Sovesh/autoresearch-gu huggingface dataset:
બેલૂર મઠ ભારત દેશના પૂર્વ ભાગમાં આવેલ પશ્ચિમ બંગાળરાજ્યમાં હુગલી નદીના પશ્ચિમ કિનારા પર બેલૂર ખાતે સ્થિત છે. અહીં રામકૃષ્ણ મિશન તથા રામકૃષ્ણ મઠનાં મુખ્યાલયો આવેલ છે. આ મઠના વાસ્તુમાં હિંદુ, ઈસ્લામ તથા ખ્રિસ્તી તત્ત્વોનું સંમિશ્રણ કરવામાં આવેલ છે, જે ધર્મોની એકતાનું પ્રતીક છે. આ મઠ સંકૂલની સ્થાપના ઈ. સ. ૧૮૯૭ના વર્ષમાં સ્વામી વિવેકાનંદે કરી હતી.

બાહ્ય કડીઓ 
 બેલૂર મઠ જાળસ્થળ
 બેલૂર મઠ, દક્ષિણેશ્વર 
 અધિકૃત જાળસ્થળ- રામકૃષ્ણ મિશન તથા રામકૃષ્ણ મઠ 
 સ્થાપ્ત્ય-રામકૃષ્ણ પરમહંસ મિશન, બેલૂર મઠ 
 Belur Math Pilgrimage  ઓનલાઇન પુસ્તક (પીડીએફ)  
 વિડિયો-દર્શન 

જોવાલાયક સ્થળો
પશ્ચિમ બંગાળ
દેવનાગરી એક પ્રાચીન લિપિ છે. સંસ્કૃત અને હિંદી જેવી ઘણી ભારતીય ભાષા દેવનાગરી લિપિમાં લખાતી આવી છે. દેવનાગરી લિપિ મૂળ તો સંસ્કૃત માટે જ બની છે, એટલે એમાં દરેક ચિન્હ માટે એક અને માત્ર એક જ ધ્વનિ છે. દેવનાગરીમાં ૧૨ સ્વર અને ૩૪ વ્યંજન છે. બીજી ઘણી બધી ભાષાઓની જેમ દેવનાગરી લિપિ ને પણ ડાબેથી જમણે લખવામાં આવે છે. પ્રત્યેક શબ્દ ઉપર એક રેખા દોરવા માં આવે જે જેને શિરોરેખા કહેવાય છે.

ઉદ્ભવ 

દેવનાગરી શબ્દનો ઉદ્ભવ શક્યત: નાગર નામના લોકો આ ભાષાથી લખતા હોય એટલે દેવ + નાગરી એમ દેવનાગરી તરીકે ઓળખવામાં આવી હોય. નાગર જ્ઞાતિના બ્રાહ્મણો ગુજરાતમાં આવેલા છે, તેમના નામ સાથે પણ આ લિપિ જોડાયેલી હોઈ શકે. 

દેવનાગરી લીપીનો ઉદ્ભવ થયો જયારે હાથથી લખવામાં આવતું હતું અને લખવા માટે પથ્થર ની શીલા, તાડ પત્ર, ચર્મ પત્ર, ભોજપત્ર, તામ્રપત્રનો પ્રયોગ થતો. ભારતની સ્વતંત્રતા પછી હિન્દીને રાષ્ટ્રભાષાનો દરજ્જો મળ્યા બાદ દેવનાગરી લિપિના વિકાસ માટે વ્યક્તિગત અને સંસ્થાગત પ્રયત્નો થયા.

ફોન્ટ 
બાલ ગંગાધર તિલકે પ્રિન્ટીંગ પ્રેસ માટે સૌ પ્રથમ "કેસરી ફોન્ટ" તૈયાર કર્યા હતા.

સંદર્ભ 

ભાષાઓ
અમલસાડી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા સુરત જિલ્લાના કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા માંડવી તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. અમલસાડી ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસીઓ વસે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દૂધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે. જુવાર, મગફળી, ડાંગર, ચણા, વાલ, તુવર અને અન્ય શાકભાજી અહીંનાં ખેત- ઉત્પાદનો છે. આ ઉપરાંત કેટલાક ખેડૂતો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે.

માંડવી તાલુકો(સુરત)
સુરત જિલ્લો
બાબરી (તા. સમી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા   પાટણ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સમી તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. બાબરી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સમી તાલુકો
બડગાંવ જિલ્લો ભારત દેશના  જમ્મુ અને કાશ્મીર રાજ્યનો જિલ્લો છે. બડગાંવ જિલ્લાનું મુખ્યાલય બડગાંવમાં છે. 

જમ્મુ અને કાશ્મીરનાં જિલ્લાઓ
જાળીયા (તા. ઇડર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા  સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા અને અરવલ્લી પર્વતમાળાના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા ઇડર તાલુકાનું એક  ગામ છે. જાળીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ, દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ઇડર તાલુકો
કોલવા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા નવસારી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ગણદેવી તાલુકાનું ગામ છે. કોલવા ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, દુધની ડેરી, પંચાયતઘર જેવી સગવડો ઉપલબ્ધ થયેલ છે.

આ ગામના લોકો મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલનનો વ્યવસાય કરી પોતાનું ગુજરાન ચલાવે છે.

ગણદેવી તાલુકો
ગોરખા જિલ્લો દક્ષિણ એશિયા સ્થિત આવેલા નેપાળ દેશમાં આવેલા કુલ ૧૪ પ્રાંતો પૈકીના એક એવા  ગંડકી પ્રાંતમાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) જિલ્લાઓ પૈકીનો એક તેમજ નેપાળ દેશમાં આવેલા કુલ ૭૫ (પંચોતેર) જિલ્લાઓ પૈકીનો એક જિલ્લો છે. આ જિલ્લાનું વહીવટી વડું મથક પોખરીઠોક ખાતે આવેલું છે.

ગંડકી ક્ષેત્ર નેપાળના પશ્ચિમાંચલ વિકાસક્ષેત્રનું એક ક્ષેત્ર છે. આ ક્ષેત્રનું ક્ષેત્રીય મુખ્ય મથક પોખરા ખાતે આવેલું છે. ગંડકી ક્ષેત્ર ૬ જિલ્લામાં વિભાજિત કરવામાં આવેલું છે. ગંડકી ક્ષેત્રને વિભિન્ન સભ્યતાઓના વિશિષ્ટ સ્થળના રૂપમાં લેવામાં આવે છે.

આ પણ જુઓ 

નેપાળ
ગંડકી પ્રાંત
નેપાળના જિલ્લાઓ
નેપાળની ભૂગોળ
લક્ષ્મણ હિંદુ ધર્મના ભગવાન રામના ભાઈ હતા શુરવિર હતા. લક્ષ્મણને શેષનાગનો અવતાર માનવામાં આવે છે, અને અમુક સંપ્રદાયમાં તેમને રામના અંશ માનવામાં આવે છે.

સંદર્ભ

રામાયણ
પૌરાણિક પાત્રો
નવા સુદામડા (તા. સાયલા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સાયલા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ભોગાવો નદીને કાંઠે આવેલા નવા સુદામડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

સાયલા તાલુકો
કુમર (તા. ધાનેરા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા ધાનેરા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કુમર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

ધાનેરા તાલુકો
કિશોરલાલ ઘનશ્યામલાલ મશરૂવાળા (૫ ઓક્ટોબર ૧૮૯૦ – ૯ સપ્ટેમ્બર ૧૯૫૨) ભારતીય ચરિત્રકાર, નિબંધકાર અને અનુવાદક હતા.

જીવન 
તેમનો જન્મ મુંબઈમાં થયો હતો અને તેમનું મૂળ વતન સુરત હતું. પ્રાથમિક શિક્ષણનો પ્રારંભ આકોલામાં મરાઠી ભાષામાં થયો અને આઠ વર્ષની વયે માતાનું અવસાન થતાં, મુંબઈમાં માસી પાસે જઈને રહ્યા અને એમનું શિક્ષણ ગુજરાતીમાં આરંભાયું. શાળાકાળ દરમિયાન મુંબઈમાં પ્લેગ ફાટી નીકળતાં થોડા સમય માટે આગ્રામાં અભ્યાસ કર્યો. ત્યાં હિંદી તથા ઉર્દૂ પણ શીખ્યા. પદાર્થવિજ્ઞાન તથા રસાયણશાસ્ત્રને ઐચ્છિક વિષયો તરીકે રાખી ૧૯૦૯માં મુંબઈની વિલ્સન કોલેજમાંથી બી.એ. અને ૧૯૧૩માં એલ.એલ.બી. થયા. આશ્રમની રાષ્ટ્રીય શાળામાં ૧૯૧૭ થી ૧૯૧૯ સુધી શિક્ષક તરીકે સેવાઓ આપી. ગાંધીજીએ સ્થાપેલી ગૂજરાત વિદ્યાપીઠના પહેલા મહામાત્ર બનવાનું માન તેમને મળ્યું હતું. આ અરસામાં એમને કાકાસાહેબ કાલેલકર મારફતે, આશ્રમમાં કેદારનાથજીનો પરિચય થયો. એમની સાથેની ચર્ચાવિચારણાઓના પરિપાકરૂપે સાંપ્રદાયિક શ્રદ્ધાઓ કે પરંપરાપ્રાપ્ત માન્યતાઓને વિવેકદ્રષ્ટિથી, શાંત અને સ્થિર ચિત્તે ચકાસી, તેમાંથી જીવનોત્કર્ષ સાધક સત્યનું જ ગ્રહણ કરવાની આત્મશક્તિનો ઉદય થયો. જીવનના અને અધ્યાત્મના પ્રશ્નોને જોવાની, સમજવાની અને ઉકેલવાની એમની દ્રષ્ટિમાં આથી આમૂલ પરિવર્તન આવ્યું. ૧૯૩૪ થી ૧૯૩૮ સુધી ગાંધી સેવા સંઘના પ્રમુખ રહ્યાં. દેશના સ્વાતંત્ર્યસંગ્રામમાં ભાગ લેતાં ૧૯૩૦, ૧૯૩૨, તથા ૧૯૪૨ માં વધતા-ઓછા પ્રમાણમાં કારાવાસ પણ ભોગવ્યો. ૧૯૪૬થી જીવનપર્યત હરિજન પત્રના તંત્રી સ્થાને રહ્યા.

પુસ્તકો

ચરિત્રાત્મક નિબંધો
 રામ અને કૃષ્ણ (૧૯૨૩)
 ઈશુ ખ્રિસ્ત (૧૯૨૫)
 બુદ્ધ અને મહાવીર (૧૯૨૬)
 સહજાનંદ સ્વામી (૧૯૨૬)
 જીવનશોધન (૧૯૨૯)
 સમૂળીક્રાંતિ (૧૯૪૮)
 ગાંધીવિચારદોહન (૧૯૩૨) 
 અહિંસાવિવેચન (૧૯૪૨)
 ગાંધીજી અને સામ્યવાદ (૧૯૫૧)
 કેળવણીના પાયા (૧૯૨૫)
 કેળવણીવિવેક (૧૯૪૯)
 કેળવણીવિકાસ (૧૯૫૦)

પ્રકિર્ણ
 સ્ત્રીપુરુષમર્યાદા (૧૯૩૭)
 કાગડાની આંખે (૧૯૪૭)
 સંસાર અને ધર્મ (૧૯૪૮)

અનુવાદ
 ગીતાધ્વનિ (૧૯૨૩) [‘શ્રીમદ્ ભગવદ્ ગીતા’નો સમશ્લોકી અનુવાદ]
 વિદાયવેળાએ (૧૯૩૫) [ખલિલ જિબ્રાનકૃત ‘ધ પ્રોફેટ’]
 તિમિરમાં પ્રભા (૧૯૩૬) [તોલ્સ્તોયકૃત ‘ધ લાઇટ શાઇન્સ ઇન ડાર્કનેસ’]
 ઊધઈનું જીવન (૧૯૪૦) [મેરિસ મેટરલિંકકૃત ‘ધ લાઈફ ઑવ ધ વ્હાઇટ ઍન્ટ્સ’]
 માનવી ખંડિયેરો (૧૯૪૬) [પેરી બર્જેસકૃત ‘હૂ વૉક ઍલોન’]

અન્ય
 જીવનશોધન- ભા. ૧,૨ (૧૯૨૯, ૧૯૩૦)
 સમૂળી ક્રાંતિ (૧૯૪૮)
 ગાંધીજી અને સામ્યવાદ (૧૯૫૧)

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ 
 ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદની વેબસાઇટ પર કિશોરલાલ ઘનશ્યામલાલ મશરૂવાળા

ગુજરાતી સાહિત્યકાર
૧૯૫૨માં મૃત્યુ
વિષ્ણુપુર જિલ્લો ભારત દેશના પૂર્વ ભાગમાં આવેલા મણિપુર રાજ્યના ૯ જિલ્લાઓ પૈકીનો એક જિલ્લો છે. વિષ્ણુપુર જિલ્લાનું મુખ્ય મથક વિષ્ણુપુર નગર ખાતે આવેલું છે. 

મણિપુર
મણિપુરના જિલ્લાઓ
થોરાળા (તા. જામકંડોરણા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  જામકંડોરણા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. થોરાળા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે. ગામમાં શ્રી મોમાઇ માતાનું મંદિર આવેલું છે.

 

જામકંડોરણા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
રોલા (તા. મેઘરજ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા અરવલ્લી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  મેઘરજ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રોલા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

મેઘરજ તાલુકો
ભારતના ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાના ભચાઉ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, નોકરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મગ , તલ, બાજરી, જુવાર, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

સંદર્ભ 

ભુજ તાલુકો
સીંગસર (તા. સુત્રાપાડા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા   ગીર સોમનાથ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સુત્રાપાડા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. સીંગસર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, માછીમારી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

સુત્રાપાડા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
અખંડ સૌભાગ્યવતી (૧૯૬૩) ગુજરાતી ચલચિત્રોના ઈતિહાસમાં એક યાદગાર ચલચિત્ર હતું. કર્ણપ્રિય ગીતો અને ગરબાની સાથે ભારતીય સમાજની અંદર દહેજની પ્રથા પર પ્રકાશ પાડતું મહેશ કુમાર અને આશા પારેખ અભિનીત ચલચિત્રમાં કલ્યાણજી-આનંદજીએ સંગીત આપ્યું હતું. લતા મંગેશકરના સ્વેર ગવાયેલ "તને સાચવે પાર્વતી..." ગીત લગ્નપ્રસંગોમાં કન્યાવિદાયના સમયે ખાસ વગાડવામાં આવતું અને લોકપ્રિય બન્યું હતું.

બાહ્ય કડીઓ 
 અખંડ સૌભાગ્યવતી IMDB પર

ગુજરાતી ચલચિત્ર
રુઝવણી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા   ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તથા  વલસાડ જિલ્લાનું વિભાજન કરી નવા બનાવવામાં આવેલા નવસારી જિલ્લામાં આવેલ ખેરગામ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રુઝવણી ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, દૂધની ડેરી, આંગણવાડી, પંચાયતઘર જેવી સગવડો ઉપલબ્ધ થયેલ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ડાંગર,  શેરડી, કેરી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. 

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે.

ખેરગામ તાલુકો
પોરબંદર સ્ટેટ રેલ્વે એક  ૧૯ મી સદી દરમિયાન ગુજરાતમાં પોરબંદર રાજ્યમાં મીટર ગેજ રેલ હતી.

ઇતિહાસ 
પોરબંદર સ્ટેટ રેલ્વે પોરબંદર રાજ્ય ની માલિકીની હતી. પોરબંદર સ્ટેટ, જે વિક્રમતજી ખીમોજીરાજ દ્વારા શાસિત હતું. પાછળથી રેલવેનો વિકાસ ભાવસિંહજી માધવસિંહજી અને નટવરસિંહજી ભાવસિંહજી દ્વારા તેમના નિયમો હેઠળ કરવામાં આવ્યો હતો.તે ભાવનગર - ગોંડલ - જૂનાગઢ-પોરબંદર રેલ્વે સાથે ૧૯૧૧ સુધી શરૂઆતમાં કામ કર્યું. તેને ૧૮૮૮ માં વહન માટે ખોલવામાં આવ્યું હતું. બાદમાં, ૧૯૧૯ થી, તેણે ગોંડલ રેલ્વે સાથે કામ કર્યું. પોરબંદર રેલ્વે લાઈનને ૧૯૨૨ માં જામજોધપુર સુધી લંબાવવામાં આવી હતી, તે સમયે લાઇન ૪૨ માઇલ લાંબી હતી. તે પછી એપ્રિલ ૧૯૪૮ માં તે સૌરાષ્ટ્ર રેલ્વેમાં ભળી ગૈઇ.

બ્રોડગેજમાં રૂપાંતર 
૨૦૧૧ માં આ રેલ્વે લાઇનો  માં રૂપાંતરિત થઈ.

સંદર્ભ 

ગુજરાત રજવાડાની રેલ્વે
રંગપર (તા. લાલપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  જામનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા લાલપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રંગપર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

લાલપુર તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
એસ્ટ્રોસેટ ભારતનો પ્રથમ સંપુર્ણ ખગોળીય ઉપગ્રહ બનશે,જેનું પ્રક્ષેપણ લગભગ ૨૦૦૯ નાં મધ્યમાં કરવામાં આવશે તેવી ધારણા છે.ભારત અને ભારત બહારનીં ઘણી ખ્યાતનામ ખગોળીય સંશોધન સંશ્થાઓ સંયુક્ત રીતે આ ઉપગ્રહ અને તેનાં પૂરજાઓની રચના કરી રહેલ છે.

સહયોગીઓ 
 ઇસરો
 ટાટા ઇન્સ્ટીટ્યુટ ઓફ ફન્ડામેન્ટલ રિસર્ચ(TIFR)-મુંબઇ
 ઇન્ડીયન ઇન્સ્ટીટ્યુટ ઓફ એસ્ટ્રોફિઝીક્સ(IIA)-બેંગલોર
 રામન રિસર્ચ ઇન્સ્ટીટ્યુટ-બેંગલોર
 ઇન્ટર-યુનિવર્સિટી સેન્ટર ફોર્ એસ્ટ્રોનોમી એન્ડ એસ્ટ્રોફિઝીક્સ(IUCAA)-પુના
 પરમાણુ સંશોધન પ્રયોગશાળા,ભાભા પરમાણું સંશોધન કેન્દ્ર-મુંબઇ
 એસ.એન.બોઝ રાષ્ટ્રીય વિજ્ઞાન કેન્દ્ર-કોલકોતા
 કેનેડીયન સ્પેશ એજન્સી
 યુનિવર્સિટી ઓફ લેસ્ટર

ધ્યેય 
 Multi-wavelength studies of cosmic sources
 X-ray timing, with response up to hard X-rays (~100 keV)
 Monitoring the X-ray sky for new transients
 Sky survey in the hard X-ray and UV bands
 Broadband spectroscopic studies of X-ray binaries, AGN, SNRs, clusters of galaxies and stellar coronae
 Studies of periodic and non-periodic variability of X-ray sources
 Monitoring intensity of known sources and detecting outbursts and luminosity variations

ઉપકરણો 
 Large-Area Xenon-filled Proportional Counters (LAXPC)
 A Coded-mask Camera with Cadmium-Zinc-Telluride detector array (CZTI)
 A Soft-Xray imaging telescope with multi-foil Wolter optics and CCD detector (SXT)
 A Scanning X-ray Sky Monitor consisting of three one-dimensional coded mask cameras (SSM)
 Two 40-cm dia Ultraviolet Telescopes for Visible, NUV and FUV coverage (UVIT)
 A Charged particle monitor (CPM)

બાહ્ય કડીઓ 
એસ્ટ્રોસેટ વેબસાઇટ  

ભારતીય અવકાશ કાર્યક્રમ
ઇસરો
પદ્મારાણી (૨૫ જાન્યુઆરી ૧૯૩૭ – ૨૫ જાન્યુઆરી ૨૦૧૬) ગુજરાતી અને હિન્દી ચલચિત્ર તથા રંગમંચ અભિનેત્રી હતા.

જન્મ અને જીવન 
પદ્મારાણીનો જન્મ ૨૫ જાન્યુઆરી, ૧૯૩૭ના રોજ મહારાષ્ટ્રના પુણેમાં એક મહારાષ્ટ્રિયન પરિવારમાં થયો હતો. તેણીનો ઉછેર ગુજરાતના વડોદરાના રાજમહેલ રોડ પર આવેલી ઊંચી પોળના કણબી વાડમાં થયો હતો. તેમના પિતા ભીમરાવ ભોસલે બેરિસ્ટર હતા અને તેમની માતા કમલાબાઈ રાણે ગોવાના વતની હતા. તેમના પરિવારને આર્થિક સંકટમાં મદદરૂપ થવા માટે તેમણે તથા તેમની નાની બહેન સરિતા જોશીએ રંગમંચ પર અભિનય કરવાનું શરૂ કર્યું હતું. તેમણે પોતાનું પ્રાથમિક શિક્ષણ વડોદરાના દાંડિયા બજારની ગોવિંદરાવ મધ્યવર્તી શાળામાંથી પૂર્ણ કર્યું હતું.

વડોદરાના રમણલાલ મૂર્તિવાલાના એક નાટકમાં તેમના તથા તેમની બહેનના અભિનયથી અરુણા ઈરાનીના પિતા ફરેદૂન ઈરાની પ્રભાવિત થયા હતા. તેઓ તેમને મુંબઈ લઈ ગયા. અઢાર વર્ષની ઉંમરે પદ્મારાણીએ જમીનદાર અને પારસી પરિવારના સભ્ય, અરુણા ઈરાનીના કાકા અને રંગમંચ દિગ્દર્શક  નામદાર ઈરાની સાથે લગ્ન કર્યા હતા. તેઓની પુત્રી, ડેઈઝી ઈરાની પણ અભિનેત્રી છે. ડેઈઝી તેના લગ્ન પછી સિંગાપુર માં સ્થાયી થયા હતા.

કારકિર્દી 
પદ્મારાણીએ  ફિલ્મોમાં અભિનય કર્યો તે પહેલાં, નાટકોમાં કામ કરવાનું શરૂ કર્યું, અને થિયેટર હંમેશા તેમને પ્રિય રહ્યું છે. એક મુલાકાતમાં તેમણે જણાવ્યું હતું કે, સ્ટેજ તેમના માટે ખાસ મહત્વ હતું, તેઓએ રવિવારે ફિલ્મો માટે શૂટ ક્યારેય કર્યું નહોતું, કારણ કે રવિવારે તેઓ સ્ટેજ પર કોઈ ને કોઈ નાટક માટે મુંબઈ માં હાજર જ હોય. તેમણે કુલ ૬,૦૦૦ નાટકના શો કર્યા છે. તેઓના ખુબ પ્રચલિત નાટકોમાં બા રીટાયર્ડ થાય છે, બા એ મારી બાઉન્ડ્રી, કેવડાના ડંખ, સપ્તપદી, ચંદરવો, ફાઈવ સ્ટાર આન્ટી અને વચન મુખ્ય છે. છેલ્લા થોડા દાયકાઓમાં તેમણે માતાની મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી છે અને ઘણી વખત તેમને નિરુપા રોય સાથે સરખાવવામાં આવેલ છે. તેમનું છેલ્લું નાટક અમારી તો અરજી બાકી તમારી મરજી હતું. તેમણે ગુજરાતી નામાંકિત અભિનેતા અરવિંદ રાઠોડ સાથે અનેક નાટકોમાં કામ કર્યું છે. બા રીટાયર્ડ થાય છે, એ તેઓનું જાણીતું નાટક છે.

તેમણે ૨૦૦થી પણ વધુ ગુજરાતી ચલચિત્રોમાં કામ કર્યું હતું. પ્રથમ ફિલ્મ, ૧૯૬૧માં  નરસૈયાની હુંડી હતી. તેના આગામી મોટી ફિલ્મ ૧૯૬૩માં આશા પારેખના મુખ્ય પાત્ર વળી ફિલ્મ, અખંડ સૌભાગ્યવતી હતી. તે સમયમાં તેઓના લગ્ન થયા. ગુજરાતી કવિ - સુરસિંહજી તખ્તસિંહજી ગોહિલ (ઉપનામ - કલાપી) ના જીવન પર આધારિત ફિલ્મ - કલાપીમાં (૧૯૬૬) સંજીવ કુમાર સાથે ભૂમિકામાં હતા. પાતળી પરમાર (૧૯૭૮ – ઉપેન્દ્ર ત્રિવેદી), ગંગાસતી (૧૯૭૯), લોહીની સગાઇ (૧૯૮૦), ભગત પેપાજી (૧૯૮૦ – પ્રખ્યાત કવિ ભગત પીપા ના જીવન પર આધારિત), કસુંબીનો રંગ, શામળશાહનો વિવાહ જેવી અનેક ફિલ્મોમાં તેઓએ અભિનય કર્યો છે. 

તેમણે ગુજરાતી ફિલ્મો ઉપરાંત બોલીવુડની ફિલ્મોમાં પણ ઘણી યાદગાર ભૂમિકાઓ ભજવી છે  પરિવાર (૧૯૬૮), વીર ઘટોત્કચ (૧૯૭૦), જય સંતોષી મા (૧૯૭૫), દિલ (૧૯૯૦), ઝાલિમ (૧૯૯૪) વગેરેમાં તેમની ભૂમિકા ખૂબ જ વખણાઈ છે.

પદ્મારાણીએ ગાયક હિમેશ રેશમિયા સાથે ૩ વખત શો કર્યા છે. તેઓ સ્વપ્ન કિનારે ટીવી શોના ૧૦૦૦થી વધુ હપ્તાઓમાં દેખાયા હતા. તેઓની એક મુલાકાતમાં અનુસાર, તેમણે ઘણા ટીવી શોની ઓફર નકારી હતી, કારણકે સ્ટુડિયો દૂર હતો. ઘણા નવા દિગ્દર્શકો ભૂમિકા માટે ઓડિશન માટે તેમને પૂછતા ત્યારે તે નકારી દેતા.

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ 
 પદ્મારાણી પર બ્લોગ પોસ્ટ
 IMDb

અભિનેત્રી
૧૯૩૭માં જન્મ
૨૦૧૬માં મૃત્યુ
ગુજરાતી રંગભૂમિ
૨૬ માર્ચનો દિવસ ગ્રેગોરીયન પંચાંગ મુજબ વર્ષનો ૮૫મો(લિપ વર્ષ દરમ્યાન ૮૬મો) દિવસ છે. આ દિવસ પછી વર્ષ પુરું થવામાં ૨૮૦ દિવસ બાકી રહે છે.

મહત્વની ઘટનાઓ 
 ૧૫૫૨ - ગુરુ અમરદાસ(Guru Amar Das) શીખધર્મનાં ત્રીજા ગુરુ બન્યા.
 ૧૯૩૪ - યુનાઇટેડ કિંગડમમાં વાહનચાલન કસોટી (Driving test) દાખલ કરવામાં આવી.
 ૧૯૭૧ - 'પૂર્વ પાકિસ્તાને' પોતાને પાકિસ્તાનથી સ્વતંત્ર જાહેર કર્યું અને બાંગ્લાદેશ તરીકે ઓળખાવ્યું,બાંગ્લાદેશ મુક્તિ સંગ્રામનાં મંડાણ થયા. 
 ૧૯૭૫ - 'જૈવિક શસ્ત્ર આચાર' (The Biological Weapons Convention) અમલમાં આવ્યો.
 ૧૯૯૯ - "મેલિસ્સા વાઇરસ" ("Melissa worm" જે એક પ્રકારનો કોમ્પ્યુટર વાઇરસ છે) દ્વારા દુનિયાભરમાં માઇક્રોસોફ્ટ વર્ડ પ્રોસેસિંગ અને ઇ-મેઇલ પદ્ધતિને ચેપ લાગ્યો.

જન્મ 
 ૧૯૦૭ :  મહાદેવી વર્મા, હિંદી ભાષાના કવિયેત્રી અને હિંદી સાહિત્યના છાયાવાદી યુગના મુખ્ય ચાર સ્તંભો પૈકીના એક.

અવસાન

તહેવારો અને ઉજવણીઓ 
 સ્વતંત્રતા દિન - બાંગ્લાદેશ

બાહ્ય કડીઓ 
 બી.બી.સી.(BBC): આજનો દિવસ

માર્ચ
ઘોડા (ચોરાંગલા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સંખેડા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ઘોડા (ચોરાંગલા) ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકો વસવાટ કરે છે.

સંખેડા તાલુકો
ધીણકી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લામાં આવેલા તેમજ ત્રણ બાજુએથી દરિયા વડે ઘેરાયેલા ઓખામંડળ તરીકે ઓળખાતા દ્વારકા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ધીણકી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, માછીમારી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

દ્વારકા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
સમથેરવા (તા. વાંકાનેર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  મોરબી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વાંકાનેર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. સમથેરવા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

વાંકાનેર તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
ખોગલગામ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તાપી જિલ્લાના કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સોનગઢ તાલુકાનું ગામ છે. ખોગલગામ ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.  ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન જેવાં કાર્યો કરે છે.

