ඔතොකෝ වා ත්සුරායි යෝ

ඔ‍‍තොකෝ වා ත්සුරායි යෝ (男はつらいよ; "මිනිසකු වීම දුෂ්කරයි") යනු‍‍වෙන් හැඳින්වෙන්‍‍නේ කියෝෂි අත්සුමි විසින් ප්‍රධාන චරිතය නිරූපණය කරනු ලබන ජපන් චිත්‍රපට මාලාවකි. කියෝෂි මෙහි "තොරා-සන්" (寅さん) නැමැති කාරුණික හදවතක් සහිත නමුත් ආදරය ලැබීමට වාසනාවන්ත නොවන ඇවිදින්නකුගේ චරිතයක් නිරූපණය කරයි. බොහෝ අවස්ථාවල මෙම කතාමාලාව ද රසිකයින් විසින් හඳුන්වනු ලබන්නේ "තොරා-සන්" යන නාමයෙනි. 1969 සහ 1995 අතර කාලය තුළ තිරගත වූ චිත්‍රපට 48කින් සමන්විත ඔතොකෝ වා ත්සුරායි යෝ චිත්‍රපට මාලාවේ 3වන (අසුමා මොරිසාකි) සහ 4වන කථාංග (ෂුනිචි කොබයෂි) අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද්දේ යෝජි යමාඩා විසිනි. ඔහු විසින් එම සියලු කථාංගවල තරරචනය (හෝ සහ-තිරරචනය) ද සිදුකොට ඇත.

සෑම චිත්‍රපටයක් තුළම “මැඩෝනාවියක” ලෙස හඳුන්වනු ලබන වෙනස් ප්‍රධාන කාන්තා චරිතයක් සහ ජපානයේ වෙනස් ප්‍රදේශයක් (ඇරිසෝනාවේ සහ වියානාවේ රූගත කළ කථාංග ද ඇත.) නිරූපණය කෙරේ. 1969 සහ 1989 අතර සෑම වර්ෂයකම චිත්‍රපට දෙක බැගින් නිර්මාණය කෙරිණි. 1990 සිට 1995 දක්වා නිර්මාණය වූයේ වසරකය එක් චිත්‍රපටය බැගින්, නව වසරේ මුදාහැරීම පිණිසයි. AnimEigo විසින් 2009දී එක්සත් ජනපදය තුළ පළමු පැයේ චිත්‍රපට හතර "තොරා-සන්" යන තේමාව යටතේ කට්ටලයක් ලෙස එළිදක්වන ලදී. මෙම චිත්‍රපට මාලාව තනි නළුවකු විසින් ප්‍රධාන චරිතය නිරූපණය කළ දීර්ඝතම චිත්‍රපට මාලාවට හිමි ගිනස් ලෝක වාර්තාව ද උසුලයි.

මෙම චිත්‍රපට මාලාව අවසන් වූයේ අත්සුමිගේ සෞඛ්‍ය තත්ත්වය අයහපත් අතට හැරී 68 වන වියේ දී පෙනහැලි පිළිකාවකින් මියයාමත් සමගයි. මෙලෙසින් තෝරා-සන් සතුට සොයමින් සංචාරය කිරීමේ අවසානයක් සනිටුහන් නොවිණි. තොරා-සන් චරිතය හේතුවෙන් අත්සුන් විශාල පිළිගැනීමකට ලක්වූ අතර, ඔහුගේ මරණය රසිකයින් විසින් තොරා-සන්ගේ මරණය ලෙස ද සලකා ඇත. අත්සුමිගේ මරණින් පසු කතාමාලාව ඉදිරියට ගෙනායමට අධ්‍යක්ෂක යමාඩා තීරණය නොකළත්, තොරා-සන් පිටපත සංචාරක සිනමා ක්‍රියාකරවන්නකු ලෙස නිෂිඩා ටොෂියුකි විසින් ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය සිදුකළ නිජි වෝ ත්සුකමු ඔතොකෝ හා සම්බන්ධ කොට තැනීම සිදු විය. නිජි සාමාන්‍යයෙන් චිත්‍රපට සඳහා ඌනපූරණයක් වුව ද, අවසන් දර්ශන තොරා-සන් කතාමාලාවට සහ අත්සුමි කියෝෂි වෙනුවෙන් පුදකළ මරණාපර ගෞරවයක් ලෙසින් යමාඩා ඇතුළත් කොට ඇත. ඔතොකෝ වා ත්සුරායි යෝ චිත්‍රපට මාලාවේ සියලු ප්‍රදාන නළු නිළියන් නිජි චිත්‍රපටයේ ද පසුබිම් චරිත නිරූපණය කළ ද, තොරා-සන් චරිතය ද විස්මයජනක පසුබිම් නිරූපණයක් ලෙසින් චිත්‍රපටයේ අවසානයට එක්කොට ඇත්තේ තොරා තවමත් කොහේ හෝ සිටින බව පෙන්වමිනි. මෙම චිත්‍රපටය අවසන් වන්නේ අත්සුමි කියෝෂිට සිදුකළ පිදුමක් ද සමගිනි.

