්සොං අධිරාජයාගේ භාර්යාව වූවා ය.

චූ උපත ලැබූයේ 1102දී කායිෆෙංහි දී ය. 1116දී චූ ක්වින්සොංගේ ප්‍රධාන භාර්යාව ලෙසින් ඔහු සමග විවාහ වූවා ය. 1126දී හුයිෂොං අධිරාජයා සිය පුත්‍රයා වූ ක්වින්සොං අධිරාජයා ලෙස පත් කිරීමේ අරමුණින් සිහසුන අත්හැරී ය. අනතුරුව ඔහුගේ ප්‍රධාන භාර්යාව වූ චූ අධිරාජානිය ලෙසින් අභිෂේක ලැබුවා ය. 

ජින්–සොං යුද්ධ සමයේ 1127දී, කායිෆෙං අගනුවර ජුර්චෙන්වරුන් විසින් යටත් කරගන්නා ලදී. ක්වින්සොං අධිරාජයාව ධුරයෙන් පහකෙරිණි. ඔහු මෙන්ම ඔහුගේ පූර්වප්‍රාප්තිකයා වූ හුයිෂොං අධිරාජයා සහ අධිරාජකීය පවුලේ බොහෝ සාමාජිකයින් ඇතුළු මාලිගවාසීන් 3000කට අධික පිරිසක් අල්ලාගෙන මැංචූරියාව වෙත පිටුවහල් කරන ලදී. මෙම සිදුවීම ජිංකං සිද්ධිය නම් වේ. පළමුව ඔවුන්ව ජුර්චෙන් අගනුවර වෙත රැගෙන යන ලද අතර, පිරිසගෙන් වැඩිදෙනා අතරමග දී මරණයට පත් විය. අල්ලාගැනුණු අධිරාජකීය බිසෝවරුන්, උපබිසෝවරුන්, මාලිග ස්ත්‍රීන් සහ පණ්ඩකයන් වහලුන් ලෙස ජුර්චෙන්වරුන් අතර බෙදාදෙන ලදී. ඇගේ මාමණ්ඩියට ඔහුගේ අධිරාජිනිය ඇතුළු බිසෝවරුන් පස්දෙනකු ළඟ තබා ගැනීමට අවසර හිමිවූයේ යුධ ජයග්‍රහණයේ ස්මරණ ලෙස ඔවුන් භාවිතයට ගැනීමට වයෝවෘද්ධ වැඩි වූ හෙයිනි. කෙසේනමුත් තරුණ සහ රූමත් යැයි පැවසුණු චූ අධිරාජිනියට සිය වල්ලභයා සමග සිටීමට අවසර හිමි නොවිණි. ඇගේ පැමිණීමෙන් පසුව ඇයට ස්නානය සඳහා නියෝග කෙරිණි. මින් අවමානයට පත් ඇය සිය දිවි හානිකරගත්තේ ලිංගික අතවරයන්ට භාජනය වීමෙන් වැළකීමටයි.

ආශ්‍රේයයන්

සටහන්

සඳහන් කළ කෘති

සොං රාජවං‍ශයේ අධිරාජිනියන්
1102 උපත්
1127 මරණ
සිය දිවි හානි කරගත් චීන රාජකීයයන්