Sliden/khm-asr-cultural-24k huggingface dataset:
ជាដំបូង យើងត្រូវចាក់វាចេញពីកែវ និង ទុកឱស្រក់ទឹកល្អសិន ទើបយកវាទៅលាយជាមួយអង្ករលីង និង រំដេងម៉ដ្ឋ ព្រមទាំងស្ករត្នោត ១ខាំកន្លះផងដែរ។
ជំហានបន្ទាប់គឺ គ្រាន់តែរោយសាច់ដូងកោស ឬលាយច្របល់វាជាមួយដំឡូង ជាការស្រេច ។
ការលាយគ្រឿង បន្ថែមអំបិល ស្ករស ម្រេច ប៊ីចេង ឬម្សៅស៊ុប និងខ្ទឹមសចិញ្ច្រាំ។
ដំណាក់កាលចុងក្រោយ គឺការយកសរសៃស្លឹកត្នោតដែលបានរៀបចំរួច មក ត្បាញឆ្លាស់គ្នាទៅវិញទៅមក ទៅជាផ្ទាំងកន្ទេល។
ដែលជារឿយៗឆ្លុះបញ្ចាំងពីការរចនាបែបអង្គរ ឬរួមបញ្ចូលធាតុពីធម្មជាតិ និងជំនឿខាងវិញ្ញាណ។
ជ្រក់ស្វាយនេះនឹងមានរសជាតិឆ្ងាញ់ ហើយកាន់តែស្រួយបើយើងអាចទុកវារយៈពេលមួយយប់។
ខ្យល់ក្តៅ និងសីតុណ្ហភាពខ្ពស់អាចធ្វើឱ្យអាហារឆាប់ត្រជាក់ ឬស្ងួត ដែលធ្វើឱ្យការញ៉ាំយូរ ឬមិនឆ្ងាញ់។
ការបែងចែកក្រុមដំបូង អាចធ្វើឡើងដោយការចាប់ឆ្នោត ឬការព្រមព្រៀងគ្នា។
ល្បែងនេះមិនត្រឹមតែជាការកំសាន្តប៉ុណ្ណោះទេ វាក៏ជាការបង្រៀនកុមារអំពីការសហការគ្នា ការការពារខ្លួននិងការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់។
ក្រៅពីសម្លណាំយ៉ាក៏នៅមានសម្លមួយមុខទៀតដែលប្រជាជនកម្ពុជានិយមចូលចិត្តពិសាជាមួយនំបញ្ចុកដែរ នោះគឺសម្លប្រហើរ។
មនុស្សខ្លះរង់ចាំរហូតដល់ បានមើលមុខគ្នា មុនពេលធ្វើការស្វាគមន៍។
ការជម្រាបសួរថ្នាក់ដឹកនាំតម្រូវឱ្យចាំបាច់ប្រើប្រាស់កាយវិការ សំពះ ដោយអាចប្រើទាំងជម្រាបសួរនិងជម្រាបលា។
ក្រៅពីនេះ គួរតែជៀសវាងការរំខាន ឬ បង្កើតភាពរញេរញៃក្នុងផ្ទះគេ។
សូមបញ្ជាក់ថា បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌនេះ បើខ្មែរនៅខេត្ត សុរិន្ទ និងនៅកម្ពុជាក្រោម គេហៅ “បុណ្យដូនតា”។
វាជារបៀបមួយដែលបង្ហាញអំពីសុជីវធម៌ និងការអោយតម្លៃដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ទៅកាន់បុគ្គលដែលមានឋានានុក្រម និងស្ថាប័នខ្ពស់។
នៅពេលរសជាតិទាំងនេះត្រូវបានផ្សំបញ្ចូលគ្នាយ៉ាងត្រឹមត្រូវ វានឹងបង្កើតបានជាបទពិសោធន៍នៃការញ៉ាំដ៏អស្ចារ្យ។។
ជ្រើសរើសអ្នកផ្គត់ផ្គង់ល្អៗ ដើម្បីណែនាំ និងសម្របសម្រួលជាមួយអ្នកផ្គត់ផ្គង់សេវាកម្មផ្សេងៗដូចជា ម្ហូបអាហារ ការតុបតែង ថតរូប និងថតវីដេអូ ដែលមានគុណភាពល្អ។
មួយវិញទៀត កាលណាយើងប្រើរំដេងកាន់តែចាស់ ផ្អករបស់យើងនឹងកាន់តែមានក្លិនឈ្ងុយល្អ។
វាបានបង្ហាញថាយើងមានការគោរព និងអោយតម្លៃ ចំពោះបុគ្គលដែលយើងទាក់ទងជាមួយ។
សម្រាប់ការប្រើខ្នោសកោសដូងធ្វើពីឈើវិញគឺទាមទារបច្ចេកទេសបន្តិចបន្តួច ដើម្បីទទួលបានសាច់ដូងល្អ និងងាយស្រួលធ្វើការ។
ជាមួយនឹងពិធីហែជំនូននៅពេលព្រឹក អ្នកថតរូបនិងវីដេអូក៏មានភារកិច្ចសំខាន់ដែរក្នុងការចាប់យកប្លង់ពិសេសៗ។
ហើយកុំចំហុយយូរពេក ព្រោះ អាចធ្វើឲ្យសាច់ត្រីរឹង និងបាត់បង់ជាតិផ្អែមធម្មជាតិ។
ហើយ​អ្នក​ទាយ​នោះ ទាយ​ត្រូវមាន​សិទ្ធិ​កាន់​ធ្យូង​លាក់​ម្តង ឯ​អ្នក​ដែល​ត្រូវគេ​លាក់ធ្យូង​ក្នុង​ដៃ​រួចហើយនោះ ក្រោកឈរ​ទៅ​ចាំ​ទាយ​ធ្យូង​វិញ។
ការនិយាយទូរស័ព្ទដោយប្រើសំឡេងតិចៗ បង្ហាញថាយើងមានសីលធម៌ល្អ និងយល់ច្បាស់ពីច្បាប់នៅទីកន្លែងសាធារណៈ។
ពួកគេប្រាថ្នាឱ្យកូនៗមានសុភមង្គល សុខភាពល្អ មានកូនចៅច្រើន និងជោគជ័យក្នុងជីវិត។
នេះជាវិធីមួយដើម្បីថ្លែងអំណរគុណចំពោះការលះបង់ និងការបង្រៀនរបស់ពួកគាត់។
យើងត្រូវដាំទឹកមួយឆ្នាំង ដោយបង់ស្លឹកតើយចូល រង់ចាំឱ្យពុះ ដើម្បីចំហុយសណ្ដែក។
គន្ធា មានន័យថាអ្នកដែលមានក្លិនក្រអូប។
ការដែលឈ្មោះបារាំងមួយចំនួនត្រូវបានខ្មែរយកមកប្រើប្រាស់ គឺបណ្ដាលមកពី បំណងប្រាថ្នារបស់ប្រជាជនខ្មែរចង់បានភាពទាន់សម័យ និងការរីកចម្រើន រួមផ្សំជាមួយឥទ្ធិពលនៃការគ្រប់គ្រង និងរដ្ឋបាលរបស់បារាំង ក្នុងសម័យអាណានិគម។
ការទទួលទានអាហារសមុទ្រមិនស្រស់អាចបណ្តាលឱ្យ ពុល ឬឈឺពោះបាន។
ដោយចលនារបស់ពួកខ្មែរឥស្សរៈ ដែលមានការចូលរួមគាំទ្រដោយពួកវៀតមិញ បានពង្រីកផ្ទៃដីកាន់កាប់របស់ខ្លួនគឺ ១/៣ នៃផ្ទៃប្រទេសទាំងមូល ។
ទោះបីជានៅជនបទ និងទីក្រុងមានការសម្តែងការគោរពស្រដៀងគ្នាក៏ដោយ វានៅតែមានភាពខុសគ្នាខ្លះៗ ដែលយើងអាចសង្កេតឃើញ។
ជាទូទៅ ក្រុមគ្រួសារដែលជាជនជាតិឥស្លាម រៀបចំម្ហូបពិសេសដូចជា ការីសាច់គោ សាច់មាន់ និងបង្អែមផ្សេងៗ។
ចំពោះគ្រឿងផ្សំមានដូចជា ម្សៅអង្ករដំណើប ដូងកោស ល្ងលីង សណ្តែកដីលីង ស្ករត្នោត អំបិល និងស្លឹកចេក។
ពួកគេក៏មានជំនឿលើវិញ្ញាណធម្មជាតិ និងមានពិធីបូជាដំរី និងរបរចិញ្ចឹមដំរី ការធ្វើចម្ការកាហ្វេ និងដំណាំផ្សេងៗ ក៏ជាផ្នែកមួយនៃជីវភាពរបស់ពួកគេដែរ។
សរុបមក កណ្ដៀវ គឺជាមរតកវប្បធម៌ និងជាឧបករណ៍ដ៏សំខាន់មួយសម្រាប់ធ្វើស្រែចំការនៅក្នុងវិស័យកសិកម្មរបស់ប្រជាជនខ្មែរ 
ដែលប្រើប្រាស់តាំងពីសម័យបុរាណរហូតដល់ពេលបច្ចុប្បន្ននេះ។
អាហារទាំងនេះសម្បូរទៅដោយជីវជាតិស្រស់ៗ មិនមានសារធាតុគីមីច្រើន។
ព្រះអង្គតំណាងឲ្យព្រះរតនត្រ័យ ពោលគឺ ព្រះពុទ្ធ ព្រះធម៌ ព្រះសង្ឃ ដែលជាទីពឹងទីរលឹកដ៏ប្រសើរ។
បន្ទាប់មកទៀត ដាក់ដំឡូងមីចូលទៅក្នុងឆ្នាំងចំហុយ ថែមស្លឹកតើយពីលើ ដើម្បីឲ្យដំឡូងមានក្លិនឈ្ងុយ ពេលចំហុយ។
ការធ្វើបែបនេះវាជួយថែរក្សាបាននូវរបៀបរៀបរយ និងភាពស័ក្តិសមរបស់ពិធី។
នៅក្នុងពិធីនេះ ព្រះសង្ឃក៏បានចងអំបោះឆៅ ឬហៅថា ខ្សែសីមា ព័ទ្ធជុំវិញកន្លែងពិធី និងចងភ្ជាប់ទៅនឹងដៃរបស់កូនកំលោះកូនក្រមុំផងដែរ។
បន្លែទាំងនេះផ្តល់វីតាមីន និងជាតិសរសៃចាំបាច់ ហើយបើអាច គួរមានបន្លែស្រស់ខ្លះៗសម្រាប់ប្រើប្រាស់ភ្លាមៗ តែត្រូវគិតពីលទ្ធភាពដឹកជញ្ជូន និងការរក្សាទុក។
ម្យ៉ាងទៀតអំបុកគេអាចយកទៅបំពងទៀតផងដែលយកចេកទុំដាក់ខាងក្នុង និងអំបុកខាងក្រៅ។
សម្រាប់ការកាត់ស្មៅ ក៏មានម៉ាស៊ីនកាត់ស្មៅតូចៗដែលងាយស្រួលប្រើជាងកណ្ដៀវទៀតផង។
ផ្លិតស្លឹកត្នោតមានគុណភាពល្អ មិនប៉ះពាល់បរិស្ថាន និងអាចលក់បានទាំងក្នុងស្រុក និងក្រៅប្រទេស។
