Srijan-Upadhyay/marathi-tts-indictts huggingface dataset:
या पुस्तकाशिवाय विविध इंग्रजी-मराठी दैनिकांमधून व नियतकालिकांमधून आरोग्यविषयक लेखन केले आहे.
हत्तीरोगाच्या प्राथमिक सुजेच्या अवस्थेत इतर उपचारांबरोबर डाकाझिन पुनर्नवामंडूर ही दहा मिलीग्रॅम घ्यावी
गरजेप्रमाणे वारंवार धुऊन दिवस वापरल्यावर पुढच्या पाळीपर्यंत तो राखून ठेवता येतो.
पुरुषांमधील लैंगिक इच्छा व क्रिया वाढवण्यासाठी दारूचा आग्रह धरणारे पुष्कळ आहेत.
तसेच अंतर्गत तपासणीत लिंगसांसर्गिक आजारांच्या काही खाणाखुणा आढळल्यास तज्ज्ञांकडे पाठवावे.
म्हणून भाजण्याच्या जखमांवर सगळयात महत्त्वाचा प्रथमोपचार म्हणजे साधे पाणी ओतणे.
त्यातही ज्याच्यावर संरक्षणाची जबाबदारी त्यांनीच मारहाण करणे हे आणखीनच वाईट.
महाराष्ट्र-गुजरातमधल्या स्वाध्याय चळवळीने लाखो लोकांना दारूपासून सोडवले.
शेतातून निघणारा घनकचरा, पिकांचे अवशेष, सडलेली फळे, पाला, झाडांची खोडं इत्यादी वापराला जातो.
संपूर्ण हौदावर जाळीचे झाकण असले की उंदीर पक्षी वगैरेपासून संरक्षण होते.
स्त्रीबीजास पुरुषाकडून प्रकारचे शुक्रबीज मिळाल्यास होणारा गर्भ म्हणजे मुलगी होईल.
कधीकधी त्या मानेत हनुवटीखाली हाताच्या कोपराजवळ किंवा गुडघ्याच्या मागे येऊ शकतात.
अनेक कुटुंबांत मुलांना लहान भावंडांकडे सोपवून रोजगारासाठी बाहेर पडावे लागते.
यामुळे आरोग्याला धोकादायक असणा-या तसेच जीवावर बेतणा-या प्रसंगांपासून बचाव होतो.
एक वेलदोडा तव्यावर काळपट होईपर्यंत भाजून त्याची पूड करून मधातून चाटवावी.
आनुवंशिकता, स्थूलता, किडनीचे, मूत्रपिंडाचे आजार, दारूचे व्यसन काही संप्रेरक विकार उदाहरणार्थ डायबेटिस होऊ शकतात.
कुपोषणामुळे शरीराची अपुरी वाढ काबाडकष्ट इत्यादींमुळे पाळी उशिरा येऊ शकते.
बाह्यकर्णाची रचना नरसाळयासारखी बाहेर पसरट व आत नळीप्रमाणे अरुंद असते.
जुलै मध्ये हरियाणा पोलिसांना भेसळयुक्त दुग्धजन्य पदार्थांचे साठे सापडले.
' रक्तवाहिनीतील गुठळी विरघळण्यासाठी औषध लागत असल्यास तासांत ते द्यावे लागते.
कोरफडीची गरासहित साल उकडलेल्या बटाटयाच्या साली, इत्यादी साधने वापरता येतात.
आरोग्याबद्दलची माहिती शोधताना फारच मोजक्या वेबसाईटस् संकेतस्थळे सापडतात.
मात्र वयाच्या सुरुवातीस व नंतर वृध्दापकाळात लैंगिक शक्ती साधारणपणे कमी असते.
लहान मुलांना अंगाला व टाळूला तेल चोळणे, डाळतांदूळ एकत्र शिजवणे इत्यादी गोष्टी कराव्या.
हे सर्व दुष्परिणाम या विंचवाच्या विषामुळे ऑटोनॉमिक चेतासंस्थेशी निगडित आहेत.
गर्भाशयाच्या दाबामुळे गुदाशयावर दाब येऊन मलविसर्जनाला अडथळा येतो.
तीव्र कुपोषित मुलांसाठी आरोग्य तपासणीनंतर याच्या दुप्पट आहार दिला जातो.
गंभीर स्वरुपाच्या मानसिक आजारांबरोबर स्मृतिभ्रंश विस्मरण-विकार येऊ शकतो.
' दमा' या आजारात श्वासनलिका आकुंचनाने अरुंद होऊन श्वासोच्छ्वासाला अडथळा येतो.
धनुर्वाताची सुरुवात बहुधा जखमेच्या भागातील स्नायू जडावण्यापासून होते.
दुधामधून फॅट चरबी काढून घेतली असल्यास लॅक्टोमीटरने त्याच्या वरती रिडिंग येते.
ऍलोपथी, आयुर्वेद, होमिओपथी, युनानी अशा अनेक औषधव्यवस्था देशात प्रचलित आहेत.
पटकी किंवा गॅस्ट्रो असेल तर तोंडावाटे साखर-मीठपाणी देऊन हळूहळू उलटी थांबते.
मात्र कुपोषण, खुप-यांमुळे आलेल्या अंधत्वावर बुबुळ-कलम शस्त्रक्रिया करावी लागते.
अत्यंत भावनाप्रधान, नाजूक, सुंदर स्त्रीची लक्षणे अनेकदा पल्सेटिलाशी जुळतात.
पोलिओच्या थेंबामुळे-लसीकरणामुळे या विषाणूंना पुष्कळ प्रतिबंध झाला आहे.
साथीच्या विषाणूंमुळे येणारा मेंदूज्वर एका विशिष्ट डासामार्फत क्युलेक्स पसरतो.
शरीरातून जुलाब-उलटयांद्वारे पाणी बाहेर जाऊन शरीरात कोरडेपणा व शोष निर्माण होणे.
इतर कारणे गरोदरपणी अंतःस्रावी हार्मोन्स पदार्थाच्या प्रभावाने उलटी होते.
दारूच्या व्यसनाचे शरीरावर प्रकारचे दुष्परिणाम वैद्यकीय शास्त्राने सिध्द केलेले आहेत.
चिकनगुण्यात डेंगूप्रमाणे रक्तस्राव, मेंदूज्वर, किंवा मृत्यू होत नाहीत हे विशेष.
बाळास रोज सकाळच्या कोवळया उन्हात मिनिटे ठेवल्यास ड जीवनसत्त्वाची गरज भागते.
पश्चिमोत्तानासन भुजंगासन पृष्ठासन पवनमुक्तासन अर्धमत्स्येंद्रासन ताडासन त्रिकोणासन भूपृष्ठासन इत्यादी उपयुक्त ठरतात.
पहिला प्रकार म्हणजे विशिष्ट श्रमाने निश्चितपणे जाणवणारी म्हणजे सश्रम हृदयवेदना.
या पुस्तकातल्या विविध प्रकरणांमधून विविध प्रयत्नांना चालना मिळावी अशी अपेक्षा आहे.
ज्यांना शक्य आहे त्यांनी ढिगारा करण्यासाठी विटांचा हौद बांधून घ्यावा.
पिटयुटरी या मेंदूखालच्या ग्रंथीतून येणा-या संप्रेरकांमुळे शरीराची वाढ होते.
ओलसर घामट कोंदट परिस्थितीमुळे या ठिकाणी खरूज नायटा फार लवकर होतात.
क अस्टिगमॅटिझम बुबुळ वक्रता बुबुळ वक्रतेमधील होणा-या बदलामुळे स्पष्ट दिसत नाही.
मंत्रतंत्रापासून ते मेंदूवरच्या अवघड शस्त्रक्रियेपर्यंत आपला प्रवास झाला.
जंतुविरोधी औषधांबरोबरच पॅमाल ऍस्पिरिन विश्रांती व हलका आहार द्यावा.
देशोदेशीच्या प्रयोगांमधून आणि विकसित प्रारुपांमधून आपणही काही नवीन प्रयोग करू शकू.
विषाणुप्रवेशानंतर साधारणपणे आठ-दहा दिवसांत गोवराची लक्षणे दिसू लागतात.
अशा जंतूंचा प्रसार झाला तर हळूहळू सर्व कार्यक्रमालाच खीळ बसू शकते.
बाळ जन्मल्यावर लगेच अर्ध्या तासात पाजण्यासाठी अंगावर घेणे महत्त्वाचे असते.
विदर्भ मराठवाडा भागात उन्हाळयात उष्माघाताचे बळी झाल्याचे आपण ऐकतो.
खाण्यापिण्यात संयम माफक काम आणि श्रम, सुरक्षिततेसाठी काही विशेष काळजी उदाहरणार्थ घ्यावी.
याबरोबरच तोंड येणा-या व्यक्तींनी तिखट, अतिखारट व आंबलेले अन्नपदार्थ टाळावेत.
मानववंश इजिप्तमधल्या नाईल नदीच्या खो-यापर्यंत जायला लक्षावधी वर्षे लागली.
स्तनाच्या कर्करोगाचे निदान उशिरा झाले तर पुढे उपचार जास्त किचकट होतात.
अपघातांमधून वाचलेल्या अशा व्यक्तींमध्ये काही अल्पकालीन किंवा दीर्घकालीन परिणाम राहतात.
यामुळे मूत्रनलिका योनिमार्ग गुदाशय आदी मार्ग अरूंद होण्याची शक्यता असते.
मात्र समाजात किशोरवयीन मुलांना लैंगिकतेबद्दल बोलणेदेखील अवघड होते.
ठरावीक हप्त्याला मेडिक्लेम मार्फत जास्तीत जास्त लाख खर्च-संरक्षण मिळू शकेल.
खोपडी अरक लट्ठा नवटांक वगैरे प्रकारांनी दरवर्षी शेकडो मृत्यू होतात.
म्हणून मुलांच्या कानाची पाळी मागे ओढून प्रकाशझोत टाकल्यावर पडदा स्पष्ट दिसतो.
जठरात नको असलेले पदार्थ उलटीद्वारे पडल्यानंतर बहुधा उलटी आपोआप थांबते.
जखम चिघळत राहिली तर रक्तातील साखरेची पातळी वाढलेली असल्याची शक्यता असते.
शिवाय लाकूडफाटयासाठी होणा-या झाडतोडीमुळे पर्यावरणावर दुष्परिणाम होतात.
हल्ली रुग्णालयांमध्ये अत्याधुनिक संगणकयुक्त डायलिसीस मशिन्स उपलब्ध असतात.
पण भूल देऊन गुदद्वाराचे स्नायूवर्तुळ ढिले केल्यावरच खरा आराम पडतो.
त्यावर्षी महाराष्ट्रात मुलांमध्ये पांथरी सूजेचे प्रमाण हजारी इतके होते.
रशियातील चेर्नोबिल अणुभट्टीच्या स्फोटानंतर अशी मोठी शक्यता निर्माण झाली.
शाकाहारी पदार्थांमध्ये शेंगदाण्यापेक्षा डाळींची प्रथिने सरस ठरतात.
अशा लक्षणांवरून मेंदूसुजेची शंका घेऊन रुग्णालयात पाठवणे आवश्यक आहे.
आयुर्वेदामध्ये रोगनिदानात कफ, वात, पित्त, नाडी, इत्यादी महत्त्वाचे असते.
नागाच्या विषामध्ये वरील विषाबरोबरच हृदयक्रिया बंद पाडणारे विषही असते.
अशा निळसर फुगलेल्या नीलांवरून आतील प्रवाहात कोठेतरी अडथळा असू शकतो.
अशा व्यक्ती एकलकोंडया हातचे राखून बोलणा-या एकमार्गी छंदिष्ट आणि थंड वाटतात.
कुपोषणाने आरोग्य बिघडते, कार्यक्षमता कमी होते आणि शालेय प्रगती खुंटते.
वनौषधींबद्दल अधिक माहिती आपल्याला इतर आजार आणि विषयांच्या माहितीसोबत मिळेलच.
मुलींनादेखील अंगावर वेळोवेळी पाजले जात आहे याची खात्री करावी.
काहीजणांना कमरेवरच्या धोतराच्या रेघेवर कर्करोग झाल्याचे आढळून आले आहे.
जोडीदार नवराबायको यापैकी कोणी हयात नसेल तर एकटेपणा काढणे सोपे नसते.
गोखरू व अनेक वनस्पतींपासून तयार केलेल्या आयुर्वेदिक गोळयाही उपलब्ध आहेत.
खेडोपाडीच्या दवाखान्यांमध्ये आता बेअरफूटग्रामीण डॉक्टर फी आकारतात.
संडासांमध्ये नळाचे पाणी असेल तर जेट' पाण्याचा फवारा वापरता येतो.
एकूणच कोरडी पध्दत वापरावयाची असल्यास ट्रॅप न वापरणे योग्य होते.
ही वैद्यकीय ग्राहक विमा कंपनी आणि रुग्णालय यातील मध्यस्थ संस्था असते.
याचबरोबर कावीळ हेपाटायटिस बी यासाठीही तपासणी केली जाते.
गरमी सिफिलिस हा आजार फार पूर्वी पोर्तूगीज खलाशांनी आपल्या देशात आणला.
दुस-या बाजूला वेगाने वाढणा-या आधुनिक वैद्यकशास्त्राला मिळालेला राजाश्रय.
यात आतल्या त्वचेवर बहुधा मोहरीइतके लालसर रक्ताळलेले ठिपके असतात.
पेशीसमूह जुने होणे, झिजणे, गंजणे ही एक महत्त्वाची रोगप्रक्रिया आहे.
यात होणारा रक्तस्राव संभाव्य तारखेस जोडून थोडासा मागेपुढे होतो.
सर्व दारूंमध्ये एथिल अल्कोहोल मद्यार्क कमी अधिक प्रमाणात असते.
मग काय उशीर जास्तीत जास्त संडास बांधायचा ठरावच ग्रामसभेत मंजूर झाला.
यामुळे माणूस खंगतो आणि यामुळे वर्षांनी तरी आयुष्य कमी होत असावे.
गरोदरपणात आईने फेरस लोहक्षार गोळया खाणे गरजेचे असते.
बरीच बाळंतपणे सुखरुप होत असली तरी काही बाबतींत धोके संभवतात.
कारण फ्ल्यू, जंतुदोष, सांधेताप या अनेक आजारांत थंडीताप येऊ शकतो.
रोगाचे कारण आणि बाधलेली संस्था यानुसार रोगांचे ढोबळ वर्गीकरण तक्ता पहा
हळूहळू पेशींची संख्या वाढेल तशी त्यांची तीन पदरांमध्ये रचना होते.
बिया दोन-तीन तास आधीच भिजवून ठेवल्यावर त्याचे सत्व दुधात लवकर मिसळते.
काही नसा केवळ मेंदूकडे संदेश, माहिती, संवेदना नेणा-या तंतूंच्या असतात.
गर्भनिरोधन गर्भप्रतिबंध इतिहास आरोग्यविद्या भारतवैद्यक संस्था डॉक्टरांचे योगदान असते.
होमिओपथिक औषध निवडताना रोग्याच्या लक्षणांकडेच लक्ष द्यावे लागते.
तापाबरोबर ठिकठिकाणच्या रसग्रंथी मान काख, जांघ सुजतात व थोडया दुख-याही असतात.
म्हणजेच प्रत्येक गावात पाच-दहा तरी मनोरुग्ण असण्याची शक्यता आहे.
पायावर सूज घोटयाच्या वर, तीव्र डोकेदुखी, नजर अंधुक होणे, रक्तदाब वाढणे.
स्वयंपाकघरातले अनेक अपघात पदर स्टोव्हवर किंवा शेगडीवर पडून होतात.
दाबपट्टी मध्यम दाबाचे क्रेप बँडेज पायालाहाताला गुंडाळून सूज उतरवता येते.
तोंडातील अंतर्भागात हे गंध सगळीकडे झोपताना लावावे चूळ भरू नये.
पण अशा वेळी कधीकधी इतरांकडून त्या व्यक्तीला मारझोडही होते हे वेगळेच.
मात्र प्रौढ वयात दुपारी मिनिटांची डुलकी घेणे फायद्याचे असते.
यासाठी लघवीच्या मार्गातून नळी घालून खडयापर्यंत हूक आकडा नेला जातो.
वैद्यकीय खर्चापोटी चीजवस्तू विकणे आणि कर्जे काढणे ही सामान्य बाब आहे.
घरगुती उपचार म्हणून यावर कोरफडीचा गर किंवा आंबेहळद लावली जाते.
तोंडाने काहीही पाजल्यावर लगेच भडभडून होणारी उलटी किंवा हिरवी उलटी.
यापैकी तिसरा हिस्सा फाल्सिपेरम प्रकारचा म्हणजे घातक जंतूंचा होता.
पहिल्या गटातील शुष्कतेचे कारण असल्यास जीवनजल त्वरित चालू करावे.
या औषधाने खरुज बरी झाली नाही तर परमेथ्रिन हे औषध वापरावे.
सी पावडर शिकारा पंप उंदराची विषे टेट्रासायक्लिन व कोझाल गोळया इत्यादी उपयुक्त ठरतात.
उपचारानंतरही कधीकधी गुंतागुंत निर्माण होण्याची शक्यता असते.
हा विषाणू रुग्णाच्या खोकल्यातून, शिंका, हातरुमाल, बिछान्यावरील चादरी इत्यादी मधुन पसरण्याचा धोका असतो.
ज्या कुटुंबांकडे जनावरे असतात त्यांनी शेण वेगळे मिसळण्याची गरज नाही.
जुन्या-नव्या वैद्यकज्ञानाचा, विज्ञानाचा अर्थपूर्ण वापर केल्याशिवाय हे शक्य नाही.
उत्क्रांतीमध्ये अक्कलदाढांची फारशी आवश्यकता राहिलेली नाही.
घरकामाच्या वेळी मुलगा बसून तर मुलगी अवखळ वयातच घाण्यास जुंपली जाते.
गरोदरपणातील धोके व काळजी आरोग्यविद्या भारतवैद्यक संस्था डॉक्टरांनी सांगीतले आहे.
यासाठी शासन भारतीय बालरोगतज्ञ परिषदेची शिफारस वापरते.
तांत्रिक दृष्टया हे टोकाचे आजार म्हणजे खिंडीतली लढाई असते.
विंचूदंश दंशाच्या जागी पोटॅशियम परमँगनेट दाबणे व लिंबू पिळणे.
त्यांतही पचनसंस्था, श्वसनसंस्था, त्त्वचा यांचे आजार मोठया प्रमाणावर असतात.
ज्या शहरात मैलापाणी योजना आहे तिथे सेप्टिक टँक त्याला जोडलेले असतात.
रक्त प्यायलेली जळू लगेच पाण्यात टाकून त्यावर चिमूटभर हळद टाकावी.
पण त्यासाठी नेमके कसले भिंग पाहिजे याचा अभ्यास करणे आवश्यक असते.
जीवजंतूंमुळे तसे अनेक आजार होतात अगदी सापविंचूंनाही जीवजंतूच म्हणतात.
सुंठ मिरे, पिंपळी, मिरची, इत्यादींनी उकळून केलेले पाणी कफनाशक असते.
काही प्रदेशात जमीन भुसभुशीत असते त्यामुळे खड्डे टिकत नाहीत.
त्याचबरोबर आधुनिक औषधशास्त्राची एक पध्दत, शिस्त तयार झाली आहे.
कित्येकदा ओठ किंवा कातडी निळसर दिसते म्हणजेच प्राणवायू अपुरा पडतो.
मागील शतकाच्या सुरुवातीस प्लेगच्या साथींनी जगभर हैदोस घातला होता.
रोगांचे 'सोपेपणावरून' वर्गीकरण आरोग्यविद्या भारतवैद्यक संस्था डॉक्टरांनी केले आहे.
भारतवैद्यक हे नाव शरद जोशींच्या भारत इंडिया द्वैतावरून घेतले आहे.
विष्ठेचा रंग पांढुरका असेल तर विशिष्ट प्रकारची कावीळ असण्याचा संभव असतो.
ते आजपर्यंत मी मेडिको फ्रेंड सर्कल या आरोग्य चळवळीत सामील आहे.
डास त्यावर बसला की स्पर्शाद्वारे हे औषध डासांच्या शरीरात जाते.
तो इतका घाबरला होता की चड्डी देखील रस्त्यावरच टाकून पळत आला.
यामुळे रुग्ण पोट दाबून हातपाय दुमडून कुशीवर पडून राहण्याचा प्रयत्न करतो.
यासाठी एका ग्लासात पाणी घेऊन ही कॉफीची पावडर त्यावर विखरा.
काही पदार्थ जात्याच रुक्ष असतात व पोटात मैदा मिठाई बेसन इत्यादी हानी करतात.
ह्या व्यवस्थेला आपण आंतरिक किंवा ऐंद्रिय चेताव्यवस्था म्हणूया.
विषयाप्रमाणे गटाच्या कुवतीनुसार आणि साधनांनुसार पध्दती ठरतात.
स्त्रीशरीररचनेमध्ये जननसंस्था व स्तन यांची रचना वैशिष्टयपूर्ण असते.
पाय आखूड झाला असेल तर चप्पलबूट तळातून तेवढा उंच करून घ्यावा.
याबद्दल भयगंड बाळगल्याने अनेकांचे लैंगिक आयुष्य उद्ध्वस्त होते.
व्यायाम म्हणजे आपल्या डोळयासमोर पैलवान किंवा पीळदार शरीरे येतात.
जंतुदोषामुळे अवधाण आलेले असेल तर कांचनार गुग्गुळाच्या मिलीग्रॅम प्रमाणात घ्यावे.
तांबी काढल्यानंतर महिन्याभरात पाळी पूर्वीप्रमाणे सुरू होते.
तसेच क्ष किरणांद्वारे मांसल भागाचे चित्र फारसे चांगले येत नाही.
पुरुष जननसंस्था मुख्यतः शरीराच्या बाहेर तर स्त्रीमध्ये ती शरीराच्या आत असते.
क्लेम भरपाई म्हणजे विमा कंपनीने वैद्यकीय खर्चाची केलेली भरपाई.
लहान मुलांना जंत होऊ नये म्हणून वावडिंगाचा वापर करावा.
असा रुग्ण असल्यास श्वसनोपचार देऊन ताबडतोब डॉक्टरकडे पाठवावे.
अतिसंशयी सतत कपटकारस्थानाची चाहूल घेणा-या व्यक्ती यांत आढळतात,
एखाद्याची टिंगल करणे किंवा रागावणे अशा गोष्टी टाळायला हव्या.
आयुर्वेद चिकित्सेत यासाठी दहन कुरूप भाजणे हा उपाय सुचवतात.
या साध्या तंत्राला एमव्हीए मॅन्युअल व्हॅक्युम ऍस्पिरेशन असे म्हणतात.
रक्तातून हा आजार पसरत असल्याने रक्तपेढयांबद्दल कडक कायदे आहेत.
पण आजार, दुबळेपणा दुरुस्त करण्यासाठी चित्रासारखी हुबेहुब स्थिती जमावी लागतेच असे नाही.
लसीत सबळ जंतू नसल्याने रोग तर होत नाही पण शरीराला त्या रोगजंतूंशी लढण्याचा अनुभव प्राप्त होतो.
फुटाणे टोस्ट फरसाण पापडीशेव पिठले डाळमोठ चिवडा इत्यादी मूलत कोरडे असणारे पदार्थ वर्ज्य करावेत.
यात डासांच्या अळयांविरुध्द मोहीम, जंतवाहक व्यक्तींना उपचार, हत्तीरोगग्रस्त भागात सर्वांना डाकाझिनचा डीई यांचा समावेश आहे.
शहरांमध्ये पाणीपुरवठा नद्या व धरणे यांतून होतो तर खेडयांमध्ये विहिरी आणि कूपनलिकांमधून पाणी पुरवले जाते.
आपल्या देशात अजून मेंदू मृत व्यक्तीचे मूत्रपिंड काढून बसवण्याची पध्दत अद्याप रुढ झालेली नाही.
पाजून झाल्यावर जर उभे धरून ढेकर काढून टाकली नाही तर ढेकरेबरोबरच थोडेसे दूधही बाहेर काढते.
म्हणजे अंगठा, हात, पाय, चेहरा, इत्यादी सर्व भागांकडून येणा-या संदेशांसाठी विशिष्ट जागा ठरल्या असतात.
जमिनीवर तीन-चार फूट कठडा करून घाण व बाहेरचे पाणी आत जाण्यापासून रोखावे तसेच वरून झाकण लावावे.
शरीरात कोठेही दीर्घकाळ जंतुदोष राहणे पू-गळू क्षयरोग विषमज्वर इत्यादी आजारांत रक्तपांढरी होते.
सुरुवातीला जो व्यायाम दमछाक करणारा वाटतो त्याची काही दिवसांतच सवय होते आणि दम लागेनासा होतो.
झोपून लघवी करणे, संडास करणे, अगदी नाकातला शेंबूड काढणेही जड जाते, हा आपल्याला प्रत्यक्ष अनुभव असतोच.
फीट मिरगी अतिरक्तदाब मानसिक आजार यावरचे बहुतेक औषधोपचार यामुळे लैंगिक इच्छा मंदावते.
या सर्व विविध घटकांचा विचार करून निवड करण्यासाठी खालीलप्रमाणे मॉडेल्स प्रकार दिलेले आहेत.
त्वचेजवळ असल्याने मूत्रपिंडातले आणि वरच्या मूत्रवाहिनीतले लहान खडे छोटया शस्त्रक्रियेद्वारे काढता येतात.
५ वी ते८ वी मधील विद्यार्थ्यांना दरवर्षी तासांचा आरोगय्संवाद कालावधी राखून ठेवण्यात आलेला आहे.
आपण आपल्या सभोवतालच्या उपलब्ध वनस्पतींमधून पंधरा-वीस वनस्पतींची ओळख करून घेतली तरी पुरते.
गॅमा किरण वापरून निर्जंतुक केलेली कपडयाची घडी स्टरीपॅड औषधांच्या दुकानात उपलब्ध असते.
हे एकदा मान्य केल्यावर गावांसाठी करायच्या वैद्यक व्यवस्थेसाठी स्वतंत्र मूस आवश्यक आहे हे ओघानेच आले.
या दृष्टीने प्रशिक्षित स्टाफ व डॉक्टर्स, उपकरणे, छोटी रक्तपेढी वगैरे सज्जता अपेक्षित आहे.
आजारी व्यक्तींना दुसरीकडे न नेता घरीच त्यांच्या दुबळेपणावर त्याद्वारे प्रयत्न करता येतो.
स्वाध्याय तप म्हणजे आध्यात्मिक अभ्यास व साधना आणि ईश्वर-प्रणिधान ही समाधीची पूर्वतयारी आहे.
दुकानाचा परवाना रद्द होणे, सहा महिने सक्तमजुरी, दंड अशा प्रकारची शिक्षा असू शकते.
मात्र असे बांधकाम करताना पाण्याचा निचरा होण्यासाठी विटांमध्ये गॅप पोकळी सोडावी लागते.
आहारातील चोथ्यामुळे पदार्थांचे पचन योग्य पद्धतीने होते.
थंडीच्या दिवसात ढग खाली उतरतात व सर्वत्र पांढरे धुरकट धुके पसरते.
म्हणून या अस्थिभंगात मनगटाजवळची नाडी चालू आहे किंवा नाही हे तपासणे आवश्यक आहे.
काही जिल्ह्यांमध्ये दंशावर शेवग्याचा डिंक चेचून ओला करून लावणे हा उपाय केला जातो.
मात्र आरोग्य-सेवका मागील तात्त्वि भूमिका डॉक्टर नसेल तेथे अशी हवी असे मला वाटते.
सुमारे महिन्यांनी याचा ठरावीक मोबदला त्या क्लिनिकला म्हणजे डॉक्टरला बँकेद्वारे दिला जातो.
खुद्द पांडवांचा जन्म कुंती आणि इतर दैवत पुरुषांचा संबंध येऊन झाल्याची कथा आहे.
या पदार्थामधून पोषण कमी होते आणि विष्ठा कडक, कोरडी होते असे आयुर्वेदाचे सांगणे आहे.
मुलांच्या दुस-या एका लुळेपणाच्या आजारात स्पर्शज्ञान नसते आणि हा रोग आपोआप लवकर बरा होतो.
तसेच ते बहुधा पावलावर आणि थोडया प्रमाणात हातावर, विशेषतः हाताच्या पंज्यावर होतात.
मात्र मध्यकर्ण बिघडल्यास ध्वनिकाटयाने कानासमोर काही ऐकू येत नाही, पण हाडांवरून ऐकू येते.
पाळीव पशूंची नीट काळजी घेतल्यास ते मनुष्याप्रमाणे जीव लावतात.
या तापावर लस नाही व इलाज फक्त वेदनाशामक व तापशामक औषधांचा डायक्लोफेनॅक, इत्यादी औषधांचा होतो.
कोणाचा मार खायचा नाही तसेच आपण मारायचे नाही हे ब्रीद त्यांच्या मनावर ठसवा.
या तक्रारीत तथ्य आहे की नाही याबद्दल ग्राहक मंच सल्ला देऊ शकेल.
बेनेडिक्ट हे निळे औषध घेऊन उकळा व त्यात लघवीचे चारपाच थेंब टाका.
फांटू यामध्ये पाणी उकळून मग त्यामध्ये वनस्पतींच्या भरडी मिसळून मग ते पाणी वापरले जाते.
' पाळणाघरे आणि बालसंगोपनाची रजा या राष्ट्रीय गरजा आहेत ही चैन नाही.
बीअर दोन मिली तीव्र पेय एक मिली या मापास एक पेय ड्रिंक म्हणता येईल.
अशा इष्ट-देवतांमध्ये बहुतकरून शिवलिड्गाचे, पण प्रसंगोपात महालक्ष्मी अथवा जिनाचेही चित्रण आढळते.
दुसऱ्या एका उत्तर-व्हिक्टोरिअन शिल्पकाराने ब्रॉंझमध्येच घडवलेली कलाकृती अजूनही पहायला मिळते.
कारण त्यावेळेपर्यंत सिरौही शैलीने दख्खनी सौंदर्यमूल्याशी सुसंगत असे वलन घेतले होतेच.
या अल्पसंतुष्ट राहण्याच्या उपदेशामुळे महत्त्वाच्या मंदिरांची वास्तुशिल्पकलाही खास उल्लेखनीय नाही.
गानतपस्विनी मोगुबाई कुर्डीकरांपेक्षा गानसरस्वती किशोरी आमोणकर जास्त जास्त आहेत, हे सर्वसामान्यांचं मत आहे
तुघलकांची सत्ता क्षीण झाल्यावर अल्लाउद्दीन हसन बहमनी याच्या धुरीणत्वाखाली दक्षिणेत गेला.
ज्ञानेश्वरांच्याप्रमाणे शिवाजी महाराजांनाही प्रस्थापित समाजधुरीणांविरूद्ध झुंजावे लागले.
येथील मतिमंद मुलांना ‘क्लिनिकल सायकॉलॉजिस्ट नसल्यामुळे मतिमंदत्वाचे प्रमाणपत्र मिळत नाही.
घडीव स्थापत्याप्रमाणेच कोरीव स्थापत्याला म्हणजे गुंफांना सुद्धा चालुक्यांनी तितकेच महत्त्व दिले.
गर्भाधान, पुंसवन आणि सीमातोन्नयन यांसारख्या संस्कारांना पौराणिक आणि प्रतीकात्मक महत्त्व आहे.
उष्ण-दमट प्रकारच्या हवामानातील अनाच्छादनाच्या क्रियेमुळे भूस्वरूपात आणखी बदल घडून येतात.
धाटणीवरूनच या मंदिराचा काळ इसवीचे पाचवे शतक इतका सामान्यतः समजला जातो.
मध्य भारतातील छोट्या प्रदेशावर राज्य करणाऱ्या विंध्यशक्तिने वाकाटक घराण्याची स्थापना केली.
थोडक्यात म्हणजे ``दद्याद वित्तानुसारतः'' म्हणजे प्रत्येकाने आपल्या ऐपतीप्रमाणे खर्च करावा.
पण त्याखेरीज पाचव्या शतकात गुप्तशिल्पाच्या सकृद्दर्शनी सारनाथी शिल्पाचा प्रभावही आढळतो.
सुपारी, तंबाखू, गुटख्यामध्ये असलेले टॉनेन, नायट्रोझामाईन कर्करोगजन्य पदार्थ निर्माण करतात.
संपूर्ण मानवजातीच्या विकासासाठी मुलींच्या शिक्षणाइतके परिणमकारक दुसरे साधन नाही.
त्यापैकी एका गुफेत गणेशाची सुमारे साडेआठ फूटाची भव्य आणि सुंदरमूर्ती आहे.
कोळी स्वाभाविकच आपल्या मच्छिमारी होड्या-पडावांसमवेत किनाऱ्याजवळ स्थायिक झाले आहेत.
बौद्ध पाषाण वास्तूकलेच्या क्षेत्रात भारतातील कार्ले येथील बुद्ध-गुंफामंदिर सर्वोकृष्ट आहे.
अशी तक्रार आहे ब्रम्हचैतन्य गोंदवलेकर महाराजांची ‘संत साहित्य नुसते वाचू नका.
म्हणून आमच्या चॅनलवरून मराठी चित्रपटसृष्टीसंबंधित चर्चा केली जाते.
महाराष्ट्राच्या काही भागावर चुटु राजघराण्याने राज्य केले असावे दुसरे शतक.
बिदरीकाम करणारादेखील चांदी हलक्या दर्जाची आणि कमी प्रमाणात वापरतो.
एम् शर्मा या अत्यंत सृजनशील संचालकाच्या मार्गदर्शनाखाली, माशेलकरांनी आपली पीएचडी पूर्ण केली.
विजेत्या चित्रफ़ितीला केदार शिंदे यांच्या आगामी चित्रपट ऑन ड्युटीचोवीसतासच्या नामावलीत स्थान देण्यात येईल
कुंपणभिंतीपासून मुख्य इमारतीच्या प्रवेशद्वारापर्यंतचा मोकळा भाग म्हणजे अंगण.
शरीरयष्टी शिडशिडीत, उंच, लांब चेहऱ्याची, गौर वर्णी, विषम अवयवाची, शरीराने नाजुक
दुकानातील शंकराची थ्रीडी मूर्ती आणि किशोरभाईची कीर्ती प्रत्यक्षच पाहायला हवी.
त्यांनी लोकजागृती, लोकांची एकजूट व राजकारणाबद्दल आस्था यावर विशेष भर दिला.
बंधुंनो मान डावीकडे-उजवीकडे फीरवता-फीरवता, समोर बसलेल्या प्रेक्षकान कडे मात्र लक्ष नाही.
स्त्रीलाच केवळ पुरुषांबरोबर नव्हे, तर पुरुषांनाही स्त्रियांपासून स्वातंत्र्य मिळणं आवश्यक आहे.
किंबहुना तो घाणेरडरुप धारण करतोय हे पाहून स्वतःलाच काळवंडल्या सारखे होते.
म्हशीचा मालक म्हणाला, 'छे छे साखळदंडाची किंमत आहे नऊशे पंच्चाण्णव रुपये.
सर्वसामान्यतः आठव्या शतकापर्यंत विकच्छ साडी आणि डोक्यावरून पदर प्रथा होती.
ह्या घटनेचा स्मृतीप्रीत्यर्थ चर्चच्या मनोऱ्याची उंची वाढवून तो मोठा करण्यात आला.
गदि माडगुळकर यांनी आपल्या ‘गीतरामायणा’चा कौस्तुभमणी महाराष्ट्रशारदेश्च्या कंठात बांधला आहे.
महाराष्ट्रातील उच्चवर्णीयांमध्ये सगोत्र, सप्रवर आणि सपिंड विवाह निषिद्ध मानले जातात.
नारायण नागबली हा विधी यजमानाने आपले सुत्राप्रमाणे करून घेण्याची काळजी घ्यावी.
पुतळा बारवेत एका ठिकाणी ठळकपणे मच्छिंद्रनाथांची प्रतिमा बसविली आहे.
एवढंच नाही, तर आपल्या घरातल्यांशी उगीचच गप्पाटप्पा करण्याचही ती टाळायला पाहाते.
म्हातारीची पाटी डिकीत टाकलि आणि तिला आपल्या बाजूच्या सीटवर बसायला सांगितलं.
मुहूर्तसमयी पुरोहित मंगलाष्टके समापत करून उत्तरेकडे अंतरपाट ओढतात.
शिवाय राज्यातील केवळ नऊ टक्के क्षेत्रात पुरेसा आणि भरवंशाचा पाऊस पडतो.
क्लेअर विल्किन्स या रॉयल इंजिनिअर्स दलाच्या अभियंत्याने रेखाटन केलेली होती.
गृहमंत्री असताना शिवसेनाप्रमुखांना अटक करण्यासाठी आपणच जंगजंग पछाडलेत.
वजन कानावर पडू नये म्हणून याला लावलेली सोन्याची साखळी केसात खोवतात.
रत्नागिरी जिल्ह्याच्या किनारी भागातील वाळूत इल्मेनाईट या खनिजाचे साठे आढळतात.
सातवाहनांची कारकीर्द प्रत्येक सांस्कृतिच्य़ा क्षेत्रात कमालीची प्रगती घडवून आणणारी ठरली.
पंडित बाळकृष्ण बुवा इचलकरंजीकर, विष्णु दिगंबर पलुस्कर, भातखंडे, भास्करबुवा बखले, प्रोफेसर देवधर हे अग्रणी आहेत.
तीन दशकांपासून आदिवासींच्या सेवेत समर्पित असलेले सामाजिक कार्यकर्ते डॉक्टर अभय बंग यांना पुरस्कार मिळाला.
त्यात गव्हर्नमेंट सेन्ट्रल प्रेस आणी देशी भाषांच्या अठ्ठेचाळीस मुद्रणालयांचा अंतर्भाव होता.
तसेच लंडनच्या इम्पिरीयल इन्स्टिट्यूटचा `रेडिमनी कक्ष' बांधण्याचा सर्व खर्च केला.
मंत्रालयातील उच्चपदस्थ मराठी अधिकरी हिन्दी-इंग्रजी भाषेलाच अनुकूल आहेत.
स्टीव्हन्स यांनी स्थापत्याच्य परिभाषेत उच्चारलेले सांस्कृतिक एकात्मतेचे प्रतीक होय.
पुलंच मराठी साहित्याला देणं आहे ते व्यक्तिचित्राचं आणि प्रवासवर्णनाचं.
बौद्धधर्मीयांच्या गुंफा व वास्तुस्थापत्य यांचा परिणाम येथील वास्तुकलेवर आहे.
पाककला म्हणजे चविष्ट, रुचकर आणि पोषक भोजन बनवण्याची कला अथवा शास्त्र.
याशिवाय तेर, नेवासा, जुन्नर, नाशिक आदि केन्द्रेही वस्त्रनिर्मितीमध्ये अग्रेसर होती.
पूर्वी ठकी होती, आता प्लॅस्टिकची, डोळ्याची उघडझाप करणारी एवढाच फरक.
एक नीळकंठेश्वर मंदिराजवळ तर दुसरी हल्लीच्या गावाच्या किंचित् बाहेर एका शेतात.
ह्या बाबतीतला इतका उघडेवाघडेपणा आणि सवंगपणा पण मनाला तितकासा सुचत नाही.
सुप्रसिद्ध वनस्पतीशास्त्रज्ञ व भिषग्वर गार्सिया द ओर्टा हा त्याचा वारस होता.
मराठी माणसाला मुंबईतून हुसकावून लावण्यासाठी ही मंडळी सक्रिय आहेत.
मोरगाव, तालुका दौंड, जिल्हा पुणे, हे गाणप्य सांप्रदायाचे आद्यपीठ मानले जाते.
भारतीय स्त्रीमनाचा हेवा वाटावा, असे देवदुर्लभ कुटुंब भंवरलालजींना मिळाले.
म्हणूनच महाकवी भवभूतीने म्हटले की, ``अंतःकरण तत्त्वस्य दंपत्योः स्नेहसंस्त्रवात.
त्यांच्यामुळे डोळ्य़ांचे सौंदर्य वाढते हीसुद्धा स्त्रियांची भ्रामक कल्पना असते.
सर्वसामान्य दुःखाची कल्पना येथे फोल ठरून सर्वमान्य दुःखोत्सव संपलेला असतो.
कोल्हापूरची अंबाबाई खऱ्या अर्थाने अखिल महाराष्ट्राची कुलस्वामिनी ठरेल.
बदामीचा चालुक्य राजा दुसरा पुलकेशी याने अखेर मौर्याची सत्ता बुडविली.
त्यासाठी दरवर्षी सहाशे रुपयांचे वेतन कर्जतच्या ट्रेझरीतून दिले जाते.
या प्रकारच्या वस्त्रामध्ये जामा, कोट, जॅकेट, स्कर्ट, पेटीकोट आदींचा समावेश होता.
`तुम्ही मराठीचे प्राध्यापकच येऊन तुणतुणे वाजविता, इतर कोणाचीच तक्रार नाही.
राजेरजवाड्यांच्या चित्रसंग्रहात अनेक शैलीत असलेल्या चित्रांचा खुलासा यावरून मिळतो.
धूर दिसेपर्यंत तापले की परातीतल्या जिनसांवर ओतावे व झाऱ्याने ढवळावे.
त्या ब्रम्हगिरीपासूनच पतितपावनी गौतमी गंगेचा उगम झाला आहे.
त्या प्रकारापैकी आपली जीभ कापून देवाला अर्पण करण्याचा एक प्रकार होता.
`पोपटांच्या चोचींप्रमाणे लाल भडक पळसाच्या फुलांनी भूमी शोभायमान झाली आहे.
या दोन नव्या माध्यमांबरोबर नवे विषयही ब्रिटिशांबरोबरच येथे आले.
यजमानाने नागमूर्तीस हात लावावा नंतर भूजङगेशान विग्रहे सर्पराजाय धौमहि हा मंत्र म्हणावा.
पुन्हा एकदा, साधारण सोळा हजार वर्षापूर्वी हवामान अधिक आर्द्र बनले.
माझा मऱ्हाटीचि बोलु कवतुके परी अमृतातेही पैजेसी जिंके ॥'
त्यात बक्षिसे पटकाविणारी नसीमा सांस्कृतिक कार्यक्रमात स्टेज कोसळून पडते.
मराठीमाती डॉट कॉम मधिल माहिती संदर्भात आपली प्रतिक्रिया आम्हाला जरूर पाठवा.
जैन धर्मीय यास नेमीनाथ समजतात तर बौद्धांच्या मते हा अवलोकितेइश्वर आहे.
आपली टंकलेखन यंत्रे व कांजीवरम साड्या यासकट आलेले दाक्षिणात्य मी पाहिले.
मराठीमाती संकेतस्थळाचे सर्व दुवे शोधण्यासाठी मराठी साईट मॅप पाहा
महाराष्ट्राचा भारतात क्षेत्रफळानुसार तीसरा व लोकसंखेनुसार दोसरा क्रमांक संकीर्ण माहिती
ह्या चौथऱ्यावर सभामंडप आहे आणि सभामंडपला लागून, पूर्वेकडे देवाचे शेजघर आहे.
महाराष्ट्रात प्रमुख देवदेवतांव्यतिरिक्त पंथीय व स्थानिकदैवतेही पुष्कळ आहेत.
चकाकणारी कोल्हापुरी चप्पल घालुन मी आरष्यात स्वतला नमस्कार करून घेतला आणि हसलो
‘संगम’, ‘साहब’, ‘सुजाता’, व ‘ब्रम्हचारी’ या चित्रपटातून ती प्रगल्भ होत गेली.
त्यशिवाय आता तर दृक-श्राव्य माध्यमांचा फार झपाट्याने फैलाव होतो आहे.
हा पंथ महाराष्ट्रात नवव्या शतकात इजिप्तमधील नुरूद्दिन या संताने आणला.
केवल आणि रूद्र-नरसिंहाच्या मंदिरात यापेक्षा विकसित विन्यास आढळतो.
परंतु हृदय भेलकांडविणारे अनुभव शब्दांना सारुन कवितेत उतरले.
व्हिटॅमिन व कॉम्प्लेक्स मध्ये आढळणारे पॅन्टोर्थेनिक ऍसिड फॉलिक ऍसिड इत्यादी मिळते.
शाहूने साताऱ्यास तर ताराबाईने पन्हाळ्यास आपली स्वंतत्र गादी स्थापन केली.
स्वर्गलोकीं इंद्रसभा, चंद्रसभा, कौरवसभा, पांडवसभा इत्यादि पांची सभा बसल्या आहेत.
या विधीस शास्त्रकारांनी संततिफलक म्हणजे संतति होणे हे ज्यांचे फल आहे.
जगातील प्रचंड ज्ञान डोळ्यांमुळेच मिळू शकते स्त्रीच्या सौंदर्याची साक्ष डोळेच
सुब्रह्मण्यम् यांच्या मतदारसंघात ते हा कर रद्द करण्याचे आश्वासन देतात.
इसापने सुचविलेली युक्ती पटल्यामुळे झांथसने त्याप्रमाणे केले.
पूर्वी संस्थान असताना पालखीकरिता हत्ती, घोडे वगैरे सर्व लवाजमा असे.
तामीळनाडूत द्रमुकची सत्ता असली तरी मतविभागणीस लाभ कॉंग्रेसचा झाला.
पाच शे बावन्न थोरांचे सदगुण घेणे हीच त्यांना वाहिलेली खरी श्रध्दांजली
सुखवस्तू घराण्यातील मुलं खाजगी शिकवण्यातून त्यावर मात करु शकतात.
शिला, मी तुझी अपराधी आहे गऽऽ म्हणत दर्शना हुंदके देऊ लागली.