સોનગઢ તાલુકો
જે નવાગામ (ગાયકવાડી) તરીકે પણ ઓળખાય છે, ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા ભાવનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૦ (દસ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વલ્લભીપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ભુગોળ

ઇતિહાસ

આ પણ જુવો
  ભાવનગર
  ગુજરાત
  ભારત

સંદર્ભ

વલ્લભીપુર તાલુકો
ઇટાવા (તા. દાહોદ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા દાહોદ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૮ (આઠ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા દાહોદ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ઇટાવા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, ડાંગર, મગ, અડદ, ચણા, કપાસ, દિવેલી, અન્ય કઠોળ તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

દાહોદ તાલુકો
, ભારત દેશ ના પશ્ચિમ માં આવેલ ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર માં આવેલા જુનાગઢ જિલ્લાના માણાવદર તાલુકાનું એક નગર છે. આ નગરના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય નોકરી, ધંધો, શહેરી રોજગાર, ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે.

ભૂગોળ 
બાંટવા સમુદ્રની સપાટીથી સરેરાશ ૨૦ મીટરની ઉંચાઇ પર આવેલું છે. નજીકના નગરોમાં નાંદલિયા, લીંબુડા, નાકરા, માણાવદર, વંથલી, જુનાગઢ, કેશોદ, વિસાવદર, ધોરાજી, પોરબંદર અને રાજકોટનો સમાવેશ થાય છે. અરબી સમુદ્ર કિનારાથી આ નગર આશરે ૧૦ કિમી દૂર આવેલું છે.

ઇતિહાસ 
૧૯૪૭માં ભારતની સ્વતંત્રતા પહેલાં બાંટવા નગર બાંટવા-માણાવદર રજવાડાનો ભાગ હતું જેની સ્થાપના ૧૭૬૦માં થઇ હતી. આ રજવાડાં પર ફેબ્રુઆરી ૧૯૪૮ સુધી સ્થાનિક શાસકોનું રાજ હતું. તેનાં છેલ્લાં શાસક ખાન હિંમત ખાન હતા. બાંટવાના શાસક ખાન અમીર ખાનના પુત્ર ખાન હિંમત ખાને ૨૨ સપ્ટેમ્બર ૧૯૪૭ના રોજ બાંટવાને પાકિસ્તાન સાથે ભેળવ્યું. પરંતુ, બાંટવા પોતે જુનાગઢ અને જુનાગઢ પણ વડોદરા રાજ્ય હેઠળ આવતું હોવાથી ભારત સરકારે ૩ ઓક્ટોબર ૧૯૪૭ના રોજ હિંમત ખાનની ધરપકડ કરીને બાંટવાને ભારતમાં ભેળવ્યું. હિંમત ખાન પછીથી પાકિસ્તાન જતા રહ્યા અને મૃત્યુ સુધી ત્યાં રહ્યા.

વસતી 
૧૯૪૭ પહેલાં બાંટવાની વસતી આશરે ૨૦,૦૦૦ હતી અને વસતીના ૮૦ ટકા લોકો મેમણ કોમના હતા. ૨૦૧૧ની વસતી ગણતરી મુજબ બાંટવાની વસતી ૧૫,૨૯૧ હતી.

જોવાલાયક સ્થળો 
બાંટવાના જોવાલાયક સ્થળો નીચે પ્રમાણે છે:

 બાંટવા જીમખાના
 બારવાલી મસ્જિદ
 જામીયા મસ્જિદ
 મદરેસા એ ઇસ્લામિયા
 બુખારી શરીફની મઝાર
 યતીમ ખાના ઇસ્લામિયા

નોંધપાત્ર વ્યક્તિઓ 
 રાજેન્દ્ર શુક્લ - ગુજરાતી કવિ અને વિવેચક.
 અબ્દુલ સત્તાર ઇધિ - સામાજીક કાર્યકર્તા અને ઇધિ ફાઉન્ડેશનના સ્થાપક, જે વિશ્વની સૌથી મોટી ખાનગી માલિકીની એમ્બ્યુલન્સ સેવા છે.

સંદર્ભ

બાહ્ય કડીઓ 
 My Memories of Bantva By: Abdur Razzaq Thaplawala 
 Batva Recollection (Excerpts from "A Ramble Through Life" by Mr. Kassim Dada) 
 Manavadar-Bantva Princely State

માણાવદર તાલુકો
ગઢ (દાંતા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા દાંતા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. ગઢ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

દાંતા તાલુકો
થલતેજ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા અમદાવાદ જિલ્લામાં આવેલો વિસ્તાર છે. આ વિસ્તાર અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનના ઉત્તર પશ્ચિમ વિભાગના વોર્ડ ૮માં આવે છે.

વસતિ
૨૦૦૧ની વસતિ ગણતરી મુજબ, થલતેજ વિસ્તારની વસતિ ૪૨,૬૯૯ની હતી. જેમાં પુરુષોની વસતિ ૫૩% અને સ્ત્રીઓની વસતિ ૪૭% હતી. થલતેજની સાક્ષરતા ૮૦% છે જે ભારતની સરેરાશ કરતા ૫૯.૫% વધુ છે. પુરુષોમાં સાક્ષરતા ૮૪% અને સ્ત્રીઓમાં ૭૭% ટકા છે. ૬ વર્ષ કરતાં ઓછી વયની સંખ્યા વસતિના ૧૦% જેટલી હતી.

છબીઓ

સંદર્ભ
આદિયાપોર ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલા તાપી જિલ્લાના કુલ ૭ (સાત) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વાલોડ તાલુકાનું ગામ છે. આદિયાપોર ગામમાં ખાસ કરીને આદિવાસી લોકો વસે છે.  ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, દુધની ડેરી વગેરે સવલતો પ્રાપ્ય છે. ગામના લોકો વ્યવસાયમાં મુખ્યત્વે ખેતી, ખેતમજૂરી, પશુપાલન અને નોકરી જેવાં કાર્યો કરે છે. ડાંગર, શેરડી, કેરી, પપૈયાં, કેળાં તેમ જ વિવિધ પ્રકારનાં શાકભાજી આ ગામનાં ખેત ઉત્પાદનો છે.

વાલોડ તાલુકો
બગોયા (તા. સાવરકુંડલા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  અમરેલી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૧ (અગિયાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા સાવરકુંડલા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. બગોયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

સાવરકુંડલા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
બાજ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ડાંગ જિલ્લાના આહવા તાલુકાનું ગામ છે. બાજ ગામમાં ૧૦૦ ટકા આદિવાસી લોકો વસે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળાની સગવડ પ્રાપ્ય છે. આ ગામના લોકો પરસ્પર સામાન્ય વહેવારમાં ડાંગી ભાષા એટલે કે કુકણા બોલીનો ઉપયોગ કરે છે.

આ ગામ જંગલોથી ભરપૂર ડુંગરાળ પ્રદેશમાં આવેલું છે. આ ગામ ખાતે નાગલી, અડદ, વરાઇ જેવા ધાન્યોના પાક લેવામાં આવે છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ઉપરાંત અહીંના લોકો જંગલમાંથી  મહુડાનાં ફૂલ તેમ જ બી,  ખાખરાનાં પાન, ટીમરુનાં પાન, સાગનાં બી, કરંજના બી જેવી ગૌણ વનપેદાશો એકઠી કરી તેને વેચીને પોતાનું ગુજરાન ચલાવે છે.

આ ગામ વઘઇથી સાપુતારા જતાંં રાજ્ય ધોરી માર્ગ પર આવેલું છે.

ગુજરાતના ગામો
આહવા તાલુકો
સરવાળો એ સંખ્યાઓને ભેગી કરવાની ગણિતની પદ્દતિ છે.

અંકગણિત 
અંકગણિતમાં સરવાળો એ બે અથવા વધુ સંખ્યાઓને ભેગી કરીને તેનો કુલ આંકડો મેળવવાની ક્રિયા છે. સરવાળાની સંજ્ઞા "+" છે. "+" ને સરવાળો (પ્લસ) કહે છે.

ગણતરીના ઉદાહરણો 
દાખલા તરીકે, નાના વર્તુળમાં કેટલીક વસ્તુઓ છે. એક સમૂહમાં પાંચ વસ્તુઓ અને બીજાં સમૂહમાં ત્રણ વસ્તુઓ છે. વર્તુળમાં રહેલી વસ્તુઓની કુલ સંખ્યા શોધવા માટે દરેક વસ્તુઓને ગણવી પડશે અથવા બંને સમૂહમાં રહેલી વસ્તુઓની ગણતરી કરીને એક સંખ્યાને બીજીમાં ઉમેરવામાં આવે છે.

સરવાળો 
બીજી પદ્ધતિ પ્રમાણે સમૂહ અ માં રહેલ વસ્તુઓને સમૂહ બ માં ઉમેરવામાં આવે છે, કારણ કે તે ગણી શકાય તેમ છે. સંજ્ઞા મુજબ:
 ૫ + ૩
સરવાળો કરવાના નિયમો છે. આ નિયમોથી ગણકયંત્ર પણ ચાલે છે. નિયમ મુજબ:
 ૫ + ૩ = ૮
બીજા ઉદાહરણ મુજબ, સેલી અને બિલને ર બાળકો છે. સેલી અને બિલને ૩ બીજાં બાળકો થાય છે. કુલ મળીને તેમને ૫ બાળકો થાય છે.

ઉભો સરવાળો

ઉપર રહેલ એનિમેશન એ ૭૮૬ અને ૪૬૭ નો સરવાળો દર્શાવે છે. આ આંકડાઓ એકમમાં વિભાજીત કરવામાં આવ્યા છે. પહેલાં એકમ ૬ અને ૭ ને ઉમેરતા ૧૩ મળે છે, એટલે ૧ દશાંશ અને ૩ એકમ. ૩ નીચે લખાય છે અને ૧ ને દશાંશ સ્તંભમાં લઇ જવાય છે. હવે, ૧, ૮ અને ૬ નો સરવાળો કરાય છે અને ૧૫ મળે છે. ૫ નીચે લખાય છે અને ૧ સો ના સ્તંભમાં લઇ જવાય છે. હવે, ૧, ૭ અને ૪ નો સરવાળો કરતાં ૧૨ મળે છે જે નીચે લખાય છે અને ૧૨૫૩ સંખ્યા મળે છે જે આખરી પરિણામ છે.

