Suchinthana/si-wikipedia huggingface dataset:
කල්මුනෙයි මැතිවරණ කොට්ඨාසය

කල්මුනෙයි මැතිවරණ කොට්ඨාසය  අගෝස්තු 1947 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ කොට්ඨාස අතුරින් එකක් විය. මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය නම් ලද්දේ  නැගෙනහිර පළාතේ  අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ,  කල්මුනෙයි නගරය අනුව යමිනි . ශ්‍රී ලංකාවේ 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව විසින්   පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරුන් තෝරා පත්කර ගැනුම සඳහා සමානුපාතික නියෝජන මැතිවරණ ක්‍රමය හඳුන්වාදෙන ලදි . එවිට පැවැති බොහෝ දුරට  ඒක-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස වූ කොට්ඨාස 160 වෙනුවට බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස 22 ක් ඇති කරන ලදි. සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුණු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  කල්මුනෙයි මැතිවරණ කොට්ඨාසය වෙනුවට  අම්පාර බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය තුළ ඡන්ද කොට්ඨාශයක් ලෙස කල්මුනෙයි දිගටම පවතියි.

1947 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
23 අගෝස්තු 1947 සිට 20 සැප්තැම්බර් 1947 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු  පළමුවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1952 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
24 මැයි1952 සහ 30 මැයි1952 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු  දෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1956 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
5 අප්‍රේල් 1956 සහ 10 අප්‍රේල් 1956දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු  තෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1960 (මාර්තු) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
19 මාර්තු 1960 දිනදී පැවැත්වුණු  සතරවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1960 (ජූලි) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
20 ජූලි 1960 දිනදී පැවැත්වුණු  පස්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1965 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
22 මාර්තු 1965  දිනදී පැවැත්වුණු  හයවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1970 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
27 මැයි 1970 දිනදී පැවැත්වුණු  සත්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1977 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
21 ජූලි 1977 දිනදී පැවැත්වුණු  අටවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

ආශ්‍රිත

ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි මැතිවරණ කොට්ඨාස
අම්පාර දිස්ත්‍රික්කය
සෝමාලියාව

සෝමාලියා සමූහාණ්ඩුව අප්‍රිකාවේ පිහිටි රටකි. මායිම වයඹ දෙසින් ජිබොට්, නිරිතදිගින් කෙන්යාව, උතුරින් ඒඩින් බොක්ක සහ යේමනය, නැගෙනහිරින් ඉන්දියානු සාගරය සහ බටහිරින් ඉති‍යෝපියාවය. මෙය ලෝකයේ මූලික ව්‍යාපාර  මධ්‍යස්ථානයක් වූ අතර නාවිකයන් හා වෙළඳුන් සාම්බරානි, කළුවැල් සහ කුළු බඩු වෙළදාම් කරයි. මෙම වෙළදාම් අතර මයිසීනියානුවන් හා බැබිලෝනු ජාතිකයින් වේ. සෝමාලියා රාජධානිය පුන්ටයිස්වරුන්ගේ භූමියක් වු අතර වර්තමානයේ එහි ඇති පිරමීඩානු ගොඩනැඟිලි පන්සල් හා නිවාස ඒ බව තහවුරු කරයි. මධ්‍යම ‍කාලයේ මෙය අෆුරාන් පාලනයක් වු අතර විශිෂ්ට හයිඩ්‍රොලික් ශිල්පය සහ බලකොටු ගොඩනැගීම මෙහි විය. ශතවර්ෂ ගණනාවක කාලයක් බ්‍රිතාන්‍යයන් යටත් කර සිටි දේවීශ්වරුන් 1920 යටත් කරගන්නා ලදී. මෙමගින් දේවිශ් පාලන ප්‍රදේශ බ්‍රිතාන්‍යයට අයත් වේ. 1926 වන තෙක් සෝමාලියානු සුල්තාන්වරුන්ගෙන් හා හාමුරුදුවන්ගෙන් සම්පූර්ණ පාලනය හිමි නොවීය. 1941 බ්‍රිතාන්‍ය හමුදාව යට‍තට ගැණුනි. 1974 අරාබි  සම්මේලනයේ සාමාජිකත්වය ලැබුණි. මෙම රට අප්‍රිකාණු සංගමය හා බැඳුණු අතර මෙය මුස්ලිම් රටකි. මෙය ඉස්ලාමීය සම්මේලනයේ නිර්මාතෘ  සාමාජිකයෙක් වන අතර එක්සත් ජාතීන්ගේ හා එන්.ඒ.එම්. හි සාමාජිකයෙකි.

.

ආශ්‍රිත 

අප්‍රිකානු රටවල්
පෘථිවි වායුගෝලය

පෘථිවි වායුගෝලය යනු පොළොව වටා ඇති වායු තට්ටුවයි. එය පෘථිවි ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය නිසා පෘථිවිය ආසන්නයේ රැඳී  තිබේ. එහි 78.08% නයිට්‍රජන්ද, 20.95% ඔක්සිජන් ද, 0.93% ආගන් ද, 0.038% කාබන්ඩයොක්සයිඩ්ද,අනෙක් වායූන් අංශු මාත්‍ර වශයෙන්ද, වෙනස් වන ප්‍රමාණයකින් (1% පමණ) ජල වාෂ්ප ද අඩංගු වේ. මේ වායු මිශ්‍රණයට වාතය යැයි කියනු ලැබේ. මේ වායුගෝල‍ය පෘථිවියේ ජිවින් ආරක්ෂා කරනුයේ සූර්ය කිරණවල අඩංගු පාරජම්බුල වැනි අහිතකර කිරණ උරා ගැනීමෙන් හා දිවා රෑ අධික උෂ්ණත්වය අඩු කිරීමෙන් ය. 

