Sovesh/autoresearch-gu huggingface dataset:
મોટા મેસરા (તા. થરાદ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા થરાદ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. મોટા મેસરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ગામમાં રાજારામ મંદિર આવેલું છે, જ્યાં દર પુનમે મેળો ભરાય છે.

થરાદ તાલુકો
રામ વિજયનગર ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા  મહેસાણા જિલ્લાના મહેસાણા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ડાંગર, બાજરી, તમાકુ, બટાટા, શક્કરીયાં તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

મહેસાણા તાલુકો
નપાણીયા ખીજડીયા (તા. કાલાવડ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  જામનગર જિલ્લામાં આવેલા  કાલાવડ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નપાણીયા ખીજડીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

કાલાવડ તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
સિદ્ધહેમશબ્દાનુશાસન અથવા શબ્દાનુશાસન  સંસ્કૃત અને પ્રાકૃત ભાષાઓનો વ્યાકરણગ્રંથ છે જેની રચના હેમચંદ્રાચાર્યે કરી હતી. અપભ્રંશનું વ્યાકરણ ધરાવતો આ એક માત્ર ગ્રંથ છે.

પૃષ્ઠભૂમિ 
ગુજરાતના રાજા સિદ્ધરાજ જયસિંહ જ્યારે માળવા વિજય કરી આવ્યા ત્યારે તેમણે જીતેલા પુસ્તક ભંડારમાં ભોજ રચિત 'સરસ્વતી-કંઠાભરણ' ગ્રંથ જોયો હતો પણ ગુજરાતી વિદ્વાનના હાથે આ ગ્રંથ ન રચાયો હોવાથી તેઓ ખિન્ન થયા. ત્યારબાદ હેમચંદ્રાચાર્યે આ કાર્યને સ્વીકાર્યું, પૂર્ણ કર્યું અને ગ્રંથનું નામ 'સિદ્ધહેમશબ્દાનુશાસન' રાખવામાં આવ્યું.

વિષય 
આઠ અધ્યાયોમાં વર્ગીકૃત એવા આ ગ્રંથમાં દરેક અધ્યાયને ચાર પાદ છે. આઠમો અધ્યાય પ્રાકૃત અને અપભ્રંશની માહિતી ધરાવે છે તથા કુલ ૧,૧૧૯ શ્લોકોથી તે રચાયેલ છે. પ્રથમ સાત અધ્યાયમાં સંસ્કૃત વ્યાકરણને લગતા કુલ ૩,૫૫૬ શ્લોકો છે તે વિવિધ વિષયો જેવા કે સંજ્ઞા, સ્વરસંધિ, વ્યંજનસંધિ, સમાસ, કારક વગેરેની વિગતે ચર્ચા કરે છે.

હેમચંદ્રાચાર્યે પૂર્વ રચાયેલા વ્યાકરણગ્રંથોના જે સૂત્રો યોગ્ય લાગ્યાં તેમનો તેમ જ સ્વીકાર કર્યો છે; જે સૂત્રમાં ફેરફાર કરવાની આવશ્યકતા લાગી તેમાં યથોચિત ફેરફાર કરી ખામી દૂર કરી છે; જે સૂત્રો નવાં ઉમેરવાની જરૂરિયાત લાગી ત્યાં નવાં ઉમેર્યાં છે.

આઠમા પ્રકરણમાં કુલ છ ભાષાઓની ચર્ચા છે: પ્રાકૃત (મહારાષ્ટ્રી પ્રાકૃત), શૌરસેની (હિંદીની પૂર્વભાષા), માગધી, પૈશાચી, ચૂલિકાપૈશાચી અને અપભ્રંશ. નગીન શાહના મતાનુસાર, "અપભ્રંશવિભાગ ગુજરાતી ભાષાના વિકાસનો અભ્યાસ કરનાર માટે ઘણું મહત્વ ધરાવે છે."

હેમચંદ્રાચાર્યે આ ગ્રંથ સિવાય તેના ઉપરની લઘુવૃત્તિ અને બૃહદવૃત્તિ પણ લખી છે. સાથે જ, તેમણે પતંજલિનું મહાભાષ્ય પણ લખ્યું. 'સિદ્ધહેમશબ્દાનુશાસન'ના અધ્યાપનનું કાર્ય કક્કલ નામના વિદ્વાનને સોંપાયું હતું તથા સિદ્ધરાજ જયસિંહે આ ગ્રંથની નકલો કરાવી વિવિધ પંડિતોને મોકલી હતી.

સંદર્ભો 

જૂની ગુજરાતી
પુસ્તક
ઓરુમણા (તા. શંખેશ્વર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા પાટણ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા શંખેશ્વર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ઓરુમણા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

શંખેશ્વર તાલુકો
હરકુદીયા (તા. ભાભર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ભાભર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. હરકુદીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ભાભર તાલુકો
રફાળા (તા. બગસરા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા બગસરા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રફાળા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામ તાલુકા મથક બગસરાથી બાર કીલોમીટરના અંતરે આવેલું છે.

વિશેષતા 
આ ગામની દરેક દીવાલનો રંગ સોનેરી હોવાથી આ ગામ "ગોલ્ડન વિલેજ" તરીકે જાણીતું છે. આ ગામમાંથી પરણીને બહાર જતી દિકરીઓના હાથની છાપ અને છબીવાળી દિવાલ પણ રાખવામાં આવી છે. એ દિવાલ પર ૫૦૦ જેટલી દીકરીઓના હાથના થાપા અને છબીઓ ઉપલબ્ધ છે.

સંદર્ભ

બગસરા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
જખોરા (તા. ગાંધીનગર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ગાંધીનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ગાંધીનગર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. જખોરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી, રાઇ, તમાકુ તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ગાંધીનગર તાલુકો
સાંબરડા (તા. પાલનપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  પાલનપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. સાંબરડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

બનાસકાંઠા જિલ્લાનાં સાંસદ મુકેશ ગઢવી સાંબરડા ગામના વતની હતા. તેમની યાદગીરીમાં ગામમાં તેમનું બાવલું મૂકવામાં આવ્યું છે.

સંદર્ભ

પાલનપુર તાલુકો
કુકરાડુંગરી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તાપી જિલ્લાના કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સોનગઢ તાલુકાનું ગામ છે. કુકરાડુંગરી ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.  ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે.

સોનગઢ તાલુકો
ઉદય મંડલ એક ભારતીય રાજકારણી અને સમતા પાર્ટીના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ છે. તે બિહારના મધુબની લોકસભા મતવિસ્તારના છે, જો કે તેઓ વિધાન સભા કે લોક સભાના સભ્ય નથી એટલે કે આજ સુધી કોઈ ચૂંટણીમાં જીત્યા નથી.

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ 
 
 ફેસબુક

રાજકારણી
જીવિત લોકો
અગાસવણી (તા. ધાનપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા દાહોદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ધાનપુર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. અગાસવણી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, ડાંગર, મગ, અડદ, ચણા, કપાસ, દિવેલી, અન્ય કઠોળ તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ધાનપુર તાલુકો
વડાળી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા રાજકોટ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. રાજકોટ-ભાવનગર હાઈવે રોડ ઉપર આવેલ કસ્તુરબાધામ (ત્રંબા) ગામથી ૩ કિ.મી.એ ડામર રોડ માર્ગે આવેલ છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર વગેરે જેવી સગવડો ઉપલબ્ધ થયેલ છે. આ ગામની આજુબાજુમાં નાના મોટા ડુંગરો આવેલા છે. ગામની બાજુમાં એક ડુંગર ઉપર શ્રી વિહોત માતાજીનું મંદીર આવેલુ છે.

આ ગામમાં ખેતી અને પશુપાલન મુખ્ય વ્યવસાય છે. ઘઉં, ડાંગર, બાજરો, કપાસ, જીરૂ, મગફળી અને શાકભાજી આ ગામનાં ખેત-ઉત્પાદનો છે.

રાજકોટ તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
સાદડવેલ (સોનગઢ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તાપી જિલ્લાના કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સોનગઢ તાલુકાનું ગામ છે. સાદડવેલ (સોનગઢ) ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.  ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે.

આ ગામ તાલુકા મથક સોનગઢથી ઓટા જતા રાજ્ય ધોરી માર્ગ પર સોનગઢથી આશરે ૧૪ કિલોમીટર જેટલા અંતરે આવેલ છે.

