Suchinthana/si-wikipedia huggingface dataset:
හින්දු ආගම - ශුද්ධවු ගවයාගේ ආරම්භය (උපත)

පුරාණ කාලයේ සිටම ගවයාගේ පූජනීය භාවය හා ගවමස් අනුභය පිළිබඳ ඒකමතික භාවයක් හින්දු ආගම තුළ දක්නට නොලැබේ.

වාසිත, ගෞතම හා අපස්ථම්භ ඔවුන්ගේ ධර්ම ග්‍රන්ථ වල ගවමස් ආහාරය තහනම් කර ඇත. එසේම බෞද්ධ යානාවේ එළ හරක් ඝාතනය කිරීමට දඬුවම පිටුවහල් කිරීම ලෙස දැක්වේ. එසේම කිරි ලබාදෙන සතුන්ගේ බර අදින ගවයන් ඝාතනය තද බල දඬුවම් ලැබිය හැකි වරදක් ලෙස සැලකේ. බ්‍රාහ්මණයන්ගේ බිලි පූජාවන් සඳහා ගවයන් භාවිතය තහනම් කර ඇත.

වෛදික ජනතාව ගවයා පූජනීයත්වයෙන් සැලකීමට හේතුවනම් පරම්පරා ගණනාවක් තිස්සේ ඔවුන් කිරි ලබා ගැනීම සඳහාත්, කුඹුරු වැඩ සඳහා යොදාගැනීමත්ය. ‍එ‍සේම එකල ගොම,පොහොරක් හා ඉන්ධනයක් ලෙස භාවිතා කරන ලදී. හින්දු භක්තියකයන් තවමත් ගොම විවිධ කටයුතු සඳහා භාවිතකරයි. ගොම දහනය කිරීමෙන් මදුරුවන් පලවා හැරිය හැකිය. එසේම දහනයෙන් පසු ලැබෙන අළු පොහොරක් ලෙස භාවිතා කරයි. මේ නිසා හින්දුන් ගවයා "ගවමාතා" ලෙස හඳුන්වයි.

හින්දු ධර්මයට (සනාතන ධර්මය ) අනුව සියලුම සත්වයන් තුල දේවාත්මයක් පවතී. එසේම ඔවුන් සර්ව බලධාරී සර්ව වාසී දෙවියන් අදහනු ලබයි. මේ නිසා ඕනෑම සත්වයකු ඝාතනය පාපයක් ලෙස සැලකේ. මෙය උපත හා මරණය යන ස්වභාවික වක්‍රයට බාධා පැමිණ වීමක් ලෙස සැලකේ. ඝාතනය අස්වභාවික මරණයක් බැවින් එම සත්වයාට එම ආකාරයෙන්ම නැවත් ඉපදීමට සිදුවේ.

මහා බලගතු ක්‍රිෂ්ණ දෙවිදුන්ද ගොපල්ලෙකු ලෙස සිටින බව කියවේ.

සටහන් 

හින්දු ආගම
සාම වේදය (හින්දු ග්‍රන්ථ)

සාමවේදය යනු චතුර් වේදයන්ගේ තුන්වැන්නයි. චතුර්වේදය යනු පැරණි හින්දු ග්‍රන්ථ පෙළකි. මෙහි ආරම්භක කොටස් ක්‍රි.පු 1000 දී පමණ ලියැවුණු බව විශ්වාස කරයි.

සාමවේදය, ශුද්ධවන්තකම හා දේව ඇඳහිලි ක්‍රම ගැන ලියවී ඇති කරුණු සෘග් වේදයේ ඇති කරුණුවලට දෙවැනිවේ. සාමවේදියෙහි 'සමීතා' හෙවත් පද්‍යමය කොටසෙහි ප්‍රධාන වශයෙන්ම ඇත්තේ 'උද්ගාඨාර' පුජකතුමන් විසින් වැදගත් බිලි පූජා වලදී ගායනා කළ යුතු ස්තෝත්‍ර වේ.

මෙම එකතුව ස්තෝත්‍රතා, ස්තෝත්‍ර කොටස්, ශ්ලෝක කොටස් ආදියෙන් සමන්විතවේ. මින් 75 ක් හැර අන් සියල්ල සෘග් වේදයෙන් ලබාගන්නා ඒවා වේ. මේවා පිළිවෙල මාරුකර, නැවත සකසා සාමවේදයට ඇතුළත් කර ඇති අතර, දෙවෙනි පිළිවෙල පිළිබඳ  සඳහන් කොට නොමැත. මේවා අවශ්‍ය පරිදි විවිධ පිළිවෙත් වලදී යොදා ගැනීමට මෙසේ නැවත සකස් කොට ඇත. මෙම ශ්ලෝක කියවීමට නොව ගායනා කිරීමට සකසා ඇත. ගායනා කිරීමේදි ස්වප්ත ස්වරයට අන්තර්ගත වන විශේෂයෙන් ඇති කාල වලට අනුව ගායන කළ යුතුය. මෙවැනි ගී "සාමගානා" ලෙස හැඳින්වේ.

මෙම නැවත සකස් කරන ලද "සාමානා" සෘග්වේදයේ ඇති ඒවායෙන් බොහෝ ලෙස වෙනස්වේ. සමහර අවස්ථාවලදී මෙම වෙනස්කම් වාක්‍යාත්මක වේ. නමුත් සමහර ස්ථානවල සම්ප්‍රදායික උච්චාරණයට වඩා පැරණි උච්චාරණ ඇත. "සාමානා" ගායනයේදී මෙම ශ්ලෝක විකෘති වේ. දීර්ඝ ගායනය නැවත නැවත ගැයීම, විවිධ ස්වර එක් කිරීම, ආදි දේ නිසා මෙය සිදුවේ. මේ නිසා මේවා ගායනයට අදාළ රෙගුලාසි "ගානා" හෙවත් ගීත පොත් වල ඇතුළත් වේ. මේවාට උදාහරණ ලෙස "ග්‍රාමගෙය ගානා" හා 'ආරන්‍යාගානා" දැක්විය හැක.

සංශෝධනය  

R.T.A. ග්‍රිෆ්ත් ට අනුව සාමවේදය සමිතාවේ සංශෝධන තුනක් ඇත.

1. කෞතුම සංශෝධනය - ගුජරාති වල ඇති අතර එය ධර්භන්ග හා බිහාර් වලට පසුව ව්‍යාප්ත විනි.

2. ජෛමිනිය සංශෝධනය - කාර්ණාටක, තමිල්නාඩු හා කේරල

3. රානායනීය සංශෝධනය - මහාරාශ්ත්‍ර 

කෞතුම සංශෝධනය ප්‍රකාශ කරන අවධියේ ජෛමිනිය සම්ප්‍රදායේ සමහර කොටස් ප්‍රකාශයට පත්ව නොතිබිණි. සමිතාවේ පළමු කොටසේ සංස්කාරණයක් W. කාලන්ඩ් විසින්ද, රඝු වීරා හා ලෝකේෂ්  චන්ද්‍රා විසින් බ්‍රාහ්මණ කොටස් සංස්කරණයක්ද ඇත. එසේම අතහැර  දමන ලද උපනිශද සංස්කාරයක්ද ඇත. ගීත පොත් ප්‍රකාශයට පත්ව නොමැත. මෙම සියලු සම්ප්‍රදායන් දැන් මැකී යමින් පවතී. කෙසේ වෙතත් සාමවේද විශේෂඥයන් විසින් නව සංස්කරණය සකසමින් පවති.