වායු‍ගෝලයත්, පිටසක්වළත් අතර ස්ථිර මායිමක් නොමැත. එය සෙමින් සෙමින් තුනී වි අවකාශයට නැතිවී යයි. වායුගෝලයෙන් ¾  ඇත්තේ ග්‍රහ ‍ලෝකයේ මතුපිට සිට කි.මී. 11 ඇතුලත වේ. එක්සත් ජනපදයේ සිට කි.මී. 80.5 (සැ.50) පමණ උසකින් ගමන් කරන මිනිසුන් ගගනගාමීන් ලෙස නම් කෙරේ. කි.මී. 120 (සැ.75 ක් හෝ අඩි 400,000) සීමාවට නැවත ඇතුල් වීමේදී දී වායුගෝලයේ ප්‍රතිඵල පෙනේ. පොළවේ සිට කි.මී. 100 ක් පමණ උසකදී  (සැ.62, හෝ 328,000) පිහිටි කර්මාන් රේඛාව වායුගෝලයේ හා පිටසක්වල අතර සීමාව සේ සැලකේ.

පීඩනය හා ඝනත්වය 

මුහුදු මට්ටමේ සාමාන්‍ය වායුගෝලීය පීඩනය කිලෝ පැස්කල් 101.3 (14.7px ) වේ. මුළු වායුගෝලීය ස්කන්ධය කි.ග්‍රෑ. 5.136 x 108 පමණි.  

පීඩනය මනිනු ලබන ස්ථානයට ඉහළින් වාතයේ මුළු බර වායු භාර ප්‍රමාණයේ සෘජු ප්‍රතිඵලයකි. මෙයින් අදහස් කෙරෙන්නේ වායු පීඩනය, පිහිටීම හා වේලාව අනුව වෙනස් වන බවයි. 

මක්නිසාද යත් පොළොවට ඉහලින් ඇති වාතයේ බර ප්‍රමාණය, පිහිටීම හා රත්වීම සමඟ වෙනස්වේ. උස සමඟ වායුගෝලීය පීඩනයද අඩු වේ. එනම් 5.6 km  (අඩි 18000) දී, 50% පමණ වායු ප්‍රමාණය අඩුම කි.මී. 5.6 ඇතුළතය.පොළොව මට්ටමෙන් ඉහළට යන,සෑම කි.මී. 5.6 ක දී ම වායුගෝලීය පීඩනය ආසන්න වශයෙන් හරි අඩකින් අඩුවේ.කෙසේ වෙතත් වායුගෝලීය තීරුවේ උෂ්ණත්වය දිගටම වෙනස් වීම නිසාත්, විශාල උස් ප්‍රමාණයක දී ගුරුත්වාකර්ෂණය අඩු වීමට පටන් ගැනීමත්, තනි සමිකරණයක් වායු පීඩනයේ සියලු තැන්  නොසෑදෙන නිසාත් ය .(ඉහත දී ඇති සමීකරණයේ අඩු වී යන තට්ටු 7 ක් සෑදේ)
එක්ස්සොස්ෆියර් හිදී වූවද වායුගෝලය දැනටත් පවතී. (දැකිය හැකි පරිදි උදා : වශයෙන් සැටලයිට්වල වායුව ඇඳ ගැනීමේ ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් දැකිය හැකිය)

ඉහත සඳහන් තොරතුරු ‍මත එක පීඩනය සමීකරණය වායුවේ ඝනකම ඇස්තමේන්තු කිරීම සඳහා කෙලින්ම යොදා ගත ‍හැක. කෙසේ වෙතත් පහත සඳහන් ප්‍රකාශිත දත්ත බලා ගැනීම සඳහා දී ඇත.

·	විශාල වායු‍ගෝල‍යේ 50% කි.මි. 5.6 උසට වඩා පහත්ය.

·	විශාල වායුගෝලයේ 90% කි.මි. 16 උසට වඩා පහත් ය. වානිජමය අහස් යානාවලට පොදු උස. කි.මි . 10 ක් පමණ වේ.

·	විශාලත්වයෙන් 99.9999% වන උස කි.මි. 100 අඩුය. එම නිසා වායුගෝලයේ වැඩි හරියක්ම 99.9997% කි.මි. 100 අඩුය. ඝනත්වය මෙයට වඩා වැඩි ප්‍රදේශයක් වුවද අරුණාලෝකය හා වායු‍ගෝලීය ශක්තිය තිබේ.

සටහන්
මෛත්‍රිය

මෙත්තා හෙවත් මෛත්‍රීය යනු කරුණාව, දයාව ආදී වදන් වලට තරමක් ආසන්න තේරුමක් වචනයකි.

බුදු දහම අනුව මෙය දස පාරමිතා වලින් එකක් වන අතර සතර බ්‍රහ්ම විහරණයේ පළමු අංගයයි. මෛත්‍රී භාවනාව යනු බෞද්ධ භාවනා ක්‍රමවල එක් ප්‍රසිද්ධ ක්‍රමයකි.

මෛත්‍රී  භාවනාව 
මෛත්‍රී භාවනාවේ අරමුණ කරුණාව හා දයාව පැතිරවීමයි. (බැඳීමකින් තොරව දයාව පෙන්වීම) මෙම භාවනාව ආරම්භ‍වන්නේ භාවනා කරන්නා විසින් තමාටම මෛත්‍රීය පතුරුවා ගනිමිනි. ඉන්පසු පිළිවෙලින් තම දෙමාපියන්ට, මිතුරන්ට, ගුරුවරුන්ට, හිතුවතුන්ට, අහිතව හා අවසානයේදි සියළුම සත්වයා වෙත මෛත්‍රීය පතුරුවයි.

