Suchinthana/si-wikipedia huggingface dataset:
ඉලෙක්ට්‍රොනික යුද්ධ කටයුතු

ඉලෙක්ට්රො නික යුධ කටයුතු යනු විද්යුරත් චුම්භක වර්ණාවලිය කාර්යක්ෂමව භාවිත කරමින් ප්රකතිපාක්ෂිකයන් විසින් එම මාධ්යය භාවිත කිරීම අවහිර කරන අතර සුහද බලකායන් විසින් එහි භාවිතය වැඩි දියුණු කිරීමේ ක්රිනයාදාමයයි.මෙහි අංශ තුනක් ඇති අතර ඒවා නම් , ඉලෙක්ට්රොතනික සහයෝගීතාවය , ඉලෙක්ට්රොඑනික ප්ර හාරය හා ඉලෙක්ට්රො නික ආරක්ෂාවයි.

ඉලෙක්ට්රොයනික සහයෝගීතාව

ඉලෙක්ට්රොයනික සහයෝගීතාවය යනු ප්රරතිපාර්ෂවයන්ගේ විභව බාධක හෝ ඉලක්ක හඳුනා ගැනීම හෝ අවහිර කිරීම සඳහා යුධ භූමියේදී විද්යුරත් චුම්භක වර්ණාවලියේ අක්‍රීය භාවිතයයි. මෙම බුද්ධිමය ක්රිරයාවලිය ENINT ලෙස හැඳින්වෙන අතර ප්ර්හාර එල්ල කිරීම පාලක පද්ධති මගින් ඍජුව හෝ  බර අවි හා ගුවන් ප්රNහාර සඳහා මෙන්ම යුධ භූමියේ විශේෂ ස්ථානයකට හෝ අරමුණකට මිත්ර  සේනා මෙහෙයවීම සඳහා භාවිතා කෙරේ.ඊට අමතරව ඉලෙක්ට්රොථනික ප්රතහාර හෝ ඉලෙක්ට්රොඅනික ආරක්ෂා ක්රි යාවන්හි පදනම ලෙසද භාවිතා වේ. 

ES අක්රී්යව භාවිතාවන නිසා ඉලෙක්ට්රොරනික ක්රිදයාදාමයන් නිරීක්ෂණය මගින් ඉලක්කය රහිතවද කටයුතු කළ හැක. ESE උපක්රිමික අංශය වන SIGINT  අඛණ්ඩව ලෝකයේ රටවල්වලින් ප්රහතිපාර්ශවයේ ඉලෙක්ට්රොපනික උපකරණ හෝ යුධ උපක්රNම පිළිබඳ බුද්ධි තොරතුරු ලබා ගැනීමට භාවිතා වේ. 

ES සඳහා භාවිතා වූ පැරණි පදයක් වන්නේ විද්යූකත් සහයෝගීතා මිනුම් යන්නයි. 

ඉලෙක්ට්රොඳනික ප්ර හාරය 

විද්යූ්ත් චුම්භක වර්ණාවලියේ සක්රීයය හෝ අක්රී‍ය භාවිතය මගින් ප්රනතිපාර්ෂවයක් මගින් එය භාවිතා කිරීම  වළක්වාලීමේ ක්රිවයාවයි. 

•	සක්රීරය EA වලට අවහිර කිරීම , මුලා කිරීම, සක්රීයය ප්රබතිබාධනය හා EMP භාවිතය අඩංගුය.
•	අක්රීරය EA බැලූන ,රේඩාර් පරාවර්තක ,ෆැරඩේ කුටීර ,පියාසර මායාවන් හා රහස් කටයුතු ආදී ක්රිළයාකාර කම් අඩංගු වේ. 

EA මෙහෙයුම් ඒවායේ සක්රීඅය සම්ප්රේාෂණය නිසා ප්රයතිපාර්ෂවයක් විසින් හඳුනා ගැනීමට ලක් විය හැක. නූතන EA තාක්ෂණය ඉහළ ලෙස වර්ගීකරණය වී ඇත. ඉලෙක්ට්රොවනික් ප්රමති මිනුම් යන්නද මේ සඳහා භාවිතාවන පැරණි පදයකි. 

ඉලෙක්ට්රොසනික ආරක්ෂාව 

ඉලෙක්ට්රොසනික ආරක්ෂාව යටතට සුහද පාර්ෂවයේ පුද්ගලයන් පහසුකම් උපාංග හෝ අරමුණු ආරක්ෂා කිරීම මගින් ප්රආතිපාර්ෂවයේ ඉලෙක්ට්රොෙනික ක්රිහයාකාරකම් අඩාල කිරීම අයත් වේ. EP සුහද පාර්ෂවයන් එම පාර්ෂවයේම EA වලින් ආරක්ෂාවීම සඳහා ද ක්රියයාකර විය හැකිය. 

•	සක්රීෂය EP යටතට රේඩියෝ උපාංගවල තාක්ෂණික නවීකරණය වැනි ක්‍රියාකාරකම් අයත්ය. ( සංඛ්යාෂත තීව්රරව පැවතුණු වර්ණාවලිය වැනි ) 
•	අක්රී ය EP යටතට ක්රියයාකරුවන්ගේ අධ්යාැපනය වැනි ක්රිවයාකාරකම් හා (දැඩි විනය ක්රිඅයාකාරකම් ) හා නවීකරණය වූ යුධ භූමි උපක්රයම හා මෙහෙයුම් අයත් වේ. 
•	EP සඳහා භාවිතා වූ පැරණි පද අතරට EPM හා ඉලෙක්ට්රොයනික ප්ර්තිමිනුම් (ECCM) අයත් වේ.

ආශ්‍රිත 

යුද්ධ කටයුතු
ප්‍රහාරක ගුවන් යානා පරම්පරාව 4.5 (1990- 2000)

ප්‍රහාරක ගුවන් යානා පරම්පරාව 4.5 (1990- 2000)

