Suchinthana/si-wikipedia huggingface dataset:
සෞඛ්‍ය සේවා දෙපාර්තමේන්තුව



හැඳින්වීම 
ලංකාවේ තිබූ පැරණිතම සහ විශිෂ්ඨතම දෙපාර්තමේන්තුවකි.

දැනට එයට වෙලා තියනදේ දෙයියා තමයි දන්නෙ

තනතුරු 

 අධ්‍යක්‌ෂ ජනරාල්

 අතිරේක අධ්‍යක්‌ෂ ජනරාල්

 ලේකම්

සඹදතා 

දුරකතන  	 +94 2694033 

ලිපිනය 
බද්දේගම විමලවංශ මාවත 	
කොළඹ
ශ්‍රී ලංකාව
පළාත් සෞඛ්‍ය සේවා දෙපාර්තමේන්තුව - වයඹ



හැඳින්වීම 

ශ්‍රී ලංකාවේ විශිෂ්ඨතම පළාත් දෙපාර්තමේන්තුවකි.

තනතුරු 

පළාත් සෞඛ්‍ය සේවා අධ්‍යක්ෂක - වෛද්‍ය එස්. ද අල්විස්

ප්‍රාදේශය සෞඛ්‍ය සේවා අධ්‍යක්ෂක - කුරුණෑගල

ප්‍රාදේශය සෞඛ්‍ය සේවා අධ්‍යක්ෂක - පුත්තලම

සඹඳතා
පුද්ගලයින් ලියාපදිංචි කිරීමේ දෙපාර්තමේන්තුව

1968 අංක 32 දරණ පුද්ගලයින් ලියාපදිංචි කිරීමේ ආඥා පනතේ විධිවිධාන පරිදි ශ්‍රී ලංකාවේ නීත්‍යානුකූලව පදිංචි අවුරුදු 16 සම්පූර්ණ කල පුද්ගලයින් ලියාපදිංචි කිරීම හා නව හැඳුනුම්පත් නිකුත්කිරීම. එම අඥා පනතේ 16 වන වගන්තිය අනුව සංශෝධන හැඳුනුම්පත් හා 17 වන වගන්තිය අනුව අනු පිටපත් හැඳුනුම්පත් නිකුත් කිරීම. එම සියඵ ජාතික හැඳුනුම්පත් අදාල පුද්ගලයින් වෙත අප්‍රමාදව නිකුත් කිරීම.

ශ්‍රී ලංකාවේ රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තු
ජූල් (SI ඒකකය)

ජූලය (කුඩාකුරු වලින් ලියැවෙන කල,  හෝ) (සංකේතය: J''')   තාපය, විද්‍යුතය ශක්තිය සහ යාන්ත්‍රික ක්‍රියාව මැනීමේ SI ඒකකය වේ.
එය ඉංග්‍රීසි ජාතික ජේම්ස් ප්‍රෙස්කොට් ජූල් නමැති භෞතික විද්‍යාඥයා වෙනුවෙන් නම් කරන ලදී.

 හැදින්වීම 
නිවුටන එකක බලයක් මගින් බලයේ දිශාවට මීටර එකක විස්ථාපනයක් සිදුකලවිට ජූල් එකක ක්‍රියාවක් සිදුකලේ යැයි හදුන්වනු ලැබේ.මෙය නිවුටන් මීටරයක් (සංකේතය N·m)ලෙසද හදුන්වනු ලැබේ.මූලික ඒකකය මගින්:

එසේම ජූලය යනු:
 වෝල්ට් එකක විභව අන්තරයක් හරහා කූලෝම් එකක විද්‍යුත් ආරෝපණයක් ගමන් කරවීම සදහා අවශ්‍ය කරන කාර්‍යය; හෝ කූලෝම් වෝල්ට් , සංකේතය (C·V)
 තත්පරයක් තුලදී අඛණ්ඩව වොට් එකක බලයක් නිපදවීමය අවශ්‍ය කරන කාර්‍යය; හෝ වොට් තත්පර, සංකේතය (W·s) හෝ (කිලෝවොට් පැය). 3,600,000 ජූල් = 1 කිලෝවොට් පැය
 The kinetic energy of a 2 kg mass moving at a velocity of 1 m/sec.  The energy is linear in the mass but quadratic in the velocity, being given by E = ½mv''².
 The potential energy of a 1 kg mass at an elevation of 1 m above a reference point in a gravitational field of 1 m/s².  Earth's gravity being 9.81 m/s² at sea level, 1 kg at 1 m above the Earth's surface has a potential energy of 9.8 joules relative to that surface.  When dropped the potential energy gradually becomes kinetic energy, with the conversion being complete at the instant the mass passes the reference point.  Whereas kinetic energy is relative to an inertial frame, in this case that of the earth, potential energy is relative to a position, in this case the Earth's surface.

පරිවර්තන 

එක් ජූලයක් ආසන්න වශයෙන් 107 ergs.

1 එක් ජූලයක් ආසන්න වශයෙන් :
 6.2415  eV (ඉලේට්‍රෝනවෝල්ට්) 
 0.2390 cal (කැලරි) (කුඩා කැලරි අගයන්, කුඩා c අක්‍ෂරය)
 2.3901  කිලෝකැලරි, කැලරි (ආහාර වල ශක්තිය, විශාල C අක්‍ෂරය)
 9.4782  BTU (බ්‍රිතාන්‍ය තාප ඒකකය)
 0.7376 ft·lbf (අඩි-රාත්තල් බලය)
 23.7 ft·pdl (අඩි පවුන්ඩල)
 2.7778  කිලොවොට් පැය
 2.7778  වොට් පැය
 9.8692  ලීටරය-වායුගෝලය
ට සමාන වේ

ජූලයේ අර්ථදැක්වීම අඩංගු වන ඒකක:
 1 තාපරසායන කැලරිය = 4.184 J
 1 අන්තර්ජාතික මේස කැලරිය = 4.1868 J
 1 වොට් පැය = 3600 J
 1 කිලොවොට් පැය = 3.6  J (or 3.6 MJ)
 1 ටොන් TNT = 4.184 GJ