	
බුදුදහමට අනුව මෛත්‍රීය ප්‍රගුණ කළ තැනැත්තාට අයහපත් ක්‍රියා හෝ ක්‍රෝධ සිතුවිලි සිතෙහි දරා ගැනීමට අවශ්‍ය නොවේ.ඒ හෙයින් ඔවුන් වඩා පහසුවෙන් හා සැහැල්ලුවෙන් වාසය කරති. නින්ද නොයාමේ රෝගයට හා නපුරු සිහින පෙනී‍මට ප්‍රතිකර්මයක් ලෙස ද මෛත්‍රී  භාවනාව භාවිතා වේ. මෛත්‍රීයෙන් පිරුණු තැනැත්තෙක් ආශ්‍රය කිරීම පහසු වන අතර ඔහු වටා සිටින්නන්ට ඉන් සතුටක් ලැබේ. මෛත්‍රීය දයාවෙන්, සාමයෙන් හා සතුටෙන් පිරුණු ලෝකයක් බිහිකිරීමට උපකාරී වේ. 

	
මෛත්‍රී  භාවනාව ක්‍රෝධයෙන් කැළ‍ඹුනු සිත් සුවපත් කර ගැනීම සඳහා යොදා ගත හැකි ඔසුවකි. මෛත්‍රීය පුහුණු කරගත් කෙනෙකු පහසුවෙන් කේන්තියට පත් නොවන අතර වෛරය ඇතිවුවත් එය පහසුවෙන් යටපත් කර ගනී.

	
මෛත්‍රීය සතුරු බවින් හා ප්‍රචණ්ඩත්වයෙන් තොර වේ. ඉන්  සියළු දෙනාගේම සතුට  ප්‍රාර්ථනා කෙරේ. ඉවසීම, අන් අය කෙරෙහි ගෞරවය දැකිවීම හා අන් අය අගය කොට සැලකීම ද මෙහි කොටසක් වේ. මෛත්‍රීය යනු ආත්මාර්ථයෙන් තොරව යමෙකුට දක්වන දයාව ලෙසද  පෙන්වා දීමට පුළුවන. එය දෙමාව්පියන් විසින් තම දරුවෙකුට දක්වන ආදරය හා සමානය.මෛත්‍රී  භාවනාවේදි සිමාරහිත අයුරින් දයාන්විත හදවතක් ඇති කර ගැනීම සඳහා වු පාඨ පිළිබඳව සිත යොමු කරයි. මෛත්‍රීය හේතුවෙන් සියළු ජීවින් කෙරෙහි කරුණාව හා පරිත්‍යාගශීලිත්වය දක්වන අතර එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මෛත්‍රිය වැඩූ තැනැත්තා සියළු සත්වයාගේ සතුටේදි සතුටු විය හැකි තත්වයකට පත් වේ.

බුදු දහම
පොන්නම්බලම් රාමනාදන්

පොන්නම්බලම් ‍රාමනාදන් (1851 ‍අප්‍රේල් 16 - 1930 නොවැම්බර් 30) යනු ශ්‍රී ලංකාවේ හිටපු දෙමළ දේශපාලඥවරයෙකි.

මුල් අවධිය 
පොන්නම්බලම් ‍රාමනාදන්ගේ පියා අරුනාචලම් පොන්නම්බලම්ය. මව සෙල්ලච්චි අමියියාය. රාජකීය විද්‍යා‍ලයෙන් අධ්‍යාපනය ලැබු හෙතෙම 1873 – 1886 වන තෙක් නීතිවේදියෙකු ලෙස කටයුතු කළේය.

දේශපාලනය 
පොන්නම්බලම් ‍රාමනාදන් 1879 සිට 1892 කාලය තුළ ද්‍රවිඩ භාෂාව කතා කරන ජනයා නියොජනය කරමින් ව්‍යවස්ථාදායක සභාවේ නිල‍නොවන සාමාජිකයෙකු ලෙස කටයුතු කළේය. 1892 වර්ෂයේ ශ්‍රි ලංකාවේ ආණ්ඩුකාරවරයා ලෙස පත් වූ අතර 1906 තෙක් එම තනතුර හෙබවිය. 1897 වික්ටෝරියා රැජිනගේ 50 වන සංවත්සරය සඳහා ශ්‍රී ලංකික නියෝජිතයා ලෙස රජය විසින් එංගලන්තයට යවනු ලැබුවේ පොන්නම්බලම් ‍රාමනාදන්වය. ‍එම උත්සවයේදී ඔහුට බ්‍රිතාන්‍ය රාජධානියේ පරිපූර්ණම දේශකයා වශයෙන් රැජිනගෙන් රන් සම්මානයක් හිමිවිය. 1911 වර්ෂයේදී ඔහු වැඩි මනාප සංඛ්‍යාවක් ලබා ගනිමින් ශ්‍රී ලංකා ව්‍යවස්ථාදායක මණ්ඩලයට තේරී පත්වුණි. ඔහු උඩුවිල් රාමනාදන් ගැහැණු පාසල හා යාපනයේ පරමේෂ්වරම් විද්‍යාලය ආරම්භ කරන ලද්දේද ඔහු විසිනි. 1917.12.04 දිනැති පාර්ලිමේන්තු හැන්සාඩ් වාර්තාවට අනුව නාච්චිදූවේ සිංහල පවුල් 50 ක් පදිංචි කිරීමට එරෙහිව එතුමා විරුද්ධ වුණි.

