Sovesh/autoresearch-gu huggingface dataset:
ડિમેન્શિયા શબ્દનો ગુજરાતીમાં કોઈ બરાબર ભાષાંતર કરે એવો કોઈ શબ્દ નથી. તેને ભુલવાનો રોગ કહી શકાય, તેને સ્મૃતિ ભ્રંશ, ચિત્તભ્રમ, પણ કહી શકાય. મોટા ભાગે ૬૦, ૬૫, વર્ષની વય પછી આના ચિન્હ દેખાય છે. જો નાની ઉમરમાં થાય તો તેને 'Early Onset Dementia' કહેવાય છે. કોઈ વાર તેને ઉન્માદ, અથવા ગાંડપણ કહેવામાં આવે છે, તે અયોગ્ય છે. 

ડિમેન્શિયા કોઈ એક રોગ નથી. મગજના કોષની તકલીફ ના લીધે થતા જુદા જુદા રોગના લીધે જે લક્ષણ જોવા મળે છે તેને ડિમેન્શિયા ના શબ્દમાં આવરી લેવામાં આવે છે. મોટા ભાગે આ ઘડપણમાં થાય છે. મગજને નુકશાનનું પરિણામ છે. તે આગળ વધતો (progressive) રોગ છે. તેનો ઈલાજ નથી અને તેના લક્ષણો ધીમે ધીમે વધતા જાય છે.

લક્ષણો 
ડિમેન્શિયા થવાથી વ્યક્તી ધીરે ધીરે વધારે ભૂલવા માંડે છે. સાથે તે રોજીંદા સહેલા કાર્યો કરવાની ક્ષમતા ગુમાવે છે, જેવા કે ખરીદી કરી તેના બીલની ચુકવણી કરવી, સામાન્ય ભોજન બનાવવું, ફરવા જવાનું આયોજન કરવું. વધુ સમય જતા પોતાની સ્વસ્થતા અને સ્વચ્છતા સચવાય નહી, સ્વજનો ઓળખાય નહી એક સમય એવો આવે કે વ્યક્તી પૂર્ણ રીતે પરાવલંબી થઈ જાય છે. છેલ્લા તબક્કામાં ચાલવાની અને ગળવાની ક્ષમતા ધીરે ધીરે ઘટતી જાય છે.

કારણો 
જયારે આવા ફેરફાર માટે કોઈ અન્ય રોગ કારણભૂત ના હોઈ ત્યારે તે ડિમેન્શિયા હોઈ શકે. ૧૦૦થી વધુ રોગના લીધે ડિમેન્શિયા થઈ શકે છે, પણ મોટા ભાગે અલ્ઝાઇમર્સ રોગનું પ્રમાણ વધારે જોવા મળે છે.
ભાગવત ચંદ્રશેખર ભારત દેશના આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ રમતા ખેલાડી છે, કે જે હાલ રમતમાંથી નિવૃત્ત થઇ ચુક્યા છે. આ ખેલાડી એકદિવસીય ક્રિકેટ સ્પર્ધા તેમ જ પાંચ દિવસની ટેસ્ટ ક્રિકેટ સ્પર્ધામાં બોલીંગમાં  ઘણીવાર પોતાની કાબેલિયત પુરવાર કરી ચુક્યા છે.

આ પણ જુઓ

ક્રિકેટ

 ખેલાડી
ક્રિકેટર
રમત
ભારતીય ક્રિકેટ ખેલાડી
મિયાંપુર, મહુવા તાલુકો, સુરત જિલ્લો ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાના મહુવા તાલુકાનું ગામ છે. મિયાંપુર ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.

ગામના લોકો મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન નો વ્યવસાય કરે છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ડાંગર, શેરડી, કેળાં, તુવર, કેરી, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

મહુવા તાલુકો(જિ.સુરત)
બોરીઆ (માંગરોળ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા સુરત જિલ્લાના કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા માંગરોળ તાલુકામાં આવેલું  ગામ છે. બોરીઆ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસીઓ ઉપરાંત અન્ય લોકોની વસ્તી રહે છે. આ ગામના વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન છે. આ ગામમાં ડાંગર, જુવાર, તુવર, કપાસ   તેમ જ શાકભાજી જેવાં ખેત-ઉત્પાદનોના પાક લેવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક ખેડૂતો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરીની સવલતો પ્રાપ્ય છે.

સુરત જિલ્લો
માંગરોળ તાલુકો
કાલિયાણા (તા. વિરમગામ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા અમદાવાદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વિરમગામ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કાલિયાણા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, ડાંગર, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

વિરમગામ તાલુકો
ભંડારીયા (તા. ખંભાળિયા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લામાં આવેલા  ખંભાળિયા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ભંડારીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

ખંભાળિયા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
નેસદા (તા. મેઘરજ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા અરવલ્લી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  મેઘરજ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નેસદા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

મેઘરજ તાલુકો
નાના તુડીયા (તા. દાંતા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દાંતા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નાના તુડીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

દાંતા તાલુકો
વેલપરવ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા વલસાડ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા પારડી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે.  વેલપરવ ગામમાં આંગણવાડી, પ્રાથમિક શાળા, દુધની ડેરી, પંચાયતઘર જેવી સગવડો ઉપલબ્ધ થયેલ છે. આ ગામમાં ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન મુખ્ય વ્યવસાય છે. શેરડી, ડાંગર, કેરી, ચીકુ અને શાકભાજી આ ગામનાં ખેત-ઉત્પાદનો છે.

વેલપરવ ગામથી નજીકનું હવાઇમથક દક્ષિણ દિશામાં મુંબઇ તેમ જ ઉત્તર દિશામાં સુરત ખાતે આવેલું છે.

વલસાડ જિલ્લો
પારડી તાલુકો
નાથકુવા (તા. ઘોઘંબા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા મુખ્યત્વે  આદિવાસીઓની વસ્તી ધરાવતા પંચમહાલ જિલ્લામાં આવેલા  ઘોઘંબા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નાથકુવા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર, ચણા તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ઘોઘંબા તાલુકો
કવારા (તા. પાવી જેતપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા પાવી જેતપુર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કવારા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્ય વસ્તી આદિવાસીઓની છે.

પાવી જેતપુર તાલુકો
ઈન્દ્રાડ (તા. કડી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા મહેસાણા જિલ્લામાં આવેલા કડી તાલુકાનું આવેલું એક ગામ છે. ઈન્દ્રાડ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

કડી તાલુકો
કોરડા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ચુડા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કોરડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, તલ, મગફળી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે. ગામમાં બાપા સિતારામની મઢુલી પણ આવેલી છે.

પરિવહન 
ગામનું નજીકનું રેલવે સ્ટેશન ચુડા (૨૦ કિમી), બસ ડેપો સુરેન્દ્રનગર (૫૦ કિમી) અને હવાઇ મથક અમદાવાદ (૧૫૦ કિમી) છે.

ચુડા તાલુકો
નાગલપર (તા. મોરબી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  મોરબી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા મોરબી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નાગલપર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

મોરબી તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
તુલસીપુરા (તા. સાવલી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા વડોદરા જિલ્લામાં આવેલા સાવલી તાલુકામાં આવેલું એક મહ્ત્વનું ગામ છે. તુલસીપુરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સાવલી તાલુકો
બંદરપુરા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના નર્મદા જિલ્લાના તિલકવાડા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકોની વસ્તી રહે છે. બંદરપુરા ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી અને દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય છે. આ ગામ ડુંગરાળ તેમ જ જંગલ વિસ્તારમાં આવેલું છે. ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ઉપરાંત અહીંના લોકો જંગલમાંથી મહુડાનાં ફુલ તેમ જ બી, ખાખરાનાં પાન, ટીમરુનાં પાન જેવી વનપેદાશો એકઠી કરી તેને વેચીને પણ પોતાનું ગુજરાન ચલાવે છે.

તિલકવાડા તાલુકો
કાકડવા (તા.નાંદોદ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના પૂર્વપટ્ટીમાં આવેલા નર્મદા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા નાંદોદ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકોની વસ્તી રહે છે. કાકડવા ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી અને દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે.

નાંદોદ તાલુકો
કરશનપર એ ગામ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યમાં આવેલા સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા જામનગર જિલ્લામાં આવેલા જામજોધપુર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કરશનપર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ત થયેલી છે.

જામજોધપુર તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
સૈજપુર (તા. બોરસદ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ચરોતર પ્રદેશમાં આવેલા આણંદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  બોરસદ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. સૈજપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ડાંગર, બાજરી, તમાકુ, બટાટા, શક્કરીયાં તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

બોરસદ તાલુકો
ચરોતર
પિપલેટ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  દાહોદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ઝાલોદ તાલુકાનું ગામ છે. પિપલેટ ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.  ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દૂધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. મકાઈ, ઘઉં, ડાંગર, મગ, અડદ,  અન્ય કઠોળ તેમ જ શાકભાજી આ ગામનાં મુખ્ય ખેત-ઉત્પાદનો છે. ગામની નજીકમાં જ કાળી ડેમ-૨ આવેલો છે.

ઝાલોદ તાલુકો
વસેડી (તા. છોટાઉદેપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા  છોટાઉદેપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વસેડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ,  તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે. 

છોટાઉદેપુર તાલુકો
જામખડી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તાપી જિલ્લાના કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સોનગઢ તાલુકાનું ગામ છે. જામખડી ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.  ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. જામખડી ગામમાં પ્રાથમિક આરોગ્ય કેન્દ્રની પણ સુવિધા છે, જેમાં ૧૧ ઉપ કેન્દ્રોનો સમાવેશ થાય છે અને કુલ લગભગ ૪૨,૦૦૦ જેટલી વસ્તીને તેમાં આવરી લેવામાં આવી છે.

આ ગામ તાલુકા મથક સોનગઢથી ઓટા જતા રાજ્ય ધોરી માર્ગ પર સોનગઢથી આશરે ૧૨ કિલોમીટર જેટલા અંતરે આવેલ છે.

સોનગઢ  તાલુકો
કદ અને દેખાવ 

કેસરિયા માથાવાળો કસ્તુરો (કે થ્રશ) ૨૦૫ થી ૨૩૫ (૮.૧ ઈંચ થી ૯.૨૫ઈંચ) લંબાઈ અને ૪૭ થી ૬૦ ગ્રામ (૧.૯થી૨.૧ ઔંસ) વજન ધરાવે છે. આ પ્રજાતિના પુખ્ત નરને સંપૂર્ણ કેસરી માથું અને નીચેનો ભાગૢ એકસમ રાખોડી નેચેનો ભાગ અને પાંખો તથા પાંખનીચે સફેદ પીંછા હોય છે. તેને સ્લેટ રંગની ચાચ હોય છે. પાગ અને પાની આગળથી લાકડા રંગની તથા પાછળથી ગુલાબી પડતાં પીળાં રંગના હોય છે.
માદા પક્ષી પન આમ તો નર સમાનજ દેખાય છે પણ તેનુ6 નીચેનુ શરીર વધુ ઘેરા કથ્થઈ તથા હૂંફાળા કથ્થઈ રંગની પાંખો હોય છે. અમુક મોટી ઉંમરની માદા પક્ષી નર સમાન જ દેખાય છે. નવજાત બચ્ચાં ફીક્કાં બદામી રંગના સહેદ ચટ્ટાં સહીત હોય છે તેમના ચહેરા અને માથાને rufous tone હોય છે. તેમની પાંખો રાખોડી હોય છે. તેમની ચાંચ ઘેરી બદામી અને પગ અને પંજો બદામી રંગના હોય છે.
આ પ્રજાતિનો કેસરીયો અને રાખોડી રંગ ભિન્ન જ હોય છે આને લીધે અન્ય પક્ષી સાથે તેને ઓળખવામાં ભૂલ થતી નથી. તેની ઉપજાતિઓ માં ફરક તેની માથાની Z. c. cyanotusની રચનાથી જણાઈ આવે છે. પણ રંગોની ઘટ્ટતા ન આધારેૢ કે પાંખની નીચે આવેલ સફેદ પીંછાની ગોઠવણ (કે જે દરેક પ્રજાતિમં ભિન્ન હોય છે) ને આધારે કરવું ખૂબ મુશ્કેલ છે.

વિસ્તાર 

આ પક્ષી ગીચ જંગલોમાં ભારત ચીન તથા અગ્ની એશિયામાં મળી આવે છે. મોટે ભાગે તેઓ સ્થાયી આવાસી છે. તેઓને છાંયડેદાર અને ભેજવાળી જગ્યા પસંદ આવે છે. અને ધણાં ઝૂથેરાની Zoothera જેમ તેઓ ગુપ્ત સંતાઈને જીવન ગાળે છે.

ખોરાક 
આ પક્ષી મિશ્રાહારી છે. તે ઘણી જાતિન કીટકૢ અળસિયા અને ફળો ખાય છેૢ તે ઝાડપર માળો બાંધે છે અને જૂથમાં નથી રહેતાં.

માળો 

તે ઝાડપર માળો બાંધે છે

અવાજ 
મલાગીર કસ્તુરો (કેસરીયા થ્રશ) નો અવાજ હળવા ચકચક જેવો આવે છેૢ તેની ચીસ ટીર્-ટીર્-ટીર અને ઊડતી વખતે પાતળી ત્સી કે ઝેફ જેવી ચીસ સંભળાવે છે. સામાન્ય રીતે ખાસ કરીને શિયાળામાં આ પક્ષી શાંત હોય છે. ખુલ્લાં આકાશમાં તેનું મીઠું ગીતૢ કોઅયલને મળતુ આવતુ સાંભલી શકાય છે. તે બુલબુલૢ બેબ્લર અને પૂંછાળા પક્ષીના ચાળા પણ પાડે છે. તે વહેલી સવારે કે મોડી સાંજે પર્ણાચ્છાદીત વૃક્ષ પર બેસી ગીત ગાય છે.

ફોટો

બાહ્ય કડીઓ 
 ઇન્ટરનેટ પક્ષી સંગ્રહ પર ચલચિત્ર.

પક્ષી
પ્રાણીશાસ્ત્ર
ગુજરાતનાં પક્ષીઓ
થ્રશ કુટુંબ
મવડી એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  રાજકોટ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. આ ગામમાં આંગણવાડી, પંચાયતઘર તેમજ પ્રાથમિક શાળા જેવી સુવિધાઓ આવેલી છે. આ ગામમાં રાજકોટ શહેર ની  નજીકમાં જ હોવાથી આ ગામની હદમાં  ઉધોગ ખુબજ વિકસ્તરેલ છે. તેમજ  ખેતી અને પશુપાલનનો વ્યવસાય પણ કરવામાં આવે છે. ઘઉં, ડાંગર, બાજરો, કપાસ, જીરૂ, મગફળી અને શાકભાજી આ ગામનાં ખેત-ઉત્પાદનો છે.

રાજકોટ તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
પ્રવીણ પંડ્યા (૧૬ ફેબ્રુઆરી ૧૯૫૭) એ ગુજરાતી ભાષાના કવિ, લેખક અને નાટ્યલેખક છે. તેમના મહત્ત્વપૂર્ણ યોગદાનોમાં અજવાસનાં મત્સ્ય (૧૯૯૪), ઈન્ડિયા લોજ (૨૦૦૩), હાથીરાજા અને બીજા નાટકો (૨૦૦૪) અને બરડાના ડુંગર (૨૦૦૪) મુખ્ય છે. રંગમંચ પરની સક્રિયતા તેમજ હિન્દી કવિ સમશેર બહાદુરના નાટકીય રુપાંતરો એ તેમના ગુજરાતી સાહિત્યમાં મહત્ત્વના પ્રદાન છે. બરડાના ડુંગર પુસ્તક માટે તેમને ૨૦૦૮-૦૯નું ઉમા-સ્નેહરશ્મિ પારિતોષિક મળ્યું હતું.

પ્રારંભિક જીવન
પ્રવીણભાઈનો જન્મ સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના ધ્રાંગધ્રા ખાતે જગજીવનદાસ અને મંગલાબેનને ત્યાં થયો હતો. તેમણે ધ્રાંગધ્રાની કે.એમ. બોયઝ હાઈસ્કૂલમાંથી અભ્યાસ કર્યો હતો. ૧૯૮૯માં તેમણે ગુજરાત યુનિવર્સિટીમાંથી નાટ્યશાસ્ત્રમાં સ્નાતકની પદવી મેળવી હતી. ૧૯૯૧માં ડિપ્લોમા ઇન જર્નાલિઝમ પૂર્ણ કર્યું. તેઓ હાલ અમદાવાદ ખાતે રહે છે.

કારકિર્દી
તેઓ ૨૦૧૪થી સાહિત્ય અકાદમી, નવી દિલ્હી ખાતે ગુજરાતી સલાહકાર બોર્ડના સભ્ય છે.

સાહિત્યસર્જન
તેમનો પ્રથમ કાવ્યસંગ્રહ અજવાસનાં મત્સ્ય ૧૯૯૪માં પ્રકાશિત થયો હતો. ત્યારબાદ બરડા ના ડુંગર (૨૦૦૯) અને આ કૌરવ પાંડવના સમયમાં (૨૦૧૪) નામના કાવ્યસંગ્રહો પ્રકાશિત થયા હતા.

તેમની કવિતાઓમાં સામાજિક છબી અને રાજકીય વિચારો પ્રતિબિંબિત થયેલા છે. "હાથીરાજા અને બીજા નાટકો" (૨૦૦૪) અને "ઇન્ડિયા લોજ" (૨૦૦૪) તેમના નાટ્યસંગ્રહો છે. તેમણે પ્રેમાનંદના નાટક 'સુદામાચરિત્ર'ને "પછી સુદામાજી બોલિયા" તરીકે રૂપાંતરીત કર્યું હતું, જે કુમાર (સામયિક)માં (એપ્રિલ ૨૦૧૬) પ્રકાશિત થયું હતું. તેમણે હિન્દી કવિ શમશેર બહાદુર સિંહની કૃતિઓને પણ ગુજરાતી નાટકોમાં રૂપાંતરીત કરી છે.

પુરસ્કાર
"કવિલોક"માં પ્રકાશિત તેમની કવિતા 'વ્યથા ચક્ર કવિતા'ને ૧૯૯૨માં બલવંતરાય ઠાકોર પુરસ્કાર મળ્યો હતો. તેમને તેમના કાવ્ય સંગ્રહ અજવાસના મત્સ્ય (૧૯૯૪) માટે ઉશનસ્ પુરસ્કાર તથા બરડાના ડુંગર (૨૦૦૯) માટે વર્ષ ૨૦૦૮-૦૯નું ઉમા-સ્નેહરશ્મિ પારિતોષિક મેળવ્યું હતું. 

તેમના નાટક 'બેગમ હજરત'નું ભારતની બાવીસ ભાષાઓમાં ભાષાંતર કરવામાં આવ્યું છે અને ૨૦૧૩માં પ્રસાર ભારતી દ્વારા પ્રસારિત કરવામાં આવ્યું હતું. ૨૦૦૮માં તેમને તેમના નાટ્યસંગ્રહ 'ઇન્ડિયા લોજ' માટે ગુજરાત સાહિત્ય અકાદમીનો શ્રેષ્ઠ પુસ્તકનો પુરસ્કાર (૨૦૦૪) મળ્યો હતો. નવેમ્બર ૨૦૧૫માં તેમણે જાહેર કર્યું હતું કે તેઓ એવોર્ડ અને પૈસા પરત કરશે.

સંદર્ભ

ગુજરાતી સાહિત્યકાર
૧૯૫૭માં જન્મ
ભાલખેત ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ડુંગરાળ તેમજ જંગલ વિસ્તાર ધરાવતા ડાંગ જિલ્લાના વઘઇ તાલુકામાં આવેલું  ગામ છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળાની સગવડ પ્રાપ્ય છે. ભાલખેત ગામમાં ૧૦૦ ટકા આદિવાસી લોકો વસે છે. તેઓ પરસ્પર સામાન્ય વહેવારમાં ડાંગી ભાષા એટલે કે કુકણા બોલીનો ઉપયોગ કરે છે. આ ગામ જંગલોથી ભરપૂર ડુંગરાળ પ્રદેશમાં આવેલું છે.

આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ઉપરાંત અહીંના લોકો જંગલમાંથી  મહુડાનાં ફુલ તેમ જ બી,  ખાખરાનાં પાન, ટીમરુનાં પાન, સાગનાં બી, કરંજના બી જેવી ગૌણ વનપેદાશો એકઠી કરી તેને વેચીને પણ પોતાનું ગુજરાન ચલાવે છે.

વઘઇ તાલુકો
દુલા ભાયા કાગ અથવા કાગબાપુ (૨૫ નવેમ્બર ૧૯૦૩ – ૨૨ ફેબ્રુઆરી ૧૯૭૭) કવિ, ગીતકાર, લેખક અને કલાકાર હતા, તેમનો જન્મ મહુવાના નજીક મજાદર ગામે (હવે રાજુલા તાલુકામાં) થયો હતો. તે ચારણ (ગઢવી) હતા અને તેઓ મુખ્યત્વે હિન્દુ ધર્મ સાથે સંબંધિત આધ્યાત્મિક કવિતા માટે જાણીતા છે. વર્ષ ૧૯૬૨ માં તેમને પદ્મશ્રી પુરસ્કાર એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો. તેમણે ચારણી ભાષાના માધ્યમથી દલિત, શોષિત, પીડિતોના દર્દને વાચા આપી હતી.

જીવન 
તેમનો જન્મ મહુવાના નજીકના સોડવદરી ગામે થયો હતો. અન્ય સ્રોત મજાદર ગામને દુલાકાગની જન્મ ભૂમિ ગણાવે છે.  તેમના પિતાનું નામ ભાયા ઝાલા કાગ અને માતાનું નામ ધનબાઈ હતું. તેમણે માત્ર ૫ ધોરણ સુધીનું શિક્ષણ મેળવ્યું અને ત્યાર બાદ તેમના કૌટુંબિક વ્યવસાય, ખેતીમાં જોડાયા. ઢોરોને ચરવવા જતા ત્યારે મળનારા સ્મયમાં તેઓ પદ્ય રચનાઓ કરતા. તેમણે તેમની જમીન વિનોબા ભાવેના ભૂદાન આંદોલનમાં અર્પી દીધી હતી. તેમણે રતુભાઇ અદાણી સાથે મળી જુનાગઢમાં લોકસાહિત્યની શાળા નું નિર્માણ તથા ભાવનગરમાં "ચારણ બોર્ડિંગ હાઉસ" જેવી સંસ્થાઓ સ્થાપી હતી. તેઓ ચારણ હિતવર્ધક સભાન પ્રમુખ પણ રહ્યા હતા. ભવનાથ જેવા શિવરાત્રી એ ભરાતા લોકમેળામાં ભક્તો માટે ઊતારા તરીકે ઓળખાતા રાતવાસામાં દુલાકાગનો ઉતારો જાણીતો હતો.

સર્જન 
તેમણે જ્ઞાન, ભક્તિ અને નીતિ-આચારણ જેવા વિષયોને ચારણી છંદ, ભજન અને દુહા જેવા કાવ્યપ્રકારોમાં ઢાળી પદ્ય સર્જન કર્યું છે. તેમની કવિતાઓમાં રાષ્ટ્રવાદી છાંટા પણ ઉપસે છે. તેમણે ગાંધીવાદી વિચાર ધારા અને ભૂદાન યોજના સંબંધીત રચનાઓ ગરબા સ્વરૂપે કરી હતી. તેઓ તેમની ગ્રંથમાળા કાગવાણીના આઠ ભાગ માટે જાણીતા છે, જે ભજનો, રામાયણ અને મહાભારતના પ્રસંગો તેમજ ગાંધીજીની દર્શનશાસ્ત્ર અને વિનોબા ભાવેના ભૂદાન આંદોલન પર આધારિત ગીતો ધરાવે છે. તેમણે મહાત્મા ગાંધી અને વિનોબા ભાવે પર પુસ્તક પણ લખ્યાં છે.

  કાગવાણી  - ભાગ ૧ (૧૯૩૫), ૨ (૧૯૩૮), ૩ (૧૯૫૦), ૪ (૧૯૫૬), ૫ (૧૯૫૮), ૬ (૧૯૫૮), ૭ (૧૯૬૪)
  વિનોબાબાવની  (૧૯૫૮)
  તો ઘર જાશે, જાશે ધરમ  (૧૯૫૯)
  શક્તિચાલીસા  (૧૯૬૦)
  ગુરુમહિમા 
  ચન્દ્રબાવની 
  સોરઠબાવની 
  શામળદાસ બાવની

સન્માન 
૧૯૬૨માં તેમને પદ્મશ્રી પુરસ્કાર એનાયત થયો હતો.

૨૫ નવેમ્બર ૨૦૦૪ના રોજ ભારત સરકારના ટપાલ વિભાગ તરફથી તેમના માનમાં ૫ રૂપિયાની ટપાલ ટિકિટ બહાર પાડવામાં આવી હતી.

અવસાન તથા વારસો 
કાગબાપુ નું અવસાન ૨૨ ફેબ્રુઆરી ૧૯૭૭ ના દિવસે ૭૪ વર્ષની વયે થયું હતું.ઘણા લોક ગાયકો અને લોકસાહિત્યકારોને સંગીત અને સાહિત્ય ક્ષેત્રે શ્રેષ્ઠતા બદ્દલ "કવિ કાગ એવોર્ડ" થી સન્માનિત કરવામાં આવે છે. કાગધામ ખાતે આ કાર્યક્રમનું આયોજન કરવામાં આવે છે. 

તેમની કવિતાઓ તથા કૃતિઓને શાલેય અભ્યાસક્રમમાં સ્થાન મળ્યું છે. કાગધામ ગામે કાગબાપુની સ્મૃતિમાં કાગધામ ગામના પ્રવેશદ્વાર તરીકે "કાગ દ્વાર" બનાવામાં આવેલો છે.

ચિત્રો

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ 
 
 દુલા કાગ - ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદ પર

 ગુજરાતી સાહિત્યકાર 
વ્યક્તિત્વ
પદ્મશ્રી પુરસ્કાર વિજેતાઓ
૧૯૦૩માં જન્મ
૧૯૭૭માં મૃત્યુ
પિપલગભાણ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા   ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તથા  વલસાડ જિલ્લાનું વિભાજન કરી નવા બનાવવામાં આવેલા નવસારી જિલ્લામાં આવેલ કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ચિખલી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. પિપલગભાણ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, માધ્યમિક શાળા, દૂધની ડેરી, આંગણવાડી, પંચાયતઘર જેવી સગવડો ઉપલબ્ધ થયેલ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ડાંગર,  શેરડી, કેરી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. 

આ ગામમાં મુખ્યત્વે કોળી પટેલ તેમ જ આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે.

ચિખલી તાલુકો
નગારાસણ (તા. કડી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા   મહેસાણા જિલ્લામાં આવેલા કડી તાલુકાનું આવેલું એક  ગામ છે. નગારાસણ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

કડી તાલુકો
મોટી કુમાદ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  અમદાવાદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વિરમગામ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મોટી કુમાદ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, ડાંગર, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

વિરમગામ તાલુકો
માલવણ (તા. કડાણા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય પૂર્વ ભાગમાં આવેલા મહીસાગર જિલ્લામાં આવેલા  કડાણા તાલુકાનું આવેલું એક  ગામ છે. માલવણ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

કડાણા તાલુકો
૨ એપ્રિલનો દિવસ ગ્રેગોરીયન પંચાંગ મુજબ વર્ષનો ૯૨મો(લિપ વર્ષ દરમ્યાન ૯૩મો) દિવસ છે. આ દિવસ પછી વર્ષ પુરું થવામાં ૨૭૩ દિવસ બાકી રહે છે.