මෙම අර්ධ පරම්පරාව ප්‍රබන්ධ කොට ඇත්තේ තෙවන හා හතරවන පරම්පරාවල් වල දියුණුව හා සැසඳීමේ දී වායු ගතිකමය තාක්ෂණයන්හි සාපේක්ෂ ඇණ හිටීමකට ලක් වූ අන්තර් කාල පරාසය විස්තර කිරීමටයි. එහෙත් ගුවන් ඉලෙක්ට්‍රොනික විද්‍යාවේ හා වෙනත් අදාල තාක්ෂණයන්හි විශිෂ්ට සොයා ගැනීම් මෙකල සිදු විය. එයට ප්‍රධාන හේතුව 80 හා 90 දශකවල ක්ෂුද්‍ර චිපයන්ගේ හා අර්ධ සන්නායක තාක්ෂණයේ දියුණුවයි. මෙම සංයෝජනය සම්පාදකයන්ට නවීකරණය කළ හතරවන පරම්පරාවේ සැලසුම් ඉදිරිපත් කිරීමට ඉඩ ලබා දුනි. එහි දී පවතින ගුවන් රාමු මත හෝ අතීත ගුවන් රාමුවල යළි සකස් කිරීම මත පාදකව එහෙත් ගුවන් ඉලෙක්ට්‍රොනික තාක්ෂණයේ හා රේඩාර් තාක්ෂණයේ දියුණුව සහිතව එමෙන්ම සිව්වන පරම්පරාවේ රහස් සැලසුම් මඟින් උගත් පාඩම් ද යොදා ගෙන පස් වන පරම්පරාවේ ප්‍රහාරකයන් සඳහා පසුව නුවණින් සලකා බැලිය හැකි පරිදි නිර්මාණය කෙරේ. ප්‍රධාන උදාහරණයක් නම් F/A-18E/F Super Hornet, හා 70 දශකය මත පාදකව සැලසුම් කළ F/A-18 Hornet බාහිර ස්වරූපය පෙර පරිදිම පවතිද්දී super hornet හි ලක්ෂණවල ගුවන් යානා ඉලෙක්ට්‍රොනික තාක්ෂණයේ වැඩි දියුණු කිරීම් සිදු වූ අතර වීදුරු නියමු කුටියක් (ප්‍රබවයට 90%ක් සමාන වේ.) ඝන තත්වයේ AESA ස්ථාවර රේඩාර් ඇන්ටනාව, නව එංජින් බර අඩු කිරීම සඳහා සංඝටක මූලද්‍රව්‍යයන්හි ව්‍යුහමය භාවිතය, රේඩාර් සලකුණ අවම කිරීමට මද වශයෙන් නවීකරණය කළ හැඩය ඒ අතර වේ. තවත් එකක් නම් F-15E Strike Eagle, සීතල යුධ සමයේ භූමි ප්‍රහාරකයක් වූ සවි ගැන්වු ගුවන් රාමුවක්, වැඩි දියුණු කළ එංජින්, නියමු වීදුරු කුටි හා නූතන භෞම අනුගාමී යාත්‍රා හා ඉලක්ක පද්ධති අඩංගු වූ  F-15 Eagle ද ගත හැක. 4.5 පරම්පරාවේ Super Hornet, Strike Eagle, Rafale  පමණක් යුධ කටයුතු සඳහා යොදා ගනු දක්නට ලැබේ. 
හඳුනන ගුවන් යානාවන්
·	 ප්‍රංශය
o	Dassault Rafale 
·	ඉන්දියාව 
o	HAL Tejas 
·	ජපානය/ එක්සත් ජනපදය
o	Mitsubishi F-2 
·	 මහජන චීන සමූහාණ්ඩුව
o	Chengdu J-10 
o	Shenyang J-11B 'Flanker' 
·	 මහජන චීන සමූහාණ්ඩුව / පකිස්ථානය
o	JF-17 Thunder 
·	 රුසියාව
o	Mikoyan MiG-33/35 'Fulcrum' 
o	Sukhoi Su-30/35/37 'Flanker' 
o	Sukhoi Su-32/34 'Fullback' 
·	 රුසියාව/ ඉන්දියාව
o	Su-30MKI 'Flanker' 
·	 රුසියාව/ මහජන චීන සමූහාණ්ඩුව 
o	Su-30MKK 'Flanker' 
·	 ස්වීඩනය
o	Saab JAS 39 Gripen 
·	 එක්සත් රාජධානිය/ ජර්මනිය/ඉතාලිය/ ස්පාඤ්ඤය 
o	Eurofighter Typhoon 
·	 එක්සත් ජනපදය
o	Boeing F-15E Strike Eagle සහ සියළු පසුකාලීන ව්‍යුත්පන්නයන්
o	General Dynamics / Lockheed Martin F-16C/D Block 50/52 සහ සියළු පසුකාලීන ව්‍යුත්පන්නයන්
o	Boeing F/A-18E/F Super Hornet

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Fighter_aircraft#Generation_4.5_.281990-2000.29

ගුවන් යානා
භූමියේ සිට ගුවනට වන මිසයිල

භූමියේ සිට ගුවනට වන මිසයිල (SAM හෝ GTAM) යනු ගුවන් යානා විනාශ කිරීම සඳහා භූමියේ සිට නිකුත් කළ හැකි මිසයිල වර්ගයකි. එය ගුවන් යානා නාශක පද්ධති වර්ගයකි. 

භූමිය මත පදනම් වූ SAM ස්ථිර සවි කිරීම් හෝ ජංගම නිකුත් කිරීම් රඳවන ලෙස සේවයෙහි යෙදවිය හැක. SAM වල කුඩාතම ආකාරය තනි මිනිසෙකු මඟින් රැගෙන ගොස් නිකුත් කිරීමට හැකි ආකාරයෙන් නිපදවා ඇත. මෙම වර්ගයේ SAM මිනිසා මඟින් චලනය කළ හැකි ගුවන් ආරක්ෂණ පද්ධති (MANPADS) ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. සෝවියට් රුසියාවේ MANPADS ලෝකය පුරාම විසිරී ඇති අතර තවමත් ඒවා පෙර සේවා තත්වවලින් ද සොයා ගත හැක. අනෙකුත් ජාතීන් තමන්ගේම MANPADS නිපදවා ගෙන ඇත. 

භූමිය මත පදනම් වූ SAM මිසයිල රෝද මත හෝ දම්වැල් මත ධාවනය වන ජංගම නිකුත් කිරීම් රඳවන මත සේවයෙහි යොදවා ඇත. මේවායින් දම්වැල් මත ධාවනය වන වාහන සාමාන්‍යයෙන් සන්නාහ රථ වන අතර ඒවා විශේෂයෙන්ම SAM රැගෙන යාම සඳහා නිපදවා ඇත. වඩා විශාල SAM ස්ථිර නිකුත් කිරීම් රඳවන මත සේවයෙහි යොදා ඇති නමුත් ඒවා කැමැත්ත පරිදි නැවත සේවයෙහි යෙදවිය හැක. 

නෞකා මත පදනම් වූ SAM දැනට බහුලව භාවිතයේ යෙදේ. සෑම යුධ නැවක්ම පාහේ SAM මඟින් සන්නද්ධ කළ හැක. (පහත ලයිස්තුව බලන්න) එමෙන්ම නාවුක SAM  සියළු ඉදිරි ආරක්ෂක වළළුවල සේවයෙහි යෙදෙන යුධ නෞකාවලට අත්‍යවශ්‍ය ආයුධයකි. සමහරක් යුධ නැව් වර්ග ප්‍රති ගුවන් යුධ ගැටුම් සඳහා විශේෂයෙන්ම නිර්මාණය කර ඇත. උදා- Ticonderoga වර්ගයේ කෘසර් ඒගිස් යුධ පද්ධතියක් සමඟ හෝ Kirov වර්ගයේ කෘසර් S-300PMU මිසයිල පද්ධතියක් සමඟ සන්නද්ධ වී ඇත. 