සිංහල මුස්ලිම් කැරැල්ල 
1915 වකවානුවේදී ශ්‍රී ලංකාවේ ජාතිවාදී අරගලයක් ඇතිවිය. එහෙයින් බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුකාරතුමා පැමිණ මාර්ෂල් නීතිය දියත් කළේය. සිංහල නායකයන් අත්අඩංගුවට ගෙන සිරකරන ලෙස පොලීසියට හා හමුදාවට ඔහු අණ කළේය. ඔවුන් අතර ඩී.එස්. සේනානායක, ඩී.ආර්. විජේවර්ධන, දෝසතර නේසියස් පෙරේරා, ඊ.ටී. ද සිල්වා, එෆ්, ආර්, ඩයස් බණ්ඩාරනායක, එච්. අමරසූරිය, ඒ.එච්. මොලමුරේ හා තවත් කිහිප දෙනෙක් වුහ. ඒ අතරින් සමහර දෙනෙකුට මරණ දණ්ඩනය ද
හිමිවිය. පී. රාමනාදන් එයින් නිදහස් වී පැමිණ බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුවට එරෙහිව සටන් කළේය. මෙහිදී ඔහු රජයට විරුද්දව නඩු දමා ඔවුන් බේරාගත්තේය.

1851 උපත්
1930 මරණ
ගාන්ට් සටහන

ව්‍යාපෘති කළමනාකරණය හිදී ව්‍යාපෘතියක වැඩ ගලායාමේ සටහනක් දැක්වීම සඳහා ගාන්ට් සටහනක් භාවිතා කරයි. යම්කිසි කාල සීමාවක් ඔස්සේ ව්‍යාපෘතියක උප කාර්යයන් කිරීම සඳහා ගතවන කාලය වෙන වෙනම රුපසටහනක් මගින් මෙහිදී පෙන්වයි.

ඉතිහාසය

වාසි සහ සීමාවන්

උදාහරණ

මෘදුකාංග

මුලාශ්‍රkupa  

කළමනාකරණය
පද්දිරුප්පු මැතිවරණ කොට්ඨාසය

පදිරුප්පු මැතිවරණ කොට්ඨාසය  අගෝස්තු 1947 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ කොට්ඨාස අතුරින් එකක් විය. මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය නම් ලද්දේ  නැගෙනහිර පළාතේ  මඩකලපුව දිස්ත්‍රික්කයේ,  පදිරුප්පු නගරය අනුව යමිනි . ශ්‍රී ලංකාවේ 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව විසින්   පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරුන් තෝරා පත්කර ගැනුම සඳහා සමානුපාතික නියෝජන මැතිවරණ ක්‍රමය හඳුන්වාදෙන ලදි . එවිට පැවැති බොහෝ දුරට  ඒක-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස වූ කොට්ඨාස 160 වෙනුවට බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස 22 ක් ඇති කරන ලදි. සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුණු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  පදිරුප්පු මැතිවරණ කොට්ඨාසය වෙනුවට  මඩකලපුව බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය තුළ ඡන්ද කොට්ඨාශයක් ලෙස පදිරුප්පු දිගටම පවතියි.

1947 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
23 අගෝස්තු 1947 සිට 20 සැප්තැම්බර් 1947 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු  පළමුවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1952 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
24 මැයි1952 සහ 30 මැයි1952 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු  දෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1956 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
5 අප්‍රේල් 1956 සහ 10 අප්‍රේල් 1956දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු  තෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1960 (මාර්තු) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
19 මාර්තු 1960 දිනදී පැවැත්වුණු  සතරවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1960 (ජූලි) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
20 ජූලි 1960 දිනදී පැවැත්වුණු  පස්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1965 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
22 මාර්තු 1965  දිනදී පැවැත්වුණු  හයවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1970 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
27 මැයි 1970 දිනදී පැවැත්වුණු  සත්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1977 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
21 ජූලි 1977 දිනදී පැවැත්වුණු  අටවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

ආශ්‍රිත

ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි මැතිවරණ කොට්ඨාස
මඩකලපුව දිස්ත්‍රික්කය
පොතුවිල් මැතිවරණ කොට්ඨාසය

පොතුවිල් මැතිවරණ කොට්ඨාසය  අගෝස්තු 1947 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ කොට්ඨාස අතුරින් එකක් විය. මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය නම් ලද්දේ  නැගෙනහිර පළාතේ  අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ,  පොතුවිල් නගරය අනුව යමිනි . ජූලි 1977 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර මෙම කොට්ඨාසය ද්වී-මන්ත්‍රී ආසනයක් විය. ශ්‍රී ලංකාවේ 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව විසින්   පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරුන් තෝරා පත්කර ගැනුම සඳහා සමානුපාතික නියෝජන මැතිවරණ ක්‍රමය හඳුන්වාදෙන ලදි . එවිට පැවැති බොහෝ දුරට  ඒක-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස වූ කොට්ඨාස 160 වෙනුවට බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස 22 ක් ඇති කරන ලදි. සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුණු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  පොතුවිල් මැතිවරණ කොට්ඨාසය වෙනුවට  අම්පාර බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය තුළ ඡන්ද කොට්ඨාශයක් ලෙස පොතුවිල් දිගටම පවතියි.

1947 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
23 අගෝස්තු 1947 සිට 20 සැප්තැම්බර් 1947 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු  පළමුවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1952 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
24 මැයි1952 සහ 30 මැයි1952 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු  දෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1956 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
5 අප්‍රේල් 1956 සහ 10 අප්‍රේල් 1956දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුණු  තෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1960 (මාර්තු) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
19 මාර්තු 1960 දිනදී පැවැත්වුණු  සතරවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1960 (ජූලි) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
20 ජූලි 1960 දිනදී පැවැත්වුණු  පස්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1965 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
22 මාර්තු 1965  දිනදී පැවැත්වුණු  හයවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1970 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
27 මැයි 1970 දිනදී පැවැත්වුණු  සත්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1977 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
21 ජූලි 1977 දිනදී පැවැත්වුණු  අටවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

එම්. කනගරත්නම්  තම පක්ෂය හැර දමා  එක්සත් ජාතික පක්ෂයට එක් විය.

ආශ්‍රිත

ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි මැතිවරණ කොට්ඨාස
අම්පාර දිස්ත්‍රික්කය
ත්‍රිකුණාමලය මැතිවරණ කොට්ඨාසය (1947–1989)

ත්‍රිකුණාමලය මැතිවරණ කොට්ඨාසය  අගෝස්තු 1947 සහ පෙබරවාරි 1989 අතරතුර  ශ්‍රී ලංකාවෙහි  මැතිවරණ කොට්ඨාස අතුරින් එකක් විය. මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය නම් ලද්දේ නැගෙනහිර පළාතේ  ත්‍රිකුණාමලය දිස්ත්‍රික්කයේ,  ත්‍රිකුණාමලය නගරය අනුව යමිනි . ශ්‍රී ලංකාවේ 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව විසින්   පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරුන් තෝරා පත්කර ගැනුම සඳහා සමානුපාතික නියෝජන මැතිවරණ ක්‍රමය හඳුන්වාදෙන ලදි . එවිට පැවැති බොහෝ දුරට  ඒක-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස වූ කොට්ඨාස 160 වෙනුවට බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාස 22 ක් ඇති කරන ලදි. සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ පැවැත්වුනු පළමු මැතිවරණය වන 1989 මහා මැතිවරණයේදී  ත්‍රිකුණාමලය මැතිවරණ කොට්ඨාසය වෙනුවට  ත්‍රිකුණාමලය බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය  ආදේශ කරනු ලදුවත් බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ කොට්ඨාසය තුළ ඡන්ද කොට්ඨාසයක් ලෙස ත්‍රිකුණාමලය දිගටම පවතියි.

1947 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
23 අගෝස්තු 1947 සිට 20 සැප්තැම්බර් 1947 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුනු  පළමුවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1952 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
24 මැයි1952 සහ 30 මැයි1952 දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුනු  දෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1956 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
5 අප්‍රේල් 1956 සහ 10 අප්‍රේල් 1956දක්වා කාලය අතරතුරදී පැවැත්වුනු  තෙවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1960 (මාර්තු) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
19 මාර්තු 1960 දිනදී පැවැත්වුනු  සතරවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1960 (ජූලි) පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
20 ජූලි 1960 දිනදී පැවැත්වුනු  පස්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1965 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
22 මාර්තු 1965  දිනදී පැවැත්වුනු  හයවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1970 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
27 මැයි 1970 දිනදී පැවැත්වුනු  සත්වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

1977 පාර්ලිමේන්තු මහා මැතිවරණය
21 ජූලි 1977 දිනදී පැවැත්වුනු  අටවන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙහි මෙම මැතිවරණ කොට්ඨාසය සඳහා ප්‍රතිඵල:

ආශ්‍රිත

ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි මැතිවරණ කොට්ඨාස
ත්‍රිකුණාමලය දිස්ත්‍රික්කය
අන්තර්ජාල ප්‍රොටෝකෝලය

අන්තර්ජාල ප්‍රොටෝකෝලය හෙවත් (අයිපී) යනු සන්නිවේදන ප්‍රොටෝකෝලයේ ප්‍රධානියා වන අතර මෙය දත්ත රැස්කිරීම ප්‍රතියෝජක (පොදි) හරහා අන්තර්ජාලකාර්යය භාවිතා කරමින් අන්තර්ජාල ප්‍රොටෝකෝල කට්ටලය වේ.

මූලාශ්‍ර

අන්තර්ජාලය
සිංහල නැටුම්

ශ්‍රී ලංකාවටම ආවෙණික වූ නැටුම් පොදුවේ සිංහල නැටුම් ලෙස හැඳින්වේ.  සිංහල නැටුම් කලාව ජාතිකයන්ගේ සාම්ප්‍රදායික නැටුම් කලාවයි.

මෙයට ප්‍රධාන නැටුම් සාම්ප්‍රදායන් 3ක් අයත්වේ.
 උඩරට නැටුම්
 පහතරට නැටුම්
 සබරගමු නැටුම්

උඩරට නැටුම්

 ඇඳුම - වෙස්
 ප්‍රධාන බෙරය - ගැටබෙරය

පහතරට නැටුම්

සබරගමු නැටුම්

වැඩිදුර කියවීම්
 

සිංහල නැටුම්
යෙදවුම් මෘදුකාංග

යෙදවුම් මෘදුකාංග යනු පරිගණක මෘදුකාංගයන් යටතේ එන උපපන්තියකි. ඒවා පාරිභෝගිකයාගේ අවශ්‍යතාවයන් ඉටුකිරීමට පරිගණකය සතු හැකියාවන් සෘජුව හා මනාව යොදා ගැනීමට සමත්ය.පරිගණකයේ විවිධ හැකියාවන් සම්මිශ්‍රණයෙන් හා සංගෘහිත ‍‍(Integrate) කිරීමෙන් සැදුම් ලත් පද්ධති මෘදුකාංග (System software), යෙදවුම් මෘදුකාංගයන්ගෙන් වෙනස් වන්නේ ‍ඒවා සාමාන්‍යයෙන් භාවිත කරන පුද්ගලයාගේ ප්‍රයෝජනයට කෙලින්ම සහය නොවන නිසාය. මෙහි දී යෙදවුම් (application) යන වචනයෙන් යෙදවුම් මෘදුකාංග හා ඒවායේ ක්‍රියාවට නැංවීම යන දෙකම ආවරණය කරයි.

විදුලි බල්බය හා විදුලි බලාගාරය අතර පවතින සම්බන්ධතාවය වැනි සබැඳියාවක් දෘඩාංග ලෝකයේ ද පවතී. විදුලි බලාගාරයක විදුලිය ජනනය කර එ විදුලිය දහනය කර විදුලිය බල්බයකින් ආ‍ලෝකය ලබාදීම සිදු කරන්නාක් මෙන් යෙදවුම් මෘදුකාංගද පාරිභෝගිකයාට සේවාවන් සපයයි.

යෙදවුම් මෘදුකාංගයන්ට උදාහරණ ලෙස වදන් සැකසුම් මෘදුකාංග (word processors), පැතුරුම් පත් (Spreadsheets) සහ media players හැඳින්විය හැක.මෙම යෙදවුම් පද්ධතීන් එක් කොට පිරිනමන පැකේජයන් Application suite ලෙස හඳුන්වයි. සැකසුම් මෘදුකාංග, පැතුරුම් පත් සහ තවත් විවිධ යෙදවුම් මෘදුකාංග එක් කොට සැදුම්ලත් Microsoft Office සහ Open Office org ඒවාට උදාහරණ ලෙස දැක්විය හැක. පැකේජයක ඇති එකිනෙකට වෙනස් යෙදවුම්වල වුවද භාවිතයෙන් සමාන මුහුණත් ‍(User Interface) නිසා භාවිතා කරන්නාට එක් එක් මෙහෙයුම් පද්ධති පහසුවෙන් ඉගෙනීමටත්,පහසුවෙන් භාවිත කිරී‍මේ හැකියාව ලැබේ. භාවිතා කරන්නාට පහසු වන ලෙස හා ප්‍රයෝජනවත් වන ලෙස එක් එක් යෙදවුම් සමඟ අන්තර් සබඳතා පැවැත්වීමේ හැකියාවද මේවායෙහි ඇත. උදාහරණ ලෙස (embedded) දැක්වාය හැකිය. භාවිතා කරන්නාගේ විශේෂිත අවශ්‍යතා ළගා කර ගැනිම සඳහා පුද්ගලයා විසින් රචිත මෘදුකාංග අවශ්‍ය පරිදි සකසා ගැනීම කළ හැකිය. පැතුරුම් පත් (Spreadsheet) template සහ processor macros, විද්‍යාත්මක ආභාසන (scientific simulations), චිත්‍රක (graphics) සහ සජීවිකරණ පිටපත් (animation scripts) උදාහරණ ලෙස දැක්විය හැකිය. විද්‍යුත් තැපෑල පෙරනයන් ද (email filters) එක් ආකාරයක භාවිතා කරන්නා විසින් සකසන ලද මෘදුකාංගයකි. භාවිතා කරන්නන් විසින් මේවා ඔවුන් විසින්ම නිර්මාණය කර ඉන්පසු ඒවායේ වැදගත්කම ගැන නැවත සලකා බලයි.

සමහර ආකාරයන්ගේ සම්බන්ධිත පද්ධතීන්හි යෙදවුම් මෘදුකාංග හා මෙහෙයුම් මෘදුකාංගා ඒව භාවිතා කරන්නන්ට පහසුවෙන් වෙන් කර හඳුනාගැනීමට නොහැකි වේ. උදාහරණ ලෙස වීසීආර්, ඩී වී ඩී ප්ලේයර් (VCR,DVD Player) හෝ සූක්ෂ්ම තරංග උදුන (Microwave Oven) පාලනය කරන මෘදුකාංග ආදිය ‍ගෙනහැර දැක්විය හැක.

සටහන් 

{|

|Application software
|-

Compilers
පරිගණක මෘදුකාංග - මෙහෙයුම්

පරිගණක මෘදුකාංගයක් ක්‍රියාත්මක කිරීමට පෙර එය පරිගණකයේ දෘඪ තැටියක/මතකයට හෝ සසම්භාවී ප්‍රවේශ මතකයට ප්‍රවේශනය කල යුතු වේ. එහිදී අදාළ උපදෙස් පද්ධති මෘදුකාංගය හරහා යෙදවුම් මෘදුකාංගයෙන් දෘඪ තැටියට ලබා දෙයි. දෘඪ තැටියට ඒවා ලැබෙන්නේ යාන්ත්‍රික කේත ලෙසිනි. මෙම එක් එක් උපදෙස් පරිගණකයට මෙහෙයුම් පවත්වාගෙන යාමට ඉවහල් වේ. උදාහරණය ලෙස දත්ත හුවමාරුව කිරීම්, ගණනයන් සිදුකිරීම, උපදෙස් පාලන ගැලීම් (Control flow) වෙනස් කිරීම ආදිය දැක්විය හැකිය.

සාමාන්‍යයෙන් දත්ත එහා මෙහා වීම මතකයෙ ස්ථාන 2 ක් අතර සිදුවේ. සමහර අවස්ථාවල දී මතකය හා රෙජිස්ටර (registers) අතරද එය සිදුවේ. මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක(CPUයෙහි වේගවත් දත්ත ප්‍රවේශයට මඟ පාදයි. විශාල ප්‍රමාණයේ දත්ත එහා මෙහා කිරීම අසීරු කාර්යයකි, එබැවින් දත්ත වෙනුවට ඒවා නියෝජනය කරන දර්ශක ඒ සඳහා  යොදා ගනී.ගණනය කිරීම් වලදී, විචල්‍ය දත්තවල (element) මුලාංගයක අගය වැඩි කිරීම වැනි සරල මෙහෙයුම් අන්තර්ගත වන අතර සංකීර්ණ ගණනය කිරීම් වල බොහෝ මෙහෙයුම් මෙන්ම බොහෝ මුලාංගයන්ද වේ.