සටහන් 

හින්දු ආගම

හින්දු ග්‍රන්ථ
විවිධ හින්දු ආගමික දෙවියන්ගේ සංකේත

විවිධ හින්දු ආගමික දෙවියන්ගේ සංකේත

දෙවියා/ද්‍යෙුවිගා	      සංකේතය	            සටහන

බ්‍රහ්මා	           නෙළුම් මල,  හංසයා, වෙද ග්‍රන්ඡ, පබළු (අක්ෂමාල)	      නිර්මාණය සංකේතවත් කෙරේ

විෂ්නු	           නෙළුම් මල, ‍නිල් පැහැය, ශංඛය, වසාවාසි, වක්‍රා "ශේෂ නාග"	     චක්‍රය මගින් ආරක්ෂණය සංකේතවත් කරයි

ශිව	            කෙවන ඇස, ශීව ලිංගය, නයා, ළසද, බෙරය, වග - සම, ත්‍රීශූලය, විභූති	    ලිංගය මගින් සාරත්වය සංකේතවත් කරයි

ඉන්දා          	ගර්ජනය (වජ්රා)
	
වරැණ	          පාශා
	
ලක්ෂ්මි	නෙළුම්මල,       බකමුණා, 	          ධනය සංකේතවත් කෙරේ.
 
පර්වාති 	          සිංහයා 	        සාරවත් භාවය සංකේතවත් කෙරේ

සරස්වතී	         නෙළුම්මල හංසයාථ සුදු පැහැය,        මොණරා	කලාව හා ඉගෙනීම සංකේතවත් කෙරේ

කලි	            මනී ඔළු වලින් සෑදු මල්දුමක් 	    සංස්කෘත හෝඩිය සංකේතවත් කේරේ

රාමා 	           දුන්න හා ඊතල
	
ක්‍රිෂ්ණා	           කිරි, එළදෙන, මොණර පිහාටු කළු පැහැය
	
ගනේෂ්	           ඔම්, මීයා, ‍"මෝඩක්"
	
හනුමාන්තා     	    ශාඛය	                         භක්තිමත් භාවය සංකේතවත් කරයි

මුරැගන්            	මොණරා, හෙල්ල	යුද්ධය          සංකේතවත් කෙරේ
කොමරොස්

කොමරොස් නිල වශයෙන් කොමරොස් සංගමය නම්වේ. ඉන්දියානු සාගරයේ පිහිටි ආචිපිලාගෝ දුපත් වර්ගයකි. එය පිහිටියේ නැගෙනහිරින් අප්‍රිකානු තීරයත්, උතුරින් මොසැම්බින් ඇල මාර්ගයේ කෙලවරත්, ඊසාන දිශාවෙන් මොසැම්බික් සහ වයඹ දිශාවෙන් මැඩගස්කරයටත් මායිමවය වේ. කොමරොස් හට ආසන්නව අනෙකුත් රටවල් වන්නේ වයඹ දිශාවෙන් ටැන්සානියාව හා ඊසාන දිශාවෙන් සීෂෙල්ස්ය. 
අගනුවර මොරෝනි වන අතර එය ග්‍රැන්ඩි කමාහි පිහිටා ඇත. වර්ග කි.මී. 1862 (වර්ග සැතපුම් 719) (මයෝටි ඇර) වර්ගඵලයෙන් අප්‍රිකානු රාජ්‍යයන් අතරින් තුන්වන කුඩාම රටයි. එය ජනගහනයෙන් 798,000 (මයෝටි හැර) අ‍නිත් අප්‍රිකානු රාජ්‍යයන් අතරින් 6 වැනි තැන ගන්නා කුඩාම රටයි. නමුත් එය අප්‍රිකාව තුළ වැඩිම ජනගහනයක් වෙසෙන රටකි. එහි නම අරාබි වචනයක් වන කමා (චන්ද්‍රයා) යන්නෙන් බිදී ආ එකකි. ආචිපිලාගෝ ඇති සංස්කෘතිමය හා ඓතිහාසික විවිධත්වය හා ජාතියක් වශයෙන් නොයෙක් ශිෂ්ටාචාරයන්ගේ එකතුවකි. මයෝමි තරඟකාරි දුපතක් වුවත් රාජ්‍ය භාෂාව වන්නේ ප්‍රංශ භාෂාවයි. කොමරොස් සංගමයේ භාෂාවන් වර්ග තුනක් වන කොමොරියන්, අරාබි සහ ප්‍රංශ භාෂා ඊට අයත්වේ.
කොන්ගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සමුහාණ්ඩුව

ප්‍රඡාතන්ත්‍රවාදී කොන්ගෝ ජනරජය ව්‍යවහාරයේ පැවැතියේ 1999 තෙක් සයිරේ නමිනි. එය පිහිටියේ මධ්‍යම අප්‍රිකානු රාජ්‍ය තුළයි. ප්‍රමාණය අනුව එහි වු රටවල් අතර තුන්වැනියට විශාලතම රටයි. කොන්ගෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදි ජනරජයෙහි ජනගහනය මිලියන 68 වන අතර,ලෝකයේ දහඅටවන ජනාකීර්ණතම රාජ්‍යයකි. එය අප්‍රිකාවේ ජනාකීර්ණ රාජ්‍යය අතර සිව්වැනි තැන ගනී. එය ප්‍රංශ භාෂාව රාජ්‍ය භාෂාව ලෙස භාවිතා කරන රාජ්‍යයන්ගෙන් ජනාකීර්ණම රාජ්‍යයයි. 1998 ආරම්භ වු දෙවන කොන්ගෝ යුද්ධයෙන් රට විනාශ විය. විදේශිය හමුදාවන් හතක් මෙයට සම්බන්ධ වු අතර මෙය අප්‍රිකානු ලෝක යුද්ධ ලෙසද නම් කෙරුණි. 2003 වර්ෂයේ සාම ගිවිසුම අත්සන් තැබුබවත්, මෙම යුද්ධය රටෙහි නැගෙනහිර ප්‍රදේශයේ දිගටම පැවතුනි. නැගෙනහිර කොන්ගෝවෙහි  සිදුවෙන ලිංගික අපචාර නිසා ඒ අතින් ලෝකයේ වඩා තීව්ර වු ස්ථානයක් ලෙස සඳහන්වේ. මෙහි පැවැති යුද්ධමය අරගලය, දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු ඇති වු භයානතම අරගලය ලෙස සඳහන් වේ. මියගිය සංඛ්‍යාව මිලියන 54 කි. කොන්ගෝ ජනරජයේ ජනතාව ලෝකයේ සිටින දිළිඳුම ජනතාව අතර සිටින අතර, පහළම ඒක පුද්ගල ආදායමත් ලබන රටකි. මෙය ජාත්‍යන්තර මුල්‍ය අරමුදලට අනුවද සඳහන් කර ඇත.