માપનનું ઉદાહરણ 
રામને તેના ઘરથી શ્રુતિના ઘર સુધીનું અંતર માપવું છે. હર્ષનું ઘર રામનાં ઘરથી પૂર્વમાં ૩૦૦ મીટરના અંતરે છે અને શ્રુતિનું ઘર હર્ષના ઘરથી પૂર્વમાં ૧૨૦ મીટરના અંતરે છે:
 રામનું ઘર<------------૩૦૦ મીટર-------------->હર્ષનું ઘર<-----૧૨૦ મીટર----->શ્રુતિનું ઘર
રામના ઘરથી શ્રુતિના ઘરનું અંતર માપેલાં અંતરનો સરવાળો કરીને મળે છે. તેથી,
 ૩૦૦ + ૧૨૦ = ૪૨૦

સરવાળો ઉમેરણ તરીકે 
સરવાળો વસ્તુને મોટી બનાવવા માટે પણ વપરાય છે.

ઉદાહરણ 
 ટોમના તેના ઘરમાં એક વધુ ઓરડાનો ઉમેરો કરે છે. આ ઉમેરો સરવાળો કહેવાય છે.

 જ્હોન જમવાનું બનાવે છે. તેને વધુ સ્વાદિષ્ટ બનાવવા માટે તે તેમાં મીઠું ઉમેરે છે. એટલે કે, જ્હોન તેમાં ઉમેરો કરે છે.

કોષ્ટક

બાહ્ય કડીઓ 
 સરવાળો શીખવાની પદ્દતિ AAA ગણિત પાનાં પર
 સરવાળાનું ફ્લેશકાર્ડ
 સરવાળા વિશે માહિતી અને રમતો

ગણિત
અંકગણિત
ભારતના ગુજરાત રાજ્યના ભાવનગર જિલ્લાના પાલીતાણા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. પાલીતાણા શહેર નજીક હોવાથી મોટા ભાગના લોકો ધંધાર્થે પાલીતાણા જાય છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી, ટપાલઘર, પાકા રસ્તા જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

જોવાલાયક સ્થળો 
ગામમાં ૫ મંદિરો આવેલા છે. નજીકમાં આવેલું શીતળામાનું મંદિર જોવાલાયક છે.

ઇતિહાસ

આ પણ જુવો
  ભાવનગર
  ગુજરાત
  ભારત

સંદર્ભ

પાલીતાણા તાલુકો
દોડાણા (તા. ડીસા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ડીસા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. દોડાણા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ડીસા તાલુકો
તૈયબપુર (તા. કપડવંજ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  ખેડા જિલ્લામાં આવેલા તથા પહેલાંના સમયમાં વ્યાપારીક તેમજ લશ્કરી મહત્વ ધરાવતા એવા  કપડવંજ તાલુકાનું એક  ગામ છે. તૈયબપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી, બટાટા, શક્કરીયાં, તમાકુ તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

કપડવંજ તાલુકો
માલજીના પહાડીયા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા અરવલ્લી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  માલપુર તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. માલજીના પહાડીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, બાજરી, કપાસ,  દિવેલી તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

માલપુર તાલુકો
મહાતુ (પ્લેટિનમ)  એ એક રાસાયણિક તત્વ છે જેની સંજ્ઞા Pt અને અણુ ક્રમાંક ૭૮ છે. આનું નામ સ્પેનિશ રૂઢિ પ્રયોગ  પ્લેટિના ડેલ પિંટો, જેનો અર્થ થાય છે "પિંટો નદીનું નાનકી ચાંદી."  આ એક અત્યંત ઘનત્વ ધરાવતી, પ્રસરણશીલ, તંતુભવન, મૂલ્યવાન, રાખોડી-સફેદ સંક્રાંતિ ધાતુ છે.  આના પ્રકૃતિમાં છ સમસ્થાનિકો મળી આવે છે.  પ્લેટિનમ પૃથ્વી પર મળી આવતી એક સૌથી દુર્લભ ધાતુઓમાંની એક છે. આ ધાતુ અમુક નિકલ અને તાંબા ની ખનિજમાંથી મળી આવે છે. આની ખનિજો સાઉથ આફ્રિકામાં મળી આવે છે જે વિશ્વનું ૯૦% પ્લેટિનમ ઉત્પાદન કરે છે.

પ્લેટિનમ જૂથના અને આવર્તન કોઠાના દસમા જૂથના સભ્ય સમાન આ ધાતુ રાસાયણિક દ્રષ્ટિએ નિષ્ક્રીય છે. આ ધાતુ કાટ અને ખવાણ સામે, ઉચ્ચ તાપમાને પણ ઘણી પ્રતિરોધ ક્ષમતા ધરાવે છે અને તેને આદર્શ ધાતુ ગણવામાં આવે છે. આને કારણે પ્લેટિનમ પ્રાય: અસંયોજોત અવસ્થામાં મળે છે. આ ધાતુ પ્રાકૃતિક રીતે નદીઓની રેતીમાં મળે છે. આનો  સૌપ્રથમ ઉપયોગ પૂર્વ કોલંબિયાના દક્ષિણ એમેરિકન સ્થાનિય લોકો વિવિધ સાધનો બનાવવા માટે કરતાં. આનો ઉલ્લેખ ૧૬મી સદીના યુરોપીય સહિત્યમાં મળી આવે છે. પણ ૧૭૪૮માં આનો વૈજ્ઞાનિક અભ્યાસ થયો.

પ્લેટિનમ નો ઉપયોગ કેટલિક કન્વર્ટર, પ્રયોગશાળાના સાધનો બનાવવામાં, ઈલેક્ટ્રિકલ સંપર્કો બનાવવા માટે, પ્લેટિનમ અવરોધી થર્મોમીટર, દંત વૈદક ઓજરો અને ઝવેરાત બનાવવા માટે. માત્ર અમુક સો ટન જ પ્લેટિનમનું વાર્ષિક ઉત્પાદન થતું હોવાથી આ એક મૂલ્યવાના ધાતુ છે. આ ધાતુ એક ભારે ધાતુ હોવાથી તેના ક્ષારો સ્વાસ્થ્ય માટે હાનિકારક હોય છે. પણ તેના કાટ રોધી ગુણધર્મોને કારણે ધાતુ સ્વરૂપે ઝેરી નથી. આના અમુક સંયોજનો ખાસ કરીને સીસ્પ્લેટીન કેમોથેરેપીમામ્ વાપરવામાં આવે છે.

સંદર્ભો

﻿

રાસાયણિક તત્વો
નેસડાજુના (તા. ડીસા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ડીસા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નેસડાજુના ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

ડીસા તાલુકો
ફતેપુર (તા.કરજણ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા વડોદરા જિલ્લામાં આવેલા કરજણ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ફતેપુર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે કપાસ,  તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત કેટલાક લોકો પિયતની સગવડ મેળવી શેરડી, કેળાં, ડાંગર વગેરેની ખેતી પણ કરે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

કરજણ તાલુકો
રૂપાલ (તા. વડગામ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વડગામ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. રૂપાલ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, બટાટા તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, માધ્યમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 
આ ગામ વડગામથી ખેરાલુ જવાના રસ્તા પર આવેલુ છે. ગામમાં શીતળામાતાનું મંદિર આવેલું છે. શ્રાવણ વદ છઠ તથા સાતમનો માતાજીનો મેળો ભરાય છે.

વડગામ તાલુકો
પીઠી એ હિંદુ ધર્મના લોકોમાં લગ્ન સંબંધની વિધીઓ પૈકીની એક પરંપરાગત અને શાસ્ત્રો પ્રમાણેની વિધી છે. એને  હરિદ્રાલેપન સંસ્કાર તરીકે પણ ઓળખાય છે. વિવાહ પહેલાં વર અને કન્યાને હળદર ચઢાવવાનો રિવાજ છે.  

આ વિધીનું સંક્ષિપ્ત વિધાન આ પ્રકારે છે-
સવર્પ્રથમ ષટ્કર્મ, તિલક, કલાવા, કલશપૂજન, ગુરુવન્દના, ગૌરી-ગણેશ પૂજન,
સર્વદેવનમસ્કાર, સ્વસ્તિવાચન કરો.  તત્પશ્ચાત્ નિમ્ન મંત્ર બોલતા 
વર/કન્યા ની હથેળી- અન્ય-અવયવોં પર (લોકરીતિ કે અનુસાર) હરિદ્રાલેપન કરો-
ૐ કાણ્ડાત્ કાણ્ડાત્પ્રરોહન્તી, પરુષઃ પરુષસ્પરિ ૤ એવા નો દૂવેર્ પ્ર
તનુ, સહસ્ત્રેણ શતેન ચ૥ -૧૩.૨૦
આ બાદ વર ના જમણા હાથ માં તથા કન્યા ના ડાબા હાથ માં રક્ષા
સૂત્રકંકણ (પીળા વસ્ત્ર માં કોડ઼ી, લોખંડની વીંટી, પીળી સરસવ, પીળા
અક્ષત આદિ બાંધી બનાવાય છે.)
નિમ્નલિખિત મન્ત્ર થી પહેરાવો-
ૐ યદાબધ્નન્દાક્ષાયણા, હિરણ્ય શતાનીકાય, સુમનસ્યમાનાઃ ૤ તન્મઽઆબધ્નામિ
શતશારદાય, આયુષ્માઞ્જરદષ્ટિયર્થાસમ્૥ -૩૪.૫૨
તત્પશ્ચાત્ ક્ષમા પ્રાથર્ના, નમસ્કાર, વિસજર્ન, શાન્તિપાઠ  સાથે
કાયર્ક્રમ પૂર્ણ કરો.