સોનગઢ તાલુકો
વિરાધ () એ રામાયણના અરણ્ય કાંડનું એક નાનકડું પાત્ર છે. તે દંડક વનમાં વિચરતો એક રાક્ષસ હતો જેણે અલ્પ કાળ માટે સીતાનું હરણ કર્યું હતું. રામ અને લક્ષ્મણ યુદ્ધ કલામાં પ્રવીણ હતાં, ઘણાં તીર છોડ્યાં છતાં પણ વિરાધને કંઈ નુકશાન પહોંચાડી શક્યા નહિ. (અરણ્યકાંડ, સર્ગ ૩). વિરાધે તેમને જણાવ્યું કે તેને બ્રહ્મ દેવનું વરદાન છે કે તેને કોઈ પણ અસ્ત્ર વડે હણી શકાશે નહિ. આથી રામ અને લક્ષ્મણે તેના હાથ ભાંગી તેને જીવટો દાટી તેનો વધ કર્યો. જ્યારે રામ લક્ષ્મણે તેના હાંથ ભાંગ્યા ત્યારે તેણે પોતાને મુક્તિ આપવા બદલ બન્ને ભાઈઓનો આભાર માન્યો. પાછલા જન્મમાં વિરાધ તુમ્બુરુ નામે ગાંધર્વ હતો. તેને કુબેરે શ્રાપ આપ્યો હતો કે રામ દ્વારા વધ નહિ થાય ત્યાં સુધી તેણે ભયાનક રાક્ષસ સ્વરૂપે જીવવું પડશે. બન્ને ભાઈઓએ તેને દાટ્યા પછી તેનો આત્મા ફરી સ્વર્ગમાં પોતાના મૂળ રૂપને પામ્યો.

સંદર્ભો 

રામાયણ
અસુર
રાણીપુરા (સમલાયા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા વડોદરા જિલ્લામાં આવેલા સાવલી તાલુકામાં આવેલું એક મહ્ત્વનું ગામ છે. રાણીપુરા (સમલાયા) ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સાવલી તાલુકો
ધરણવા (તા. લાખણી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  લાખણી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ધરણવા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

લાખણી તાલુકો
ગુલતોરા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય પૂર્વ ભાગમાં આવેલા દાહોદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ઝાલોદ તાલુકાનું ગામ છે. ગુલતોરા ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દૂધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. મકાઈ, ઘઉં, ડાંગર, મગ, અડદ, અન્ય કઠોળ તેમ જ શાકભાજી આ ગામનાં મુખ્ય ખેત-ઉત્પાદનો છે.

ઝાલોદ તાલુકો
પ્રાણાયામ એ યોગમાં શ્વાસ નિયંત્રણની પ્રથા છે. તેનો કસરત તરીકે આધુનિક યોગમાં આસનો વચ્ચેની ગતિવિધિઓ સાથે શ્વાસને સુમેળમાં લેવાનો સમાવેશ થાય છે; પરંતુ તે સ્વયં શ્વાસ લેવાની કસરત પણ છે, જે સામાન્ય રીતે આસનો પછી કરવામાં આવે છે. ભગવદ ગીતા અને પતંજલિના યોગસૂત્રો  જેવા ગ્રંથોમાં અને પછી હઠ યોગ ગ્રંથોમાં તેનો અર્થ શ્વાસની સંપૂર્ણ સમાપ્તિ છે.

વ્યુત્પત્તિશાસ્ત્ર 
પ્રાણાયામ (દેવનાગરી : ) એક સંસ્કૃત સંયોજન છે. તે વિવિધ લેખકો દ્વારા વિવિધ વ્યાખ્યાયિત થયેલ છે. 

મેકડોનેલના અનુસાર પ્રાણાયામ એટલે કે પ્રાણ (શ્વાસ) નો આયામ (નિયંત્રણ). 

મોનીયર વિલિયમ્સે તેની વ્યાખ્યા ''ત્રણ કસરત (પૂરક,રેચક અને કુંભક)ના સમન્વય" તરીકે કરી હતી. આ તકનીકી વ્યાખ્યા શ્વાસ નિયંત્રણની ચોક્કસ પ્રણાલીનો સંદર્ભ આપે છે, જે ભટ્ટાચાર્ય દ્વારા સમજાવાયેલ ત્રણ પ્રક્રિયાઓ છે : પૂરક (શ્વાસ અંદર લઈ જવા માટે), કુંભક (તેને જાળવવા માટે), અને રેચક (ઉચ્છવાસ માટે).

હિંદુ ધર્મ

ભગવદ ગીતા 
ભગવદ ગીતાના ૪.૨૯ શ્લોકમાં પ્રાણાયામનો ઉલ્લેખ છે. 

ભગવદ-ગીતા તેના મૂળ રુપે અનુસાર તેનો અનુવાદ "બધા શ્વાસ બંધ કરીને સ્થિતિ " ઉત્પન્ન કરવા માટે કરવામાં આવે છે.

પતંજલિના યોગ સૂત્રો 
પ્રાણાયામ એ પતંજલિના યોગ સૂત્રોમાં શ્લોક ૨.૨. માં ઉલ્લેખિત અષ્ટંગ યોગના આઠ અંગોનું ચોથું "અંગ" છે. પતંજલિ પ્રાણની પ્રકૃતિને સંપૂર્ણ રીતે સ્પષ્ટ કરી શકતા નથી, અને પ્રાણાયામનો સિદ્ધાંત અને અભ્યાસ તેમના પછી નોંધપાત્ર વિકાસ થયો હોવાનું જણાય છે. તે પ્રાણાયમની આવશ્યકતા એક કસરત તરીકે રજૂ કરે છે જે અગાઉના બૌદ્ધ ગ્રંથોની જેમ જ એકાગ્રતાની પ્રાથમિક છે.

કસરત તરીકે યોગ 
યોગ વિદ્વાન એન્ડ્રીયા જૈન જણાવે છે કે પ્રાણાયામ ૨૦ મી સદી પહેલા "સૌથી વધુ વ્યાપકપણે ટાંકવામાં આવતા સ્રોતોથી સીમાંત" હતા; તે લખે છે કે આધુનિક યોગમાં જ્યારે પ્રાણાયામ કરવામાં આવે છે ત્યારે કસરત તરીકે શ્વાસને હલનચલન ( આસન વચ્ચે) સાથે સુમેળમાં સમાવેલો છે, ભગવદ ગીતા અને પતંજલિના યોગ સૂત્રો જેવા ગ્રંથોમાં, પ્રાણાયામનો અર્થ "શ્વાસનો સંપૂર્ણ સમાધિ" છે, જેના માટે તે બ્રોનહર્સ્ટ ૨૦૦૭ ટાંકે છે.

બૌદ્ધ ધર્મ 
પાલી બૌદ્ધ કેનન અનુસાર, બુદ્ધે તેમના જ્ઞાનવૃત્તિ પહેલાં ધ્યાનની તકનીકનો અભ્યાસ કર્યો હતો જેમાં જીભથી તાળવું દબાવવું અને શ્વાસને બળજબરીપૂર્વક સંયમિત કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો. આ બંને અત્યંત દુઃખદાયક અને જ્ઞાનપ્રાપ્તિ માટે અનુકૂળ ન હોવા તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યું છે.  બૌદ્ધ યોજના અનુસાર, શ્વાસ ચોથા ઝાના (બૌદ્ધ અભિભાવના) સાથે અટકી જાય છે, જો કે આ તકનીકીની આડઅસર છે અને હેતુપૂર્ણ પ્રયત્નોના પરિણામ રૂપે આવતું નથી.

તબીબી

લાભો 
કેટલાક સંશોધકોએ અહેવાલ આપ્યો છે કે પ્રાણાયામ તકનીકીઓ તાણ-સંબંધિત અનેક વિકારોની સારવારમાં ફાયદાકારક છે. શ્વાસ લેવાની કસરત દ્વારા અસ્થમાની રોગનિવારક રાહત અંગેની કોચ્રેન પદ્ધતિસરની સમીક્ષામાં આંકડાકીય રીતે નોંધપાત્ર સુધારણા મળી નથી પરંતુ જાણવા મળ્યું કે પ્રાણાયામ શ્વાસ દરમિયાન એફઈવી૧ (પીડી૨૦)માં ૨૦%નો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો.

જોખમો 
પ્રમાણમાં સલામત હોવા છતાં, હઠયોગ જોખમ મુક્ત નથી. પ્રારંભિક લોકોએ તેમની ક્ષમતાઓમાં ભારે ચાલ અને વ્યાયામ કરવાનું ટાળવું જોઈએ. કાર્યાત્મક મર્યાદાઓને ધ્યાનમાં લેવી જોઈએ.

સંદર્ભ
આમલડી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તાપી જિલ્લાના કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સોનગઢ તાલુકાનું ગામ છે. આમલડી ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.  ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે.