મહત્વની ઘટનાઓ 
 ૧૭૫૫ - કોમોડોર વિલિયમ જેમ્સે ભારતનાં પશ્ચિમ કિનારે,ચાંચિયાઓનાં ગઢ,'સુવર્ણદુર્ગ' (Suvarnadurg) પર કબ્જો કર્યો.
 ૧૯૦૨ - "ઇલેક્ટ્રીક થિએટર", લોસ એન્જલિસ; અમેરિકાનું પ્રથમ સંપૂર્ણ ચલચિત્ર થિએટર શરૂ થયું.
 ૧૯૭૫ - ટોરોન્ટો,કેનેડામાં, 'સી.એન.ટાવર'નું બાંધકામ પુર્ણ થયું. તે ૫૫૩.૩૩ મીટર (૧,૮૧૫.૪ ફિટ)નીં ઉંચાઇ સાથે વિશ્વનું સૌથી ઉંચું બાંધકામ બન્યું.
 ૧૯૮૪ - સ્કોડ્રન લિડર રાકેશ શર્મા (Rakesh Sharma) સોયુઝ ટી-૧૧ (Soyuz T-11) અવકાશ યાનમાં, અવકાશમાં ગયા અને ભારતનાં પ્રથમ અવકાશયાત્રી બન્યા.
 ૨૦૧૧ - ભારત દેશ વતી રમતા ભારતીય ક્રિકેટ સંઘ ક્રિકેટ વિશ્વ કપ ૨૦૧૧ની અંતિમ તથા નિર્ણાયક મેચમાં શ્રીલંકાના ક્રિકેટ સંઘને હરાવી વિશ્વવિજેતા બન્યું.

જન્મ 
 ૧૬૧૪ - જહાનઆરા; શાહજહાં અને મુમતાઝ મહલની પુત્રી. (અ. સપ્ટેમ્બર ૧૬, ૧૬૮૧)
 ૧૭૮૧ - સ્વામિનારાયણ ભગવાન, (અ. ૧૮૩૦)
 ૧૯૪૨ - રોશન શેઠ, ચલચિત્ર અભિનેતા. (જેમણે પ્રસિદ્ધ ચલચિત્ર "ગાંધી my foot"માં જવાહરલાલ નહેરૂનું પાત્ર ભજવેલું.

અવસાન 
 ૧૮૭૨ – સેમ્યુઅલ મોર્સ, અમેરિકન સંશોધક જેણે એક તારીય વિદ્યુત ટેલિગ્રાફ સંદેશાની શોધ કરી (જ. ૧૭૯૧)
 ૧૯૬૫ - મહારાજા શ્રી કૃષ્ણકુમારસિંહજી ગોહીલ ભાવનગર રાજ્યના છેલ્લા રાજવી.

તહેવારો અને ઉજવણીઓ 
 આંતરરાષ્ટ્રીય બાલ પુસ્તક દિન (International Children's Book Day)
 વિશ્વ સંભાષણ અક્ષમતા જાણકારી દિન  (:en:World Autism Awareness Day)

બાહ્ય કડીઓ 
 બી.બી.સી.(BBC): આજનો દિવસ

એપ્રિલ
કાલિકા માતા મંદિર ગુજરાતના દેવભુમિ દ્વારકા જિલ્લાના નવી ધ્રેવાડ ગામમાં આવેલું છે.

સ્થાન અને ઇતિહાસ 
આ મંદિર મૈત્રક (૭મી સદી) સમયગાળાનું છે. આ ગામની નજીક આવેલા બે મંદિરોમાંનું છે. અન્ય મંદિર રાજલ વેજલ માતાનું છે. આ મંદિર રાષ્ટ્રીય મહત્વનું સ્મારક (N-GJ-૧૨૨) છે.

સ્થાપત્ય 
એમ. એ. ઢાંકી અને નાણાવટીએ આ મંદિરને તેના શિખર અને આધુનિક દ્વવિડિયન ઉપપ્રકાર પરથી વિમાનકાર પ્રકાર તરીકે વર્ગીકૃત કર્યું છે.

પૂર્વ દિશામાં મુખ ધરાવતું આ મંદિર સંધારા પ્રકારનું છે, જેનો પાયો (અધિષ્ઠાન) અમુક જગ્યાઓથી દૃશ્યમાન છે. કોતરણીઓનો ક્રમ આ પ્રકારે છે: મોટું પદ્મ, કુસુમ, વજન, કંધારા, ઉત્તર, ઉર્ધ્વપદ્મ, કપોટ અને પટ્ટિકા. પદ્મનો વિકાસ કુંભ સુધી થયેલ નથી જે ભવિષ્યની નાગર શૈલીના મંદિરોમાં દૃશ્યમાન છે. કુમુદ ઘણાં મોટા છે અને કળશમાં વિકાસ પામ્યા નથી.

મંદિરના ચોરસ ગર્ભગૃહમાં સાદી દિવાલો ઉર્ધ્વમંડપ સાથેની કોતરણી વાળી છે. શિખર પાંચ સ્તરો ધરાવે છે, જે દરેકમાં ચંદ્રશાળા કોતરણીઓ ઘટતા ક્રમમાં છે. મંદિરની અંદર કોઇ મૂર્તિ નથી. અંદરની બાજુએ અમુક મૂર્તિઓ પાછળથી મૂકવામાં આવી છે.

મંડપનો ખંડ બધી બાજુએથી સરળ દિવાલો વડે બંધ છે. મધ્યમાં તેની ઉપર દંડચડ્ય અને સુરસેનકા સાથેની એક બારી છે. તે ઉપર છે. દિવાલોથી ઉપરની બાજુ એક કપોત આવેલો છે. ભદ્રક પ્રકારના ચાર ચોરસ સ્થંભો મધ્યમાં આવેલા છે. મુખમંડપ પાછળથી બનાવેલ હોય તેમ લાગે છે.

સંદર્ભ 

દેવ ભૂમિ દ્વારકા જિલ્લો
ગુજરાતનો ઇતિહાસ
રાષ્ટ્રીય મહત્વનાં સ્મારકો
બિલિયાત નેસ એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ગીર સોમનાથ જિલ્લાના ઉના તાલુકામાં આવેલું ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરો, કપાસ, મગફળી, શેરડી, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ

નેસ
ગુંદાળા (તા. ગોંડલ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા ગોંડલ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ગુંદાળા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

ગોંડલ તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
ધર્મચક્ર (સંસ્કૃત; પાલી: धर्मचक्र, धम्मचक्क "ધર્મ નું ચક્ર") ભારતીય ધર્મો જૈન, હિન્દુ અને સવિશેષ બોદ્ધમાં ઉપયોગમાં લેવામાં આવતું વ્યાપક ધાર્મિક પ્રતીકચિહ્ન છે.
ઝીંકીયાળી (તા. મોરબી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  મોરબી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા મોરબી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ઝીંકીયાળી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

મોરબી તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
મદપુર (તા.પાદરા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા વડોદરા જિલ્લામાં આવેલા પાદરા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મદપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે કપાસ,  તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

પાદરા તાલુકો
પ્રોટેક્ટિનીયમ એ એક રાસાયણિક તત્વછે જેની સંજ્ઞા Paઅને અણુ ક્રમાંક ૯૧ છે. આ એક ભારે,ચળકતું-રાખોડી ધાતુ તત્વ છે જે ઓક્સીજન , પાણીની વરાળ નએ અકાર્બનીક ઍસિડ સાથે તુતંત પ્રક્રિયા કરે છે. આ ધાતુ ઘણાં રાસાયણિક સંયોજનો  બનાવે છે. આ ધાતુ ઓક્સિડેશનની  +૫ સ્થિતી ધરાવે છે , પણ તે +૪ અને +૨ કે +૩  સ્થિતી સુદ્ધાં મેળવી શકે છે. આ ધાતુ પ્રાકૃતિક રીતે પૃથ્વી અપ્ર અત્યંત દુર્લભ છે તેનું પ્રમાં એમુક અંશ પ્રતિ ૧૦૦ અબજ અંશ જેટલું જ છે. યુરેનિયમની યુરેનાઈટ જેવી અમુખ ખાસ ખનિજોમાં આ પ્રમાણ અમુકંશ પ્રતિ ૧૦ કરોડ અંશ જેટલું હોય છે.  આ ધાતુની દુર્લભતા, વધુ પડતો કિરણોત્સાર અને ઝેરીપણાને કારણે વિજ્ઞાનિક સંશોધન સિવાય આ ધાતુના કોઈ બીજા ઔદ્યોગિક ઉપયોગ નથી. આ ધાતુ  વપરાઈ ગયેલ નાભિકીય ઈંધણમાંથી કાઢવામાં આવે છે. 

પ્રોટેક્ટિઅયમની શોધ ૧૯૧૩માં કસીમીર ફજન્સ અને ઓસ્વલ્ડ હેલ્મથ ગોરિંગ દ્વારા કરવામાં આવી.  તેમણે પ્રોટેક્ટિઅયમ - ૨૩૪ નો  અભ્યાસ કર્યો હતો. આ ધાતુના અલ્પ અર્ધ આયુષ્ય કાળને લીધે તેમણે આ ધાતુનું નામ બ્રેવીયમ પાડ્યું. ૧૯૧૮માં તેનાથી પન વધુ સ્થિરતા ધરાવતા એક અન્ય સમસ્થાનિકની શોધ થઈ હતી માટે તેનું નમ બદલીને પ્રોટો-એક્ટિનિયમ (એક્ટિનીયમ પહેલાં) કરવામાં આવ્યું કેમકે આ ધાતુનું ખંડન થઈને એક્ટિનિયમ બનતું હતું.

સૌથી વધારે અર્ધ આયુષ્ય કાળ ધરાવતો (૩૨,૭૬૦ વર્ષ) અને સૌથી વધારે પ્રમાણમાં ઉપલબ્ધ (લગભગ૧૦૦%) એવો  આ ધાતુનો સમસ્થાનિક પ્રોટેક્ટિનીયમ-૨૩૧ છે જે યુરેનીયમ-૨૩૫ ખંડીત થઇ  બને છે. યુરેનિયમ -૨૩૮  ની ખંડન શૃંખલા દરમાયન અત્યંત અલ્પ સમય માટે અલ્પ આયુ ધરાવતો પ્રોટેક્ટિનીયમ-૨૩૪m સમસ્થાનીક બને છે. થોરીયમ-૨૩૩ ના ખંડન માંથી  યુરેનીયમ-૨૩૩ મેળવવાની ખંડન  શૃંખલા દરમ્યાન  પ્રોટેક્ટિનીયમ-૨૩૩ બને છે. આ થોરીયમ આધારીત અનુ ભઠ્ઠીઓની  એક બિજ જરૂરી આડ પેદાશ છે અને માટે બ્રીડીંગ પ્રક્રીયા દરમ્યાન તેને ભઠ્ઠીના સક્રીય ક્ષેત્રમાંથી કાઢી નાખવામાં આવે છે. ખડક અવશેષોની કાળ ગણના માટે આ ધાતુ નો ઉપયોગ થોરીયમ અને યુરેનીયમ સાથે થાય છે.
﻿

રાસાયણિક તત્વો
મકાઉ(澳門) અધિકૃત નામે ચીનના પ્રજાસત્તાકનો મકાઉ વિશેષ વહીવટી પ્રદેશ એ પુર્વ એશિયામાં પર્લ નદીના પશ્ચિમી કિનારે સ્થિત એક સ્વાયત પ્રદેશ છે. મકાઉ પર્લ નદી મુખત્રિકોણ મેટ્રોપોલિટન ક્ષેત્રનો મુખ્ય ભાગ છે, જે વિશ્વના સૌથી વધુ વસ્તીવાળો મેટ્રોપોલિટન વિસ્તાર છે. ૩૦.૫ વર્ગ કિમી ના વિસ્તારમાં ૬૫૦,૯૦૦ ની વસ્તી સાથે, તે વિશ્વનો સૌથી ગીચ વસ્તી ધરાવતો પ્રદેશ છે. વિશેષ પ્રશાસનિક ક્ષેત્ર ના રૂપમાં મકાઉને પોતાની કાનૂની વ્યવસ્થા, ટેલીફોન કોડ અને પોલિસ બળ છે.

વર્ષ ૧૫૫૭માં મિંગ ચીને ભાડે આપ્યા પછી મકાઉએ એક પોર્ટુગીઝ વ્યાપારી વસાહત હતી. મુળ રુપે મકાઉની સત્તા અને વહીવટ ચીન પાસે હતો પરંતુ વર્ષ ૧૮૮૭માં પોર્ટુગીઝોએ મકાઉ પર કાયમી અને પુર્ણ કબજાના અધિકારો મેળવી લીધા. વર્ષ ૧૯૯૯માં પોર્ટુગલે મકાઉ ચીનને વિશેષ સ્વાયત્ત પ્રદેશના રુપમાં પાછો આપ્યો, મકાઉએ મુખ્ય ભુમી ચીનથી અલગ પોતાની રાજકીય અને આર્થિક વ્યવસ્થા જાળવી રાખી છે.

ઇતિહાસ 
મકાઉ, ચીનમાં અંતિમ યુરોપિયન કૉલોની હતી. ૧૬મી શતાબ્દીમાં મકાઉ પોર્ટુગીઝોના વહીવટ હેઠળ આવ્યું બાદ ૨૦ ડિસેમ્બર ૧૯૯૯ સુધી પોર્ટુગીઝોના કબજા અંતર્ગત રહ્યું.

સંદર્ભો 

દેશ
૨૩ મેનો દિવસ ગ્રેગોરીયન પંચાંગ મુજબ વર્ષનો ૧૪૩મો (લિપ વર્ષ દરમ્યાન ૧૪૪મો) દિવસ છે. આ દિવસ પછી વર્ષ પુરું થવામાં ૨૨૨ દિવસ બાકી રહે છે.

મહત્વની ઘટનાઓ 
 ૧૭૮૮ – સાઉથ કેરોલિના યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સના બંધારણને બહાલી આપનાર આઠમું અમેરિકન રાજ્ય બન્યું.
 ૧૯૨૯ – મિકિ માઉસ (Mickey Mouse)નું પ્રથમ બોલતું કાર્ટૂન ચલચિત્ર,'ધ કાર્નિવલ કિડ' રજૂ થયું.
 ૧૯૫૧ – તિબેટે ચીન સાથે ‘સત્તર મુદ્દાના કરાર’ પર હસ્તાક્ષર કર્યા. 
 ૧૯૯૫ – જાવા પ્રોગ્રામીંગ ભાષાનું પ્રથમ સંસ્કરણ રજુ કરાયું. 
 ૨૦૦૮ – આંતરરાષ્ટ્રીય ન્યાયાલય (આઇસીજે)ના ચૂકાદાએ મલેશિયા અને સિંગાપોર વચ્ચેના ૨૯ વર્ષના પ્રાદેશિક વિવાદનો અંત આણ્યો.

જન્મ 
 ૬૭૫ – પેરુમ્બીદુગુ મુથારૈયાર દ્વિતીય, મુથુરાજા સમુદાયના તંજાવુરના રાજા.
 ૧૭૦૭ – કાર્લ લિનિયસ, ‘ફાધર ઑફ મોડર્ન ટેક્સોનોમી, વર્ગીકરણ વિજ્ઞાનના પિતા. (અ. ૧૭૭૮) 
 ૧૮૪૦ – મનસુખરામ ત્રિપાઠી, ગુજરાતી નિબંધકાર, જીવનચરિત્રકાર અને ચિંતક. (અ. ૧૯૦૭)
 ૧૮૯૧ – સી. કેશવન, ભારતીય રાજકારણી, સામાજિક સુધારક, રાજનેતા અને ત્રાવણકોર-કોચીનના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી. (અ. ૧૯૬૯) 
 ૧૮૯૯ – લીલાવતી મુનશી, ગુજરાતી સાહિત્યકાર, કનૈયાલાલ મુનશીનાં ધર્મપત્નિ. (અ.૧૯૭૮)
 ૧૯૧૮ – પી. સી. વૈદ્ય, જાણીતા ગાંધીવાદી, શીક્ષણવિદ, વિદ્વાન ગણિતશાસ્ત્રી અને ભૌતિકશાસ્ત્રવિદ્. (અ. ૨૦૧૦)

અવસાન

તહેવારો અને ઉજવણીઓ 
 વિશ્વ કાચબા દિવસ (World Turtle Day)
 શિખધર્મ: ગુરુ અમરદાસનો જન્મ દિવસ.

બાહ્ય કડીઓ 
 બી.બી.સી.(BBC): આજનો દિવસ

મે
દેરોલી (તા. સંખેડા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સંખેડા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. દેરોલી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે.

સંખેડા તાલુકો
વાઘેલ (તા. હારીજ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા   પાટણ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા હારીજ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વાઘેલ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સમી તાલુકો
દેસાસણ (તા. હિંમતનગર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા હિંમતનગર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. દેસાસણ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

હિંમતનગર તાલુકો
તુમ્બી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા વલસાડ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક અને  મહારાષ્ટ્ર રાજ્યને અડીને આવેલા એવા  ધરમપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. તુમ્બી ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, દૂધની ડેરી,  આંગણવાડી તેમ જ પંચાયતઘર જેવી સગવડો ઉપલબ્ધ થયેલ છે.

આ ગામમાં ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન મુખ્ય વ્યવસાય છે. આ ગામમાં ૧૦૦ ટકા આદિવાસી લોકો વસે છે. આ ગામ જંગલોથી ભરપૂર ડુંગરાળ પ્રદેશમાં આવેલું છે. અહીંના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી અને પશુપાલન છે. પહેલાં અહીં નાગલી, ડાંગર, વરાઇ જેવાં ધાન્યો જ પકવવામાં આવતાં પરંતુ, હાલના સમયમાં શેરડી, ડાંગર, કેરી, ચીકુ અને શાકભાજી આ ગામનાં ખેત-ઉત્પાદનો છે. અહીંના લોકો કુકણા બોલી બોલે છે, જે ગુજરાતી ભાષાથી એકદમ અલગ હોય છે.

આ ગામથી નજીકનું હવાઇમથક દક્ષિણ દિશામાં મુંબઇ તેમ જ ઉત્તર દિશામાં સુરત ખાતે આવેલું છે.

વલસાડ જિલ્લો
ધરમપુર તાલુકો
માંગવાપાળ (તા. અમરેલી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા અમરેલી તાલુકાનું એક  ગામ છે.  માંગવાયળ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

અમરેલી તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
જીતોડા (તા. ચાણસ્મા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા   પાટણ જિલ્લામાં આવેલા  ચાણસ્મા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. જીતોડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ચાણસ્મા તાલુકો
થાનપર ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના  કચ્છ જિલ્લામાં આવેલા  રાપર તાલુકામા આવેલુ  ગામ છે. થાનપર ામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમજ પશુપાલન છે.  આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમજ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

રાપર તાલુકો
વાગડ
રાજપુર ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ડીસા તાલુકામાં આવેલું એક મોટું ગામ છે. રાજપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી, બેંક તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે. રાજપુર માંથી બનાસ નદી વહે છે અને ત્યાં કાપડ પર રંગાટીકામ થાય છે. રાજપુરમાં મઠ તથા ગોપાલપુરી મહારાજનું મંદિર આવેલું છે.