මතක තබාගැනීමට:
 1 ජූල් = 1 නිව්ටන් මීටර = 1 වොට් තත්පර

ප්‍රායෝගික නිදර්ශන 

එදිනෙදා ජීවිතයේදී ජූලයක් ආසන්න වශයෙන්:
 ඇපල් ගෙඩියක් මීටර 1ක උසක් ඉහලට එසැවීමට අවශ්‍ය ශක්තිය.	 
 මීටර 1ක උසකින් ඇති ඇපල් ගෙඩියක් බිමට වැටීමේදී නිදහස් වන ශක්තිය.
 තත්පරයෙන් සියයෙන් පංගුවකදී සාමාන්‍ය පුද්ගලයෙකු විසින් තාපය ලෙස නිපදවනු ලබන ශක්ති ප්‍රමාණය.
 වියළි, සිසිල් තත්වයේ පවතන වාතය ග්‍රෑම් 1ක් සෙල්සියස් අංශක 1කින් ඉහළ දැමීමට අවශ්‍ය ශක්ති ප්‍රමාණය.	 
 බීර එක් බින්දුවක් පානයෙන් පුද්ගලයෙකුට ලැබෙන ශක්තියෙන් සියයෙන් එකක ශක්ති ප්‍රමාණය.
 වැඩුනු මිනිසෙකු වියතක දුරක් තත්පරයකදී ගමන් කිරීම සඳහා වැයවන චාලක ශක්තිය.

SI ව්‍ය්‍රත්පන්න ඒකකයන්
ශක්තිය සඳහා ඒකක
මුටසීව රජු

පණ්ඩුකාභය රජුට දාව ස්වර්ණපාලී මෙහෙසිය කුසින් උපන් මුටසීව නම් කුමරු පණ්ඩුකාභය රජුගේ ඇවෑමෙන් පසු රජකමට පත් වේ.

මහාවංශයෙහි මෙසේ සටහන් වුවත් රාජාවලිය නමැති ග‍්‍රන්ථයේ සදහන් වන ආකාරයට පණ්ඩුකාභය රජුට අනතුරුව රාජ්‍යය භාරගන්නේ ඔහුගේ පුත් ගණතිස්ස කුමරුය. පුත් මුටසීව රාජ්‍යයට පැමිණෙන්නේ ඊට වසර දහතුනකට පසුවය.

අනුරාධපුරයේ මහමෙව්නා උයන කරවන ලද්දේ මුටසීව රජු විසිනි. එම උයන සදහා භූමිය වෙන් කරන දිනයේ අකල් මහා වැස්සක් ඇති වූ නිසා මහාමේඝවන හෙවත් මහමෙව්නා යන නාමය යෙදුණි.

මුටසීව රජතුමා යුද්ධ කෝලාහල කිසිවක් නැතිව අනුරාධපුරයෙහි වසර හැටක් පමණ රාජ්‍යය කළේය

ශ්‍රී ලංකාවේ රජවරු
ප්ලාස්මා

ප්ලාස්මා වචනයේ තේරුම් අතරින් ඔබට අවශ්‍ය දේ තෝරාගන්න:

 ප්ලාස්මා (භෞතික විද්‍යාව), an ionized gas, the fourth state of matter
 රුධිර ප්ලාස්මා, the yellow-colored liquid component of blood, in which blood cells are suspended 
 ප්ලාස්මා තිරය, a common application of plasma (physics), a flat-panel electronic visual display technology.
 Milk plasma or whey, the liquid remaining after milk has been curdled and strained
 Plasma (KDE), a reimplementation and redesign of the KDE free desktop environment for Linux
 Plasma (mineral), bright green chalcedony, sometimes found with small spots of jasper resembling blood drops
 Plasma effect, a computer-based animated visual effect, used in graphics demonstrations
 Plasma (album), the 2003 live album by Trey Anastasio

In cell biology:
 Cytoplasm, a water-like substance that fills cells
 Germplasm, describes a collection of genetic resources for an organism 
 Germ plasm, a zone in the cytoplasm determining germ cells
 Nucleoplasm, a highly viscous liquid that surrounds the chromosomes and nucleoli
 Protoplasm, the living substance inside the cell

See also 
 Plasma cannon, further disambiguation
ජැමෙයිකාව

නිල වශයෙන් ජැමෙයිකා පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලය ලෙස හැඳින්වෙන ජැමෙයිකාව යනු මහා ඇන්ටිලීස් (greater Antilles) නම් කැරිබියානු දිවයින් සමූහයෙහි පිහිටි දිවයි‍නකි. දිගින් කි.‍මී. 234 කින් ද, (සැතපුම් 145) පළලින් කි.මී. 80 කින් ද (සැතපුම් 50), යුත් මෙරටට වර්‍ග කි.මී. 11,000 ක භූමි ප්‍රමාණයක අයත් වේ. ජැමෙයිකාව, දකුණු කියුබාවේ සිට කි.මී. 145 ක් (සැතපුම් 90) ද, හිස් පැනියෝලාහි (Hispaniola) සිට කි.මී. 190 ක් (සැතපුම් 120 ක් ) ද ඈතින් කැරිබියන් මුහුදේ පිහිටා තිබේ. ජැමෙයිකාව, ජාතික රාජ්‍යයන් වන හයිට් රාජ්‍යයට සහ ඩොමිනිකන් ජනරජයට රැකවරණය සපයයි. එහි 'අරවාකන්' (Arawakan) බස කථා කරන ස්වදේශිකයන් වන 'ටයිනෝ' වැසියන්  මෙම දිවයින නම් කරන ලද්දේ 'ක්ෂේමැකා' (Xaymaca) යනුවෙන්ය. එහි අර්ථය නම් 'දැව සහ ජලයෙන් සෑදුනු භූමිය" (Land of wood and water) හෝ 'උල්පත් බිම'  (Land of Springs) යන්නය.  