સોનગઢ તાલુકો
કોઠારીયા (તા. ટંકારા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા મોરબી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ટંકારા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કોઠારીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

ટંકારા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
રાજતરંગિણી, કલ્હણ દ્વારા રચિત એક સંસ્કૃત ગ્રંથ છે, જેનો શાબ્દિક અર્થ છે - રાજાઓની નદી  અને ભાવાર્થ છે - રાજાઓનો ઇતિહાસ અથવા સમય-પ્રવાહ. આ ગ્રંથ કવિતાના રૂપમાં છે. જેમાં ખાસ કરીને કાશ્મીરનો ઇતિહાસ વર્ણિત કરવામાં આવ્યો છે. આ વર્ણનનો આરંભ મહાભારતના કાળથી થાય છે. આ ગ્રંથનો રચના કાળ ઈ. સ. ૧૧૪૭ થી ઇ. સ. ૧૧૪૯ સુધીનો ગણવામાં આવે છે.

પુરાતન કાળના કાશ્મીરનો ઇતિહાસ જાણવા માટે ઇતિહાસવિદો આ પુસ્તકનો સંદર્ભ ગ્રંથ તરીકે બહોળો ઉપયોગ કરતા હોય છે.

આ પણ જુઓ 
 મદલ પંજી (જગન્નાથ મંદિરનો ઇતિહાસ)
 બુરંજી (આસામનો ઇતિહાસ)
મહાવંશ (શ્રીલંકાનો ઇતિહાસ)

બાહ્ય કડીઓ 

 राजतरंगिणी  - ભારતના ડિજિટલ પુસ્તકાલય પર રાજતરંગિણીનો સંસ્કૃત ભાષામાં પાઠ (સ્કેન કૉપી)

राजतरंगिणी, भाग-१  - ભારત દેશના ડિજિટલ પુસ્તકાયલ પર રાજતરંગિણીનો સંસ્કૃત પાઠ (સ્કેન કૉપી)

સાહિત્ય
ઇતિહાસ
સંસ્કૃત ગ્રંથ
પંડિત ગજાનનરાવ માધવરાવ અંબાડે જલતરંગ તાલવાદ્યના પ્રશિક્ષક હતા. તેમનો જન્મ ૧૯૧૪માં વડોદરામાં થયો હતો. તેઓ ૧૯૩૦-૩૩ના સમયગાળામાં જામનગરના મહારાજા જામ રણજીતસિંહ અને ૧૯૩૩-૪૭ દરમિયાન ભાવનગરના મહારાજા કૃષ્ણકુમારસિંહ ગોહિલના પ્રશિક્ષક રહ્યા હતા. જાણીતી ગ્રામોફોન કંપની એચએમવી દ્વારા ૧૯૩૬માં તેમના સંગીત પ્રદર્શનને રેકોર્ડ કરવામાં આવ્યું હતું. ૧૯૬૪માં રાષ્ટ્રપતિભવન ખાતે તેમના કલા પ્રદર્શનનો જાહેર કાર્યક્રમ આયોજીત કરવામાં આવ્યો હતો. નેશનલ સેન્ટર ઑફ પર્ફોર્મિંગ આર્ટ્સ, મુંબઈ દ્વારા તેમની કલાને જાળવી રાખવામાં આવી છે.

૧૪ જાન્યુઆરી ૧૯૮૨ના રોજ તેમનું અવસાન થયું હતું.

વડોદરા શહેરમાં બંબાખાનાથી લાલકોર્ટ તરફ જતા માર્ગને પંડિત ગજાનનરાવ અંબાડે માર્ગ નામ અપાયું છે.

બાહ્ય કડીઓ
 પંડિત ગજાનન અંબાડે

સંગીતકાર
૧૯૧૪માં જન્મ
બેડી (તા. ટંકારા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  મોરબી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ટંકારા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. બેડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

ટંકારા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
લિમલા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાના ચોર્યાસી તાલુકામાં આવેલું ગામ છે. લિમલા ગામમાં મુખ્યત્વે કોળી પટેલો ઉપરાંત અન્ય લોકોની વસ્તી રહે છે. આ ગામના વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન છે. આ ગામમાં ડાંગર, તેમ જ શાકભાજી જેવાં ખેત-ઉત્પાદનોના પાક લેવામાં આવે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરીની સવલતો પ્રાપ્ય છે.

સુરત જિલ્લો
ચોર્યાસી તાલુકો
કઠોદરા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લામાં આવેલા કામરેજ તાલુકામાં આવેલું ગામ છે. કઠોદરા ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસીઓ અને પાટીદારો ઉપરાંત અન્ય લોકોની વસ્તી રહે છે. આ ગામના વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન છે. આ ગામમાં ડાંગર, શેરડી, કેળાં, તેમ જ શાકભાજી જેવાં ખેત-ઉત્પાદનોના પાક લેવામાં આવે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરીની સવલતો પ્રાપ્ય છે.

સુરત જિલ્લો
કામરેજ તાલુકો
ચંદ્રપૂર જિલ્લો ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યનો મહત્વનો જિલ્લો છે. ચંદ્રપૂર આ જિલ્લાનું મુખ્ય મથક છે. અગાઉ આ જિલ્લો ચંદા જિલ્લાના નામે ઓળખાતો હતો, પણ ઇ. સ. ૧૯૬૪માં તેનું નામ ચંદ્રપુર જિલ્લો પાડવામાં આવ્યું હતું. આ જિલ્લો ભારતમાં સૌથી મોટો જિલ્લો હતો, પરંતુ આ જિલ્લામાંથી વિભાજન કરીને ગડચિરોલી જિલ્લો અલગ કરવામાં આવ્યો ત્યારથી આ વિશેષતા ભુતકાળ બની ગઇ છે.

ચંદ્રપુર જિલ્લાની ઉત્તર દિશામાં નાગપૂર જિલ્લો, ભંડારા જિલ્લો તેમ જ વર્ધા જિલ્લો, પશ્ચિમ દિશામાં યવતમાળ જિલ્લો, પૂર્વ દિશામાં ગડચિરોલી જિલ્લો અને દક્ષિણ દિશામાં આંધ્ર પ્રદેશ રાજયનો અદિલાબાદ જિલ્લો આવેલા છે. આ જિલ્લામાંથી વૈનગંગા તેમ જ વર્ધા નદી પસાર થાય છે. આ નદીઓ વડે જિલ્લાની પૂર્વ અને પશ્ચિમ દિશાઓની સરહદો બનેલી છે. આ જિલ્લામાં મુખ્યત્વે ડાંગર (ખરીફ), કપાસ, સોયાબીન, ઘઉં, તુવર, મગ, અડદ અને મરચાંના પાકોની ખેતી કરવામાં આવે છે.

ચંદ્રપૂર જિલ્લામાં નીચેની યાદી મુજબ તાલુકાઓ આવેલા છે.

ચંદ્રપૂર જિલ્લાના તાલુકાઓ 

 ચંદ્રપૂર તાલુકો 
 વરોરા તાલુકો 
 ભદ્રાવતી તાલુકો 
 ચિમુર તાલુકો 
 નાગભડ તાલુકો 
 બ્રહ્મપુરી તાલુકો 
 સિંદેવાહી તાલુકો 
 મુલ તાલુકો 
 ગોંડપિંપરી તાલુકો 
 પોંભુર્ણા તાલુકો
 સાવલી તાલુકો, મહારાષ્ટ્ર 
 રાજુરા તાલુકો 
 કોરાપણા તાલુકો 
 જિવતી તાલુકો 
 બલ્લારપુર તાલુકો

બાહ્ય કડીઓ 

 ચંદ્રપુર જિલ્લાનું અધિકૃત વેબસાઇટ
 ચંદ્રપૂર જિલ્લા વિશે માહિતી
વાંગણ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના નવસારી જિલ્લાના પાંચ તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વાંસદા તાલુકાનું ગામ છે. વાંગણ ગામમાં આંગણવાડી, પ્રાથમિક શાળા, દૂધની ડેરી, પંચાયતઘર જેવી સગવડો ઉપલબ્ધ થયેલ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન છે. આ ગામમાં ડાંગર, શેરડી, તુવર તથા શાકભાજીની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે. અહીંના લોકો કુકણા બોલી અને ધોડીયા બોલી બોલે છે, જે ગુજરાતી ભાષાથી એકદમ અલગ હોય છે. 