මිනිසුන් මඟින් ක්‍රියාත්මක නොවන SAM සඳහා ඉලක්ක ලබා ගනු ලැබෙන්නේ ගුවන් නිරීක්ෂණ රේඩාර් මඟිනි. මිසයිලය විසින් ඉලක්කය අගුල් ලා ගැනීමෙන් පසු ප්‍රහාරය එල්ල කරනු ලැබේ. එම ගුවන් යානය යුධ ගුවන් යානාවක් නම් ඉලක්කය අගුල් ලා ගැනීමට පෙර පද්ධතිය විසින් එය මිත්‍ර හෝ සතුරු ගුවන් යානයක් ලෙස හඳුනාගනු ඇත. 

භූමියේ සිට ගුවනට වන මිසයිලවල නිෂ්පාදනය දෙවන ලෝක යුද්ධය අතරතුර දී නාසි ජර්මනිය මඟින් ආරම්භ කළ අතර (මිත්‍ර ගුවන් ශ්‍රේෂ්ටත්වය මගින් ලැබුණේ අඩු සහයකි.) ඔවුන් විසින් Wasser fall වැනි මිසයිල නිපදවන ලද නමුත් යුද්ධය නිමා වීමට පෙර ක්‍රියාකරන පද්ධතියක් සේවයෙහි යෙදෙව්වේ නැත.

ආශ්‍රිත
 ගුවනේදී ගුවනට විදින මිසයිල

මිසයිල
පුරාතන ග්‍රීසියේ රංග කලාව

ග්‍රීක රංග ශිල්පය හෝ ග්‍රීක නාට්‍ය යනු ක්‍රිපූ 550 හා ක්‍රිපූ 220  අතර දී පුරාතන ග්‍රීසියේ අතිශය ජනාදරයට පත් වූ නාට්‍ය සම්බන්ධ සම්ප්‍රදායකි. එම යුගයේ දී ග්‍රීසියේ දේශපාලනික හා යුධමය බලමුළුව වූ ඇතැන්ස් පුරාතන ග්‍රීක රංග ශිල්පයේ මධ්‍යස්ථානය විය. ශෝකාන්ත (ක්‍රිපූ 6 වන සියවසේ පසු භාගයේ දී), හාස්‍ය (ක්‍රිපූ 486) හා උපහාසාත්මක නාට්‍ය ලෝකයේ මතු වූ නාට්‍ය සම්බන්ධ ආකාරවලට උදාහරණ කිහිපයක් වේ. ග්‍රීක රංග ශිල්පය හා නාට්‍ය මඟින් බටහිර නාට්‍ය හා සංස්කෘතිය මත දිගින් දිගටම පවතින බලපෑමක් එල්ල කර ඇත. 

බටහිර රංග ශිල්පයේ මූලාරම්භය සොයා ගෙන ඇත්තේ පුරාතන ග්‍රීසියෙන්ය. එය ඩයොනයිසස් දෙවියාට ගෞරව කරමින් ඇතැන්ස්හි පැවැති රාජ්‍ය උත්සවයකින් දියුණු විය. ඇතැන්ස් නගර රාජ්‍ය විසින් පොදු අනන්‍යතාවක් වර්ධනය කර ගැනීමේ අරමුණින් එහි මිත්‍රශීලී පාර්ශව ගණනකටම මෙම උත්සවය අපනයනය කරන ලදී. 

Tregedy යන ඉංග්‍රීසි වදන බිහි වී ඇති τραγοιδία යන වදන ග්‍රීක වචන දෙකක සංයුක්ත වදනකි. ඒවා නම් ලෑටි ගෑමට සම්බන්ධ එළුවා යන ‍ෙත්රුම ඇති  τράγος යන වදන හා ගීත ගැයීමට සම්බන්ධ ගීතය යන තේරුම ඇති ῳδή යන වදනයි.  මෙමඟින් අතිශය දුලබ පෞරාණික පරාවර්තනය වන එළු මිනිසා ගීතය බිලි දෙනවා යන්න විස්තර කරයි. අඩුම තරමින් එමඟින් පුරාතන ඩයොනයිසියානු සංස්කෘතීන්වල ක්‍රියාවන් නිරූපණය කරයි. එසේ නමුත් මෙම පහසුකම් චාරිත්‍ර ශෝකාන්ත හා හාස්‍ය නාට්‍යවලට පදනම වූයේ කෙසේද යන්න ස්ථිර බවකින් යුතුව පැහැදිලි කිරීම කළ නොහැක්කක් විය. එමෙන්ම හෙලිනිස්ථික යුගය තෙක් වූ සියළු ශෝකාන්ත ඩයොනයිසස් දෙවියාට ගෞරව පිණිස ලියන ලද ස්වාධීන කොටස් වූ අතර එම නිසා වර්තමානයේ දී අපට ඉතිරිව  ඇත්තේ පැරණි ශෝකාන්තා නැවත නැවත රඟ දැක්වීම විලාසිතාවක් බවට පත් වීම හේතුවෙන් නැවත රඟ දැක් වූ නිසා අපේ මතකයේ පවතින කොටස් කොටස් පමණි. එය නියම, එක්වරක් රඟ දැක්වූ ශෝකාන්තයට පහල බැස්මක් සේ සැලකුණි.
සිවිල් ජනතාව ඝාතනය කිරීම.

කෙන්ට් සහ ඩොලර් ෆාම් ඝාතනය.
කෙන්ට් සහ ඩොලර් ෆාම් ඝාතනයන් L.T.T.E ය  විසින් ශ්‍රී ලංකා යුද්ධයේදී සිංහල සිවිල් වැසියන් ඝාතනය කිරීමේ මුල් අවස්ථාවන් වලින් එකකි.  1984  නොවැම්බර් 30 දින ඊසාන දිග ශ්‍රී ලංකාවේ මුලතිව් දිස්ත්‍රික්කයේ කුඩා ගොවිපල ගම්මාන දෙකක මෙම මනුෂ්‍ය සංහාරයක් සිදු විය. ඊසාන දිග ලංකාව දමිළ නිජබිම බවය. එහෙයින් 1980 දී ඔවුන් ජන වර්ග ශුද්ධ කිරීමේ ව්‍යාපාරය ආරම්භ කල බවත් L.T.T.E ය ප්‍රකාශ කර සිටියහ. ලංකාවේ උතුරු නැනෙහිර පළාත් ජන වාර්ගික වශයෙන් පිරිසිදු කිරීම අරඹයා L.T.T.E ය විසින් කරන ලද අප්‍රමාණ ජනතා සංහාරයන්හි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස එම පළාත් වල ජීවත් වූ සිංහල හා මුස්ලිම් ජනයාගේ ජීවිත හා දේපළ විනාශ වීමෙන් එම ජනතාව මහත් සේ පීඩා වින්දාහ.