වරක් ස්පාඤ්ඤයට යටත්ව 'සන්ත්‍රියාගෝ " නමින් හඳුන්වන ලද ජැමෙයිකාව, 1655 සිට ඉදිරියට ඉංග්‍රීසින්ට ද, යටත්ව සිටියේ ය. එතැන් පටන් 'බ්‍රිතාන්‍යයේ' ජැමෙයිකා යටත් විජිතය" යනුවෙන් හැඳින්වීම ඇරඹිණී. මෙහි ජනගහනය මිලියන 2.8 කි. ඇමෙරිකා (Americas) මහද්වීපයෙ හි ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය හා කැනඩාව හැරුණු කොට අධික ජනගහනයෙන් යුත් තෙවන රට වන්නේ ජැමෙයිකාවයි. II වන එලිසබෙත් මහ රැජින රාජ්‍ය නායිකාව වන ජැමෙයිකාව, පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලයේ රැදී සිටින රටක් වේ. රටෙහි විශාලතම නගරය ද අගනුවරද වනුයේ කිංස්ටන් පුරවරයයි.

ජාතික සංකේත 
 ජාතික පක්‍ෂියා — Doctor Bird (Green-and-black Streamertail, Trochilus polytmus)
 ජාතික පුෂ්පය — Lignum Vitae (Guaiacum officinale)
 ජාතික වෘක්‍ෂය — Blue Mahoe (Hibiscus elatus)
 ජාතික ආහාරය — Ackee and Saltfish (dried salted Cod)
 ජාතික පාඨය — "Out of Many, One People." (Unity among many cultures and races.)

ක්‍රීඩා

References

Further reading 
 Chapman, V.J. 1961. The Marine Algae of Jamaica. Part 1. Myxophyceae and Chlorophyceae. Institute of Jamaica.
 Chapman, V.J. 1963. The Marine Algae of Jamaica. Part 2. Phaeophyceas and Rhodophyceae. Institute of Jamaica.

External links 

 Official website of Queen Elizabeth as Queen of Jamaica
 Official website of the Jamaica Information Service
 The Cabinet Office of the Government of Jamaica

 Pictures from Jamaica
 National Library of Jamaica materials in the Digital Library of the Caribbean
 
 
 
 
 
 detailed Satellite maps on Google

 
States and territories established in 1962
Greater Antilles
CARICOM members
English-speaking countries and territories
Former British colonies
Former Spanish colonies
Island countries
Constitutional monarchies
G15 nations
Members of the Commonwealth of Nations
තෙප්පිලි



හැදින්වීම
පළමුවෙන්ම මෙම මත්ස්‍ය වර්ගය ලංකාවට ගෙන එන ලද්දේ 1951 වර්ෂයේදී සිංගප්පූරුවෙනි.
පරිප්පු

පොත්ත ඉවත්කොට පියලි කල ඇට පරිප්පු (කොළඹ ඉංග්‍රීසි:dal, Devanagari दाल, Banglaদ্দাল, ඇමරිකාව lentils) යනුවෙන් හැඳින්වේ. 

ලංකාෙව්, ඉන්දියාෙව්, බංගලිදේශයේ, පාකිස්ථානයේ පරිප්පු පිස ආහාරයට ගනු ලැබේ.
the thick, spicy stew prepared therefrom,
In South India dal is used to make the dish called sambar. The word Dal derives from the සංස්කෘත term to split.

පරිප්පු වර්ග
 තෝරපරිප්පු (toor dal (Marathi),tuvar dal (Gujarati), arhar dal (in Uttar Pradesh, Orissa & Bengal) or togari bele (Kannada), kandi pappu (Telugu), tuvara parippu (Malayalam) or tuvaram paruppu in (Tamil)) - yellow pigeon peas; available either plain or oily)
 මසූර් පරිප්පු (Masoor dal - red lentils)
කඩල පරිප්‍පු - (chholar dal in Bengali, (Buta daali in Orissa) sanaga pappu (Telugu) or kadale bele (Kannada), or kadalai paruppu (Tamil)) - split chickpeas without seedcoat. Chana dal is produced by removing the skin of Kala chana and then splitting it. Although machines can do this, it can be done at home by soaking the whole chickpeas, and removing the loose skins by placing the chickpeas between two towels and rubbing with a rolling pin.කොණ්‍ඩ කඩල - small chickpeas with brown skins - Kondai kadalai in Tamil. In the US and Canada it is known as desi chickpea and the variety most used is called Myles. It is very disease resistant.
 Kabuli dal - known for its black coat, it is an average size chickpea. It grows naturally with the black coat (not roasted as some believe) and it is said to be nuttier in flavor. මුං පරිප්පු (pesara or uddhi pappu (Telugu) or paasi paruppu (Tamil)) - mung beans or hesaru bele (Kannada), උඳු පරිප්පු(kolai dal (Bengali) ( Biri daali Orissa)  or minapa pappu Telugu or ulutham paruppu (Tamil)) - urad, sometimes referred to as black gram or uddina bele (Kannada),Rajma dal - kidney beansකවුපි (थट्टा पायिर in (Marathi), (అలసంద in Telugu),(വൻപയർ in Malayalam), (बोडी

 

මාංශ සහ රනිල ඇට

පරිප්පු වර්ග
තෝර (ශාකය)

තෝර යනු රනිල පැලෑටියකි. මෙහා බීජයෙන් තෝර පරිප්පු සාදා ආහාරයට ගනී

වගාව
තෝර පරිප්පු ජල හිඟ තත්ව වලට උච්ත වර්ෂාපෝෂිත තත්ව යටතේ මහ කන්නයේදී නිසරු ගොඩ ඉඩම් වල ද, යල කන්නයේදී සීමිත ජල ප්‍රමාණයක් ලැබෙන කුඹුරු වලද සාර්ථකව වගා කළ හැකි බෝගයකි.