વાંસદા તાલુકો
ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા ભાવનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા જેસર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે નાળીયેર, ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ

જેસર તાલુકો
નવાનગર (તા. હિંમતનગર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા હિંમતનગર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નવાનગર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

હિંમતનગર તાલુકો
જેપુર ભારત દેશના ગુજરાત રાજ્યના  મોરબી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા મોરબી તાલુકામાં એક ગામ છે. જેપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ 

 

મોરબી તાલુકો
માગશર સુદ ૧૫ ને ગુજરાતી માં માગશર સુદ પૂર્ણિમા કે માગશર સુદ પૂનમ કહેવાય છે. આ દિવસ હિંદુ વૈદિક પંચાગના વિક્રમ સંવત મુજબ વર્ષના બીજા મહિનાનો પંદરમો દિવસ છે, જ્યારે શક સંવત મુજબ વર્ષના નવમાં મહિનાનો પંદરમો દિવસ છે.

તહેવારો અને ઉજવણીઓ

મહત્વની ઘટનાઓ

જન્મ

અવસાન

સંદર્ભ

પંચાંગ
સમય
હંસથલ (તા. ખંભાળિયા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લામાં આવેલા  ખંભાળિયા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. હંસથલ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

ખંભાળિયા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
બાઢડા (તા. સાવરકુંડલા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સાવરકુંડલા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. બાઢડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ગામમાં એચ. એન. વિરાણી માધ્યમિક શાળા આવેલ છે.
 

સાવરકુંડલા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
ઝારી(ડાંગ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ડુંગરાળ તેમજ જંગલ વિસ્તાર ધરાવતા ડાંગ જિલ્લામાં આવેલા  સુબિર તાલુકામાં આવેલું  ગામ છે. ઝારી ગામમાં ૧૦૦ ટકા આદિવાસી લોકો વસે છે. તેઓ પરસ્પર સામાન્ય વહેવારમાં ડાંગી ભાષા એટલે કે કુકણા બોલીનો ઉપયોગ કરે છે. આ ગામ જંગલોથી ભરપુર ડુંગરાળ પ્રદેશમાં આવેલું છે.

આ ગામ ખાતે નાગલી, અડદ, વરાઇ જેવા ધાન્યોના પાક લેવામાં આવે છે. ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ઉપરાંત અહીંના લોકો જંગલમાંથી  મહુડાનાં ફુલ તેમ જ બી,  ખાખરાનાં પાન, ટીમરુનાં પાન, સાગનાં બી, કરંજના બી જેવી ગૌણ વનપેદાશો એકઠી કરી તેને વેચીને પણ પોતાનું ગુજરાન ચલાવે છે.

સુબિર તાલુકો
ગ્રેગોરીયન પંચાંગ પ્રમાણે વર્ષના ૧૨ મહિનાઓ નક્કી કરવામાં આવ્યા છે. આ ૧૨ મહિનામાં ત્રીજા ક્રમે માર્ચ મહિનો આવે છે. માર્ચ મહિનાના ૩૧ દિવસ હોય છે.
માર્ચ મહિના પછી એપ્રિલ મહિનો આવે છે. 
૧ વર્ષના ૩૬૫ દિવસ હોય છે. લિપ વર્ષમાં ૧ વર્ષના ૩૬૬ દિવસ હોય છે. આ વધારાનો દિવસ ફેબ્રુઆરી મહિનામાં આવે છે.

અંગ્રેજી મહીનાઓ
સમય
માનવીની ભવાઈ એ ઉપેન્દ્ર ત્રિવેદી દ્વારા દિગ્દર્શિત થયેલું ગુજરાતી ચલચિત્ર છે. ૧૯૯૩માં પ્રદર્શિત આ ચલચિત્રમાં ઉપેન્દ્ર ત્રિવેદી અને અનુરાધા પટેલ મુખ્ય ભૂમિકામાં છે. આ ફિલ્મનું નિર્માણ ઉપેન્દ્ર ત્રિવેદી અને આશિષ ત્રિવેદીએ કર્યું હતું. ભારતીય લેખક પન્નાલાલ પટેલે લખેલી નવલકથા પર આધારિત આ ફિલ્મમાં કાળુ (ત્રિવેદી) અને રાજુ (પટેલ)ની પ્રેમકથા છે, જે ઉત્તર ગુજરાતના ગ્રામીણ વાતાવરણની પૃષ્ઠભૂમિ ધરાવે છે.

કલાકાર 

 ઉપેન્દ્ર ત્રિવેદી
 અનુરાધા પટેલ
 ચંદ્રકાંત પંડ્યા
 કલ્પના દિવાન

કથાવસ્તુ 
આ ફિલ્મમાં ૧૮૯૯-૧૯૦૦ના દુષ્કાળ દરમિયાન જીવિત રહેવા માટે ખેડૂતની કથા અને તેમના અસ્તિત્વના સંગર્ષની કથા વર્ણવવામાં આવી છે. દુષ્કાળની પૃષ્ઠભૂમિ સાથે તેમાં કાળુ (ત્રિવેદી) અને રાજુ (પટેલ) વચ્ચેની પ્રેમકથા દર્શાવવામાં આવી છે.

પુરસ્કાર 
આ ફિલ્મને ૪૧મા રાષ્ટ્રીય ફિલ્મ પુરસ્કારમાં ગુજરાતીમાં શ્રેષ્ઠ ચલચિત્રનો રાષ્ટ્રીય ફિલ્મ પુરસ્કાર મળ્યો હતો. નિર્માતા આશિષ ત્રિવેદી અને ઉપેન્દ્ર ત્રિવેદીને રજત કમલ અને ૨૦,૦૦૦ રૂપિયાનો રોકડ પુરસ્કાર આપવામાં આવ્યો હતતો, જ્યારે દિગ્દર્શક ઉપેન્દ્ર ત્રિવેદીને રજત કમલ અને ૨૦,૦૦૦ રૂપિયાનું રોકડ ઇનામ આપવામાં આવ્યું હતું. નાયકની નજરે ગ્રામજનોના દુષ્કાળગ્રસ્ત જીવનને દર્શાવવા બદલ આ પુરસ્કાર આપવામાં આવ્યો હતો.

સંદર્ભ

બાહ્ય કડી 
 

ગુજરાતી ચલચિત્ર
ગુજરાત વિધાનસભા એ ભારત દેશના ગુજરાત રાજ્યની એક સદનવાળી ધારા સભા છે. તે રાજ્યના પાટનગર ગાંધીનગરમાં આવેલી છે. હાલમાં, ધારાસભાના ૧૮૨ ધારાસભ્યો ગુજરાત રાજ્યનાં ૧૮૨ મતદાન વિસ્તારમાંથી સીધા ચૂંટાઇને આવે છે.

વિધાનસભા અધ્યક્ષ 
ડિસેમ્બર ૨૦૨૨ની ચૂંટણી પછી ગુજરાત વિધાનસભાના અધ્યક્ષ પદે શંકરભાઇ ચૌધરી અને ઉપાધ્યક્ષ પદે જેઠાભાઇ ભરવાડની નીમણુક થઇ હતી.

ભૂતપુર્વ અધ્યક્ષો

મતવિસ્તારો અને તેના ધારાસભ્યો 
તેરમી ગુજરાત વિધાનસભાના મતવિસ્તારો અને તેના ધારાસભ્યોની યાદી નીચે મુજબ છે:

અનામત બેઠકો: SC = અનુસુચિત જાતિ, ST = અનુસુચિત જનજાતિ

આ પણ જુઓ
 ગુજરાત વિધાનસભા ચૂંટણી, ૨૦૨૨

સંદર્ભો

ગુજરાત સરકાર
બદનક્ષી અથવા માનહાની એ અપકૃત્ય અને ગુનાનો એક પ્રકાર છે, કે જેમાં કોઈ પણ વ્યાજબી કારણ વિના કોઈ વ્યક્તિ વિશે તેની આબરૂને નુકસાન થાય તેવાં નિવેદનો કરવા, લખાણો પ્રગટ કરવા કે નિશાનીઓ કરવી વગેરેનો સમાવેશ થાય છે. ભારતના બંધારણ મુજબ દરેક વ્યક્તિને વાણીસ્વાતંત્ર્યનો અને અભિવ્યક્તિનો અધિકાર છે; પરંતુ એનો ઉપયોગ કરીને કોઈ પણ વ્યક્તિ બીજી વ્યક્તિની બદનક્ષી ન કરી શકે. ભારતમાં બદનક્ષી એ એક અપકૃત્ય અને ગુનો ગણવામાં આવે છે.

ભારતીય દંડસંહિતા (ઈંડિયન પેનલ કૉડ) (૧૮૬૦) મુજબ જે કોઈ વ્યક્તિ કોઈ બીજી વ્યક્તિની આબરુને નુકસાન પહોંચાડવાના ઈરાદાથી અથવા તેમ કરવાથી તેની આબરુને નુકસાન પહોંચશે એમ જાણવા છતાં, અથવા, એમ માનવાને કારણ હોવા છતાં, બોલી અથવા વાંચી શકાય તેવા ઈરાદાવાળ શબ્દોથી, અથવા ચેષ્ટાથી, અથવા દેખી શકાય તેવી આકૃતિથી એના પર આરોપ મૂકે અથવા પ્રસિદ્ધ કરે, તો તેણે તે વ્યક્તિની બદનક્ષી કરી કહેવાય. આ ગુનાની સજા માટે ૨ વર્ષ સુધીની કેદ કે દંડ અથવા બંનેની કાયદા (કલમ: ૪૯૯, ૫૦૦)માં જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.

સંદર્ભો

કાયદો
વજેપુર (તા. વિજયનગર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વિજયનગર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વજેપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

વિજયનગર તાલુકો
ગણદેવી દક્ષિણ ગુજરાતના નવસારી જિલ્લાના ગણદેવી તાલુકાનું નગર અને મુખ્ય મથક છે.

પ્રાચીન સમયમાં વેપારમથક તેમ જ વહાણ બાંધવાના કામ માટે જાણીતું ગણદેવી, ચીકૂ તેમ જ હાફુસ કેરી માટે પ્રખ્યાત છે. ગણદેવીમાં ખાંડ બનાવવાનું કારખાનું આવેલું છે. પ્રાચીન કાળમાં ગણદેવી બંદર ગણદેબા નામે ઓળખાતું હતું.

સાહિત્યમાં
ઇસ. ૧૮૬૬માં નંદશંકર મહેતાએ લખેલી નવલકથા કરણ ઘેલોમાં ગણદેવીનો ઉલ્લેખ જોવા મળે છે.

સંદર્ભ

ગુજરાતનાં શહેરો અને નગરો
નવસારી જિલ્લામાંનાં રેલ્વે સ્ટેશનો
ગણદેવી તાલુકો
ગુજરાતનાં તાલુકા મથકો
પાસોદરા(કામરેજ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લામાં આવેલા કામરેજ તાલુકામાં આવેલું  ગામ છે. પાસોદરા ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસીઓ અને પાટીદારો ઉપરાંત અન્ય લોકોની વસ્તી રહે છે. આ ગામના વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી અને પશુપાલન છે. આ ગામમાં ડાંગર, શેરડી, કેળાં, તેમ જ શાકભાજી જેવાં ખેત-ઉત્પાદનોના પાક લેવામાં આવે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરીની સવલતો પ્રાપ્ય છે.

સુરત જિલ્લો
કામરેજ તાલુકો
સેલવાસ અરબ સાગર ના કિનારે આવેલા ભારત ના કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ દાદરા અને નગર હવેલી અને દમણ અને દીવના જિલ્લા દાદરા અને નગર હવેલીનું મુખ્ય મથક છે. તેની આસપાસ ઘણા ઔધોગીક એકમો આવેલા છે.

દાદરા અને નગરહવેલી જિલ્લો
અભેપુરા (તા. થરાદ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા થરાદ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. અભેપુરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

થરાદ તાલુકો
જામલી (જેર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા  છોટાઉદેપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. જામલી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ,  તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે. 

છોટાઉદેપુર તાલુકો
હાફનીયમ એ એક રાસાયણીક તત્વ છે જેની સંજ્ઞા  Hf અને અણુ ક્રમાંક ૭૨ છે. આ એક ચળકતી , રાખોડી ચતુર્બંધ ધરાવતી સંક્રાતિ ધાતુ છે. રાસાયનિક દ્રષ્ટીએ આ ધાતુ ઝિર્કોનિયમ જેવી છે અને ઝિર્કોનિયમની ખનિજમાંથી મળી આવે છે. મેંડેલીફ નમના વૈજ્ઞાનિકે આના અસ્તિત્વને આગાહી  ૧૮૬૯માં કરી એ હતી. એક સમયે હાફનીયમ એક માત્ર સ્થિર સમસ્થાનિકો ધરાવતું તત્વ હતું ( રેનિયમ બે વર્ષ પછી શોધાયું). આ શબ્દ લેટિન ભાષાના શબ્દ હાફનીઆ પરથી ઉઅતરી આવ્યો છે, તેનો અર્થ થાય છે આજનું કોપનહેગન શહેર જ્યાં આની શોધ થઈ. 

હાફનીયમ ઈલેક્ટ્રોડ અને ફીલામંટમાં વપરાય છે. અમુક અર્ધવાહકોના નિર્માણમાં આના ઓક્સાઈડ વાપરાય છે. અમુક ખાસ મિશ્ર ધાતુઓ હાફનિયમ ને નાયોબિયમ, ટાઇટેનિયમ અને ટગસ્ટન વાપરે છે. આ ધાતુ ઉચ્ચ ન્યૂટ્રોન શોષણ આડ છેદ ધરાવે છે  આથી તેનો ઉપયોગ અણુ ભઠ્ઠીઓમાં થાય છે. આ સાથે આને ન્યૂટ્રોન પારદર્શી ઝિર્કોનિયમ મિશ્રધાતુના અણુભઠ્ઠીના ભાગોમાંથી કાઢવું પણ તેટ્આલું આવશ્યક છે
﻿

રાસાયણિક તત્વો
મૌઝા (નેત્રંગ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગ અને દક્ષિણ ભાગને જોડતા ભરુચ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા નેત્રંગ તાલુકાનું એક  ગામ છે. મૌઝા ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે. આ ગામમાં આંગણવાડી, પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, દૂધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે.

આ ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો સરકારી કે ખાનગી નોકરી પણ કરે છે. જુવાર, તુવર, મકાઈ, કપાસ તથા અન્ય શાકભાજી અહીંના મુખ્ય ખેત-ઉત્પાદનો છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે.

આ ગામ વાપીથી શામળાજી જતાં રાજ્ય ધોરીમાર્ગ નં. ૫-ઈ પર ઝંખવાવ અને નેત્રંગની વચ્ચે આવેલું છે. અહીંથી પૂર્વમાં ટોકરી ખાડી પર પિગુટ ડેમ આવેલો છે.  

નેત્રંગ તાલુકો
છગનલાલ જાદવ (૧૯૦૩-૧૯૮૭) એ ભારતના એક ગુજરાતી ચિત્રકાર હતા અને ગુજરાત રાજ્ય લલિતકલા અકાદમીના ઉપપ્રમુખ હતા.

પ્રારંભિક જીવન 
૧૯૦૩માં ઉત્તર ગુજરાતના કડી પાસેના નાના ગામમાં એક હરિજન કુટુંબમાં તેમનો જન્મ થયો હતો. કોચરબની અંત્યજ રાત્રિશાળામાં તેઓ વાડજથી પગપાળા ચાલીને જતા જ્યાં તેઓએ શિક્ષક પરીક્ષિતલાલ મજમુદાર જોડેથી અક્ષરજ્ઞાન મેળવ્યું. ગાંધીજીએ તેમની મિલની નોકરી છોડાવી અને ગુજરાત વિદ્યાપીઠમાં પટાવાળા તરીકે રાખ્યા જ્યાં તેમની "ક્ષમતાનું ગાંધીજી સૂક્ષ્મતાથી નિરીક્ષણ કરતા હતા."

ચિત્રકળા 
પદ્ધતિસરની તાલીમ ન લીધી હોવા છતાં, તેમની લગન જોઈને ગાંધીજીએ ગુજરાત વિદ્યાપીઠમાંથી તેમને શિષ્યવૃત્તિ અપાવી હતી. ગાંધીજીની ભલામણથી છગનલાલ જાદવનો અભ્યાસ વિદ્યાપીઠના કનુભાઈ દેસાઈ હેઠળ શરૂ થયો. ત્યારબાદ બાપુએ જાદવની ઓળખાણ કલાગુરુ રવિશંકર રાવળ જોડે કરાવી; આ મુલાકાતને ડૉ. રિઝવાન કાદરી "ટર્નિંગ પોઇન્ટ" ગણાવે છે. રવિશંકર રાવળે "તેમની સર્જનશક્તિ પારખી, છગનલાલને વધુ સર્જનાત્મક શિક્ષણ મળી રહે તે હેતુસર મિલ ઉદ્યોગના પિતામહ રણછોડલાલ છોટાલાલના પ્રપૌત્ર પર ગ્રજાપ્રસાદ તેમજ શેઠ શાંતિલાલ મંગળદાસ પાસેથી શિષ્યવૃત્તિ અપાવી." એના પછી જાદવ ઇંદૌર અને લખનૌ ગયા અને ત્યાં કલાકાર બૅંકના સંપર્કમાં આવ્યા અને તેમની જોડે ઘણા લેન્ડસ્કેપ કર્યા.

છગનલાલ જાદવ દાંડી સત્યાગ્રહ સમયે ગાંધીજીની "અરૂણોદય ટુકડી"ના સદસ્ય હતા અને તેથી તેમને ગાંધીજીની "છ યાદગાર ક્ષણોના રેખાંકનની તક મળી હતી." જાદવે દાંડીકૂચનું જીવંત ચિત્ર આલેખનથી સંપૂર્ણ દસ્તાવેજીકરણ કર્યું હતું; એમણે ગાંધીજી સિવાય અન્ય પદયાત્રીઓ તથા બીજા રાષ્ટ્રીય નેતાઓનાં પણ રેખાચિત્રો દોર્યાં અને કેટલાક રેખાચિત્રોની નીચે નેતાઓના હસ્તાક્ષર પણ લીધા. ૫મી મે ૧૯૩૦ના રોજ ગાંધીજીના કરાડીથી ધરપકડ થઈ અને તેમની સાથે છગનલાલને પણ ૩ મહિના જેલની સજા થઈ. 

પ્રારંભમાં વાસ્તવદર્શી ચિત્રો દોરનારા તેઓએ પાછળથી આધુનિક ચિત્રકળામાં પ્રદાન કર્યું. તેમણે કાશ્મીર જઈ દૃશ્યચિત્રોનું પણ સર્જન કર્યું હતું. તેમનાં પ્રખ્યાત ચિત્રોમાં 'શોકધારા', 'પ્રકાશ', 'પ્રતિ', 'ગુનાહિતા', 'વિશ્વસ્વરૂપ', 'નિર્ણયની ક્ષણો', અને 'મંગલપ્રભાત'નો સમાવેશ થાય છે. ગુજરાત લલિતકલા અકાદમીના તેઓ ઉપપ્રમુખ હતા અને અકાદમીએ તેમનું સમ્માન કર્યું હતું. તેમણે આશરે ૨૦ જેટલાં વૈયક્તિક ચિત્રપ્રદર્શનો યોજ્યાં હતાં.

અંતિમ જીવન 
તેઓ શ્રી અરવિંદ અને માતાજીના અનુયાયી હતા અને તેમાં પૂર્ણ શ્રદ્ધા ધરાવતા હતા. ૧૨મી એપ્રિલ ૧૯૮૭ના રોજ ૮૪ વર્ષની વયે તેમનું અવસાન થયું.

લોકપ્રિય સંસ્કૃતિમાં 
ડૉ. રિઝવાન કાદરીએ જાદવનાં રેખાંકનોનું "અન્સીન ડ્રૉઇંગ્સ ઑફ દાંડીયાત્રા" પુસ્તક રૂપે સંકલન કર્યું છે.

સંદર્ભો 

ગુજરાતી ચિત્રકાર
ગુજરાતી કલાકાર
૧૯૦૩માં જન્મ
૧૯૮૭માં મૃત્યુ
સાંતરવાડા (તા. દાંતીવાડા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દાંતીવાડા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. સાંતરવાડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

દાંતીવાડા તાલુકો
વિજય વિલાસ મહેલ અથવા વિજય વિલાસ પેલેસ એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાના માંડવી ખાતે આવેલ એક રજવાડી મહેલ છે. માંડવી શહેરના સુંદર દરિયા કિનારા પર વૈભવતાના પ્રતિક સમાન વિજય વિલાસ મહેલ કચ્છ જિલ્લાની શાન ગણાય છે. આ મહેલનું નિર્માણ ઈ. સ. ૧૯૨૦માં જયપુરના કારીગરો દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું. આના કારણે મહેલના બાંધકામમાં રાજપુત સ્‍થાપત્‍ય શૈલીની ઝલક જોવા મળે છે.

લાલ રેતાળ પથ્થરોથી બનેલો આ મહેલ એક મુખ્ય ગુંબજ ધરાવે છે, તેની ચોતરફ બંગાળી ગુંબજો, ખૂણામાં મિનારા અને રંગીન કાચની બારીઓ છે. છત પરના ઝરુખામાંથી આસપાસનો વિસ્તાર દ્રશ્યમાન થાય છે અને રાજાની સમાધિ પણ દેખાય છે. મહેલનો મધ્યખંડ અદ્‌ભુત છે. મહેલની રંગબેરંગી બારીઓ, દરબાજાઓ અને પ્રવેશદ્વારની રચના પણ અદ્‌ભુત છે. દરિયા કિનારાને કારણે અહીં હંમેશા હવા ઉજાસ રહે છે. હિન્દીના ચલચિત્રના શુટિંગ માટે આ એક પસંદગીનું સ્થળ છે. આ મહેલને વર્તમાન સમયમાં હેરિટેજ હોટલમાં રૂપાંતરિત કરવામાં આવેલ છે.

સંદર્ભો 

કચ્છ જિલ્લો
જોવાલાયક સ્થળો
હાફલોન્ગ ભારત દેશના ઉત્તર-પૂર્વ ભાગમાં આવેલા આસામ રાજ્યના દિમા હાસાઓ જિલ્લામાં આવેલું એક નગર છે. હાફલોન્ગમાં દિમા હાસાઓ જિલ્લાનું મુખ્યાલય આવેલું છે. તે આસામમાં આવેલું એક માત્ર હવાખાવાનું સ્થળ છે.

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ 
 દિમા હાસાઓ જિલ્લાની વેબસાઇટ 

આસામ
અરાકોણમ ભારત દેશમાં તમિલનાડુ રાજ્યની રાજધાની  ચેન્નઈનું એક શહેર છે અને ચેન્નઈ ઉપનગરીય રેલવેનું એક સ્ટેશન છે.

ચેન્નઈના ક્ષેત્રો
ચેન્નઈના રેલ્વે સ્ટેશન
તમિલનાડુ
તમિલનાડુનાં શહેરો
ભારતનાં શહેરો
કહેર ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તાપી જિલ્લાના કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વાલોડ તાલુકાનું ગામ છે. કહેર ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.  ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન અને નોકરી જેવાં કાર્યો કરે છે.

વાલોડ તાલુકો
છટાસણા (તા. બહુચરાજી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા   મહેસાણા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  બહુચરાજી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. છટાસણા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

બહુચરાજી તાલુકો
ભલોટ ભારતના ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાના અંજાર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, નોકરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મગ, તલ, બાજરી, જુવાર, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ

અંજાર તાલુકો
મોટી વાંગરવાડી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તથા  વલસાડ જિલ્લાનું વિભાજન કરી નવા બનાવવામાં આવેલા નવસારી જિલ્લામાં આવેલ કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ચિખલી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મોટી વાંગરવાડી ગામમાં આંગણવાડી, પ્રાથમિક શાળા, દૂધની ડેરી, પંચાયતઘર જેવી સગવડો ઉપલબ્ધ થયેલ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ડાંગર,  શેરડી, કેરી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે.

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે.

ચિખલી તાલુકો
ઓલપાડ તાલુકો ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સુરત જિલ્લાનો મહત્વનો તાલુકો છે. ઓલપાડ આ તાલુકાનું મુખ્ય મથક છે.

ભૂગોળ 
ઓલપાડ તાલુકાનું ભૌગોલીક સ્‍થાન અક્ષાંશ ર૧.૦ થી અક્ષાંશ ર૧.ર૩ રેખાંશ ૭ર.૩૮ થી ૭૪.ર૩ છે. ઓલપાડ તાલુકાની મુખ્ય નદીઓમાં કીમ નદી, સેનાખાડી નદીઓનો સમાવેશ થાય છે.

ઓલપાડ તાલુકામાં આવેલાં ગામો 
ઓલપાડ તાલુકામાં ૧૦૪ જેટલા ગામો આવેલાં છે.

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ 
 ઓલપાડ તાલુકા પંચાયતની વેબસાઇટ 

સુરત જિલ્લો
ગુજરાતનાં તાલુકાઓ
છતરડી (તા. ખંભાત) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ચરોતર પ્રદેશમાં આવેલા આણંદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ખંભાત તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. છતરડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ડાંગર, બાજરી, તમાકુ તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ 

ખંભાત તાલુકો
ચરોતર
પરબડી (તા. ધંધુકા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  અમદાવાદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ધંધુકા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. પરબડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ

ધંધુકા તાલુકો
ડેરોલ (તા.કાલોલ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા પંચમહાલ જિલ્લામાં આવેલા કાલોલ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ડેરોલ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, માધ્યમિક શાળા, ઉચ્ચતર માધ્યમિક શાળા, ‍ગ્રામ પંચાયત, આંગણવાડી, દૂધની ડેરી, પ્રાથમિક આરોગ્ય કેન્દ્ર જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

કાલોલ તાલુકો
પહાડદા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તાપી જિલ્લાના કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સોનગઢ તાલુકાનું ગામ છે. પહાડદા ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.  ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે.

સોનગઢ તાલુકો
એરલિફ્ટ ૨૦૧૬ની ભારતીય યુદ્ધ રોમાંચક રાજા કૃષ્ણ મેનન દ્વારા નિર્દેશિત ફિલ્મ અને અગત્યની ભૂમિકામાં અક્ષય કુમાર, નિમરત કૌર, પૂરબ કોહલી અને લેના અભિનેતા તરિકે છે. રાજા કૃષ્ણ મેનન દ્વારા લખવામાં અવેલ સ્ક્રિપ્ટ, જે સમગ્ર યુદ્ધ ઘટનાનો અભ્યાસ કર્યા પછી વિચાર વિકસાવે છે, અને જે તેમણે ત્યારબાદ વિસ્તૃત કરી હતી. આ ફિલ્મ રણજિત કટ્યાલ (અક્ષય કુમાર), એક કુવૈત આધારિત ઉદ્યોગપતિ, ઇરાક પ્રમુખ સદ્દામ હુસૈનના શાસન દરમિયાન થયેલ ઇરાક-કુવૈત યુદ્ધ દરમિયાન કુવૈત આધારિત ભારતીયોનું વિરેચન કરી એક મોટી બિન-લશ્કરી કામગીરી હાથ ધરે છે.

ફિલ્મની મુખ્ય ફોટોગ્રાફી ફેબ્રુઆરી ૨૦૧૫ માં શરૂ થઈ ગઈ હતી અને ભારત અને સંયુક્ત આરબ અમીરાત માં થઈ હતી, અને એક આંતરરાષ્ટ્રીય ટીમ દ્વારા દેખરેખ રાખવામાં આવી હતી. ₹ ૩૦ કરોડ (યુ.એસ. $ ૪.૪ મિલિયન) ના બજેટ સાથે, આ ફિલ્મ ૨૨ જાન્યુઆરી ૨૦૧૬ ના દિવસે વિશ્વભરમાં પ્રકાશિત થઈ હતી. ફિલ્મના માર્કેટિંગએ ફિલ્મના પ્રમોશનમાં એક મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી છે અને ફ્લાઈટ કંપની એર ઇન્ડિયાના સહયોગથી, જેણે યુદ્ધ દરમિયાન વિક્રમજનક સંખ્યાના ભારતીયનું વિરેચન કરીને એક મુખ્ય યોગદાન અપ્યું હતું.

કાસ્ટ 
 રણજિત કટ્યાલ તરિકે અક્ષય કુમાર
 અમ્રિતા કટ્યાલ તરિકે નિમરત કૌર
 તાસનીમ તરીકે ફેરીના વઝિર
 મેજર ખલફ બીન ઝાય્દ તરિકે ઈનમુલહક
 દીપ્તિ જયરજન તરિકે લિના
 ઇબ્રાહિમ દુર્રાની તરીકે પૂરબ કોહલી
 જ્યોર્જ કુટ્ટી તરીકે પ્રકાશ બેલાવડી
 સંજીવ કોહલી તરીકે કુમુદ મિશ્રા
 પૂનાવાલા તરીકે કાઇઝાદ કોટવાલ
 કુરિયન તરીકે નિનંદ કામત
 બાઉજી તરીકે અરુણ બાલી
 વિદેશ પ્રધાન તરીકે સુરેન્દ્ર પાલ
 સિમરન (સિમૂ) તરીકે અબિદા હુસૈન

પ્રકાશન

બોક્સ ઓફિસ આંકડા 
એરલિફ્ટ ભારતમાં ૧,૮૦૦ થી ૨,૦૦૦ સ્ક્રીનો સાથે રજૂ થઈ હતી, સરખામણીમાં ક્યા કૂલ હૈં હમ ૩ ૨,૦૦૦ થી ૨,૫૦૦ સ્ક્રીનો સાથે રજૂ થઈ હતી. વિદેશમાં, મધ્ય પૂર્વ સહિત, આ ફિલ્મ ૨૧ જાન્યુઆરીએ ૭૦ સ્ક્રિનોમાં રજૂ થઈ હતી. ફિલ્મે પહેલા દિવસે  અને બીજા દિવસે ની કમાણી કરી હતી.

કુવૈતી પ્રતિબંધ 
શરૂઆતમાં જ્યારે પ્રકાશન થવાની હતી, ત્યારે એરલિફ્ટને કુવૈતના સિનેમાઘરોમાં પ્રતિબંધ કરવામાં આવ્યું હતું કોઈ અપ્રગટ કરણોથી.

સંગીત
 એરલિફ્ટ  માટે સાઉન્ડટ્રેક અમલ મલિક અને અંકિત તિવારી દ્વારા કંપોઝ કરવામાં આવ્યું હતું અને આ ગીતો કુમાર દ્વારા લખવામાં આવ્યા હતા. પ્રથમ ગીત "સોચ ના સેક" ૧૭ ડિસેમ્બર ૨૦૧૫ ના રોજ ટી-સીરિઝ સત્તાવાર યુટ્યુબ ચેનલ પર રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું. ૫ ગાયન સહિત સંપૂર્ણ સાઉન્ડટ્રેક આલ્બમ ૨૪ ડિસેમ્બર ૨૦૧૫ના રોજ પ્રકાશિત કરવમાં આવ્યું હતું. સંગીત અધિકારો ટી-સીરિઝ દ્વારા હસ્તગત કરવામાં આવે છે.

હિન્દી ચલચિત્ર
ડાંગ દરબાર એક મેળો છે, જેનું આયોજન ગુજરાતના ડાંગ જિલ્લાના મુખ્ય મથક આહવામાં હોળીના ઉત્સવ દરમિયાન કરવામાં આવે છે. ડાંગ દરબારમાં સરકાર દ્વારા પાંચ જુના ડાંગ દરબારોને શિરપાવ (પેન્શન) આપવામાં આવે છે. ડાંગ વિસ્તારમાં પરંપરાગત રીતે યોજાતા ડાંગ દરબારમાં આદિવાસી લોકો પોતાના નૃત્ય અને સંગીત રજૂ કરી અને એક ઉત્સવના રૂપમાં તેને ઉજવવામાં આવતો હતો.

સમય
ડાંગ દરબાર ત્રણ દિવસીય વાર્ષિક સાંસ્કૃતિક તહેવાર હોળીની સાથે ઉજવવામાં આવે છે.

સ્થળ
આ મેળો ડાંગ જિલ્લાના આહવામાં આયોજિત કરવામાં આવે છે, જે ભારતના સાપુતારાના પહાડોમાં આવેલ છે.

ઇતિહાસ 
ડાંગ પ્રદેશમાં હોળી પર્વનું માહાત્મ્ય છે. ૧૯૪૨ સુધી ડાંગ જિલ્લાનો વહીવટ રાજાઓ અને નાયકો સંભાળતા હતા, એ જ વર્ષમાં ડાંગ જિલ્લાના જંગલના પટ્ટાઓ બ્રિટિશરોને સોંપવામાં આવ્યા હતા. ભીલ રાજાઓ અને નાયકોને પટ્ટાના હક્ક તરીકે અને પછી વાર્ષિક વર્ષાસનના સ્વરૂપ આપવાની થતી રકમ દર વર્ષે ભીલ રાજાઓ, નાયકો, તેમના મિત્રો, પોલીસ પટેલોને, દરબારીઓને ડાંગ દરબાર ભરીને આપવામાં આવતી હતી.

ડાંગ દરબારના દિવસે અહીના આદિવાસીઓ ગંગાનદીને કિનારે સર્પપૂજા કરવા જાય છે. એક દંતકથા પ્રમાણે રામાયણમાં વર્ણિત દંડકારણ્યનો વિસ્તાર એ આ વિસ્તાર છે.

મહત્વ
આહવાની આજુબાજુના અનેક આદિવાસીઓ દરબારમાં એકઠા થતા અને પોતાની ફરિયાદોનો નિકાલ કરાવતા હતા, વર્તમાનમાં પણ આ પ્રક્રિયા ચાલુ છે પણ આજે ડાંગના આદિવાસી રાજા બેસે છે, પણ ફરિયાદોનું નિવારણ જિલ્લા કલેક્ટર કરે છે. આ મેળાનું આયોજન જિલ્લાના સત્તાવાળોઓ તરફથી થાય અને એમાં ડાંગના દરબારો હાજરી આપે છે એટલે તેને ડાંગ દરબાર તરીકે ઓળખાય છે.