ડીસા તાલુકો
વ્રજલાલ કાલિદાસ શાસ્ત્રી (૨૬ નવેમ્બર ૧૮૨૫ - ૧૪ નવેમ્બર ૧૮૯૨) ગુજરાતી સાહિત્યકાર હતા.

જીવન 
તેમનો જન્મ ૨૬ નવેમ્બર ૧૮૨૫ના રોજ ગુજરાતના સોજિત્રા તાલુકાના મલાતજ ગામમાં  થયો હતો. તેમણે પ્રાથમિક શિક્ષણ તેમના ગામ મલાતજમાં લીધું હતું. તેમણે સંસ્કૃત પાઠશાળાઓમાં સંસ્કૃત કવિતા અને વ્યાકરણનો અભ્યાસ કર્યો હતો. તેમણે વ્યાકરણ અને સાહિત્યનો પણ અભ્યાસ કર્યો. તેમણે જૈન મંદિર, અમદાવાદ ખાતે સંસ્કૃત શીખવ્યું. જૈન ધાર્મિક પુસ્તકોને કારણે તેઓ પ્રાકૃત, પાલી, અપભ્રંશ, અર્ધ માગધી સાથે પરિચિત થયા હતા, જે પરથી તેમણે ગુજરાતી ભાષાવિજ્ઞાનના પુસ્તકો લખ્યા હતા. તેમણે ગુજરાત વર્નાક્યુલર સોસાયટી અને ધર્મ સભા સાથે કામ કર્યું અને તેમના બે જર્નલ, બુદ્ધિપ્રકાશ અને ધર્મપ્રકાશનું સંપાદન કર્યું. સંશોધનકાર અને વિદ્વાન તરીકે તેમની પચીસ વર્ષની લાંબી કારકિર્દી હતી.

સર્જન 
તેમણે પંદર પુસ્તકો લખ્યા હતા. ગુજરાતી ભાષાનો ઇતિહાસ (૧૮૬૬), ઉત્સર્ગમલા (૧૮૭૦), ગુર્જર ભાષા પ્રકાશ (૧૮૯૨) નો ગુજરાતી ભાષાના પુસ્તકોમાં સમાવેશ છે.  તેમણે જે.વી.એસ. ટેલર, સાથે ગુજરાતી ભાષાના વ્યુત્પત્તિકીય શબ્દકોશ ધટુસંગ્રાહ (૧૮૭૦)નું સંકલન પણ કર્યું હતું.

સંદર્ભ 

ગુજરાતી સાહિત્યકાર
૧૮૯૨માં મૃત્યુ
ઔરંગાબાદ જન શતાબ્દી એક્સપ્રેસ દિવસના સમય દરમ્યાનની જન શતાબ્દી શ્રેણીની ટ્રેન છે, જે પ્રસ્થાનના દિવસે જ પોતાના અંતિમ સ્ટેશન પર પાછી આવી જાય છે. આ ટ્રેન ઐતિહાસિક નગર ઔરંગાબાદને મહારાષ્ટ્રનાં પાટનગર મુંબઈ સાથે જોડે છે. જન શતાબ્દી એક્સપ્રેસ ઔરંગાબાદથી મુંબઈ માટે સૌથી વધારે ઝડપી અને સર્વાધિક સુવિધાઓ વાળો વિકલ્પ છે.

વ્યુત્પત્તિશાસ્ત્ર
જન એ સંસ્કૃત ભાષાનો શબ્દ છે, જેનો અર્થ થાય છે 'લોકો'. એટલા માટે જન શતાબ્દીની સેવાઓ ખાસ કરીને લોકોના હિત માટે કરવામાં આવેલી છે. જન શતાબ્દી એક આંતર-શહેર સુપર ફાસ્ટ ટ્રેન છે, જે ટ્રેન મુખ્યત્વે ભારતના બે મહાનગરોને જોડે છે. આ ટ્રેન મારફતે મુસાફરી કરવા માટેનું ભાડું ઓછું અને હકીકતલક્ષી છે. પૂરી પાડવામાં આવતી સગવડો તથા ઓછાં ભાડાને ધ્યાનમાં રાખીને આ ટ્રેનને શતાબ્દી ટ્રેનોનાં એક સૌથી નીચા સ્તરના પ્રકારની ટ્રેન કહી શકાય છે.

ઔરંગાબાદ જન શતાબ્દી (સમય પત્રક)
૧૨૦૭૧ / ૧૨૦૭૨ ઔરંગાબાદ જન શતાબ્દી એક્સપ્રેસ મુંબઈના દાદર રેલ્વે સ્ટેશન તથા ઔરંગાબાદ વચ્ચે ચાલે છે. એક સમયે આ ટ્રેનના પરિપથમાં વધારો કરીને મુંબઈના છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનલ સુધી તેને લંબાવવામાં આવી હતી, પણ જૂલાઈ ૨૦૧૩થી અમલમાં આવેલી સમયસારણી મુજબ આ ટ્રેન પુનઃ દાદર સુધી કરી દેવામાં આવી ગઈ છે તથા હવે આ પોતાની રેક ૧૨૦૫૧ ૫૨ મડગાવ જન શતાબ્દી એક્સપ્રેસની સાથે શેર કરે છે.

ટ્રેન ૧૨૦૭૧

ટ્રેન ૧૨૦૭૨

સામાન્ય જાણકારી
જયારે આ ટ્રેન ઔરંગાબાદથી પ્રસ્થાન કરે છે ત્યારે આ ટ્રેનનો ક્રમાંક ૧૨૦૭૨ હોય છે. આ ૦૬:૦૦ વાગ્યે પ્રસ્થાન કરે છે તથા દાદર ૧૨:૩૦ વાગ્યે પહોંચી જાય છે. આ રીતે જોવા જઈએ તો આ ટ્રેન ૬.૫ (સાડા છ) કલાકનો સમય લે છે અને ૩૭૪ કિમી લાંબી મુસાફરી પૂર્ણ કરે છે. મુસાફરી દરમ્યાન આ ટ્રેન મનમાડ, નાસિક, કલ્યાણ, થાણે અને દાદર સ્ટેશને થોભે છે, એનો મતલબ કે આ ટ્રેન માત્ર ૫ આંતરિક સ્ટેશનો પર જ થોભે છે. પરંતુ આ ટ્રેન ઓપરેટિંગ સ્ટોપ્સના રૂપમાં અન્ય બે સ્ટેશન કસારા અને લાગતપુરીમાં પણ ઉભી રહે છે. પાછા ફરતી વખતે આ ટ્રેનનો ક્રમાંક ૧૨૦૭૧ થઇ જાય છે તથા આ ટ્રેન દાદર સ્ટેશનથી ૧૪:૦૦ વાગ્યે નીકળે છે. આ સમયે આ ટ્રેન રાતના ૮:૩૫ વાગ્યે ઔરંગાબાદ સ્ટેશન પર પહોંચે છે.

કોચ
ઔરંગાબાદ જન શતાબ્દી એક્સપ્રેસમાં કુલ ૯ ડબ્બા (કોચ) હોય છે. આમાંથી ૬ ડબ્બા જન શતાબ્દી ક્લાસની ચેર કાર હોય છે, એક વાતાનુકુલીન ચેર કાર હોય છે તથા બે સામાન સહ બ્રેક વેન્સ હોય છે જે આની બનાવટનો એક ભાગ છે.

સંદર્ભ

ભારતીય રેલ
દાદાસાહેબ તોરણે (પુરું નામ: રામચંદ્ર ગોપાળ તોરણે) (મરાઠી: रामचंद्र गोपाळ तोरणे; અંગ્રેજી: Dadasaheb Torne) (૧૩ એપ્રિલ, ૧૮૯૦ - ૧૯ જાન્યુઆરી, ૧૯૬૦) ભારતીય ચલચિત્ર ઉદ્યોગના સર્જક, દિગ્દર્શક તેમ જ નિર્માતા હતા. એમણે ભારતીય ભાષામાં સૌપ્રથમ શ્રી પુંડલિક નામનું ચલચિત્રનું નિર્માણ કર્યું હતું.

એમનો જન્મ કોંકણમાં આવેલા માલવણ નામના ગામમાં થયો હતો. ૧૦ વર્ષની વયે એમના પિતાજીનું અવસાન થયા પછી તેઓ માતા સાથે મુંબઈ આવી ઈલેકટ્રીક કંપનીમાં જોડાયા. અહીં તેઓ શ્રીપદ થિયેટરના પરિચયમાં આવ્યા. એમના મિત્ર અને ધંધાકીય ભાગીદાર શ્રી ચિત્રેના સહયોગથી એમણે વિદેશથી કાચી ફિલ્મ અને મુવી કેમેરા મંગાવી શ્રી પુંડલિક નામના નાટકનું રેકોર્ડિંગ કર્યું, જે ઈ. સ. ૧૯૧૨ના વર્ષમાં થિયેટરમાં રિલિઝ થયું હતું.

સંદર્ભો 

ભારતીય ફિલ્મ દિગ્દર્શકો
વ્યક્તિત્વ
૧૯૬૦માં મૃત્યુ
રાવગઢ (તા. સંતરામપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા મુખ્યત્વે  આદિવાસીઓની વસ્તી ધરાવતા મહીસાગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સંતરામપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રાવગઢ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંતરામપુર તાલુકો
રાણેચી (તા. બાયડ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા અરવલ્લી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  બાયડ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રાણેચી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

બાયડ તાલુકો
વાઇકિંગ ૧, નાસાનાં 'વાઇકિંગ કાર્યક્રમ હેઠળ, મંગળ પર મોકલાયેલા બે અવકાશ યાનોમાંનું પ્રથમ હતું. જે મંગળની સપાટી પર સૌથી લાંબો સમય, ૬ વર્ષ અને ૧૧૬ દિવસ (પ્રક્ષેપણથી લઇ અને અભિયાન સમાપ્ત કરાયું ત્યાં સુધી), નાં અભિયાનનો વિશ્વરેકોર્ડ ધરાવે છે.

સંદર્ભો 

ખગોળ શાસ્ત્ર
અવકાશ
અવકાશ યાન
ચારણવાડા (તા. મોડાસા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા અરવલ્લી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  મોડાસા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ચારણવાડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

મોડાસા તાલુકો
ભક્તિવેદાંત બુક ટ્રસ્ટ ની સ્થાપના એ.સી. ભક્તિવેદાંત સ્વામી પ્રભુપાદ એ કરી હતી. ઇસ્કોન ની સ્થાપના પણ એ.સી. ભક્તિવેદાંત સ્વામી પ્રભુપાદેજ કરી હતી.

શ્રીલ પ્રભુપાદે આ વૈષ્ણવ પરંપરાનાં સિદ્ધાંતો અને શિક્ષા પાશ્ચાત્ય દેશો સુધી પહોંચાડ્યા અને તે માટેનું માધ્યમ હતું તેમણે લખેલા પુસ્તકો અને શાસ્ત્રોના કરેલા અનુવાદો. તેમણે ભગવદ્ ગીતા તેના મૂળ રૂપે, શ્રીમદ્ ભાગવતમ્, ચૈતન્ય ચરિતામૃત, ઉપદેશામૃત તથા અન્ય અનેક શાસ્ત્રોના અનુવાદ અંગ્રેજીમાં ટિકા સાથે કર્યા છે  આ અનુવાદો આજે ૬૦થી વધુ ભાષાઓમાં ઉપલબ્ધ છે.તેમણે પૂર્ણ પુરૂષોત્તમ ભગવાન કૃષ્ણ, ગીતાસાર, અન્ય ગ્રહો ની સુગમ યાત્રા તથા અન્ય અનેક પુસ્તકો અંગ્રેજીમાં લખ્યા છે.આ પુસ્તકો અને શાસ્ત્રો આજે ૬૦થી વધુ ભાષાઓમાં ઉપલબ્ધ છે.

શ્રીલ પ્રભુપાદે ભગવદ્ દર્શન અંગ્રેજીમાં બેક ટુ ગોડહેડ ચાલુ કરી.

બાહ્ય કડીઓ 
ભક્તિવેદાંત બુક ટ્રસ્ટ વીશે માહિતી
કૃષ્ણ.કૉમ

ભક્તિવેદાંત બુક ટ્રસ્ટ
પાટડી (તા.ડેડીયાપાડા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ પૂર્વ ભાગમાં આવેલા નર્મદા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક અને  મહારાષ્ટ્ર રાજ્યને અડીને આવેલા એવા ડેડીયાપાડા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકોની વસ્તી રહે છે. પાટડી ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી અને દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય છે. આ ગામ ડુંગરાળ તેમ જ જંગલ વિસ્તારમાં આવેલું છે. ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ઉપરાંત અહીંના લોકો જંગલમાંથી  મહુડાનાં ફુલ તેમ જ બી,  ખાખરાનાં પાન, ટીમરુનાં પાન, સાગનાં બી, કરંજના બી જેવી ગૌણ વનપેદાશો (જંગલમાંથી પ્રાપ્ત થતી ઈમારતી લાકડા સિવાયની ખોરાક તરીકે વાપરી શકાય તેવી તેમ જ વેચાણ કરી પૈસા મેળવી શકાય તેવી વસ્તુઓ) એકઠી કરી તેને વેચીને પણ પોતાનું ગુજરાન ચલાવે છે.

ડેડીયાપાડા તાલુકો
સણોલી (તા. વાઘોડિયા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા વડોદરા જિલ્લામાં આવેલા  તથા વડોદરાથી પૂર્વ દિશામાં આવેલા  વાઘોડિયા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. સણોલી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

વાઘોડિયા તાલુકો
અશ્વિની ભટ્ટ (૨૨ જુલાઇ,  ૧૯૩૬ – ૧૦ ડિસેમ્બર, ૨૦૧૨) ગુજરાતી ભાષાના જાણીતા અને લોકપ્રિય નવલકથાકાર અને અનુવાદક હતા. તેમની નવલકથાઓ વિવિધ સામયિકો અને દૈનિક સમાચારપત્રોમાં હપ્તાવાર પ્રકાશિત થઇ હતી.

જીવન 
તેમનો જન્મ શિક્ષણશાસ્ત્રી હરપ્રસાદ ભટ્ટ અને શારદાબેન ભટ્ટને ત્યાં ૨૨ જુલાઇ, ૧૯૩૬ના રોજ અમદાવાદ ખાતે થયો હતો. તેઓ માનસશાસ્ત્રમાં સ્નાતક થયા. તેઓ રંગભૂમિમાં રસ ધરાવતા હતા અને બાળ કલાકાર તરીકે બંગાળી નાટક બિંદુર છેલ્લે ‍‍‍(બિંદુનો કિકો) માં કામ કરેલું. તેઓ લેખક તરીકેની કારકિર્દી પહેલાં મરઘાં ફાર્મથી માંડીને શાક-ભાજીના વેપાર જેવાં સંખ્યાબંધ વ્યવસાયમાં નિષ્ફળ ગયા હતા. ૨૦૦૨માં તેઓ અમેરિકા સ્થાયી થયા હતા. તેઓ ૧૦ ડિસેમ્બર, ૨૦૧૨ ના રોજ ડલ્લાસ, ટેક્સાસ, અમેરિકા ખાતે મૃત્યુ પામ્યા.

તેઓ થોડો સમય નર્મદા બચાઓ આંદોલન સાથે પણ જોડાયેલા હતા.

સર્જન 
અશ્વિની ભટ્ટે ૧૨ નવલકથાઓ અને ૩ નવલિકાઓ લખેલી છે. તેમણે એલિસ્ટર મેકલિન અને જેમ્સ હેડલી ચેઇઝનાં સંખ્યાબંધ પુસ્તકોના ગુજરાતીમાં અનુવાદ કર્યા છે. તેમણે લેરી કોલિન્સ અને ડોમિનિક લેપાયરના ફ્રીડમ એટ મિડનાઇટ પુસ્તકનો ગુજરાતીમાં અરધી રાતે આઝાદી નામે અનુવાદ કર્યો છે, જેની ઘણી પ્રસંશા થઇ છે.

નવલકથાઓ લખવાની સાથે તેઓ રંગભૂમિ સાથે સંકળાયેલા હતા. તેમની કટિબંધ નવલકથા ટીવી ધારાવાહિક રૂપે પ્રસારિત થઇ હતી.

નવલકથા

લઘુનવલ

અનુવાદ

અન્ય

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ
 
 ચિરાગ ઠક્કરના લેખોનો સમૂહ
 બિરેન કોઠારી દ્વારા શ્રધ્ધાંજલી
 ઉર્વિશ કોઠારીનાં લેખોનો સમૂહ

ગુજરાતી સાહિત્યકાર
ગુજરાતી વ્યક્તિત્વ
૨૦૧૨માં મૃત્યુ
૧૯૩૬માં જન્મ
ધાનેરી (તા. દાંતીવાડા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દાંતીવાડા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ધાનેરી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 
 

દાંતીવાડા તાલુકો
લોદ્રાણી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના  કચ્છ જિલ્લામાં આવેલા  રાપર તાલુકામા આવેલુ  ગામ છે. લોદ્રાણી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમજ પશુપાલન છે.  આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમજ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

રાપર તાલુકો
વાગડ
પાલસી(તા.નાંદોદ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના નર્મદા જિલ્લાના નાંદોદ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકોની વસ્તી રહે છે. પાલસી ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી અને દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. 

નાંદોદ તાલુકો
૨૬ ઓગસ્ટનો દિવસ ગ્રેગોરીયન પંચાંગ મુજબ વર્ષનો ૨૩૮મો (લિપ વર્ષ દરમ્યાન ૨૩૯મો) દિવસ છે. આ દિવસ પછી વર્ષ પુરું થવામાં ૧૨૭ દિવસ બાકી રહે છે.

મહત્વની ઘટનાઓ 
 ૧૩૦૩ – અલાઉદ્દિન ખિલજીએ ચિત્તોડગઢનો કબ્જો કર્યો.
 ૧૮૫૮ – તાર (ટેલિગ્રાફ) દ્વારા પ્રથમ સમાચાર મોકલાયા.
 ૧૮૮૩ – 'ક્રકતોવ'નો જવાળામુખી વિસ્ફોટ થયો.

જન્મ 
 ૧૯૨૭ – બી. વી. દોશી, ભારતીય સ્થપતિ (અ. ૨૦૨૩)
 ૧૯૧૦ – મધર ટેરેસા

અવસાન

તહેવારો અને ઉજવણીઓ

બાહ્ય કડીઓ 
 બી.બી.સી.(BBC): આજનો દિવસ

ઓગસ્ટ
આંબારેલી (તા. ધોળકા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા અમદાવાદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ધોળકા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આંબારેલી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ 

ધોળકા તાલુકો
કોલ્લમ ભારત દેશના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા  કેરળ રાજ્યના કોલ્લમ જિલ્લામાં આવેલું એક નગર છે.  કોલ્લમમાં કોલ્લમ જિલ્લાનું મુખ્યાલય  છે. 