ભારતીય સંસ્કૃતિ
અણસાર ૧૯૯૨માં પ્રકાશિત થયેલી વર્ષા અડાલજાની એક નવલકથા છે. આ નવલકથાને દિલ્હીની સાહિત્ય અકાદમીનો વર્ષ ૧૯૯૫નો શ્રેષ્ઠ ગુજરાતી પુસ્તક માટેનો પુરસ્કાર મળ્યો હતો.

પુસ્તક વિશે

અણસાર એ એક સમસ્યાપ્રધાન સામાજિક નવલકથા છે જેમાં તેમણે સમાજમાંથી તિરસ્કૃત રક્તપિત્તના રોગથી પીડાતા લોકોની વેદનાને વાચા આપવાનો પ્રયત્ન કર્યો છે. સેંકડો દાયકાઓથી માત્ર સમાજ જ નહીં પરંતુ સ્વજનો થકી પણ થઈ રહેલી રક્ત પિત્તના રોગીઓની ઉપેક્ષા એ આ નવલકથાનો મુખ્ય આધાર છે. 

નવલકથાના પાત્રોની પીડાને સમજવા માટે આ નવલકથાના લેખન પહેલાં તેઓ આ રોગથી પીડાતા લોકોની વચમાં જઈને રહ્યાં હતાં. નારાયણ દેસાઈ કહે છે લેખિકાનો આ પ્રયાસ "એક સાધના બની રહ્યો છે". આ નવલકથા લખવાના ઉદ્દેશ્ય વિશે લેખિકા કહે છે કે, તેમનો હેતુ ‘સમાજના એક અંધારા ખૂણામાં એક આખો માનવસમૂહ કશા અપરાધ વિના સબડી રહ્યો છે, તેના પ્રત્યે અંગુલિનિર્દેશ કરવાનો હતો. રક્તપિત્ત ચેપી રોગ નથી તથા એ રોગના દર્દીઓ સારી એવી માવજત અને સારવારથી સાજા થતા હોય છે, છતાં એવા સાજા થયેલા દર્દીઓથી પણ દૂર ભાગવાની મનોદશા સમાજના પ્રત્યેક વર્ગમાં જોવા મળે છે’. તેમણે નવલકથામાં કોઈ સાચા પ્રસંગ ઉપરથી રૂપાનું પાત્ર સર્જીને કથા આલેખી છે.

કથાસાર
આ નવકથામાં મુખ્ય પાત્ર રૂપા છે. તેને કુષ્ઠરોગનું નિદાન થતાં સમગ્ર કુટુંબની નજરમાં તે ઉપેક્ષિત બને છે. તેનો પોતાનો પતિ પણ એની પત્નીની ઉપેક્ષા થતી જોઈ લાચારી અનુભવે છે. રૂપાની સાસુ તેને રક્તપિત્તની હૉસ્પિટલમાં રૂપાને છોડી આવવાના આગ્રહી છે. હોસ્પિટલમાં રૂપા અન્ય રોગીઓ, નર્સો, મળવા આવનારા સગાંવહાલાં આદિનું વલણ વગેરે અનુભવે છે. જેને કારણે રૂપા રુગ્ણ દશામાં પીડાયા કરે છે અને છેવટે તે આ દશામાંથી પોતાને બહાર કાઢી કુષ્ઠરોગના દર્દીઓની સેવામાં જીવન અર્પે છે.

આવૃત્તિઓ
આ નવલકથાના બે પુનર્મુદ્રણો ઈ.સ. ૧૯૯૬માં અને ૧૯૯૭માં થયાં છે.

સન્માન 
આ નવલકથાને દિલ્હીની સાહિત્ય અકાદમીનો વર્ષ ૧૯૯૫નો શ્રેષ્ઠ ગુજરાતી પુસ્તક માટેનો એવોર્ડ મળ્યો હતો.

સંદર્ભ

નવલકથા
વાતમ નવા (તા. દિયોદર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  દિયોદર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. વાતમ નવા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

દિયોદર તાલુકો
બાવચી કે આવચી-બાવચી (વૈજ્ઞાનિક નામ: Psoralea corylifolia; સંસ્કૃત: बाकुची, सोमराजी, सोमवल्लिका; હિંદી: बकुची, सोमराजी; બંગાળી: হাকুচ, সোমরাজ; અંગ્રેજી: malaya tea) એ આયુર્વેદ અને તમિલ સિદ્ધ ઔષધ પ્રણાલીમાં વપરાતી એક અગત્યની ઔષધી છે. ચીની ઔષધીમાં પણ તે વપરાય છે. ગુજરાતીમાં આવચી-બાવચી તરીકે પણ ઓળખાતી આ વનસ્પતીનાં બીજ તેના ઔષધિય ગુણધર્મને કારણે આયુર્વેદ, સિદ્ધ અને ચીની ઔષધશાસ્ત્રમાં વપરાય છે. તેના બીજ સોરેલીન જેવા અનેક 'કૌમારિન ધરાવે છે. બાવચીના છોડ બે હાથ ઊંચા વધે છે. એનાં પાંદડાં સાધારણ નાનાં હોય છે. એ છોડ ઉપર કાળા રંગનાં મરી કરતાં પણ બારીક બિયાં આવે છે. તેનું તેલ દવામાં ઉપયોગી છે. બાવચી શરીરે ચોપડી સ્નાન કરવાથી ખરજનો નાશ થતો મનાય છે. બાવચી કડવી, પાકકાળે તીખી, ઉષ્ણ, રસાયન, મધુર, રુચિપ્રદ, રૂક્ષ, હૃદ્ય, અગ્નિદીપન, બલકર, તૂરી, લઘુ તથા મેધ્ય છે અને કૃમિ, કોઢ, કફ, ત્વગ્દોષ, વિષ, કંડૂ, રક્તપિત્ત, શ્વાસ, કાસ, મેહ, જ્વર, વ્રણ, ત્રિદોષ તથા વાયુનો નાશ કરનાર ગણાય છે.  એક મત પ્રમાણે બાવચીના બીજને તકમરિયાં કહેવામાં આવે છે.

ઉપયોગીતા
ચીની ઔષધીઓમાં પણ બાવચીનો ઉપયોગ થાય છે. ચીની ભાષામાં તેને બુ ગુ ઝિ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે અને તેનો ઉપયોગ મૂત્રપિંડને સમારવામાં થાય છે. ચીની ઔષધશાસ્ત્રમાં યિન અને યાંગ એ બે મૂળભુત તત્વો છે (જેમ આયુર્વેદમાં વાત, પિત્ત અને કફ છે). બાવચી મૂત્રપિંડના યાંગને કાબુમાં રાખવા માટે વપરાય છે. તેના દ્વારા ભાંગી ગયેલા હાડકા (ફ્રેક્ચર), કમરના અને ઘુંટણના દુખાવા, નપુંસકતા, પથારીમાં પેશાબ, ખરતા વાળ અને કોઢ જેવી સમસ્યાઓનું નિદાન થાય છે.

ઔષધશાસ્ત્ર
બાવચીનાં ફળનો અર્ક પ્રાયોગિક વાતાવરણમાં નોરેપિનેફ્રિન-ડોપામાઇન રિઅપટેક અવરોધક (norepinephrine-dopamine reuptake inhibitor) તરિકે વર્તતા હોવાનું સાબિત થયું છે.

બાવચીનાં બીજનો અર્ક પ્રયોગશાળામાં અંત:રસજાળ સંકુલ ૧ને અવરોધતો જોવા મળ્યો છે જેના પરથી તેમ માનવામાં આવે છે કે તે ઓક્સિડેટિવ તણાવ સામે ટકી રહેવામાં મદદરૂપ હશે.

બાવચીને કારણે યકૃત પર થયેલી આડઅસરનો એક કિસ્સો જાણીતો છે, જેમાં ૬૪ વર્ષની એક સ્ત્રીએ પોતાને થયેલા કોઢના નિવારણ માટે અનેક પ્રકારની આયુર્વેદિક દવાઓનો ઉપયોગ કર્યો હતો. આ સંશોધનપત્રના લેખકનું માનવું છે કે બાવચીમાં રહેલા સોરેલિન દ્રવ્ય જ તેના યકૃત પર થય્લી ઝેરી અસર માટે પ્રાથમિક રીતે જવાબદાર હતું.

રાસાયણિક દ્રવ્યો
બાવચીના અર્કમાં અનેક રાસાયણિક દ્રવ્યો રહેલા છે, જેમકે ફ્લેવેનોઇડ્સ (neobavaisoflavone, isobavachalcone, bavachalcone, bavachinin, bavachin, corylin, corylifol, corylifolin અને 6-prenylnaringenin), કૌમારિન્સ (સોરેલિડિન, સોરેલિન, આઇસોસોરેલિન અને એન્જેલિસિન) અને મેરોટર્પિન્સ (બાકુચિઓલ અને ૩-હાઇડ્રોક્સીબાકુચીઓલ). 

બાકુચીના પર્ણમાં જેનિસ્ટિન નામના દ્રવ્યનું ઘણું ઊંચું પ્રમાણ મળી આવ્યું છે.

સંદર્ભ

Psoraleeae
Tumbleweeds
Norepinephrine-dopamine reuptake inhibitors
Plants described in 1753
આયુર્વેદિક ઓસડિયાં
છોડ
કુકરાણા (તા. હારીજ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા પાટણ જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૯ (નવ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા હારીજ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. કુકરાણા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી અને બેંક જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

હારીજ તાલુકો
ભારતના ગુજરાત રાજ્યના કચ્છ જિલ્લાના નખત્રાણા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી, નોકરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મગ, તલ, બાજરી, જુવાર, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

જોવાલાયક સ્થળો 
ગામ નજીક ઐતિહાસિક રોહાનો કિલ્લો આવેલો છે.

