Suchinthana/si-wikipedia huggingface dataset:
පැසින්

ජුලියස් මොඩෙකායි පින්කාස් (1885 මාර්තු 31 – 1930 ජුනි 05) බෙල්ජින් ජාතික චිත්‍ර ශිල්පියෙකු වන අතර ඔහු පැසින්, ජුල්ස් පැසින් සහ මොන්ට්පැනාස් කුමාරු යන අන්වර්ථ නාම වලින් හැදින්වෙයි. 

අන්තර්ගතය

·	1 - මුල්කාලීන ජීවිතය

·	2 - ඇමරිකාව

·	3 - වෘත්තිය

·	4 - මරණය

·	5 - සටහන්

·	6 - යොමුව

·	7 - බාහිර සම්බන්ධයන්

මුල්කාලීන ජීවිතය

පැසින් උපත ලද්දේ බල්ගේරියාවේ විඩින් ප්‍රදේශයේදී වන අතර ඔහුගේ පියා ස්පාඤ්ඤ - සෙෆාඩික යුදෙව් ජාතිකයෙකු විය. ඔහුගේ මව සර්බියානු - ඉතාලි ජාතික කාන්තාවක් විය. ඔහු සිය මුල්කාලීන පුහුණුව වියනා සහ මියුනිච් ප්‍රදේශයන් හිදි ලබාගන්නා ලදී. ඔහු තම අනුවර්තනාමය වු පැසින් යන්න (මෙය පින්කාස් යන්නෙහි සුළු විකරණයක් වෙයි.) යන්න 1905 වසරේ මුල්භාගයේ පටන් භාවිත කිරීම ආරම්භ කරන ලදී. මෙම කාලය තුළදීම ඔහු මියුනිච්හි ප්‍රකාශයට පත් වු හාස්‍ය ජනක සගරාවක් වු සිම්ප්ලිසිසිමස් නම් සඟරාව සදහා චිත්‍ර නිර්මාණ සිදු කිරීම ආරම්භ කළේය. 1905 වසරේ දෙසැම්බර් මාසයේ දී ඔහු පැරිස් නගරය වෙත පැමිණියේය. ඒත් සමගම 20 වන සියවසේ අරම්භයේ දී පැරිසිය වෙත ගලා ආ කාලාත්මක නිර්මාණ කරුවන් පිරිසෙන් අයෙකු බවට ඔහු පත් විය. 1907 වසරේ දී පැසින්ට තවත් සිත්තරියක වු හර්මයින් ලියෝනට් කාටන් ඩේවිඩ් නම් කාන්තාව මුන ගැසුණු අතර ඔවුන් ආදර වන්තයන් බවට පත් විය. අනතුරුව 1914 ඔක්තෝබර් මස 03 වැනි දින පැසින් ඇමරිකාව බලා පිටත් වන තෙක්ම ඔවුහු එක්ව දිවි ගෙවුහ. පැසින් ඇමරිකාව බලා යාමෙන් අනතුරුව හර්මයින් ඩේවිඩ් තවදුරටත් සිය මව සමග පැරීසියේ ජීවත් වු අතර කෙසේ නමුත් 1914 ඔක්තෝබර් මස 31 වැනි දින පැසින්ගේ ඉල්ලීමට අනුව ඇයද ඇමරිකාව බලා පිටත් විය.

ඉතාලි ජාතිකයින්
ඛේමා රහත් තෙරණිය

ඛේමා භිකෂුණිය බුදුන් වහන්සේගේ අග්‍ර ශ්‍රාවිකාවන් දෙදෙනාගෙන් කෙනෙකු වූවාය (අනෙක් අග්‍ර ශ්‍රාවිකාව වූයේ උප්පලවණ්ණාය).තවද ඛේමා තෙරණිය ප්‍රඥාවත් තෙරණියන් අතර අග්‍රස්ථානය ලැබූහ.

ඛේමා යන නමෙහි තේරුම 'ඉතා ශාන්ත' යනුයි. ඇය ඉතා රූමත්ය. මෙම භික්ෂුණිය මගධ රාජකීය පවුලේ කාන්තාවකි. එමෙන්ම බිම්බිසාර රජතුමන්ගේ අග බිසවුන්ගෙන් කෙනෙකි. 

ඛේමා බුදු හිමියන් දැකීමට යාමට කැමැත්තක් නොදැක්වූවාය. බුදු හිමියන් ඇගේ  රූමත් භාවය ගැන සැලකිල්ලක් නොදක්වන බව ඇය දැන සිටියාය. ඇය තමාගේ රූමත්කම ගැන ආඩම්බරයෙන් පසු වූවාය. ඇයගේ ස්වාමි පුරුෂයා වූ බිම්බිසාර රජුගෙන් බුදු හිමියන් ගැන තොරතුරු දැන ගත්තාය. ඔහු බුදු හිමියන්ගෙන් බණ ඇසීමට ඇය උනන්දු කළේය. බුදුන් වැඩ වසන ආරාමයේ අලංකාරය ගැන ඇයට විස්තර කර තිබුණි. රාජකීය වස්ත්‍රාභරණයෙන් අලංකාර ලෙස සැරසී පියකරු දේ දකිනු රිසියෙන් ඇය බුදුන් වැඩ වසන ආරාමයට ගියාය. බුදුන් වහන්සේ ඇය එනු දැක ප්‍රාතිහාර්ය බලයෙන් ඛේමාවන්ට වඩා රුවින් යුත් තරුණියකු මවා බුදුන්ගේ පසෙකින් සිටින්නට සැලැස් වූ සේක. ඛේමා ඒ දැක වශී වූවාය.  බුදුන් වහන්සේ ක්‍රමයෙන් එම තරුණ කාන්තාව මහලු වන සැටි පෙනෙන්නට සැලැස් වූ සේක.

ඛේමා ඒ තරුණ කාන්තාවගේ හම රැළි වැටෙන ආකාරය, කෙස් කළඹ සුදු වන අයුරු, සිරුර ක්‍රමයෙන් වියපත්වන සැටි දුටුවාය. අවසානයේ එම කාන්තාව එතැනම ඇද වැටී මිය ගියාය. අනතුරුව මළ සිරුර ඇට සැලකිල්ලක් බවට පත් විය. පවතින සියලු දෙය අනිස්ථිර බවත් තමනටද එයම සිදු වන බවත් ඛේමා තේරුම් ගත්තාය.

ඛේමා අවසානයේ බුදුන්ට සවන් දීමට කැමති වූවාය. බුදුන්ගේ දේශනාවෙන් පසු ඇය සත්‍යය අවබෝධ කොට අරහත් භාවය ලබා ගත්තාය. තම ස්වාමි පුරුෂයාගේ කැමැත්ත ගෙන අනතුරුව ඇය භික්ෂුණී ශාසනයට ඇතුළු වූවාය.

බුදු දහම
භික්ෂුණී ශාසනය
රහත් තෙරණියන්
අවර්ණ වර්ණ

ප්‍රබල වර්ණවත් බවක් නොමැති ඕනෑම වර්ණයක් ‘අවර්ණයක්’ ලෙස නම් වේ. පූර්ණ අවර්ණ ලෙස කළු , සුදු සහ සියළුම අළු පැහැයන් දැක්වෙන අතර ‘ආසන්න උදාසීන” වර්ණ වන දුඹුරු පැහැයන් සහ අඳුරු  පැහැයන් ද එම ගණයේ වර්ණ වේ. මෙම වර්ණ ඕනෑම පාටකින් හෝ ඕනෑම ආලෝක තත්වයක තිබිය හැක. 

පූර්ණ වර්ණ සුදු හෝ කළු සමග මිශ්‍ර කිරීමෙන්ද මෙම අවර්ණ නැතහොත් උදාසීන වර්ණ සාදා ගත හැකි අතර  අනුපූරක වර්ණ දෙකක් මිශ්‍රකළ ද එම වර්ණ ලැබේ. වර්ණ න්‍යායේදී දැක්වෙන ආකාරයට යාබද වර්ණ සමගින් වැඩි දියුණු කළ හැකි හොඳම වර්ණ වන්නේ මෙම උදාසීන වර්ණවන අතර ඉන් අනතුරුව එම වැඩි දියුණු කළ වර්ණ අනුපූරක වර්ණවල පෙනුමට සමාන වේ. දීප්තිමත් රතුපැහැය අසල අළු වර්ණයක් ඇති නම් එය නිසැකවම කොළ පැහැයට හුරු පැහැයක් ගනී. 

කළු සහ සුදු යන පැහැයන් දෙක සෑම වර්ණයක් සමග සංයෝජනය කළ හැකි සුවිශේෂී හැකියාවකින් යුතු පැහැයක් වේ. කළු පැහැයෙන් යම් පැහැයක දීප්තිමත් බව වැඩි කරන අතර සුදු පැහැය ඊට ප්‍රතිවිරුද්ධව ක්‍රියා කරයි.

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Color_theory#Achromatic_colors
වානිජ නීතිය

වානිජ නීතිය (සමහර අවස්ථාවන්හි ව්‍යාපාරික නීතිය ලෙසින්ද හැඳින්වේ) යනු ව්‍යාපාර සහ වානිජ්‍ය සමබන්ධයෙන් බලපැවැත්වෙන නීතියේ ශාඛාවයි. එය සිවිල් නීතියේ කොටසක් ලෙසින් සැලකෙන අතර පුද්ගලික නීතිය මෙන්ම මහජන නීතිය යන දෙඅංශයේම ගැටළු සම්බන්ධයෙන් මැදිහත් වෙයි. සංස්ථාපිත ගිවිසුම්, කුලියට දීමේ පරිචයන් සහ පාරිභෝගික භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය සහ විකිණීම යනාදිය සම්බන්ධයෙන් නියාමනය කිරීම වානිජ නීතිය විසින් සිදු කරනු ලබයි. බොහෝ රටවල් සිය වානිජ නීතිය සම්බන්ධයෙන් වන සර්වව්‍යාපී ප‍්‍රකාශයන් ඇතුලත් සිවිල් නීති සංග‍්‍රහයන් නිර්මාණය කොට ඇත. එක්සත් ජනපදයේ කොංග‍්‍රස් මණ්ඩලය සතු අභ්‍යන්තර වානිජ්‍යය පාලනය කිරීමේ බලය සහ පොලිස් බලතල කි‍්‍රයාත්මක කිරීමේ ප‍්‍රාන්ත සතු බලය හේතුකොටගෙන එරට වානිජ නීතිය මෙම ආයතන දෙකේම බලප‍්‍රදේශයන් තලට ඇතුලත් වෙයි. එක්සත් ජනපදය තුල වානිජ නීතිය සම්බන්ධ ඒකාබද්ධ නීතියක් නිර්මාණය කිරීම සම්බන්ධයෙන් උත්සාහයන් දරනු ලැබ ඇති අතර ඒකීය වානිජ නීති සංග‍්‍රහය එහි එක් ප‍්‍රතිඵලයකි.

වානිජ්‍යය කි‍්‍රයාවට නංවනු ලබන ආකාරය විවිධ නියාමන පරික‍්‍රමයන් විසින් පාලනය කරනු ලබයි. පුද්ගලික නීතීන්, ආරක්‍ෂක නීතීන් (එක්සත් ජනපදයේ වෘත්තීය ආරක්‍ෂාව සහ සෞඛ්‍ය පනත), ආහාර සහ ඖෂධ සම්බන්ධ නීතීන් මෙයට උදාහරණයන්ය.

ගිවිසුම් නීතිය
වීර්ය

විර්යය යනු උත්සාහයයි.

බුදුදහමට අනුව වීර්යය, ඉන්ද්‍රියයන් දමනය කර ගැනීම සඳහා උපකාරි වන කරුණු 5 න් එකකි, බල වර්ග 5 න් එකකි, දස පාරමිතාවෙන් එකකි, ආර්ය අෂ්ඨාංගික මාර්ගයේ එන සම්මා විර්යය යන්නට සමාන වේ. එහි අර්ථය වන්නේ අකුසල ධර්ම මැඩපැවැත්වීමට, කම්සැප විදීමට ඇති කැමැත්ත හා හිංසාව මැඩපැවැත්වීමට ගන්නා උත්සාහයයි. වීර්යය යන්නෙහි අදහස කායික ශක්තිය නොවේ. එය අන් අයගේ යහපත උදෙසා පවත්වාගෙන යනු ලබන අපගේ මානසික ශක්තියයි. භාවනාවේදි විර්යය රහිත විට තණ්හාව සිත තුළට ඇතුළත්වීමෙන් භාවනාවේ යෙදෙන්නා තණ්හාවේ බලපෑමට යටතේ වේ. නිවැරදි විර්යය, විර්ය බල නම් වන අතර අකුසල සිතුවිලිවලින් ඈත්ව සිටීමට විර්යය අවශ්‍ය වේ.

සටහන් 

බුදු දහම
කඩදාසි

කඩදාසි යනු ඉතා සිහින් ද්‍රව්‍යයක් වන අතර එහි මතුපිට ලිවීමට, මුද්‍රණයට මෙන්ම ඇසුරුම්කරණයට යොදා ගනී. කඩදාසි නිෂ්පාදනය කරනු ලබන්නේ කෙඳි මගින්වන අතර සාමාන්‍යයෙන් ශාකමය කෙඳි සෙලියුලෝස්හි බහාලූ පසු එම කෙඳි එකිනෙක සම්බන්ධ වනුයේ හයිඩ්‍රජන් බන්ධනයකිනි. එම ස්වභාවික කෙඳි භාවිතා කරන අතරෙහිම ඊට කෘතීම කෙඳි වර්ග වන “පොලිප්‍රොපිලීන්” සහ “පොලිතිලීන්” ආදී දෑ ද සංයෝග කරනු ලබන්නේ කඩදාසියේ භෞතික ගුණ රැක ගැනීමටය. සාමාන්‍යයෙන් කෙඳි වර්ග ලබා ගන්නේ ශාක මගින් ලබා ගන්නා පල්ප සහ ශාකමය කෙඳි වර්ග වන පුළුන්, හණ සහ ගොයම් ගස්වල කෙඳි ආදිය භාවිත කරමිනි.

ඉතිහාසය
කඩදාසි සම්බන්ධයෙන් ඇති පැරණිතම පුරාච්ද්‍යාත්මක සාක්ෂිය චීනයෙන් වන අතර එය ක්‍රිස්තු පූර්ව 2 වන සියවස දක්වා දිවයයි.

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැඳි 
 

කඩදාසි
සිතුවම්කරණය-බහු දළ රූ

බහු දළ රූ යනු සමගාමී අතින් අදින ලද දල සටහන් අනුක්‍රමයන් කතාන්තර පැවසීමේ ක්‍රමයකට කටහඩ භාවිතා කරමින් කතාන්තරය පවසන සල රූ ක්‍රමයකි. මෙය ලබාගැනීම සදහා පුවරු පරිගණකයක් හෝ අංකිත පුවරුවක් යොදා ගනිමින් වැඩි දියුණු කල ගලායන දළ රූ ශ්‍රේණියක් වීඩියෝ පටයක් බවට පත් කෙරෙයි. 

මේ ආකාරයේ කාටූන් නිර්මාණ තිර රචනා රහිතව නිදහස් ආරෙන් නිර්මාණය කෙරෙයි. එමගින් ඒවා සම්පුර්ණ කිරීමෙන් පසු සංස්කරණයන් අවශ්‍ය නොවන අතර සැබූ නිර්මාණය බවට පත් වෙයි. Renat Zarbailov විසින් හදුන්වාදුන් මෙහිදි ඔහු මෘදුකාංග වැඩ සටහන් දෙකක් සංයෝජනය කළ අතර එනම් දළ රූ මෘදුකාංගය හා තිරගත කිරීමේ මෘදුකාංගය බහුදළ රූ කාටූනයෙන් පුරෝගාමියෙක් වන්නේ කෙන්ලි ඩිලඩ්ය. වයස අවුරුදු 24 දී වේගවත් දළ රූ තරගයෙන් 3 වන ‍ලෝක ශුරතාවය දිනා ගත්තේය. අවසාන දළ රූ සටහනේ ආකෘතිය වෙනස් කළ හැක. HDTV, DVD, FLV,WMV, MPEG4, Quicktime හා වෙබ්ප්‍රවාහ ආදිය ඒ අතර වෙයි.

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Multi-Sketch
ජෙෆ්රි බාවා

‍දේශමාන්‍ය ජේෆ්රි බාවා, FRIBA (1919–2003)  ශ්‍රී ලංකාවෙහි වඩාත්ම කීර්තිමත්  ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියා  වන අතර, 20 වන සියව‍සෙහි අවසන් දශක කිහිපය තුලදී අග්නිදිග ආසියාවෙහි වඩාත්ම ආභාසික ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පීන් අතරින් එකෙකු වෙමින්, වත්මනෙහි ගෝලීය වශයෙන් ‘නිවර්තන නූතනවාදය’ ලෙසින් හැඳින්වෙන්න පසුපස සිටි ප්‍රධාන බලවේගයද විය.

මුල් කාලීන ජීවිතය

ජේෆ්රි බාවා 1919 දී උපත ලද අතර ඔහුගේ දොමාපියන් යුරෝපීය සහ ශ්‍රී ලාංකික මිශ්‍ර පසුබිමකින් පැවතෙන්නන් විය. තවද ඔහුගේ දෙමාපියන් පොහොසත් අයවූහ. ඔහු සුප්‍රසිද්ධ රාජකීය විද්‍යාලයෙන් මූලික අධ්‍යාපනය ලැබු අතර පසුව කේම්බ්‍රිජ් විශ්ව විද්‍යාලයේ ඉංග්‍රීසි භාෂාව පිළිබද (ඉංග්‍රීසි සාහිත්‍ය පිළිබද කොටස් තුනකින් යුත් උපාධි පරීක්ෂණය) උපාධියක් ලබා ගන්නා ලදී. අනතුරුව ඔහු ලන්ඩනයේ මිඩ්ල් ටෙම්පල් හිදි නීතිය හදාරා 1944 වසරේදී අධිනිතීඥ වරයෙකු බවට පත් විය. යුද්ධයෙන් අනතුරුව නැවත සිය රට බලා පැමිණි ඔහු කොළඹ පිහිටි නීති ආයතනයකට බැදුණි. නමුත් ඉතා ඉක්මනින්ම ඔහු එම රැකියාව හැර දමා වසර ‍දෙකක කාලයක් සංචාරයේ යෙදුණි. මේ අතරතුර ඔහු වරක් ඉතාලියේ පදිංචි වීමට පවා අදහසකින් පසු විය. කෙසේ නමුත් මෙම කාලයෙන් අනතුරුව වයස අවුරුදු 38 දී ඔහු ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය වෙත යොමු විය.

ක්‍රියාකාරකම්

1956 වසරේදී ප්‍රථමයෙන් බාවා ලන්ඩන් ගෘහ නිර්මාණ ශීල්පි සංගමයෙන් ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය පිළිබද ඩිප්ලෝමාවක් ලබාගත් අතර ඉන් පසු වර්ෂයේදී ඔහු බ්‍රිතාන්‍ය රාජකීය ගෘහ නිර්මාණ ශීල්පී සංගමයෙන් සාමාජිකයෙකු බවට පත් විය. අනතුරුව 1958 වසරේදී ඔහු නැවත ශ්‍රී ලංකාව බලා පැමිණි අතර ඒත් සමගම කොළඹ පිහිටි මෙසෙස් , එඩ්වඩ්ස්, රීඩ් සහ බෙග් ආයතනයේ පාර්ශව කරුවෙකු බවට පත් විය. අනතුරුව 1960 වර්ෂයේදී බාවා ශ්‍රී ලංකා ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පි සංගමයේ සාමාජිකයෙකු බවට පත් විය. මේත් සමගම බාවා හට ඔහු මෙන්ම සිතිවිලි වලින් යුත් නිර්මාණ ශීල්පීන් සහ සැළසුම් කරුවන් ගණනාවක් හදුනාගැනීමේ අවස්ථාව හිමි විය. ඒ අතරට එනා ඩි සිල්වා, බාබරා සැන්සෝනි සහ ලකී සේනානයක වැනි අය අයත් වු අතර ඔවුන් සමග එක්ව බාවා විසින් දේශීය අමුද්‍රව්‍ය සහ කලා ශිල්ප පිළිබද නව අවබෝධයක් ලබාගන්නා ලදී. මේ සමගම පශ්චාත් යටත්විජිත පුනරුදය හටගන්නා ලදී.

ප්‍රසිද්ධ නිර්මාණ

ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තු ගොඩනැගිල්ල
	ශ්‍රී ලංකා ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පි ආයතනයේ මුලස්ථානය
	‍රුහුණ විශ්ව විද්‍යාලය
	කණ්ඩලම හෝටලය
	ලයිට් හවුස් හෝටලය
	බ්ලු වෝටස් හෝටලය
බෙන්තොට බීච් හෝටලය
ලුණුගඟ (උද්‍යානය)
සීමාමාලකය -‍ගංගාරාමය
 නිල්වලා අධ්‍යාපන විද්‍යාපීඨය - අකුරැස්ස

බාහිර සබැඳි
http://www.geoffreybawa.com/

ආශ්‍රිත

චරිත කතා
ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පීන්
උද්‍යාන ශිල්පීන්
අශ්ලීලත්වය

තත්කාළයේ පවත්නා ලිංගික සදාචාරයට පටහැනි ප‍්‍රකාශනයන් (වචන, රූප, කි‍්‍රයාවන්) හැඳින්වීම සඳහා බොහෝවිට නෛතික සන්දර්භය තුල යොදාගනු ලබන යෙදුම වන්නේ අශ්ලීලත්වය යන්නයි.

ලංගික ද්විතීයික අරුත්වල විධිමත් හා අවිධිමත් දීඝ කාලීන භාවිතයක් පැවතියද මෙම වචනය තවමත් ‘ජුගුප්සාජනක’ යන අර්ථය පමණක් නොව ‘අශුභ’ වැනි අර්ථයක්ද දරා සිටියි. ‘ලාභලැබීමේ අශ්ලීලත්වය’, ‘යුද්ධයේ අශ්ලීලත්වය’ වැනි යෙදුම් තුලින් මේ බව ගම්‍ය වෙයි. එය හුදෙක් ‘දේවාපහාසය’ හෝ තහංචිය, අවිනීත, පිළිකුල් ජනක හෝ පුගුප්සාජනක යන අර්ථය හැඟවීම සඳහාද එය යොදාගනු ලබයි.
   
මෙම අර්ථකථනය සංස්කෘතියෙන් සංස්කෘතියට, එකම සංස්කෘතියේ විවිධ ප‍්‍රජාවන් අතර මෙන්ම එම ප‍්‍රජාවන් තුල එක් එක් පුද්ගලයා අනුවද වෙනස්විය හැක. බොහෝ සංස්කෘතීන් අශ්ලීල ලෙස සැලකිය යුත්තේ කුමක්ද යන්න අර්ථදැක්වීම පිණිස නීති සම්පාදනයකොට ඇත. එමෙන්ම මෙකී අර්ථනිරූපනයන් යටතේ අශ්ලීල ලෙස හඳුනාගනු ලබන දේ මර්ධනය කිරීම සඳහා වාරණයන්ද කි‍්‍රයාත්මක කරනු ලබයි. මෙයට සාමාන්‍යයෙන් අසභ්‍ය යැයි හැඳින්වෙන දේ අයත්වන අතර එය ඊටම සීමා නොවීමටද හැක. මේ ආකාරයෙන් වාරණය විසින් ප‍්‍රකාශනයේ නිදහස සීමා කරනු ලබන අතර අශ්ලීත්වය පිලිබඳ නෛතික අර්ථකථනයක් නිර්මාණය කිරීම සිවිල් නිදහස පිලිබඳ ප‍්‍රයුක්තියක් වෙයි.
ආසියාවේ නීති පද්ධති

චීනයේ හා ඉන්දියාවේ ආර්ථීක වර්ධනයත් සමඟ ආසියාවේ නීතිය සීඝ‍්‍ර වෙනස්වීමකට හා නූතනකරණයකට ලක්ව ඇත. ආසියානු රටවල් යුරෝපීය නීතියේ උරුමය දරා සිටින අතරම තමන්ගේ අනන්‍යතාවයක්ද එතුල අන්තර්ගත කරගනී.

ඉතිහාසය

පැරණි චීනයේ හා පැරණි ඉන්දියාවේ ස්වාධීන නෛතික න්‍යාය පිලිබඳ ගුරුකුල විය. ඉන්දියාවේ මනු නීති හා අර්ථ ශාස්ත‍්‍රද චීනයේ සාම්ප‍්‍රදායික චීන නීතියද මීට උදාහරණයන්ය. 19 වන සියවසේදී ජර්මනිය නෑගී එමින් පැවති මහා බලය විමත්, සිවිල් නීති සංග‍්‍රහයන් විශාල පොදු නීති නෛතික දේහයන්ට වඩා ගලපාගැනීම පහසුවීමත් හේතුකොටගෙන බොහෝ පෙරදිග නීති පද්ධතීන්ට ජර්මානු සිවිල් නීති සංග‍්‍රහයේ බලපෑම ලැබී ඇත. ජපානය දකුණු කොරියාව මෙයට උදාහරණයන්ය. චීනයේ ක්විං රාජවංශයේ අවසන් භාගයේදී ජර්මානු සිවිල් නීති සංග‍්‍රහය හඳුන්වාදෙනු ලැබූ අතර එය චීන මහජන සමූහාණ්ඩුවේ නීතියේ පදනම විය. එය අදටද තායිවානය තුල කි‍්‍රයාත්මකව පවතී. වර්තමාන චීන මහජන සමූහාණ්ඩුවේ නෛතික පසුතලය ජර්මනිය පදනම් කරගත් සිවිල් නීතියේද, එංගලන්තය පදනම් කරගත් හොං කොං හි පොදු නීතියේද, සොව්යට් ආභාෂය සහිත සමාජවාදී නීතියේද, එක්සත් ජනපද ආකාරයේ බැංකු හා ආරක්‍ෂක නීතීන්හිද. සාම්ප‍්‍රදායික චින නීතියේද සම්මිශ‍්‍රණයකි. ඉන්දියාවේ සහ පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලයේ සාමාජික අනෙකුත් රටවලද ඉංගී‍්‍රසි පොදු නීතිය පුද්ගලික නීතියේ පදනම බවට පත්ව ඇත.

 නීතිය
ඕෂනියාවේ නීතිය

ඕෂනියා කලාපයේ පවත්නා විවිධ නීති පද්ධතීන් හැඳින්වීම සඳහා  ඕෂනියාවේ නීතිය යන යෙදුම භාවිතා කරනු ලැබේ.  ඕස්ටේ‍්‍රලියාව, නවසීලන්තය වැනි රටවල් පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලයේ පොදු නීති සම්ප‍්‍රදාය අනුගමනය කරන අතර මෑතක් වනතුරුම එක්සත් රාජධානියේ සාමි මන්තී‍්‍ර මණ්ඩලයේ අධිකරණ බලයට යටත්ව පැවතුනි. අනෙක් රටවල් හා දූපත් ඒවා කලින් යටත්කොටගෙන සිටි රටවල නීති පද්ධතීන්හි උරුමයන් දරාසිටී.

 නීතිය
පාට කූරු (Crayon)

පාටකූරක් යනුවෙන් හැදින්වෙන්නේ වර්ණ ගන්වන ලද ඉටි, අගුරු හෝ රටහුණු  වැනි ද්‍රව්‍යයකින් නිර්මාණය කළ කූරක් වන අතර එය ලිවීම හෝ ඇදීම සදහා භාවිතා කෙරෙයි. තෙල් සහිත රටහුණු වලින් නිර්මාණය කළ පාට කූරු තෙල් පැස්ටල් කූරු ලෙස හැදින්වෙන අතර වියළි බන්ධන මාධ්‍යයක් භාවිතයෙන් වර්ණක බැද තබාගන්නා ඒවා සරළව පැස්ටල් කූරු වශයෙන් හැදින්වෙයි. Grease Pencil හෙවත් China Marker (එක්සත් රාජධානියේදී මේවා Chinagraph Pencil ලෙස හැදින්වේ) නම් පාඨකූරු වර්ගය වර්ණ ගන්වන ලද සහ දැඩි බවට පත් කරන ලද ග්‍රීස් ආශ්‍රයෙන් නිර්මාණය කර ඇති අතර සාමාන්‍යයෙන් මේවා දැඩි දිලිසෙන සුළු පෘෂ්ඨයන් වන ඔප දැමු පෝසිලේන් සහ වීදුරු වැනි පෘෂ්ඨ මත සලකුණු යෙදීම සදහා ප්‍රයෝජනවත් වෙයි. 

බොහෝ විට ඉටි ආශ්‍රයෙන් නිර්මිත පාට කූරු ඇදීම සහ වර්ණ ගැන්වීම සදහා ළමුන් විසින් භාවිතා කරති. ලොව පුරා බොහෝ පාසැල් තුළ පාට කූරු අත්‍යවශ්‍ය උපාංග බවට පත්ව ඇත. මේවා භාවිතය පහසුවන අතර තීන්ත හෝ වෙනත් සළකුණු කාරක මෙන් අපිරිසිදු තත්වයක් ඇති නොකරයි. එමෙන්ම මේවා මොට ස්වභාවයක් ගන්නා හෙයින් පැන්සල් හෝ පෑන් භාවිතයේදී ඒවායේ උල්හැඩති ස්වභාවය නිසා ඇති විය හැකි අනතුරු මේවා මගින් සිදුනොවෙයි. තවද මේවා විෂ සහිත නොවන අතර විශාල වර්ණ පරාසයක් මේවා මගින් ලබාගත හැක. 

ලොව පාට කූරු නිෂ්පාදනයේ යෙදෙන විශාලතම සමාගම Binney & Smith Inc. වන අතර ඔවුන් පාට කූරු නිෂ්පාදනය ලොවට හදුන්වාදුන් සමාගම ද වේ. ඔවුන් නිපදවන පාට කූරු Crayola නම් වෙළද නාමය යටතේ අලෙවි කෙරෙන අතර ඒවා නිර්මාණය කර ඇත්තේ බොරතෙල් කර්මාන්තයේ ඵලයක් වන පැරෆින් ඉටි මගින් වේ. සෝයා බෝංචි මගින් නිස්සාරණය කරන තෙල් මගින් ද පාට  කූරු නිර්මාණය කල හැකි නමුත් මෙය එතරම් ප්‍රචලිත ක්‍රමයක් නොවේ. Crayola වෙළද නාමය යටතේ නිකුත් කරන ලද පාට කූරු අටකින් යුත් පළමු ඇසුරුම් වෙළද පොළට නිකුත් කරන ලද්දේ 1903 වසරේදී වේ. මෙම පා‍ට කූරු ඇසුරුමෙහි මිල ඇමරිකානු මුදලින් නිකල් 1 ක් විය. එහි අඩංගු වූ වර්ණ වන්නේ කලු, දුඹුරු, නිල්, රතු, දම්, තැඹිලි, කහ  සහ කොළ වේ. Crayola නාමය නිර්මාණය කරන ලද්දේ එඩ්වින් බිනීගේ බිරිද වු ඇලිස් ස්ටෙඩ් බිනී විසිනි. ඇය එම වදන නිර්මාණය කරන ලද්දේ රටහුණු සදහා වු ප්‍රංශ නාමය වන Craie සහ තෙල් සහිත යන අරුත දෙන ප්‍රංශ වදන වු Oleagineux නම් පද දෙක එක් කිරීමෙනි.

ඇතැම් කලා උපකරණ නිර්මාණ සමාගම් ජලයේ දිය කළ හැකි  පාට කූරු නිෂ්පාදනය කරයි. ඒ සදහා උදාහරණයක් වන්නේ ස්විට්සර්ලන්ත සමාගමක් වන Caran d’Ache සමාගමයි. ජලය ඇතිව හෝ නැතිව මාධ්‍යයට යෙදු විට පාටකූරු වල වර්ණ ඉතා පහසුවෙන් මුසු කළ හැක. 

තම වැඩකටයුතු සදහා Conte පාටකූරු භාවිතා කළ නිර්මාණ කරුවෙකු ලෙස ජීන් - ෆැන්කොයිස් මිලට් හදුන්වා දිය හැක. පාටකූරු ද්‍රව වන උෂ්ණත්වය සාමාන්‍යයෙන් 120 0F හෝ 400C පමණ වේ.

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Crayon
නීතිය විධායකය

නීතිය
විධායකය

  

ජී 8 රැස්වීම් සෑම රටකම විධායකයේ නියෝජිතයන්ගෙන් සමන්විත වෙයි.

නීති පද්ධතිය තුල ‘විධායක’ යනුවෙන් හඳුන්වනු ලබන්නේ රජයේ දේශපාලන අධිකාරයේ කේන්ද්‍රයයි. එක්සත් ජනපදය, ඉතාලිය, ජර්මනිය, ඉන්දියාව සහ ජපානය වැනි බොහෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී  රටවල එය ව්‍යවස්ථායකට තෝරා පත්කර ගැනුනු පුද්ගලයින්ගෙන් සමන්විත අතර බොහෝවිට එය කැබිනට්ටුව යන නමින් හඳුන්වනු ලැබේ. මීට සාමාන්‍යයෙන් දේශපාලන බලයක් නොමැති වුවත් සංකේතීයව එය බලාත්මක කරන්නාවූ රාජ්‍ය නායකයකුද සිටියි. සමහර රටවල රාජ්‍ය නායකයා නම් කිරීමෙන් පත්වන අතර (ජර්මනිය) තවත් සමහර අවස්ථාවන්හිදී උරුමයෙන් (බි්ි‍රතාන්‍ය කිරීටය) පත්වනු ලැබේ. තවත් සමහර අවස්ථාවන්හිදී එය මහජන ඡුන්දයෙන් පත්වන ධුරයක්ද (ඔස්ට්‍්‍රයාවේ ජනාධිපති) වියහැක. ප්හ‍රංශය එක්සත් ජනපදය, රුසියාව වැනි රටවල් මෙම ජනාධිපති ක්්‍රමයන් හෙවත් විධායකය ව්‍යවස්ථාදායකයෙන් වෙන්වූ ආස්ථිත්‍යයක් වන අතර එය ව්‍යවස්ථාදායකයට වගනොකියයි.

විධායකයේ භූමිකාව රටින් රටට වෙනස් වියහැක. බොහෝ අවස්ථෘවන්හිදී විධායකය විසින් නීති සම්පාදනයන් යෝජනා කිරීම හෝ ආරම්භ කිරීම සිදුකරනු ඇත. රටේ විදේශ සම්බන්ධතා එය විසින් පාලනය කරනු ලබයි. හමුදාව සහ පොලීසිය මෙන්ම නිලධාරිතන්ත්ව‍රයද බොහෝවිට විධායකයේ පාලනය යටතේ පවතී. රජයේ අමාත්‍යවරු හෝ රාජ්‍ය ලේකම්වරු රටේ සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය, අධිකරණ අමාත්‍යාංශය වැනි රාජ්‍ය ආයතනයන්හි ප්බ‍රධානත්වය උසුලති. මේ අනුව නව විධායකයක් තේරී පත්වීම රාජ්‍ය පාලනය කෙරහි වන ප්ා‍රවේශයේ පූර්ණ වෙනසකට ලක්කරන අවස්ථාවක් වියහැක.

නීතිය
නීති ආයතන
නීතිය සිවිල් සමාජය

1963 දී එක්සත් ජනපද සිවිල් අයිතිවාසිකම් ව්‍යාපාරය විසින් වොෂින්ටන් ඞී. සී. හි පවත්වන ලද පෙළපාලියක්

‘සිවිල් සමාජය’ යන යෙදුමේ ඉතිහාසය බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික දාර්ශනිකයකු වන ජෝන් ලොක්ගේ කාළය දක්වා දිවයන්නකි. ඔහු සිවිල් සමාජය දුටුවේ ‘ඔවුන් අතර පවත්නා ආරවුල් විසඳීම සඳහා අධිකාරය හිමි පොදු නීතියක් හා අධිකරණ සමාජයක්’ හිමි ජනතාවක් ලෙසිනි. ජර්මානු දාර්ශනිකයකු වූ ජෝර්ජ් විල්හෙල්ම් ෆෙඩ්‍රික් හේගල් සිය Elements of the Philosophy of Right නම් කෘතියේදී රාජ්‍යය; සිවිල් සමාජයෙන් වෙන්කොට දැක්වීය. සිය ඵෙතිහාසික දයලෙක්තිකවාදී කරකෘතමය තුල හේගල් විශ්වාස කළේ සිවිල් සමාජය සහ රාජ්‍යය යනු ධ්‍රැවීකරණයන් දෙකක් බවය. ජනතාවගේ අදහස් නිර්මාණය වන හා නීතිය කුමක් විය යුතුද යන්න පිලිබඳව ලොබි කිරීම් සිදුවන සිවිල් සමාජය අනිවාර්යයක් ලෙසම නීතියේ මූලාශ්‍රයක් වෙයි.  ඕස්ට්‍රේලියානු බැරිස්ටර්වරයකු සහ ලේඛකයකු වන ජෙෆ්‍රි රොබින්සන් ජාත්‍යන්තර නීතිය පිලිබඳව කියා සිටියේ,
"එහි මූලික නූතන මූලාශ්‍රයන් සිය විසිත්ත කාමරයන්හි රූපවාහිනී තිරයන් මත දකින මානව හිමිකම් කඩවීම් වලට විරුද්ධ වන සාමාන්‍ය මිනිසුන් හා ගැහැණුන්ගේ සහ රාජ්‍යත නොවන සංවි්ධානයන්ගේ පරලට තිචාරයන් තුලින් සොයාගත හැක" යනුවෙනි.

කථාකිරීමේ නිදහස, සමාගමයේ නිදහස සහ වෙනත් බොහෝ පුද්ගල අයිතිවාසිකම් විසින් ජනතාවට හමුවීමට, සාකච්ඡා කිරීමට, විවේචනය කිරීමට සහ සිය රජයන් පිලිබඳ කථාබස් කිරීමට ඉඩහසර නිර්මාණය කරදෙන අතර එමඟින් පරම ජාතන්ත්‍යන්තරවාදයේ පදනම නිර්මාණය වෙයි. සිය ජීවිත කෙරෙහි දේශපාලන බලය ක්‍රියාත්මක කරන ආකාරය පිලිබඳ අවධානයෙන් පසුවීම හා එම තත්වයන් වෙනස් කිරීම මඟින් සහභාගීවන පිරිස වැඩිවීම හේතුකොටගෙන ජනතාව කෙරෙහි නීතිය පිලිගතහැකි සුජාත එකක් බවට පත්කරවයි. වර්ධනය වූ දේශපාලන පක්ෂ, විවාද සමාජයන්, වෘත්තීය සමිති, මැදිහත් මාධ්‍යායතන,  ව්‍යාපාර, පුණ්‍යායතන යනාදී සියල්ලම යහපත් සිවිල් සමාජයක අංගයන් වේ.

සමාජය
මානව හිමිකම්
ඇන්ටෝනි ගවුඩි

ඇන්ටෝනි ප්ලැස්ඩ් ගැයිලෙම් ගවුඩි අයි කෝනෙට් යන්න් ස්පාඤ්ඤ බසින් ඔහුගේ නම දැක්වෙන ආකාරය වේ. “ඇන්ටෝනියෝ ගවුඩි ස්පාඤ්ඤ ජාතික ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පි‍යකු වන අතර ඔහු වඩාත් ප්‍රචලිත වී ඇත්තේ ඔහුගේ අසමසම තනි පුද්ගලවාදී නිර්මාණකරණය නිසාමය

සුවිශේෂ ගොඩනැඟිලි
සග්රඩා ෆැමිලියා, කාසා මිලා, කාසා බට්ලො

සුවිශේෂ ව්‍යාපෘති
Parc Güell, Colònia Güell

මූලාශ්‍ර

භාහිර සබැදි
Antonio

1852 උපත්
1926 මරණ
අත්කම් නිර්මාණ

ශිල්පය, ශිල්පීය වැඩ ලෙස ද හැඳින්වෙන අත්කම් නිර්මාණ යනු මුළුමනින්ම අතින් හෝ සරල මෙවලම් යොදා ගෙන ප්‍රයෝජනවත් අලංකාර භාණ්ඩ නිපදවීමේ ක්‍රියාවලියකි. මෙය පාරම්පරික වටිනාකමක් ඇති භාණ්ඩ නිර්මාණය සඳහා සාමාන්‍යයෙන් භාවිතා වේ. භාණ්ඩවල ඒකල කර්මාන්තභාවය පරම නිර්ණායකයකි. එවැනි භාණ්ඩ සංස්කෘතිකමය හෝ ආගමික වැදගත්කමක් දරයි. මහා පරිමාණයෙන් හෝ යන්ත්‍රානුසාරයෙන් නිපදවෙන භාණ්ඩ අත්කම් නිර්මාණ නොවේ. 

කලාව හා ශිල්පය වැනි සුලභව භාවිතා වන වර්ගීකරණයන්ගෙන් අත්කම් නිර්මාණ වෙන් කර ගැනීම එය නිර්මාණය කරඇති අරමුණ අනුව සිදු වේ. මේවා භාවිතා කිරීමට හෝ පැළඳීමට සහ වෙනත් කටයුතුවලට යොදා ගත්තද එය භාවිතා වන්නේ හුදු සැරසිල්ලක් ලෙසින් පමණක් නොවේ. මේවා සාමාන්‍යයෙන් බහුලව එදිනෙදා කටයුතුවලට අවශ්‍ය වන පාරම්පරික වටිනාකමක් සහිත නිර්මාණ වන අතර කලා නිර්මාණ හා ශිල්පිය නිර්මාණවලින් ඇඟ වෙන්නේ විනෝදකාමී බවය.

References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Handicraft
නෛතික විෂයන්

සෑම නෛතික පද්ධතියක්ම එක හා සමාන ප‍්‍රයුක්තීන්ට මුහුණ දුන්නද විවිධ රටවල් නෛතික විෂයන් විවිධාකරයෙන් වර්ගීකරණය කරනු ලබයි. ‘සමජන නීති’ විෂයන් (ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථා නීතිය, පරිපාලන නීතිය සහ අපරාධ නීතිය ඇතුලත්( සහ ‘පුද්ගලික නීති’ විෂය (ගිවිසුම් නීතිය, තෝරත නීතිය සහ දේපල නීතිය ඇතුලත්) යන විභේදනය බෙහෙවින්ම පොදු එකකි. සිවිල් නීති රටවල ගිවිසුම් හා තෝරත නීති සාමාන්‍යයෙන් බැඳීම් නීතිය යටතට වැටෙන අතර භාර නීතිය සම්බන්ධයෙන් ව්‍යවස්ථාපිත තන්ත‍්‍රය හෝ ජාත්‍යන්තර සම්මුතීන් අදාල වෙයි. වැඩි ප‍්‍රායෝගික වැදගත්කමක් සහිත දැනුම් පද්ධතීන් පැවතියද ජාත්‍යන්තර, ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථා, පරිපාලන. අපරාධ, ගිවිසුම්, තෝරත, දේපල සහ භාර නීති ‘සාම්ප‍්‍රදායික මධ්‍ය විෂයන්’ ලෙසින් හඳුන්වනු ලැබේ.

නීතිය
සිස්ටීන් චැපල්

සිස්ටීන් දේවස්ථානය යනු වතිකානු නගරයේ පිහිටි පාප්තුමාගේ නිල නිවස වන අපොස්ටොලික් මන්දිරයේ පිහිටා ඇති දේවස්ථානයකි. ගෘහ නිර්මාණයෙන් අනූන ස්ථානයක් වන මෙහි පුරාණ තෙස්තමේන්තුවේ සොලමන් පූජස්ථානයේ ලක්ෂණද පිළිබිඹු වේ. ශ්රේ ෂ්ඨ පුනරුදවාදී කලාකරුවන්ගේ බිතු සිතුවම්කරණයෙන්ද එනම්, මයිකල් ආන්ජිලෝ වැනි අයගේ නිර්මාණකරණයෙන් අලංකෘත මෙහි පාප්වහන්සේගේ ආගමික සහ විවිධ ක්රිියාකාරකම් සිදුකරන දේවස්ථානයයි. තවද, නව පාප්වහන්සේ කෙනෙකු පත් කරනුවස් පවත්වනු ලබන රහස් සාකච්ඡා සිදු කරනුයේ මෙම පරිශ්රසයේදී වීම විශේෂත්වයකි.
පේටන්ට් නීතිය

නිර්මාණකරුවකුට හෝ ඔහු විසින් නම් කරනු ලද තැනැත්තකුට එකී නව නිර්මාණය සිදුකිරීම වෙනුවෙන් නිශ්චිත කාළයක් සඳහා රාජ්‍ය විසින් ලබාදෙනු ලබන පරම හිමිකම් කාණ්ඩයක් පේටන්ට් ලෙසින් හඳින්වේ.

පේටන්ට් ලබාදීමේ කි‍්‍රයාපටිපාටිය පේටන්ට් ලබාගන්නා තැනැත්තාගේ සුදුසුකම් සහ ලබාදෙනු ලබන පරම හිමිකම් ජාතික නීතීන් හා ජාත්‍යන්තර සම්මුතීන් හේතුකොටගෙන රටින් රටට වෙනස් වේ. සාමාන්‍යයෙන් දර්ශිය පේටන්ට් ඉල්ලූම් පත‍්‍රයක නිර්මාණය නව්‍යවූ, නිර්මාණය කරන ලද්දාවූ, ප‍්‍රයෝජනවත් සහ කාර්මිකව යොදාගතහැකි එකක් බව දක්වමින් ඉල්ලීම ඉදිරිපත් කලයුතු වෙයි. බොහෝ රටවල ව්‍යාපාරික ක‍්‍රමවේදයන් හා මානසික කි‍්‍රයාවන් වැනි සමහර විෂය ක්ෂේත‍්‍රයන් පේටන්ට් අයිතියෙන් බැහැර කරනු ලැබ ඇත. පේටන්ට් හිමිකරුවකුට ලබාදෙනු ලබන පරිම හිමිකම් මඟින් වෙනත් තැනැත්තන් විසින් එය සෑදීම, භාවිතා කිරීම, විකිණීම, විකිණීමට අර්පණය කිරීම හෝ අපනයනය කිරීම වලක්වනු ලබයි.

 නීතිය
පොදු ජාත්‍යන්තර නීතිය

වර්තමාන ජාත්‍යන්තර නීති රාමුව සම්බන්ධයෙන් වගකීම හිමිවන්නේ එක්සත් ජාතීන්ටය

පොදු ජාත්‍යන්තර නීතිය රාජ්‍යයන් හා අන්තර් ආණ්ඩුමය සංවිධානයන්හි ව්‍යුහය සහ ක්‍රියාකරීත්වය සම්බන්ධයෙන් කටයුතු කරයි. රට තුල නෛතික අර්ථනිරූපනයන් හා  බලාත්මක කිරීම් ඉක්මවායන බහුජාතික සමාගම් සහ තැනැත්තන් වෙනුවෙන් ඊට වඩා පහල මට්ටමක ජාත්‍යන්තර නීතියක් අදාල වෙයි. 20 වන සියවස තුල ගෝලීය වෙළ‍දාම, සන්නද්ධ ගැටුම්, ලෝක පරිමාණයෙන් පරිසර තත්වයන්ගේ පිරිහීම, මානව හිමිකම් කඩවීම් සම්න්ධයෙන් දැනුවත්වීම, ජාත්‍යන්තර ප‍්‍රවාහනය සීඝ‍්‍ර හා වැඩිවීම සහ ගෝලීය සන්නිවේදනයන්ගේ සීඝ‍්‍ර වර්ධනයහේතුකොටගෙන පොදු ජාත්‍යන්තර නීතියේ වැදගත්කම වර්ධනයවිය.

පොදු ජාත්‍යන්තර නීතිය සමහර අවස්ථාවන්හිදී ‘ජාතීන්ගේ නීතිය’ ලෙසින්ද හඳුන්වනු ලැබේ.  එය නීති අතර ගැටුම් නිරාකරණය සම්බන්ධයෙන් අදාල වන්නාවූ ‘පුද්ගලික ජාත්‍යන්තර නීතිය’ සමඟ පටලවා නොගත යුතුය. වඩාත් පොදු අර්ථයෙන් ගත්කළ ජාත්‍යන්තර නීතියට ‘රාජ්‍යයන්ගේ සහ අන්තර් ආණ්ඩුමය සංවිධානයන්ගේ කි‍්‍රයාකලාපය, ඔවුන් අතර සම්බන්ධතාවන් මෙන්ම ස්වභාවික හෝ නෛතික තැනැත්තන් සමඟ වන සමහර සම්බන්ධතාවන් සම්බන්ධයෙන් පොදුවේ අදාල කරගනු ලබන රීති සහ මූලධර්මයන්’ අයත්වේ.

පොදු ජාත්‍යන්තර නීතියේ ඉතිහාසය   

ජාත්‍යන්තර නීතිය සම්බන්ධයෙන් පවතින මුල්ම ප්‍රසිද්ධ ලියවිල්ල වන්නේ, ‘ජාත්‍යන්තර නීතිය පිළිබඳ හැඳින්වීමක්’ යන්නයි. එය "මොහොමඞ් බින් හසන් අල් ෂබානි" විසින් 8 වන සියවස අග දී ලියන ලද්දකි. ඔහු ඉස්ලාම් නීතිය හා නීති විද්‍යාව පිළිබඳ ‘හනෆි’ ගුරු කුලයේ නීතිවේදියකු වූ අතර, අනෙකුත් ඉස්ලාම් නීතිවේදිහූ ඉන්පසුව ජාත්‍යන්තර නීතිය පිළිබඳ ලේඛන ගණනාවක් ලියා ඇත. (අරාබි බසින් මේවා ‘සියාර්’ ලෙස හඳුන්වයි) මෙම මුල්කාලීන ඉස්ලාම් නෛතික ලියවිලි ජාත්‍යන්තර නීතිය තුළ ඉස්ලාම් ආචාර ධර්ම, ඉස්ලාම් ආර්ථික නීති විද්‍යාව සහ ඉස්ලාම් හමුදා නීති විද්‍යාව ක්‍රියාත්මක වීම පිළිබඳ ව විග්‍රහ කරයි. එසේම ගිවිසුම් පිළිබඳ නීතිය කෙරෙහි ද ඒවා සැලකිලිමත් වී ඇත. එනම්, තානාපතිවරුන්, ප්‍රාණ ඇපකරුවන්, සරණාගතයින් හා යුද සිරකරුවන්ට සැලකීම, සරණාගත බව පැතීමට ඇති අයිතිය, යුද පිටියේ හැසිරීම, කාන්තාවන්, ළමුන් හා යුද භටයින් නොවන සිවිල් පුරවැසියන්ට සැලකීම, යුද බිම් සීමා හරහා සිදුවන ගිවිසුම්, විෂ සහිත ආයුධ භාවිතය, සතුරු භූමි විනාශ කිරීම යනාදි යයි. ජාත්‍යන්තර නීතිය පිළිබඳ පළමුවන යුරෝපීය ලේඛනය සම්පාදනය කළේ 17 වන සියවසේ මුල් කාලයේ ‘හියුගෝ ග්‍රොෂස්’ විසිනි. ඔහු සහ අනෙකුත් යුරෝපීය නීතිවේදීන් මුල් කාලීන ඉස්ලාම් අන්තර්ජාතික නීතිය මගින් බලපෑමට ලක්වූවා විය හැකිය.

1648 වෙස්ට්පේලියා : සාම ගිවිසුම් මගින් ආරම්භ වී, 16, 17 හා 18 වන සියවස්වලදී ස්වාධිපත්‍යය සහිත ජාතික රාජ්‍ය සංකල්පයේ වර්ධනය වීමක් දැකිය හැකි විය. එනම්, ජාතියක් මධ්‍යගත ආණ්ඩුවක් විසින් පාලනය කිරීමේ ක්‍රමයකි. තමා නිශ්චිත ජාතික අනන්‍යතාවක් සහිත පුරවැසියන් බව මිනිසුන් විසින් වටහා ගැනීමත් සමග ජාතිකවාදය පිළිබඳ සංකල්පය අතිශයින් වැදගත් එකක් බවට පත්විය. 19 වන සියවසේ මැද භාගය වන තෙක්ම, ජාතික රාජ්‍යයන් අතර සම්බන්ධතා පාලනය වූයේ, එක් එක් රාජ්‍ය අතර හැසිරීම් පාලනය කිරීම සඳහා පනවන ලද ගිවිසුම් හා එකඟතා මගිනි. ඒවා බලය යෙදවීමෙන් මිස බලාත්මක කළ නොහැකි, ගෞරවය හෝ විශ්වාසය නිසා මිස කිසිඳු බැඳීමක් රහිත ඒවා විය. එහෙත්, ක්‍රමයෙන් ගිවිසුම් බල රහිත සහ යුද්ධ සිවිල් වැසියන් කෙරෙහි ඉතා විනාශකාරී ඒවා බවට පත්වන විට, විශේෂයෙන්ම යුද සමයේ සිවිල් පුරුවැසියෝ රාජ්‍ය තුළ පනත් සම්මත කිරීම කෙරෙහි බලපෑම් කළහ.

සටහන් 

| Public international law -History of public international law
|}
{|
 නීතිය