કેરળ
૧૦ લાખથી વધુ વસ્તીવાળા ભારતના શહેરો અને નગરો
દમયંતી જોશી (૫ સપ્ટેમ્બર ૧૯૨૮ – ૧૯ સપ્ટેમ્બર ૨૦૦૪) કથક નૃત્ય સ્વરૂપના જાણીતા પ્રખર પ્રતિપાદક હતા. તેઓ માનતા હતા કે કથક એ વાર્તા કહેવાની કળા છે. તેમણે ૧૯૩૦ના દાયકામાં મેડમ મેનકાની મંડળીમાં નૃત્ય કરવાની શરૂઆત કરી હતી, જેણે વિશ્વના ઘણા ભાગોમાં પ્રવાસ કર્યો હતો. તેઓ જયપુર ઘરાનાના સીતારામ પ્રસાદ પાસેથી કથક શીખ્યા હતા અને ખૂબ જ નાની ઉંમરે કુશળ નૃત્યાંગના બન્યા હતા, અને બાદમાં લખનૌ ઘરાનાના અચન મહારાજ, લચ્છુ મહારાજ અને શંભુ મહારાજ પાસેથી તાલીમ લીધી હતી, આમ બંને પરંપરાઓમાંને ઝીણવટપૂર્વક આત્મસાત કરી હતી. તેઓ ૧૯૫૦ના દાયકામાં સ્વતંત્ર થયા અને ૧૯૬૦ના દાયકામાં ખ્યાતિ પ્રાપ્ત કરી, ત્યારબાદ તેઓ મુંબઈની તેમની નૃત્ય શાળામાં ગુરુ બની ગયા.

તેમને ૧૯૭૦માં પદ્મશ્રી અને ૧૯૬૮માં નૃત્ય માટે સંગીત નાટક અકાદમી પુરસ્કાર મળ્યો હતો. તેઓ લખનઉમાં યુ.પી. કથક કેન્દ્રના નિયામક રહ્યા હતા.

પ્રારંભિક જીવન અને તાલીમ 
૧૯૨૮માં મુંબઈના એક હિન્દુ પરિવારમાં જન્મેલા દમયંતી, જનરલ ડૉ.સાહેબ સિંઘ સોખે અને તેમના પત્ની લીલા સોખે (જન્મે રોય)ના ઘરે ઉછર્યા હતા. મૅડમ મેનકા તરીકે જાણીતા લીલા સોખીએ પોતાનું બાળક ગુમાવ્યું હતું અને તેણીએ જોશીને દત્તક લેવાનું નક્કી કર્યું હતું. જોશીની માતા વત્સલા જોશીએ તેમની પુત્રીને છોડી ન હતી અને તેઓ સંયુક્ત વાલી બનવા સંમત થયા હતા. પાલક માતા મેનકાની મંડળીમાં તેણી પંડિત સીતારામ પ્રસાદ પાસેથી કથક વિશે શીખી હતી. દસ વર્ષ પછી, જ્યારે તેણી ૧૫ વર્ષની હતી ત્યારે તેમણે યુરોપના મુખ્ય શહેરોમાં નૃત્ય પ્રદર્શન કર્યું હતું. સોખે પરિવારે દમયંતીની માતાને પોતાને ત્યાં નોકરીએ રાખી હતી અને જોશીએ શિક્ષણ મેળવ્યું હતું.  મૅડમ મેનકાના સમકાલીનોમાં શિરીન વજીફદાર પણ હતા, જેઓ પારસી સમુદાયના અગ્રણી શાસ્ત્રીય નૃત્યાંગના હતા. તેઓ મુંબઈના શ્રી રાજરાજેશ્વરી ભારત નાટ્ય કલા મંદિરના પ્રથમ વિદ્યાર્થીની હતા, જ્યાં તેમણે ગુરુ ટી. કે. મહાલિંગમ પિલ્લાઈ પાસેથી ભરતનાટ્યમ શીખ્યા હતા.

કારકિર્દી 
૧૯૫૦ના દાયકાના મધ્યભાગ પછી દમયંતીએ પોતાની જાતને એક સફળ એકલ (સોલો) કથક નૃત્યાંગના તરીકે પ્રસ્થાપિત કરી, તેમણે અચન મહારાજ, લચ્છુ મહારાજ અને લખનૌ ઘરાનાના શંભુ મહારાજ તથા જયપુર ઘરાનાના ગુરુ હીરાલાલ જેવા પંડિતો પાસેથી તાલીમ લીધી. ખાસ કરીને કથક કેન્દ્ર, દિલ્હી ખાતે તેમણે શંભુ મહારાજના હાથ નીચે તાલીમ લીધી હતી. કથક નૃત્યમાં "સાડી"ને વેશભૂષા તરીકે રજૂ કરનાર તેઓ પ્રથમ વ્યક્તિ હતા.

તેમણે ઇન્દિરા કલા વિશ્વવિદ્યાલય, ખૈરગઢ અને લખનૌમાં કથક કેન્દ્રમાં કથક શીખવ્યું હતું. તેમને સંગીત નાટક અકાદમી પુરસ્કાર (૧૯૬૮) અને પદ્મશ્રી (૧૯૭૦)થી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા છે. તેઓ બિરેશ્વર ગૌતમના પ્રશિક્ષક હતા.

તેઓ ૧૯૭૧માં ભારત સરકારના ફિલ્મ વિભાગ દ્વારા કથક પરની ડૉક્યુમેન્ટરીમાં દર્શાવવામાં આવ્યા હતા અને હુકુમત સરીન દ્વારા નિર્દેશિત "દમયંતી જોશી" નામની અન્ય એક ફિલ્મ ૧૯૭૩માં બનાવવામાં આવી હતી.

સર્જન 
 Madame Menaka, by Damayanti Joshi. Sangeet Natak Akademi, 1989.
 ''Rediscovering India, Indian philosophy library: Kathak dance through ages, by Projesh Banerji, Damayanti Joshi. Cosmo publications, 1990.

અવસાન 
દમયંતી જોશીનું ૧૯ સપ્ટેમ્બર, ૨૦૦૪, રવિવારના રોજ મુંબઈમાં તેમના ઘરે અવસાન થયું હતું. તેઓ બીમાર હતા અને હૃદયઘાતનો હુમલો આવ્યા પછી લગભગ એક વર્ષથી પથારીવશ હતા.

સંદર્ભ

બાહ્ય કડી 
 

ભારતીય મહિલા શાસ્ત્રીય નૃત્યાંગના
૧૯૨૮માં જન્મ
૨૦૦૪માં મૃત્યુ
માંકડી (તા. દાંતા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દાંતા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. માંકડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

દાંતા તાલુકો
દુર્ગાવતી દેવી (દુર્ગા ભાભી) (૭ ઓક્ટોબર ૧૯૦૭ – ૧૫ ઓક્ટોબર ૧૯૯૯) ભારતીય ક્રાંતિકારી અને સ્વતંત્રસેનાની હતા. તેઓ બ્રિટિશ રાજની સામે સશસ્ત્ર લડત ચલાવી રહેલા જૂજ મહિલા ક્રાંતિકારીઓમાંના એક હતા. તેઓ અંગ્રેજ અધિકારી સોન્ડર્સની હત્યા પછી ભગતસિંહ સાથે ટ્રેનમાં નાસી છૂટવાની ઘટનાથી જાણીતા બન્યા હતા, અને તેઓ ક્રાંતિકારી ભગવતીચરણ વોહરાના પત્નિ હતા, તેથી હિંદુસ્તાન રીપબ્લિકન એશોસિયેશનના અન્ય સભ્યો તેમને ભાભી કહીને સંબોધતા હતા અને આમ તેઓ ક્રાંતિકારીઓમાં દુર્ગા ભાભી વડે જાણીતા બન્યા હતા.

જીવન 
તેમનો જન્મ પિતા બાંકે બિહારીલાલ ભટ્ટ, વડનગરા નાગરને ત્યાં ૭ ઓક્ટોબર ૧૯૦૭ના રોજ થયો હતો. તેમના પિતા એક નિવૃત્ત જજ હતાં. દુર્ગાદેવીની માતા દુર્ગાદેવીના નાનપણમાં જ અવસાન પામેલા. માતાના અવસાન પછી માત્ર અગિયાર વર્ષની ઉંમરે તેમના લગ્ન ભગવતીચરણ વોહરા, વિસનગરના વતની સાથે થયા હતા. ભગવતી ચરણ વેપારી અને એક ક્રાંતિકારી પણ હતા. તેમના સંબંધો ચંદ્રશેખર આઝાદ, ભગતસિંહ સાથે હતા. તેમણે જ દુર્ગાદેવીને ક્રાંતિના પાઠ ભણાવ્યા હતા.

સંદર્ભ 

સ્વાતંત્ર્ય સેનાની
૧૯૦૭માં જન્મ
૧૯૯૯માં મૃત્યુ
મોરઆંબા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તાપી જિલ્લાના કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા નિઝર  તાલુકાનું ગામ છે. મોરઆંબા ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસીઓ વસે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. ગામના લોકો ખાસ કરીને જુવાર, તુવર, મગફળી તેમ જ અન્ય શાકભાજીની ખેતી કરે છે.

નિઝર તાલુકો
પુંજપુર (તા. ઇડર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા અને અરવલ્લી પર્વતમાળાના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ઇડર તાલુકાનું એક  ગામ છે. પુંજપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ઇડર તાલુકો