සමුහාණ්ඩු
ඌව වෙල්ලස්ස කැරැල්ල

ඌව වෙල්ලස්ස නිදහස් අරගලය, බ්‍රිතාන්‍ය පාලනයට එරෙහිව, 1817-1818 කාලයේ සිදුවූ කැරැල්ලක් ලෙසින් ඉංග්‍රීසි  ආන්ඩුව සලකනු ලැබුව ද, සත්‍ය වශයෙන්ම එය දේශයෙ ස්වාධීනත්වය පතා අතිවූ නිදහස් අරගලයකි. මෙම සටනට ප්‍රධානතම හේතුව වන්නේ 1815 දී අත්සන් කරන ලද කන්ද උඩරට ගිවිසුමයි. මෙය බ්‍රිතාන්‍යයන් සම්බන්ධවූ උඩරට ප්‍රදේශයේ දී ඇතිවූ තුන්වන යුද්ධයයි.

එක්සත් රාජධානි ආණ්ඩුවේ ප්‍රතිචාර

ප්‍රහාරාත්මක
 වෙල්ලස්සේ ආහාර හිඟයක් ඇතිකිරීම
 වැවු අමුණු පුපුරවාහැරීම
 කුඹුරු ගිනිතැබීම
 පලදරන ගස් කපාදැමීම
 ගවයන් මරාදැමීම
 මහවෙල්යාය 

 ජන සංහාරය
 අවුරුදු 18ට වැඩි පිරිමින් මරාදැමීම
 මල සිරුරු ජල පහරවලට දමා රෝග පැතිරවීම

 ජන ශූන්‍ය කිරීම
 ගෙවල් ගිනිතැබීම

ප්‍රහාරාත්මක නොවන
 විනාශකල වැවු අමුණු ප්‍රතිසංස්කරනය නොකිරීම
 සටනට සම්බන්ධවූවන් දේශද්‍රෝහීනි ලෙස ගැසට් කිරීම
 සටන්කරුවන් ජීවත්වූ ගම්මාන සහ මහ වෙල්යාය කැලෑ අඥාපනත යටතේ දඩයම් ක්‍රීඩාව සඳහා  ආණ්ඩුවට පවරාගෙන ජන ශූන්‍ය කිරීම

අවසානය

නිදහස් සටනේ අවසානය
මෙම සටන නිමාවට පත්වුයේ මහත්වූ ලේ වැගිරීම් සිදුකරමිනි. සටන මැඩ පැවැත්වීමේ  ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මෙරට වැසියන් හට නිවාස හා දේපළ අහිමිවිය. ඌව වෙල්ලස්ස ප්‍රදේශ වල වාරිමාර්ග පද්ධති, කෘෂිකාර්මික කටයුතුද අඩපණ විය. ඉතිහාසය පවසන පරිදි වැල්ලවායෙන් ආරම්භව මුළු ඌව වෙල්ලස්සේ කුඹුරු ලක්ෂ ගණනක් ගිනි තබා විනාශ කරන ලදී.

Journal of Uva සගරාවේ දී බදුල්ල බ්‍රිතාන්‍ය රජයේ සේවකයකු වූ හර්බට් වයිට් (Herbert White) පවසා සිටි ප්‍රකාශනයක් පහත දැක්වේ.

"කැරැල්ලෙන් පසු ඌව ප්‍රදේශයේ ජනගහනය, කෘෂිකාර්මික පරිසරය පිළිබඳ නිෂ්චිතව දැනගත හැකි ප්‍රමානවත්  සාක්ෂි නොමැත. නව පාලකයන් මෙම ප්‍රශ්ණයට  මුහුණදීමට අසමත්ව ඇත. යුද්ධයෙන් පසු ඉතිරි වූ අයගෙන් 4/5 කුඩා දරුවන්, කාන්තාවන් සහ මහල්ලන් පමණි. මෙම සංහාරය ඉතා භයානක වේ. කෙටි‍යෙන් කියන්නේ නම් මහත්වූ මිනිස් සංහාරයක් සිදුව ඇති අතර, ඌව නැවතත් යථා තත්වයට පත්වේදැයි කිව නොහැක."මූලාශ්‍ර

1. බණ්‌ඩාර තිලකසිරි වි.වා.මු. 1991, ඌව වංශ කතාව (2 ඛාණ්‌ඩය), බණ්‌ඩාරවෙල සීමාසහිත තිලක මුද්‍රණාලය (පෞද්ගලික) සමාගම

2.විමලානන්ද තෙන්නකෝන්, 1962, උඩරට මහ කැරැල්ල (2 ඛාණ්‌ඩය), සීමාසහිත එම්. ඩී. ගුණසේන සහ සමාගම.

3. එච්. එම්. අනුරාධ විජයවර්ධන බණ්‌ඩාර (දිවයින – 2010 ඔක්තෝබර් 13 දින ලිපිය.

ගැසට් නියෝගය අවලංගු කිරීම

රටින් පිටුවහල් කලවුන්ට ගෞරව සම්මාන

සටනට සම්බන්දවීම නිසා අත්අඩංගුවටගෙන මුරුසියට පිටුවහල් කළ 28 දෙනකුට ක්‍රි.ව. 2013දී ශ්‍රී ලංකා ජනරජය මගින් ගෞරව සම්මාන පිරිනැමක් සිදුකරයි.

මූලාශ්‍ර
 
ඉතිහාසය - සිංහලේ
ඉතිහාසය - ශ්‍රී ලංකා
ඌව වෙල්ලස්ස කැරැල්ල
ලියෝ ටෝල්ස්ටෝයි

ලෙව් නිකොල්විච්(නිකොලායි) ටෝල්ස්ටෝයි (1828 සැප්තැම්බර් 09 - 1910 නොවැම්බර් 20), යනු ‍ශ්‍රේෂ්ඨ රුසියානු සාහිත්‍යකරුවෙකි. ඔහු විටෙක නවකතාකරුවකු, විටෙක නිබන්ධකයකු, විටෙක නාට්‍ය රචකයකු සහ තවත් විටෙක දර්ශණවාදියකු ලෙස තම ජීවන දර්ශණය ලොවට ඉදිරිපත් කළේය. මෙම සාහිත්‍යකරුවා ලෝකය තුළ වඩාත් ප්‍රචලිතව ඇත්තේ ලියෝ ටෝල්ස්ටෝයි යන නමිනි.
මොහු පැසිස්ට්වාදී ක්‍රිස්තියානි විරුද්ධවාදියකු ලෙසද, අධ්‍යාපන සංස්කාරකයකු ලෙසද ප්‍රසිද්ධය. වංශවත් ටෝල්ස්ටෝයි පවුලේ සිටි වඩාත් නිර්මාණශීලි පුද්ගලයා වුයේ මොහුය.