මූලික කථාපුවත
තොරා-සන් චිත්‍රපට සියල්ලේම සුළු වෙනස්කම් සහිතව එකම මූලික කථාපුවත දැකගත හැක. කුරුමා තොරාජිරෝ (හෙවත් තොරා-සන්) සංචාරක වෙළෙන්දකු වන අතර, ඔහු සතු සියලුම දේපළ වන්නේ ඔහුගේ කුඩා සූට්කේසය, පිටෙහි දවටාගෙව යන ඇඳුම් සහ සුළු මුදල් කිහිපයකි. ඔහු සිය භාණ්ඩ විකුණමින් නගරයෙන් නගරයට ඇවිද යයි. ඔහු ටෝකියෝවේ කට්සුෂිකාහි ෂිබමටාවේ පිහිටි සිය නිවස වෙත පැමිණීමට බෙහෙවින් අපේක්ෂා කරයි. ඔහුගේ ජීවත්ව සිටින පවුලේ සාමාජිකයන් වන්නේ සකුරා (ඔහුගේ කාරුණික අර්ධ-සොයුරිය), හිරෝෂි (සකුරාගේ සැමියා), මිත්සුවෝ (සකුරා සහ හිරෝෂිගේ පුත්‍රයා), ටට්සුසෝ (‍තොරා-සන්ගේ වියපත් මාමා) සහ ත්සුනේ (තොරා-සන්ගේ වියපත් නැන්දණිය) ය. ටට්සුවෝ සහ ත්සුනේ විසින් ෂිබමටාවේ සම්ප්‍රදායික රසකැවිලි (දන්ගෝ) අලෙවිසලක් පවත්වා ගෙන යනු ලබයි. චිත්‍රපටය ඇරඹෙන්නේ තොරා-සන් යහපත් දෙයක් සිදුකොට සිය පවුල පිළිබඳ ගරු කිරීමට තොරා-සන් තුළ ඇති අපේක්ෂාවෙන් නමුත්, හැමවිටම එහි ප්‍රතිඵලය වන්නේ කරදර රැසකි.

තොරා-සන් අනපේක්ෂිත අයුරින් දිය පවුල වෙත පැමිණෙයි. පුවලේ සාමාජිකයන් ඔහුව දැකීමෙන් ප්‍රීතියට පත්වුවත්, තොරා-සන්ගේ කටයුතු නිසා ගැටලු රැසක්ම පැනනගියි. අනතුරුව ඔහු පැමිණියාක් මෙන් විගසින් නිවසෙන් පිටව යයි.

මඳ කලකට පසු, දුරබැහැර නගරයක් වෙත ඔහු පැමිණෙන්නේ සිය භාණ්ඩ අලෙවි කරගැනීමටයි. එහිදී ඔහුට "මැඩෝනාවක" ලෙස හඳුන්වනු ලබන දුකින් පෙළෙන රූමත් කාන්තාවක මුණගැසෙයි. තොරා-සන් ක්‍රමයෙන් ෂිබමටාහි සිය පවුලේ දන්ගෝ වෙළඳසැල වෙත ඇයව රැගෙන යයි. කාන්තාව ඔහුගේ ආරාධනය පිළිගනිමින් ඔහු සමග පැමිණෙයි. තොරා-සන් එම කාන්තාවට ප්‍රිය කරයි. (නමුත් ඔහු සිය හැඟීම් පිළිබඳ නොවිමසිලිමත් ය) කෙසේනමුත්, මැඩෝනාගේ හදවත දිනාගැනීමට ඔහු දරන උත්සාහයන් ඔහුගේම ලැජ්ජාශීලීභාවය හේතුවෙන් ව්‍යර්ථ වන අතර, අවසානයේ සිදුවන්නේ ඇය තවත් අයකු සමග එකතු වීමයි. තොරා-සන් මහත් සිත් තැවුලට පත්වන නමුත්, ගාම්භීර මුහුණක් පෙන්වාගෙන සිටින අතර, සිය බිඳුණු හදවත සුව කර ගැනුමට තවත් සංචාරයක නියැළෙයි.

චිත්‍රපට මාලාවේ සම්භවය
පළමු ඔතොකෝ වා ත්සුරායි යෝ සිනමාහල් චිත්‍රපටය මුදාහැරීමට ප්‍රථම මෙහි ටෙලිනාට්‍ය ප්‍රභේදයක් 1968 සිට 1969 දක්වා විකාශය විය. එය මුලින් නම්කොට තිබුණේ "ගුකෙයි (හෙවත් "ගුක්යෝ")-කෙන්මයි" (愚兄賢妹) වහයෙනි. එහි අරුත "මෝඩ සොයුරා සහ නැණවත් සොයුරිය" යන්නයි. මෙම නාමය පැමිණෙන්නේ නයිතේ ටමරුකා (泣いてたまるか) හි අවසන් උපසිරැසියෙනි. (නයිතේ ටමරුකාහි ප්‍රධාන චරිතය ද නිරූපණය කරන ලද්දේ අත්සුමි කියෝෂි විසිනි)

කොබයෂි ෂුනිචි විසින් මෙම වැඩසටහන ඔතොකෝ වා ත්සුරායි යෝ ලෙස යළි නම්කරන ලදී. රූපවාහිනී කතාමාලාවේ අවසන් කථාංගයේ දී සර්ප දෂ්ඨනයකින් තොරාජිරෝ මියයයි. මෙම පරිසමාප්තිය නිසා ප්‍රේක්ෂකයින් කෝපයට පත්වූ අතර, ඔතොකෝ වා ත්සුරායි යෝහි චිත්‍රපට ප්‍රභේදය ප්‍රදර්ශනය ඇරඹිණි.

ආරම්භයේ දී, විකාශන නියෝජිතායතනය වූ ෂොචිකු මෙම චිත්‍රප‍ටයේ අරමුණු පිළිබඳ ප්‍රසාදයකින් පසුනොවී ය. නමුත් යෝජි යමාඩාගේ කැපවීම හේතුවෙන් මෙය විකාශය කෙරිණි. මෙම චිත්‍රපට මාලාව දැවැන්ත සාර්ථකත්වයක් හිමි කරගත් අතර, ෂෑම ග්‍රීෂ්ම ඍතුවකම සහ නව වසරකම චිත්‍රපටය බැගින් මුදාහැරිණි. ජපන් ජනප්‍රිය සංස්කෘතිය තුළ මෙම චිත්‍රපට මාලාවට සුවිසල් ස්ථානයක් හිමි විය. මොරිකාවා ෂින් හැර රූපවාහිනී ප්‍රභේදයේ සෙසු සහාය චරිත මෙම චිත්‍රපටයේ සිය චරිත නැවත නිරූපණය කරන්නේ නැත. සතෝ ගජිරෝ චිත්‍රපට බොහෝමයක "ගෙන්-චන්" ලෙසත්, නගයාමා අයිකෝ 6වන චිත්‍රපටයේ මැඩෝනා ලෙසත් සහ හිසාෂි ඉගාවා ඇගේ විවාහාපේක්ෂකයා ලෙසත් චරිත නිරූපණය කොට ඇත.