ශ්‍රී ලංකාව 
ශ්‍රී ලංකාවේ වියළි හා අතරමැදි කලාප වල ජල හිගය නිසා විශාල ඉඩම් ප්‍රමාණයක් (ගොඩ හා මඩ) වාර්ෂිකව පුරන්ව පවතී. ලැබෙන සුළු වර්ෂාපතනයෙන් වගා කරන බෝග ද බොහෝ විට අනපේක්ෂිත නියග නිසා පාළු වේ. මෙවැනි පසුබිමක් තුළ නියගයට ඔරොත්තු දෙන විකල්ප බෝගයක අවශ්‍යතාව බොහෝ කලක සිට හදුනාගෙන තිබුණි. ඉතා ගැඹුරට විහිදෙන මූල පද්ධතියක් ඇති මෙම බෝගය රනික කුලයට අයත්වන බැවින්, පස සරු කිරීමේ හැකියාවක් ද මෙයට ඇත. භාවිතා කළ යුතු පොහොර ප්‍රමාණය අනෙකුත් බෝග හා සැසදීමේදී ඉතා අඩු වන අතර, මහ කන්නයේදී අස්වනු නෙලීමෙන් පසු යල කන්නයේදී නිරි වගාවෙන් අමතර ආදායමක්ද ලබාතග හැක.

ශ්‍රී ලංකාවේ දෛනික ආහාර වේලේ ජනප්‍රියතම අංගයක් වන මසූර් පරිප්පු ලංකාවේ දේශගුණ තත්ත්ව යටතේ වගා කළ නොහැකි බැවින් වාර්ෂිකව රුපියල් මිලියන 2000ක පමණ විශාල විදේශ විනිමය ප්‍රමාණයක් වැය කොට ආනයනය කරනු ලැබේ. මසූර් පරිප්පු වලට ආසන්නතම ආදේශකයක් ලෙස තෝර පරිප්පු හදුනාගෙන තිබේ.  එය ලංකාවේ දේශගුණීක තත්ත්ව යටතේ පහසුවෙන් වගා කළ හැකි බෝගයකි. 

ආහාර

පරිප්පු වර්ග
ආහාරයට ගන්නා රනිල ඇට වර්ග
ස්පුට්නික්-3

ස්පුට්නික්-3 (රුසියානු බසින්: "Спутник-3") වූ කලි සෝවියට් සංගමය විසින් වර්ෂ 1958 මැයි 15 දා ගුවන් ගැන් වූ කෘත්‍රිම පෘථිවි උපග්‍රහයෙකි. මෙය යොදා ගැනුනේ ඉතා ඉහළ වායුගෝලය පිරික්සීම සඳහා යි. 

සෝවියට් සංගමයේ ප්‍රථම කෘත්‍රිම උපග්‍රහයා ලෙස ගුවන් ගැන්වීමට කලින් සැලසුම් කර තිබුණද මෙය එකලස් කිරීමේ ප්‍රමාදය නිසා මීට වඩා නිර්මාණයෙන් සරල චන්ද්‍රිකාවක් වූ ස්පුට්නික්-1 ප්‍රථම උපග්‍රහයා ලෙසින් 1957 ඔක්තෝබර් 4 දා අභ්‍යවකාශ ගන්වන ලදි. ඉන්පසු ස්පුට්නික්-2 නම් චන්ද්‍රිකාව ද නිමවා අවසන් වූ හෙයින්, එය ද මෙයට කලින් ගුවන් ගන්වන ලදි.

අභ්‍යවකාශ ගවේෂණය
අභ්‍යවකාශ යානා
සෝවියට් අභ්‍යවකාශ යානා

de:Sputnik#Sputnik 3
බීට්

බීට් හෙවත් බීට්රූට් යනු එළවළුවක්ය. ඵල ආහාරයට ගනු ‍ලැබේ. ශීත දේශගුණය ප්‍රිය කිරීම නිසා උඩරට එළවළුවක් ලෙස හැදින්වේ.

External links 

 Beetroot Juice Benefits 

ආහාර
මිනිසාගේ ආහාර

මිනිසා විසින් පරිභෝජනය කරන කෑම හෙවත් ආහාර  පිලිබඳව මෙම ලිපියෙන් සාකච්චා කෙරේ.

රස
මිනිසාට දැනෙන ප්‍රධාන රස වර්ග කීපයකි. සංස්කෘතිය අනුව මෙම රස වර්ග කිරීම වෙනස්වේ.

ප්‍රධාන රස
 පැණිරස
 ඇඹුල්
 තිත්ත
 ලුණුරස

සමහර සංස්කෘතීන්වල පමණක් හඳුනාගන්නා රස
 කහට රස (දකුණු ආසියාව)
 උමාමි රස (ජපානය)
 කටු රස (අායුර්වෙිද ෂඩ රසය අනුව)

විවිධ වෛද්‍ය ක්‍රමවල ආහාර පිලිබඳ මත

ආයුර්වේදය
ආයුර්වේදයට අනුව ආහාරයක අංග 8ක් ඇත
 ප්‍රකෘති - ආහාරයේ ලගු/ගුරු බව
 කරණ - පිසින ක්‍රමය
 සංයෝග 
 රාශි -අනුපාත සහ ප්‍රමාණ 
 දේශ
 කාල
 උපයෝග සංස්ථා
 උපයෝක්තෘ
ශීත

ශීත යනුවෙන් අදහස් කරන්නේ  තාපය හෝ උණුසුම හෝ නොමැතිවීම හෙවත්, අඩු උෂ්නත්වය සහිත වීමේ තත්ත්වය හෝ එසේ බවට අනුබෝධය යි.  අයිස් සහ නිල් වර්ණය වැනි බොහෝ දේ, ශීත හා බැඳෙති. 