මෙම උපදෙස් ක්‍රියාකිරීම අනුක්‍රමිකවහෝ කොන්දේසි සහිතව හෝ පුනර්කාරීව සිදුවේ. අනුක්‍රමික ව සිදුවන උපදෙස්  ක්‍රියාකරන්නේ එකකට පසු එකක් ය. කොන්දේසියකට යටත්ව ක්‍රියාකරන  උපදෙස් සමහර දත්ත වල  අගයන් මත රඳා පවතිමින් ක්‍රියාත්මක වේ. උදාහරණ ලෙස ''If" ප්‍රකාශය දැක්විය හැකිය. පුනර්කාරී උපදෙස් පුනරාවර්තීව ක්‍රියාත්මක වන අතර දත්ත වල අගයන් මත ද රඳා පවතී. ලූපයක් ලෙස හඳුන්වන්නේ ද  මෙයම ය. බොහෝ විට එක් උපදෙසක් වෙනත් ක්‍රම ලේඛයක  (Program) හෝ මොඩියුලයක ඇති තවත් උපදෙස් වලට ඇමතීම සිදුවේ. පරිගණක සකසන  (processor) එකකට වැඩි ප්‍රමාණයක් ක්‍රියාත්මක වන විටද මෙම උපදෙස්  එකවිට සමගාමී වීමට ද හැකිය. 

මෘදුකාංගයක් ක්‍රියාකරන ආකාරය දැන ගැනීමට සරල උදාහරණයක් ලෙස,මෙනුවකින් (copy) ‘පිටපත් කරන්න’ යන තෝරා ගන්නා ලද සංසිද්ධිය සලකා බලමු. මෙවැනි අවස්ථාවක දී කොන්දේසි සහිත  උපදෙසක් අදාළ පාඨය මතකයේ තැන්පත් කර ඇති ලේඛනයෙන් පිටපත් කරගනී. ‍සමහර විට පිටපත් කිරීම (clipboard) ක්ලිප් ‍බෝර්ඩය වැනි අතර මැදි ආයාචනයකට (storage) විය හැකිය. නැතහොත්  (paste) ‘අලවන්න යන්න’ මෙනුවෙන් තෝරා ගන්නා ලදි නම්, උපදෙස් ක්‍රියාත්මක වන්නේ ක්ලිප් බෝර්ඩයට අදාළ පාඨය පිටපත් කර එය නැවත පාඨය උපුටා ගත් ලේඛනයේම හෝ වෙනත් ලේඛනයක නිශ්චිත ස්ථානයකට පිටපත් කිරීමයි. යොදාගන්නා යෙදුම අනුව ඉහත සඳහන් කළ උදාහරණය ද ආකූල විය හැකිය. පරිගණක ඉංජිනේරු ‍ක්ෂේත්‍රය උත්සාහ කරන්නේ මෙම මෘදුකාංග ක්‍රියාකාරිත්වයේ සංකීර්ණභාවය පාලනය කිරීමටයි. විශේෂයෙන්ම විශාල හා ප්‍රබල පරිගණක පද්ධතිවල ක්‍රියාත්මක මෘදුකාංග සඳහා මෙය වඩාත් සත්‍ය වේ.

වර්තමානයේ පරිගණක මෘදුකාංග යොදා ගැනීම එහි මෝස්තර  රචකයා/සම්පාදක හෝ ඒ පිළිබඳව ඇති කෞෂ්‍යලයට සීමා වේ. එහි  ප්‍රතිඵලයක් ලෙස අතීතයේ මෘදුකාංගයකින් නිරූපනය කළ නොහැකි යයි උපකල්පනය කළ චෙස් ඇඳීම වැනි  ක්‍රීඩාද දැන් ක්‍රමලේඛිත (Programmed) කර ඇත. දැනට එසේ නිරූපනය කිරීමට නොහැකි වී ඇත්තේ සංගීතය හා සාහිත්‍යය වැනි කලාවට අදාළ විෂය පථයන් ය.

මෙහෙයුම්  අනුව මෘදුකාංග වර්ග, ක්‍රියාත්මක කළ හැකි පරිගණක වැඩ සටහන්, ප්‍රභව කේත 
හෝ පිටපත්, වින්‍යාසය ආදි වශයෙන් හැදින්වේ.

සටහන් 

{|

|Computer software Execution
|-
{|
පරිගණක මෘදුකාංග - වැඩසටහන් සහ ලේඛනය

පරිගණක වැඩසටහනකින් පමණක් කාර්යයක් ක්‍රියාවට නැංවීමට නොහැකි වන අවස්ථා ඇත. එම වැඩසටහනට අවශ්‍ය බාහිර මෘදුකාංග කොටස්ද පවතී. ඒවා ලේඛනාලය (Libraries) නමින් හැඳින්වේ. මෙවැනි ලේඛනාල (Libraries)  තනිව ක්‍රියාත්මක වීමට නොහැකි වැඩසටහන්, උදාහරණයක් ලෙස සමහර තනිව වැඩකරන (Stand Alone) වැඩසටහන් කොටස් ලේඛනාලය (Libraries) ලෙස ඇති අතර වැඩසටහන් ලිවීමේ දී භාවිතා වේ. සමහර පරිගණක ක්‍රියාවලි හෝ කාර්යයන් ක්‍රියාත්මක කීරීමෙන් ක්‍රියාවට පැනවෙන නමුත් ඒවා අමතන වැඩසටහන් (calling programs) සඳහා දත්ත නැවත භාරදීම සිදු නොකරන  තනිව වැඩකරන (Stand Alone) වැඩසටහන්ද ලේඛනාලය (Libraries) තුල අන්තර්ගත වේ. ලේඛනාල (Libraries) එකක් හෝ බොහොමයක් වැඩසටහන් ලේඛනාලය (Libraries) ඇමතීම හෝ වැඩසටහන් තවත් වැඩසටහන් ඇමතීම හෝ කිසිදු වැඩසටහනක් ඇමතීම සිදු නොකීරීම සිදුවිය හැක.

සටහන්
කාර්මික කෘෂිකාර්මාන්ත ඓතිහාසික සංවර්ධනය හා අනාගත කටයුතු

කාර්මික කෘෂිකාර්මාන්තයේ උපත කාර්මික විප්ලවයත් සමඟ එකට පෑහී ඇත. නයිට්‍රජන් හා පොස්පරස් නම් ශාක වර්ධනයට අවශ්‍ය ප්‍රධාන සාධක හඳුනාගැනීම කෘතිම පොහොර නිෂ්පාදනන් කිරීමට වඩා ලෙස කෘෂිකාර්මාන්තයට ඉවහල් විය. සත්ත්ව පෝෂණයට අවශ්‍ය වන විටමින් වර්ග, 20 වන ශතවර්ෂයේ පළමු දශක දෙක තුළ සොයාගැනීම සිදු විය. ඒ සමඟම 1920 දී සමහර පශුසම්පත් ගෙතුළ වර්ධනය කිරීමටත්, අවශ්‍යය විටමින් අතිරික්ත ලබාදීමටත් උදව්විය. ප්‍රතිජීවකයන් (antibiotics) හා එන්නත් වල සොයා ගැනීම පශුසම්පත් වර්ධනයටත්, රෝග අඩු කිරීමටත් ඉවහල් විය. දෙවන ලෝක යුද්ධයට අවශ්‍ය ‍රසායන ද්‍රව්‍යය දියුණු කිරීම කෘතීම කෘමිනාශක මතුවීමට හේතුවිය. නැව් ජාල හා තාක්ෂණයේ වර්ධනයන් ඈත ප්‍රදේශ වලට කෘෂිකාර්මික නිෂ්පාදන බෙදාහැරීම පහසු කරවීය.

1820 හා 1975 අතර ලොව වටා කෘෂිකාර්මික නිෂ්පාදනය දෙගුණය වී ඇත. එමඟින් 1800 දී බිලියනයක් පමණ‍‍ලෝක ජනගහනයකට ද, 2002 වන විට බිලියන 2.2 පමණ ‍ලෝක ජනගහනයකටද, පෝෂණය සැපයීමත් සිදුවී ඇත. එම කාල පරිච්ඡේදය තුළම ගොවිතැනේ නියුක්ත පිරිස් ප්‍රමාණයේ වැටීමක්, ක්‍රියාවලිය ස්වයංක්‍රීය බවට පත්වීම නිසා සිදුවිය. 1920 දී 24% පමණ ඇමරිකානු ජනතාවක් කෘෂිකාර්මාන්තයේ යෙදී සිටි අතර, එය 2002 වන විට 1.5% පමණ විය. 1940 දී සෑම ‍ගොවිපල සේවකයකුම පරිභෝජකයන් 11 කට සැපයීම කල අතර, 2002 දී එක් අයකු පරිභෝජකයන් 90 කට සැපයීම කරන ලදී. ගොවිපල ගණන ද පහත වැටිණ. ඇමරිකාව තුල ආයතන 4 ක් 81% පමණ එළදෙනුන්ද, 73% පමණ බැටළුවන් ද, 57% පමණ ඌරන්ද, 50% පමණ කුකුලන්ද මරණ බව වාර්තා විය. ඇමරිකානු ඌරු මස් නිෂ්පාදකයන්ගේ සංගමයට අනුව 1967 දී ඇමරිකාවේ ඌරු ගොවිපල මිලියන 1 ක් ද, 2002 වන විට එය 114,000 සමඟ වසරකට ඌරන් මිලියන 80 පමණ මැරීමක් සිදු වූ බව වාර්තා විය. "වර්ල්ඩ් වොච් ආයතනය" (World watch Institute) වලට අනුව, 74% පමණ ලෝක කුකුල් නිෂ්පාදනයද, 43% පමණ හරක් මස් නිෂ්පාදනයද, 68% පමණ බිත්තර නිෂ්පාදනයද මේ ආකාරයටම සිදුවේ.

හඩ්සන් ආයතනයේ (Hudson Institute) ඩෙනිස් ඇවෙරිට අනුව 1990 වර්ෂවලදී ආසියාව ඌරුමස් පරිභෝජනය මිලියන 18 කින් වැඩි ‍කළේය. 1997 වන විට ලෝකයේ ඌරන් සංචිත (stocks) මිලියන 900 ක් පැවති අතර, එය 2050 වනවිට බිලියන 2.5 දක්වා වැඩිවනු ඇතැයි ඇවරි අනුමාන කරයි. බර්ක්ලිහි කැලිෆෝනියා විශ්වවිද්‍යාලයේ ස්වභාවික සම්පත් විද්‍යාලයේදී ඔහු පවසා සිටියේ ඉන්පසුව වසරක් පාසා බිලියන 3 ක ඌරන් ප්‍රමාණයක් අවශ්‍ය වන බවයි.

බ්‍රිතාන්‍යය කෘෂිකාර්මික විප්ලවය 

බ්‍රිතාන්‍යය කාෂිකාර්මික විප්ලවය යනු 16 වන හා 19 ශතවර්ෂ අතර කාලයේ බ්‍රිතාන්‍යයේ පැවති කෘෂිකාර්මික ඵලදායිතාවයේ හා නිපැයුම්වල අධික වර්ධනයක් සිදුවූ කාල පරිච්ඡේදයකි. මෙය පෙර නොදුටු ආකාරයේ ජනගහන වර්ධනයක් වූ අතර, සේවක බලකායේ සැලකිය යුතු ප්‍රතිශතයක නිදහස් වීම නිසා, කාර්මික විප්ලවයටද පණ පෙවීය. මෙය කෙසේ සිදුවූවාද යන්න හරියටම පැහැදිලි නැත. මෑත දශක වලදී, ඉතිහාසඥයන් කෘෂිකාර්මික භාවිතාවල ප්‍රධාන වෙනස්කම් 4 ක් පෙන්වා දෙති. ඒවා නම් කොරටුව (enclosure) , යාන්ත්‍රිකකරණය (mechanization), ක්ෂේත්‍ර හතරේ භෝග මාරුව, තෝරා බෝකිරීම යන්න වේ.

සටහන්