Sovesh/autoresearch-gu huggingface dataset:
વાવ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના બનાસકાંઠા જિલ્લાના વાવ તાલુકાનું શહેર અને મુખ્ય મથક છે.

ઇતિહાસ 
વાવના રાણા શાસક રાજસ્થાનના સાંભર અને નાંદોલમાંથી આવ્યા હતા અને પૃથ્વીરાજ ચૌહાણના વંશજ હોવાનો દાવો કરતા હતા જે ઇસ ૧૧૯૩માં અફઘાન યુદ્દમાં માર્યો ગયો હતો. નાંદોલમાંથી હાંકી કઢાયેલ દેધરાવ થરાદમાં સ્થાયી થયો હતો. બીજા મત મુજબ તેનો પુત્ર રાજા રતનસિંહ ૧૧૦૩માં નાંદોલમાંથી હાંકી કઢાયો હતો અને થરાદમાં સ્થાયી થયો હતો. ૧૨૮૩માં દેધરાવનો સાતમો વંશજ રાણા પુંજા મુસ્લિમોના હાથે યુદ્ધમાં હણાયો હતો. તેના પુત્રે જેસલમેરના રાવલ એવા તેના સસરાની વગનો ઉપયોગ કરી જાગીર ફરી મેળવી હતી પરંતુ થરાદ ગુમાવ્યું હતું. એટલે તેણે વાવને પોતાની નવી રાજધાની બનાવી. વાવનું નામ તેના પરદાદા રાજા મહિપાલે બંધાવેલી વાવ ઉપરથી પડ્યું હતું. ૧૮૧૩માં વાવે ભયંકર દુષ્કાળનો સામનો કર્યો હતો. ૧૮૧૯-૨૦ દરમિયાન આઠમો વંશજ ઉમેદસિંહ બ્રિટિશરો સાથે સંમત થયો હતો અને વાવ બ્રિટિશ આશ્રિત રાજ્ય બન્યું હતું.

વાવ બોમ્બે પ્રેસિડેન્સી હેઠળ પાલનપુર એજન્સીમાં હતું, જે ૧૯૨૫માં બનાસકાંઠા એજન્સી બની. ૧૯૪૭માં ભારતની સ્વતંત્રતા પછી તે બોમ્બે પ્રેસિડેન્સીમાં આવ્યું. ૧૯૬૦માં ગુજરાત રાજ્યની સ્થાપના પછી તે બનાસકાંઠા જિલ્લાનો ભાગ બન્યું.

જોવા લાયક સ્થળો 

વાવમાં પ્રાચીન જૈન દેરાસર આવેલું છે. કપિલમુનિની તપસ્યાથી નિર્માણ થયેલ કપિલેશ્વર મહાદેવ મંદીર અહીં આવેલું છે. આ મંદિર પાંડવોના હસ્તે નિર્માણ થયેલુ હોવાનું મનાય છે. વાવમાં ભગવાન ત્રિકમજીનું પ્રાચિન મંદીર હાલમાં નવનિર્માણ પામી રહ્યુ છે. અહીં દુધેશ્વર મંદિર,રામજી મંદિર, હિંગળાજ મંદિર વગેરે મંદિરો તેમજ મસ્જિદ પણ આવેલ છે.

વાવની રાજગઢી આશરે ૪૦૦ વર્ષ જૂની છે.

સંસ્કૃતિ 

મેરાયો લોકનૃત્ય વાવ-થરાદના ઠાકોરોનું લોકનૃત્ય છે. વાવ તાલુકાના ઉચપા અને લીંબાળા ગામે નકળંગ ભગવાનના કારતક સુદ બીજના મેળામાં આ નૃત્ય રમવામાં આવે છે.

સંદર્ભ

ગ્રંથસૂચિ 
 
 

 આ લેખ  માંથી હવે પબ્લિક ડોમેઇનમાં રહેલું લખાણ ધરાવે છે.

ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
વાવ તાલુકો
નદિયા જિલ્લો ભારત દેશના પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  પશ્ચિમ બંગાળ રાજ્યમાં આવેલા કુલ ૧૯ (ઓગણીસ) જિલ્લાઓ પૈકીનો એક મહત્વનો જિલ્લો છે.  કૃષ્ણાનગર શહેર ખાતે નદિયા જિલ્લાનું મુખ્ય મથક આવેલું છે. આ જિલ્લો પશ્ચિમ બંગાળ રાજ્યના કુલ ૩ (ત્રણ) વિભાગો પૈકીના એક એવા પ્રેસિડેન્સી વિભાગના વહીવટી ક્ષેત્ર અંતર્ગત આવે છે.

નદિયા જિલ્લામાં પર્યટકો અનેક પર્યટક સ્થળોની સહેલ કરી શકે છે. નવદ્વીપ, માયાપુર, કૃષ્ણનગર, ઇસ્કોન મંદિર અને શાંતિપુર નદિયા જિલ્લામાં આવેલાં પ્રમુખ પર્યટક સ્થળો છે, જે સ્થળોના કારણે આ ક્ષેત્ર પૂરા વિશ્વમાં લોકપ્રિય છે. પર્યટક સ્થળોથી અલગ નદિયા  શ્રી ચૈતન્ય મહાપ્રભુના જન્મ સ્થાન તરીકે પણ ઓળખાય છે. મહાપ્રભુનું જન્મ સ્થળ હોવાને કે કારણે અહિંયાં પર્યટકોની સાથે-સાથે શ્રદ્ધાળુઓ પણ મોટી સંખ્યામાં આવતા હોય છે. નદિયા ક્ષેત્રમાં પ્લાસી ખાતે બંગાળના નવાબ સિરાજુદ્દૌલા અને અંગ્રેજોના સેનાપતિ લોર્ડ ક્લાઇવ વચ્ચે ભયંકર યુદ્ધ લડાયું હતું. આ કારણે આ સ્‍થળ ઐતિહાસિક રીતે પણ ખુબજ મહત્વપૂર્ણ છે. ભારતના ઇતિહાસમાં આ યુદ્ધનું ખુબજ મહત્વ રહ્યું છે કારણ કે આ યુદ્ધ બાદ માત્ર બંગાળની જ નહીં પણ સાથે સાથે આખા ભારતની સામાજિક, આર્થિક અને રાજનીતિક સ્થિતિઓ પૂર્ણ રીતે બદલાઇ ગઈ હતી.

બાહ્ય કડીઓ 

 નદિયા જિલ્લાનું અધિકૃત વેબસાઇટ
 શિવનિવાસ વિશે એક લેખ - રંગન દત્તા દ્વારા
 બલ્લાલ ધીપી વિશે એક પર્યટન લેખ - રંગન દત્તા દ્વારા
 નદિયા : રંગન દત્તાનું માહિતીવિષયક વેબસાઇટ 

પશ્ચિમ બંગાળ
દેડકિયા એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ગીર સોમનાથ જિલ્લાના ઉના તાલુકામાં આવેલું ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરો, કપાસ, મગફળી, શેરડી, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ
ટિંબી (તા. બોડેલી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  બોડેલી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ટિંબી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્ય વસ્તી આદિવાસીઓની છે.

બોડેલી તાલુકો
ગોવિંદડા (તા. દસ્ક્રોઇ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા અમદાવાદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા દસ્ક્રોઇ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ગોવિંદડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

દસ્ક્રોઇ તાલુકો
શંકરવાવ (તા.નસવાડી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા પૂર્વ  ભાગમાં આવેલા  નસવાડી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. શંકરવાવ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ,  તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે.

નસવાડી તાલુકો
સીણદા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા [[[ગુજરાત| ગુજરાત રાજ્ય]]ના મધ્ય ભાગ અને દક્ષિણ ભાગને જોડતા ભરુચ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વાલિયા તાલુકાનું એક  ગામ છે. સીણદા ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે. આ ગામમાં આંગણવાડી, પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે.

આ ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો સરકારી કે ખાનગી નોકરી પણ કરે છે. જુવાર, તુવર, મકાઈ, કપાસ તથા અન્ય શાકભાજી અહીંના મુખ્ય ખેત-ઉત્પાદનો છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે.

વાલિયા તાલુકો
સિહોલી (તા. હિંમતનગર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા હિંમતનગર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. સિહોલી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

હિંમતનગર તાલુકો
કાનપુર ભારત દેશના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા  ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યના  કાનપુર નગર જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે. 