නිරපේක්ෂ ශුන්‍යය යනු එළඹිය හැකි අඩුම උෂ්නත්වය වන අතර එය,  තාපගතික උෂ්නත්ව පරිමාණයක් වන කෙල්වින් පරිමාණයෙහි, 0 K ලෙසින් දැක්වන අතර,  සෙල්සියස් පරිමාණයෙහි −273.15°  ලෙසින් වේ. නිරපේක්ෂ ශුන්‍යය  රැන්කයින් පරිමාණයෙහි  (මෙයද තාපගතික උෂ්නත්ව පරිමාණයකි) 0 °R ට ද  යථාතථ්‍ය වශයෙන් සමතුල්‍ය වන අතර ,  ෆැරන්හයිට් පරිමාණයෙහි එය අංශක −459.67 වේ.

සංගණ්‍ය ශීත තත්ත්වයන් 

බූමරැන්ග් නීහාරිකාව  විශ්වයෙහි ශීතලම ස්ථානය වන අතර එහි උෂ්නත්වයෙහි නිමානය කරන ලද අගය  1 K (කෙල්වින්) (−272.15 °C/−457.87 °F) වේ. 
 නෙප්චූන්ගේ චන්ද්‍රයා ට්‍රයිටන් හි පෘෂ්ඨයේ උෂ්නත්වය -235 °C (-390 °F) වන අතර, සෞර ග්‍රහ මණ්ඩලයෙහි දන්නා ශීතලම උෂ්නත්වයයි.
යුරේනස් හි වායුගෝලීය උෂ්නත්වය -215 °C (-355 °F) වෙයි.
සෙනසුරු ගේ වළාවන් මුදුනෙහි උෂ්නත්වය-175 °C (-285 °F) වෙයි.
බුද, සූර්යයාට සමීපයෙන් පිහිටා තිබුණද , එහි රැය ඇත්තෙන්ම ශීතල වන අතර, උෂ්නත්වය -170 °C (-275 °F) පමණ වේ. බුද ගේ රාත්‍රිය ශීතල වීමට හේතුව, සූර්යයා විසින් ලබා දෙන තාපය රඳවා ගනු වස් එහි  වායුගෝලයක් නොමැති වීමයි.
බ්‍රහස්පතී හි වළාවන් මුදුනෙහි උෂ්නත්වය -145 °C (-230 °F) පමණ වෙයි.
අඟහරු හි උෂ්නත්වය  -125 °C (-195 °F) පමණ වෙයි.
 පෘථිවියෙහි ශීතලම මහාද්වීපය ඇන්ටාක්ටිකාව වේ. පෘථිවියෙහි ශීතලම ස්ථානය,  දක්ෂීණ ධ්‍රැවය අවට  උන්නතාංශය  මීටර 3000 පමණ වූ ඇන්‍ටාක්ටික් ප්‍රදේශයක් වන ඇන්ටාක්ටික් සානුව වේ.  විශ්වාසනීය ලෙස මැන ඇති ලොව අඩුම උෂ්නත්වය, 1983 ජූලි 21 දිනදී වොස්ටොක් ස්ථානය හි  ලෙසින් මැන ඇත  (බලන්නකාලගුණ වාර්තා ලැයිස්තුව).

මෙයද බලන්න
ශීත ධ්‍රැවය
ගැස්ම (වෛද්‍ය)
වෙව්ලිල්ල
සන්නිය

ආශ්‍රිත

උෂ්නත්වය
උඩරට

ශ්‍රී ලංකාවේ පිහිටි සංස්කෘතිකමය, නෛතික, දේශපාලනික සහ ඓතිහාසික වැදගත් සමාජයීය සහ භූ කළාපයකි. ක්‍රි.ව. 1815 මාර්තු මස දක්වා සිංහලේ නමින් ස්වෛරීය රාජ්‍යයක්ව පැවති ප්‍රදේශය මෙයට අයත් භූ සීමාව වේ.

අතීතය
1815දී උඩරට ගිවිසුම මගින් මෙම ප්‍රදේශය සහ එහි ජනතාවගේ පාලනය කොන්දේසි 12කට යටත්කොට බ්‍රිතාන්‍ය අයර්ලන්ත එකඟවූ රාජ්‍යයට පවරාදෙන ලදී. ක්‍රි.ව. 1817දී මෙම කලාපය ඈඳා බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාවේ කොටසක් බවට පත්කරන ලදී.

භූ සීමාව 
වර්තමාන දේශපාලන සහ පරිපාලන සීමා අනුව උඩරට ප්‍රදේශය පහත පරිදිවේ.
 මධ්‍යම පළාත
 උතුරුමැද පළාත
 ඌව පළාත
 සබරගමුව පළාත
 කුරුණෑලග දිස්ත්‍රික්කය
 පුත්තලම දිස්ත්‍රික්කයේ හත්පත්තු 1ක්:  දෙමළ හත්පත්තුව
 වවුනියා දිස්ත්‍රික්කයේ කෝරල 3ක්:නැගෙනහිර චින්න චෙට්ටිකුලම කෝරලය, බටහිර චින්න චෙට්ටිකුලම කෝරලය, තිරුක්කුමුලෙයි දකුණ කෝරලය
 මඩකලපුව දිස්ත්‍රික්කයේ පත්තු 3ක්:බිංතැන්න පත්තුව, මාගම් පත්තුව, පානම් පත්තුව
 තිරිකුණාමලේ දිස්ත්‍රික්කයේ පත්තු 1ක්:කඩ්ඩුකුලම් පත්තුව

උඩරට ‍ජනතාව 
උ‍‍‍ඩර‍ට ප්‍රදේශයේ ස්ථීරව පදිංචිව සිටි සිංහලයන්‍ ගෙන් පැවතඑන ජනතාව උඩරට ජනතාව ලෙස සැලකේ.

උඩරට සිංහල උප භාෂාව 
උඩරට මිනිසුන් භාවිතා කර පැරණි සිංහල හාෂාව වේ

සිංහල නීතිය හෙවත් උඩරට නීතිය 

අතීතයේ සිංහල රා‍ජධානි‍යේ බලපැවැත්වූ  සිංහල නීතිය වර්තමානයේ බලපැවැත්වන්නේ උඩරට සිංහලයන‍ට පමණක් බැවින් වර්තමානයේ මෙම නීති උඩරට නීතිය නමින්      නිතර හැඳින්වේ.

ආශ්‍රිත ලිපි
 සෙංකඩගල යුගය- සිංහලේ රාජධානිය

නීතිය - ශ්‍රී ලංකා
සිංහල සංස්කෘතිය
උඩරට
පාදුක්ක

පාදුක්ක ශ්‍රී ලංකාවේ කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටි නග‍රයකි. මෙහි ජනගහනය පුද්ගලයින් 20000ක් පමණ වේ., දිස්ත්‍රික්කය මැද ප්‍රෙද්ශයේ පිහිටා ඇත. දැනට මෙම නුව‍ර සීතාවක ප්‍රාදේශීය සභාව යටෙත් පාලනය වන අත‍ර මින් තවත් කොටසක් හෝමාගම ප්‍රාදේශීය සභාව යටතේ පාලනය වේ.., නගරය තුළ පාදුක්ක ප්‍රාදේශීය ලේකම් කාර්යාලය, පොලීසිය, ප්‍රාදේශීය රෝහල, සෞඛ්‍ය වෛද්‍ය නිලධාරී කාර්යාලය සහ දුම්රිය ස්ථානයක් පිහිටා තිබේ. 125 කොළඹ - ඉංගිරිය ප්‍රධාන පාරේ හමුවන කොළඹට නොදුරින් තිබෙන තවත් සුන්දර නගරයක් ලෙස හැදින්විය හැක. 2018 කාල පරිජේදය වන විට ජනගහනය ඉතා සීග්‍රයෙන් වැඩි වී අර්ධ නාගරික ගණයට පත්වී ඇති නගරයකි. ( පාදුක්ක නගරයේ සිට - කොළඹ දෙසට විහිදී ඇති ප්‍රදේශ උදා:වටරැක / මීගොඩ / දාම්පේ වැනි ප්‍රදේශ ) . තවද රැකි රක්ෂා රැසක් බිහිවී ඇති ප්‍රදේශයකි.ලංකාව තුල ප්‍රචලිත නම් දරන සමාගම් රැසකගේ කර්මාන්තශාලා මේම නගරාසන්නව පිහිටා ඇත. ඒ අතරින් Orange Electric කර්මාන්තශාලාව මීගොඩ / එඩිම්බරෝ ජෑම් කර්මාන්තශාලාව වටරැක / Ninja මදුරු දඟර කර්මාන්තශාලාව පෝරේගෙදර / හැරිස් බ්‍රශ් කර්මාන්තශාලාව / Beer කර්මාන්තශාලාව වටරැක / ගිනිකෙලි කර්මාන්තශාලා / ගෙවතු අලංකරන නිශ්පාදන (Nisaha Enterprise) දාම්පේ ආදිය කිහිපයකි.මීට අමතරව ලංකාවේ දෙවන ආර්ථික මධ්‍යස්ථානය ලෙස හැදින්වෙන මීගොඩ විශේෂිත ආර්ථික මධ්‍යස්ථානයද මෙහි පිහිටා ඇත. කෙසේ වුවත් කොළඹට නොදුරින් පිහිටා ගැමි සිරිය මනරම් ම තිබු නගරයක එම අසිරිය මිදෙමින් කෙමෙන් නාගරික වන බව කනගාටුටවන් වුවත් කිවයුතු කරැණකි.

ඉතිහාසය
අතීතයේදී මෙම නග‍රය සීතාවක රාජධානියට අයත්ව  තිබුනි. පෘතුගීසි ආක්‍රමණ සමයේදී  බලකොටු නුව‍රක් ලෙස පැවති බවට සාධක පවතී.
දිනක් රාජසිංහ රජු යුද්ධයට ගොස් පැමිණීමේ දී පයට ඇනුණු උණ ගසේ  කටුව නිසා වේදනා විඳිමින් පැමිණි අවස්ථාවේ පැවසු  "අනේ මගේ පා වලට දුක " යන වැකිය නිසා ,
පා වලට දුක - පාදුක්ක ලෙස ව්‍යවහාර වූ බව ජනප්‍රවාදයෙහි දැක්වෙන්න කි.

පරිසරය
පාදුක්ක නගරය මුලික වශයෙන් භූගෝලීයව කඳු වැටියකින් වටවී ඇති බව පෙනී යයි. මෙම සුවිශේෂී බව නිසා ශ්‍රීලංකා පෘථිවි චන්ද්‍රිකා සන්නිවේදන මද්‍යස්ථානය පාදුක්ක නගරයෙහි පිහිටුවා ඇත. කොළඹට නුදුරින් පිහිටා ඇත.

ශ්‍රී ලංකාවේ නගර සහ ගම්මාන
කොළඹ දිස්ත්‍රික්කය
ලිනක්ස් පර්යන්ත සර්වර් ව්‍යාපෘතිය

මෙය කිහිප දෙනෙකුට එකවර තනි පරිගණකයක් භාවිතා කිරිමට පහසුකම ලබාදේ. මෘදුකාංග සියල්ල සර්වර් එක (server)මගින් සපයන අතර දත්ත/තොරතුරු ඇතුළු කිරීම සහ පිටකිරීම (input and output) terminal නොහොත් thin client මගින් සිදු කෙරේ. මෙම thin client පරිගණක අඩු විදුලි පරිභෝජනයක් ඇති එමෙන්ම දෘඩ තැටි (hard disk) සහ වෙනත් චලනයවන උපාංග නොමැති ඒවා වේ. ඒනිසාම එම පරිගණක සාමාන්‍ය වර්ගයේ පරිගණකයකට වඩා අඩු ශබ්දයක් පිටකරයි. විශේෂයෙන්ම සැකසූ thin client පරිගණක වෙනුවට පරණ පරිගණක Ltsp සමග භාවිතා කළහැක. එමනිසා පරණ පරිගණක ඉවත් කිරීමකින් තොරව නව මෘදුකාංග තාක්ෂණය සමග භාවිතා කළ හැක.

මේකෙන් මොකක්ද කරන්න පුළුවන්? ඒ වගේම ප්‍රයෝජනය? 