අනුරාධපුරයේ මිනිස් සංහාරය
1985 දී L.T.T.E ය විසින් අනුරාධපුරයේ දී කළ මිනිස් සංහාරයේදී ගැහැණු ළමයින් ඇතුළු 146 දෙනෙක් ඝාතනයට ලක්වූහ. L.T.T.E ය අනුරාධපුර ප්‍රධාන බස් නැවතුම් පලට ඇතුළු වී ස්වයංක්‍රීය ආයුධ වලින් ඉවක් බවක් නැතිව සිදු කළ වෙඩි තැබීම් වලින් බස් රථ එන තෙක් බලාසිටී ස්ථානයේ මහජනතාව මැරුම් කෑහ. සමහරෙක් තුවාල ලැබූහ. මෙම සිදුවීම් සැලසුම් කළේ දෙමළ ජනතාවගේ දරුණු ලෙස පළිගැනීමට සිංහල මහ ජාතිය ප්‍රකෝප කිරීමයි. ඒ තුළින් දෙමළ ජනතාව අතරේ L.T.T.E යේ තත්ත්වය වඩාත් ශක්තිමත් කිරීමේ අදහස ඇතිවයි.

L.T.T.E ය ආසපු යෑමට පළමු ඔව්හු විල්පත්තු ජාතික වනොද්‍යානයට කඩා වැදී එහි සේවය කළ සිංහලයින් 18 දෙනෙක් මරා දැමුහ. 

http://en.wikipedia.org/wiki/Eelam_War_I#Civilian_killings

References 
L.T.T.E.
කැබලි ලිපි
රජරට ජයග්‍රහණය



ගජබාහු සමග සටන 

ක්‍රි.ව. 1150 දී පමණ පරාක්‍රමබාහු රජු ඔහුගේ ඉදිරි ගමන ආරම්භ කළේ මලය දේශයේ බලය අල්ලා ගැනීමෙනි. මෙයින් ඔහුගේ නැගෙනහිර ප්‍රදේශයේ ආරක්ෂාව යුධමය වශයෙන් තහවුරු විය. ඉන් පසු ඔහු රජරට මායිමේ ප්‍රධානීන් කීප දෙනෙකුට එරෙහිව බල සේනා මෙහෙය වුයේය. මෙම යුද්ධ ව්‍යාපාරයේ අවසාන පියවර වුයේ ගජබාහුගේ හමුදා පරාජය කිරීමයි. ඉන්පසු දෙපාර්ශවය අතර කෙටි කලකට පමණක් යුද විරාමයක් ඇති විය.

ඉන්පසු ඉතා ඉක්මණින් එදිරිවාදි කම් ඇරඹුණි. ගජබාහු ආරක්ෂාව පතා විදේශ රටවලින් පිහිට පැතුවේය. ඔහු සහ පරාක්‍රම බාහු අතර නැවත ආරවුලක් ඇරඹෙන විට විදේශවලින් පැමිණි මිසදුටු ආගම් අදහන ප්‍රභූන්ද රජරට හමුදාවේ සිටියහ. එහෙත් පරාක්‍රම බාහු රජරටට ආක්‍රමණයක් දියත් කළ නමුත් ඔහු ඊට සෘජුවම සම්බන්ධ නොවීය. එහෙත් එම ආක්‍රමණයට සම්පුර්ණ වශයෙන් වගකිව යුත්තා වුයේ ඔහුය. මෙය කෙදවිලයගේ ලේඛන පදනම් කර ගෙන ක්‍රියාත්මක කළ යුද්ධෝපායකි.

දක්ඛින දේශයේ හමුදා කලා ඔය මෝය අසල පිහිටි චල්ලවලාන නම් බලකොටුවට පහර දී එම බලකොටුව අල්ලා ගෙන ලංකාවේ බටහිර වෙරළ කලාපයේ බලය තහවුරු කරගත්හ. ඉන්පසුව හමුදාව උතුර බලා යාත්‍රා කළහ. අනතුරුව වර්තමාන මන්ෆර් අසල චුත්තකාර නොහොත් චුතුකාර (මුතු - පර) නැමැති ස්ථානයේ ගොඩ බැස්සාහ. මේ අතර ගජබාහුගේ වැව සමීපයේ දී ජ්‍යෙෂ්ඨ සෙනෙවියා වූ ගොකන්න පරාජයන් කීපයක අත්දැකීම් ලැබුවේය. ඔහුට ගජබාහුගෙන් යුද්ධ ආධාර නොහොත් අතිරේක බලසේනා ඉල්ලා ආයාචනා කිරීමට සිදුවිය. මෙම ආධාර ලැබුණ ද මලය දේශයෙන් ලත් සහයෝගයද ඇතිව පරාක්‍රමබාහුගේ සෙන්පති මහින්ද විසින් නැවත වරක් ගෝකන්නව පරාජය කළේය. පරාජය කොතරම් ප්‍රබලද යත් ගෝකන්න ඔහුගේ තනතුර අතහැර පළා ගියේය. ඔහුගේ ඉතිරි හමුදාව කැලයේ බලකොටුවක් ඉදිකළ අතර නැවතත් යුද්ධයට සහභාගී නොවුහ.

ක්‍රි.ව. 1153 වන විට පරාක්‍රමබාහුගේ සේනාවෝ පොළොන්නරුව ජයගැනීමට තරම් සුදුසු තත්ත්වයක සිටියහ. රක්ක සහ කණිෂ්ඨ සෙන්පතියෙකු වු ෂුඛ විසින් ගජබාහු නැවත වරක් නගරය අසල තැනකදී පරාජය කරන ලදී. ඒ සමගම රජරට අගනුවරද අල්ලා ගත්හ. ඔහු විසින් රජුද සෝලගංග සහ වික්‍රමබාහු නම් වු ඔහුගේ පුතුන් දෙදෙනාද සිර ගත කරන ලදහ. පරාක්‍රමබාහු පරාජිතයින් සම්බන්ධයෙන් උදාර ලෙස කටයුතු කළේය. ඔහු පරාජිත රජුට හා නගරවැසියන්ට සැළකිය යුතු ආකාරය ගැන ඔහුගේ සෙන්පතියාට නියෝග පවා පැනවුයේය.
    