આદિવાસી નૃત્યો આ ઉત્સવ મેળાનું મુખ્ય આકર્ષણ છે. વિવિધ જૂથો પોતાની નૃત્યકળા, વાદ્યકળા અને સંગીતકળાને રજૂ કરે છે અને કહાલિયા અને તાડપુર જેવાં વાદ્યો વડે સંગીત રજૂ કરે છે. દરબારમાં દેશ-વિદેશના સહેલાણીઓ આ મેળામાં આદિવાસી સંસ્કૃતિ માણવા આવે છે. ઉત્સવના અંતિમ દિવસે આદિવાસીઓ હોળીનો અગ્નિ શમાવે છે અને હાજર રહેલા સમુદાય ઉપર રંગીન પાણી છાંટી ધૂળેટીનો પ્રારંભ કરે છે.

બાહ્ય કડીઓ
 ડાંગ જિલ્લાની વેબસાઇટ પર ડાંગ દરબારની માહિતી

આદિવાસી સંસ્કૃતિ
ગુજરાતના લોકમેળા
ડાંગ જિલ્લો
કાબરીપાઠાર ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ પૂર્વ ભાગમાં આવેલા નર્મદા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક અને મહારાષ્ટ્ર રાજ્યને અડીને આવેલા એવા ડેડીયાપાડા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકોની વસ્તી રહે છે. કાબરીપાઠાર ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી અને દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય છે. આ ગામ ડુંગરાળ તેમ જ જંગલ વિસ્તારમાં આવેલું છે. ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ઉપરાંત અહીંના લોકો જંગલમાંથી મહુડાનાં ફુલ તેમ જ બી, ખાખરાનાં પાન, ટીમરુનાં પાન, સાગનાં બી, કરંજના બી જેવી ગૌણ વનપેદાશો (જંગલમાંથી પ્રાપ્ત થતી ઈમારતી લાકડા સિવાયની ખોરાક તરીકે વાપરી શકાય તેવી તેમ જ વેચાણ કરી પૈસા મેળવી શકાય તેવી વસ્તુઓ) એકઠી કરી તેને વેચીને પણ પોતાનું ગુજરાન ચલાવે છે.

ડેડીયાપાડા તાલુકો
નહારા (તા. સાવલી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા વડોદરા જિલ્લામાં આવેલા સાવલી તાલુકામાં આવેલું એક મહ્ત્વનું ગામ છે. નહારા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સાવલી તાલુકો
સેંગપરા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના નર્મદા જિલ્લાના ગરૂડેશ્વર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકોની વસ્તી રહે છે. સેંગપરા ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી અને દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. 

ગરૂડેશ્વર તાલુકો
વાછરાદાદા ગુજરાતના સૌરાષ્ટ્રમાં પૂજાતા લોકદેવતા છે. તેઓ યોદ્ધા હતા અને તેમના મૃત્યુ પછી તેઓ પિતૃદેવ તરીકે પૂજાવા લાગ્યા. તેઓ સોલંકી કુળમાં જન્મ્યા હતા.

સંદર્ભ 

દેવી દેવતા
મેઢ (તા. વડાલી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક અને અરવલ્લી પર્વતમાળાના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા વડાલી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મેઢ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

વડાલી તાલુકો
મુળાની કાપડી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા મુખ્યત્વે  આદિવાસીઓની વસ્તી ધરાવતા પંચમહાલ જિલ્લામાં આવેલા  ઘોઘંબા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. મુળાની કાપડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર, ચણા તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ઘોઘંબા તાલુકો
ઓરસંગ નદી મધ્ય પ્રદેશમાંથી નીકળી છોટાઉદેપુર નજીક ગુજરાતમાં પ્રવેશે છે. આગળ જતાં તે યાત્રાધામ ચાણોદ ખાતે નર્મદા નદીમાં ભળી જાય છે. તેના પહોળા પટમાં તરબૂચની ખેતી થાય છે. છોટાઉદેપુર, બોડેલી તથા પાવી જેતપુર આ નદીના કિનારે વસેલા મુખ્ય નગરો છે.

હેરણ નદી અને સુખી નદી આ નદીની ઉપનદી છે, જે પૈકી સુખી નદી પર ડુંગરવાંટ ગામ પાસે બંધ બાંધી જળાશય બનાવવામાં આવેલ છે.

આ પણ જુઓ 
 સુખી બંધ

સંદર્ભો 

ગુજરાતની નદીઓ
વાઢી (તા. સરસ્વતી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા   પાટણ જિલ્લામાં આવેલા   સરસ્વતી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વાઢી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સરસ્વતી તાલુકો
વાઘીયા મહુડા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા પૂર્વ  ભાગમાં આવેલા  નસવાડી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વાઘીયા મહુડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ,  તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે.

નસવાડી તાલુકો
ભાણવા (તા. ગોંડલ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા  ગોંડલ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ભાણવા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

ગોંડલ તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
કુંવાટા (તા. દિયોદર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા દિયોદર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કુંવાટા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

દિયોદર તાલુકો
વાડી (તા. શહેરા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્યપૂર્વ ભાગમાં આવેલા મુખ્યત્વે  આદિવાસીઓની વસ્તી ધરાવતા પંચમહાલ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા શહેરા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વાડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

શહેરા તાલુકો
રખોલી, દાદરા અને નગરહવેલી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ દાદરા અને નગરહવેલીના  દાદરા અને નગરહવેલી જિલ્લાના એકમાત્ર તાલુકાનું મહત્વનું ગામ છે. રખોલી ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસે છે. તેઓ તેમની કુકણા બોલી, ધોડિઆ બોલીનો ઉપયોગ પોતાના સામાન્ય વહેવાર દરમ્યાન કરે છે. આ બોલીઓ ગુજરાતી ભાષા કરતાં જુદી હોય છે.

 

દાદરા અને નગરહવેલી દાદરા અને નગરહવેલી જિલ્લો
તાંડલીયા (તા. ખેડબ્રહ્મા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા અને અરવલ્લી પર્વતમાળાના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા  ખેડબ્રહ્મા તાલુકામાં આવેલું  એક ગામ છે. તાંડલીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ખેડબ્રહ્મા તાલુકો
કીર્તિ ચક્ર પુરસ્કાર એ ભારત સરકાર દ્વારા એનાયત કરવામાં આવતો શાંતિના સમય માટેનો ઉચ્ચ કક્ષાનો વીરતા પુરસ્કાર છે. આ સન્માન સૈનિકો અને અસૈનિકો પૈકી ફરજ દરમિયાન બતાવેલી અસાધારણ વીરતા અથવા બહાદુરી, શૂરવીરતા અથવા બલિદાન જેવા પરાક્રમ માટે એનાયત કરવામાં આવે છે. આ પુરસ્કાર મરણોપરાંત પણ આપવામાં આવતો હોય છે. આ પુરસ્કાર યુદ્ધના સમયે ભારતીય સેનાના સૈનિકોને ફરજ પર બતાવેલી અપ્રતિમ બહાદુરી અને શૂરવીરતા માટે આપવામાં આવતા ઊચ્ચ સન્માન  મહાવીર ચક્ર પુરસ્કારના સમાન દરજ્જાનો તથા મહત્ત્વનો પુરસ્કાર ગણાય છે.

આ પણ જુઓ 

 અશોક ચક્ર
 પરમવીર ચક્ર
  મહાવીર ચક્ર 
  વીર ચક્ર 
  કીર્તિ ચક્ર 
  શૌર્ય ચક્ર

બાહ્ય કડીઓ 
 કીર્તિ ચક્ર (પુરસ્કાર) ભારતીય સેનાની વેબસાઇટ પર
 કીર્તિ ચક્ર (પુરસ્કાર) 
 ભારત રક્ષક : કીર્તિ ચક્ર (પુરસ્કાર) વિશે એક લેખ 

 ભારતીય સેના
ભારતીય સૈન્ય પુરસ્કારો
નાના કરણપુરા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા અમદાવાદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા દેત્રોજ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. નાના કરણપુરા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જુવાર, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ 

દેત્રોજ તાલુકો
ભુતેડી (તા. પાલનપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  પાલનપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ભુતેડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ 

પાલનપુર તાલુકો
પાનીબાર (તા. પાવી જેતપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  પાવી જેતપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. પાનીબાર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્ય વસ્તી આદિવાસીઓની છે.

પાવી જેતપુર તાલુકો