ලියෝ ටෝල්ස්ටෝයිගේ ප්‍රශස්ත නිර්මාණ ලෙස සලකනු ලබන්නේ යුද්ධය සහ සාමය හා ඇනා කැරනිනා යන කෘතීන්ය. මෙම කෘතීන් ද්විත්වය 19 වන ශතවර්ෂයේ රුසියානු ජන ජීවිතය පිළිබඳ යථාරූපීව විස්තර කරනු ලබන යථාර්ථවාදී ආකෘතියෙන් ලියන ලද කෘතීන් වේ. දර්ශණවාදියකු ලෙස ඔහු තම කෘතීන් හරහා ඉදිරිපත් කළේ, අවිහිංසාව පිළිබඳ දර්ශණයයි. මෙම අදහස් ඔහු විසින් ලියන ලද ‘The Kingdom of God is within you’ කෘතියෙන් මොනවට පැහැදිලි වේ. මෙම අදහස් විසිවන ශතවර්ෂයේ මෙලොව පහළ වූ ශ්‍රේෂ්ඨ මිනිසුන් වන මහත්මා ගාන්ධී, මාටින් ලූතර් කිං, ජේ.ආර්. යන අයගේ දර්ශණයන්ටද විශාල ලෙස බලපෑම් කළේය.

 
ටෝල්ස්ටෝයි තම කෘතීන් හරහා ඉදිරිපත් කරනු ලැබූ ජීවන දර්ශණය එවකට පැවති රුසියානු සමාජයේ පිළිබිඹුවක් බඳු විය. මැතිව් අනෝල්ඩ් විසින් වරෙක ප්‍රකාශ කරන ලද්දේ ටෝල්ස්ටෝයිගේ නිර්මාණ වූ කලී කලාවක් නොව ජීවිතයෙන් කොටසක් බවයි. මොහුගේ කීම සනාත කරමින් ඉසැක් බාබෙල් වරෙක කියා සිටියේ තමන්ට ලිවීමට හැකි නම් ලෝකය තම පෑනෙන් ලියනු ඇත්තේ ටෝල්ස්ටෝයි ලියූ ආකාරයටම බවයි. ප්‍රකට ගත්කතුවරියක වන වර්ජිනියා වුල්ෆ්, 'ටෝල්ස්ටෝයි යනු ලෝකයේ සියළු නවකතාකරුවන්ගේ විශිෂ්ඨතමයා බව' කියා සිටියාය.
   
ටෝල්ස්ටෝයිගේ ප්‍රථම ග්‍රන්ථ ප්‍රකාශනය වුයේ ස්වයංචරිතාපදාන නවකතා ත්‍රිත්වයකි. ඒවා ළමාවිය, ගැටවරිය සහ තරුණ විය (1852 - 1856) ලෙස හැඳින්වීය. මෙම කෘතිවලින් කියැවෙන්නේ ධනවත් ඉඩම් හිමියකුගේ පුතකු විසින් තමා සහ තමාගේ පවුල යටතේ සේවය කරන්නන් අතර ඇති වෙනස වටහා ගත් ආකාරයයි. පසු කාලීනව ටෝල්ස්ටෝයි විසින් මෙම කෘති භාවාත්මක ඒවා බව කියමින් නොසලකා හැර ඇති නමුත්, එම කෘතීන් ටෝල්ස්ටෝයිගේ ජීවිතය පිළිබද වැදගත් සිද්ධීන් මතු කර ගැනීමේදී වැදගත්කමක් උසුලයි. එමෙන්ම මෙම කෘති මනුෂ්‍යයකු වර්ධනය වීමේදී ඔහුගේ ජීවන දර්ශණය කෙබඳු ආකාරයෙන් වෙනස් වේදැයි පෙන්වා දීමට හැකි විශ්ව සාධාරණීය කෘති ලෙස සැලකේ.

සාහිත්‍ය
නවකතාකරුවෝ
ලේඛකයෝ
රුසියානු සාහිත්‍යය
රුසියානුවන්
ලෝක සාහිත්‍යය
මාර්ටින් ලූතර් කිං

මාර්ටින් ලූතර් කිං (1929 - 1968) වූ කලි ඇමරිකානු මහජන අයිතිවාසිකම් රැකගැනීම වෙනුවෙන් සටන් කළ ප්‍රධාන නායකයෙකි.  ඔහු බැප්ටිස්ට් දේවගැතිවරයෙක් වූ අතර, එවකට ඔහු වැනි කළු මිනිසුන් හට නායකත්වය ලැබුණේ ඉතා කලාතුරකිනි. නමුත් ඔහු මානව අයිතිවාසිකම් සුරැකීම වෙනුවෙන් සටන් කළේය. මොන්ට්ගොමෙරි බස් බෝයිකොට් සංවිධානය (1956-1957) පිහිටවූ ඔහු, පසුව දකුණු ක්‍රිස්තියානි නායකත්ව සමුළුවට සහභාගී විය. එම සමුළුවේ සභාපතිවරයා  විය. 1963 වොෂින්ටන් හිදී ඔහු ‘මට සිහිනයක් ඇත’ මැයෙන් ඔහු පැවැත්වූ කතාවෙන් ඔහු මානව අයිතිවාසිකම් පිළිබඳව සාමාන්‍ය ජනයා දැනුවත් කිරීමට සමත් වූයේය.

1964 ඔහු නොබෙල් ත්‍යාගය දිනාගන්නා ලාබාලතමයා වීමට තරම් භාග්‍යවන්ත වුයේය. එම සාම ත්‍යාගය ඔහු හට හිමිවූයේ ජාතිවාදය සහ අනෙකුත් ආකාර වල සමාජ බෙදීම්, නොයෙකුත් සමාජ තර්ජන ගර්ජන මධ්‍යයේ වුවද විවේචනය කිරීම හේතුවෙනි.

මාර්ටින් ලූතර් කිං 1968 අප්‍රේල් 4 වැනිදා ඝාතනය කරන ලද්දේ ටෙනෙස්සීහි මෙම්පිස් හිදීය. ඔහුගේ මරණින් පසු ජනාධිපති ජිම් කාටර් විසින් 1977 දී ඔහු Presidential Medal of Freedom සම්මානයෙන් පුදනු ලැබීය. මාර්ටින් ලූතර් කිං ඝාතනය කරන ලද දිනය ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ ජාතික දිනය වශයෙන් 1986 දී සම්මත කරන ලදී. මරණින් පසු ඔහු Congressional Gold Medal සම්මානයෙන් ද පුදනු ලැබීය. මාර්ටින් ලූතර් කිං උපත ලැබුවේ 1929 ජනවාරි 15 ජෝර්ජියා හි ඇට්ලන්ටාහිදීය. පූජක මාර්ටින් ලූතර් කිං සහ ඇල්බර්ටා විලියම්ස්  කිං යන දෙපළගේ පුත්‍රයා ලෙස ඔහු උපත ලැබීය. ඔහුගේ පියාගේ නම මයිකල් කිං වූ අතර, එම නිසාම ඔහුගේ උපන් නම ලෙස භාවිතා කරන ලද්දේ මයිකල් කිං යන්නයි. ඒ 1935 වනතුරුය. ඔහුගේ පියා විසින් පසුව දෙදෙනාගේම නම් ජර්මානු රෙපරමාදුකරුවකු වූ මාර්ටින් ලූතර්ට ගරු කිරීමක් ලෙස වෙනස් කර ගැනීමෙන් පසු, ඔහු මාර්ටින් ලූතර් කිං ලෙස වෙනස් විය. විලි ක්‍රිස්ටින්, ඔහුගේ වැඩිමහලු සොහොයුරිය (1927 සැප්. 11) වූ අතර බාල සොහොයුරා ඇල්පඩ් ඩැනියෙල් (1930 ජුලි 30 – 1969 ජුලි 01) වූයේය.

