କୁଳଭୂଷଣ ଖାରବନ୍ଧା  ଜଣେ ହିନ୍ଦୀ ଓ ପଞ୍ଜାବୀ ଫିଲ୍ମ ଅଭିନେତା । ୧୯୮୦ ଦଶକରେ ସେ ଶାନ ( Shaan) ନାମକ ଫିଲ୍ମରେ ଶକଳର ଖଳନାୟକ ଭୂମିକାରେ ଚମତ୍କାର ଭାବେ ଅଭିନୟ କରି ସାରା ଦେଶର ଲୋକ ନଜରକୁ ଆସିଥିଲେ । ତେବେ ସେ ୧୯୬୦ ମସିହାରୁ ଦିଲ୍ଲୀର ଯାତ୍ରୀକ ଥିଏଟର ଗ୍ରୁପରେ ଅନେକ ମଞ୍ଚ ନାଟକରେ ବିଭିନ୍ନ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରି ଆସୁଥିଲେ । ୧୯୭୪ ମସିହାରେ ସେ ସାଇ ପରାଞ୍ଜପେଙ୍କ ସମାନ୍ତରାଳ ଫିଲ୍ମ କୁହାଯାଉଥିବା ଭିନ୍ନ ସ୍ୱାଦର ଫିଲ୍ମ 'ଜାଦୁ କା ଶଙ୍ଖ 'ରେ ଅଭିନୟ କଲା ପରେ ଅନେକ ସମାନ୍ତରାଳ ଫିଲ୍ମରେ ଭିନ୍ନ ଚରିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ପରେ ସେ ମହେଶ ଭଟ୍ଟଙ୍କ 'ଅର୍ଥ' , ' ଏକ ଚଦର ମଇଲି ସି' ପରି ମୁଖ୍ୟ ଧାରା ଫିଲ୍ମରେ ଅଭିନୟ କଲେ ।

ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା 
କୁଳଭୂଷଣଙ୍କ ଜନ୍ମ ୨୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୪୪ରେ ପଞ୍ଜାବର ଅଟକ ଜିଲ୍ଲାରେ ହେଇଥିଲା , ଯାହା ଏବେ ପାକିସ୍ତାନରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । ତାଙ୍କ ପରିବାର ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ ଭାରତକୁ ଆସିଲେ ଓ ସେ ତାଙ୍କର ଶିକ୍ଷା ଯୋଧପୁର , ଡେହେରାଡୂନ ଆଲିଗଡ , ଓ ଦିଲ୍ଲୀରେ ନେଲେ । ସେ ଦିଲ୍ଲୀର କିରୋରିମଲ କଲେଜରୁ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ ।

ଅଭିନୟ ଜୀବନ 
ପାଠ ସାରିବା ପରେ ସେ ତାଙ୍କର କେତେକ ବନ୍ଧୁଙ୍କ ସହ ' ଅଭିୟାନ' ନାମକ ଥିଏଟର ଗ୍ରୁପ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଓ ପରେ ଯାତ୍ରୀକ ଗ୍ରୁପରେ ଯୋଗ ଦେଇ ମଞ୍ଚ ନାଟକରେ ଅଭିନୟ କଲେ । ବହୁ ଭାଷିୟ ନାଟକ ଅନୁଷ୍ଠାନ ' ଯାତ୍ରୀକ 'ରେ ସେ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ପେଷାଦାର ମଞ୍ଚ ଅଭିନେତା ଥିଲେ । କିଛି କାଳ ପରେ ' ଯାତ୍ରୀକ ' ବନ୍ଧ ହେଇଯିବା ପରେ ସେ କଲିକତା ଆସି ସେଠାରେ ' ପଦାତିକ ' ନାମକ ଗ୍ରୁପରେ ଯୋଗ ଦେଲେ । 

୧୯୭୪ରେ କୁଳଭୂଷଣ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଫିଲ୍ମ ଶ୍ୟାମ ବେନେଗାଲଙ୍କ ' ନିଶାନ୍ତ'ରେ ଅଭିନୟ କଲେ । ପରେ ସେ 'ମନ୍ଥନ' , ' ଭୂମିକା' ,'କଳିଯୁଗ' , 'ଜୁନୁନ' ପରି ସମାନ୍ତରାଳ ଫିଲ୍ମରେ ଅଭିନୟ କଲେ । 

କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଖ୍ୟାତି ପ୍ରକୃତରେ ପ୍ରଚାରିତ ହେଲା 'ଶାନ' ଚିତ୍ରରେ ଲଣ୍ଡିତ ମସ୍ତକରେ ଖଲାଭିନେତା ଭାବରେ ଅଭିନୟ କଲା ପରେ । ତାହା ପରେ ସେ ଅନେକ ମୁଖ୍ୟ ସ୍ରୋତ ଫିଲ୍ମରେ ସେହି ପ୍ରକାର ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ତାହା ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ସେ ସମାନ୍ତରାଳ କିମ୍ବା ଆର୍ଟ ଫିଲ୍ମ କୁହାଯାଉଥିବା ଭିନ୍ନ ସ୍ୱାଦ ଫିଲ୍ମରେ ମଧ୍ୟ ଅଭିନୟ ଜାରି ରଖିଥିଲେ । 

ଖଳନାୟକ ଭୂମିକାରେ ସେ ନିଜକୁ ସୀତା ନ ରଖି ସବୁ ପ୍ରକାର ଚରିତ୍ର ଅଭିନୟରେ ନିଜର କଳାକାର କୃତି ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ । ହିନ୍ଦୀ ସହ ପଞ୍ଜାବୀ ଫିଲ୍ମରେ ମଧ୍ୟ ସେ ବହୁତ ଭୂମିକାରେ ଅବତୀର୍ଣ ହେଇଥିଲେ । 

କୁଳଭୂଷଣ ଭାରତୀୟ ଫିଲ୍ମ ଛଡା ଜର୍ମାନ ଭାଷାର ଏକ ଫିଲ୍ମରେ ୨୦୦୯ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଓ ଟିଭି ସିରିୟାଲମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ ମୁଖ୍ୟ ଅଭିନେତା ହିସାବରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।

ଫିଲ୍ମୋଗ୍ରାଫି 
 Azhar (film) (Hindi)
 Dictator (2016) (Telugu)
 Brothers (Hindi) (2015)
 Haider (Hindi) (2014)
 Kirpaan - The Sword of Honour (Punjabi) (2014)
 Saadi Love Story(Punjabi) (2013)
 Delhi in a Day (2012)
 Winds of Change (2012)
 Khushiaan (2011)
 Khatta Meetha (2010)
 Kurbaan (2009)
 Aloo Chaat (2009)
 Ru Ba Ru (2008)
 Jodhaa Akbar (2008)
 Ek: The Power of One (2008)
 EMI (2008)
 Manorama Six Feet Under (2007)
 Umrao Jaan (2006)
 Lage Raho Munna Bhai (2006)
 Water (2005)
 Netaji Subhas Chandra Bose: The Forgotten Hero (2005)
 Fight Club – Members Only (2006)
 Agnipankh (2004)
 Zameer: The Fire Within (2005)
 Garv: Pride and Honour (2004)
 I Proud To Be An Indian (2004)
 Pinjar (2003)
 Basti (2003)
 Bollywood/Hollywood (2002)
 Lagaan (2001)
 Monsoon Wedding (2001)
 Pukar (2000)
 Hera Pheri (2000)
 Refugee (2000)
 Hote Hote Pyar Ho Gaya (1999)
 Aakrosh (1998)
 China Gate  (1998)
 Major Saab  (1998)
 Earth (1998)
 Yes Boss (1997)
 Border (1997)
 Gupt (1997)
 Maachis (1996)
 Loafer (1996)
 Fire (1996)
 Nirbhay (1996)
 Naseem (1995)
 Baazi (1995)
 Mohra (1994)
 Shaktiman (1993)
 Mahakaal (1993)
 Ek Hi Raasta (1993)
 ଦାମିନୀ  (1993)
 Jo Jeeta Wohi Sikandar (1992)
 Bekhudi (1992)
 Antarnaad (1991)
 Henna (1991)
 Prathibandh (1990)
 Ghayal (1991)
 Trikal (1985)
 Yateem (1988)
 Veerana (1988)
 Main Zinda Hoon (1988)
 Susman (1987)
 Uttar Dakshin (1987)
 Ek Chadar Maili Si (1987)
 New Delhi Times (1986)
 Ram Teri Ganga Maili (1985)
 Ghulami (1985)
 Utsav (1984)
 Andhi Gali (1984)
 Waaris (1988)
 Ganga Meri Maa (1983)
  Shakti (1982)
 Aparoopa (1982)
 Ucha Dar Babe Nank Da - Punjabi  (1982)
 Silsila (film) (1981)
 Mandi (1983)
  Premrog (1983)
 Chakra (1981)
 Kalyug (1981)
 Nakhuda (1981)
 Arth (1981)
 Chan Pardesi (1980)
 Shaan (1980)
 Kalyug (1981)
 Solva Saawan (1979)
 Junoon (1978)
 Bhumika: The Role (1977)
 Manthan (1976)
 Jadu Ka Shankh (1974)

ପୁରସ୍କାର ଓ ମନୋନୟନ 
 ୧୯୮୬ରେ ଫିଲ୍ମଫେୟାର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସହ ଅଭିନେତା ପାଇଁ ମନୋନୀତ

ଆଧାର ସବୁ 

୧୯୪୪ ଜନ୍ମ
ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ପଞ୍ଜାବୀ ଲୋକ