ઉત્તર પ્રદેશનાં શહેરો
રંગપુર ભારત દેશનાં પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલાં ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશના સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના ચુડા તાલુકામાં આવેલું ગામ છે.

રંગપુરમાંથી પણ હડપ્‍પા સંસ્કૃતિના અવશેષો મળી આવ્યાં છે. ગામનાં પાદરમાં છસીયાણા જવાના રસ્‍તે ભારત સરકાર દ્વારા પુરાતત્‍વ ખાતાને સંશોધન માટે જમીન ફાળવવામાં અવી છે.

ચુડા તાલુકો
કાળવો નદી એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા જુનાગઢ જિલ્લામાંથી પસાર થતી ઓઝત નદીની એક ઉપનદી છે. આ નદી ગિરનારના ભાગરૂપ દાતારના ડુંગરની તળેટીમાંથી નીકળી જૂનાગઢ શહેરમાંથી પસાર થતી વંથલી નજીક ઓઝત નદીમાં મળી જાય છે.

આ નદીના મૂળ પાસે, દાતારના ડુંગરની તળેટીમાં, વિલિંગ્ડન બંધ નામનો જળબંધ આવેલો છે. જેમાંથી પણ જૂનાગઢ શહેરને પાણીનો પુરવઠો આપવામાં આવે છે.

સંદર્ભો

જૂનાગઢ
ગુજરાતની નદીઓ
સૌરાષ્ટ્રની નદીઓ
લાલપુર (તા. લાખણી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  લાખણી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. લાલપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

લાખણી તાલુકો
શ્રાવણ વદ ૯ને ગુજરાતીમાં શ્રાવણ વદ નવમી કે શ્રાવણ વદ નોમ કહેવાય છે. આ દિવસ હિંદુ વૈદિક પંચાગના વિક્રમ સંવત મુજબ વર્ષના દસમા મહિનાનો ચોવીસમો દિવસ છે, જ્યારે શક સંવત મુજબ વર્ષના પાંચમા મહિનાનો ચોવીસમો દિવસ છે.

તહેવારો અને ઉજવણીઓ
 નંદ મહોત્સવ
 છડી નોમની ભરૂચ શહેર ખાતે ભોઇ સમાજ તથા ખારવા સમાજ દ્વારા ઉજવણી

મહત્વની ઘટનાઓ

જન્મ

અવસાન

સંદર્ભ

પંચાંગ
સમય
આઠ ચિરંજીવીઓમાંનો એક અશ્વત્થામા (સંસ્કૃત: अश्वत्थामन्) દ્રોણાચાર્યનો પુત્ર છે.

તે ભગવાન શંકરનો અંશાવતાર હતો. દ્રોણાચાર્યને ઘણો પ્રિય હતો. તેમના પુત્રના મૃત્યુની અફવા સાંભળી લાગેલા આઘાતની અસર નીચે તેઓ ધૃષ્ટદ્યુમ્નના હાથે હણાયા. પ્રતિશોધની આગમાં બળતા અશ્વત્થામાએ મરણ શૈયા પર પોઢેલાં દુર્યોધન પાસે ધૃષ્ટદ્યુમ્નને યુદ્ધ સમાપ્તીની સત્તાવાર ઘોષણા પછી પણ મારવાની પરવાનગી મેળવી લીધી. અશ્વત્થામાએ દુર્યોધનને યુદ્ધને અંતે પાંડવોનો અંત લાવવાનું પણ વચન આપ્યું.

અશ્વત્થામાએ યુદ્ધનાં છેલ્લે દિવસે વિચાર કર્યો કે દિવસના સમયે કાગડાં ઘુવડ પર ત્રાટકે છે અને રાત્રે ધુવડ પાછો પ્રતિઘાત કરે છે. પ્રકૃતિના આ નિયમ અનુસાર જે જ્યારે શક્તિમાન હોય ત્યારે આક્રમણ કરે તે ઉચિત જ છે તેમ તેણે માન્યું. તેણે કૃતવર્મા અને કૃપાચાર્ય વિગેરે સાથે મળી પાંડવોની છાવણી પર હુમલો કર્યો. ત્યાં તેને કૃષ્ણનાં દાનવ દ્વારપાળ દ્વારા રોકવામાં આવ્યો. તે છતાં કૃષ્ણએ તકેદારી રાખી પાંડવો અને સત્યકીને ગંગા કિનારે ખસેડ્યાં હતાં.

અશ્વત્થામાએ શિવજી ની અર્ચના કરી અને પોતાનું શરીર શીવજી ને અર્પણ કર્યું. શીવજીએ તેને વરદાન આપ્યું કે તે રાત્રે જે તેની સાથે લડશે તે મૃત્યુ પામશે. તેણે મધ્ય રાત્રે પાંડવોની છાવણી પર હુમલો કર્યો અને ભૂલથી દ્રૌપદી અને પાંડવોના પાંચ પુત્રોને મારી બેઠો. 

પાંડવોને આની ગંધ આવતાં જ અશ્વત્થામાનો પીછો કર્યો અને અર્જુન સાથે તેનો સામનો થયો. આ લડાઈ દરમ્યાન અશ્વત્થામાએ અત્યંત શક્તિશાળી એવા બ્રહ્મશિરા શસ્ત્રનો ઉપયોગ કર્યો જેનો એકવાર તેણે કૃષ્ણના સુદર્શન ચક્ર સામે નિષ્ફળ પ્રયોગ કર્યો હતો. આના પ્રત્યુતરમાં અર્જુને પણ તે જ શસ્ત્ર વાપર્યું. વિશ્વ વિનાશનાં ભય ને પામી ઋષી મુનીઓએ બનેંને પોતના શસ્ત્રો પાછા ખેંચી લેવા સમજાવ્યાં. અર્જુન તે કરી શક્યો પણ અશ્વત્થામા ઓછો નિપુણ હોવાથી તેમ ન કરી શક્યો અને તેને કોઈ એક નિશાન સાધવાનું કહેવામાં આવ્યું. અશ્વત્થામાએ શસ્ત્રને પાંડવ સ્ત્રીઓના ગર્ભ તરફ તાક્યો. જેમાં અર્જુનની પુત્રવધુ ઉત્તરા એક હતી.

એ સમયે ઉત્તરા અભિમન્યુનાં બાળક પરીક્ષિતને ગર્ભમાં સેવતી હતી જે ભવિષ્યમાં સર્વ પાંડવ કુળનો વારસદાર હતો. બ્રહ્માસ્ત્રએ સફળતાથી ગર્ભમાં રહેલા નવજાતને બાળી નાખ્યો પણ કૃષ્ણએ તેને જીવિત કર્યાં અને અશ્વત્થામાને શાપ આપ્યો કે તે કુષ્ટ રોગથી પીડાશે અને વિશ્વમાં ૬૦૦૦ વર્ષ સુધી તિરસ્કૃત અવસ્થામાં ભટકશે.

અન્ય આવૃત્તિ અનુસાર એમ માનવામાં આવે છે કે તેને કળીયુગના અંત સુધી ભટકવાનો શ્રાપ મળ્યો હતો. એમ માનવામાં આવે છે કે અશ્વત્થામાએ આજના અરેબિયન ઉચ્ચ પ્રદેશ તરીકે ઓળખાતા પ્રદેશ તરફ સ્થળાંતર કર્યું.

અન્ય વાયકા અનુસાર તે હજું પણ પૃથ્વી પર આંધી અને વાવાઝોડાં સ્વરૂપે ભટકે છે. ભારતમાં આવેલ બુરહાનપુર પાસે એક અસિરગઢનામે કિલ્લો છે. તેમાં એક શીવ મંદિર છે. એમ માનવામાં આવે છે કે રોજ સવારે અશ્વત્થામા અહીં ભગવાનને લાલ ગુલાબ અર્પણ કરે છે. પુરાણ અને પલાવા કુળ જેમણે  પૂરાણ અનેપૂર્વ મધ્ય કાળે કાંચીપુરમમાં રાજ કર્યું તેઓને અશ્વત્થામા અને અપ્સરા મેનકાનાં વંશજો માનવામાં આવે છે.