මාර්ටින් ලූතර් කිං 1939 දී පල්ලියේ ගීතිකා කණ්ඩායම සමඟ Gore with the wind නම් චිත්‍රපටියේ මංගල දර්ශණය දවසේදී ගායනයක් ඉදිරිපත් කළේය. පාසලේ නවවන පන්ති‍යද, දොළොස්වන පන්තියද මඟහරිමින් උසස්වීම් ලද ඔහු වයස අවුරුදු 15 දී මෝහවුස් විද්‍යාලයට ඇතුළත් විය. ප්‍රථම කලා උපාධිය අවසන් කළේ සමාජ විද්‍යා විෂය ධාරාවෙනි.

පසුව පෙන්සිල්වේනියාවේ චෙස්ටර්හි ක්‍රෝසර් දේවධර්ම විද්‍යාලයට ඇතුළු වූ ඔහු, දේවධර්ම ශාස්ත්‍රය පිළිබඳ ප්‍රථම උපාධිය දිනා ගත්තේ 1951 දීය. 1951 සැප්තැම්බර් වලදී ඔහු ආචාර්ය උපාධියට සුදානම් වූ අතර, ඒ බොස්ටන් සරසවියේ දීය. ඔහු හැදෑරුවේ ව්‍යවස්ථික දේවධර්ම ශාස්ත්‍රයයි. 1955 ජුනි 5 වන දින ඔහු ආචාර්ය උපාධිය සම්පූර්ණ කළේය. අවුරුදු 24 දී ඩෙක්ස්ටර් ඇවෙනිව් බැප්ටිස්ට් පල්ලියේදී (මොන්ටොගොමෙරි, ඇලබාව) ඔහු පාදලි තනතුරට පත්විය.
ගෝල්ඩන් ග්ලෝබ් සම්මානය

ගෝල්ඩන් ග්ලෝබ් සම්මානය ඇමරිකාවේදී පිරිනමනු ලබන්නේ සිනමා සහ රූපවාහිනී නිර්මාණ සඳහාය. මෙය සෑම වසරකම සංවිධානය කරනු ලබයි. මෙය 1944 සිට හොලිවුඩ් ෆොරින් ප්‍රෙස් සංවිධානය මඟින්  සංවිධානය කරනු ලබයි. සෑම වසරකම ඔස්කා සහ ස්ක්‍රීන් ඇක්ටර්ස් ගිල්ඩ් සම්මාන පිරිනමන කාලයේදීම පිරිනමනු ලබන ප්‍රධාන සම්මානයක් ලෙස මෙය සැලකේ.

සෑම වසරකදීම වඩාත් ජනප්‍රියතම රූපවාහිනී වැඩසටහන් අතරින් තුන්වන ස්ථානය දිනාගැනීමට ගෝල්ඩන් ග්ලෝබ් සම්මාන උළෙල සමත් වී ඇත. එය දෙවැනි වනුයේ ඔස්කා සහ ග්‍රැමීස් යන වැඩසටහන් වලට පමණි. සිනමා චිත්‍රාගාර බොහොමයක් මෙම සම්මාන උළෙලේ සංවිධායකයන් හට වඩා වැඩි අනුග්‍රහයක් දක්වනු ලබන අතර, ඔවුන්ගේ දැන්වීම් වල සම්මාන ලබන්නන්ගේ නිර්දේශිත නාමයන් සහ සම්මාන පිළිබඳව සඳහන් කරනු ලබයි. ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ ගෝල්ඩන් ග්ලෝබ් උළෙලට සමගාමීව බ්‍රිතාන්‍යය තුළ පැවැත්වෙන සමාන තත්වයකින් යුතු සම්මාන උළෙල වනුයේ BAFTA යන්නයි. 

ගෝල්ඩන් ග්ලෝබ් සම්මාන පිරිනමනු ලබන්නේ වසරක මුල භාගයේදීය. පුවත්පත් කලාවේදීන් 86 දෙනෙකුගේ ජන්දයෙන් සම්මාන ලබන්නන් තීරණය කරනු ලබයි.

ගෝල්ඩන් ග්ලෝබ් සම්මාන පිරිනැමීම සඳහා වසරක් ලෙස නිර්දේශ කරනුයේ ඔක්තෝම්බර් 1 වනදා සිට වසරකි. නමුත් මෙය ඇකඩමි සම්මාන සඳහා නම් ජනවාරි 1 වනදා සිට වසරකි.

ඔස්කා, ග්‍රැමීස් සහ එමීස් සම්මාන උළෙල මෙන් නොව ගෝල්ඩන් ග්ලෝබ් සම්මාන උළෙල නිශ්චිත වූ පිරිසක් විසින් ඉදිරිපත් නොකරන වර්ගයේ හොලිවුඩයේ පවතින ප්‍රධාන සම්මාන උළෙල දෙකින් එකකි. ‍අ‍‍නෙක වනු‍යේ Screen Actors Guild සම්මාන උළෙලයි. ගෝල්ඩන් ග්ලෝබ් හි සෑම වසරකම එම අවස්ථාව උළෙලේ ආරම්භයේදීම විස්තර කරනු ලබන ඉදිරිපත් කරන්නකු සිටී. මෙරිල් ස්රීප් (Meryl Streep) සහ ජැක් නිකොල්සන් යන අය හය බැගින් සම්මාන ලබාගනිමින් දැනට වැඩිම ගෝල්ඩන් ග්ලෝබ් සම්මාන ලැබුවන් බවට පත්ව ඇත. ජැක් ලෙර්මන් (Jack Lerman) වැඩියෙන්ම නිර්දේශිත නාමයන් අතරට එක්වු තැනැත්තායි. ඔහු 22 වාරයක් නිර්දේශ වී ඇත. දෙවැනියා වනුයේ මෙරිල් ස්ට්‍රිප්ය. ඔහු නිර්දේශ වී ඇත්තේ 21 වරකි.

සටහන් 
සිනමාව
{|

|-

|Golden_Globe_Award
|-
{|
රවීන්ද්‍ර රන්දෙණිය

රවින්ද්‍ර රන්දෙණිය ශ්‍රී ලංකාවේ සිටින ප්‍රවීන රංගන ශිල්පියෙකු මෙන්ම දේශපාලකයෙකි. 1970 සහ 1980 දශක වලදී ඉතා ජනප්‍රිය තලයක සිටි ඔහු, 1972 දී රගපෑ ලෙස්ටර් ජේම්ස් පීරිස්ගේ දෑස නිසා චිත්‍රපටයෙන් වඩාත් ජනාදරයට පාත්‍ර විය. වසර කීපයකදීම ඔහු සරසවිය සම්මාන උළෙලේදී හොඳම නළුවා ලෙස  සම්මානයට පාත්‍ර වුයේය ; 1984 (දඩයම), 1985(මායා), 1989 (සඳකඩ පහණ), 1990 (සිරි මැදුර).

ළමාවිය සහ තරුණ අවධිය
රන්දෙණිය උපත ලැබුවේ ශ්‍රී ලංකාවේ දළුගම ප්‍රදේශයේදීය. දළුගම වූ කලී මනරම් කෙත්වතු ද, කුඩා දිය දහරාද පිරි කුඩා ගම්මානයකි. කුඩා රන්දෙණිය තම උපන් ගමේ ස්වභාව සෞන්දර්ය උපරිමයෙන් රස වින්දේය. එමෙන්ම කුඩා කල සිට මාර්ටින් වික්‍රමසිංහ, මහාචාර්ය එදිරිවීර සරච්චන්ද්‍ර, මුනිදාස කුමාරතුංග සහ විමලරත්න කුමාරගම වැනි විශිෂ්ඨයන්ගේ කෘති කියවීමට මහත් රුචියක් දැක්විය.

රන්දෙණිය අධ්‍යාපනය හැදෑරුවේ දළුගම ශාන්ත ෆැන්සිස් විද්‍යාලයෙනි. උසස් පෙළ අසමත් වීම නිසා උසස් අධ්‍යාපනය වරම් අහිමි වූ රන්දෙණිය පසුව තම පවුලේ ව්‍යාපාර කටයුතු සඳහා සම්බන්ධ වී කටයුතු කළේය.

සිනමාව

සම්මාන

සරසවිය සම්මාන
1984 - හොඳම නළුවා - දඩයම
1985 - හොඳම නළුවා - මායා
1989 - හොඳම නළුවා - සඳකඩ පහණ
1990 - හොඳම නළුවා - සිරි මැදුර

මූලාශ්‍ර

1945 උපත්
ජීවමාන ජනයා
ජීවත්වන්නෝ
ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
සිංහල ජනයා
ලාංකික සිංහලයෝ
රංගන ශිල්පීන්
ශ්‍රී ලාංකීය නළුවන්
ලංකික දේශපාලනඥයෝ
එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙහි දේශපාලනඥයන්
චරිත කතා
ඩොමිනිකා

ඩොමිනිකා පොදු රාජ්‍ය කැරිබියානු මුහුදේ පිහිටි දුපත් රාජ්‍යයකි.එහි වර්ග ප්‍රමාණය වර්ග කි.මි. 754 (වර්ග සැතපුම් 291) සහ උසම ස්ථානය වන්නේ මොර්න් ඩයබ්ලොටිස් වන අතර, එහි උස මිටර් 1447 (අඩි 4747) කි. ඩොමිනිකා පොදු රාජ්‍යයේ ජනගහනය 72,000 වන අතර අගනුවර වනනේ රොසෙයියු ය. ඩොමිනිකාව 'කැරබියන් සොබාදහමේ දුපත' යනුවෙන් හැඳින්වීමට හේතුවී ඇත්තේ එහි ඇති විනාශ නොවූ ස්වභාව සම්පත නිසාය. ලෙසර් ඇන්ටිල්ස්වල පවතින ලාබාලම දුපත වන මෙය වර්තමනයේ භූමිය තුළ පවතින ගිනිකඳු හේතුවෙන් විකාශනය වෙමින් පවතී. මෙහි ලෝකයේ පවතින දෙවන විශාලතම උණුවතුර (උතුරන) විල ඇත. මෙම දුපතෙහි සාරවත්ම වැඩුණු වැසිවනාන්තර, කඳු හා දුර්ලභ ශාක, සතුන්, හා පක්ෂින් වර්ග රාශියක් ජිවත් වෙති. සමහර බටහිර ප්‍රදේශ වර්ෂාව අඩු අතර රට අභ්‍යන්තරයට තද වර්ෂාපතනයන් බලාපොරොත්තු විය හැකිය.  දුපතෙහි ජාතික පක්ෂියා වන 'සිසෙරොව්' ගිරවා ( "ඉම්පීරියල් ඇමසෝන්" ලෙසද හැඳින්වේ ) ජාතික ධජයේ පිළිබිඹු වේ. 

ආර්ථිකය

ඩොමිනකා හි ආර්ථිකය බොහෝ නිදහස් වන අතර එය සංචාරක හා කෘෂිකර්මය මත පදනම් වේ. කෙසෙල් සහ අනෙකුත් කෘෂිකාර්මික බෝග ඩොමිනිකානු ආර්ථිකයේ ඉදිරියෙන් පවතින අතර ශ්‍රම බලකායෙන් තුනෙන් එකක් පමණ කෘෂිකර්මාන්තයේ නියැලෙති. කෙසේ වුවද කාලගුණ තත්වයන්ගේ වෙනස්වීම් සහ පාරිභෝගික භාණ්ඩ පිරිවැයට බලපාන බාහිර සිදුවීම් මෙම ක්ෂේත්‍රයට දැඩිව බලපෑම් එල්ල කරයි. 2007 දී ඇතිවූ ඩීන් කුනාටුව නිසා රටෙහි කෘෂිකාර්මික ක්ෂේත්‍රය සහ මාර්ග පද්දතිය ඇතුළු යටිතල ව්‍යුහය දැඩි ලෙස හානියට පත් විනි.

ව්‍යවහාර මුදල්

නැගෙනහිර කැරිබියන් රාජ්‍යයන්ගේ සංවිධානයේ සාමාජික රටවල් නවයෙන් අටක් (ඇ.එ.ජ. ඩොලර් භාවිතාවන බ්‍රිතාන්‍ය වර්ජින් දුපත් හැරුණු කොට) භාවිතා කරන නැගෙනහිර කැරිබියානු ඩොලරය (ලකුණ: $; කේතය: XCD) මෙහි භාවිතා වන මුදල් වර්ගයයි. 1965 සිට බ්‍රිතාන්‍ය බටහිර ඉන්දීය ඩොලරයේ අනුප්‍රාප්තික මුදල් වර්ගය ලෙස පැවතෙන මෙය $ ලකුණින් දැක්වෙන අතර ඩොලර් ලකුණ සහිත අනෙකුත් ව්‍යවහාර මුදල් වලින් වෙන්කොට හඳුනාගැනීම සඳහා EC$ ලෙසද දැක්වේ. EC$ ඩොලර් එකක් ශත 100කට බෙදේ.

ක්‍රිස්ටෝෆර් කොලොම්බස් විසින් දිවයින සොයාගත් 1493 නොවැම්බර් 3 වන ඉරිදා ( ලතින් භාෂාවෙන් ඩොමිනිකා) දිනය ඇසුරෙන් දුපත නම් කොට ඇත.

ආශ්‍රිත
ඩොමිනිකානු සමුහාණ්ඩුව

ඩොමිනියානු සමුහාණ්ඩුව හිස්පැන්නියෝලා දුපත මත පිහිටි රාජ්‍යයකි. එය කැරිබියන් ප්‍රදේශයේ ඇන්ටිල්ස් දුපත් සමුහයේ කොටසකි. බටහිර කොටස් තුනක් හයිට් රාජ්‍යය විසින් අත්පත් කරගෙන සිටින අතර හයිපැන්සියෝලා රටවල් දෙකක් අතර බෙදී යන කැරිබියානු දුපත් වලින් 2 න් එකකි. වර්ග ප්‍රමාණය හා ජනගහනය අතින් ඩොමිනිකන් සමුහාණ්ඩුව කැරබියානු රාජ්‍යයන්අතර පිහිටි රාජ්‍ය අතරින් විශාලතම රටයි(කියුබාවට පසු). එය වර්ග කි.මි. 48,442 (වර්ග සැතැප්ම 18,704) හා ජනගහනය මිලියන 10 කි.

7 වැනි ශතවර්ෂයේ ටයිනෝස්වරුන්ගෙන් වාසස්ථානය වු මෙය 1492 ක්‍රිස්ටෝපර් කොලොම්බස් ඩොමිනියානු සමුහාණ්ඩුවට ලඟා වීමෙන් පසු ඇමරිකාව තුළ වු පළමු මුලික යුරෝපියානු වාසස්ථානය ද විය. රටෙහි අගනුවර වන සැන්ටේ ඩොමින්ගෝ සහ නව ලෝකයේ ස්පාඤ්ඤයේ පළමු අගනුවර ද වන්නේය. සැන්ටෝ ඩොමින්යෝ හි ඇති පළමු විශ්වවිද්‍යාලයද, දේවස්ථානය, මාලිගාව හා පසුව සඳහන් කරන පරිදි ක්ලුඩැඩි ජනාවාස ප්‍රදේශයද ඓතිහාසික වටිනාකමකින් යුත් වන අතර එම ස්ථාන යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම ස්ථාන ලෙස හැඳින්වේ.

සමුහාණ්ඩු
එල් සැල්වදෝරය

නිල වශයෙන් එල් සැල්වදෝරියානු ජනරජය වන, එල් සැල්වදෝරය යනු, කුඩාතම සහ බෙහෙවින් අධික ඝණත්වයකින් ජනාකීර්ණ මධ්‍යම ඇමරිකානු රටකි. රටෙහි අග නගරය සහ විශාලතම නගරය,  සැන් සැල්වදෝර් වෙයි. සමස්තයක් වශයෙන් ගත් කල, මධ්‍යම ඇමරිකාව සඳහා වන, විශේෂ වැදගත්කමක් සහිත සංස්කෘතික සහ වාණිජමය කේන්ද්‍රයන් අතර ,   සන්ටා අනා සහ  සන් මිගේල් වෙති. එල් සැල්වදෝරයෙහි මායිම් වන්නේ, දකුණෙන් ශාන්තිකර සාගරයද, බටහිරින් ගෞතමාලාව සහ උතුරෙන් හා නැගෙනහිරින් හොන්ඩූරස් වෙති. එහි නැගෙනහිරතම ප්‍රදේශය පිහිටා ඇත්තේ,  නිකරගුවා රාජ්‍යයට ප්‍රතිවිරුද්ධ ලෙසින්, ෆොන්සේකා බොක්කෙහි වෙරළෙහිය. 2013 වසර වන විට, එල් සැල්වදෝරය තුල,  ප්‍රධාන වශයෙන් මෙස්ටීසෝවරුන්ගෙන් සමන්විත, දළ වශයෙන් 6,290,420 ප්‍රමාණයක ජනයා විසූහ.. 

1892 සිට 2001 දක්වා, එල් සැල්වදෝරයේ නිල ව්‍යවහාර මුදල කොලොන් වූ අතර, 2001 වසරෙහිදී එය විසින් එ.ජ. ඩොලරය භාවිතා කිරීම ඇරඹුණි.
ද්‍රව්‍ය විද්‍යාවේ උප - ක්ෂේත්‍ර

නැනෝතාක්ෂණය, ක්වොන්ටම් සසීමනය (confinement) බලපෑම්, ගිබ්ස් - තොම්සන් බලපෑම් හෝ නැනෝ පරිමාණයේ ද්‍රව්‍යය ගුණ විස්තර කරන බලපෑම් පිළිබඳ අධ්‍යයනය ද්‍රව විද්‍යාව නම්වේ. එය වඩා ප්‍රචලිත වන්නේ නැනෝමීටරයේ සිට සිය ගණනක් නැනෝමීටර පරිමාණයට අඩු ද්‍රව්‍යය වල ව්‍යුහයේ ගුණ හා අණුකව සකස්කළ ද්‍රව්‍යයවල නිර්මාණය හා හැදැරීම නිසාය.

සූක්ෂම තාක්ෂණය - සූක්ෂම විදුලි යාන්ත්‍රික පද්ධති වැනි සූක්ෂම මාත්‍රික (micrometric) මානවල හා සූක්ෂම පිරිසැකසුම (microfabrication) ව්‍යුහවල, අන්තර් ක්‍රියාවන්ට ඉඩ දෙමින් සිදුවන ක්‍රියාවලි හා ඒවාට සම්බන්ධ ද්‍රව්‍යය පිළිබඳ අධ්‍යයනය.

ස්ඵටික විද්‍යාව - ඝනයක ඇති පරමාණු අවකාෂය, ස්වටික ව්‍යුහයේ ඇති දෝෂ, කණස සීමා (grain boundaries) හා විස්ථාපන (dislocations) පුරවන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව හා භෞතික ගුණවලට සම්බන්ධ මෙම ව්‍යුහවල විදහා දැක්වීම පිළිබඳව අධ්‍යයනයයි.

ද්‍රව්‍යය විදහා දැක්වීම - X කිරණ, ඉලෙක්ට්‍රෝන හෝ නියුට්‍රෝන සමඟ විවර්තනය හා වර්ණාවලීක්ෂණය හා රසායන අධ්‍යයනය. උදාහරණ ලෙස රේමන් වර්ණාවලීක්ෂණය, ශක්ති අපකිරණ වර්ණාවලීක්ෂණය, වර්ණලේඛ ශිල්පය, තාප අධ්‍යයනය, ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂ අධ්‍යයනය ආදියයි.

ලෝහ විද්‍යාව - ලෝහ හා මිශ්‍රලෝහ වල නිස්සාරණය සූක්සම ව්‍යුහය හා සකස්කිරීම පිළිබඳ අධ්‍යයනය.

ජීව ද්‍රව්‍යය - ජෛව පද්ධති සමඟ භාවිත කරන හෝ/හා ඒවායෙන් ලබාගන්නා ද්‍රව්‍යය.

ඉලෙක්ට්‍රෝනික හා චුම්බක ද්‍රව්‍යය - සංයුක්ත පරිපථ, ගබඩා මාධ්‍යය, සංවේදක හා අනෙකුත් උපකරණ නිර්මාණයට යොදාගන්නා අර්ධ සන්නායක වැනි ද්‍රව්‍යය.

ඝර්ෂණ විද්‍යාව - ඝර්ෂණය හෝ අනිකුත් සාධක නිසා ද්‍රව්‍යවල සිදුවන ගෙවීම පිළිබඳ හැදෑරීම.
      
පෘෂ්ඨ විද්‍යාව / උත්ප්‍රේරණය - ඝන වායු, ඝන - ද්‍රව හෝ ඝන - ඝන අන්තර් පෘෂ්ඨ අතර සිදුවන අන්තර් ක්‍රියා හා පවතින ව්‍යුහයන්

සෙරමික් විද්‍යාව - RCC, පොලික්‍රිස්ටලයින් සිලිකන් කාබයිඩ්, හා විපරිත දැඩි සෙරමික් (transformation toughened ceramic) වැනි ව්‍යුහමය සෙරමික් වැනි අධි තාප හා තාප සහ ඇසුරුම් (refractories) සුක්ෂම ව්‍යුහ පිළිබඳව අධ්‍යයනය.

ස්‍රැති විද්‍යාව, එමඟින් ඕනෑම ද්‍රව්‍යයක ගලායාම විස්තර කරන නිසා, ද්‍රව්‍යය විද්‍යාවේ උප-ක්ෂේත්‍රයක් ලෙස හඳුන්වයි. කෙසේවුවත් නූතන ස්‍රැති විද්‍යාව නිව්ටන්-නොවන ද්‍රව ගතිවිද්‍යාව විස්තර කරන නිසා බොහෝ විට එය අඛණ්ඩ යාන්ත්‍රවන උප ක්ෂේත්‍රයක් ලෙස සැළකේ.

වීදුරු විද්‍යාව - අකාබානික වීදුරු, වීදුරු වැනි ලෝහ, හා ඔක්සයිඩ් නොවන වීදුරු වැනි ස්ඵටික නොවන ද්‍රව්‍යය.

අධිකරණ ඉංජිනේරු විද්‍යාව - තැනීම් කටයුතුවලට අවශ්‍ය ද්‍රව්‍යය වල කාර්ය හා නිෂ්පාදන බිඳ වැටෙන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව අධ්‍යයනයයි.

අධිකරණ ද්‍රව්‍යය ඉංජිනේරු විද්‍යාව - ද්‍රව්‍යය බිඳ වැටීම්. එමඟින් පතුරුවන ආලෝකයෙන් ඉංජිනේරුවන් ද්‍රව්‍යය නියම කරන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව අධ්‍යයනයයි

සටහන් 

 අධ්‍යයනයයි.

අධිකරණ ද්‍රව්‍යය ඉංජිනේරු විද්‍යාව - ද්‍රව්‍යය බිඳ වැටීම්. එමඟින් පතුරුවන ආලෝකයෙන් ඉංජිනේරුවන් ද්‍රව්‍යය නියමය කරන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳ අධ්‍යයනයයි.
රසායන විද්‍යාව
ශාස්ත්‍රිය ජීව විද්‍යාත්මක පළිබෝධක පාලනය

ශාස්ත්‍රිය ජීව විද්‍යාත්මක පළිබෝධක පාලනය

මෙම ක්‍රමය තුලින් ස්වභාවික පළිබෝධක සතුරන් ඔවුන් ස්වභාවිකව හටගත් ස්ථාන වලින් බැහැරවූ ස්ථාන වලට හදුන්වාදීම සිදුකරයි. මෙය සාමාන්‍යයෙන් සිදුකරන්නේ රාජ්‍යය අධිකාරි මගිනි. බොහෝ අවස්ථාවන්හිදී කෘමි පළිබෝධක සමග සම්බන්ධ වූ ස්වභාවික සතුරන් ප්‍රමාණවත් නොවේ. මෙවන් හදුන්වාදෙන කෘමින් විදේශික කෘමින් ලෙස හදුන්වනු ලබයි. විදේශික කෘමියකුට උදාහරණයන් වන්නේ උතුරු ඇමරිකාවට හදුන්වාදුන් යුරෝපානු ඉරිගු ගුල්ලාය. ශාස්ත්‍රිය ජීව විද්‍යාත්මක පළිබෝධක පාලනයේදී, හදුන්වා දුන් විදේශිය පළිබෝධක පාලනයට ස්වභාවික සතුරන් ආනයනය කිරිම, මුදාහැරීම හා ‍පවත්වාගැනිම සිදුකරයි.

මෙම ක්‍රියාදාමයේ පලමු පියවර වන්නේ හදුන්වාදුන් පළිබෝධකයේ මුල් ප්‍රභවය තීරණය කිරිමයි. අනතුරුව එම කෘමියා හා බැදුනු හා ළගින් සම්බන්ධ වූ සුදුසු ස්වභාවික සතුරන් එක්රැස්කිරීම සිදුකරයි. කිසියම් නුවුමනා ජීවින් එකතු වීම වැලැක්විමට මෙම ස්වභාවික සතුරන් නිරෝධන ක්‍රියාදාමයකට භාජනය කරයි. ස්වභාවික සතුරන් මුදාහරින භූමි භාගයේ සාර්ථකව ස්ථාපිත වී ඇත්ද යන්න තිරණය කිරිමට පසු අධ්‍යයනයන් සිදුකරනු ලබයි.

මෙම ක්‍රමය දිගුකල් පවතින හා ලාබදායි ක්‍රමයකි. ස්වභාවික සතුරන් එකතු කිරීම, ආනයක කිරීම හා බෝකිරීමේ මූලික වියදම් වලට අමතරව ඉතාමත් සුළු මුදලක් පමණක් මෙම ක්‍රමයට අවශ්‍යය වේ. සාර්ථකව ස්ථාපනය කිරීමෙන් අනතුරුව ඉතාමත් විරල වශයෙන් අතිරේක යෙදුම් මෙම ක්‍රමයට අවශ්‍යයවන අතර එය දිගින් දිගටම මිනිස් උදව් හා වියදම් රහිතව පළිබෝධක මර්ධනය සිදුකරයි. අවාසානාවන්ත ලෙස මෙම ක්‍රමය හැම අවස්ථාවකදිම ක්‍රියාකරන්නේ නැත. බොහෝවිට මෙම ක්‍රමය විදේශික පලිබෝධක පාලනයට වඩා ඵලදායි වන අතර ස්වදේශීය කෘමි පලිබෝධකයන් මර්ධනයට එතරම් ඵලදායි නොවේ.

පළිබෝධක පාලනය