 නවීන පරිගණක තාක්ෂණය අඩු වියදමකින් ලබා ගැනීම.....
 පරණ පරිගණකවලට නව ජීවයක් දීම....
 පරිගණකවල ආයු කාලය වැඩිවීම....
 සියලු මෘදුකාංග නොමිලයේ ලබාගත හැකි වීම....
 වෛරස් වලින් තොරවූ පරිගණක ජිවිතයක් ලැබීම...
 අඩු විදුලි පරිභෝජණයකින් ඔබට සහ රටට ඉතිරියක්.....
 ලෝකයේ අලුත්ම පරිගණක තාක්ෂණය එසැනින් ඔබට....
 පරිගණක නඩත්තුව අවමවීම.....
 පරිගණක අපද්‍රව්‍ය ගොඩගැසීම අවම නිසා පරිසර හිතකාමී විසදුමක් ලැබීම....
 පාසල් පරිගණක අධ්‍යාපනික කටයුතු සඳහා පහසුවෙන් යොදාගත හැක....

සාම්ප්‍රදායික පරිගණක ජාලයක් සමග මෙය සංසන්දනාත්මකව බැලූ කළ......

භාවිතය 

බොහෝ රටවල් මෙම LTSP ක්‍රමය තමන්ගේ කාර්යාලීය අවශ්‍යතාවයන් සඳහාද පාසල් තුළ තොරතුරු තාක්ෂණය ප්‍රචලිත කිරීම සඳහාද ඉතා සාර්ථක ක්‍රමයක් ලෙස භාවිතා කරයි. උදාහරණ ලෙස පහත සඳහන් අවස්ථාවන් සඳහා යොදාගත හැක.

 පාසල්
 අන්තර්ජාල කුටි (Cyber Cafe)
 පුස්ථකාල
 රෝහල්
 කාර්යාල
 රජයේ දෙපාර්තමේන්තු

බාහිර ලිපි සහ තොරතුරු 
 නිල වෙබ් අඩවිය
 K12 LTSP
 LTSP for Fedora
 http://tharaka-lankanet.blogspot.com/ සිංහලෙන් වැඩිදුර තොරතුරු
සෞඛ්‍යය

ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ ලද නිර්වචනයට‍ අනුව, සෞඛ්‍ය යනු සම්පුර්ණ ශාරීරික මානසික හා සමාජීය නිරෝගි තාවයක් වන අතර රෝගයක් හෝ යම්කිසි දුබලතාවයක් නොමැති වීම පමණක් නොවේ. 1986 දී ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය විසින් නවීකරණය කරන ලද අර්ථ දැක්වීමකට අනුව සෞඛ්‍ය යනු එදිනෙදා ජීවිතයට සම්පතක් වන අතර ජීවත් වීමේ පරමාර්ථයම පමණක් නෙ‍ාවේ. තවද සෞඛ්‍ය යනු ශාරීරික ධාරීතාවයන් සමාජීය සහ පුද්ගල සම්පත් පිළිබද විග්‍රහ කෙරෙන ධනාත්මක සංකල්පයකි.

සෞඛ්‍යයෙහි විවිධ අංශ

ශාරීරික සෞඛ්‍ය 
ශාරීරික සෞඛ්‍ය යනු අඛණ්ඩ ව්‍යායාම, නිවැරදි ආහාර වේලක්, පෝෂණය සහ නිසි පරිදි විවේකයක් ලබා ගැනීම මගින් ශාරීරික වශයෙන් මනා සෞඛ්‍ය තත්ත්වයක් පවත්වා ගැනීමයි.ඒ වගෙම නිසි නින්දක් ද අවශ්‍ය වේ.

උස
උස යනු ජනගහනයක සෞඛ්‍ය තත්ත්වය පිලිඹිබු කරන ඉතා ශක්තිමත් දර්ශකයකි. උස කෙරෙහි එදිනෙදා ජීවන රටාව බලපාන අතර සෞඛ්‍ය තත්ත්වයෙහි හා පෝෂණ මට්ටමෙහි වැඩිදියුණු කිරීමක් මගින්ද එයට බලපෑමක් සිදුකළ හැකිවේ. උස කෙරෙහි පුද්ගලයෙකුගේ ජාන මගින්ද විශාල බලපෑමක් එල්ල කරයි. මිනිසාගේ වර්ධනය  කෙරෙහි බලපාන සාධක සහ එහි බලපෑම් පිළිබදව සිදුකරන අධ්‍යනය ‘ඔස්කෝලොජි’ නම් වේ.

මානසික සෞඛ්‍ය 
මානසික සෞඛ්‍ය යනු පුද්ගලයෙකුගේ  හැගීම් හා මානසික ක්‍රියාකාරීත්වයන් යහපත් මට්ටමක පවත්වා ගැනීම පිලිබදව ගොඩනැගුනු සංකල්පයකි. මේරියම් වෙබ්ස්ටර් විසින් විග්‍රහ කරන අන්දමට මානසික සෞඛ්‍ය යනු එදිනෙදා ජීවිත්වීමට අවශ්‍යතා සපුරා ගැනීමට හා සමාජයේ ක්‍රියාකාරී වීම සදහා පුද්ගලයෙකු සංජානනය හා හැගීම් භාවිතයට ගන්න‍ා හැගීම් හා මානසික නිරෝගිතාවය ගැන විග්‍රහ කෙරෙන තත්ත්වයකි.

ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට අනුව මානසික සෞඛ්‍ය සදහා නිලතල නිර්වචනයක් නොමැත. මානසික සෞඛ්‍ය පිළිබද නිර්වචනයක් දීමේදි සංස්කෘතිකමය නිර්වචනයන් පුද්ගලානුරූපි තක්සේරු කිරීම් සහ විවිධ වෘත්තීය මට්ටමේ සිද්දාන්තයන් බලපෑමක් ඇති කරයි. පොදු වේ ගත් කළ බොහෝ විශේෂයන් එකග තාවයට පත්වී ඇති මතයක් නම් මානසික සෞඛ්‍ය හා මානසික රෝගය යනු එකිනෙකට තේරුමක් නොදෙන බවයි. වෙනත් ආකාරයකින් පැවසුව හොත් හදුනාගත් මානසික රෝගයක් නොමැති වීමට යහපත් මානසික සෞඛ්‍යක් ඇති බවට දර්ශකයක් නොවේ. 

පුද්ගලයෙකුගේ මානසික සෞඛ්‍ය යහපත් බවට දෘෂ්‍යමා‍න සාක්ෂියක් නොමැති වන්නේ පුද්ගලයා‍ කොතෙක් දුරට සාර්ථකව හා  කාර්යක්ෂ්‍යමව තම එදිනෙදා කටයුතු සිදුකරන්නේ ද යන වගයි. යහපත් මානසික සෞඛ්‍යයක ලක්ෂණ වනුයේ තමාගේ හැකියාවන් පිලිබද විශ්වාසයක් තබා ගැනීම සමාන්‍ය මට්ටමේ ආතතියක් විදදරා ගැනීමට හැකියාවක් තිබීම ප්‍රශස්ථ මට්ටමකින් අන්තර් පුද්ගල සම්බන්ධතා පවත්වා ගැනීමට හැකිවීම, නිදහස් හා ස්වාධීන ජීවිතයක් ගත කිරීම, පසු බෑමකින් යළි සිටි තත්ත්වයට හෝ පත්වීමට හෝ අසීරු අවස්ථාවලින් යලි යතා තත්ත්වයට පත්වීම උදාහරණයක් ලෙස ගත හැක. 

සමස්ථයක් වශයෙන් ගත් කල යහපත් සෞඛ්‍ය තත්ත්වයක් පවත්වා ගැනීම සදහා පුද්ගලයෙකු‍ෙ‍ග් මානසික ශාරීරික හා සමාජීය යන අංශ 3 හිම යහපත් ක්‍රියාකාරීත්වයක් එක්වර පවත්වා ගත යුතුය.

සෞඛ්‍යය
පරිසරය

පරිසරය බොහෝ විට යොමු වන්නේ:

 ස්වභාවික පරිසරය, සියලුම ජීවී සහ අජීවී දේ ස්වභාවිකව සිදු වන පරිසරය.
 ජෛව භෞතික පරිසරය, භෞතික හා ජීව විද්‍යාත්මක සාධක සහ ඒවායේ රසායනික අන්තර්ක්‍රියා ජීවියෙකුට හෝ ජීවීන් සමූහයකට බලපාන පරිසර.

වෙනත් භෞතික හා සංස්කෘතික පරිසරයන් 
පරිසර විද්‍යාව, ජීවීන් එකිනෙකාට සහ ඔවුන්ගේ භෞතික වටපිටාවට ඇති සම්බන්ධතා සමඟ කටයුතු කරන ආචාරධර්ම අංශය
පරිසරය (පද්ධති), ස්කන්ධය, ශක්තිය හෝ වෙනත් ගුණාංග හුවමාරු කර ගැනීමෙන් පද්ධතිය සමඟ අන්තර් ක්‍රියා කළ හැකි භෞතික පද්ධතියක වටපිටාව
ගොඩනැගුණු පරිසරය, මහා පරිමාණ සිවිල් වටපිටාවේ සිට පුද්ගලික ස්ථාන දක්වා මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් සඳහා පසුබිම සපයන වටපිටාවක් ගොඩනගා ඇත.
සමාජ පරිසරය, පුද්ගලයෙකු ජීවත් වන සංස්කෘතිය සහ ඔවුන් සමඟ කටයුතු කරන පුද්ගලයින් සහ ආයතන
වෙළඳපොල පරිසරය, ව්‍යාපාරික වාරය

කලා, විනෝදාස්වාදය සහ ප්‍රකාශනය
 පරිසරය (සඟරාව), 1958 දී ආරම්භ කරන ලද සම-සමාලෝචනය කරන ලද, ජනප්‍රිය පාරිසරික විද්‍යා ප්‍රකාශනයකි.
 පරිසරය (1917 චිත්‍රපටය), 1917 ඇමරිකානු නිහඬ චිත්‍රපටය
 පරිසරය (1922 චිත්‍රපටය), 1922 ඇමරිකානු නිහඬ චිත්‍රපටය
 පරිසරය (1927 චිත්‍රපටය), 1927 ඕස්ට්‍රේලියානු නිහඬ චිත්‍රපටය
 පරිසර (ඇල්බම මාලාව), ස්වභාවික ශබ්ද නිරූපණය කරන LP, කැසට් සහ සීඩී මාලාවක්
 පරිසර (ඇල්බමය), ද ෆියුචර් සවුන්ඩ් ඔෆ් ලන්ඩනයේ 2007 ඇල්බමයකි

පරිගණකකරණයේදී 
 පරිසරය (වර්ග න්‍යාය), වර්ග න්‍යායේ විචල්‍ය නම් සහ දත්ත වර්ග අතර සම්බන්ධය
 යෙදවීමේ පරිසරය, මෘදුකාංග යෙදවීමේදී, පරිගණක වැඩසටහනක් හෝ මෘදුකාංග සංරචකයක් යොදවා ක්‍රියාත්මක කරන පරිගණක පද්ධතියකි.
 ධාවන කාල පරිසරය, පරිගණකයක් ක්‍රියාත්මක වන අතරතුර ක්‍රියාවලි හෝ වැඩසටහන් සඳහා මෘදුකාංග සේවා සපයන අතථ්‍ය යන්ත්‍ර තත්ත්වයකි.

මෙයද බලන්න 
 පරිසරවාදය, පාරිසරික ආරක්ෂාව පිළිබඳ උත්සුකයන් සම්බන්ධයෙන් පුළුල් දර්ශනයක්, දෘෂ්ටිවාදයක් සහ සමාජ ව්‍යාපාරයක්
 පරිසර විද්‍යාව
 පරිසර විචල්‍යය