પૌરાણિક પાત્રો
ઈસ્લામપુરા (તા. વડગામ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વડગામ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ઈસ્લામપુરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

વડગામ તાલુકો
ભારતના ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાના અંજાર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, નોકરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મગ , તલ, બાજરી, જુવાર,  રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

બાહ્ય કડીઓ 
 દેવાલીયા ગામના કચ્છી ગુર્જર ક્ષત્રિય કે જેઓ મિસ્ત્રી તરીકે ઓળખાય છે તેમનો ઈતિહાસ

સંદર્ભ

અંજાર તાલુકો
વાંકા ટિંબા (તા. ભિલોડા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા અરવલ્લી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ભિલોડા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વાંકા ટિંબા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ભિલોડા તાલુકો
વરેઠી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા  સુરત જિલ્લાના કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા માંડવી  તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વરેઠી ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસીઓ વસે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દૂધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. જુવાર, મગફળી, ડાંગર, ચણા, વાલ, તુવર અને અન્ય શાકભાજી અહીંનાં ખેત- ઉત્પાદનો છે. આ ઉપરાંત કેટલાક ખેડૂતો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે.

માંડવી તાલુકો(સુરત)
સુરત જિલ્લો
પરવત (તા.હાંસોટ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્યદક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ભરૂચ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એવા હાંસોટ તાલુકામાં આવેલું એક મહ્ત્વનું ગામ છે. પરવત ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે કપાસ,  ડાંગર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

હાંસોટ તાલુકો
વરનોડા (તા. ડીસા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ડીસા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. વરનોડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ 

લાખણી તાલુકો
રાજકોટ જિલ્લો પશ્ચિમ ભારતના ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલો જિલ્લો છે. જિલ્લાનું મુખ્ય મથક રાજકોટ શહેર છે.

તાલુકાઓ 
રાજકોટ જિલ્લામાં કુલ ૧૧ તાલુકાઓ આવેલા છે:

 રાજકોટ
 ગોંડલ
 જેતપુર
 ધોરાજી
 કોટડા-સાંગાણી
 ઉપલેટા
 જામકંડોરણા
 પડધરી
 લોધિકા
 જસદણ
 વીંછીયા

વસ્તી 
૨૦૧૧ની વસ્તી ગણતરી પ્રમાણે રાજકોટ જિલ્લાની વસ્તી ૩૭,૯૯,૭૭૦ છે, જે લાઇબેરિયા દેશ અથવા યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સના ઓરેગોન રાજ્યની વસ્તી બરાબર છે. જે પ્રમાણે ભારતમાં ૬૪૦ જિલ્લાઓમાંથી રાજકોટને ૬૮મો ક્રમ આપે છે. જિલ્લાની વસ્તી ગીચતા  છે. ૨૦૦૧-૨૦૧૧ના દશકામાં વસ્તી વધારાનો દર ૧૯.૮૭% હતો. રાજકોટમાં પુરુષો-સ્ત્રીઓનું પ્રમાણ દર ૧૦૦૦ પુરુષોએ ૯૨૪ સ્ત્રીઓનું છે, અને સાક્ષરતા દર ૮૨.૨% છે.

રાજકારણ

વિધાનસભા બેઠકો 

|}

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ 
 રાજકોટ જિલ્લા પંચાયત 

ગુજરાતના જિલ્લાઓ
ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારના ભાવનગર જિલ્લામાં આવેલા ગારીયાધાર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

શ
મથુરા જિલ્લો ભારત દેશના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા સૌથી મોટા એવા  ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યમાં આવેલા કુલ ૭૫ (પંચોતેર) જિલ્લાઓ પૈકીનો એક મહત્વનો જિલ્લો છે. મથુરા જિલ્લાનું મુખ્ય મથક મથુરા શહેરમાં આવેલું છે. 

આ જિલ્લાનું ક્ષેત્રફળ ૩,૩૨૯.૪ ચોરસ કિલોમીટર (૧,૨૮૫.૫ ચોરસ માઇલ) જેટલું છે.

ઉત્તર પ્રદેશના જિલ્લાઓ
મેત્રાલ (તા. મોરવા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા મુખ્યત્વે  આદિવાસીઓની વસ્તી ધરાવતા પંચમહાલ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  મોરવા (હડફ) તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મેત્રાલ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ,  તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે. 

મોરવા (હડફ) તાલુકો
વાંશિયાળી (તા. રાજુલા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા રાજુલા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વાંશિયાળી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, માછીમારી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ 

રાજુલા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
જામલા (તા. છોટાઉદેપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા  છોટાઉદેપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. જામલા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ,  તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે. 

છોટાઉદેપુર તાલુકો
પોલારપર (તા. જસદણ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  જસદણ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. પોલારપર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

જસદણ તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
રાયપુર (તા. હિંમતનગર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા હિંમતનગર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રાયપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

હિંમતનગર તાલુકો
દેવરાજીયા (તા. અમરેલી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા અમરેલી તાલુકાનું એક  ગામ છે.  દેવરાજીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

અમરેલી તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
ભારતના ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાના મુન્દ્રા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, નોકરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મગ , તલ, બાજરી, જુવાર,  રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ભુગોળ
સમાઘોઘા ગામ મોટી ભુજપર ની પૂર્વમાં સુરાઈ નદીના કિનારે આવેલું છે. આ ગામની ઉત્તરે પ્રાગપર ૨, બરાયા અને પૂર્વમાં પ્રાગપર ૧ ,મોટા કપાયા તથા દક્ષિણે બોરાણા ગામ આવેલા છે.

ઇતિહાસ
આ ગામની સ્થાપના સમા અને ઘોઘા રજપૂતોએ ભેગા મળીને કરી હતી. પછી જાડેજાઓએ અહીંયાથી તે લોકોને પલાયન કરવા મજબૂર કર્યા. સમા લોકો પ્રાગપર ૧ અને ઘોઘા લોકો મોટા કપાયા ગામમાં રહેવા ભાગી ગયા.

આ પણ જુવો
  મુન્દ્રા
  ગુજરાત
  ભારત

સંદર્ભ

મુન્દ્રા તાલુકો
અબડાસણ (તા. ઇડર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા અને અરવલ્લી પર્વતમાળાના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ઇડર તાલુકાનું એક ગામ છે. અબડાસણ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ઇડર તાલુકો
ગલોન્ડા, દાદરા અને નગરહવેલી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ દાદરા અને નગરહવેલીના  દાદરા અને નગરહવેલી જિલ્લાના એકમાત્ર તાલુકાનું મહત્વનું ગામ છે. ગલોન્ડા ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસે છે. તેઓ તેમની કુકણા બોલી, ધોડિઆ બોલીનો ઉપયોગ પોતાના સામાન્ય વહેવાર દરમ્યાન કરે છે. આ બોલીઓ ગુજરાતી ભાષા કરતાં જુદી હોય છે.

દાદરા અને નગરહવેલી
દાદરા અને નગરહવેલી જિલ્લો
કોયના નદી એ મહારાષ્ટ્ર રાજ્યની મુખ્ય નદી છે. આ નદીનો ઉદ્ગમ દરિયાઈ સપાટીથી ૧૪૩૮ મીટરની ઊંચાઈ પર આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના મહાબળેશ્વર ખાતે મહાબળેશ્વર મંદિરથી થાય છે. આ કૃષ્ણા નદીની ઉપનદી છે. કરાડ ગામ નજીક બંને નદીઓનો સંગમ થાય છે.

કોયના બંધ 
આ નદી પર કોયના બંધ બાંધવામાં આવેલ છે, જ્યાં જળવિદ્યુત ઉત્પન્ન કરવામાં આવે છે. કોયના જળવિદ્યુત યોજના ભારતની બીજા ક્રમની સૌથી મોટી જળવિદ્યુત યોજના છે.

સંદર્ભ 

ભારતની નદીઓ
મહારાષ્ટ્ર
કલ્‍યાનપુર (તા. ટંકારા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા મોરબી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ટંકારા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કલ્‍યાનપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

ટંકારા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
ખરસાણા (તા. ઝાલોદ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય પૂર્વ ભાગમાં આવેલા દાહોદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ઝાલોદ તાલુકાનું ગામ છે. ખરસાણા ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દૂધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. મકાઈ, ઘઉં, ડાંગર, મગ, અડદ, અન્ય કઠોળ તેમ જ શાકભાજી આ ગામનાં મુખ્ય ખેત-ઉત્પાદનો છે.

ઝાલોદ તાલુકો
ગુજરાતમાં સડક માર્ગ 
સડક માર્ગોને 5 ભાગમાં વહેંચવામાં આવ્યા છે.