"දිස්ත්‍රික් ප්‍රධානීන් සහ සෙසු නිලධාරීන් ජයග්‍රහණයෙන් උදම් වී යටත් රජු (ගජබාහු) මරා දමන්නේ නම් එය යුක්ති සහගත නොවේ. එමෙන්ම ජයගත්තවුන් නගරය මංකොල්ල කන්නේනම් හික්මීමකින් තොරව ජනයා පෙළන්නේ නම් එයද යුක්ති සහගත නොවේ. එබැවින් ඔබ වහාම එහි යායුතුය. නොහික්මුණු පිරිස් මෙල්ල කොට රජු ඔබේ ආරක්ෂාව යටතට ගත යුතුය. නගරයේ ආරක්ෂාව සැලසිය යුතුය."පරාක්‍රමබාහු රජු නියෝග කළේය .

කෙසේ වෙතත් පරාක්‍රමබාහුගේ හමුදා පිරිස් මෙම අණ පිළිපැද්දේ නැතැයි සඳහන් වේ. ඔවුහු පොළොන්නරුවේ නිවාසවලට පැන බඩු භාණ්ඩ කොල්ල කෑහ. රෙදි පෙරදි ආභරණ සොරකම් කළහ.

හමුදා පිරිස් විසින් පොළොන්නරුවේ සිදුකළ කොල්ලකෑම් පරාක්‍රමබාහුට අයහපත් ප්‍රතිඵල උදා කළේය. දක්ඛිණ දේශ හමුදාවේ ක්‍රියාකලාපයෙන් කෝපයට පත් ප්‍රභූන්ද ගජබාහුට පක්ෂ සංවිධානද, ගජබාහුගේ සෙන්පති ගොකන්නද එකතුව, ඒ වනවිට රට මැද සොරබොර සිටි රුහුණේ මනාභරණගෙන් උදව් ඉල්ලා ආයාචනා කළහ. මානාභරණ සහ ගජබාහු අතර සහයෝගිතාවයක් තිබුණු නමුදු යුද්ධය පැවති කාලයේ සිට අවස්ථාව පැමිණෙන තෙක් මානාභරණ අපක්ෂපාතීව සිටියේය. පරාක්‍රම බාහුගේ ජයග්‍රහණයත් සමගම වාගේ ඔහු අර්බුදයට මැදිහත් වු අතර රජරට ආක්‍රමණයට කටයුතු කළේය.

සටහන්
පරාක්‍රම සමුද්‍රය

මහා පරාක්‍රමබාහු රජු විසින් ඉදිකරන ලද පරාක්‍රම සමුද්‍රය, පොළොන්නරුවේ පිහිටි ජලාශයකි. මෙහි වත්මන් වැව් බැම්ම දිගින් කි.මී.12.38 ක් වන අතර උසින් මීටර් 9.45 කි. ජලාශයේ ධාරා ප්‍රදේශය වර්ග කි.මි. 71.71 වන අතර පැතුරුම හෙක්ටයාර 2539.5 වේ. ජලාශයෙහි ජල ධාරිතාව ඝන මීටර් දසලක්ෂ 134.07 කි.

වැවු
මහ වැවු
වැවු - මහා පරාක්‍රමබාහු රජ  විසින් කරවූ
ශ්‍රී ලංකාවේ ජලාශ
වතු දෙමළ කම්කරුව න්ට පුරවැසිභාවය දීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම

වතු දෙමළ කම්කරුව න්ට පුරවැසිභාවය දීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම

බ්රිතාන්ය යටත් විජිත පාලකයින් විසින් 19 වෙනි සහ 20 වන ශත වර්ෂ වලදී ඉන්දියාවෙන් ගෙන  එන ලද වතු කම්කරුව න් ගෙන් යුත් සෑහෙන දෙමළ ජනගහනයක් මධ්යම පලාතේ සිටිති. ඉන්දියන් දෙමළ හෝ වතු දෙමළ යනුවෙන් හදුන්වනු ලබන මොවුහු ප්රධාන වශයෙන් ලංකාවේ තේ වතු වල දැනුදු සේවය කරති. පරම්පරා ගණනක් තිස්සේ ඔවුන් දරිද්රතාවයෙන් පීඩා විදින අතර නොකඩවා පහත් ජිවන තත්වයක් අත් විදිති. එකම භාෂාවක් කතා කරන නමුදු උතුරේ සහ නැගෙනහිර සිටින අනෙක්  දෙමළ ජනතාව , උඩරට දෙමල ජනතාව වෙනම ජන කොට්ඨාශයක් ලෙස සලකා කටයුතු කරති.

1949 දී ඩී.එස්. සේනානායක රජය වතු කම්කරුවන්ට පුරවැසිභාවය නොදීමට  නීතියක් සම්මත කර ගත්තේ ඔවුන් රටක් නැත්තවුන් තත්වය හෙළමිනි.

මෙහි ප්රතිඵලය වුයේ දේශපාන සමතුලිතභාවය දෙමල ජනතාවගෙන් ඈත්වීමයි.  1948 දී නිදහස ලබන විට පාර්ලිමේන්තුවේ 33% ඡන්ද බලය දෙමළ ජනතාවට තිබුණි. වතු දෙමළ ජනතාවට  ඡන්ද බලය අහිමි වීම මත එය එම ප්රමාණය 20% දක්වා අඩුවිය.  සිංහලයනට පාර්ලිමේන්තුවේ 2/3 ක බලය ලබා ගැනීමට හැකිවීමෙන් සිංහල ප්රතිපත්ති සම්බන්ධයෙන් පාර්ලිමේන්තුවේදී විරෝධය පෑමට දෙමල ජනතාවට තිබුණු ඉඩ ප්රස්ථා අහිමි විය. මෙම අසාමානත්වයට ප්රධාන හේතුව වුයේ සිංහල බහුතරයක් සිටින බහු ආසන මන්ත්රී කොට්ඨාශයකින් දෙමල මන්ත්රීවරයෙකු තෝරා ගැනීමය. බහු ජාතික ආසන ඇති කිරීමට හේතුව වුයේ ඉදිරි ජාතික වාදී ආණ්ඩුවකදී සුදු ජාතීන්ට වැඩි බලයක් ඒම වලක්වනු පිණිසයි.

පුරවැසිභාවය අහිමි කිරීමෙන් පමණක් සෑහීමට පත් නොවී ඉන්පසු බලයට පක්ෂ රාජ්යයන් කීපයක්ම උත්සාහ කළේ වතු දෙමල ජනයා සම්පුර්ණයෙන්ම  රටෙන්  ඉවත් කිරීමටයි. 1962 දී එවකට අගමැති එල්. බී. ශාස්ත්රී සමග ගිවිසුමක් අතසන් කරන ලදී.  දෙවැනි ගිවිසුම ඉන් අවුරුදු 3කට පසුව ඉන්දිරා ගාන්ධි සමග අත්සන්  කෙරිනි. මෙයින් වතු දෙමල ජනතාව 600000 ක් අවුරුදු 15 ක් තුළ ඉන්දියාවට යැවීමටත් 375000කට ශ්රී ලංකා පුරවැසිභාවය දීමටත් එකගතාවයක් ඇති විය. මෙයින් පළමු පිරිස ඇත්ත වශයෙන්ම ඉන්දියාවට නොගිය අතර ශ්රි ලංකාවේ නැවතුනාහ. එහෙත් ඒ ඡන්ද බලයද පිටරටකට යාමේ අවස්ථාවද , සැබෑ ශ්රී ලංකික පුරවැසියෙකු ලෙස කටයුතු කිරීමේ අවස්ථාවන් අහිමි කර ගනිමින් 2003 දී ඉතිරිව සිටි උඩරට දෙමල ජනතාවට පුර්ණ පුරවැසිභාවය ප්රදානය කරන ලදී.

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Origins_of_the_Sri_Lankan_civil_war#Denial_of_citizenship_to_estate_Tamils
දුටුගැමුණුගේ පාලනය සමය

දුටුගැමුණු  රජුගෙ පාලනය සමය 

දුටුගැමුණු   රජතුමාගේ පාලන සමය ගැන මහා වංශයේ විස්තර වෙයි. පරිච්ජේද 35 ක් වු එහි පරිච්ජේද 6 ක්ම වෙන්කර තිබෙන්නේ දුටු ගැමුණු රජතුමා වෙනුවෙන් ගැමුණු කුමරු දේවානම්පියතිස්සගේ සොයුරු මහානාග ඇතුළු රජරට රජ පෙලපතෙන් පැවත එන්නේ යැයි මහාවංශයේ 22 පරිච්ජේද7යේ විස්තර කර ඇත. ඔහු උපදින අවස්ථාව වන විට ඔහුගේ පියා කාවන් තිස්ස ශ්‍රී ලංකාවේ ගිණි කොණ දිග පෙදෙසේ කුඩා රාජ්‍යයක් වු “රෝහණ” ගේ රජු වුයේය. එය උතුරේ රජරට‍පාලනයෙන් මිදුනේ විය. රජරට සහ රුහුණු රාජ්‍යයන් දෙක වෙන් වුනේ ‘මහා ගංගා’ යනුවෙන් හැදින්වු ගගකිනි. මෙය වර්ථමානයේ මැණික් ගග විය හැක. මහාවංහයේ කාවන්තිස්ස රජු ගැන සදහන් වන්නේ ත්‍රිවිධරත්නය කෙරේ බලවත් විශ්වාසයෙන් සිටි පුද්ගල යෙකු සහ සහෝදර ජනතාවට අවශ්‍ය දේ නොකඩවා සැපයු කෙනෙකු ලෙසිනි.

දුටුගැමුණුගේ මව වුයේ විහාර මහා දේවියයි. ඇය ‘කල්‍යාණි’ රාජ්‍යයේ රජ වු තිස්සගේ දියණියයි. පුරාවෘත්ත වලින් කියවෙන්නේ ‘තිස්ස විසින් බෞද්ධ භික්ෂුවක් මැරවීම නිසා ඊට දඩුවම් වශයෙන් කිහිප වරක් මුහුද ගොඩ ගැලු බවකි. එයින් මිදීම සදහා තිස්ස කළේ ඔහු	ගේ දියණිය වු ‘දේවි’ කුමරිය රන් ඔරුවක නංවා එහි රජුගේ දියණිය යනුවෙන් සටහනක්ද තබා මුහුදට පා කර හැරීමයි. ප්‍රතිහාර්යයකින් මෙන් රජ කුමරිය රුහුණු වෙරළට නිරුපද්‍රිතව පාවී ආවාය. පසුව කාවන් තිස්ස රජු විසින් ඇය විවාහ කරගන්නා ලදී යනුවෙනි. 

විහාර මහාදේවිය දුටුගැමුණු බිහිවීම‍ට සිටියදී ඇයට විශේෂ ආශාවන් කිහිපයක් ඇති විය. (දොළදුක්) එයින් එකක් නම් මී වද වලින් සෑදු  කොට්ටයක් මත සැතපීමයි. අනෙත් විශේෂ කාරණය වුයේ එළ‍ාර රජුගේ හමුදාවේ රණවිරුවකුගේ හිස වෙන් කළ කඩුව සේදු ජලය එම හිස මතම වාඩිවී පානය කිරීමයි. මෙය රාජසභාවේ අනාවැකි කියන වුන්ගේ කුහුල ඇවිස්ස වීමට හේතු විය. “රැජිනගේ පුතා දමිළයන් ජයගෙන රට එක් සේසත් කර බුද්ධාගම බබලවනවා. යනුවෙන් ඔවුහු අනාවැකි කීහ. විහාර මහා දේවිය පුතෙකු වැදුවාය. ඔහු ගාමිනි අභය නම් වුයේය. ටික කලකට පසු ‘තිස්ස’ නම් වු තවත් පුතෙකුද බිහි කළාය.

ගාමිණි බිහි වු කාලයේදීම එක් සද්දන්ත කුලයේ ඇතෙක් උගේ පැටවා එහි ගෙන වුත් දමා යන්නට ගියේය. ඒ ඇත් පැටවා “කන්ඩුල” නම් වු අතර ගැමුණු කුමාරයාගේ සෑම ක්‍රියාවකදීම කුමරු සමග ඌ සිටියේය.

 ඉතිහාසය

ශ්‍රී ලංකාවේ රජවරු
පොළොන්නරු රාජධානිය
ශ්‍රී ලාංකික ජනතාව
සිංහල ජනතාව
ක්‍රි.පූ. 137 මරණ
දුටුගැමුණු අභාවය සහ ඊළග රාජ්‍ය ව්‍යාප්තිය.

දුටුගැමුණු අභාවය සහ ඊළග රාජ්‍ය ව්‍යාප්තිය.

අභාවය සහ ඊළග රාජ්‍ය ව්‍යාප්තිය.
දුටුගැමුණු ඔහුගේ ආදරණිය නිර්මාණය වු රුවන් වැලි සෑය නිම කරන තෙක් ජීවත් නොවීය. එහි හුණු බදාම වැඩ නිම වන්නටත් පෙර ඔහු මියගියේය. මහාවංශය ඔහුගේ අභාවය ගැන කීමට සම්පුර්ණ පරිච්ජේදයක් වෙන් කර ඇත. එහි මරණාසන්න රජු දෝල‍ාවක හිදුවා එතෙක් නිම නොකල රුවන්වැලි ස්ථුපය අසලට ගෙන ආ සංවේදී පුවත විස්තර කර තිබේ. එහිදී රජුගේ සගයෙකු වු (ඒ වන විට භෞද්ධ භික්ෂුවක්ව සිටි) ථෙරපුත්ථාභය හමුවිය. මරණය ගැන කෙරුණු සාකච්ඡාවකින් පසු රජු ස්වර්ගස්ථ විය. ඒ වහාම ඔහු තුසිත දෙව් ලොවෙහි පුනරුප්පත්තිය ලැබුවේය.

ඔහුගේ මරණය ගැන තිබෙන සාමාන්‍ය ජන කථාවක සදහන් වන්නේ රජු මිය යාමට ආසන්න අවස්ථාවේ ඔහුගේ සිත සතුටු කිරීම පිණිස රුවන්වැලි සෑයේ වැඩ අවසාන වී ඇතැයි දක්වන ලදී. එලෙස ඒ සැලසුම් වැරදි ගියේය. වැඩ අවසාන කර ඇති චෛත්‍ය තමන්ට පෙන්වන්නැයි රජු ඉල්ලා සිටියේය. ඔහුගේ සහොදරයා වු තිස්ස කළේ සම්පුර්ණ චෛත්‍යයම නිම කර ඇති බව ඇග වෙන්නට සුදු රෙදි වලින් වැසිමයි. වියපත් රජුගේ ඇස් පෙනීම දුර්වලව තිබු බැවින් එහි වෙනසක් ඔහු නොදුටුවේය. ථුපයේ වැඩ අවසාන යැයි යන සිතුවිල්ලෙන් යුතුව ඔහු මිය ගියේය.

ඔහුගේ මරණයෙන් අනතුරුව ඒ වන විට රාජ්‍ය අහිමි කර තිබු සාලිය  කුමාරයා නොව රජුගේ සහෝදරයා වු සද්දා තිස්ස රජතුමා පත්විය.

දුටුගැමුණු රජු සමහර විට මුළු ලංකාවටම තම අණසකට ගෙන එක්සේසත් කල පළමු වැන්නාවිය හැක. මහා වංශයේ වෙනත් අරමුණක් වුයේ ඔහුගේ කථාව සමග ඔහුට ‘මහාවංශයේ විරගා’ යන විරුදාවලිය ලබා දීමයි. ඔහුගේ පුරාවෘත්ත ප්‍රතිරෑප සිංහල පුරා කථා සංග්‍රහ වල ඇති බවට පෙනේ.

රජරට සිංහල බෞද්ධ සිංහල රාජ්‍යයේ ස්වර්ණමය යුගයක් ලෙස දුටුගැමුණු යුගය දැකිය හැක. අනුරාධපුරයේ රජු වශයෙන් ඔහු රාජ්‍ය උරුම කම් නොකී විදේශීය රජෙකු (යහපත් රජෙකු වුවුත්) නෙරපා දැම්මා පමණක් නොව බෞද්ධ ආයතන සංවර්ධනය කිරීම පුරාවිද්‍යාත්මක වශයෙන් වටිනාකමක් ඇති විශාල ගොඩනැගිලි තැනීම සම්බන්ධ යෙනුත් වගකිව යුත්තා විය. රුවන්වැලි සෑය හා මිරිස වැටිය වැනි නිමැවුම් රාශියක් අදද පුජනීය ස්ථාන ලෙසින් සැලකුම් ලබයි. 

ශ්‍රී ලංකා නාවික හමුදාවට නැව් දෙකක් තිබේ. ඒ SLNS එළාර සහ SLNS රුහුණු යනුවෙනි. දුටුගැමුණු පාලන සමය සම්බන්ධ කරමින් ඒ නම් තබා ඇත.

 ඉතිහාසය
දෙවන උඩරට යුද්ධය

දෙවැනි උඩරට යුද්ධය ආසන්න සමයේ ඉන්දියන් උප මහාද්වීප‍යේ  ශ්‍රී ලංකාවේ සම්පූර්ණයෙන්ම වාගේ බ්‍රිතාන්‍ය පාලනයට නතු වූ බව පෙනුණි. උඩරට රාජ්‍යය අභ්‍යන්තර කඳුකරය ට සීමා වී පැවතුනේය. 

පළමු උඩරට යුද්ධය අවසානයේ හා දෙවැන්න අතර වූ අවුරුදු 10 ක කාලය තුළ සිදු වීම් කෙසේද කියතොත් දෙවැනි යුද්ධයේ ස්වරූපය පළමුවැන්නට වඩා සෑහෙන වෙනසක් ගත්තේය. 1805 දී බ්‍රිතාන්‍යයට උඩරට සතුරු රදළවරු රාශියක් සමග මත ගැටුම් ඇති කර ගැනීමට සිදු වූ  නමුදු 1815 එම රදළවරුම උඩරටට පැමිණෙන ලෙස බ්‍රිතාන්‍යයින්ට ඇරයුම් කොට ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජු බලයෙන් පහ කිරීමට උදව් ද කළහ.

එවකට ලංකාවේ බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුකාර මේට්ලන්ඩ් මහා පරිමාණ වශයෙන් නීතිමය හා සාමාජයීය වශයෙන් ප්‍රතිසංස්කරණයන් හඳුන්වා දෙන ලද්දේ බ්‍රිතාන්‍ය බලය ආරක්ෂා කිරීමට හා වැඩි කිරීම උදෙසාය. දූෂණ තුරන් කිරීම සඳහා සිවිල් සේවය ප්‍රතිසංවිධානය කිරීමද, කුල නීතිය පදනම් කර ගත් ලාංකික මහාධිකරණයක් ආරම්භ කිරීම ද ඊට ඇතුළත් විය. ලන්දේසි පල්ලිවලට තිබුණු වරප්‍රසාද නැති වූ අතර කතෝලික ප්‍රජාවට ඡන්ද බලය හිමි විය. මේට්ලන්ඩ් බෞද්ධ අධිකාරී බලයට රහසින් පීඩා කළ අතර යුරෝපීයයන්ට අක්කර 4000 ක බිම් කොටස් දෙන බව පැවසීමෙන්  ඔවුන් දිවයිනට අද්දවා ගැනීම අපේක්ෂා කළේය. ඔහුගෙන් පසු පැමිණි රොබට් බ්‍රවුන්රිග් ද මෙම ප්‍රතිපත්ති ඉදිරියට ගෙන ගියේය.

1807 දී සාදා නිම කරන ලද නුවර වැවෙහි අලංකාරය හැරෙන්නට එම ව්‍යාපෘතිය ජනතා ප්‍රසාදයට ලක් නොවීය. ඊට හේතු වූයේ එයින් ප්‍රායෝගික වශයෙන් සේවයක් සිදු නොවීමයි. සාම්ප්‍රදායික වශයෙන් එවැනි විශාල වාරි කර්මාන්ත තැනවීමේ ප්‍රධාන අරමුණ වූයේ කුඹුරුවලට ජලය සැපයීම වුවත් මැද සෙංකඩගල කුඹුරු තිබුනේ නැත. 1810 දී රජු විසින් පිළිමතලාවේ දරමින් සිටි ප්‍රධාන ඇමති ධූරයෙන් ඉවත් කරන ලදී. ඊළඟ වසරේ පිළිමතලාවේ කැරළි ගැසුවේය. නුවර ප්‍රධානීන් බියටපත්කරමින් ඔහු මරණයට පත් කරනු ලැබුවේය. රජු තවදුරටත් බලවත් බෞද්ධ සංස්ථා සතු ධනය හා ඉඩම් බලහත්කාරයෙන් ලබා ගෙන අන් සතු කළේය. මේ කාලය මුළුල්ලේ බ්‍රිතාන්‍ය සිවිල් සේවකයෙකු වූ ජෝන් ඩොයිලි සිංහල රදළවරු කීප දෙනෙකු සමග සම්බන්ධතා පවත්වා ගෙන ගියේය. ඔව්හු නායක රජ පෙළපතකට වඩා බ්‍රිතාන්‍ය පාලනය වඩා හොඳ යයි සිතූහ.

 ඉතිහාසය

ශ්‍රී ලංකාව සම්බන්ධ යුද්ධ
එක්සත් රාජධානිය සම්බන්ධ යුද්ධ
උඩරට ඉතිහාසය
උඩරට රාජධානිය
19වන සියවසෙහි ගැටුම්
ක්‍රීඩා තරඟ ගුවන් විදුලියෙන් විසිරුවා හැරීමේ ඉතිහාසය

බේස් බෝල් ක්‍රීඩා තරඟයක් පළමු වරට ගුවනින් විසිරුවා හරින ලද්දේ 1921 අගෝස්තු 5වන දින පෙනිසිල්වෙනියාවේ පීටර්ස්බර්ග්හි ෆොර්බ්ස් ෆීල්ඩ් ක්‍රිඩාංගනයේ පැවති තරඟයක් KDKA වෙස්ටන් හවුස් ගුවන්විදුලිය මඟිනි. පීටර්ස්බර්ග් පීරේට්ස් හා පිලඩෙල්පියා පිලීස් කණ්ඩායම් දෙක අතර තර‍්‍ඟයේ පැට් වීල්ස් විසින් විස්තර ප්‍රචාරය කරන ලදී. 1939 සැප්තැම්බර් මාසයේ දී පළමු වරට ෆෝඩ්හැම් (Fordham) හා වෙයින්ස්බර්ග් (Waynesburg) පාසල් අතර ඇමරික්න පාපන්දු තරඟ‍යක් රූපවාහිනිය මඟින් විසිරුවා හරින ලදී. NBC ය පළමු වරට රූපවාහිනී ආවරණයක් පළමුවරට ජාතික පාපන්දු තරඟාවලියක් සඳහා ලබා දුනි. මෙහිදී ඔවුන් ආවරණය කළේ ෆිලඩෙල්පියා ඊගල් සහ බෲක්ලින් ඩොජර්ස් කණ්ඩායම් දෙක අතර 1939 ඔක්තෝම්බර් 23 වන දින පැවැත්වූ තරඟයකි. 1958 පැවති NFL  ශූරතාවලියෙන් පසු MFL හි ගුවන් විදුලි අයිතිය වැදගත්ය.

Monday Night Football , NFL on FOX, සහ NBC Sunday Night Football මඟින් ඇමරිකන් පාපන්දු ගුවන් මඟින් විසුරුවා හැරීමේ හැඩ ගලයෙහි මෙන්ම Super Bowl වැඩ සටහන් විස්තරයෙහි ද වෙනසක් ඇති කරන ලද්දේ එය හවස විකාශනය බවට පරිවර්තනය කරමිනි.

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Broadcasting_of_sports_events#History
ක්‍රිකට් 20 – 20

20 – 20 ක්‍රිකට් තරඟ ක්‍රිකට්වල එක් කාණ්ඩයකි. මුලින්ම මෙය හඳුන්වා දුන්නේ එංගලන්තයේ දී වෘත්තීය ක්‍රිකට් ක්‍රිඩකයන් අතර රට තුළ දීම පවත්වන , ක්‍රිකට් තරඟයක් වශයෙනි. ප්‍රථම වතාවට , 2003 වර්ෂයේ දී එංගලන්තය සහ වෙල්ස් ක්‍රිකට් මණ්ඩලය අතර පළමු තරඟය පවත්වන ලදී. කණ්ඩායම් 2ටම එක තරඟ වාරයක් ලෙස උපරිම වශයෙන් ඕවර 20 ක් පන්දුවට පහර දීමට මෙහි දී අවස්ථාව ලබා දුණි.
20 – 20 තරඟ වාරයක් සම්පූර්ණ කිරීම සඳහා පැය තුනක පමණ කාලයක් ගත විය. එක් ඉනිමක ක්‍රියා කිරීමට මිනිත්තු 75 ක් පමණ කාලයක් ගත කරනුයේ එය අනෙකුත් ප්‍රසිද්ධ කණ්ඩායම් ක්‍රීඩා, එනම් පාපන්දු වැනි ක්‍රීඩාවකට ගතවන කාලයට කිට්ටු කාලයක් ලබා දීම සඳහාය.
මෙය හඳුන්වාදීම මඟින් ක්‍රීඩාවේ ජවය ඇති කර පිටියේ සහ රූපවාහිනියේ මෙය නරඹන්නන්ගේ සිත් ඇද තබා ගැනීමට සමත් වීම මඟින් මෙය ජයග්‍රාහීභාවයට පත්ව ඇත. එංගලන්ත මණ්ඩලය අදහස් කරන ආකාරයට වෙනත් කිසිම ක්‍රීඩාවක් 20 – 20. ක්‍රිකට් තරඟ සඳහා ස්ථානගත කළ හැකි නොවන බවයි. එම නිසා මෙම ක්‍රීඩාව දිගටම පවතිනු ඇති බව සිතිය හැක.
මෙම ක්‍රීඩාව ක්‍රිකට් ලෝකය පුරා පැතිරී පවතී. බොහෝ අන්තර්ජාතික ක්‍රිකට් චාරිකාවල 20 -2 20 ක්‍රිකට් තරඟ පැවැත්වේ. එලෙසම බොහෝ ටෙස්ට් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා කරන ජාතීන් ගෘහස්ත ක්‍රීඩා තරඟ ලෙස මෙය පවත්වයි. පළමු අන්තර්ජාතික ක්‍රිකට් කවුන්සිලය මඟින් පවත්වන ලද 20 – 20 තරඟයක් 2007 වර්ෂයේ දී පැවැත්වූයේ දකුණු අප්‍රිකාව සහ ඉන්දියාව සමඟයි. එම තරඟයේ අවසන් තරඟයේ දී පකිස්ථානය පරාජයට පත් කරන ලදී.

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Twenty20