ପଲ୍ ଜେକସନ ପୋଲୋକ ( ୨୮ ଜାନୁଆରୀ  ୧୯୧୨- ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୫୬) ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପ୍ରଭାବୀ  ଆମେରିକୀୟ ଚିତ୍ରଶିଳ୍ପୀ  । ଏହି ଚିତ୍ରଶିଳ୍ପୀଙ୍କୁ ବିଂଶଶତାବ୍ଦୀର ଚିତ୍ର ଜଗତର ଧ୍ରୁବତାରା ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଆମେରିକାର ଏହି ଚିତ୍ରକରଙ୍କର ବିଶେଷତା ଥିଲା ଡ୍ରିପ୍ ପେଣ୍ଟିଂରେ । ସେ ଅବ୍ୟବସ୍ଥିତ ପ୍ରକୃତି ତଥା ମଣିଷମାନଙ୍କର ମନକୁ ନେଇ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ଚିତ୍ର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିପାରୁଥିଲେ । ଜୀବନର ସ୍ୱଳ୍ପ ପରିଧୀ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ଅସୁମାରି ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଖ୍ୟାତି । ନିର୍ଜନତା ଥିଲା ତାଙ୍କର ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରିୟ । ସେ ସବୁଠୁ ବେଶୀ ଖୁସି ପାଉଥିଲେ ଯେତେବେଳେ ତାଙ୍କୁ ନିଃସଙ୍ଗତା ମିଳିଯାଉଥିଲା। ସେଥିଲାଗି ତାଙ୍କୁ ଅନେକ ସନ୍ୟାସୀ ଚିତ୍ରଶିଳ୍ପୀ ବୋଲି ସମ୍ବୋଧନ କରୁଥିଲେ । ୧୯୪୫ ମସିହାରେ ତାଙ୍କର ବିବାହ ହୋଇଥିଲା ଶିଳ୍ପୀ ଲୀ’ କ୍ରାସନରଙ୍କ ସହିତ । ବିବାହ ପରେ   ଲୀ’ଙ୍କ ପ୍ରେରଣା ତାଙ୍କର ଚିତ୍ରକର ଜୀବନକୁ ଅଧିକ ଶାଣିତ ଓ ରଙ୍ଗମୟ କରିଥିଲା ।

ପ୍ରାଥମିକ ଜୀବନ
ଜେକସନ ପୋଲୋକଙ୍କ ଜନ୍ମ ୧୯୧୨ ମସିହାରେ ଆଇୱର ଟିଙ୍ଗଲେଠାରେ । ସେ ତାଙ୍କ ପିତା ମାତାଙ୍କର  ଥିଲେ ପଞ୍ଚମ ସନ୍ତାନ । ବାପାଙ୍କ ନାମ  ଲୀ’ ରୟ ପୋଲକ ଓ ମାଆଙ୍କ ନାମ ଷ୍ଟେଲା ମାଏ । ବାସ୍ତବରେ ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କର ସାଙ୍ଗିଆ ପୋଲକ ପୋଲକ ନ ଥିଲା। ସେ ଏହାକୁ ତାଙ୍କର ଜଣେ ପଡୋଶୀଙ୍କଠାରୁ ହାସଲ କରିଥିଲେ । ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଲୀ’ ରୟ ଜନ୍ମ ହେବା ପରେ ପରେ ତାଙ୍କ ବାପା ମାଆଙ୍କୁ ହରାଇ ଜଣେ ପଡୋଶୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିପାଳିତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ପଡୋଶୀଙ୍କ ସାଙ୍ଗିଆ ଥିଲା ପୋଲକ । ସେଥି ଲାଗି ସେ ବଡ଼ ହୋଇ ପୋଲକ ଭାବରେ ପରିଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।  ଜେକସନ ପୋଲୋକଙ୍କ ବାପା ଲୀ’ ରୟ ପୋଲକ ଥିଲେ ଜଣେ ଚାଷୀ । ପରେ ପରେ ସେ ସ୍ଥାନୀୟ ସରକାରଙ୍କ ଜମିନ୍ ସର୍ବେକ୍ଷଣ ବିଭାଗରେ ଚାକିରୀ ପାଇଥିଲେ। ଜ୍ୟାକସନଙ୍କ ପିଲାଦିନ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ କଟିଥିଲା। କାରଣ ସରକାରୀ ଚାକିରି ପାଇବା ପରେ ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ଜାଗାକୁ ବଦଳି ହେଉଥିଲା। ସେଥିପାଇଁ ଆରିଜୋନା, ଚିକାଗୋ, କାଲିଫର୍ଣ୍ଣିଆ ଆଦି ସ୍ଥାନରେ ବେଶ ଅବ୍ୟବସ୍ଥିତ ଭାବରେ ତାଙ୍କର ପାଠପଢା଼ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଲସ ଏଞ୍ଜେଲେସରେ ଥିବା ବେଳେ ସେ ସେଠାକାର ଏକ ଆର୍ଟ ହାଇସ୍କୁଲରେ ନାମ ଲେଖାଇଥିଲେ। ମାତ୍ର ଖୁବ କମଦିନ ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କର ସେଠାରେ ବଦଳି ହେବାରୁ ତାଙ୍କୁ ସେହି ସ୍କୁଲ ଛାଡିବାକୁ ପଡିଥିଲା। ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ଜମି ସର୍ବେକ୍ଷଣ ବିଭାଗରେ ଚାକିରି ଥିବାରୁ ଅନେକ ସମୟରେ ତାଙ୍କର ନିଯୁକ୍ତି ମଫସଲ ତଥା ତଳିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ହେଉଥିଲା। ସେ ନିଜ ପରିବାରକୁ ସାଥିରେ ନେଇ ବୁଲୁଥିଲେ। ସେଥିପାଇଁ ପିଲାଟି ଦିନରୁ ଜ୍ୟାକସନ ଆମେରିକାର ବିବିଧ ଗ୍ରାମ୍ୟ ସଂସ୍କୃତି ସହିତ ପରିଚିତ ହୋଇଥିଲେ।

ବିବାହ
୧୯୪୫ ମସିହାରେ ଜ୍ୟାକ୍‌ସନ ପୋଲୋକଙ୍କର ସାକ୍ଷାତ ହୋଇଥିଲା ଲୀ’ କ୍ରାସନର ନାମକ ଜୈନିକା ଯୁବତୀଙ୍କ ସହିତ । ସେତେବେଳେ ଆମେରିକାର ମହିଳା ପେଣ୍ଟରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଲୀ’ କ୍ରାସନରଙ୍କ ବେଶ ସୁନାମ ଥିଲା। ସେଥିପାଇଁ ପ୍ରଥମ ସାକ୍ଷାତ  ହିଁ ପ୍ରେମରେ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହେଲା। ସେମାନେ ସେହି ବର୍ଷ ଅର୍ଥାତ ୧୯୪୫ ମସିହା ଅକ୍ଟୋବର ମାସରେ ବିବାହ କରିଥିଲେ। ବିବାହ ପରେ ପରେ ସେମାନେ ନ୍ୟୁୟର୍କ ଚାଲିଆସି ନିଜର ଏକ ଷ୍ଟୁଡିଓ ସ୍ଥାପନ କଲେ । ଏବେ ସେହି  ଷ୍ଟୁଡିଓକୁ ପୋଲୋକ-କ୍ରାସନର ହାଉସ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି।

ଏକ୍ସପେରିମେଣ୍ଟ
ନ୍ୟୁୟର୍କରେ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ ରହିବା ସମୟରେ ପେଣ୍ଟିଂକୁ ନେଇ ଏକ୍ସପେରିମେଣ୍ଟ ଆରମ୍ଭ ହେଲା ଜ୍ୟାକ୍‌ସନଙ୍କର । ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହାୟତା ଯୋଗାଇ ଦେବା ପାଇଁ ତାଙ୍କ ସହିତ ଥିଲେ ଅତାଙ୍କ ଚିତ୍ରକର ସ୍ତ୍ରୀ  ଲୀ’ କ୍ରାସନର। ଆଉ ଛୋଟ କାନଭାସ୍ରେ ଚିତ୍ର ନ ଆଙ୍କି ସେ ବୃହତ କାନଭାସ ପ୍ରତି ମନ ବଳାଇଲେ। ସେଥି ପାଇଁ ଘରର ଚଟାଣ ପାଲଟି ଗଲା କାନଭାସ୍ । ସେଠାରେ ଆରମ୍ଭ କଲେ ଡ୍ରିପ ପେଣ୍ଟିଂ । ସେ ପାରମ୍ପାରିକ ଶୈଳୀକୁ ଛାଡି ଚିତ୍ର ଆଙ୍କିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କଲେ ସିରିଞ୍ଜ, ବାଡି଼ ଭଳି କିଛି ଆବସର୍ଡ଼ ସରଞ୍ଜାମ । ସେହି ଭଳି ପାଓରିଂ ଟେକନିକ୍ ବା ରଙ୍ଗଢାଳି ଚିତ୍ର କରିବା ପଦ୍ଧତିକୁ ସେ ବେଶ ସଫଳତାର ସହିତ ପ୍ରୟୋଗ କରିଥିଲେ ଏବଂ ସଫଳ ମଧ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ । ସେଥିଲାଗି ଜେକସନଙ୍କ ନିକଟରୁ ଦିନକୁ ଦିନ ନୂଆନୂଆ ପେଣ୍ଟିଂ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଲା । ସେ ଖୁବ କମ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ସେ ପହଞ୍ଚି ଗଲେ ଚର୍ଚ୍ଚାର ଶିଖର ପ୍ରଦେଶରେ । ଜଣ ଆର୍ଟ-କ୍ରିଟିକ ତାଙ୍କ ସମ୍ପର୍କରେ ମତବ୍ୟକ୍ତ କରି କହିଥିଲେ ଯେ, ଜେକସନଙ୍କ ହାତରେ ତମେ ଯେ କୈଣସି ଜିନିଷ ଧରେଇ ଦିଅ ସେ ତାହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ଏକ ସୁନ୍ଦର ଚିତ୍ର ତିଆରି କରି ଦେଇ ପାରିବେ । ବୋଧେ ସେଥିପାଇଁ ଜେକସନଙ୍କୁ ଯଥାର୍ଥରେ ଆବଷ୍ଟ୍ରାକ୍ଟ ଏକ୍ସପ୍ରେସନିଣ୍ଟ ମୁଭମେଣ୍ଟର ରୂପକାର ବୋଲି କୁହାଯାଏ ।

ଶେଷ ଜୀବନ
ଜ୍ୟାକ୍‌ସନ ପୋଲୋକ ଶେଷ ଜୀବନରେ ଖୁବ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ବାସ୍ତବରେ ତାହାକୁ ତାଙ୍କର ଶେଷ ସମୟ ବୋଲି କହିବା ସେତେବେଶୀ ସମୀଚୀନ ମନେ ହୋଇନ ପାରେ । କାରଣ ସେ ଅସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବରେ ମାତ୍ର ୪୪ ବର୍ଷ ବୟସରେ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ। ଶେଷ ଜୀବନରେ ସେ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିବା ଆବଷ୍ଟ୍ରାକ୍ଟ ପେଣ୍ଟିଂ ସବୁ ଆଜି ତାଙ୍କ ଅସାଧାରଣ ଦକ୍ଷତାର ପରିଚୟ ପ୍ରଦାନ କରେ । ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନରେ ଜେକସନ ଖୁବ ଆଲକୋହଲିକ୍ ଥିଲେ। ସେଥିପାଇଁ ଅନେକ ସମୟରେ ତାଙ୍କର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଭଲ ରହୁ ନଥିଲା। ୧୯୫୬ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ୧୧ ତାରିଖରେ ରାତି ପ୍ରାୟ ୧୦ଟା ବେଳେ ସେ ନିଜ କାର ଚଳାଇ ଆସୁଥିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କର ଦୁର୍ଘଟଣା ହେଲା ଓ ସବୁଦିନ ପାଇଁ ଆଖି ବୁଜି ଦେଇଥିଲେ।

ଆଧାର

ବାହାର ତଥ୍ୟ

Pollock-Krasner House and Study Center
Pollock-Krasner Foundation

Paintings at WikiArt
Jackson Pollock  at The Art Story Foundation
Pollock on Museum Web Paris
Pollock and The Law
National Gallery of Art web feature, includes highlights of Pollock's career, numerous examples of his work, photographs and motion footage of Pollock, plus an in-depth discussion of his 1950 painting Lavender Mist.
Blue Poles at the NGA
Smarthistory videos
Pollock's Painting Techniques 
, Number 1A, 1948
Pollock's One: Number 31, 1950 
Jackson Pollock's Number One 1948; How Can We Be Abandoned and Accurate at the Same Time? by Lore Mariano
Fractal Expressionism  – the fractal qualities of Pollock's drip paintings.
Understanding Abstract Art by Harley Hahn
Ed Pilkington, "Pollock cache may have been painted after artist's death", The Guardian, November 30, 2007
Jackson Pollock Papers at the Smithsonian's Archives of American Art
Works by Jackson Pollock (public domain in Canada)
"Jackson Pollock, John Cage and William Burroughs", talk at MOMA
pictures of Pollock , slideshow Life Magazine

Museums

Pollock collection at Guggenheim NY site 
Los Angeles County Museum of Art (LACMA), Los Angeles, California 
Museum of Contemporary Art (MoCA), Los Angeles, California
Jackson Pollock at the Israel Museum, Jerusalem

୧୯୧୨ ଜନ୍ମ
୧୯୫୬ ମୃତ୍ୟୁ
ଆମେରିକୀୟ ଚିତ୍ରକର