૧. રાષ્ટ્રીય ઘોરી માર્ગ

૨. રાજય ઘોરી માર્ગ

૩. જિલ્લા મુખ્ય માર્ગ

૪. જિલ્લાના અન્ય માર્ગ

૫. ગ્રામ્ય સડક

ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં આવેલ નાના રસ્તાઓને ‘એપ્રોચ રોડ’ કહેવાય છે.દેશમાં સૌથી વધુ વાહનો ગુજરાત રાજય ધરાવે છે.ભારતની કુલ સડક લંબાઇના 5.38 ટકા લંબાઇ ગુજરાત રાજય ધરાવે છે. સમગ્ર દેશમાં માર્ગોના વિકાસ માટે ઇ.સ 1943માં ‘નાગપૂર યોજના’ ઘડવામાં આવી હતી. જ્યારે ગુજરાતમાં રસ્તાના વિકાસ માટે ઇ.સ 1961 થી ઇ.સ 1981 વચ્ચે 20 વર્ષીય રસ્તા વિકાસ યોજના કરવામાં આવી હતી.

ગુજરાતના નેશનલ હાઇવે

ગુજરાતમાં રેલવે માર્ગ 
ભારતમાં સૌપ્રથમ રેલવેની શરુવાત ૧૬ એપ્રિલ ૧૮૫૩માં મુંબઇ અને થાણે વચ્ચે થઈ હતી.
ગુજરાતમાં સૌપ્રથમ રેલવેની શરૂવાત ઇ.સ ૧૮૫૫માં સુરતના ઉતરાણ અને અંકલેશ્વર વચ્ચે થઈ હતી.

ગુજરાતમાં હવાઈ માર્ગ 
અમદાવાદમાં સ્થિત સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ આંતરરાષ્ટ્રીય હવાઈ મથક ગુજરાતનું એકમાત્ર આંતરરાષ્ટ્રીય હવાઈ મથક છે. જે ૨૬ જાન્યુઆરી ૧૯૯૧થી કાર્યરત છે. આ ઉપરાંત ગુજરાતમાં પ્રાદેશિક હવાઈમથકો (ડોમેસ્ટિક એરપોર્ટ) જેવા કે અમદાવાદ, સુરત, વડોદરા, ભાવનગર, રાજકોટ ભુજ, જામનગર, કેશોદ (જુનાગઢ) અને પોરબંદર વગેરે આવેલા છે.
ડૉ. ગૌરાંગ જાની સમાજશાસ્ત્રી અને નિવૃત્ત પ્રોફેસર છે.  તે સેક્સ વર્કર, એલજીબીટી અને ક્વિઅર સમુદાયોના અધિકારો માટેના કાર્યકર્તા છે.  

Articles with hCards

કારકિર્દી 
જાની ગુજરાત યુનિવર્સિટીની ફેકલ્ટીના સભ્ય હતા . 

જાની ગુજરાત રાજ્ય ઓબીસી કમિશનના સલાહકાર હતા. તેઓ જાતિવાદ અને કોમવાદના ટીકાકાર છે.  

જ્યોતિ સંઘ નામની એનજીઓ સાથે સલાહકાર તરીકે જાનીના સંશોધનનું ફોકસ અમદાવાદની સેક્સ વર્કર્સ છે. 

જાની અણમોલ પ્રકાશન નામનું પબ્લિશિંગ હાઉસ ચલાવે છે.

લખાણો 

 સુરતના ડાયમંડ કટિંગ ઉદ્યોગના બાળ કામદારો - કેટલાક અવલોકનો. ૧૯૮૬. 
 ગુજરાતનો પોલિશિંગ ઉદ્યોગ. ૧૯૮૭. 
 જેમ વર્કર્સ લાઇફમાં કોઈ સ્પાર્કલ નથી. હિન્દુસ્તાન ટાઇમ્સ. ૧૯૮૭. 

 દલિતો ના પ્રશ્નો: સર્વેક્ષણ ના અનુભવો. ૧૯૯૭. 
 અમદાવાદમાં કોમર્શિયલ સેક્સ વર્કર્સમાં કાર્યની અસર અને ખર્ચ. ૨૦૦૭. 
 કોડી સમુદાય. ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસ. ૨૦૦૭. 
 વિદ્યા વધે એવી આશે. ૨૦૧૫. 
 ગુજરાત મોડેલ ઇસ મિથ: હુમન ડેવલપમેન્ટ આસ્પેક્ટ. પ્રિન્ટ. ૨૦૧૭. 
 કોરોના: બિંબ-પ્રતિબિંબ—વાત લોકડાઉનની. અણમોલ પ્રકાશન. ૨૦૨૦.

સંદર્ભ 

જીવિત લોકોસમાજશાસ્ત્રી
મડાણા ગઢ (તા. પાલનપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  પાલનપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મડાણા ગઢ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ 

 

પાલનપુર તાલુકો
૮ ફેબ્રુઆરી નો દિવસ ગ્રેગોરીયન પંચાંગ મુજબ વર્ષનો ૩૯મો (લિપ વર્ષ દરમ્યાન પણ ૩૯મો) દિવસ છે. આ દિવસ પછી વર્ષ પુરું થવામાં ૩૨૬ દિવસ બાકી રહે છે.

મહત્વની ઘટનાઓ 
 ૧૮૩૭ – રિચર્ડ જોન્સન યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સેનેટ દ્વારા પસંદ કરાયેલા યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સના પ્રથમ વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ બન્યા.
 ૧૮૭૯ – લોર્ડ હેરિસની આગેવાની હેઠળની ઇંગ્લેન્ડની ક્રિકેટ ટીમ પર સિડનીમાં એક મેચ દરમિયાન હુમલો થયો.
 ૧૯૫૫ – સિંધ, પાકિસ્તાનની સરકાર પ્રાંતમાં જાગીરદારી પ્રથાને નાબૂદ કરવામાં આવી. આ રીતે સંપાદિત કરવામાં આવેલી ૧૦ લાખ એકર (૪૦૦૦ ચોરસ વર્ગ કિ.મી.) જમીન જમીનવિહોણા ખેડૂતોમાં વહેંચવામાં આવી.
 ૧૯૬૦ – યુનાઇટેડ કિંગડમના મહારાણી એલિઝાબેથ દ્વિતીયએ ઓર્ડર-ઇન-કાઉન્સિલ બહાર પાડીને જણાવ્યું કે તેણી અને તેમનો પરિવાર હાઉસ ઓફ વિન્ડસર તરીકે ઓળખાશે, અને તેમના વંશજો માઉન્ટબેટન-વિન્ડસર નામ ધારણ કરશે.
 ૧૯૭૪ – અવકાશમાં ૮૪ દિવસ રહ્યા બાદ સ્કાયલેબ ૪ પૃથ્વી પર પાછું ફર્યું.
 ૧૯૮૩ – મેલબોર્ન ધૂળનું વાવાઝોડું ઓસ્ટ્રેલિયાના બીજા ક્રમના સૌથી મોટા શહેરમાં ત્રાટક્યું. ઓસ્ટ્રેલિયાના અત્યાર સુધીના સૌથી ખરાબ દુષ્કાળ અને ગંભીર હવામાનની સ્થિતિના કારણે ૩૨૦ મીટર (૧૦૫૦ ફૂટ) ઊંડા ધૂળના વાદળોએ શહેરને આવરી લીધું.

જન્મ 
 ૧૮૧૯ – જ્હોન રસ્કિન, અંગ્રેજ લેખક, તત્ત્વજ્ઞાની, કલા વિવેચક અને વિક્ટોરિયન યુગના બહુજ્ઞ (અ. ૧૯૦૦)
 ૧૮૯૭ – ડૉ. ઝાકીર હુસૈન, ભારતીય શિક્ષણશાસ્ત્રી અને રાજકારણી, ભારતના ત્રીજા રાષ્ટ્રપતિ (અ. ૧૯૬૯)
 ૧૯૦૬ – ચેસ્ટર કાર્લસન એ અમેરિકન ભૌતિકશાસ્ત્રી, સંશોધક અને ફોટો કોપીઅર (ઝેરોક્ષ) મશીનના શોધક (અ. ૧૯૬૮)
 ૧૯૬૩ – મોહમ્મદ અઝહરુદ્દીન, પૂર્વ ભારતીય ક્રિકેટ કપ્તાન અને રાજકારણી

અવસાન 
 ૧૯૭૧ – કનૈયાલાલ મુનશી, ભારતીય સ્વતંત્રતાસેનાની, રાજકારણી, શિક્ષણશાસ્ત્રી અને ગુજરાતી સાહિત્યકાર (જ. ૧૮૮૭)
 ૧૯૯૫ – કલ્પના દત્ત, ભારતીય સ્વતંત્રતા ચળવળના કાર્યકર (જ. ૧૯૧૩)
 ૨૦૦૨ – રવિ ઉપાધ્યાય, ગુજરાતી સાહિત્યકાર (જ. ૧૯૨૮)
 ૨૦૦૭ – એના નિકોલ સ્મિથ, અમેરિકી ફિલ્મ અને ટેલિવિઝન અભિનેત્રી (જ. ૧૯૬૭)

તહેવારો અને ઉજવણીઓ

બાહ્ય કડીઓ 
 બી.બી.સી.(BBC): આજનો દિવસ 

ફેબ્રુઆરી
અંધારીયા (તા. વડગામ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વડગામ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. અંધારીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

વડગામ તાલુકો
સુણસર ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા   પાટણ જિલ્લામાં આવેલા  ચાણસ્મા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. સુણસર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, માધ્યમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ધાર્મિક સ્થળો 
ગામમાં શક્તિ માતા, શંકર ભગવાન, હનુમાનજી, સિગોતર માતાના મંદિરો તેમજ તોગાપીર ની દરગાહ આવેલી છે. ગામની બહાર પુષ્પાવતી નદીના કાંઠે શ્રી મેલડી માતાજી, શ્રી હડકમાઈ માતાજી તેમજ વણઝારી મા નું મંદિર આવેલું છે.

ચાણસ્મા તાલુકો
ધાનવાડા (તા. બાવળા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  અમદાવાદ જિલ્લાના  બાવળા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ધાનવાડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ

બાવળા તાલુકો
નવી માંગરોળ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા વડોદરા જિલ્લામાં આવેલા  ડભોઇ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ફુલવાડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ડભોઇ તાલુકો
કોથાર, દાદરા અને નગરહવેલી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ દાદરા અને નગરહવેલીના  દાદરા અને નગરહવેલી જિલ્લાના એકમાત્ર તાલુકાનું મહત્વનું ગામ છે. કોથાર ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસે છે. તેઓ તેમની કુકણા બોલી, ધોડિઆ બોલીનો ઉપયોગ પોતાના સામાન્ય વહેવાર દરમ્યાન કરે છે. આ બોલીઓ ગુજરાતી ભાષા કરતાં જુદી હોય છે.

દાદરા અને નગરહવેલી
દાદરા અને નગરહવેલી જિલ્લો
તોડા (તા. દાંતા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દાંતા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. તોડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

દાંતા તાલુકો
ભેચડા (તા. ધ્રાંગધ્રા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ધ્રાંગધ્રા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ભેચડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ 

ધ્રાંગધ્રા તાલુકો
બોરી વન્યજીવન અભયારણ્ય ભારત દેશના મધ્ય પ્રદેશ રાજ્યના હોશંગાબાદ જિલ્લામાં આવેલ એક વન્યજીવન અભયારણ્ય છે.

આ વન્યજીવન અભયારણ્યનો સમાવેશ ભારત દેશનાં સૌથી જૂનાં સુરક્ષિત વનોમાં થાય છે, જેની સ્થાપના વર્ષ ૧૮૬૫ના સમયમાં કરવામાં આવી હતી. આ અભયારણય તવા નદીના ખીણપ્રદેશમાં આવેલ છે.

આ અભયારણ્ય  જેટલો વિસ્તાર આવરી લે છે, જે સાતપુડા પર્વતશૃંખલાની ઉત્તરીય તળેટી આવેલ છે. તે ઉત્તર અને પૂર્વ દિશામાં સાતપુડા રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન દ્વારા ઘેરાયેલી છે અને પશ્ચિમ દિશામાં તવા નદી વહે છે. આ અભયારણ્ય, સાતપુડા રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન અને પંચમઢી અભયારણ્ય, સાથે મળીને પંચમઢી સંરક્ષિત જૈવક્ષેત્ર બનાવે છે.

આ અભયારણ્ય ખાતે મોટે ભાગે મિશ્ર પાનખર અને વાંસનાં જંગલો, પૂર્વીય ઉચ્ચ ભેજવાળાં પાનખર જંગલો દ્વારા પર્યાવરણીય ક્ષેત્ર બનેલું છે. તે  પશ્ચિમી અને પૂર્વીય ભારત  વચ્ચે એક મહત્વપૂર્ણ સંક્રમણ વનક્ષેત્ર છે. અહીં જોવા મળતાં વૃક્ષોમાં સાગ (ટેક્ટોના ગ્રાન્ડિસ), ધાવરા (Anogeissus latifolia), તેંદુ (Diospyros melanoxylon) તેમ જ અન્ય વૃક્ષોનો સમાવેશ થાય છે. મોટા સસ્તન પ્રજાતિઓમાં વાઘ, ચિત્તા, જંગલી ડુક્કર, ભેંકર (ભસતાં હરણ), ગૌર (Bos gaurus), ચિત્તલ હરણ (Axis axis), સાબર (Cervus unicolor), અને માંકડું (rhesus macaques)નો સમાવેશ થાય છે.

સંદર્ભો 

 Bori Wildlife Sanctuary મધ્યપ્રદેશ પર્યટન વિભાગ

જોવાલાયક સ્થળો
વન્ય
મધ્ય પ્રદેશ
માલુ (તા. છોટાઉદેપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા  છોટાઉદેપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. માલુ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ,  તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે. 

છોટાઉદેપુર તાલુકો
મહુન્દ્રા (તા. ગાંધીનગર) કે (મહુદ્રા કે મહુદરા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ગાંધીનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ગાંધીનગર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મહુદરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી, રાઇ, તમાકુ તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ગાંધીનગર તાલુકો
ભૃગુ તળાવ એ એક નાનકડું જળાશય છે, જે  દરિયાઈ સપાટીથી  ઊંચાઈ પર તેમ જ  ભારત દેશના ઉત્તર ભાગમાં આવેલ હિમાચલ પ્રદેશ રાજ્યના કુલ્લૂ જિલ્લાના મનાલી નજીક આવેલ છે, તેની પૂર્વમાં રોહતાંગ ઘાટ અને નજીકમાં  અંતરે ગુલાબા ગામ છે. આ તળાવ પર મનાલી નજીક આવેલા ગુલાબા ગામથી અથવા વશિષ્ઠ મંદિર કે જે તેના ગરમ પાણીના ઝરા માટે પ્રખ્યાત છે, ત્યાંથી પગપાળા આરોહણ (ટ્રેકિંગ) કરી પંહોચી શકાય છે. વાસ્તવમાં ગુલાબા ગામ ખાતે કોઈ જ રહેતું નથી અને ખરેખર એ એક પીર પંજાલ પર્વત શ્રેણીનો વિસ્તાર છે. આ તળાવનું નામ મહર્ષિ ભૃગુના નામ પરથી આપવામાં આવ્યું છે.    

સ્થાનિક લોકવાયકા મુજબ મહર્ષિ ભૃગુ અહીં તળાવ કિનારે ધ્યાનમાં બેસતા હતા. આથી જ આ જગ્યાને પવિત્ર માનવામાં આવે છે. સ્થાનિક માન્યતા મુજબ આ જ કારણસર આ તળાવનું જળ સંપૂર્ણપણે ક્યારેય જામી જતું નથી.

સંદર્ભો

આ પણ જૂઓ 
 કૂલ્લુ

જોવાલાયક સ્થળો
હિમાચલ પ્રદેશ
તળાવ
જવાનપુર (તા. તલોદ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  તલોદ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. જવાનપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

તલોદ તાલુકો
ખાંભીસર (તા. મોડાસા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા અરવલ્લી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા મોડાસા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ખાંભીસર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

મોડાસા તાલુકો
દેવપરા (તા. મુળી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા મુળી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. દેવપરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
  

મુળી તાલુકો
તિલકવાડા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના નર્મદા જિલ્લાના તિલકવાડા તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

સંદર્ભ 

ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
તિલકવાડા તાલુકો
હાડોલ (તા. સતલાસણા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા   મહેસાણા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સતલાસણા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. હાડોલ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સતલાસણા તાલુકો
શિવરાજપુર બીચ, ગુજરાતના દ્વારકા તાલુકાના શિવરાજપુર ગામની નજીક આવેલો દરિયાકિનારો છે. શિવરાજપુર ગામની રચના ૧૯મી સદીની શરૂઆતમાં બરોડા રાજ્ય દ્વારા કરવામાં આવી હતી.  ઓક્ટોબર ૨૦૨૦માં ડેનમાર્ક સ્થિત સ્વૈચ્છિક સંસ્થા ફાઉન્ડેશન ફોર એન્વાયર્નમેન્ટ એજ્યુકેશન દ્વારા તેને પ્રતિષ્ઠિત 'બ્લુ ફ્લેગ બીચ' સર્ટિફિકેટ આપવામાં આવ્યું હતું. તે સફેદ રેતીનો બીચ છે જે નિસ્તેજ સાફ પાણી સાથે છે.  

શિવરાજપુર ઓખા-દ્વારકા માર્ગ પર દ્વારકાથી ૧૨ કિમીના અંતરે આવેલું છે.

સમુદ્રતળની ગુણવત્તા અને સંરક્ષણ અને પ્રવાસીઓની સલામતી સહિત 'બ્લુ ફ્લેગ' પ્રમાણપત્ર મેળવવા માટે ત્યાં ૩૩ કડક માપદંડો છે. જે અન્ય માપદંડની સાથે સતત ખરા ઉતરવા જોઇએ.

પ્રવાસન 
દરિયા કિનારે પ્રવાસન ધીરે ધીરે વધી રહ્યું છે. 'બ્લુ ફ્લેગ' બીચની ઘોષણા પછી , ગુજરાત સરકારે તેની સુંદરતા પાછળ નાણાં ખર્ચવા અને તેને આંતરરાષ્ટ્રીય ધોરણના એક મુખ્ય પર્યટક સ્થળો તરીકે વિકસાવવાનો નિર્ણય લીધો છે. શિવરાજપુર બીચને બે તબક્કામાં વિકસાવવા માટે સરકાર ૧૦૦ કરોડ રૂપિયા ખર્ચ કરશે.

ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી વિજય રૂપાણીએ જાન્યુઆરી ૨૦૨૧માં પ્રવાસન ગતિવિધિની પ્રવૃતિ માટે પાયાનો શિલાન્યાસ કર્યો હતો. 

પ્રથમ તબક્કામાં ૨૦ કરોડના ખર્ચે સાયકલ ટ્રેક, ચાલવા માટેનો માર્ગ, વાહન મુકવાની જગ્યા (પાર્કિંગ) પીવાના પાણીની સુવિધા, શૌચાલય, અને પર્યટક સુવિધા કેન્દ્રનો વિકાસ કરવામાં આવશે. બીજા તબક્કામાં તેને આંતરરાષ્ટ્રીય કક્ષાનો બીચ બનાવવા માટે વધુ સુવિધાઓ ઉમેરવામાં આવશે. વિજય રૂપાણીને કહેતા ટાંકવામાં આવ્યા હતા કે, 'ગોવામાં કરતા શિવરાજપુર બીચ પર સારી સુવિધાઓ હશે'.

પ્રવૃત્તિઓ 
બીચ પર કરવામાં આવતી પ્રવૃત્તિઓમાં સ્કુબા ડાઇવિંગ, સ્નોર્કલિંગ, બોટિંગ અને આઇલેન્ડ ટૂરનો સમાવેશ થાય છે. શિવરાજપુર બીચ નજીક દ્વારકાધીશ મંદિર, બેટ દ્વારકા, નાગેશ્વર જ્યોતિર્લિંગ, રુકમણી દેવી મંદિર અને દ્વારકા સનસેટ પોઇન્ટ જેવા પ્રવાસન સ્થળો આવેલા છે.

સંદર્ભ 

દ્વારકા તાલુકો
દરિયાકિનારો
સરાઈકેલા ખરસાવાં જિલ્લો ભારત દેશના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ઝારખંડ રાજ્યમાં આવેલા કુલ ૨૨ (બાવીસ) જિલ્લાઓ પૈકીનો એક મહત્વનો જિલ્લો છે. સરાઈકેલા ખરસાવાં જિલ્લાનું મુખ્ય મથક સરાઈકેલા ખરસાવાં નગરમાં આવેલું છે. 

ઝારખંડ
સેંગપુર (તા. પાવી જેતપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  પાવી જેતપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. સેંગપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્ય વસ્તી આદિવાસીઓની છે.

પાવી જેતપુર તાલુકો
શિયાપુર (તા. દહેગામ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ગાંધીનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દહેગામ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. શિયાપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

દહેગામ તાલુકો
દેવપુરા તલાસરી (તા. વાવ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વાવ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. દેવપુરા તલાસરી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

વાવ તાલુકો
પરમવીર ચક્ર (PVC) એ ભારતનો સર્વોચ્ચ સેના ખિતાબ છે. આ ચંદ્રક દુશ્મનો સામે અભૂતપૂર્વ શૌર્ય પ્રદર્શન અને દેશ માટે બલીદાનની ભાવના બદલ આપવામાં આવે છે. આ ચંદ્રક બ્રિટીશ વિક્ટોરિયા ક્રોસ, યુ.એસ. મેડલ ઓફ ઓનર કે ફ્રેન્ચ લીજન ઓફ ઓનર જેવા દુનિયાનાં શ્રેષ્ઠ સન્માનોની સમકક્ષ ગણાય છે. આ સન્માન મરણોપરાંત પણ આપવામાં આવે છે.

આ પદકની રચના ૨૬ જાન્યુઆરી,૧૯૫૦ (પ્રથમ ગણતંત્ર દીવસ) ના રોજ ભારતનાં રાષ્ટ્રપતિશ્રી દ્વારા કરવામાં આવેલ, જેનો અમલ ૧૫ ઓગસ્ટ,૧૯૪૭ (પ્રથમ સ્વતંત્રતા દિવસ) થી ગણવાનું ઠરાવવામાં આવેલ. આ એવોર્ડ સેનાની ત્રણે પાંખના જવાનો અને અધિકારીઓને આપવામાં આવે છે. આ ખિતાબ ભારત સરકારના ભારત રત્ન પછીનો દ્વિતિય ક્રમનો ગણાય છે, જે આઝાદી પૂર્વેના બ્રિટીશ વિક્ટોરિયા ક્રોસનું સ્થાન લે છે.

આ એવોર્ડની સાથે, લેફ્ટનેન્ટ અથવા તેની સમકક્ષથી નીચેની પદવી ધરાવનાર જવાનને કે તેમનાં વારસદારોને રોકડ પૂરસ્કાર (રૂ. ૧૫૦૦/માસ) આપવામાં આવે છે. તે ઉપરાંત ઘણા રાજ્યો પોતાના તરફથી પણ વિવિધ રોકડ પુરસ્કાર કે પેન્શન પણ આપે છે.

રચના 
પરમવીર ચક્રની ડીઝાઇન સાવિત્રી ખાનોલકર નામના મહિલાએ બનાવેલ. તેઓનું મુળ નામ "ઇવા વૉન લિન્ડા મેડે-ડી-મેરોસ" (Eva Yuonne Linda Maday-de-Maros) હતું, અને તે મુળ સ્વિસ નાગરીક હતાં. પરંતુ, ભારતીય સૈન્યના અધીકારી 'કેપ્ટન વિક્રમ ખાનોલકર'ને પરણી અને પુરા ભારતીય બની રહ્યા હતાં. તેમણે લગ્ન પછી પટણા યુનિવર્સિટીમાં હિન્દી અને સંસ્કૃતનો તથા ઉપનિષદ અને વેદાંતનો અભ્યાસ કર્યો. આઝાદી પછી ભારતનાં પ્રથમ વડાપ્રધાન પંડીત જવાહરલાલ નહેરુની ઇચ્છા મુજબ સૈન્યનાં મદદનીશ સેનાપતિ મેજર જનરલ હિરાલાલ અટલે સાવિત્રી ખાનોલકરની લાયકાત ઓળખી અને તેમને પરમવીર ચક્રની ડીઝાઇન બનાવવાનું કામ સોપ્યું, જે તેઓએ બખુબી નિભાવ્યું.

આ ગોળાકાર ૩.૫ સે.મી.ના કાંસાના બનેલ મેડલની વચ્ચોવચ્ચ ભારતની રાજમુદ્રા અને ચારે બાજુ ઇન્દ્રનું અમોઘ શસ્ત્ર વજ્જ્ર છે. મેડલની પાછલી બાજુપર ફરતી કિનારીએ હિન્દી અને અંગ્રેજી ભાષામાં "પરમવીર ચક્ર" લખેલ છે.

આ મેડલને ૩.૨ સે.મી.પહોળી જાંબલી રંગની રિબિનમાં લટકાવવામાં આવે છે.

આ ચક્રની રચના વખતે દધીચિ ઋષીને આદર્શ તરીકે રાખવામાં આવેલ છે, જેમણે દેવરાજ ઇન્દ્રને વૃત્રાસુર નામના અસુરનો વધ કરવા માટે વજ્જ્ર જેવું અમોઘ શસ્ત્ર બનાવવા પોતાના દેહનું બલિદાન આપી, પોતાનાં અસ્થિ ઇન્દ્રને આપ્યા, બીજાને જીવતદાન મળે તે માટે પોતાના જીવનનું બલિદાન આપ્યું. આમ આ પુરસ્કાર દેશ અને સમાજ માટે ઉચ્ચતમ "વીરતા","ત્યાગ" અને "બલિદાન"ની ભાવનાનું પ્રતિક છે.

એક યોગાનુયોગ એ છે કે દેશના પ્રથમ પરમવીર ચક્ર પ્રાપ્ત કરનાર વીર સપૂત મેજર સોમનાથ શર્મા, સાવિત્રી ખાનોલકરનાં જમાઇનાં ભાઈ હતા.

પરમવીર ચક્ર પ્રાપ્ત કરનાર જવાનોની યાદી 

 પશ્ચાદભૂમિમાં રહેલ રંગ મરણોપરાંત ચંદ્રક સૂચવે છે.
 મેજર સોમનાથ શર્મા (પ્રથમ પરમવીર ચક્ર વિજેતા) અને કેપ્ટન વિક્રમ બત્રા બન્ને હિમાચલ પ્રદેશના એકજ ગામ પાલમપુરનાં રહેવાસી હતા.

બાહ્ય કડીઓ 
 ભારતીય સેનાનાં પરમવીર ચક્ર પ્રાપ્ત જવાનો.
 સાવિત્રી ખાનોલકર વિશે રસપ્રદ માહિતી.
 પરમવીર ચક્ર પર સુંદર લેખ. 
 ભારત રક્ષક વેબ,પરમવીર ચક્ર વિશે. 
 ભારતીય થલસેના વિષેયક. 

ભારત
પુરસ્કાર
ભારતીય સેના
ભારતીય સૈન્ય પુરસ્કારો
બંધ અથવા જળબંધ વહેતા અથવા ભૂગર્ભના પાણીને રોકતી આડશ છે. બંધની પાછળ સામાન્ય રીતે સરોવર સર્જાય છે, જે પૂરને રોકે છે તેમજ સિંચાઇ, માનવ વપરાશ, ઉદ્યોગો, મત્સ્યઉછેર અને પરિવહન માટે વપરાય છે. બંધ દ્વારા ઘણીવખત જળવિદ્યુત પેદા થાય છે. બંધ દ્વારા પાણીને નહેર વડે વિવિધ વિસ્તારોમાં પહોંચાડવામાં આવે છે. બંધ મોટાભાગે પાણીનો સંગ્રહ કરવા માટે વપરાય છે.

જળબંધનો અંગ્રેજી શબ્દ ડેમ (Dam) મધ્યકાલીન અંગ્રેજીમાં જોવા મળે છે, અને તે પહેલાં તે મધ્યકાલીન ડચ ભાષામાં જોવા મળ્યો છે અને અનેક જૂના શહેરોના નામ તેનાં પરથી પડ્યા છે.

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ 
 Gravity Dam Analysis
 Structurae: Dams and Retaining Structures

જળબંધો
જનકલ્યાણ ગુજરાતી ભાષામાં પ્રકાશિત થતું જીવનલક્ષી માસિકપત્ર છે. આ સામાયિક દર મહિને પ્રકાશિત કરવામાં આવે છે. આ સામાયિકના સંસ્થાપક સંત પુનિત હતા. તેનો પ્રથમ અંક એપ્રિલ, ૧૯૫૦માં પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો હતો. હાલના સમયમાં આ સામાયિકની જવાબદારી સંપાદકશ્રી દેવેન્દ્ર એલ. ત્રિવેદી ('પુનિત પદરજ') સંભાળી રહ્યા છે.

જનકલ્યાણ માસિક મોટાભાગે આધ્યાત્મિક, જીવનવિકાસલક્ષી અને નૈતિક શિક્ષણ મળે તેવું વાચન પુરુ પાડે છે. તેમાં પ્રકાશિત સામાજીક વાર્તાઓ અને નવલીકાઓ પણ આજ વિષયો પર આધારીત હોય છે. જનકલ્યાણમાં ક્યારેય રાજકારણ, રમતગમત, અર્થકારણ, ચલચિત્ર અને અન્ય લેખોને સ્થાન અપાયું નથી. જનકલ્યાણનો આશય નફો કમાવવાનો કે વ્યાપારીક નહીં હોવાથી સામયિકનું વિતરણ અને લવાજમ વ્યવસ્થાપન જેતે શહેરોમાં રહેતા સેવાભાવી પ્રતિનિધીઓ દ્વારા ચાલે છે. દર વર્ષે ફેબ્રુઆરી/માર્ચ મહીનામાં વિવિધ વિષયો પર વિષેશાંકો બહાર પાડે છે. આ ઉપરાંત તેના આજીવન ગ્રાહકોને દર વર્ષે વિવિધ વિષયો પર પ્રકાશીત પુસ્તકો ભેટમાં આપવામા આવે છે. જન્કલ્યાણની પ્રકાશક સંસ્થા પુનીત સેવા ટ્રસ્ટ દ્વારા અત્યાર સુધીમાં લગભગ ૧૨૫થી પણ વધારે પુસ્તકો પ્રકાશીત થયેલ છે, જેમા ધર્મ, તત્વજ્ઞાન, સામજીક નવલીકાઓ, આરોગ્ય, ભજનો અને મહાપુરુષોના જીવનચરીત્રો જેવા વિષયોને આવરી લેવાયા છે.

 સાહિત્ય
ગુજરાતી સામયિકો
કેરાળા (તા. જાફરાબાદ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા જાફરાબાદ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કેરાળા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, માછીમારી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

જાફરાબાદ તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
રાગીણી શાહ એ ગુજરાતી નાટ્યભૂમિ અને ગુજરાતી ફિલ્મો તથા ટીવી ધારાવાહિકોના જાણીતા અભિનેત્રી છે.

અભિનય

ટેલીવિઝન 
 મોટીબા (ઇ ટીવી ગુજરાતી) પાત્ર મોટીબા
 સરસ્વતીચંદ્ર(સ્ટાર પ્લસ) પાત્ર દુર્ગાબા
 આતી રહેંગી બહારેં
 ચંદન કા પાલના રેશમ કી ડોર
 એક મહલ હો સપનોં કા
 મેરા સસુરાલ
 દીયા ઔર બાતી હમ

બાહ્ય કડીઓ 
 

અભિનેત્રી
ગુજરાતી કલાકાર
ગુજરાતી ચલચિત્ર અભિનેતા
ગુજરાતી અભિનેત્રી
ઓભા (તા.હાંસોટ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યદક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ભરૂચ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એવા હાંસોટ તાલુકામાં આવેલું એક મહ્ત્વનું ગામ છે. ઓભા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે કપાસ, ડાંગર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

હાંસોટ તાલુકો
નાળિયેરી પૂર્ણિમા એ મહારાષ્ટ્રના મુંબઇ અને કોંકણના દરિયાકાંઠાના હિંદુ માછીમાર સમુદાય દ્વારા મનાવવામાં આવે છે. હિંદુ સંવત્સરના શ્રાવણ માસની પૂનમના દિવસે જુલાઈ અથવા ઓગસ્ટ માસની આસપાસ આ ઉજવણી કરવામાં આવે છે. ચોખા, ફૂલો અને નારિયેળથી સમુદ્રની પૂજા કરવામાં આવે છે. અન્ય વિધિમાં મહિલાઓ તેમના ભાઈઓના કાંડા પર રાખડી અથવા તાવીજ બાંધે છે.

ઉજવણી 
વિશ્વ નાળિયેર દિવસની ઉજવણી ૨ સપ્ટેમ્બરે સમગ્ર વિશ્વમાં કરવામાં આવે છે. મુંબઈમાં આ તહેવારમાં અગાઉ મલબાર હિલ અને કોલાબા વચ્ચેના દરિયાકિનારે મોટી સંખ્યામાં લોકો એકઠા થયા હતા અને નાળિયેર અને ફૂલોની ભેટ દરિયામાં પધરાવવામાં આવતી હતી. ચોમાસાના અંત તરફ થતી આ ઉજવણીને શાંત સમુદ્ર અને સુરક્ષિત નૌકાયાનની શરૂઆત તરીકે માનવામાં આવે છે.

સંદર્ભ 

હિંદુ તહેવારો
અગરતલા ભારત દેશના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા ત્રિપુરા રાજ્યનું મહત્વનું શહેર અને રાજ્યનું મુખ્ય મથક છે.

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ 

 

ત્રિપુરા
સાલદ (તા.વડોદરા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના વડોદરા જિલ્લાના વડોદરા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. સાલદ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. મકાઈ, બાજરી, કપાસ, ડાંગર, તમાકુ અને શાકભાજી આ ગામનાં ખેત ઉત્પાદનો છે.  આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.તથા મા શિકોતર્ માતા નિ વાય  આવેલી છે.

વડોદરા તાલુકો
કાજલી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા વલસાડ જિલ્લામાં આવેલા અને મહારાષ્ટ્ર રાજ્યને અડીને આવેલા એવા કપરાડા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા તેમ જ આંગણવાડીની સગવડ પ્રાપ્ય છે. કાજલી ગામમાં ૧૦૦ ટકા આદિવાસી લોકો વસે છે. આ ગામ જંગલોથી ભરપૂર ડુંગરાળ પ્રદેશમાં આવેલું છે. અહીંના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી અને પશુપાલન છે. અંહી નાગલી, ડાંગર, વરાઇ જેવાં ધાન્યો પાકે છે. અહીંના લોકો કુકણા બોલી બોલે છે, જે ગુજરાતી ભાષાથી એકદમ અલગ હોય છે.

આ ગામથી નજીકનું હવાઇમથક દક્ષિણ દિશામાં મુંબઇ તેમ જ ઉત્તર દિશામાં સુરત ખાતે આવેલું છે.

કપરાડા તાલુકો
વલસાડ જિલ્લો
નારદ (Sanskrit: नारद, nārada) અથવા નારદ મુનિને પરમ પિતા બ્રહ્માના માનસ પુત્ર માનવામાં આવે છે કારણ કે તેમનો જન્મ બ્રહ્માના મનથી થયેલો. તેઓ ત્રણે લોકમા મુક્ત રીતે વિચરતા હોવાથી ત્રિલોકસંચારિ તરીકે પણ પ્રસિદ્ધ છે. તેઓને પ્રથમ નાટ્યયોગી પણ માનવામાં આવે છે. વળી તેમના નટખટ સ્વભાવને પરિણામે કલહ્ થતો હોવાથી તેમને કલહપ્રિયનુ બિરુદ પણ મળેલ છે. વૈષ્ણવ સંપ્રદાયમાં નારદ મુનિનુ એક આગવું સ્થાન છે. પુરાણોમાં તેમનો સમાવેશ ભગવાન વિષ્ણુના બાર મહાજનો અથવા મહાન ભક્તોમાં થાય છે. ઋષિ બન્યા પહેલા, તેમના પૂર્વ જન્મમાં તેઓ ગંધર્વ હોવાથી તેઓને દેવર્ષિ ગણવામાં આવે છે.

તપ દ્વારા તેમને નારાયણે 'મહતી' નામની વીણા આપી અને સાથે વરદાન આપ્યું કે તું જયારે આ વીણા વગાડીશ ત્યારે હું પ્રગટ થઈશ. આજ વીણા વડે તેઓ રુચાઓ, મંત્રો અને સ્તુતિઓ રચે છે. તેમણે ભક્તિયોગનુ નિરુપણ તેમના નારદ ભકિતસૂત્રમાં કરેલુ જોવા મળે છે.

પૌરાણિક પાત્રો
ઋષિઓ
બટેટાવડાં અથવા બટાકાવડાં એ ભારતીય ઉપખંડમાં ખાવા માટે વપરાતી એક તળીને બનાવવામાં આવતી વાનગી છે. ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર અને ગુજરાત રાજ્યોમાં બટાકાવડાં એક અત્યંત લોકપ્રિય ફરસાણ/નાસ્તો છે. 

બટેટાવડાં તેલમાં તળીને બનાવાતી વાનગી છે. તે દેખાવમાં ગોળાકાર હોય છે. તેની બહારનું આવરણ ચણાના લોટના ખીરાનું હોય છે, જે તળાતા સખત બની જાય છે. તેની અંદર બાફેલા અને વઘાર કરેલા બટાકાંનું મસાલાયુક્ત મિશ્રણ હોય છે.

રીત 
બાફેલા બટેટાંને છૂંદીને માવો બનાવો.
આમાં લીલા મરચાં, આદુ, (ગમે તો લસણ), મીઠું વાટીને મિશ્ર કરો. તેમાં ઝીણી સમારેલી કોથમીર ઉમેરો.
એક વધારીયામાં તેલ લઈ તેમાં અડદની દાળ, રાઈ, આખા ધાણા, હિંગ, હળદર અનુક્રમે નાખીને વધાર તૈયાર કરો.
વધારને માવા પર રેડી દો. તેમાં તૈયાર કરેલ મસાલો ઉમેરી ભેળવી દો.
આના મુઠ્ઠી આકારના ગોળા વાળો.
ચણાના લોટનું ખીરું તૈયાર કરો તેમાં મરચું મીઠું અને હળદર ઉમેરો.
તૈયાર કરેલ ગોળાને ખીરામાં ડુબાડી તેલમાં તળવા મુકો.
જો કે વઘાર આવશ્યક નથી, ઘણી વખત બટાકાવડાંનો માવો વઘાર કર્યા વગર જ તૈયાર કરવામાં આવે છે. ગુજરાતમાં જો વઘાર કરવામાં પણ આવે તો તે વઘારમાં અડદની દાળ વાપરવામાં આવતી નથી. મહદંશે દક્ષિણ ભારતમાં વઘારમાં અડદની કે ચણાની દાળ મુકવાનો રિવાજ છે. ગુજરાતમાં કોઈપણ જાતના વઘારમાં મોટેભાગે રાઈ, જીરું અને અજમો જ વપરાય છે.

આ પણ જુઓ 
વડા-વિવિધ પ્રકારના વડા
વડાપાવ-મુંબઈની અતિ પ્રખ્યાત વાનગી

મરાઠી વાનગીઓ
ગુજરાતી વાનગી
ગુજરાતી ભોજન
 ફરસાણ
બોરડી (તા. મોડાસા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા અરવલ્લી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  મોડાસા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. બોરડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

મોડાસા તાલુકો
લવાછા (ઓલપાડ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા સુરત જિલ્લામાં આવેલા ઓલપાડ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. લવાછા ગામમાં મુખ્યત્વે કોળી પટેલો ઉપરાંત અન્ય લોકોની વસ્તી રહે છે. આ ગામના વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન છે. આ ગામમાં ડાંગર, તેમ જ શાકભાજી જેવાં ખેત-ઉત્પાદનોના પાક લેવામાં આવે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરીની સવલતો પ્રાપ્ય છે.

સુરત જિલ્લો
ઓલપાડ તાલુકો
ઇંગોરાળા (તા. ખાંભા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ખાંભા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ઇંગોરાળા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, ] તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

ખાંભા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
વાજડી વાડ (તા. લોધિકા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા લોધિકા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વાજડી વાડ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

લોધિકા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
છઠિયારડા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા મહેસાણા જિલ્લાના મહેસાણા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ડાંગર, બાજરી, તમાકુ, બટાટા, શક્કરીયાં તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

મહેસાણા તાલુકો
(અથવા મોરગઢ) ભારતના ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાના નખત્રાણા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, નોકરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મગ , તલ, બાજરી, જુવાર,  રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ઇતિહાસ 
મોરગરની સ્થાપના ઇસ ૯૪૨માં અણહિલવાડ પાટણમાંથી ચાવડા વંશના પતન પછી સામંતસિંહ ચાવડાના પુત્ર અહિપતે કરી હોવાનું મનાય છે. અહિપતે કચ્છમાં શાસન સ્થાપ્યું હતું અને ૯૦૦ જેટલાં ગામો જીતીને મોરગરને પોતાની રાજધાની બનાવી હતી. હવે ચાવડકો તળાવના નામ સિવાય ચાવડા શાસનના કોઇ પુરાવાઓ મળતા નથી.

સંદર્ભ 

 આ લેખ  માંથી પબ્લિક ડોમેઇનમાં રહેલું લખાણ ધરાવે છે.

નખત્રાણા તાલુકો