චරිත නිරූපණය

රූපවාහිනී කතාමාලාව
කියෝෂි අත්සුමි, තොරාජිරෝ කුරුමා ලෙස
අයිකෝ නගයාමා, සකුරා ලෙස
ෂින් මොරිකවා, ටට්සුසෝ කුරුමා ලෙස
ටොකුකෝ සුගියාමා, ත්සුනේ කුරුමා ලෙස
ගජිරෝ සතෝ, යූජිරෝ ලෙස (තොරාජිරෝගේ පුංචි සොහොයුරා)
හිසාෂි ඉගාවා, හිරෝෂි සුවා ලෙස (වෛද්‍යවරයෙකි)

චිත්‍රපට
කියෝෂි අත්සුමි, තොරාජිරෝ කුරුමා ලෙස
චියෙකෝ බයිෂෝ, සකුරා සුවා ලෙස
ගින් මේඩා, හිරෝෂි සුවා ලෙස
ෂින් මොරිකාවා, ටට්සුසෝ කුරුමා ලෙස (චිත්‍රපට 1 සිට 8 දක්වා)
ටට්සුවෝ මත්සුමුරා, ටට්සුසෝ කුරුමා ලෙස (චිත්‍රපට 9 සිට 13 දක්වා)
මසාමි ෂිමෝජෝ, ටට්සුසෝ කුරුමා (චිත්‍රපට 14 සිට 48 දක්වා)
චියෙකෝ මිසාකි, ත්සුනේ කුරුමා ලෙස
හිදෙටකා යොෂියෝකා, මිත්සුවෝ සුවා ලෙස
හිසාඕ දසායි, ප්‍රධානිතුමා (උමෙතාරෝ කට්සුරා) ලෙස
චිෂූ ර්යූ, ගෝසෙන්-සමා ලෙස
ගජිරෝ සතෝ, ගෙන්කෝ ලෙස

සජීවීකරණ
කෝයිචි යමදෙරා, තොරාජිරෝ කුරුමා ලෙස
යුමි තෝමා, ලිලී ලෙස
මාරි ඔකමොතෝ, සකුරා සුවා ලෙස
හෝචූ ඕත්සුකා, හිරෝෂි සුවා ලෙස
මිනොරි යාඩා, ටට්සුසෝ කුරුමා ලෙස
මියේ අසුමා, ත්සුනේ කුරුමා ලෙස
මිනේ එකෙන්, උමෙතරෝ කත්සුරා ලෙස
ර්යූජි සයිකචි, ගෝසෙන්-සමා ලෙස
නඔකි ටට්සුටා, ගෙන්කෝ ලෙස

චිත්‍රපට මාලාව

මැඩෝනාවියන්
සෑම චිත්‍රපටයකම තොරා-සන් සාමාන්‍යයෙන් සෙනෙහස දක්වන (හෝ පසුකාලීන චිත්‍රපටවල පියකු මෙන් සලකන) යුවතියක ලෙස ආරාධිත රංගන ශිල්පිනියක රංගනයෙහි යෙදෙයි. මෙම චරිත "මැඩෝනාවියන්" ලෙස හඳුන්වා ඇත. සෑම මැඩෝනාවියක‍‍ගේම චරිත චිත්‍රපටය මුදාහැරු‍ණු සමයේ ජනප්‍රිය නිළියක විසින් නිරූපණය කරන ලදී.

ආශ්‍රේයයන්

සාමාන්‍ය

විශේෂිත

වැඩිදුර කියවීමට 
 "Tora-san" in Schilling, Mark. The Encyclopedia of Japanese Pop Culture. New York: Weatherhill, 1997, pp. 268–272. ISBN 978-0-8348-0380-0.

යෝජි යමාඩා විසින් අධ්‍යක්ෂණය කළ චිත්‍රපට
චිත්‍රපට මාලා
ජපන් චිත්‍රපට
ජපන්-භාෂා චිත්‍රපට
ෂෝචිකු චිත්‍රපට
ජපන් චිත්‍රපට මාලා