સંદર્ભ

નખત્રાણા તાલુકો
નગડિયા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લામાં આવેલા  કલ્યાણપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. નગડિયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

કલ્યાણપુર તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
ઉર્જિત રવિન્દ્ર પટેલ (જન્મ ૨૮ ઓક્ટોબર ૧૯૬૩), જે સામાન્ય રીતે તરીકે ઉર્જિત પટેલ, તરીકે ઓળખાય છે, ભારતીય અર્થશાસ્ત્રી, સલાહકાર અને બેંકર છે, જેમણે બહુરાષ્ટ્રીય કંપનીઓમાં વિવિધ હોદ્દાઓ સંભાળ્યા હતા અને રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયાના ગવર્નરનું પદ ૪ સપ્ટેમ્બર ૨૦૧૬ થી ૧૦ ડિસેમ્બર ૨૦૧૮ દરમિયાન સંભાળ્યું હતું. નાયબ ગર્વનર તરીકે તેમણે નાણાકીય નીતિ, આર્થિક નીતિ સંશોધન, આંકડા અને માહિતી વ્યવસ્થાપન, થાપણ વીમાઓ, સંચાર અને માહિતી મેળવવાનો અધિકાર જેવા વિષયો સંભાળ્યા હતા. ૨૦ ઓગસ્ટ ૨૦૧૬ના રોજ તેઓ રઘુરામ રાજન પછીના ગર્વનર તરીકે તેમનું નામ સૂચવવામાં આવ્યું હતું અને ૬ સપ્ટેમ્બર ૨૦૧૬ના રોજ તેઓ રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (આરબીઆઈ)ના ગર્વનર તરીકે નિમણૂક પામ્યા હતા.

સંદર્ભ

ગ્રંથસૂચિ 
 Golden Age of Gas - ઉર્જિત પટેલ અને રાહુલ પાનનંદિકર

બાહ્ય કડીઓ 
 Urjit Patel - Executive Profile
 Brookings Institution

જીવિત લોકો
૧૯૬૩માં જન્મ
માટેલ (તા. વાંકાનેર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  મોરબી જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વાંકાનેર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. માટેલ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે. આ ગામમાં ખોડિયાર માતાજીનું મંદિર આવેલુ છે.
 

 

વાંકાનેર તાલુકો
વૈશ્ય એ ભારતીય ઉપખંડમાં મહત્વના એવા હિંદુ ધર્મની વર્ણવ્યવસ્થા મુજબનાં ચાર વર્ણો પૈકીનો એક વર્ણ છે. હિંદુ ધર્મ અનુસાર વૈશ્યનાં નિયત કર્મોમાં વેપાર, વાણિજ્ય, કૃષિ અને વિનયન જેવા કાર્યોનો સમાવેશ થાય છે.

જ્ઞાતિ
ભારતની જ્ઞાતિઓ
વર્ણવ્યવસ્થા
દેવમોરી (તા. પાવી જેતપુર) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  પાવી જેતપુર તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. દેવમોરી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, બાજરી, તુવર તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

આ ગામમાં મુખ્ય વસ્તી આદિવાસીઓની છે.

પાવી જેતપુર તાલુકો
ભેણકવાડ (તા. ભાણવડ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૪ (ચાર) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  ભાણવડ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ભેણકવાડ ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

ભાણવડ તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
ફડસર (તા. જોડિયા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના સૌરાષ્ટ્ર વિસ્તારમાં આવેલા  જામનગર જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૬ (છ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા  જોડિયા તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ફડસર ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, મગફળી, તલ, બાજરી, ચણા, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

જોડિયા તાલુકો
સૌરાષ્ટ્ર
નવી બેડી (તા. દેવગઢબારિયા) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના મધ્ય ભાગમાં આવેલા  દાહોદ જિલ્લાના  દેવગઢબારિયા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. નવી બેડી ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે મકાઈ, ડાંગર, મગ, અડદ, ચણા, કપાસ,  દિવેલી,  અન્ય કઠોળ તેમ જ શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.

દેવગઢબારિયા તાલુકો
૧૬ સપ્ટેમ્બરનો દિવસ ગ્રેગોરીયન પંચાંગ મુજબ વર્ષનો ૨૫૯મો (લિપ વર્ષ દરમ્યાન ૨૬૦મો) દિવસ છે. આ દિવસ પછી વર્ષ પુરું થવામાં ૧૦૬ દિવસ બાકી રહે છે.

મહત્વની ઘટનાઓ 
 ૧૯૫૯ – ઝેરોક્સ ૯૧૪, પ્રથમ સફળ ફોટોકોપીઅર, [[ન્યૂ યૉર્ક (શહેર)]ન્યૂ યૉર્ક]થી ટેલિવિઝન પર એક જીવંત પ્રદર્શનમાં રજૂ કરવામાં આવ્યું.
 ૧૯૭૫ – પાપુઆ ન્યૂ ગિનીને ઓસ્ટ્રેલિયાથી સ્વતંત્રતા મળી.

જન્મ 
 ૧૯૧૧ – કૃષ્ણલાલ શ્રીધરાણી, ગુજરાતી ભાષાના કવિ અને નાટ્યકાર (અ. ૧૯૬૦)
 ૧૯૧૬ – એમ. એસ. સુબ્બુલક્ષ્મી, કર્ણાટકી સંગીતના ભારતીય ગાયીકા (અ. ૨૦૦૪)
 ૧૯૧૬ – રાવસાહેબ ગોગટે, ભારતીય ઉદ્યોગપતિ (અ. ૨૦૦૦)
 ૧૯૨૩ – લી ક્વાન યૂ, સિંગાપુરના પ્રથમ વડાપ્રધાન અને સ્વતંત્ર સિંગાપોરના સ્થાપક પિતા (અ. ૨૦૧૫)

અવસાન 
 ૧૯૩૨ – સર રોનાલ્ડ રોસ, મેલેરિયાના સંક્રમણ સંબંધિત સંશોધન માટે નોબેલ પુરસ્કાર મેળવનારા બ્રિટિશ ચિકિત્સક (જ. ૧૮૫૭)
 ૧૯૬૫ – અરદેશીર તારાપોર, ભારતીય સેનાના પરમવીર ચક્ર વિજેતા લેફ્ટનન્ટ કર્નલ (જ. ૧૯૨૩)
 ૧૯૭૭ – કેસરબાઈ કેરકર, પદ્મભૂષણ પુરસ્કાર વિજેતા ભારતીય શાસ્ત્રીય સંગીતકાર (જ. ૧૮૯૨)

તહેવારો અને ઉજવણીઓ 
 આંતરરાષ્ટ્રીય ઓઝોન સ્તર સંરક્ષણ દિવસ

બાહ્ય કડીઓ 
 બી.બી.સી.(BBC): આજનો દિવસ 

સપ્ટેમ્બર
મહારાષ્ટ્રમાં ચૈત્ર મહિનામાં, સુદ પક્ષમાં , ચૈત્ર સુદ ત્રીજથી ચૈત્રગૌર સ્થાપિત થાય છે. દેવીને હિંચકામાં બેસાડી વૈશાખ સુદ ત્રીજ ( અક્ષય તૃતીયા ) સુધી એક મહિના સુધી પૂજા કરવામાં આવે છે. શિવપત્ની પાર્વતીની આ ગૌરીના રૂપમાં કરાતી પૂજા છે.

ચૈત્રગૌરી સમારોહનું સ્વરૂપ 

ચૈત્ર મહિનામાં મરાઠી સ્ત્રીઓ દ્વારા ઉજવાતો  આ એક પરંપરાગત તહેવાર છે. સ્ત્રીઓ પોતાના ઘરે આ સમારોહની ઉજવણી કરે છે. ગૌરીની સ્થાપના એક નાનકડા પિત્તળના હિંચકામાં કરે છે,  અને મહિનાના કોઈપણ એક દિવસે, આસપાસની સ્ત્રીઓને હળદી-કુંકૂ માટે બોલાવે છે. કોંકણમાં ઘરે આવેલી સ્ત્રીઓ અને કુમારિકાઓના પગ ધોઇ  તેમના હાથપર ચંદનનો લેપ કરાય  છે. પલાળેલા હરબોરા અને ફળોથી તેમની ઓટી(પાલવ) ભરે છે. તેવી જ રીતે   કેરીનો પન્નો અને કેરી નાખી વાટેલી હરબોરાની દાળ  આપે છે. ગૌરીની આરતી કરતી વખતે 'ગૌરીચે માહેર' નામનું એક ગીત ગાય છે. આ પદ્ધતિ કોંકણમાં જોવા મળે છે. ઘરની છોકરીઓ અને સ્ત્રીઓ હળદી કુંકૂ કરે છે, ત્યારે ચૈત્રગૌરીની સામે સજાવટ કરવાની રીત પણ અમુક જગ્યાએ જોવા મળે છે.  આ મહિનામાં ગૌરી  પોતાના પિયર આવે છે એવી કલ્પના છે.

નિવેદ 
કેરી, નાખીને વાટેલા હરબોરાની દાળ, કેરીનો પન્નો પતાસા, , તરબૂચ, કલિંગર જેવા  ફળ, પલાળેલા હરબોરા આ નિવેદ ધરવામાં  આવે છે.

ચૈત્રાંગણ(રંગોળી 
આ પ્રસંગે  આખો મહિનો  ઘરના આંગણાંમાં રંગોળી કાઢવામાં આવે છે. 

દેવીના શસ્ત્રો જેવા કે શંખ, ચક્ર, ગદા, પદ્મ  અને તેના વાહનો જેવા કે ગાય, હાથી, કાચબો, સાપ, ગરુડ હોય  છે .તેના સૌભાગ્ય ની નિશાની જેવી કે  કાંસકો,  ''કરંડા''  અરીસો ,મંગળસૂત્ર, તેમ જ  સુહાગણ ન પાલવ નો તાટ  હોઇદરવાજા સામે તુલસી વૃંદાવન, ઓમ, સાથિયો, આંબો, નારિયેળ, ઉમરો - પિપળો વગેરે પૂજનીય વ્રુક્ષો આ હિન્દુ સંસ્કૃતિના પ્રતીક હોઈ રંગીન રંગોળી થી કાઢેલ હોય તે ચૈત્રાંગણ(રંગોળી) છે. 

ચૈત્રાંગણમાં, ચૈત્રગૌરીનો હિંચકો, ગણપતી, દિવો, નાભિ કમળ, કાચબો, શંખ, સૂર્ય, ચંદ્ર, ગોપદ્મ, સાપ, ત્રિશૂળ, સ્વસ્તિક, કમળ, ગદા, ચક્ર વગેરે હિન્દુ ધાર્મિક તેમજ કુદરતી આકૃતિઓ દોરવામાં આવે છે. તેમાં દર મહિને ઉજવવામાં આવતા વિવિધ તહેવારો અને વ્રતોનું આલેખન રંગોળી દ્વારા  કરવામાં આવે છે. હિંચકાની મધ્યમાં બિરાજમાન દેવી, રાધાકૃષ્ણ, તુલસી  જેવા ચિત્રો ચૈત્રાંગણમાં દોરવામાં આવે છે.

ભારતમાં અન્યત્ર 
કર્ણાટક - ચૈત્રગૌરી  કર્ણાટકમાં પણ સ્થાપવામાં આવે છે.  તેની પૂજા કરી  શણગાર કરવામાં આવે છે. પલાળેલા ચણાથી સ્ત્રીઓની ઓટી(પાલવ) ભરવામાં આવે છે.

રાજસ્થાન—
રાજસ્થાનમાં હોળી પૂનમ ના બીજે દિવસે ચૈત્ર મહિનો શરુ થાય છે.એ દિવસે ગનગૌર બેસાડે છે. હોળીની રાખના અને છાણના ૧૬ મુટકા કરાય છે.ભીંત પર  હળદી અને કુંકૂના૧૬ તિલક કરાય છે.તેની નીચે મુટકા ગોઠવાય આ મુટકા ગૌરીના પ્રતીક છે. ગહુંના કણસલાં,हळદી થીપૂજા કરે છે. જુવારના કણસલા ને સફેદ દોરો બાંધી ગૌરીના મુટકાની બાજુમાં તે કણસલા રખાય છે.
તેને શંકર કહે છે.બીજા એક કણસલાને વાળની ગુંચ અને લાલ પીળો દોરો બાંધે છે. તે પણ ગૌરીનું પ્રતીક મનાય છે. આ ગૌરીને ચુરમો અને લીંબુની દાળ નો નિવેદ ધરાય છે.

ભારતની આદિવાસી જાતિઓમાં પણ સ્ત્રીઓ ચૈત્રગૌરીની પૂજા કરે છે.

સંદર્ભ 

ભારતીય સંસ્કૃતિ
ચોથાર નેસડા (તા. વાવ) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા વાવ તાલુકામાં આવેલું એક  ગામ છે. ચોથાર નેસડા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ,  દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

વાવ તાલુકો
અછવાડીયા (તા. લાખણી) ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર ભાગમાં આવેલા બનાસકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૧૪ (ચૌદ) તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા લાખણી તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. અછવાડીયા ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે ઘઉં, જીરુ, વરિયાળી, બાજરી, કપાસ, દિવેલા, રજકો તેમ જ અન્ય શાકભાજીના પાકની ખેતી કરવામાં આવે છે. આ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, પંચાયતઘર, આંગણવાડી તેમ જ દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય થયેલી છે.
 

લાખણી તાલુકો
ક્ષેત્રીમયુમ ઇન્દિરા દેવી, જેઓ ચીરોમ ઇન્દિરા તરીકે જાણીતા છે, એક ભારતીય ઉદ્યોગસાહસિક, ડિઝાઇનર અને સામાજિક કાર્યકર છે.

જીવન 
તેમનો જન્મ મણિપુરના ઈમ્ફાલ પશ્ચિમ જિલ્લામાં થયો હતો. તે છ ભાઈ-બહેનોમાં પ્રથમ સંતાન હતા. તેઓ રાજનીતિશાસ્ત્ર વિષયમાં સ્નાતક બન્યા અને તે સાથે તેમણે ગુવાહાટીમાં ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યુટ ઑફ હાર્ડવેર ટેક્નોલોજીમાં વણાટનો અભ્યાસ પણ કર્યો હતો. તેમને તેમની નજીકમાં જ, ૧૯૯૪માં, ગોએન્કા વૂલન મિલ્સ લિમિટેડમાં તેમની પ્રથમ નોકરી મળી.

૨૦૦૩માં તેમણે અને તેમના પતિએ હાથથી બનાવેલ ઉત્પાદનો માટે એક નિકાસ કંપનીની સ્થાપના કરી.

૨૦૧૫માં કાપડ મંત્રાલયે તેમના કામને માન્યતા આપી અને તેઓ હેન્ડલૂમ પ્રોડક્ટ્સના ડિઝાઇન વિકાસમાં રાષ્ટ્રીય પુરસ્કાર મેળવનાર પ્રથમ ભારતીય બન્યા.

આંતરરાષ્ટ્રીય મહિલા દિવસે તેમને તેમના હાથવણાટ વણાટ ક્ષેત્રે કરેલા કામ બદલ નારી શક્તિ પુરસ્કાર એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો.  ભારતના રાષ્ટ્રપતિ રામનાથ કોવિંદે નવી દિલ્હીમાં રાષ્ટ્રપતિ ભવન (રાષ્ટ્રપતિ ભવન) ખાતે આ પુરસ્કાર આપવામાં આવ્યો અને તેમાં ભારતના વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને મહિલા અને બાળ વિકાસ મંત્રી મેનકા સંજય ગાંધીએ હાજરી આપી હતી. તે વર્ષે આશરે ૩૦ મહિલાઓ અને નવ સંસ્થાઓને આ પુરસ્કાર વડે સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા. આ પુરસ્કારમાં રૂપિયા ૧,૦૦,૦૦૦ના ઇનામનો સમાવેશ થયો હતો. તે દિવસે સન્માનિત થયેલા એક અન્ય વ્યક્તિ મધુ જૈન હતા તેઓ કાપડમાં પણ શ્રેષ્ઠતા ધરાવતા હતા. 

૨૦૧૮માં તેઓ "ઓલ ઇન્ડિયા હેન્ડલૂમ બોર્ડ"ના સભ્ય બન્યા, જેની સ્થાપના ૧૯૯૨માં કરવામાં આવી હતી. જોકે ૨૦૨૦માં આ બોર્ડનું વિસર્જન કરવામાં આવ્યું હતું, કારણ કે તે પૂરતું અસરકારક ન હોવાનું માનવામાં આવતું હતું.

સંદર્ભ 

જીવિત લોકો
નારી શક્તિ પુરસ્કાર વિજેતા
મોસીટ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા  ગુજરાત રાજ્યના દક્ષિણ પૂર્વ ભાગમાં આવેલા નર્મદા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૫ (પાંચ) તાલુકાઓ પૈકીના એક અને  મહારાષ્ટ્ર રાજ્યને અડીને આવેલા એવા ડેડીયાપાડા તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામમાં મુખ્યત્વે આદિવાસી લોકોની વસ્તી રહે છે. મોસીટ ગામમાં પ્રાથમિક શાળા, આંગણવાડી અને દૂધની ડેરી જેવી સવલતો પ્રાપ્ય છે. આ ગામ ડુંગરાળ તેમ જ જંગલ વિસ્તારમાં આવેલું છે. ગામના લોકોનો મુખ્ય વ્યવસાય ખેતી, ખેતમજૂરી તેમ જ પશુપાલન છે. આ ઉપરાંત અહીંના લોકો જંગલમાંથી  મહુડાનાં ફુલ તેમ જ બી,  ખાખરાનાં પાન, ટીમરુનાં પાન, સાગનાં બી, કરંજના બી જેવી ગૌણ વનપેદાશો (જંગલમાંથી પ્રાપ્ત થતી ઈમારતી લાકડા સિવાયની ખોરાક તરીકે વાપરી શકાય તેવી તેમ જ વેચાણ કરી પૈસા મેળવી શકાય તેવી વસ્તુઓ) એકઠી કરી તેને વેચીને પણ પોતાનું ગુજરાન ચલાવે છે.

ડેડીયાપાડા તાલુકો
ઝોલો મેરિડુના (જન્મ ૯ જૂન ૨૦૦૧) એક અમેરિકન અભિનેતા છે. તેઓ નેટફ્લિક્સ પર પ્રસારિત કાર્યક્રમ 'કોબ્રા કાય'માં મિગેલ ડિયાઝ તરીકેની ભૂમિકા માટે અને NBC ટીવી શ્રેણી 'પેરેન્ટહુડ'માં વિક્ટર ગ્રેહામનાં પાત્ર તરીકે તેઓ વધુ જાણીતા છે. તે આગામી ડીસી એક્સટેન્ડેડ યુનિવર્સ ફિલ્મ 'બ્લુ બીટલ'માં જેઇમ રેયેસ/બ્લુ બીટલનું પાત્ર ભજવવાના છે.

અભિનેતા
અહીં ગુજરાતના અભયારણ્યો તથા રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનોની યાદી આપેલ છે.

ગુજરાતના રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનો

ગુજરાતના અભયારણ્યો

સંદર્ભ

ગુજરાત
ગુજરાતનાં વન્યજીવો
વન્ય
ગુજરાતના અભયારણ્યો
ગુજરાતના રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનો
ભારતના રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનો