Sliden/khm-asr-cultural-24k huggingface dataset:
សារមន្ទីរក៏បម្រើជាមជ្ឈមណ្ឌលអប់រំដ៏មានប្រសិទ្ធភាពមួយផងដែរ ដោយផ្តល់ឱកាសឲ្យសាធារណជន សិស្ស និស្សិត និងអ្នកស្រាវជ្រាវ។
ក្រោយពីនោះ អាចបិទភ្លើង រួចដួសសម្លដាក់ចាន ហើយរោយ ជីរណាលើបន្តិច មុននឹងទទួលទានជាមួយបាយសជាការស្រេច។
ការថ្វាយផ្លែឈើក៏ជាការបង្ហាញពីការគោរពចំពោះធម្មជាតិដែលបានផ្តល់នូវពរជ័យសម្រាប់ជីវិតមនុស្ស។
ការជូនអំណោយជាថវិកា និងការចែករំលែកម្ហូបអាហារជួយពង្រឹងទំនាក់ទំនងក្នុងសង្គម និង ធ្វើឱ្យមនុស្សគ្រប់ថ្នាក់ មានសេចក្ដីសប្បាយរីករាយក្នុងឱកាសបុណ្យនេះ។
ព្រះរាជពិធីកាន់ទុក្ខនេះបានចាប់ផ្ដើមប្រារព្ធធ្វើឡើងជាផ្លូវការចាប់តាំងពីព្រះករុណាព្រះបាទសម្ដេចព្រះនរោត្ដម សីហនុ យាងចូលទិវង្គតកាលពីថ្ងៃទី ១៥ ខែ តុលា ឆ្នាំ ២០១២ នៅទីក្រុងប៉េកាំង សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន។
ពាក្យ "ជំរាបសួរ" ត្រូវបានប្រើសម្រាប់ស្វាគមន៍ ឬពេលនិយាយជាមួយចាស់ទុំ។
ធូប ទៀន ជាវត្ថុសំខាន់សម្រាប់ដុតបួងសួង និងបង្ហាញការគោរព។
ត្បាល់ក្រោម ជាដុំថ្មមូលធំ និងក្រាស់ មានផ្ទៃរាបស្មើខាងលើ ហើយមានរន្ធមួយនៅចំកណ្ដាលសម្រាប់ដាក់ទ្រូងដែក ជាចំណុចកណ្ដាលនៃការបង្វិល។
នៅពេលដែលយើងផ្តល់ ឬទទួលលុយកាក់ ជាពិសេសនៅពេលដែលយើងធ្វើការទទួលពីមនុស្សចាស់ ឬបុគ្គលដែលមានឋានៈខ្ពស់ជាងយើង វាជាការចាំបាច់ដែលត្រូវប្រើដៃទាំងពីរ។
វាជាការចាប់ផ្តើមនៃជំពូកថ្មីមួយ ដែលពោរពេញទៅដោយតួនាទី និងទំនួលខុសត្រូវថ្មីៗ ក្នុងការកសាងគ្រួសារ និងត្រៀមខ្លួនសម្រាប់អនាគត រួមទាំងការបង្កើតកូនចៅ។
នំស្រួយ ឬនំធុង សម្រាប់ជាអាហារសម្រន់ផ្តល់កម្លាំង ជាពិសេសសម្រាប់កុមារ និងមនុស្សចាស់។
ហើយមួយវិញទៀត អង្រឹងក្រណាត់ខ្លះមានដាក់រនាស់ឈើនៅចុងទាំងសងខាងដើម្បីឲ្យអង្រឹងរាបស្មើ និងមានផាសុកភាព។
ចំពោះសង់ខ្យាល្ពៅ គឺជាបង្អែមខ្មែរដ៏ពេញនិយមមួយមុខ ដែលមិនត្រឹមតែមានរសជាតិឆ្ងាញ់ប្លែកទេ ថែមទាំងមានរូបរាងទាក់ទាញទៀតផង។
កណិការ កូនស្រីដែលមានមាឌខ្ពស់ស្រឡូន សម្បុរស ពីព្រោះកណិការ ជាឈ្មោះឈើម្យ៉ាងមានពណ៌សសណ្ឋានប្រហែលគ្នានឹងផ្កាម្លិះមានក្លិនក្រអូប។
ទម្ងន់របស់អង្រែគឺសំខាន់ណាស់ ព្រោះវាជួយបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការបកសម្បកស្រូវដោយមិនចាំបាច់ប្រើកម្លាំងខ្លាំងពេកពីអ្នកបុក។
ជាកិច្ចបញ្ចប់ម្ចាស់កម្មវិធីត្រូវមានតួនាទីជូនដំណើរភ្ញៀវ និងអរគុណហើយជូនពរអោយភ្ញៀវទៅគេហដ្ឋានវិញដោយសុវត្ថិភាព។
សរសៃអំបោះនីមួយៗបានរៀបរាប់ពីការអត់ធ្មត់ ភាពត្រឹមត្រូវ និងការយល់ដឹងស៊ីជម្រៅអំពីលំនាំ និងក្បាច់រចនាបុរាណ។
សាច់ក្រកសាច់ជ្រូក មានរសជាតិជូរល្មម ផ្អែមបន្តិច ប្រៃ និងឈ្ងុយគល់ស្លឹកគ្រៃ។
ហេតុនេះហើយ ជ្រុញមានសារៈសំខាន់ណាស់នៅក្នុងផ្ទះបាយសម្រាប់ការប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ។
ប្រទេសកម្ពុជាប្រឆាំងជានិច្ចចំពោះការរក្សាទុក ការផលិត ការប្រើប្រាស់អាវុធ បរិមាណូ ឬអាវុធវេត្រាណូ។
យើងក៏មិនត្រូវអង្គុយខ្ពស់ជាងថ្នាក់លើ និងមិនត្រូវដើរឆ្លងកាត់មុខឯកឧត្តម ឬលោកជំទាវនោះទេ។
កាលឃើញថាទឹកស្ករខាប់ល្អហើយ យើងអាចយកចេកដែលបានបំពងរួចចាក់ចូល ប៉ុន្តែត្រូវបន្ថយភ្លើងមកនៅកម្រិតទាបសិន។
គេប្រើពាក្យដើម្បីជាការគោរពការស្វាគមន៏ក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំថា សួស្ដីឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីខ្មែរ​
ក្នុងសម័យទំនើបនេះដែរ បុរសមួយចំនួនក៏ជ្រើសរើសជូនបាច់ផ្កាទៅប្រពន្ធរបស់ពួកគេជាអំណោយដែរ។
យើងត្រូវកូរទឹកខ្ទិះដូងក្នុងឆ្នាំង​ដែលមានកម្តៅក្តៅល្មម ដើម្បីឱ្យគ្រឿងរលាយចូលគ្នាល្អ។
ប្រាសាទសំបូរព្រៃគុក​មាន​ក្រុម​ប្រាសាទ​ធំៗ​ចំនួន​បី​គឺ ក្រុម​ប្រាសាទ​ខាងជើង ក្រុម​ប្រាសាទ​កណ្ដាល និងក្រុម​ប្រាសាទ​ខាងត្បូង។
ការបួសមុខភ្លើងនេះត្រូវបានចាត់ទុកថាជាការបង្ហាញនូវសេចក្ដីកតញ្ញូដ៏ជ្រាលជ្រៅបំផុតរបស់កូនចំពោះគុណមាតាបិតា។
ដើម្បីឱ្យដំណើរការរៃអង្គាសប្រាក់ និងការជួសជុលវត្តប្រព្រឹត្តទៅដោយរលូន មានប្រសិទ្ធភាព និងតម្លាភាព ចាំបាច់ត្រូវមានអ្នកដឹកនាំមួយរូប ឬគណៈកម្មការមួយក្រុម ដើម្បីសម្របសម្រួលកិច្ចការទាំងអស់។
យ៉ាងណាក៏ដោយ បើទោះជាការប្រើប្រាស់របស់ប្រជាជនត្រូវបានកាត់បន្ថយក៏ដោយ ក៏ទីផ្សារពាងទឹកនៅតែមាននៅឡើយ។
ដូច្នេះហើយ តួនាទីរបស់ព្រះសង្ឃគឺជាស្នូលដ៏សំខាន់ណាស់ ក្នុងពិធីបូណ្យសព​ គឹមិនអាចខ្វះបានឡើយ។
ការនិយាយស្ដី ត្រូវប្រើពាក្យសុភាព ដូចជា "លោក" "លោកស្រី" ពេលនិយាយជាមួយមន្រ្តីដែលមានវ័យចាស់ជាង។
រួចយើងអាចចាក់ទឹកជ្រលក់ដែលបានលាយហើយចូល រួចកូរឱ្យសព្វ និងបន្ថែមអំបិល១ចិប។
តែបើគេជាសមាជិកគ្រួសារ បងប្អូន ឬ ជាសាច់ញាតិនឹងគ្នា ការស្វាគមន៍ដោយប៉ះពាល់ ដូចជាការចាប់ដៃ ទះស្មា ឬ ឱប មិនមែនជាបញ្ហានោះទេ។
ជាថ្មីម្ដងទៀត ការជូនអំណោយជាថវិកាមានភាពសាមញ្ញ និងច្រើនតែធ្វើឡើងក្នុងបរិបទគ្រួសារ។
ជំហានបន្ទាប់ យកសាច់គោដែលហាន់រួចទៅកិនដោយម៉ាស៊ីនកិនសាច់ឱ្យម៉ត់ល្អ។
ជំនឿនេះបានជះឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងដល់របៀបរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់ខ្មែរ រួមទាំងការប្រព្រឹត្ត ការគោរពបូជា និងការប្រុងប្រយ័ត្ន។ វាត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាផ្នែកមួយនៃជីវិតខាងវិញ្ញាណ ដែលទាមទារការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់។
នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ការបរិភោគដោយប្រើស្លាបព្រា និងសមគឺជាទម្លាប់ទូទៅបំផុត។
បន្តកិច្ចសហប្រតិបត្តិការជាមួយអង្គការអន្តរជាតិ ដើម្បីទទួលបានជំនួយបច្ចេកទេស និងហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ការជួសជុល និងថែទាំប្រាសាទ។
វត្តផ្ដល់កន្លែងសម្រាប់សាច់ញាតិ និងភ្ញៀវមកជួយរំលែកទុក្ខ។
ប្រសិនបើកម្តៅខ្លាំងពេក សំបកពងអាចប្រេះ ហើយខាងក្រៅឆេះ ឬឆ្អិនលឿនពេក តែខាងក្នុងនៅឆៅ។
វាជាជម្រកសម្រាប់សត្វ និងរុក្ខជាតិជាច្រើនប្រភេទដែលក្នុងនោះមានប្រភេទសត្វកម្រ និងជិតផុតពូជជាច្រើន។
ម្យ៉ាងទៀត ផ្ទះស្លឹកត្នោត គឺជួយរក្សាសីតុណ្ហភាពក្នុងផ្ទះឲ្យត្រជាក់នៅរដូវក្តៅ និងកក់ក្តៅនៅរដូវត្រជាក់។
គូស្វាមីភរិយា នឹងរៀនពីរបៀបក្នុងការគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ បំណងប្រាថ្នា និងការព្រួយបារម្ភរបស់ពួកគេប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព។
អាពាហ៍ពិពាហ៍ គឺជាពិធីមង្គលការមួយក្នុងប្រពៃណីខ្មែរ ដែលមានន័យថា ការចងភ្ជាប់ជាដៃគូរស្នេហ៍រវាងបុរស និងស្ត្រី ដើម្បីក្លាយជាប្ដីប្រពន្ធតាម
ផ្លូវច្បាប់ និងប្រពៃណី។
សម្រាប់ទីនេះត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា ជម្រកធម្មជាតិរបស់សត្វផ្សោតទន្លេមេគង្គដែលជាប្រភេទផ្សោតទឹកសាបដ៏កម្រ និងជិតផុតពូជ ។
សុនីតា ដែលជាកូនស្រីដែលមានរបត់ល្អ ប្រៀបដូចជាសួនច្បារមួយដ៏ស្រស់នៅពីមុខគ្រឹះស្ថាន នាឋានដ៏សែនសុខ។
ការប្រារព្ធពិធីនេះបានវិវត្តន៍ពីការប្រារព្ធពិធីលក្ខណៈតូចតាច រហូតដល់ពិធីដ៏អធិកអធមជាងមុន នៅពេលដែរកម្ពុជាបានងើបឡើងវិញពីភាពវឹកវរ និងសង្គ្រាម។
វាឆ្លុះបញ្ចាំងពីបំណងចង់ឱ្យផ្ទះសម្បែងរបស់ពួកគេពោរពេញទៅដោយភាពស្ងប់សុខ និងសុភមង្គល។
ញាំគឺជាមុខម្ហូបបួសមួយ ដែលប្រើបន្លែស្រស់ៗដូចជា ត្រសក់ ស្ពៃក្ដោប ការ៉ុត និងផ្លែស្វាយខ្ចី លាយជាមួយទឹកត្រីបួស ម្ទេស ខ្ទឹមស ស្លឹកជី និងសណ្ដែកដីលីង ដែលមានរសជាតិឆ្ងាញ់ ។
ការរចនាធ្មេញនេះគឺសំខាន់ណាស់ ព្រោះវាជាផ្នែកដែលប៉ះផ្ទាល់នឹងសាច់ដូង ដូច្នេះភាពមុត និងរឹងមាំរបស់វាគឺចាំបាច់ដើម្បីឱ្យការកោសមានប្រសិទ្ធភាព និងមិនធ្វើឱ្យសាច់ដូងខ្ទេច។
ព្រះសង្ឃជាអ្នកដែលរក្សា និងផ្សព្វផ្សាយនូវព្រះធម៌ និងមាគ៌ាផ្សេងៗ។
ការផ្លាស់ប្តូរដីធ្លី តម្រូវការដីធ្លីតាមឆ្នេរសមុទ្រសម្រាប់គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ទេសចរណ៍ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ បានបណ្តាលឱ្យមាន ការបាត់បង់ដី របស់ប្រជាជនមូលដ្ឋាន និងជួនកាលបង្ខំឱ្យពួកគេផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅ។
ការប្រាស្រ័យទាក់ទងដោយបើកចំហរ ការចាំបាច់ត្រូវពិភាក្សា និងដោះស្រាយបញ្ហាជាមួយគ្នា បង្កើតទម្លាប់នៃការប្រាស្រ័យទាក់ទងដោយស្មោះត្រង់ និងបើកចំហរ។
ឥឡូវនេះ អ្នកត្រូវរៀបចំថាស ឬចានដែលរាក់ល្មមសម្រាប់ចំហុយ ដោយលាបប្រេងបន្តិចលើវា ឬក្រាលក្រដាសដុតនំពីក្រោម ដើម្បីកុំឱ្យវាស្អិតជាប់ជាមួយថាស ឬ ចាន។
ភាពសម្បូរបែបនៃទំនៀមទម្លាប់បរិភោគអាហារនេះបង្ហាញពីភាពបត់បែន និងភាពសម្បូរបែបនៃវប្បធម៌មនុស្ស។
ក្នុងពេលកំពុងរៀន បើសិស្សចង់ទៅបន្ទប់ទឹក គេនិយាយទៅកាន់គ្រូថា អធ្យាស្រ័យ លោកគ្រូ អ្នកគ្រូ ខ្ញុំសុំទៅបន្ទប់ទឹកបន្តិចបានទេ។
ជាទំនៀមទម្លាប់ ការចូលទៅក្នុងផ្ទះរបស់នរណាម្នាក់ មិនមែនគ្រាន់តែជាសកម្មភាពធម្មតានោះទេ តែវាបង្ហាញពីការគោរព ការទទួលស្គាល់ និងសីលធម៌រវាងភ្ញៀវនិងម្ចាស់ផ្ទះ តាមទំនៀមទម្លាប់របស់ជាតិខ្មែរ។
ពេលដែលត្រូវធ្វើពិធីបូជា ការបូជាដល់អ្នកតា និងអាទិទេព ត្រូវបានធ្វើឡើងក្នុងឱកាសសំខាន់ៗ ឬនៅពេលដែលមានបញ្ហាផ្សេងៗកើតឡើងក្នុងភូមិ។
វាស្ថិតនៅក្នុង ជួរភ្នំក្រវាញ នៃខេត្តកំពង់ស្ពឺ ប្រមាណជា ១១២ គីឡូម៉ែត្រ ពីភាគនិរតីនៃទីក្រុងភ្នំពេញ។
វាជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់បំផុតនៃរមណីយដ្ឋានអង្គរទាំងមូល ។
ច្រកផ្កាឈរ តាំងនៅទ្វារចូលឬពីរជើងផ្លូវចូល ដើម្បីបន្ថែមភាពស្រស់ស្អាត មានភ្លើងដាក់ជាប់តាមផ្លូវចូលឬនៅលើក្រណាត់​ សម្រាប់ពេលល្ញាច។
ម្យ៉ាងទៀត អ្នកលេងត្រូវមាន ភ្នែកមុត ក្នុងការសង្កេតគ្រប់កាយវិការ ទឹកមុខ និងសញ្ញាតូចៗ។
ការរៀបចំអាហារបែបប៊ូហ្វេ ឬការបម្រើតុ គួរតែត្រូវបានសម្រេចចិត្តដោយផ្អែកលើចំនួនភ្ញៀវ និងលក្ខណៈនៃកម្មវិធីផងដែរ។
ត្បាល់កិនម្សៅមិនមែនត្រឹមតែជាឧបករណ៍នោះទេ តែជាផ្នែកមួយនៃជីវភាពរស់នៅ និងវប្បធម៌ខ្មែរដ៏សម្បូរបែបផងដែរ។
ក្រៅពីនេះ គេក៏ជឿថាវាជាការនាំយកថាមពលអាក្រក់ ឬធាតុមិនបរិសុទ្ធមកជាមួយ ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់អនាគតរបស់ទារក។
បើសិនជាយើងមិនមានពេលយូរដើម្បីច្របាច់សាច់ត្រី យើងអាចរៀបសាច់ត្រីដាក់ក្នុងចានមួយ រួចយកគម្របឆ្នាំងមកគ្រប ហើយដាក់ត្បាល់សង្កត់ពីលើក៏បាន។
ប្រវត្តិនៃល្បែងនេះមិនមានកំណត់ត្រាផ្លូវការប៉ុន្តែត្រូវបានបន្តផ្ទាល់មាត់ដោយមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់ តាមរយៈការលេង និងការធ្វើបុណ្យទានជាតិ។
ពេលទឹកស្ករត្រជាក់ហើយ យើងអាចយកវាចាក់ចូលទៅក្នុងចានស្វាយដែលយើងបានរៀបចំទុកមួយឡែក។
អ្នករៀបចំផែនការអាពាហ៍ពិពាហ៍​ គឹជួយសម្រួលការងារ និងកាត់បន្ថយភាពស្មុគស្មាញវក្នុងពិធីមង្គលការ។
ពួកស្រីក្រៅពីនោះគ្រប់គ្នាទទួលថា «ឱណាកែវកែវពិអា ឱណាកែវ អឺយ អឺអឺងអឺយ!» រួចហើយហុចឈូងនោះទៅអោយប្រុសៗ ទទួយក ហើយក៏ផ្ដើមបោះឈូងនោះទៅអោយពួកខាងស្រីវិញ។
លើសពីនេះ វត្តអារាមគឺជាមជ្ឈមណ្ឌលនៃសេចក្តីស្ងប់ស្ងាត់ និងសន្តិភាព។
ចំណែកឯគ្រួសារដែលមានលទ្ធភាព គឺគេនឹងជួលនូវរោង តុ សម្រាប់ទទួលភ្ញៀវ។
ហើយអំណោយដ៏ពេញនិយមមួយទៀតនោះគឹនំ ប្រភេទនំខ្មែរមានច្រើនដូចជានំអន្សម នំគម នំបត់ នំពុម្ភ
ការប្រគេនរបស់របរទាំងនេះបង្ហាញពីការគិតគូរយ៉ាងល្អិតល្អន់របស់ពុទ្ធបរិស័ទដល់ព្រះសង្ឃ។
វាក៏ជួយការពារកោសិកាពីរ៉ាឌីកាល់សេរី ដែលជាមូលហេតុមួយនៃការកើតជំងឺរ៉ាំរ៉ៃ និងភាពចាស់ផងដែរ។
ល្បែងចាប់កូនខ្លែង គឺជាល្បែងប្រជាប្រិយមួយដែលកុមារាកុមារីជំទង់ៗនៅកម្ពុជា តែងលេងក្នុងវេលាយប់ខែភ្លឺ ឬនៅរដូវចូលឆ្នាំ និងពេលទំនេរ។
នៅក្នុងការអុជធូបនេះ​ មានលក្ខណៈខុសគ្នា ទៅតាមបំណងដែលចង់បាន ដូចជា ការអុជធូបដើម្បីការគោរពបូជា សេចក្ដីថ្លែងអំណរគុណ និង ដើម្បីបង្ហាញពី ការគោរពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ចំពោះព្រះរតនត្រ័យ ព្រះពុទ្ធ ព្រះធម៌ ព្រះសង្ឃ ទេវតា អារក្ស អ្នកតា វត្ថុស័ក្តិសិទ្ធិ និងបុព្វការីជនដែលបានចែកឋានទៅ។។
សម្រាប់បន្លែវិញ យើងអាចដាក់ ស្នៀតពោត និង ផ្សិតចំបើង ដោយពុះវាជាពីរចំណែក លាងទឹកឱ្យស្អាត រួចទុកមួយឡែក។
ដើម្បីធានាសុវត្ថិភាព និងភាពសប្បាយរីករាយជូនប្រជារាស្ត្រទូទាំងរាជធានី-ខេត្ត។
ម្ហូបសម្រាប់ភ្ញៀវទីក្រុងត្រូវមានការរៀបចំអោយត្រូវតាមចំណូលចិត្ត ហើយមានការយកចិត្តទុកដាក់លើសុខភាព។
យើងត្រូវបន្ដលីងគ្រឿងនេះចុះឡ់ើង ឱ្យវាឈ្ងុយ និងមានពណ៌លឿងព្រឿងៗ។
ការរួមបញ្ចូលគ្នារវាងការអភិរក្សធនធាន ការលើកកម្ពស់វប្បធម៌ និងការស្វែងរកឱកាសអភិវឌ្ឍន៍ថ្មីៗ គឺជាគន្លឹះដើម្បីធានាអនាគតដ៏រុងរឿងសម្រាប់ភូមិនេសាទ និងប្រជាជនរស់នៅតាមឆ្នេរសមុទ្រកម្ពុជា។
នៅ​តាម​បណ្ដោយ​មាត់ទន្លេ​ស្ទឹងសែន មាន​ភោជនីយដ្ឋាន​ជាច្រើន​ដែល​ផ្តល់​ជូន​នូវ​ជម្រើស​ដ៏​សម្បូរបែប​សម្រាប់​ការ​ទទួលទាន​អាហារ។
សរុបមក ស្លឹកត្នោតមានប្រយោជន៍ច្រើនលើសលប់ និងជាមុខរបរសម្រាប់សម្រួលជីវភាពប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនខ្មែរ។
នៅលើតុបំពាក់ក្រណាត់ពណ៌ស និងមានលាយពណ៌ផ្សេងទៀត ក៏អាចដាក់តុដែលបង្វិលដែលសម្រាប់ដាក់ម្ហូបបាន។
ខេត្ត​រតនគិរី ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ទុក​ថា​ ជា​ខេត្ត​មួយ​ដែល​មាន​សក្ដានុពល​ផ្នែក​ទេសចរណ៍ សម្បូរ​ដោយ​រមណីយដ្ឋាន​ទេសចរណ៍​ដ៏​ទាក់ទាញ​ ទេសភាព​ដ៏​ខៀវ​ស្រងាត់ និង​ស្រស់​ស្អាត បូក​រួម​ទាំង​រមណីយដ្ឋាន​វប្បធម៌ រមណីយដ្ឋាន​ធម្មជាតិ 
និង​រមណីយដ្ឋាន​កែច្នៃ​ជា​ច្រើន​កន្លែង​។
ត្រូវប្រើពាក្យ ពេញលេញទៅតាមឋានន្តរស័ក្តិ​ ដូចជា សម្តេចមហាបវរធិបតី ឫ អគ្គសេនាបតី។
យើងត្រូវប្រើខ្នងកាំបិតដើម្បីកោសសាច់ម្សៅដែលជាប់នៅតាមគែមពុម្ពចេញ រួចសឹមបើកពុម្ព ហើយយកនំមកបត់ឬ មូរវា។
នេះជាការរាប់បញ្ចូលទាំងការថ្វាយទៀន ធូប ផ្កាភ្ញី និងបច្ច័យសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ការចំណាយប្រចាំថ្ងៃរបស់វត្ត ដែលជាការរួមចំណែកដល់ការថែរក្សាសម្បត្តិវប្បធម៌ និងជំនឿរបស់ជាតិយ៉ាងពិតប្រាកដ។
ការស្វាគមន៍របស់ប្រជាជនទីក្រុង​​ មានរយៈពេលខ្លី និងរហ័ស ដោយសារ​ជីវិត​ពួកគេមានភាពមមាញឹក។
ការជូនអំណោយទៅកាន់ពួកគាត់ ក៏ជាការលើកទឹកចិត្តបន្ថែមមួយកម្រិតដែរ។
បន្ទាប់ពីទឹកពុះហើយ ដាក់សណ្តែកចំហុយ និងចាំរយៈពេល ៥​ទៅ៧ នាទី ដើម្បីឱ្យសណ្តែករីក។
ថ្ងៃមួយនេះជាការរំលឹកដល់ការដួលរលំនៃរបបខ្មែរក្រហម នៅថ្ងៃទី៧ ខែមករា ឆ្នាំ១៩៧៩ ដែលបានបញ្ចប់នូវសម័យកាលដ៏ខ្មៅងងឹតបំផុតមួយក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រកម្ពុជា។
ដើម្បីធ្វើឱ្យនំរបស់យើងមានរសជាតិផ្អែមឆ្ងាញ់ និងទន់ល្មើយ អ្នកត្រូវការ ពងមាន់ ឬពងទា ២ គ្រាប់។
វង ពាក្យជាឈ្មោះសំដៅសេចក្តីស្និទ្ធស្នាល ថ្លៃទងវង មាសថ្លៃ កែវវង ស្រីថ្លៃ។
របៀបមួយទៀតក្នុងការធ្វើនំប៉ោង ឬ នំហុីងរាងមានប្លែកៗគឺ គេប្រើទឹកស្លឹកតើយជំនួសទឹកធម្មតា ដើម្បីឱ្យនំប៉ោងមានក្លិនផ្អែមឈ្ងុយ និងមានពណ៌បៃតងស្រស់។
ស្រដៀងគ្នានេះដែរ ក្នុងអំឡុង ពិធីបុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរ ដែលជាការចាប់ផ្ដើមឆ្នាំថ្មី ប្រជាពលរដ្ឋនាំគ្នានាំយកទេយ្យវត្ថុ និងបច្ច័យទៅប្រគេនព្រះសង្ឃនៅតាមវត្តអារាមនានា។
មុននឹងឈានទៅដល់កម្មវិធីទទួលភ្ញៀវនៅពេលល្ងាច ម្ចាស់កម្មវិធីតែងរមែងត្រូវរៀបចំខ្លួនដោយមានការផាត់មុខតុបតែងខ្លួន រៀបចំវត្ថុអនុស្សវរីយ៍តូចៗ ដើម្បីទុកទទួលភ្ញៀវដែលបានអញ្ញើញចូលរួមក្នុងកម្មវិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍។
បើនិយាយពីភេសជ្ជៈ ដែលគេនិយមផ្ដល់ជូនជាអំណោយ ឬសម្រាប់សែន ពិតជាមានសារៈសំខាន់ណាស់ក្នុងបុណ្យចូលឆ្នាំចិន។
វាជាដំណាក់កាលនៃ ការកាន់ទុក្ខ រួមគ្នា ដែលសមាជិកគ្រួសារអាចសម្រាលទុក្ខគ្នាទៅវិញទៅមក។
នៅពេលដែលយើងយកកាដូរឬអំណោយទៅជូនម្ចាស់ផ្ទះ គឺជាការបង្ហាញដល់ម្ចាស់ផ្ទះថាយើងមានគំនិតល្អចំពោះគាត់ហើយធ្វើឲ្យគាត់ពេញចិត្តក្នុងការទទួលស្វាគមន៏យើងដោយភាពកក់ក្តៅ។
គ្រឿងផ្សំមានត្រីស្រស់ ១ ក្បាលអាចប្រើត្រីប្រភេទមួយណាក៏បាន តែភាគច្រើនគេនិយមយកត្រីក្រហម។
ជាធម្មតា គេនិយមប្រើឫស្សីពោធិ៍សាត់ ឫស្សីស្រុក ឬ ឫស្សីផ្អែម ទាំងអស់នេះមានសាច់ហាប់ ស្រាល និងងាយស្រួលបិតអោយស្ដើង។
កវី បានន័យថាជាអ្នកប្រាជ្ញខាងកាព្យឃ្លោង ឬ អ្នកប្រាជ្ញខាងសំដី។
ការបរិភោគជាលក្ខណៈគ្រួសារខ្មែរនិយមប្រើដៃដើម្បីចាប់កាន់អាហារបរិភោគ ភាគច្រើននៅទីវាលស្រែចម្ការគេប្រើដៃជំនួសស្លាបព្រាផងដែរ។
យើងត្រូវច្របល់កំពឹស រហូតអំបិលរលាយសព្វល្អ។
ព្រោះវាជាការទាញយកប្រយោជន៍ពីធនធានធម្មជាតិ និងបង្កើតបានជាស្នាដៃសិល្បៈប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃដ៏មានតម្លៃ។
ដោយគេអាចយកគ្រាប់ស្រូវទាំងនោះទៅចាក់ចូលត្បាល់វិញ រួចបន្តបុកម្តងទៀត។
យើងក៏អាចប្រើបន្លែបៃតងដែលមានដូចជា ននោង ត្រួយស្អំ និងស្លឹកងប់ ដោយដំបូងកាត់ននោងជាចំហៀងៗ ហើយបេះត្រួយស្អំ និងស្លឹកងប់យកតែកន្លែងខ្ចីៗ រួចយកទៅលាងទឹកជាការស្រេច។
វត្ថុធាតុប្រើសម្រាប់ធ្វើសាជីនេះតែងខុសៗគ្នាទៅតាមតម្រូវការ។
ការសំពះទៅមិត្តភក្តិត្រូវបានធ្វើនៅពេលជួបគ្នាលើកដំបូង ឬ បង្ហាញពីការគោរពនៅពេលមានកម្មវិធីអ្វីមួយប៉ុណ្ណោះ។
នេះមិនមែនសំដៅតែលើការបរិច្ចាគថវិកាប៉ុណ្ណោះទេ តែរួមបញ្ចូលទាំង កម្លាំងកាយ កម្លាំងចិត្ត និងគំនិត ផងដែរ។
សម្ភារៈសំខាន់ៗសម្រាប់លេងខ្លាឃ្លោកមាន ផ្ទាំងរូប គ្រាប់ខ្លាឃ្លោកចំនួនបីគ្រាប់ និងចានសម្រាប់ក្រឡុក។
ដោយខ្នោសទាំងនេះធ្វើពីឈើ វាមានភាពរឹងមាំ ងាយស្រួលសម្អាត និងថែទាំ ធ្វើឲ្យវាមានអាយុកាលប្រើប្រាស់បានយូរ។
វត្តអារាមជាទីលំនៅនៃសន្តិភាព និងជាប្រភពនៃចំណេះដឹងខាងផ្លូវធម៌។
រីឯចំពោះ មន្ត្រីរាជការមានឋានៈខ្ពស់ វិញ ការប្រើប្រាស់ពាក្យពេចន៍ និងកាយវិការគួរសម គឺមានសារៈសំខាន់ណាស់ ដើម្បីបង្ហាញពីការគោរព និងការយល់ដឹងពីក្រមសីលធម៌ក្នុងសង្គម។
ការរៀបចំពិធីមង្គលការ និងពិធីភ្ជាប់ពាក្យ គឺជាព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់ និងមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅសម្រាប់គូស្វាមីភរិយាថ្មី និងក្រុមគ្រួសារទាំងសងខាង។
គ្រឿងផ្សំបង្អែមតៅស៊នមាន​ ទឺកធម្មតា​ សណ្តែក អំបិល​ ស្ករស ស្លឹកតយ ម្សៅឆា ខ្ទិះដូង និងនំចាខ្វៃ។
ចំណុចសំខាន់របស់វា គឺផ្ទៃឈើមានភាពគ្រើមបន្តិច ដែលជួយឲ្យមុខកាំបិតមិនសូវរិលលឿនដូចការកាត់លើផ្ទៃរឹងដូចជាកញ្ចក់ ឬថ្ម។
ក្រៅពីលក្ខណៈពិសេស និងទីតាំងសំខាន់ៗដែលបានរៀបរាប់ ទីកន្លែងសម្រាប់ធម្មយាត្រានៅកម្ពុជាក៏មានសារៈសំខាន់យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ ទេសចរណ៍វប្បធម៌ និង ការអប់រំ។
អ្នក​ភូមិ​ តែងតែ​ស្វាគមន៍​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​ដោយ ភាពរីករាយ។
ការគៀបនេះជួយរក្សាលំនឹងខ្ន្នោសមិនឱ្យរអិល ឬរើកំឡុងពេលកោស ដែលធ្វើឱ្យដំណើរការកោសមានសុវត្ថិភាព និងមានប្រសិទ្ធភាព។
សរុបមក តួនាទីរបស់អ្នកថតរូប និងអ្នកថតវីដេអូ គឺមិនមែនត្រឹមតែជាអ្នកបច្ចេកទេសតែមួយមុខនោះទេ។
សម្រាប់រសជាតិឈ្ងុយ អ្នកអាចបន្ថែមម្សៅអង្ករលីង រួចដាក់លាយជាមួយសាច់ពេលច្របល់ វានឹងជួយឱ្យសាច់ក្រកមានក្លិនពិសេស និងរសជាតិឆ្ងាញ់ជាងមុន។
វាជាឧទាហរណ៍ដ៏ល្អនៃបច្ចេកវិទ្យាប្រពៃណីដែលឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការជាក់ស្តែង និងបានក្លាយជាផ្នែកមួយនៃជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនខ្មែរ។
ពិសេសជាងទៅនេះទៀត គួរប្រើរបស់ច្នៃដោយដៃដើម្បីធ្វើជាប្រអប់ (ឫស្សី ក្រចៅ)។
រាល់ការបរិច្ចាគតូចធំ គឺជាផ្នែកមួយនៃការបន្តដំណើរនៃបុណ្យកុសល និងការចែករំលែកសេចក្តីសុខ។
តំបន់អភិរក្សសមុទ្រ ដែលមានឈ្មោះថា តំបន់ការពារដែនសមុទ្រ របស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា រួមជាមួយដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ កំពុងបង្កើត និងពង្រឹងការគ្រប់គ្រងតំបន់អភិរក្សសមុទ្រមួយចំនួន ដើម្បីការពារជីវៈចម្រុះសមុទ្រ និងស្តុកត្រីដែលនៅសេសសល់។
ដោយសារតែភាពស្មុគស្មាញ និងតម្រូវការជំនាញខ្ពស់ ក្បួនដេញគឺជាក្បួនយុទ្ធសាស្ត្រដ៏សំខាន់មួយ ដែលជួយផ្តល់ភាពជោគជ័យក្នុងល្បែងចត្រង្គ និងបង្កើតភាពរីករាយក្នុងការប្រកួតប្រជែងរវាងអ្នកលេង។
ជាដំបូង អ្នករៀបចំល្បែង ឬអ្នកគ្រប នឹងដាក់មួកនិងកន្ត្រកទាំងនោះតម្រៀបគ្នាលើផ្ទៃរាបស្មើ ដូចជានៅលើកន្ទេល ឬលើតុជាដើម ដោយមានគម្លាតសមល្មម។
នៅកម្ពុជាអ្នកខ្លះជឿលើហោរាសាស្រ្ត​ នោះមុនពេលការរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ ពេលខ្លះគេទៅមើលរាសី ឬដេញវេលាជាមួយអាចារ្យសិន។
ជ្រើសរើសដើមឫស្សី ដើមត្នោត ឬត្រឡោកដូងណាដែលល្អសម្រាប់យកមកច្នៃ  ព្រោះវាងាយស្រួលធ្វើនិងរឹងមាំ ព្រមទាំងមិនងាយបាក់ ឬប្រេះ។
ក្រោយពីត្រាំរួច លាងសណ្ដែកឱ្យស្អាតម្តងទៀត រួចដាក់ឆ្នាំងលើចង្ក្រាន ថែមទឹកល្មមឱ្យលិចសណ្ដែក បើកភ្លើងខ្លាំងបន្តិច រួចចាក់សណ្ដែកបាយចូលស្ងោររយៈពេល ៧ ទៅ ៩ នាទី។
នៅចុងបញ្ចប់នៃកម្មវិធី ការថ្លែងអំណរគុណដល់ភ្ញៀវ គឺជាការបង្ហាញពីក្តីរំភើប និងការដឹងគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅបំផុតពីគូស្វាមីភរិយា ឬម្ចាស់ពិធី។
ផលវិបាកដែលគេខ្លាចបំផុតនោះគឺ ទារកអាចកើតមកមិនគ្រប់លក្ខណ៍ មានជំងឺរ៉ាំរ៉ៃ ឬមាននិស្ស័យចម្លែកដូចជាចេះតែភ័យខ្លាច ឬយំដោយគ្មានមូលហេតុ។
ចំណែកឯអាហារដែលត្រូវទុកទទួលភ្ញៀវនៅពេលល្ងាច ឪពុកម្តាយទាំងសងខាង និងកូនក្រមុំកូនកំលោះក៏ត្រូវពិភាក្សាយកមុខម្ហូបជារួមផងដែរ។
រីឯគ្រឿងផ្សំំសម្រាប់ធ្វើទឹកស្ករខ្ទិះដូងមានដូចជា ខ្ញី ស្ករត្នោត ១៥០ក្រាម អំបិល ១ភាគ៤ ស្លាបព្រាកាហ្វេ ទឹក ៥០០ មីលីលីត្រ និងខ្ទិះដូង ៤០០ មីលីលីត្រ។
សិលា សំដៅទៅលើថ្ម សិលាគ្រិះ អ្នកមានចិត្តរឹងដូចថ្ម អ្នកមានទីអង្គុយនឹងដូចថ្ម។
គេនិយមបរិភោគម្ហូបមួយមុខនេះ ជាមួយបាយសក្ដៅៗ ជាពិសេសសម្រាប់អាហារពេលថ្ងៃត្រង់ និងពេលល្ងាច។
សន្ទួចត្រូវបានដាក់នៅក្នុងទឹកដូចជា បឹង ស្ទឹង ឬទន្លេ កន្លែងដែលគេជឿថាមានត្រី។
ម្យ៉ាងទៀត ធ្យូងជាប្រភពថាមពលដែលមានតម្លៃសមរម្យនៅតាមតំបន់ជនបទដែលជួយកាត់បន្ថយការចំណាយបានច្រើន។
ចំណែកឯទៀនដែលឆេះ រលាយខ្លួនឯងបន្តិចម្តងៗ ហើយផ្តល់ពន្លឺដល់អ្នកដទៃ គឺជានិមិត្តរូបដ៏រឹងមាំនៃ ការលះបង់នូវខ្លួនឯង ដើម្បីប្រយោជន៍រួម ឬដើម្បីបំភ្លឺអ្នកដទៃ។
នេះក៏ជាផ្នែកមួយនៃការថែរក្សាចំណុចស្នូលនៃព្រះពុទ្ធសាសនាផងដែរ។
ពួកគេមានភាសាផ្ទាល់ខ្លួនដែលស្ថិតក្នុងក្រុមភាសាមន-ខ្មែរ ហើយបច្ចុប្បន្នចំនួនប្រជាជនរបស់ពួកគេមានការថយចុះ។
ក្រោយពីផ្អាប់ទុក ១០នាទីហើយ យើងត្រូវយកល្បាយម្សៅទៅដុតក្នុងពុម្ព  ដោយដំបូងយកពុម្ពនំ មកដាក់លើភ្លើង រួចលាប ប្រេងឆា ទាំងសងខាង ឬខាងក្នុងពុម្ព និងទុកឱ្យក្ដៅសិន។
ការលួចប្លន់ ការលួចប្លន់វត្ថុបុរាណ ព្រះពុទ្ធរូប និងក្បាច់ចម្លាក់នៅតែជាបញ្ហាធំមួយ។
ទំនៀមទម្លាប់នៃការដាក់ផ្កា ទៀន និងធូបនៅក្នុងដៃបុគ្គលស្លាប់ មិនមែនត្រឹមតែជាពិធីមួយប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជាសារដ៏ជ្រាលជ្រៅមួយដែលបង្ហាញពីជំនឿ ការគោរព ការរំលឹកគុណ និងការជូនដំណើរដល់អ្នកស្លាប់ ទៅកាន់សុគតិភពដោយសេចក្តីសុខសាន្តផងដែរ។
ការស្វាគមន៍នៅពេលព្រឹក ត្រូវបានប្រើប្រាស់ភាគច្រើននៅកន្លែងធ្វើការ និងសាលារៀន។
បន្ទាប់មក ពេលកោសសាច់ដូងនៅកណ្តាលហើយ ត្រូវចាប់ផ្តើមយកគែមដូងទៅកោសនឹងធ្មេញខ្នោសវិញម្តង។
ភ្នំ និងប្រាសាទនានានៅកម្ពុជា គឺជាបេតិកភណ្ឌដ៏មានតម្លៃដែលបានទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចររាប់លាននាក់។
បន្ទាប់់មកចាក់ល្បាយសង់ខ្យាដែលត្រងរួចចូលទៅក្នុងផ្លែល្ពៅដែលបានត្រៀមទុកជាមុននោះ។
ព្រោះជាការបោះជំហានដ៏ធំមួយចេញពីជីវិតនៅលីវ ឆ្ពោះទៅកាន់ជីវិតគូដែលត្រូវទទួលខុសត្រូវ ការចែករំលែក និងការកសាងអនាគតរួមគ្នា។
ពេលរៀបចំខ្លួនរួចចូលដល់ម៉ោងទទួលភ្ញៀវ ឪពុកម្តាយទាំងសងខាង អ្នកកំដរកូនប្រុសកូនស្រីត្រូវឈរជាមួយកូនកម្លោះកូនក្រមុំនៅខាងមុខរោងដើម្បីទទួលភ្ញៀវ។
បន្ទាប់ពីបានរំងាស់ និងលាយគ្រឿងបង្អែមរួច អ្នកត្រូវរង់ចាំឱ្យបង្អែមមានលក្ខណៈខាប់ និងមិនរាវពេក។
ក្នងនោះសាសនាក៏មានតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ផងដែរសម្រាប់ពិធីមង្គលការខ្មែរ។​
ប្រជាជនស្លៀកពាក់សូត្រ និងហូលទៅវត្ត គឺជាប្រពៃណីដ៏មានតម្លៃដែលបង្ហាញពីការគោរព ឥរិយាបថ និងសិល្បៈវប្បធម៌ខ្មែរ។
ក្រៅពីច្រូតស្រូវ កណ្ដៀវក៏ត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់កាត់ស្មៅ កាប់ឆ្កានៅរុក្ខជាតិតូចៗ ឬកាត់ដំណាំដែលមិនល្អផ្សេងៗទៀតផងដែរ។
ខ្ញុំព្រះករុណា ស្រដៀងនឹងខ្ញុំម្ចាស់ ពាក្យនេះមានន័យថា "ខ្ញុំដែលជាអ្នកមានករុណា" ឬ "ខ្ញុំដែលស្វែងរកករុណា" ដោយសង្កត់ធ្ងន់ម្តងទៀតលើការបន្ទាបខ្លួន។
ការអភិរក្ស និងជួសជុល គឺជាសកម្មភាពសំខាន់ៗក្នុងការថែរក្សា និងការពារសម្បត្តិវប្បធម៌ និងបរិស្ថានធម្មជាតិឱ្យមានស្ថេរភាព។
អ្នកលេងត្រូវ គោរពច្បាប់ល្បែង និង ទទួលខុសត្រូវ ចំពោះលទ្ធផលនៃការលេងទោះបីជាឈ្នះ ឬចាញ់ក៏ដោយ។
នំជៀល ភាគច្រើនឃើញមានធ្វើឡើងតែក្នុងរដូវកាលពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌតែប៉ុណ្ណោះ ។
ការប្រើដៃទាំងពីរ គឺជាកាយវិការដ៏សាមញ្ញមួយ ប៉ុន្តែមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅបំផុតនៅក្នុងវប្បធម៌ខ្មែរ។
ប្រសិនបើផ្ទះនោះនៅទីក្រុងម្ចាស់ផ្ទះអាចនឹងចូលចិត្តរបស់ទាន់សម័យ ឬរបស់មានម៉ាកល្បីៗ។
កាដូជាតុក្កតា​ ដូចជា តុក្កតា​ខ្លាឃ្មុំ​ស្លៀកពាក់​ឈុត​បញ្ចប់​ការ​សិក្សា គឺ​ជា​វត្ថុ​អនុស្សាវរីយ៍​ដ៏​គួរ​ឱ្យ​ស្រឡាញ់ដែរ។
ពេលនំឆ្អិនហើយ លើកចេញពីឆ្នាំងចំហុយ ហើយទុកឲ្យត្រជាក់សិន មុននឹងចាប់ផ្ដើមកាត់។
លើសពីនេះ ការដើរបណ្តើរញ៉ាំបណ្តើរ អាចធ្វើឲ្យងាយស្លាក់ ឬរំខានដល់អ្នកដទៃ។
លើសពីនេះទៀត ក៏អាចនិយាយថា  "យើងខ្ញុំមានកិត្តិយសយ៉ាងខ្លាំងក្នុងការទទួលស្វាគមន៍ ឯកឧត្តម និងលោកជំទាវ"។
ឥឡូវនេះ យើងត្រូវងាកទៅមើលសម្លរបស់យើងវិញម្ដង ក្រោយពីរំងាស់សាច់ទាផុយល្អ យើងត្រូវភ្លក់មើលប្រសិនបើវាឆ្ងាញ់ល្មមហើយ យើងត្រូវបន្ថែមទឹកដោះគោស្រស់ ១០០​មីលីលីត្រចូល រួចទុកឱ្យពុះម្ដងទៀតជាការស្រេច។
ថ្ងៃមង្គលការគឺជាការប្រកាសជាផ្លូវការអំពីការបង្កើតគ្រួសារថ្មីមួយ ដែលនឹងក្លាយជាផ្នែកមួយនៃត្រកូល ហើយបន្តនូវមរតកដូនតា។
មុនពេលទៅលេងផ្ទះរបស់នរណាម្នាក់ក្នុងនាមជាភ្ញៀវ យើងត្រូវយកចិត្តទុកដាក់បំផុតក្នុងការជ្រើសរើសអំណោយ ឬកាដូរសម្រាប់ជូនទៅដល់ម្ចាស់ផ្ទះ។
ប្រជាជនខ្មែរតែងតែធ្វើស៊ុបជាអាហារសម្រាប់ប៉ូវកម្លាំង ពេលហត់អស់កម្លាំងនិងអាចចម្អិនសម្រាប់អ្នកជំងឺផងដែរ។
ឱកាសញ៉ាំនៅខាងក្រៅមានកម្រិតទាបខ្លាំងណាស់ លើកលែងតែមានពិធីបុណ្យប្រពៃណី ឬពិធីជប់លៀងក្នុងភូមិ។
ការសម្លាប់សត្វ ឬបំពានជីវិតមនុស្ស ជាបាបកម្មធំ ដែលនឹងនាំឲ្យរងផលវិបាកធ្ងន់នៅជាតិក្រោយ ។
ការធ្វើបុណ្យដោយចិត្តជ្រះថ្លា នឹងទទួលបានផលបុណ្យច្រើនត្រឡប់មកវិញ។
ខ្ញុំម្ចាស់សូមថ្វាយបង្គំ នេះគឺជាការសំពះគោរពយ៉ាងខ្ពស់បំផុត ដែលមានន័យថា "ខ្ញុំសូមលំអោនកាយថ្វាយបង្គំ" ឬ "ខ្ញុំសូមគោរពបូជា"។
ស្ត្រី មានតួនាទីសំខាន់ក្នុងការកែច្នៃ និងលក់ដូរផលិតផលទាំងនេះ ដែលជួយបង្កើនចំណូលគ្រួសារ។
ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើ ការកាប់ឈើជុំវិញតំបន់ភ្នំ និងប្រាសាទបានបាត់បង់គម្របធម្មជាតិ ដែលធ្វើឱ្យដីងាយនឹងសំណឹក និងប៉ះពាល់ដល់ប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ី។
ជាពិសេសនោះ ពាងទឹក មានដើមកំណើតតាំងពីបុរាណកាលមកម្ល៉េះ ដែលជាភស្តុតាងបង្ហាញពីភាពប៉ិនប្រសប់របស់ដូនតាខ្មែរក្នុងការបង្កើតឧបករណ៍ផ្ទុកទឹក។
ការគោរព និងស្វាគមន៌នៅជនបទមាន​លក្ខណៈស្និទ្ធស្នាល។
បន្ទាប់មកដាក់រំដេងហាន់ចូល រំលីងបន្តរហូតដល់ជះក្លិនឈ្ងុយ។
ម្យ៉ាងវិញទៀតការផ្លាស់ប្តូរតួនាទីគឺជាផ្នែកសំខាន់មួយនៃល្បែង រាវបង្កង ដែលធ្វើឱ្យល្បែងនេះមានភាពយុត្តិធម៌ រស់រវើក និងអនុញ្ញាតឱ្យក្មេងៗគ្រប់រូបបានចូលរួមសាកល្បងតួនាទីផ្សេងៗគ្នា។
ពេលអ្នកដែលចាក់ត្រូវមានការស្រែកជាសំឡេងហ៊ោកញ្ជ្រៀវកំឡុងពេលលេង គឺពិតជាសប្បាយរីករាយ។
ក្រោយពីទឹកស្ករពុះហើយ យើងអាចពន្លត់ភ្លើង និងទុកវាឱ្យចុះត្រជាក់សិន។
វាគ្របដណ្តប់ផ្ទៃដី ៤១០ ៣៩២ ហិចតា។
ចំនួនអ្នកលេងកាន់តែច្រើន ល្បែងកាន់តែរីករាយ និងពិបាកទាយ។
ម្ហូបឆាមួយមុខនេះគេប្រើប្រាស់មី ឬគុយទាវ លាយជាមួយបន្លែគ្រប់មុខ ផ្កាខាត់ណា ពោតបារាំង ការ៉ុត ស្ពៃក្ដោប និងផ្សិត  ហើយគេអាចបន្ថែម ទឹកសៀង ឬទឹកស៊ីអ៉ីវ សម្រាប់ជំនួសទឹកត្រីបានផងដែរ។
ប្រសិនបើបុគ្គលនោះជាស្រី យើងអាចហៅគាត់ថា "មីង" បាន។
ប៉ុន្តែចំពោះអ្នកដែលមានជីវភាពធូធារវិញគឺគេអាចប្រើប្រាស់ នូវមេនសម្រាប់បូជាសពផងដែរ។
ហើយយើងក៏អាចទៅទស្សនានឹងគយគន់ទិដ្ឋភាពថ្ងៃលិចដ៏អស្ចារ្យពីបរិវេណវត្តនេះបានផងដែរ ។
នេះគឺជាការបង្ហាញនូវសទ្ធាជ្រះថ្លា ការគោរពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ និងការដឹងគុណចំពោះព្រះសង្ឃ ដែលជាអ្នកទ្រទ្រង់ព្រះពុទ្ធសាសនា។
ពិធីនេះជាការសម្ដែងចំពោះសេចក្ដីគោរពស្រឡាញ់ និងការដឹងគុណពីសំណាក់កូនចៅ ប្រជាជន​សហគមន៍ ទៅកាន់សម្តេចព្រះមហាក្សត្រី នរោត្តម មុនិនាថ សីហនុ ព្រះវររាជមាតាជាតិខ្មែរ
ចំពោះភេសជ្ជៈ អាចមានដូចជា ទឹកតែ ទឹកបរិសុទ្ធ ទឹកផ្លែឈើ និងទឹកក្រូច ត្រូវតែផ្តល់ជូនឲ្យភ្ញៀវសម្រាប់ទទួលទាន បន្ទាប់ពីបរិភោគអាហាររួច។
អ្វីដែលសំខាន់បំផុតមួយទៀតនោះគឺ ការមានសុជីវធម៌ កាយវិការ និងឥរិយាបថល្អចំពោះភ្ញៀវ។
ចំពោះម្ចាស់ផ្ទះដែលទើបតែជាពីសះស្បើយពីជំងឺអ្នកគួរតែជូនគាត់នូវផ្លែឈើស្រស់ៗជាជម្រើសដ៏ល្អបំផុតដើម្បីទៅសូរសុខទុក្ខគាត់។
ឧទ្យានជាតិអូរយ៉ាដាវ គឺជាតំបន់ការពារធម្មជាតិដែលមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ការអភិរក្សជីវៈចម្រុះ និងធនធានធម្មជាតិ។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ របៀបនៃការស្វាគមន៍ត្រូវបានអនុវត្តខុសគ្នា ដោយសាររបៀបរស់នៅ បរិយាកាស និងឥទ្ធិពលផ្សេងៗ។
ទាំងសាច់ក្រកសាច់ជ្រូក និងសាច់ក្រកសាច់គោសុទ្ធតែមានក្នុងមុខម្ហូបរបស់ខ្មែរ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពច្នៃប្រឌិតក្នុងការកែច្នៃសាច់ និងការប្រើប្រាស់គ្រឿងទេសក្នុងស្រុក។
យើងត្រូវយកដៃទាំងពីរចាប់កាន់ដូងដែលបានពុះជាពីររួច ហើយយកផ្នែកសាច់ដូងទៅដាក់ឱ្យចំផ្លែដែកដែលនៅចុងម្ខាងនៃខ្នោស។
នៅពេលចូលរួមកម្មវិធីពេលល្ងាច អ្នកនិយាយថា "សាយ័ន្តសួស្តី" ជាការគោរព។
យើងអាចចាក់ទឹកកកចូលទៅក្នុងចាននោះ ដើម្បីធ្វើឲ្យស្វាយមានលក្ខណៈស្រួយឆ្ងាញ់ល្អ។
យើងត្រូវផ្អាប់់ផ្អកចាវរបស់យើងទុក យ៉ាងហោចណាស់មួយខែឡើង មុននឹងយកវាមកចម្អិនជាម្ហូបផ្សេងៗ។
ការស្វាគមន៍ទាំងនេះ ឆ្លុះបញ្ចាំងពី កិរិយា សុជីវធម៍ និងការគោរពអោយតម្លៃ របស់ប្រជាជនកម្ពុជា។
ការស្វាគមន៍នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ឆ្លុះបញ្ចាំងពីបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ដ៏សម្បូរបែបរបស់ខ្មែរ។
ចំពោះអាកប្បកិរិយាវិញ ត្រូវក្រោកឈរ ពេលជម្រាបសួរមន្រ្តីរាជការ ឫមេដឹកនាំ។
លើសពីនេះទៅទៀត ការបរិច្ចាគទាំងនេះបានរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការ ថែរក្សាមរតកវប្បធម៌ និងប្រវត្តិសាស្ត្រ របស់ជាតិ។
នៅពេលដែលនាំភ្ញៀវចូលយើងក៏ត្រូវសួរគាត់ផងដែរថា អញ្ជើញមកប៉ុន្មាននាក់ ព្រោះគាត់អាចណាត់ជាមួយមិត្តភក្តិបងប្អូនរួចហើយ ដើម្បីចូលតុជាមួយគ្នា។
នៅក្នុងវប្បធម៌ខ្លះ អ្នកទទួលអាចនឹងបើកកាដូរភ្លាមៗនៅចំពោះមុខអ្នកផ្តល់។
ទុកឲ្យទឹកដែលបានលាយគ្រឿងផ្សំនោះពុះបន្តិច រួចបិទភ្លើង ហើយទុកឲ្យត្រជាក់។
ពួកគេបានរៀនពីសារៈសំខាន់នៃការទទួលខុសត្រូវលើកិច្ចការដែលបានដាក់ឲ្យធ្វើ ទោះបីជាតូចតាចក៏ដោយ។
សរុបជារួមមក ការណែនាំខ្លួនជាលើកដំបូងគឺសំខាន់ណាស់សម្រាប់យើងទាំងអស់គ្នា ជាពិសេសនោះគឺការទាញយកទំនុកចិត្តពីអ្នកស្ដាប់។
ហើយដើម្បីទទួលបានទឹកអំពិលទុំ យើងត្រូវយកផ្លែអំពិលទុំដាក់ចូលក្នុងចានមួយត្រាំជាមួយទឹកក្ដៅឧណ្ហៗ និងទុកប្រហែល ៥ទៅ១០ នាទី ដើម្បីឱ្យអំពិលទុំទន់។
ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ នៅទីនោះគឺនៅមានកម្រិតនៅឡើយ សូម្បីតែផ្លូវថ្នល់ ភាគច្រើនជាផ្លូវដី ឬស្ពានឈើ ដែលតភ្ជាប់ផ្ទះនីមួយៗ។
ត្រីទឹកសាបជាច្រើនប្រភេទត្រូវបានចាប់ពីទន្លេមេគង្គ ដែលផ្ដល់ប្រូតេអ៊ីនដ៏សំខាន់សម្រាប់ប្រជាជន។
ដូចជាពេលកើតជម្ងឺរាតត្បាត មានជម្ងឺចម្លង ឬជម្ងឺប្លែកៗកើតឡើងច្រើនក្នុងភូមិ អ្នកភូមិជឿថាអាចបណ្តាលមកពីការរំលង ឬការមិនគាប់ចិត្តរបស់ម្ចាស់ទឹកម្ចាស់ដី។
កញ្ញា បានន័យថា ស្រីជំទង់ ស្រីក្រមុំតូច។ ជាទូទៅគេដាក់ឈ្មោះនេះឲ្យកូនស្រីដែលមាន សម្បុរល្អគួរឲ្យស្រឡាញ់។
សម្រាប់មនុស្សមួយចំនួនទៀត ការប្រើប្រាស់ឆ្នាំងអ៊ុតធ្យូងគឺជាផ្នែកមួយនៃវប្បធម៌ និងប្រពៃណី ដែលផ្តល់អារម្មណ៍កក់ក្ដៅ និងនឹកឃើញដល់អតីតកាល។
ពិធីបុណ្យអុំទូក បណ្ដែតប្រទីប សំពះព្រះខែ និងអកអំបុក នេះគឺជាពិធីបុណ្យប្រពៃណីដ៏ធំមួយដែលត្រូវបានប្រារព្ធឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំនៅរាជធានីភ្នំពេញ ដែលជាទីប្រសព្វរវាងទន្លេមេគង្គនិងទន្លេសាទ។
ដើម្បីឱ្យដឹងថានំឆ្អិន ឬ មិនទាន់ឆ្អិន អ្នកអាចយកឈើចាក់ធ្មេញចាក់មើល បើគ្មានជាប់ម្សៅ ពេលដកមកវិញទេ គឺមានន័យថា វាឆ្អិនហើយ។
​អគារទាំងនោះច្រើនមានដំបូលខ្ពស់ ដើម្បីជួយកាត់បន្ថយកម្ដៅ និងជួនកាលមានបង្អួចតូចៗនៅក្រោមដំបូលដើម្បីឱ្យខ្យល់ក្តៅអាចចេញបាន។
​ដើមត្នោតមានប្រយោជន៍ច្រើនណាស់សម្រាប់មនុស្ស និងសង្គម ព្រោះវាអាចប្រើប្រាស់បានទាំងផ្នែកសំណង់ ផ្នែកសុខភាព និងវប្បធម៌។
ការកំណត់សំឡេងរោទ៍ទូរស័ព្ទឲ្យសមរម្យ គឺជាការចាំបាច់ នៅពេលដែលអ្នកស្ថិតក្នុងកន្លែងមានមនុស្សច្រើន ជាពិសេស​កន្លែងការងារ។
អ្វីដែលពិសេសនេះគេជឿ​ថាអាចអញ្ជើញ វត្ថុស័ក្តិសិទ្ធិ ទេវតា អារក្សអ្នកតា ព្រលឹងដូនតា ឲ្យយាងមកទទួលយកគ្រឿងសក្ការបូជា មកចូលរួមពិធី ឬមកជួយតាមសេចក្ដីបួងសួង។
នៅពេលមានមនុស្សម្នាក់ស្លាប់ គ្រួសាររបស់អ្នកស្លាប់តែងតែអញ្ជើញព្រះសង្ឃមកចូលរួមក្នុងពិធី ដើម្បីសូត្រមន្ត។
រីឯកូនស្រី ត្រូវ​ស្លៀក​សំឡុយ​ត្រឹមខ្នងជើង និងពាក់ស្បៃពីលើ រួមទាំងម្កុដដែលមានរាងស្រដៀងគ្នាទៅនឹងនាគ។
គេត្រូវបែងចែកអ្នកលេងជា ពីរក្រុម គឺក្រុមអ្នកលាក់ធ្យូង និងក្រុមអ្នកស្វែងរកធ្យូង។
កសិករប្រើប្រាស់ចបជីកដើម្បីលើករងដំណាំ ធ្វើប្រព័ន្ធធារាសាស្រ្តតូចៗ និងជីករណ្តៅដាំកូនឈើ។
អត្ថន័យសំខាន់នៃការបូជានាគគឺទាក់ទងនឹងការគ្រប់គ្រង និងតុល្យភាពនៃធនធានទឹក ដែលជាកត្តាចាំបាច់សម្រាប់ជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជន។