Sovesh/autoresearch-or huggingface dataset:
ଇନ୍ଦ୍ର ବା ଇନ୍ଦ୍ରଦେବ, ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ସମସ୍ତ ଦେବଦେବୀଙ୍କ ରାଜା ବା ଦେବରାଜ ରୂପେ ପୂଜିତ। ବୃଷ୍ଟିର ଅଧିପତି ଦେବତାଭାବେ ଇନ୍ଦ୍ର ସର୍ବମାନ୍ୟ ।

ପରିଚୟ 
ରୁକ୍ ବେଦ ମତେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପିତା ଗୌ ଓ ମାତା ଗୃଷ୍ଟି । ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ପୁଲୋମା ରାକ୍ଷସ କନ୍ୟା । ଏଣୁ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ପୁଲୋମା, ପୁଲୋମଜା, ସଚୀ, ପ୍ରାସହା ଭାବେ ସମ୍ବୋଧିତ । ପ୍ରାସହା ଅର୍ଥ ସେନା । ଦେବୀ ଅଟନ୍ତି ମହାଶକ୍ତି । ସେ ସପ୍ତମାତୃକା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଦେବୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ । ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର ଜୟନ୍ତ ଓ ପୁତ୍ରୀ ଜୟନ୍ତୀ । ରାମାୟଣ ଓ ମହାଭାରତରେ ଉଲ୍ଲେଖ ତ୍ରେତୟାରେ ବାନରରାଜ ବଳୀ ଓ ଦ୍ୱାପରରେ ମହାବୀର ଅର୍ଜୁନ ତାଙ୍କ ଅଂଶରୁ ଉତ୍ପନ । ଇନ୍ଦ୍ର ଅଟନ୍ତି ବଜ୍ରବାହୁ, ବଜ୍ର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଶକ୍ତିଭଳି । ଅମରାବତୀ ତାଙ୍କ ରାଜଧାନୀ । ତାଙ୍କ ସଭା ଦେବସଭା ବା ସୁଧର୍ମା ସଭା, ବନ-ନନ୍ଦନବନ, ବାହାନ-ଐରାବତ, ଅଶ୍ୱ ଊଚ୍ଚୈଶ୍ରବା, ହରିତ୍ ବର୍ଣ୍ଣ ଅଶ୍ୱ ସଂଯୁକ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ରଥ ମନଗତିଠାରୁ ଆହୁରି ଦୃତତର । ସାରଥୀ-ମାଳତୀ, ଦେବଗୁରୁ ବୃହସ୍ପତି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୁରୋହିତ ।

ପୌରାଣିକ
ବୃହଦାରଣ୍ୟକ ଉପନିଷଦରେ ବର୍ଣ୍ଣନା ଅଛି ଯେ, ଦୈତ୍ୟରାଜ ବୈରୋଚନ ସହିତ ଇନ୍ଦ୍ର ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କଠାରୁ ବିଦ୍ୟାଲାଭ ନିମିତ୍ତ ଗୁରୁକୂଳରେ ଥିଲେ । ବିରେଚନ(ବୈରୋଚନ) କିଛି ଜ୍ଞାନ ଲାଭକରି ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ମନରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ କିନ୍ତୁ ଇନ୍ଦ୍ର ୪ଶହ ବର୍ଷ ସେଠାରେ ରହି ସକଳ ଜ୍ଞାନର ଅଧିକାରୀ ହୋଇପାରିଥିଲେ । ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନାମ ବ୍ୟାକରଣ ଓ ଆୟୁର୍ବେଦ ଶାସ୍ତ୍ର ସହିତ ବିଜଡ଼ିତ । ଐନ୍ଦ୍ର ବ୍ୟାକରଣ ଯାହା ପାଣିନୀଙ୍କ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରଚଳନ ଥିଲା ତଥା ଆୟୁର୍ବେଦ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ ଥିଲେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ । ବୁତ୍ରାସୁରକୁ ବଧକରି ଇନ୍ଦ୍ର ବିତ୍ରାହ ରୂପେ କୀର୍ତ୍ତିତ । କେତେକଙ୍କ ମତରେ ବୁତ୍ର ବାସ୍ତବ ପକ୍ଷେ ରାକ୍ଷସ ନୁହଁନ୍ତି । ସେ ମେଘ ଅଟନ୍ତି । ଯେଉଁ ମେଘ ବର୍ଷା ହେବାରେ ବାଧକ ସାଜନ୍ତି । ଅର୍ଥାତ୍ ଆକାଶରେ ବର୍ଷା ହେବାକୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରିଥାନ୍ତି । ସେ ବୁତ୍ରକୁ ଛେଦନ କରି ପୁନଶ୍ଚ ବର୍ଷା ହେବାକୁ ସକ୍ଷମ କରାନ୍ତି । ଇନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ତାଦାତ୍ମ୍ୟଭାବରୁ ହେମ ବା ବରଫ ତରଳ ହେବାର ସୁବିଧା ହୋଇଥାଏ । ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରତିପତ୍ତିକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟକଲେ, ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ପରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସ୍ଥାନ ରହିବା କଥା କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ପୌରାଣିକ ବର୍ଣ୍ଣନାରୁ ସେ ସବୁଥିରୁ ବଞ୍ଚିତ । ସୃଷ୍ଟି, ସ୍ଥିତି, ପ୍ରଳୟ ପରେ ବିଜୟର ଦେବତା ଭାବେ ମଣ୍ଡିତ ହେବା ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସ୍ଥାନଟି ଶୂନ୍ୟ ରହିଛି । ପୌରାଣିକ ପୃଷ୍ଠାରେ ଗୌତମ ଋଷିଙ୍କ ଅଭିଶାପ ଯୋଗୁଁ ଅହଲ୍ୟା ପାଷାଣ ହେଲେ ଓ ଇନ୍ଦ୍ର ସହସ୍ରାକ୍ଷରେ ପରିଣତ ହେଲେ । ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ରାବଣ ପୁତ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ ପରାସ୍ତ କରିବା ଘଟଣା ଓ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଗୋବର୍ଦ୍ଧନଗିରି ଟେକି ବ୍ରଜବାସୀଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦେଇ ଇନ୍ଦ୍ରପଦକୁ ନ୍ୟୁନ କରିଥିଲେ । ଫଳରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ତେଜସ୍ୱୀତ ପ୍ରଶମନ ଲଭି ଶେଷକୁ ସେ ମାତ୍ର ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ସ୍ଥାନୀୟ ଦେବତା ହୋଇଗଲେ । ଯେଉଁ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ ଶହେଟି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞକରି ପୁଣ୍ୟ କରିଥିବେ ତାଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ର ପଦବୀରେ ଅଭିଷିକ୍ତ କରାଗଲା । ଏଣୁ ବିଭିନ୍ନ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ୧୪ଜଣ ଇନ୍ଦ୍ର ପଦବୀରେ ଅଧିରୂଢ଼ ହୋଇଥିଲେ ।

ଆଧାର

ବାହାର ତଥ୍ୟ 
 Indra, the Storm-god - by Benjamin Slade
 Encyclopaedia Britannica, Indra

ହିନ୍ଦୁ ଦେବତା
୧୦୨୯ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |

ଘଟଣା

ଜାନୁଆରୀ-ମାର୍ଚ୍ଚ

ଅପ୍ରେଲ-ଜୁନ

ଜୁଲାଇ-ସେପ୍ଟେମ୍ବର

ଅକ୍ଟୋବର-ଡିସେମ୍ବର

ଅଜ୍ଞାତ ତିଥି ଘଟଣା

ଜନ୍ମ

ଜାନୁଆରୀ-ମାର୍ଚ୍ଚ

ଅପ୍ରେଲ-ଜୁନ

ଜୁଲାଇ-ସେପ୍ଟେମ୍ବର

ଅକ୍ଟୋବର-ଡିସେମ୍ବର

ମୃତ୍ୟୁ

ଜାନୁଆରୀ-ମାର୍ଚ୍ଚ

ଅପ୍ରେଲ-ଜୁନ

ଜୁଲାଇ-ସେପ୍ଟେମ୍ବର

ଅକ୍ଟୋବର-ଡିସେମ୍ବର

ଆଧାର 

୧୦୨୯
ବଟ ତିଆରି ବର୍ଷ ଲେଖା
ବନଫୁଲ ଓ ଉଦ୍ୟାନ କୁସୁମ, ଉତ୍କଳ ଭାରତୀ କୁନ୍ତଳା କୁମାରୀ ସାବତଙ୍କ ରଚିତ ଏକ କବିତା ଅଟେ । କବିତାଟି କବିଙ୍କ ରଚିତ ଅର୍ଚ୍ଚନା ପୁସ୍ତକର ଶତଦଳ ଅଧ୍ୟାୟରୁ ଉଦ୍ଧୃତ |

କିଛି ପଦ 
ଏତ ବନଫୁଲ ଚିର ଅନାଦରେ ଫୁଟିଛି କଣ୍ଟକ ବେଢାରେ, 
ଆନ ଗୋଟିକତ ଉଦ୍ୟାନ କୁସୁମ ବଢିଛି କେତେ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ । 

ସାନ ଚାରାକାଳୁଁ ଅତି ଯତନରେ ମାଳିତ ସିଞ୍ଚିଲା ସଲିଳେ,
ବଢିଲା ଗଛଟି ଆନନ୍ଦରେ ଅତି ଦୋହୋଲି ବସନ୍ତ ଅନିଳେ । 

ଚାହୁଁ ଚାହୁଁ ଫୁଲ ଫୁଟିଲା ସୁନ୍ଦର ବିତରିଲା ବାସ ମୋହନ,
ଲୋକେତ ରସିଲେ ଆଦରେ ଅନାଇଁ ସେ ପରା ଉଦ୍ୟାନ ସୁମନ । 

ଏତ ବନଫୁଲ ଗହନ ଅନ୍ଧାରେ ଘନ ଘଞ୍ଚ ଲତା କୁଞ୍ଜରେ,
ଫୁଟିଣ ମନକୁ ବାସ ବିତରିଲା କେହି ନ ଦେଖିଲେ ନେତ୍ରରେ ।

ଲୋକ ଆଖି ସିନା ଦେଖି ନ ପାରିଲା ନ ବୁଝିଲା ଗୁଣ ତାହାର, 
ଅଳି ତ ଚିହ୍ନିଲା ଫୁଲ ଯୁଗଳକୁ କେତେ ରୂପଗୁଣ କାହାର ।

ଆଧାର 

ଓଡ଼ିଆ କବିତା
ବୈକୁଣ୍ଠ ନାଥ ମହାନ୍ତି (୧୨ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୧୭ - ୧୫ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୯୫) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଓ ଗୀତିକାର ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଦୁଇ ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୫୭ ଓ ୧୯୬୭ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ବାଲିକୁଦା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୨ୟ ଓ ୪ର୍ଥ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ଗୀତିକାର ଭାବରେ ମଥୁରା ବିଜୟ ଓ ଅକ୍ଷି ତୃତୀୟା କଥାଚିତ୍ରର ଗୀତ ରଚନା କରିଥିଲେ ।

ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ବୈକୁଣ୍ଠ ନାଥ ମହାନ୍ତି ୧୯୧୭ ମସିହାର ଅପ୍ରେଲ ୧୨ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ମହାନ୍ତି ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଶରତ କୁମାରୀ ଦେବୀ ।

ସାହିତ୍ୟ ସର୍ଜନା 
 ଭାରତର ବାଟେଘାଟେ
 ଲାଲରେଖା (ହିନ୍ଦୀରୁ ଅନୁବାଦ)
 ଧୃବ
 ସାବିତ୍ରୀ
 ଭକ୍ତ ବନ୍ଧୁ ମହାନ୍ତି

କଥାଚିତ୍ରରେ ଅବଦାନ 
 ମଥୁରା ବିଜୟ (ଗୀତିକାର)
 ଅକ୍ଷି ତୃତୀୟା (ଗୀତିକାର)

ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 
ବୈକୁଣ୍ଠ ନାଥ ମହାନ୍ତି ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ପ୍ରଜା ସୋସିଆଲିଷ୍ଟ ପାର୍ଟିର କର୍ମୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଦୁଇ ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

ମୃତ୍ୟୁ 
ବୈକୁଣ୍ଠ ନାଥ ମହାନ୍ତି ୧୯୯୫ ମସିହାର ଅକ୍ଟୋବର ୧୫ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୭୮ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।

ଆଧାର

ବାହାର ଆଧାର 
 

୧୯୧୭ ଜନ୍ମ
୧୯୯୫ ମୃତ୍ୟୁ
ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦକ
୨ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
୪ର୍ଥ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଫିନୋବାର୍ବିଟାଲ, ଅନ୍ୟ ନାମ ଫିନୋବାର୍ବିଟୋନ ଔଷଧ କେତେକ ପ୍ରକାରର ଅପସ୍ମାର ବାତ ବା ଏପିଲେପ୍ସି ରୋଗ ଚିକିତ୍ସା ନିମନ୍ତେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରିବାକୁ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ ସୁପାରିସ କରିଛି । ବିକଶିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ନବଜାତ ଶିଶୁଙ୍କର ବାତ ବା ସିଜର ହେଲେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ଅନ୍ୟ ଔଷଧ ଦିଆଯାଏ । ଏହି ଔଷଧ ପାଟିରେ ଖାଇବାକୁ ଦିଆଯାଏ; ଶୀରାରେ ଓ ମାଂସପେଶୀରେ ଇଞ୍ଜେକସନ ଆକାରରେ ଦିଆଯାଏ । ସ୍ଟାଟସ ଏପିଲେପ୍ଟିକସରେ ଏହାର ଇଞ୍ଜେକସନ ଦିଆଯାଏ । ବେଳେବେଳେ ନିଦ୍ରାହୀନତା, ଉତ୍କଣ୍ଠା, ଡ୍ରଗ ଉଇଥଡ୍ରଆଲ ନିମନ୍ତେ ଏହା ଦିଆଯାଏ ଓ ଅପରେଶନ ସମୟରେ ଦିଆଯାଏ । ଇଞ୍ଜେକସନ ଆକାରରେ ଦେଲେ ଏହା ୫ ମିନିଟ ମଧ୍ୟରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୁଏ ଓ ପାଟିରେ ଦେଲେ ଅଧ ଘଣ୍ଟା ଲାଗେ । ଏହାର ପ୍ରଭାବ ୪ ଘଣ୍ଟାରୁ ୨ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହେ ।

ଏହାର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଯୋଗୁ ନିମ୍ନ ଚେତନ ସ୍ତର ହୁଏ ଓ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା ନିମନ୍ତେ ପ୍ରଚେଷ୍ଟା କମିଯାଏ ।  ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ବ୍ୟବ‌ହାରରେ ଡ୍ରଗ ଉଇଥଡ୍ରୟାଲ ଓ ଡ୍ରଗ ଅପ‌ପ୍ରୟୋଗ ହୁଏ । ଆତ୍ମହତ୍ୟା ପ୍ରବଣତା ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ।  ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଏହି ଔଷଧ ହାନୀ କରେ । ସ୍ତନ୍ୟପାନ ସମୟରେ ଦେଲେ ଏହା ଶିଶୁକୁ ନିଦ୍ରାଳୁ କରାଏ । ବ‌ୟସ୍କ ଲୋକ ଓ ଯକୃତ ତ‌ଥା ବୃକ୍‌କ ରୋଗ ଥିଲେ ଅଳ୍ପ ମାତ୍ରେ ଏହା ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଏହା ଗାବା ନିଉରୋଟ୍ରାନସମିଟରର କ୍ରିୟାକଳାପକୁ ବଢ଼େଇ ଦିଏ ।

ସନ ୧୯୧୨ରେ ଫିନୋବାର୍ବିଟାଲ ଆବିଷ୍କୃତ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ଅଦ୍ୟାପି ବ୍ୟବ‌ହୃତ ସର୍ବାଧିକ ପୁରୁଣା ଆଣ୍ଟିସିଜର ଔଷଧ । ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ ଅଛି ଯାହା ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଆଣ୍ଟିସିଜର ଔଷଧ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ସବୁଠାରୁ କମ ଦାମିକା (ବାର୍ଷିକ ଖର୍ଚ୍ଚ ପ୍ରାୟ ୫ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର) ।  କେତେକ ଦେଶରେ ଏହା ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଔଷଧ ହୋଇଥିବାରୁ ମିଳେନାହିଁ ।

ଆଧାର 

ଔଷଧ
ମେଗ୍ଲୁମିନ ଆଣ୍ଟିମୋନିଏଟ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Meglumine antimoniate) ଏକ ଔଷଧ ଯାହା ଲିସମାନିଆସିସ ରୋଗରେ ବ୍ୟବ‌ହୃତ ହୁଏ । ଏହି ଲିସମାନିଆସିସ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ହୋଇପାରେ ଯେପରି ଭିସେରାଲ, ମ୍ୟୁକୋକ୍ୟୁଟାନିଅସ ଓ କ୍ୟୁଟାନିଅସ ଲିସମାନିଆସିସ । ଏହାକୁ ମାଂସପେଶୀରେ (injection into a muscle) ବା ସଂକ୍ରମିତ ସ୍ଥାନରେ ଇଞ୍ଜେକସନ ଆକାରରେ ଦିଆଯାଏ । 

ଏହାର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ମଧ୍ୟରେ ଅରୁଚି, ଅଇ, ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା, କାଶ, ଥକ୍କା ଅନୁଭବ, ମାଂସପେଶୀ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଅନିୟମିତ ହୃଦ୍‌ଗତି (irregular heartbeat) ଓ ବୃକ୍‌କ ସମସ୍ୟା (kidney problems) । ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡ, ଯକୃତ ବା ବୃକ୍‌କ ସମସ୍ୟା ଥିବା ଲୋକ ଏହା ବ୍ୟବ‌ହାର କରିବାକୁ ମନା କରାଯାଏ । ସ୍ତନ୍ୟପାନ (breastfeeding) ସମୟରେ ଏହା ଦେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ । ପେଣ୍ଟାଭାଲେଣ୍ଟ ଆଣ୍ଟିମୋନିଆଲ (pentavalent antimonial) ଔଷଧ ଶ୍ରେଣୀର ଏହା ଏକ ଔଷଧ ।

ମେଗ୍ଲୁମିନ ଆଣ୍ଟିମୋନିଏଟ ସନ ୧୯୪୬ରେ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବ‌ହାରରେ ଆରମ୍ଭ ହେଲା । ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ (World Health Organization's List of Essential Medicines) ଅଛି ଯାହା ମୌଳିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ (health system) ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଏହାର ଏକ ଭାଏଲର ମୂଲ୍ୟ ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କରେ (developing world) ସନ ୨୦୧୪ରେ ୪.୩୨ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ଥିଲା । ଏହି ଔଷଧ ଦକ୍ଷିଣ ୟୁରୋପ ଓ ଲାଟିନ ଆମେରିକାରେ (Latin America) ମିଳେ କିନ୍ତୁ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ମିଳେନାହିଁ ।

ଆଧାର 

ଔଷଧ
ଅଷ୍ଟଶମ୍ଭୁ ମନ୍ଦିର, ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଆଠଟି ଶିବ ମନ୍ଦିର ସମୂହ ।

ଅବସ୍ଥିତି 
ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଉତ୍ତରେଶ୍ୱର ଶିବ ମନ୍ଦିର ପ୍ରାଙ୍ଗଣରେ ଆଠଟି ସମତୁଲ ଆକୃତି ବିଶିଷ୍ଟ ମନ୍ଦିର ରହିଛି ଯାହାକୁ ଅଷ୍ଟଶମ୍ଭୁ ମନ୍ଦିର କୁହାଯାଏ । ଏହି ସବୁ ମନ୍ଦିର ଶମ୍ଭୁ ବା ଶିବଙ୍କ ଆରାଧନା ପାଇଁ ଉଦ୍ଧିଷ୍ଟ । ଏହି ଆଠଟି ମନ୍ଦିର ମଧ୍ୟରୁ ପାଞ୍ଚଟି ଏକ ଧାଡିରେ ଥାଏ ଏବଂ ତାକୁ ପଞ୍ଚୁପାଣ୍ଡବ କୁହା ଯାଏ । ଏହି ମନ୍ଦିର ସବୁ ବେସରକାରୀ ମାଲିକାନାରେ ରତ୍ନାକର ଗର୍ବବଟୁ ଓ ତାଙ୍କ ପରିବାରର ରକ୍ଷଣରେ ରହିଛି । ମନ୍ଦିରର ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ବିନ୍ଦୁସାଗର ପୁଷ୍କରିଣୀ, ପଶ୍ଚିମରେ ଉତ୍ତରେଶ୍ୱର ଶିବ ମନ୍ଦିର ରହିଛି । ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ସାମ୍ନା କରି ମନ୍ଦିରର ମୁଖ ରହିଛି ।   

ନିର୍ମାଣ ଶୈଳୀରୁ ଏହା ୧୦ମ ଶତାବ୍ଦୀରେ ନିର୍ମିତ ହେଇଥିବାର ଜଣାଯାଏ । ପ୍ରସ୍ତର ନିର୍ମିତ ଏହି ମନ୍ଦିରସବୁ ରେଖ ଶୈଳୀରେ ନିର୍ମିତ । ମନ୍ଦିରରେ ଥିବା ଆଠଟି ଶିବଲିଙ୍ଗ ମୂଲ୍ୟବାନ ପଥରରେ ଗଠିତ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶିବଲିଙ୍ଗଙ୍କର ଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର । ଆଠଟି ଶିବଲିଙ୍ଗଙ୍କୁ ଶିବଙ୍କର ଆଠଟି ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଛି, ଯଥା: ମାର୍କଣ୍ଡେଶ୍ୱର, ଯଜ୍ଞେଶ୍ୱର, ନୀଳକଣ୍ଠେଶ୍ୱର, ବିଲବେଶ୍ୱର, କପାଳମୋଚନ ବଳେଶ୍ୱର ଈଶାନେଶ୍ୱର ଏବଂ ପାତାଳେଶ୍ୱର ।

ଆଧାର

ଅଧିକ ଜାଣିବେ 
 K. C. Panigrahi, Archaeological Remains at Bhubaneswar, Calcutta, 1961. P. 19.
 T. E. Donaldson, Hindu Temple Art of Orissa, Vol. I, Leiden, 1985, P. 64.
 
ଭୁବନେଶ୍ୱରର ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର
ଓଡ଼ିଶାର ଶିବ ମନ୍ଦିର
ସରଲା ଠକ୍କ୍ରାଲ୍ (୧୯୧୪-୧୫ ମାର୍ଚ ୨୦୦୮ ) ପ୍ରଥମ ମହିଳା ବିମାନ ଚାଲିକା ।  ୧୯୧୪ ମସିହାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ସରଳା ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ୨୧ ବର୍ଷ ବୟସରେ ବିମାନ ଚାଳନା  ପାଇଁ ଲାଇସେନ୍ସ ହାସଲ କରିଥିଲେ । ସେତେବେଳକୁ ତାଙ୍କର ଗୋଟିଏ ୪ ବର୍ଷର ଝିଅ ମଧ୍ୟ ଥିଲା । ସେ ପ୍ରଥମେ ଏକ ଗିପସୀ ମଥ ସୋଲୋ ବିମାନ ଚଳେଇ ୧୦୦୦ ଘଣ୍ଟା ବିମାନ ଚାଳନାର ଅନୁଭବ ହାସଲ କଲାପରେ "ଏ" ଗ୍ରେଡ ଲାଇସେନ୍ସ ପାଇଥିଲେ ଓ ସେ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଭାବରେ ଏହା ହାସଲ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ପି .ଡି . ଶର୍ମାଙ୍କ ପରିବାର ଜଣେ  ବିମାନ ଚାଳକଙ୍କ ପରିବାର ଥିଲା । ପରିବାରରେ ୯ ଜଣ ସଦସ୍ୟ ପାଇଲଟ ଥିଲେ । ନିଜେ ଶର୍ମା ଭାରତର ପ୍ରଥମ ଏୟାର ମେଲ ପାଇଲଟ ଥିଲେ । ସେ କରାଚି ଓ ଲାହୋର ମଧ୍ୟରେ ଏୟାରମେଲ ଚାଳନା କରୁଥିଲେ । 

୧୯୩୯ ମସିହାରେ ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ କାପ୍ଟେନ ଶର୍ମାଙ୍କ ଦୁଖଦାୟକ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିବା ପରେ ସାରଳା ନିଜର ଓ ନିଜ ଝିଅର ଭରଣ ପୋଷଣ ପାଇଁ ବାଣିଜ୍ୟିକ ବିମାନ ଚାଳନା ପାଇଁ ଆବେଦନ କରିଥିଲେ । ତେବେ ସେହି ସମୟରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଥିବାରୁ ତାଙ୍କୁ ଅନୁମତି ମିଳିପାରି ନଥିଲା । ସେ ବାଧ୍ୟ ହେଇ ମାୟୋ ଆର୍ଟ ସ୍କୁଲରେ ଲଲିତା କଳା ଶିକ୍ଷା ଲାଭ  କରିଥିଲେ । 

ସେ ଆର୍ଯ୍ୟ ସମାଜର ଜଣେ ଭକ୍ତ ଥିଲେ ଓ ବେଦ ର ସାରକୁ ଜୀବନର ଆଧାର କରିଥିଲେ । ଏହି ସମୟରେ ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନ ହେଇ ବିଭାଜନ ମଧ୍ୟ ହେଲା ଓ ସେ ନିଜର ଦୁଇ ଝିଅଙ୍କୁ ନେଇ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଆସି ରହିଲେ । ସେଠାରେ ସେ ୧୯୪୮ ମସିହାରେ ଆର . ପି . ଠକ୍କ୍ରାଳଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ବିବାହ ପରେ ସେ ଜଣେ  ସଫଳ ବ୍ୟବସାୟୀ ମଧ୍ୟ ହେଇ ପାରିଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କର ଆର୍ଟ ଶିକ୍ଷାର ଉପଯୋଗ କରି ବସ୍ତ୍ର ତଥା ଅଳଙ୍କାରର ଡିଜାଇନର ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କୃତି ହାସଲ କରିଥିଲେ । ୨୦୦୮ ମସିହାରେ ତାଙ୍କର ପରଲୋକ ଘଟିଥିଲା ।

ଆଧାର 

୧୯୧୪ ଜନ୍ମ
୨୦୦୮ ମୃତ୍ୟୁ
୨୦୧୭ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ
ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସାହିତ୍ୟ ସଂସ୍ଥା । ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାନ୍ତର ବିବିଧ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟର ବିକାଶ ପାଇଁ ଏହା ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସଂସ୍ଥା । ଏହା ୧୯୫୪ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୩ ତାରିଖରେ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା । ଏହାର ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀର ରବୀନ୍ଦ୍ର ଭବନରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଯଦ୍ଦ୍ୟପି ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କଠାରୁ ଅନୁଦାନ ପାଇଥାଏ, ଏହା ସରକାରଙ୍କ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରୁ ମୁକ୍ତ ।

ଆଧାର

ବାହାର ଆଧାର 

 ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ୱେବ୍‌ସାଇଟ୍
ଦାଶରଥି ପଟ୍ଟନାୟକ (୧୨ ଜୁଲାଇ ୧୯୦୭ - ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୯୭)  ଓଡ଼ିଶାର ଜଣେ ସଂଗ୍ରାହକ  ଓ ଓଡ଼ିଆ ପାଠାଗାର ଆନ୍ଦୋଳନର ପୁରୋଧା । ସେ ଦଶ ପଇସାର ରାଜା ଓ ଖୁଣ୍ଟାତଡ଼ା ରାଜା ଓ ଦାଶିଆ ଅଜା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ । ସେ ବାଞ୍ଛାନିଧି ପାଠାଗାର (୧୯୫୯), ଶ୍ରୀ ଅରବିନ୍ଦ ସଂଗ୍ରହାଳୟ (୧୯୭୩) ଓ ଯଦୁମଣି ସାହିତ୍ୟ ସଂସଦ (୧୯୭୫) ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ । ୧୯୯୭ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୨ତାରିଖରେ ତାଙ୍କର ପରଲୋକ ହୋଇଥିଲା ।

ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ଦାସିଆ ଅଜା  ୧୯୦୭ ମସିହା ଜୁଲାଇ ୧୨ ତାରିଖରେ ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା ନୂଆଗାଁ ବ୍ଳକର ଉଦୟପୁର ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ । ସେ, ମାତ୍ର ଷଷ୍ଠ ଶ୍ରେଣୀ ଯାଏଁ ପାଠ ପଢ଼ିଥିଲେ । ସେ ହଳିଆ, ରାନ୍ଧୁଣିଆ, ବୋଲକରା, ଚପରାଶି, ପୁଲିସ ଏବଂ ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଶିକ୍ଷା ବିଭାଗର କର୍ମଚାରୀ, ସର୍ବରାକାର, ଭୂଦାନକର୍ମୀ, ସର୍ଭେ ଟ୍ରେନିଙ୍ଗ କେନ୍ଦ୍ରର ପରିଚାଳକ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ, ପରେ ଚାକିରି ଛାଡ଼ି, ସେ ନିଜ ଗାଁର ପଥୁରିଆ ଅନୁର୍ବର ଜମି ଚାଷକରି ପେଟ ପୋଷୁଥିଲେ । ଏଥିପାଇଁ ସେ ଖୁଣ୍ଟାତଡ଼ା ରଜା ନାମରେ ପରିଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

ବହି ସଂଗ୍ରହ 
ବହି ପଢ଼ିବା ପାଇଁ ସେ ପର ଦିନ ପଢ଼ିବା ବହି ତା' ଆଗଦିନ ଆଣି ସଂଗ୍ରହ କରି ରଖୁଥିଲେ। କ୍ରମେ ତାଙ୍କର ଏହି ବହି ସଂଗ୍ରହ ଏକ ପାଠାଗାର ଆନ୍ଦୋଳନର ରୂପ ନେଇଥିଲା । ସେ ମୁଣ୍ଡରେ ଠେକା ଭିଡ଼ି ଓ କାନ୍ଧରେ ଝୁଲା ମୁଣା ଧରି ସମଗ୍ର ଓଡ଼ିଶା ବୁଲି ବହି ସଂଗ୍ରହ କରୁଥିଲେ । ହାତ ପାତି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପୋଥି, ପୁସ୍ତକ, ବିଭିନ୍ନ ପୁରାତନ ସଂସ୍କୃତିର ସନ୍ତକ ଓ ଦଶ ପଇସା ଭିକ୍ଷା କରୁଥିଲେ । ଦାସିଆ ଅଜା ପ୍ରତିଦିନ ଏକଶହରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ ପୋଷ୍ଟକାର୍ଡ଼ ଲେଖି ବିଭିନ୍ନ କବି ଲେଖକମାନଙ୍କୁ ପଠାଉଥିଲେ ।

ଶ୍ରୀ ଅରବିନ୍ଦ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଓ ବାଞ୍ଛାନିଧି ପାଠାଗାର  ସ୍ଥାପନା 
ନିଜର ସଂଗୃହୀତ ଜିନିଷସବୁକୁ ନେଇ ଦାସିଆ ଅଜା ନୟାଗଡ଼ର ନୂଆଗାଁରେ ଶ୍ରୀ ଅରବିନ୍ଦ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ ।  ନୟାଗଡ଼ରୁ ଦଶପଲ୍ଲା ଯିବା ରାସ୍ତାରେ (୫୭ନମ୍ବର ଜାତୀୟ ରାଜପଥ) ନୂଆଗାଁଠାରୁ ୪କିଲୋମିଟର ରାସ୍ତା ଡାହାଣପଟେ ଭିତରକୁ ଗଲେ ଏହି ସଂଗ୍ରହାଳୟ । ସଂଗ୍ରହଳାୟ ପରିସର ମଧ୍ୟରେ ବାଞ୍ଛାନିଧି ପାଠାଗାର ଓ ଯଦୁମଣି ସାହିତ୍ୟ ସଂସଦ ରହିଛି । ପାଠାଗାରରେ ବିଭିନ୍ନ ଭାଷାର ୫୦ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ପୁସ୍ତକ ଓ ୬୫ ହଜାର ରକମର ପତ୍ରପତ୍ରିକା ରହିଛି । ୪୨ଟି ଭାଷାର ଶତାଧିକ ତାଳପତ୍ର ପୋଥି ରହିଛି, ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ ୫ଟି ଶହେ ବର୍ଷ ପୁରୁଣା । ଉଦୟପୁରସ୍ଥିତ ଏହି ସଂଗ୍ରହାଳୟକୁ ରାଜ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ବିଭାଗ ୨୦୦୬ ମସିହାରେ ପର୍ଯ୍ୟଟନ କେନ୍ଦ୍ରର ମାନ୍ୟତା ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ । ନିଜ ଜୀବିତ ଅବସ୍ଥାରେ ଦାଶରଥୀ ପଟ୍ଟନାୟକ, ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନ ଗୁଡିକର ପରିଚାଳନା ପାଇଁ ଏକ ଟ୍ରଷ୍ଟ ଗଢିଯାଇଥିଲେ। ନୟାଗଡ଼ର ଜିଲ୍ଲାପାଳ, ଏହି ଟ୍ରଷ୍ଟର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ରହିଥିବା ବେଳେ, ଦାସିଆ ଅଜାଙ୍କ ନାତି ଦୀପକ ଏହି ଟ୍ରଷ୍ଟର ସମ୍ପାଦକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି ।

ଆଧାର 

୧୯୦୭ ଜନ୍ମ
୧୯୯୭ ମୃତ୍ୟୁ
ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଏକ ଭାରତୀୟ  ଅଟେ । ଏହା ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ରଇ‌‌ଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।

ଭୌଗଳିକ ଅବସ୍ଥିତି 
 ୧୯.୭୦୨୦ ଉତ୍ତର ଅକ୍ଷାଂଶ ଓ ୭୫.୭୪୦୧ ପୂର୍ବ ଦ୍ରାଘିମାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ସମୁଦ୍ର ପତନଠାରୁ ଏହା ୧୬୬୯ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚତାରେ ରହିଛି ।

ଜନସଂଖ୍ୟା ଓ ସାକ୍ଷରତା 
୨୦୦୧ ମସିହାର ଭାରତୀୟ ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ,  ସହରର ମୋଟ ଜନସଂଖ୍ୟା ୨୫୫୪୪ ଅଟେ । ସେଥି ମଧ୍ୟରୁ ୫୧.୭୬% ଜଣ ପରୁଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୪୮.୨୪% ଜଣ ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ର ସାକ୍ଷରତା ହାର ୭୫.୫୪% ଅଟେ । ଏହା ଜାତୀୟ ହାରଠାରୁ -୧୦.୭୦% ପ୍ରତିଶତ କମ ଅଟେ । ସେଥିରୁ ୪୧.୪୧% ପ୍ରତିଶତ ପୁରୁଷ ଓ ୩୪.୧୩% ନାରୀ ଅଟନ୍ତି । ୧୧.୬୬% ଲୋକ ସେଠାରେ ୬ ବର୍ଷ ବୟସରୁ କମ ବୟସ୍କ ଅଟନ୍ତି ।

ଭାଷା 
ମରାଠୀ ର ସରକାରୀ ଭାଷା  ଅଟେ ।

ଆହୁରି ପଢନ୍ତୁ

ଆଧାର

ବାହାର ଲିଙ୍କ 

ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ସହର

    
ବଟ ତିଆରି ଭୌଗଳିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ
୩୩୫ ଗ୍ରେଗୋରି ପାଞ୍ଜି ଅନୁସାରେ ଏକ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଅଟେ |

ଘଟଣା

ଜାନୁଆରୀ-ମାର୍ଚ୍ଚ

ଅପ୍ରେଲ-ଜୁନ

ଜୁଲାଇ-ସେପ୍ଟେମ୍ବର

ଅକ୍ଟୋବର-ଡିସେମ୍ବର

ଅଜ୍ଞାତ ତିଥି ଘଟଣା

ଜନ୍ମ

ଜାନୁଆରୀ-ମାର୍ଚ୍ଚ

ଅପ୍ରେଲ-ଜୁନ

ଜୁଲାଇ-ସେପ୍ଟେମ୍ବର

ଅକ୍ଟୋବର-ଡିସେମ୍ବର

ମୃତ୍ୟୁ

ଜାନୁଆରୀ-ମାର୍ଚ୍ଚ

ଅପ୍ରେଲ-ଜୁନ

ଜୁଲାଇ-ସେପ୍ଟେମ୍ବର

ଅକ୍ଟୋବର-ଡିସେମ୍ବର

ଆଧାର 

୩୩୫
ଖଣ୍ଡାଧାର ଜଳପ୍ରପାତ ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲାରେ ଥିବା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଜଳପ୍ରପାତ ।

ଉଚ୍ଚତା ଓ ଅବସ୍ଥାନ 
ଏହାର ଉଚ୍ଚତା ହାରାହାରି ୮୦୦ ଫୁଟ(୨୪୪ ମିଟର) ଏବଂ ଏହା ରାଉରକେଲାରୁ ୯୦ କିଲୋମିଟର ଦୂରତାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।ଏହାକୁ ଭାରତର ନବମ ଉଚ୍ଚତମ ଜଳପ୍ରପାତ ମଧ୍ୟ କୁହା ଯାଏ ।

କିମ୍ବଦନ୍ତୀ 
ଲୋକକଥା ଅନୁଯାୟୀ, ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ପାହାଡ଼ିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ଠାକୁରାଣୀ "କଙ୍କାଳ ଦେବୀ" ବାସ କରୁଥିଲେ । ବଡ଼ ବଡ଼ ଗଛ, ପଥର, ମାଟି ଯାହା ପାଉଥିଲେ, ସେ ଖାଇ ଯାଉଥିଲେ । ଏତଦ୍ୱାରା, ସେ ଅଞ୍ଚଳର ଅଧିବାସୀ "ପାହାଡି ଭୂୟାଁ" ଜନଜାତିର ଲୋକମାନେ ଅତିଷ୍ଟ ହୋଇ ପଡିଥିଲେ । ସେମାନେ, ଠାକୁରାଣୀଙ୍କୁ ନେଇ ଏକ ବଡ଼ ଶିଳା ଉପରେ ରଖିଲେ । ସେହି ଶିଳାକୁ ଠାକୁରାଣୀ ମଝିରୁ ଖାଇଦେବାରୁ ଏକ ଗାତ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇ, ପାହାଡ଼ ତଳକୁ ପାଣି ବୋହିବାକୁ ଲାଗିଲା । ପ୍ରାୟ ୮୦୦ଫୁଟ ଉପରୁ ତଳକୁ ପଡୁଥିବା ପାଣି ଠିକ ଏକ ଖଣ୍ଡାର ଧାର ଭଳି ଦେଖାଯାଏ । ତେଣୁ, ଏହି ଜଳପ୍ରପାତର ନାମ "ଖଣ୍ଡାଧାର" ରହିଛି । ପାହାଡ଼ ଉପରର ଏହି ଚିରସ୍ରୋତା ଜଳ ଉତ୍ସର ନାମ "କୋରାପାଣି ନାଳ" । ଏହି ପାଣି ଧାର ଉପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟକିରଣ ପଡି ଏକ ଭାସମାନ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ ।

ଗମନାଗମନ ବ୍ୟବସ୍ଥା 
ଖଣ୍ଡାଧାର ପହଞ୍ଚିବାକୁ ହେଲେ ପ୍ରଥମେ ରାଉରକେଲା ଯାଇ ସେଠାରୁ ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ୨୩ରେ ଲହୁଣିପଦା ଯାଏ ଯିବାକୁ ହେବ । ସେଠାରୁ ଡାହାଣକୁ ଲାଳେଇ ଛକ ଯାଏ ଯାଇ ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱ ରାସ୍ତାରେ ଗଲେ ଖଣ୍ଡାଧାର ପଡିବ । ଲହୁଣିପଦାରୁ ଯାଇଥିବା ରାସ୍ତା କେବଳ ଗ୍ରୀଷ୍ମକାଳୀନ  ରାସ୍ତା । ଏହା ପକ୍କା ରାସ୍ତା ନୂହେଁ 

। 

ଅନିୟନ୍ତ୍ରୀତ ଖଣି ଖନନ, ଖଣ୍ଡାଧାର ଜଳପ୍ରପାତ ପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି ।

ଆଧାର 

ଓଡ଼ିଶା ପର୍ଯ୍ୟଟନ
ଓଡ଼ିଶାରେ ଥିବା ଜଳପ୍ରପାତ
ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା
Sushila Chanu Pukhrambamସୁଶିଳା ଚାନୁ ପୁଖରମବାରମ (ଜନ୍ମ ଫେବୃଆରୀ ୨୫, ୧୯୯୨ ) ଜଣେ ଭାରତର  ମହିଳା ହକି ଜାତୀୟ ଦଳ  ର ଖେଳାଳି ତଥା ଅଧିନାୟିକା। .

ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନୀ 
ପୁଖରମବାରମ ଗ୍ରାମର ଶ୍ୟାମସୁନ୍ଦର ଓ ଅଙ୍ଗବି ଲଟାଙ୍କ ଔରସରୁ ସୁଶିଳାଙ୍କ ଜନ୍ମ ୧୯୯୨ ମସିହା ଫେବୃଆରୀ ୨୫ ତାରିଖରେ ହେଇଥିଲା। ସେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଜାତୀୟ ହକି ଦଳର ଅଧିନାୟିକା ରହିବା ସହ ଭାରତୀୟ ରେଳ ବିଭାଗର ମୁମ୍ବାଇ  ଷ୍ଟେସନଠାରେ ୨୦୧୦ ମସିହାରୁ ଟିକେଟ କଲେକ୍ଟର ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ।

ଖେଳ ଜୀବନ 
ସୁଶିଳା ଚାନୁ ୨୦୧୩ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଜୁନିଅର ହକି ଦଳର ଅଧିନାୟିକା ଭାବରେ ଜର୍ମାନୀ ଠାରେ ହେଇଥିବା ଜୁନିଅର ମହିଳା ହକି ପ୍ରତିଯୋଗୀତାରେ ଭାରତକୁ ବ୍ରୋଞ୍ଜ ପଦକ ଜିତାଇ ଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଆକ୍ରାମକ ହକି ଖେଳକୁ ବିଭିନ୍ନ ମହଲରେ ପ୍ରଶଂସା କରାଯାଇଥାଏ । ସେ ଅନେକ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ପାଇଛନ୍ତି । .

ଆଧାର

ବାହାର ଲିଙ୍କ 
 Sushila Chanu  at Hockey India
୧୯୯୨ ଜନ୍ମ
ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଭାରତୀୟ ଖେଳାଳୀ
କେଦାର ଗୌରୀ ୧୯୫୪ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ନିତାଇ ପାଲିତ ଓ ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସଙ୍କ ଯୌଥ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ତିଆରି ହେଇଥିଲା ।

ଅଭିନୟରେ 
ଓଡ଼ିଆକଥାଚିତ୍ର ‘କେଦାର ଗୌରୀ’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ:

 ବୀଣା
 କିଶୋରି ଦେବୀ
 ଗୌର ଘୋଷ
 ଲକ୍ଷ୍ମୀ
 ଗ୍ଲୋରିଆ ମହାନ୍ତି
 ସଞ୍ଜୁକ୍ତା ପାଣିଗ୍ରାହୀ
 ରାଧାରାଣୀ
 ରୀତା
 ସୀଲା ଉଲ୍ଲାସ 
 ଗୋବିନ୍ଦ ତେଜ (ପ୍ରଥମ ଅଭିନୟ)

ଗୀତ ଓ ସଙ୍ଗୀତ 
ଗୀତ : କାଳୀଚରଣ ପଟ୍ଟନାୟକ
ସଙ୍ଗୀତ : ବାଳକୃଷ୍ଣ ଦାସ

ଆଧାର

ବାହାର ଆଧାର 
 

୧୯୫୪ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ସସ୍ମିତା ମଲ୍ଲିକ(ଜନ୍ମ : ୧୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୮୯), ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ ଖେଳାଳି । ସେ ଜଣେ ମିଡ଼ଫିଲଡର ଭାବରେ ବାମ ପାଖରେ ଖେଳନ୍ତି । ସେ ଭାରତର ଅଧିନାୟକତ୍ୱ ମଧ୍ୟ କରିସାରିଛନ୍ତି । ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ସାମନ୍ତରାୟଙ୍କ ପରେ ସେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଓଡ଼ିଆ ଖେଳାଳି ଭାବରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଦଳରେ ଖେଳିଛନ୍ତି । ସର୍ବଭାରତୀୟ ଫୁଟବଲ ମହାସଂଘ ତାଙ୍କୁ ୨୦୦୬ ମସିହାର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହିଳା ଫୁଟବଲ ଖେଳାଳି ଘୋଷଣା କରିଥିଲା ।

ଜୀବନୀ 
ସସ୍ମିତା ୧୯୮୯ ମସିହାରେ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଆଲୋହାଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୧ବର୍ଷ ବୟସରୁ ସେ ଫୁଟବଳ ଖେଳିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ପିଲାବେଳୁ ସେ ବହୁ ସ୍ଥାନୀୟ ଫୁଟବଲ ଟୁର୍ଣ୍ଣାମେଣ୍ଟ ଖେଳିସାରି ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରାଧୀକରଣର ସ୍ପୋର୍ଟସ ହଷ୍ଟେଲରେ ଯୋଗଦେଇଥିଲେ । ଏଠାରୁ ତାଙ୍କର ବହୁ ଉନ୍ନତି ଘଟିଥିଲା ଓ ୨୦୦୭ ମସିହାରେ ସେ ଭାରତୀୟ ଦଳରେ ଖେଳିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇଥିଲେ । ମାତ୍ର ୨୨ ବର୍ଷ ବୟସରେ ସେ ଭାରତୀୟ ଦଳର ଅଧିନାୟକ ଭାବରେ ମନୋନୀତ ହୋଇଥିଲେ । ତାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଭାରତୀୟ ଦଳ ବାହାରିନ ଗସ୍ତରେ ଯାଇଥିଲା ।   ସେ ୨୦୧୦ ମସିହାର ଏସିଆଡ଼ ଗେମସ ମଧ୍ୟ ଖେଳିଥିଲେ । ୨୦୧୭ ମସିହାରେ ସାଫ ଖେଳ ଫାଇନାଲରେ ସେ ମାରିଥିବା ଫେନାଲଟି ଷ୍ଟ୍ରୋକ ଗୋଲ ଯୋଗୁ ଭାରତ ବଙ୍ଗଳାଦେଶକୁ ହରେଇ ଚମ୍ପିୟାନ ହୋଇପାରିଥିଲା । ଏହା ଥିଲା ଭାରତର ଚତୁର୍ଥ କ୍ରମାଗତ ସାଫ ଚାମ୍ପିୟାନସିପ ବିଜୟ ।

ଆଧାର 

କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଓଡ଼ିଶାର ମହିଳା ଖେଳାଳୀ
ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଭାରତୀୟ ଖେଳାଳୀ
ଫୁଟବଲ ଖେଳାଳି
ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂର (୧୯୧୮–୧୯୮୪) ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ 'ଯକ୍ଷଗଣ କଳା'ର ଜଣେ ବିଖ୍ୟାତ 'ଭଗବତ' ବା ଯକ୍ଷଗଣ ଗାୟକ ଥିଲେ । ତାଙ୍କର ସ୍ୱର ନିମନ୍ତେ ସ୍ୱର, ପରମ୍ପରା ଜ୍ଞାନ ଓ ଯକ୍ଷଗଣର ଐତିହ୍ୟ ସ‌ହିତ ପରିଚିତ ଥିଲେ । ଲେଖକ ଡକ୍ଟର ଶିବରାମ କରନ୍ଥ ଓ ତାଙ୍କ ସ‌ହଗାମୀଙ୍କ ମତରେ ଯକ୍ଷଗଣର ମଞ୍ଚ ପରମ୍ପରା ସ‌ହିତ ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂର ଉତ୍ତମ ରୂପେ ପରିଚିତ ଥିଲେ । ଏକ ମାତ୍ର ସେ ଥିଲେ ଯିଏ କି ଆମର ଐତିହ୍ୟ କଅଣ ଥିଲା ଓ ଆମେ କଅଣ ହରଉଛୁ, ତାହା ସେ ଭଲ ରୁପେ ହୃଦୟଙ୍ଗ କରିଥିଲେ ।

ପ୍ରାକ୍ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା
ଭାରତର ଉଦୁପି ତାଲୁକରେ (Udupi Taluk) ଥିବା ଏକ ଛୋଟ ଗ୍ରାମ 'ମାର୍ଭି'ରେ ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂର ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନାମ 'ମାର୍ଭି ଶ୍ରୀନିବାସ ଉପ୍ପୂର' ଥିଲା । ତାଙ୍କ ପିତା ଯକ୍ଷଗଣ ଶିକ୍ଷାରେ ତାଙ୍କର ଗୁରୁ ଥିଲେ । ମାର୍ଭି ଶ୍ରୀନିବାସ ଉପ୍ପୂର ୪୦ ବର୍ଷ ଧରି ନିଜେ ଜଣେ ଭଗବତ ବା ଯକ୍ଷଗଣ ଗାୟକ ଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କର ନିଜସ୍ୱ ଏକ ପୃଥକ ଶୈଳୀରେ ଗାଉଥିଲେ ଯାହାକୁ ମାର୍ଭି ଶୈଳୀ କୁହାଗଲା, ତାଙ୍କର ଭାଇ ଯକ୍ଷଗଣର ମଦ୍ଦାଲେ ବାଦ୍ୟ ବାଦକ ଥିଲେ । ପିତା ଓ ପରିବାରର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସଦସ୍ୟଙ୍କଠାରୁ ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂର ଗାଇବା କଳା ଓ ଯକ୍ଷଗଣର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କଳା ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ ।

ଯକ୍ଷଗଣକୁ ଅବଦାନ
ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂର ୧୯୩୭ ମସିହାରେ କୋଟାରେ ହେଉଥିବା ଶ୍ରୀ ଅମୃତେଶ୍ୱର ମେଳାରେ ଭଗବତ ଗାୟକ ଭାବରେ ଗାଇବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂର ଜଣେ ପ୍ରଚ୍ଛଦପଟ ଗାୟକ ଭାବରେ ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଭଲ ରୁପେ ପରିଚିତ ଥିଲେ । ପ୍ରାୟ ଚାରି ଦଶକ ବ୍ୟାପି ତାଙ୍କର ପେଷାରେ ସେ ଅନେକ ଯକ୍ଷଗଣ ଦଳରେ ଭଗବତ ଭାବରେ କାମ କରିଥିଲେ ଓ ଏହା ମଧ୍ୟରେ କୋଟାର ଶ୍ରୀ ଅମୃତେଶ୍ୱରୀ ଯକ୍ଷଗଣ ମଣ୍ଡଳୀ ଓ ସାଲିଗ୍ରମ, ସୌକୁର, ଇଦୁଗଞ୍ଜି, କୋଲ୍ଲୁର, ମରନ‌କ୍କାଟ୍ଟେ ଇତ୍ୟାଦି ସ୍ଥାନରେ କାମ କରିଥିଲେ । ସେ ଚାଳିଶଟି ଗୀତ ମୁଖସ୍ତ କରି ରଖିଥିଲେ ଓ ତାହାକୁ ୬୦ଟି ରାଗରେ ଗାଇ ପାରୁଥିଲେ ।

ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ
ତାଙ୍କ ଜୀବଦ୍ଦଶାରେ ସେ ଅନେକ ଶିକ୍ଷାର୍ଥୀଙ୍କୁ ଯକ୍ଷଗଣ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେଇଥିଲେ ଓ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନେକ ଶିଷ୍ୟ ପରବର୍ତ୍ତୀ କାଳରେ ଉତ୍ତମ ଭଗବତ ହୋଇପାରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କଲିଙ୍ଗ ନବଦା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲେ ଯିଏ ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂରଙ୍କର ଗାଇବା ଶୈଳୀର ଉତ୍ତରାଧୀକାରୀ ଥିଲେ । ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂରଙ୍କଠାରୁ ସୁବ୍ରମନ୍ୟ ଧରେଶ୍ୱେର, ରାଘବେନ୍ଦ୍ର ମୟା ଇତ୍ୟାଦି ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରି ବିଖ୍ୟାତ ଭଗବତ ହୋଇଥିଲେ ଯେଉଁମାନେ କର୍ଣ୍ଣାଟକର ତଟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନମାନଙ୍କରୁ ଆସିଥିଲେ । ମଦ୍ଦାଲେ ବାଦ୍ୟ ବାଦକମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରୁଥିଲେ । ଖ୍ୟାତନାମା କଳିଙ୍ଗ ନବଦଙ୍କୁ (Kalinga Navada) ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂର ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେଇଥିଲେ । ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଶିଷ୍ୟମାନଙ୍କର ନାମ ଜି ସଦାନନ୍ଦ ଅଇଥଲା, କେଜି ରାମାରାଓ, କେପି ହେଗଡ଼େ, ନାରାୟନ ଶବରାୟା, ଏସ ସୁରେଶ ଇତ୍ୟାଦି ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଥିଲେ ।

ଯକ୍ଷଗଣ କଳାକେନ୍ଦ୍ର, ହଙ୍ଗରକାଟ୍ଟେ
କୋଟାର (Kota) ହେରେମାଲିଙ୍ଗେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିରସ୍ଥ ହଙ୍ଗରକାଟ୍ଟେ ଯକ୍ଷଗଣ କେନ୍ଦ୍ର ବିଦ୍ୟାଳୟ ୧୯୭୨ ମସିହାରେ ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂର ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ ।  ସେହି କେନ୍ଦ୍ରରେ ଶହ ଶହ ଛାତ୍ର ଯକ୍ଷଗଣ କଳା ଶିକ୍ଷାଲାଭ କରିଥିଲେ ।

ମୃତ୍ୟୁ
ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂର ୧୨ ଏପ୍ରିଲ, ୧୯୮୪ ମସିହାରେ ଏକ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ନିଯୁକ୍ତିଦାତା 'ଅମୃତେଶ୍ୱରୀ ଯକ୍ଷଗଣ' ଦଳ ପାଇଁ ଏକ ଜନ ପ୍ରଦର୍ଶନରେ ଗୀତ ଗାଉଥିବା ବେଳେ ହଠାତ୍ ହୃଦ୍‌ଘାତର ଶିକାର ହୋଇଥିଲେ ଓ ସେହି ଦିନ ସେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରିଥିଲେ ।

ପୁରସ୍କର ସ୍ଥାପନା
ଯକ୍ଷଗଣ କଲରଙ୍ଗ ଉଦୁପିରୁ ବଛା ଯାଇଥିବା କଳାକାରଙ୍କୁ ପ୍ରତି ବର୍ଷ ଭଗବତ ନରନାପ୍ପା ଉପ୍ପୂର ପୁରସ୍କାର ଦିଆଯାଏ ।

ଆଧାର
ବାସୁଦେବ ମାଝି (୧୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୪୭ - ୨୪ ମଇ ୨୦୧୪) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୪, ୧୯୭୭, ୧୯୮୦, ୧୯୮୫, ୧୯୯୫, ୨୦୦୦, ୨୦୦୪ ଓ ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ କୋଟପାଡ଼ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୬ଷ୍ଠ, ୭ମ, ୮ମ, ୯ମ, ୧୧ଶ, ୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ବାସୁଦେବ ମାଝି ୧୯୪୭ ମସିହାର ଜୁଲାଇ ୧୭ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଇଶ୍ୱର ମାଝି ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଲୀଳାବତି ମାଝି।

ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 
ବାସୁଦେବ ମାଝି ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ୮ ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

ବିଧାନ ସଭା ସଭ୍ୟ ବିବରଣୀ

ମୃତ୍ୟୁ 
ବାସୁଦେବ ମାଝି ୨୦୧୪ ମସିହାର ମଇ ୨୪ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୬୬ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।

ଆଧାର 

୧୯୪୭ ଜନ୍ମ
୨୦୧୪ ମୃତ୍ୟୁ
ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
୭ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
୮ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
୯ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
୧୧ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
୧୨ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
୧୪ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଡାରିଡୋରେକ୍ସାଣ୍ଟ, ଏକ ବିକ୍ରୟ ନାମ କ୍ୱିଭିଭିକ୍, ନିଦ୍ରାହୀନତାପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ଏକ ଔଷଧ । ଯେଉଁମାନେ ଅତିକମରେ ତିନିମାସ ଧରି ଶୟନ ଅସୁବିଧାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଥିବେ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ ଏବଂ କେବଳ ସ୍ୱଳ୍ପ ମିଆଦି ବ୍ୟବ‌ହାର ପାଇଁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ । ଶୋଇବାର ଅଧ ଘଣ୍ଟା ପୂର୍ବରୁ ଏହାକୁ ପାଟିରେ ଦିଆଯାଏ ।

ସାଧାରଣ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା, ନିଦ୍ରାଳି ଭାବ ଏବଂ ଥକାପଣ ହୋଇପାରେ । ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଅବସାଅଦ, ନିଦ୍ରା ପକ୍ଷାଘାତ ଏବଂ ଜଟିଳ ଶୋଇବା ଆଚରଣ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରେ । ଏହାର ଅପବ୍ୟବହାର ହେବାର ସଙ୍କଟ ଅପେକ୍ଷାକୃତ କମ୍ ରହିଛି ।  ଯକୃତ ଜନିତ ସମସ୍ୟା କିମ୍ବା  ନିଦ୍ରାବେଶରେଏହା ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ବ୍ୟବ‌ହାର ଜନିତ ସୁରକ୍ଷା ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଅଟେ ।  ଏହା ଏକ ଡୁଆଲ୍ ଓରେକ୍ସିନ୍ ରିସେପ୍ଟର ଆଣ୍ଟାଗୋନିଷ୍ଟ (DORA) ଏବଂ ଓରେକ୍ସିନ କ୍ରିୟାକୁ ଅବରୋଧ କରି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ହୁଏ । ଏହା ଏକ ବେଞ୍ଜୋଡାଏଜେପିନ କିମ୍ବା ଜେଡ-ଡ୍ରଗ୍ ନୁହେଁ ।  

୨୦୨୨ ମସିହାରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ୟୁରୋପରେ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଡାରିଡୋରେକ୍ସାଣ୍ଟ ଅନୁମୋଦିତ ହୋଇଥିଲା ।  ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ୨୦୨୨ ମସିହାର ଏହାର ଏକ ମାସ ବ୍ୟବ‌ହାର ନିମନ୍ତେ ୪୭୦ ଡଲାର ଖର୍ଚ୍ଚ ହୁଏ । ୨୦୨୨ ସୁଦ୍ଧା ବ୍ରିଟେନରେ ଏହା ବ୍ୟବସାୟିକ ଭାବରେ ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇନାହିଁ । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଏହା ଏକ କାର୍ଯ୍ୟସୂଚୀ ଚତୁର୍ଥ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ପଦାର୍ଥ ।

ଆଧାର 

ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଗୀତ , ଏହା ହୃଦୟରୁ(HEART) ଯାଗ୍ରତ ହୋଇ ଥାଏ । କେତେବେଳେ ଏହା ଦୁଃଖରୁ ଶୃଷ୍ଟ ତ କେତେବେଳେ ହସରୁ , କେତେବେଳେ ପ୍ରାକୃତିକ ସୌନ୍ଦଯ୍ୟରୁ(NATURAL BUTY) ତ କେତେବେଳେ ଦୈବ ଦୁର୍ବିପାକରୁ(NATURAL CALAMITY) । ଏହାକୁ ଚାରି କାନ୍ଥ ମଧ୍ୟରେ ବାନ୍ଧି ହୁଏ ନାହିଁ କି ମାଟି ତଳେ ପୋତି ହୁଏ ନାହିଁ । ଏହାକୁ ବୁଝିବା ପାଇଁ ମନର ଭାବନା ଆବଷ୍ୟକ ।
ଏହି ଗୀତ ଗୋଟେ ଯାତିକୁ ତାର ମାନ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ । ଏଥିରେ ଲୁଚି ରହିଥାଏ ଗୋଟେ ଯାତିର ସସ୍କୃତି । ଏହି ଗୀତ ହେଉଛି ଏକତାର ପ୍ରତୀକ । ଏହି ଗୀତଦ୍ୱାରା "କବି" ଏକ ଯାତିକୁ ଲଢିବାକୁ ପ୍ରେରଣା ଯୋଗାଇଥାଏ । ତେଣୁ କେହି କେହି କବିମାନଙ୍କୁ ଶକ୍ତିର ଉତ୍ସ ବୋଲି କହିଥାନ୍ତି ।

ଆଧାର 

ସଙ୍ଗୀତ
ଭାରତୀୟ ସଙ୍ଗୀତ
ମୃଣାଲିନୀ ସରାଭାଇ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Mrinalini Vikram Sarabhai - ୧୧ ମଇ ୧୯୧୮ – ୨୧ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ନର୍ତ୍ତକୀ, ନାଟ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିକା ଓ ପ୍ରଶିକ୍ଷିକା ଥିଲେ । ଅହମଦାବାଦରେ ଅବସ୍ଥିତ ଦର୍ପଣ ଏକାଡେମୀ ଅଫ ପରଫର୍ମିଙ୍ଗ ଆର୍ଟସ (Darpana Academy of Performing Arts) ସଂସ୍ଥାର ସ୍ଥାପୟିତା ଥିଲେ ଯେଉଁଠାରେ ନାଚ, ନାଟକ, ସଙ୍ଗୀତ ଓ କଣ୍ଢେଇ ନାଚର ଶିକ୍ଷା ଦିଆଯାଉଥିଲା । କଳା ନିମନ୍ତେ ତାଙ୍କର ଅବଦାନର ସ୍ୱୀକୃତି ସ୍ୱରୂପ ସେ ଅନେକ ପୁରସ୍କାର ଓ ପ୍ରଶଂସାପତ୍ର ପାଇଥିଲେ । ସେ ପ୍ରାୟ ୧୮,୦୦୦ ଛାତ୍ର ଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଭାରତନାଟ୍ୟମ (Bharatnatyam) ଓ କଥାକଲୀ (Kathakali) ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଦେଇଥିଲେ ।

ଜୀବନୀ

ପ୍ରାକ୍ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା
ଏବେକାର କେରଳରେ ମୃଣାଲିନୀ ୧୧ ମଇ ୧୯୧୮ରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।  Mrinalini was born in present-day Kerala on 11 May 1918, ତାଙ୍କ ପିତା ସୁବ୍ବରାମ ସ୍ୱାମୀନାଥନ ଜଣେ ଓକିଲ ଥିଲେ ଯିଏ ମାଡ୍ରାସ ହାଇକୋର୍ଟରେ କ୍ରିମିନାଲ ଲ ପ୍ରାକ୍ଟିସ କରୁଥିଲେ ଓ ମାଆ ଏ ଭି ଅମ୍ମୁକୁଟ୍ଟୀ, ଅନ୍ୟ ନାମ ଅମ୍ମୁ ସ୍ୱାମୀନାଥନ ଜଣେ ସ୍ୱାଧୀନ ସାମାଜିକ କର୍ମୀ ଥିଲେ । ମୃଣାଲିନୀଙ୍କ ବାଲ୍ୟକାଳ ସୁଇଜରଲ୍ୟାଣ୍ଡରେ କଟିଥିଲା ଓ ସେଠାକାର ଡାଲକ୍ରୋଜ ସ୍କୁଲରେ (Dalcroze) ସେ ପଶ୍ଚିମ ନାଚ ଟେକନିକର ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ ।  ଶାନ୍ତିନିକେତନରେ (Shantiniketan) ସେ ରବୀନ୍ଦ୍ରନାଥ ଠାକୁରଙ୍କ ଦିଗ୍‌ଦର୍ଶନରେ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କର ସତ୍ୟ ଆହ୍ୱାନ ଅନୁଭବ କରିଥିଲେ । ତା'ପରେ ସେ ସ୍ୱଳ୍ପ କାଳ ନିମନ୍ତେ ସଂଯୁକ୍ତ ରାଷ୍ଟ୍ରକୁ ଯାଇ ଆମେରିକାନ ଏକାଡେମୀ ଅଫ ଡ୍ରାମାଟିକ ଆର୍ଟସ (American Academy of Dramatic Arts) ସଂସ୍ଥାରେ ନାମ ଲେଖାଇଥିଲେ । ସେଠାରୁ ଫେରି ସେ ମୀନାକ୍ଷୀ ସୁନ୍ଦରମ ପିଲ୍ଲାଇଙ୍କଠାରୁ ଭାରତନାଟ୍ୟମ (Bharatanatyam) ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ନୃତ୍ୟ ଓ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଗୁରୁ ଥାକାନି କୁଞ୍ଚୁ କୁରୁପଙ୍କଠାରୁ (Kunchu Kurup) କଥାକଲୀ (‌Kathakali) ନୃତ୍ୟ-ନାଟ୍ୟ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ ।

ବିବାହ ଓ ପରବର୍ତ୍ତୀ କାଳ

ସନ ୧୯୪୨ରେ ଭାରତୀୟ ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ପ୍ରୋଗ୍ରମର ପିତା କୁହାଯାଉଥିବା ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନୀ ବିକ୍ରମ ସରାଭାଇଙ୍କୁ ମୃଣାଲିନୀ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର କାର୍ତ୍ତିକେୟ ସରାଭାଇ Kartikeya Sarabhai ନାମକ ଏକ ପୁତ୍ର ଓ ମଲ୍ଲିକା ସରାଭାଇ ନାମକ ଏକ କନ୍ୟା ଜାତ ହୋଇଥିଲେ ଯିଏ ନୃତ୍ୟ ଓ ନାଟକରେ ଖ୍ୟାତି ଲାଭ କରିଥଲେ । ସନ ୧୯୪୮ରେ ସେ ଅହମଦାବାଦରେ ଦର୍ପଣ ଏକାଡେମୀ ଅଫ ପରଫର୍ମିଙ୍ଗ ଆର୍ଟସ (Darpana Academy of Performing Arts) ନାମକ ଏକ ସଂସ୍ଥା ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ । ଏକ ବର୍ଷ ପରେ ସେ ପ୍ୟାରିସର ଥିଏଟେ ନ୍ୟାସନାଲ ଡି ଚାଇଲୋଟରେ (Théâtre national de Chaillot) ନୃତ୍ୟ କରି ବ‌ହୁତ ସମାଲୋଚକ ପ୍ରଶଂସା ପାଇଥିଲେ । 

ବିକ୍ରମ ଓ ମୃଣାଲିନୀ ସରାଭାଇ‌ଙ୍କ ବୈବାହିକ ଜୀବନ ଅଶାନ୍ତ ଥିଲା । ଜୀବନୀ ଲେଖକ ଅମ୍ରିତ ଶାହ ଅନୁସାରେ ବିକ୍ରମଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନରେ ବ‌ହୁତ ଶୁନ୍ୟତା ଥିଲା ଓ ତାହାକୁ ପୂରଣ କରିବାକୁ ସେ 'ସମାଜ ମଙ୍ଗଳ ନିମନ୍ତେ ବିଜ୍ଞାନ'ରେ ନିଜକୁ ସମର୍ପିତ କରିଦେଇଥିଲେ ।

ଆଧାର 

ନୃତ୍ୟ
ସଙ୍ଗୀତ
ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ
ପଦ୍ମ ଭୂଷଣ ସମ୍ମାନିତ