ជាទូទៅ ស្ត្រីនិយមពាក់ចិញ្ចៀន ខ្សែក ឬ ក្រវិល ដើម្បីបង្ហាញពីភាពស្រស់ស្អាត និង​កិត្តិយស។
ប៉ុន្តែថែមទាំងជាពិធីបំពេញកុសលសម្រាប់វិញ្ញាណរបស់អ្នកស្លាប់ផងដែរ។
អំណោយទាំងនេះ មិនមែនគ្រាន់តែជាវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍ដ៏ស្រស់ស្អាតប៉ុណ្ណោះទេ។
ដាក់ម្សៅឆាចូលទៅក្នុងកូនចានមួយដែលមានទឺកធម្មតានៅក្នុងនោះកូរឱ្យសព្វ។
ដើម្បីពង្រឹងចំណងមិត្តភាពរវាងសាច់ញាតិ និងបង្ហាញក្តីស្រឡាញ់ចំពោះគ្នាទៅវិញទៅមក អំណោយនេះជួយបង្កើនភាពស្និទ្ធស្នាលក្នុងគ្រួសារ។
សាងសង់ពីថ្មបាយក្រៀម ជាវត្ថុធាតុដើមដែលរឹងមាំ និងមានភាពធន់នឹងអាកាសធាតុ។
វាក៏ជាផ្នែកមួយនៃការថែរក្សានូវប្រពៃណីនិងជំនឿដែលបានបន្សល់ទុកពីដូនតាផងដែរ។
គេក៍មានការបម្រើ ជាភេសជ្ជៈ ដែលមានដូចជា​ កាហ្វេទឹកដោះគោទឹកកក តែក្រូចឆ្មារ តែទឹកដោះគោ ជាដើម។
ត្រីងៀតជាផ្នែកមួយនៃវប្បធម៌អាហារខ្មែរ ដែលមានអត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើនទាំងផ្នែកសុខភាព សេដ្ឋកិច្ច និងបរិស្ថាន។
ប៉ុន្តែនៅតាមទីប្រជុំជន និងទីក្រុង គេនិយមប្រើប្រាស់សម្ភារៈសំណង់ទំនើបៗដូចជា ក្បឿង ឬស័ង្កសីវិញ។
ការដាំបាយដោយប្រើចង្រ្កានអុស ឬ ធ្យូងខុសពីឆ្នាំងអគ្គិសនីបន្តិច ដោយហេតុថា បើយើងដាក់ទឹកតិចពេក វាអាចនឹងធ្វើឱ្យបាយរបស់យើងឆៅ។
របៀបធ្វើនំប៉ោង គឺដំបូងយើងត្រូវលាយគ្រឿងផ្សំស្ងួតដូចជា ម្សៅមី ស្ករ អំបិល មេឆ្អេះ ចូលគ្នា។
ម្យ៉ាងទៀត​ក៏អាចទិញវត្ថុសក្ការៈបូជា ដូចជារូបព្រះបដិមា ផ្ទាំងគំនូរព្រះពុទ្ធ ឬសម្ភារៈសម្រាប់ធ្វើបុណ្យផ្សេងៗ។
តាមអ្វីដែលបានរៀបរាប់ខាងលើ យើងឃើញថាគេអាចយកទំពាំងមកច្នៃធ្វើជាអាហារដ៏មានឱជារសច្រើនមុខ។ ​
ជំហានបន្ទាប់ យើងត្រូវកាត់សាច់ម្សៅជាដុំតូចៗ ហើយមូលជា​រង្វង់។
សម្លរការីជាប្រភេទសម្លរប្រពៃណីជាតិខ្មែរមួយ ដែលមានរសជាតិឆ្ងាញ់ និងគ្រឿងផ្សំចម្រុះ ហើយដែលពេញនិយមខ្លាំងសម្រាប់ប្រជាជនខ្មែរ។
ផ្លូវពីអង្គរទៅសម្បូណ៌ព្រៃគុក និងភ្នំហាន់ជ័យ ដែលស្ថិតនៅក្នុងខេត្តកំពង់ចាម ឆ្លុះបញ្ចាំងពីការតភ្ជាប់រវាងរាជធានីអង្គរជាមួយមជ្ឈមណ្ឌលបុរាណផ្សេងៗទៀត។
សរុបមក ការប្រើប្រាស់សម្ភារៈបរិក្ខារសម្រាប់បរិភោគនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាបានឆ្លងកាត់ការវិវត្តន៍ពីភាពសាមញ្ញទៅរកភាពសម្បូរបែប និងការធ្វើទំនើបកម្ម។
ចំពោះសម្ភារៈដែលយកមកធ្វើ មានឫស្សីចាស់ល្មម កាំបិតមុតល្អ ពូថៅតូច រណារតូចៗ ឧបករណ៍ឆ្លាក់តូចៗ ដូចជាខ្មៅដៃ ក្រដាសខាត់ និងប្រេងអូលីវ ឬប្រេងដូង។
នំបញ្ចុកទឹកម្ហិច គឺជាមុខម្ហូបប្រចាំតំបន់ ដែលមានដើមកំណើតនៅក្នុងខេត្តកំពត ផ្ទាល់តែម្តង។
មុននឹងចូលដល់បរិវេណវត្ត ឬកន្លែងសក្ការបូជា យើងត្រូវស្លៀកពាក់ឲ្យបានសមរម្យ។
ស្ត្រីស្លាប់កូនខ្ចី ឬស្លាប់ពេលសម្រាលកូន ត្រូវបានគេជឿថាក្លាយជាខ្មោចកំណាចដែលច្រើនលងបន្លាចមនុស្ស។
គ្រឿងផ្សំសំខាន់ៗរបស់មុខម្ហូប​មួយនេះមានដូចជា កញ្ឆែត ខ្ទឹមស ម្ទេសស្រស់ ប្រេងឆា និងគ្រឿងផ្សំសម្រាប់បង់រសជាតិជាដើម។
ការប្រើឃ្លាថា សុខសប្បាយទេ? វាបង្ហាញពីការ​ស្វាគមន៍ និង​ក្តី​បារម្ភ​ចំពោះ​សុខភាព។
នំល្ងញញឹម ឬនំផ្កាយ គឺជានំខ្មែរបុរាណមួយប្រភេទដែលមានរសជាតិឈ្ងុយឆ្ងាញ់ ស្រួយក្រៅ ទន់ក្នុង និងមានក្លិនឈ្ងុយល្ង។
ការចម្អិនបង្អែមនេះមិនទាមទារគ្រឿងផ្សំច្រើន ឬជំនាញក្នុងការធ្វើម្ហូបខ្ពស់នោះទេ វាជាអាហារសម្រន់មួយដែលសាមញ្ញ តែមានរសជាតិទន់ផ្អែមឆ្ងាញ់។
បន្ទាប់មកធ្វើការ ដាក់ទឹកត្រី ស្ករសឬស្ករត្នោត ម្សៅស៊ុប ប៊ីចេង អំបិល និងខ្ទិះដូងចុងចូលច្របល់ចូលគ្នាឲ្យសប់ម្ដងទៀត។
សម្តេច នរោត្តម សីហនុ បានធ្វើសច្ចាប្រណិធាន  ចូលកាន់តំណែងជាព្រះមហាក្សត្រ និងសម្តេច ម៉ែ ជាព្រះមហាក្សត្រី។
ការច្រៀងជាផ្នែកមួយដែលធ្វើឱ្យល្បែងនេះមិនធុញទ្រាន់ និងផ្តល់នូវអនុស្សាវរីយ៍ល្អៗដល់អ្នកលេង។
វាតំណាងឱ្យការជួបជុំគ្នា ការកម្សាន្ត និងការបន្តវេនពីជំនាន់មួយទៅជំនាន់មួយនូវទម្លាប់ល្អៗ។
បើនិយាយអំពីបបរត្រីវិញ ក៏ជាអាហារពេញនិយមមួយដែរ។
ភោជនីយដ្ឋាន រីសត ឬផ្ទះលំហែកាយជាច្រើនបានប្រើប្រាស់ដំបូលស្លឹកត្នោត។
សរុបមក ការជ្រើសរើសឈ្មោះទៅតាម​ ប្រភេទ រុក្ខជាតិ​ ផ្កា សត្វដែលមានឬទ្ធិ និងធាតុទាំងបួន មិនត្រឹមតែមានន័យជ្រាលជ្រៅប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាការសម្គាល់បុគ្គលណាម្នាក់តាមរយៈនាមជាអត្តសញ្ញាតិជាតិទៀតផង។
ពួកវាបានបន្តបំពេញតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ និងរក្សាបាននូវតម្លៃប្រវត្តិសាស្ត្រ សិល្បៈ និងសេដ្ឋកិច្ច។
គោលបំណងក្នុងការសែនព្រេនដើម្បីសុំសេចក្តីសុខ សេចក្តីចម្រើន ការពារភ័យអន្តរាយ និងសុំសិរីសួស្តី។
ទំពាំង គឺជាបន្លែមួយប្រភេទ ដែលប្រជាជនខ្មែរនិយមយកមកផ្សំ និងច្នៃធ្វើជាម្ហូបជាច្រើនបែប ច្រើនមុខ ហើយថែមទាំងមានរសជាតិឈ្ងុយឆ្ងាញ់ទៀតផង។
ពេលខ្លះវិញអាចជាមិត្តភក្ដិ ឬសាច់ញាតិដែលដែលបានរស់នៅទីក្រុងជាយូរឆ្នាំ ហើយកម្របានជួបគ្នា។
ប្រសិនបើអ្នកប្រើអំពិលខ្ចីជំនួសស្វាយ ត្រូវលាងវាឲ្យស្អាត ហើយបុកឲ្យបែកបន្តិច។
រាជសីហ៍ បុគ្គលដែលមានភាពខ្លាំងពូកែអស្ចារ្យ អង់អាចក្លាហាន និងមោះមុត ។
ការត្រួតពិនិត្យឧបករណ៍អគ្គិសនី និងរន្ធដោតឌុយ ឲ្យមានសុវត្ថិភាពល្អ ក៏ជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់ដើម្បីការពារគ្រោះថ្នាក់ដែលអាចកើតមានឡើងផងដែរ។
ប្រជាជនខ្មែរជឿថាជំនាងផ្ទះអាចជាវិញ្ញាណក្ខន្ធម្ចាស់ដីដើមឬម្ចាស់ផ្ទះចាស់ដែលបានចែកឋានទៅហើយឬជាទេវតាដែលត្រូវបានចាត់ឲ្យមកថែរក្សា។
ពិធីបូជាបែបប្រពៃណីទាំងនេះបានបង្ហាញពី ភាពសុខដុមរមនា រវាងមនុស្ស ធម្មជាតិ និងវិញ្ញាណ។
គេនៅតែប្រើការសំពះនៅទីក្រុង ប៉ុន្តែមិនសូវឃើញមានញឹកញាប់នោះទេ។
កណ្ដៀងត្រូវបានស្លជាមួយបន្លែចម្រុះជាច្រើនប្រភេទ ដើម្បីបន្ថែមរសជាតិកាន់តែឆ្ងាញ់។
ចំពោះប្រហុកត្រូវយកមកចិញ្ច្រាំឲ្យម៉ដ្ឋ ដាក់បុកជាមួយនឹងគ្រឿង។
នៅពេលដែលយើងប្រគល់ ឬទទួលអាហារ និងភេសជ្ជៈ ជាពិសេសនៅពេលបម្រើភ្ញៀវ ឬមនុស្សចាស់ ការប្រើដៃទាំងពីរគឺជាកាយវិការនៃបដិសណ្ឋារកិច្ច និងការគោរព។
ការរក្សាភាពស្ងប់ស្ងាត់នៅក្រោមសម្ពាធ បង្ហាញពីភាពចាស់ទុំ និងសមត្ថភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍ ដែលជាគុណសម្បត្តិដ៏ល្អសម្រាប់ទាំងជីវិតផ្ទាល់ខ្លួន និងការងារ។
នំចំណីទាំងនោះត្រូវបានរៀបចំយ៉ាងល្អិតល្អន់ដើម្បី ប្រគេនព្រះសង្ឃ ឬរៀបចំជាគ្រឿងដង្វាយសម្រាប់បុព្វការីជន។
ក្រោយមកទៀត យកប៉េងប៉ោះមកហាន់ជាចំណិតស្តើងៗល្មម ត្រសក់ អាចសាប់វាឲ្យស្តើងៗ ចំពោះស្វាយខ្ចីវិញ សូមសាប់វាឲ្យល្អិតៗផងដែរ។
ពេលប្រេងក្ដៅ ដាក់ ស្ករស ឬស្ករត្នោត ចូល រួចកម្លោចវាឱ្យក្រហមល្អ។
ដើម្បីឲ្យការធ្វើដំណើរតាមផ្លូវថ្នល់ខាងលើមានភាពរលូន ព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧ បានបញ្ជាឲ្យសាងសង់ ស្ពានថ្ម រាប់រយស្ពានឆ្លងកាត់ទន្លេ អូរ និងប្រឡាយនានា។
ការចាត់ចែងអីវ៉ាន់ បើសិនជាភ្ញៀវមានអីវ៉ាន់ច្រើន ពួកគាត់អាចជួយចាត់ចែង ឬរក្សាទុកឲ្យបានត្រឹមត្រូវ។
ជំនាងផ្ទះគឺជាវិញ្ញាណក្ខន្ធឬទេវតាដែលថែរក្សាផ្ទះសម្បែងនិងអ្នករស់នៅក្នុងផ្ទះ។
ដំបូង យកត្រីងៀតទៅអាំង ឬបំពងឲ្យឆ្អិនល្អ នៅពេលឆ្អិនហើយ សូមបេះត្រីជាចម្រៀកតូចៗ ដោយយកតែសាច់របស់វាប៉ុណ្ណោះ។
ជាចុងក្រោយ ចាក់សាច់ដូងដែលបានកោសរួចចូល ហើយចំពោះបរិមាណវិញ អាចដាក់តិច ឬច្រើនទៅតាមចំណូលចិត្តបាន។
ទោះ​ជា​មិនដែល​បានស្គាល់គ្នា​ពីមុនមកក្ដី ក៏​គេ​ស្វាគមន៍​គ្នា​យ៉ាង​គួរ​សម។
ដើម្បីចាប់ផ្តើមធ្វើនំបាញ់បែវដ៏ឈ្ងុយឆ្ងាញ់នេះ យើងត្រូវតែប្រាកដថា យើងបានត្រៀមរាល់គ្រឿងផ្សំ ទាំងអស់គ្រប់គ្រាន់ និងត្រឹមត្រូវតាមបរិមាណហើយ។
បន្ទាប់ពីស្ងោរឆ្អិនហើយ ត្រូវបេះយកតែសាច់ត្រីទុកក្នុងចាន។
ប្រើប្រាស់ដើមឫស្សីដែលទើបកាត់ថ្មីៗល្អជាង ព្រោះវានៅមានសំណើមងាយស្រួលកែច្នៃ។
ស្លឹកត្នោតជាសម្ភារៈធម្មជាតិ ដែលមានភាពធន និងអាចបត់បាន ងាយស្រួលវេចខ្ចប់ រក្សារសជាតិ និងសំណើមនំបានយូរ។
នៅពេលលេងជាក្រុម គោលបំណងគឺត្រូវបញ្ជូនបាល់សីបន្តគ្នាទៅមក ដោយមិនឱ្យវាធ្លាក់ដល់ដី ដែលនេះបង្ហាញពីស្មារតីសហការគ្នា ។
ប៉ុន្តែក្នុងរយៈពេលមួយទសវត្សរ៍ចុងក្រោយនេះ ដោយសារកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងសកម្ម ចំនួននេះបានធ្លាក់ចុះមកត្រឹម តិចជាង ១០០ នាក់ក្នុងមួយឆ្នាំ ។
បន្ទាប់មក យើងចាប់ផ្តើមឆាគ្រឿងផ្សំរបស់យើងដោយដាក់ប្រេងឆាបន្តិចក្នុងខ្ទះ រួចបំពងខ្ទឹមក្រហមឲ្យឈ្ងុយ។
អ្នកអាចប្រើចានសេរ៉ាមិចដើម្បីចម្អិនបាន ប្រសិនបើគ្មានស្លឹកចេក។
ដូច្នេះភ្ញៀវទេសចរអាចទស្សនាប្រាសាទនេះ ដើម្បីសិក្សាស្វែងយល់បន្ថែមពីប្រវត្តិសាស្ត្រ និងសិល្បៈខ្មែរបុរាណឲ្យកាន់តែសុីជម្រៅ។
​រាល់ពេល ព្រះរាជពិធីបុណ្យចម្រើនព្រះជន្ម ជិតមកដល់ ស្ថាប័នមួយចំនួនតែងតែមាន ការតុបតែងលម្អ ដូចជា ទីសាធារណៈ តាមដងផ្លូវ និង សំណង់អគារនានា ទាំងនៅ ស្ថាប័នរដ្ឋ និង ឯកជន។
សម្រាប់គ្រឿងទេសវិញ មានដូចជា ស្ករស​ និង ទឹកត្រី៦ស្លាបព្រាបាយ ទឹកខ្មេះ៧ស្លាបព្រាបាយ និងប៊ីចេងកន្លះស្លាបព្រាកាហ្វេ។
សៀង មិនមែនគ្រាន់តែជាគ្រឿងផ្សំធម្មតានោះទេ តែវាជាផលិតផលសិប្បកម្មកែច្នៃបែបបុរាណ ដែលតម្រូវឱ្យមានភាពអត់ធ្មត់ និងចំណេះដឹងពីធម្មជាតិ ដើម្បីបង្កើតបានជារសជាតិ និងក្លិនដ៏ពិសេសមួយ។
ជាទូទៅស៊ុបមួយប្រភេទនេះគេច្រើនបរិភោគជាមួយនឹងទឹកជ្រលក់តៅហ៊ូដើម្បីបង្កើនឱជារសនៃស៊ុប។
នៅពេលភ្ញៀវមកដល់តុទទួលភ្ញៀវ ឬតុប្រជុំ ការផ្តល់ជូនភេសជ្ជៈ ឬអាហារសម្រន់ ក៏បង្ហាញពីការទទួលបានល្អ និងការយកចិត្តទុកដាក់ផងដែរ។
បើចូលចិត្ត ល្ង ឬសណ្ដែកដី អាចដាក់ពីលើបានដើម្បីបង្កើនរសជាតិ។
ក្រោយមកយកគល់ស្លឹកគ្រៃ ម្ទេសប្លោកក្រៀម ខ្ទឹមស ខ្ទឹមក្រហម រំដេង ខ្ជាយ ល្មៀត ស្លឹកក្រូចសើច អំបិលបុកបញ្ចូលគ្នាឲ្យម៉ដ្ឋ។
ហើយកម្ដៅដែលកើតចេញពីធ្យូងនឹងត្រូវបានបញ្ជូនទៅផ្នែកខាងក្រោមនៃឆ្នាំងអ៊ុត។
ការធ្វើបែបនេះប្រហែលបីទៅបួនដង គឺដើម្បីកម្ចាត់ភាពឆ្អាប និងភាពកខ្វក់ចេញពីសាច់ឱ្យអស់ ដែលជួយឱ្យផាក់ឡូវមានក្លិនឈ្ងុយ និងទឹកថ្លាល្អ។
ការធ្វើដំណើរទៅកាន់ខេត្តបាត់ដំបងនឹងផ្តល់ជូនអ្នកនូវបទពិសោធន៍ប្លែកៗ ចាប់ពីការស្វែងយល់ពីប្រវត្តិសាស្ត្រ និងការគយគន់ធម្មជាតិដ៏ស្រស់ត្រកាល។
សរុបមក​ វាជាឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ក្នុងផ្ទះបាយដែលមានលក្ខណៈធម្មជាតិ និងប្រកបដោយសោភ័ណភាព។
បើនិយាយពីប្រាសាទឯកភ្នំជាប្រាសាទបុរាណមួយកសាងឡើងក្នុងសតវត្សរ៍ទី ១១ ដោយព្រះបាទសូរ្យវរ្ម័នទី ១។
ជាទូទៅសម្ភារៈផ្ទះបាយ គឺជាឧបករណ៍យ៉ាងសំខាន់សម្រាប់ប្រើប្រាស់នៅក្នុងការចម្អិន និងដាំស្លរ ហើយសម្ភារៈដែលតែងតែប្រើមាន ឆ្នាំង ខ្ទះ  វែកសម្ល វែកឆា ចាន ស្លាព្រា ទូរដាក់ចាន​​ និងសម្ភារៈដទៃជាច្រើនទៀត។
ដើម្បីរួមចំណែកដល់ការការពារភពផែនដីរបស់យើងគួរតែអនុវត្តវិធីសាស្រ្តផ្តល់អំណោយដែលគិតគូរដល់បរិស្ថានជាចម្បង។
គេនិយមញុាំស្វាយត្រាំ នៅពេលរសៀលបន្ទាប់ពីអាហារថ្ងៃត្រង់ ដើម្បីជាចំណីមាត់ និងជួយកាត់បន្ថយការងងុយគេងផងដែរ។
ហើយបន្តរំងាស់វាឱ្យស្ងួតទឹកល្អ ទើបកាពិមិនឆាប់ដុះផ្សិត បើដាច់ទឹកល្អនឹងអាចទុកបានច្រើនសប្ដាហ៍។
ម្យ៉ាងទៀត យើងមិនត្រូវរំលីងសាច់ទាយូរពេក រហូតដល់វាក្រៀមទេ គ្រាន់តែមើលបើវាចេញទឹក និងខ្លាញ់ល្មមហើយ ស្រង់វាចេញ និងទុកឱ្យត្រជាក់មួយឡែកសិន។
បន្ទាប់មក យកសាច់ដែលលាងស្អាតហើយនោះ មកកាត់ជាដុំៗធំល្មម ឬដាក់ទាំងមូលក៏បាន។
បើផ្ទះមានម៉ាស៊ីនត្រជាក់ ត្រូវបើកឱ្យត្រជាក់ល្មមមុនភ្ញៀវចូលសម្រាក។
ក្រោយរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍គូស្វាមីភរិយាថ្មីទទួលដំបូន្មានពីអាចារ្យ មាតាបិតា និងអ្នកចាស់ទុំ ញាតិមិត្តទាំងសងខាង ដែលផ្តល់ជំនួយ និងការណែ
នាំសម្រាប់ជីវិតរស់នៅរួមគ្នា។
គ្រឿងផ្សំមាន​​ គ្រឿងសមុទ្រ មីកាតាំង ឬហៅថាគុយទាវសសៃធំ ការ៉ុត​ហាន់ជាបន្ទះៗ ខាត់ណា​ដើម ពងមាន់ ស្ករ អំបិល ទឹកត្រី ម្សៅស៊ុប ប៊ីចេង ប្រេងខ្យង ខ្ទឹមសចិញ្ច្រាំម៉ដ្ឋ ម្រេចនិង​ផ្សេងៗទៀត។
ខសាច់ជ្រូកជាមួយខ្នុរខ្ចីគឺជាមុខម្ហូបខ្មែរ ដែលមានរបៀបធ្វើជាច្រើន និងមានរសជាតិឆ្ងាញ់។
ចំពោះសត្វអង្រ្កងវិញ វាមានរសជាតិជូរ ប៉ុន្តែអាចបរិភោគបាន និងមានរសជាតិឆ្ងាញ់ថែមទៀតផង លើសពីនេះប្រជាជនខ្មែរចាត់ទុកថាវាជាម្ហូបប្រពៃណីមួយបែប។
ជាទូទៅកាដាក់ឈ្មោះ ទៅតាមប្រភេទរុក្ខជាតិ ផ្កា សត្វដែលមានឫទ្ធិអោយត្រូវនឹងធាតុ ទឹក ដី ភ្លើង ខ្យល់ គឺជារឿងមួយដ៏គួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍ក្នុងវប្បធម៌ខ្មែរ។
មនុស្សងាយនឹងខ្សោះជាតិទឹក ដូច្នេះការទទួលទានទឹក ឬផ្លែឈើឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់គឺសំខាន់ណាស់។
ជាទូទៅ គេអាចដាក់ច្បាប់ក្នុងការលេងមួយចំនួនដូចជា អ្នកណាដែលកាន់ស្លឹកឈើត្រូវគេចាប់ប៉ះ គឺត្រូវធ្លាក់ពីការលេងមួយរយៈ ឬ ស្លឹកឈើដែលធ្លាក់ពីដៃ គឺជារបស់អ្នកណាដែលរើសបានមុនជាដើម។
នៅពេលដែលយើងខឹង ឬមានអារម្មណ៍មិនល្អ យើងងាយនឹងធ្វើការសម្រេចចិត្តដោយប្រញាប់ប្រញាល់ គឹខឹងខុស ខឹងខាត ឬមិនបានគិតវែងឆ្ងាយ ។
ប្រសិនបើភ្ញៀវជូនផ្លែឈើ ឬ ជាលុយ ម្ចាស់ផ្ទះមិនគួរបដិសេធទេ គួរទទួលយកដោយការគួរសម សូម្បីតែបន្តិចបន្តួចក៏ដោយ។
តាមអ្វីដែលយើងអាចទិញបានដូចជា នំស្រួយ នំដូណាត់ ខូឃី សូកូឡា ទឹកផ្លែឈើ សូដា កាហ្វេ ជាពិសេសផ្លែឈើណាដែលជានិមិត្តរូបនៃសិរីមង្គល។
នៅក្នុងគ្រួសារខ្មែរភាគច្រើន ការទទួលទានអាហារដោយស្ងៀមស្ងាត់ត្រូវបានចាត់ទុកថាជាការគោរពចំពោះអ្នកដែលមានវ័យចំណាស់ ឬអ្នកដែលមានឋានៈខ្ពង់ខ្ពស់។
បង្អែមគ្រប់មុខដូចជា បង្អែមសណ្តែក បង្អែមល្ពៅ ស្ករត្នោតត្រូវបានរំងាស់ជាមួយខ្ទិះដូង សម្រាប់ធ្វើបង្អែមប្រភេទនេះ។
ដោះហើយគេចាប់លេងសាជាថ្មីទៀត គេលេងតែរបៀបនេះរហូតដល់ពេលឈប់។
សូរិយា សំដៅទៅដល់បុរសឬក៏នារី ដែលប្រៀបដូចទៅនឹងព្រះអាទិត្យ។
ទីក្រុងជាកន្លែងមួយ ដែលទទួលបានឥទ្ធិពលយ៉ាងសម្បើមពីប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និង តារាល្បីៗទាំងក្នុងស្រុក និងជុំវិញពិភពលោក។
រប្រៀបនៃការធ្វើយើងត្រូវមានដើមឬស្សី ជាមួយវល្លិ៍ឬខ្សែសម្រាប់ធ្វើមុនដំបូងត្រូវយកឬស្សីមកពុះជាបំណែកតូចៗហើយសកឲ្យតូចល្មមតាមទំហំដែលគេធ្វើដោយប្រើកាំបិតបន្ទោះ។
គេនិយមដាក់ក្អមដីឥដ្ឋនៅមុខផ្ទះ ឬតាមរបង ដើម្បីជាការស្វាគមន៍ភ្ញៀវ និងជាការបង្ហាញពីសេចក្តីរាក់ទាក់ផងដែរ។
នៅពេលដែលយើងបើកចិត្តទូលាយ យើងនឹងអាចយល់ពីមូលហេតុដែលអ្នកដទៃមានទស្សនៈបែបនោះ និងអាចរកឃើញដំណោះស្រាយរួមមួយ។
​កូនក្មួយដែលរស់នៅទីក្រុង ហើយមិនបានឃើញមុខសាច់ញាតិយូរ ពេលគេត្រឡប់ទៅលេងជនបទ​វិញ​ ពួកគេទទួលបានការស្វាគមន៍​យ៉ាង​កក់ក្តៅពីគ្រួសារ។
សម្រាប់ម្សៅនំកូរ គ្រឿងផ្សំមានដូចជា ម្សៅអង្ករដំណើប ម្សៅឆាឬម្សៅពោត  ខ្ទិះដូង ទឹក  ស្ករស ឬស្ករត្នោត  ស្លឹកតើយ សណ្តែកខៀវបកសំបករួច និងអំបិលបន្តិច ។
ពិធីសែនព្រេនជាធម្មតាធ្វើឡើងក្នុងឱកាសសំខាន់ៗ ដូចជាមុនពេលចាប់ផ្តើមសាងសង់សំណង់ ពិធីចូលឆ្នាំថ្មីនៅពេលភូមិមានរឿងមិនល្អ ។
រួចរាល់ហើយ យើងអាចទទួលបានមុខម្ហូបដែលងាយស្រួលធ្វើហើយមានរសជាតិឆ្ងាញ់ពិសាទៀតផង។
សម្រាប់របៀបប្រើប្រាស់ គេយកធ្យូងដុតឲ្យឆេះក្តៅក្រហម ហើយបន្ទាប់មកដាក់វាចូលទៅក្នុងបន្ទប់ធ្យូងរបស់ឆ្នាំងអ៊ុត។
ជារឿយៗ ទាត់សីត្រូវបានគេលេងក្បែរវត្តអារាម ឬទីប្រជុំជន ដែលបង្ហាញពីភាពស្និទ្ធស្នាលជាមួយសហគមន៍។
ជាដំបូង អ្នកត្រូវរៀបចំត្រីងៀតមួយកន្ទុយ អាចជាត្រីដែលមានរសជាតិ ប្រៃ ឬផ្អែម អាស្រ័យលើចំណូលចិត្តរបស់អ្នក។
ការអភិវឌ្ឍន៍ទាំងនេះ មិនមែនគ្រាន់តែជាការកសាងអគារថ្មីប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជាការវិនិយោគលើអនាគតនៃជីវៈចម្រុះរបស់កម្ពុជា និងជាការផ្តល់ឱកាសសម្រាប់មនុស្សជំនាន់ក្រោយក្នុងការស្វែងយល់ និងចូលរួមការពារពិភពលោកធម្មជាតិ។
បន្ទាប់ពីឃើញថាបន្លែរបស់យើងទន់ល្អហើយ យើងអាចថែមគ្រឿងផ្សំចូល ដូចជាប្រេងខ្យង ទឹកត្រី ម្សៅស៊ុប និងស្ករស និងប៊ីចេងបន្តិច រួចកូរចូលគ្នា និងភ្លក្សឱ្យល្មមជាការស្រេច។
បន្ទាប់មកទៀតត្រូវលាងអង្ករដំណើបម្តងទៀតឲ្យបានស្អាត ហើយលាយជាមួយអំបិលបន្តិចរួចដាក់ចំហ៊ុយរយៈពេល ១០នាទី។
រីឯរប្រៀបនៃការធ្វើអង្រុតជាដំបូងយើងមានឫស្សីំ ខ្សែ និងឈើធំមួយជាដំបូងត្រូវយកឈើទៅអាជាមួយរណាហើយគេធ្វើវាឲ្យចេញជារាងរង្វង់។
ពេលគ្រឿងឡើងឈ្ងុយហើយ ដាក់ សាច់ជ្រូក ដែលបានរៀបចំហើយនោះចូល រួចកូរឱ្យសព្វ។
អ្នកដឹកនាំត្រូវមានប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងចំណូលចំណាយច្បាស់លាស់ ធ្វើកំណត់ត្រាឱ្យបានត្រឹមត្រូវ និងផ្សព្វផ្សាយរបាយការណ៍ហិរញ្ញវត្ថុឲ្យបានទៀងទាត់ទៅកាន់អ្នកចូលរួមទាំងអស់។
ក្រោយពីត្រៀមគ្រឿងរួចរាល់ហើយ យើងត្រូវឆាវា ដោយដំបូង​ ដាក់ខ្ទះឱ្យក្តៅ រួចចាក់ប្រេងចូលបន្តិច នៅពេលប្រេងក្តៅល្អហើយ យើងអាចដាក់គ្រឿងបុកចូល រួចឆាត្រឡប់ចុះឡើងឱ្យឈ្ងុយ ប៉ុន្តែត្រូវប្រយ័ត្នកុំឱ្យខ្លោច។
ការច្រៀងក្នុងល្បែង រាវបង្កង មិនមែនគ្រាន់តែជាការកម្សាន្តនោះទេ តែវាមានអត្ថន័យ និងមុខងារសំខាន់ៗមួយចំនួនថែមទៀតផង។
ក្រវ៉ាន់ ជាឈ្មោះដែលតំណាងឱ្យកេរ្តិ៍ឈ្មោះក្រអូបឈ្ងុយ។
នៅក្នុងបរិយាកាសក្រុម ឬអង្គភាព ប្រសិនបើមានអ្នកផ្សេងដែលអាចឆ្លើយតប ឬពន្យល់បានល្អជាងយើង ហើយការឆ្លើយតបនោះអាចដោះស្រាយបញ្ហាបាន យើងអាចឲ្យអ្នកនោះជួយឆ្លើយជំនួសបាន។
ក្រោយមកទើបយកស្លឹកចេកមកកាច់ជាកន្ទោង។
អ្វីដែលធ្វើឱ្យ មេជ្រៃលេចធ្លោ គឺវត្តអារាមអណ្ដែតទឹកដ៏ស្រស់ស្អាត ដែលជាទីសក្ការៈបូជាសម្រាប់អ្នកស្រុក និងជាកន្លែងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរ។
ជួនកាលមានការរៀបចំសពដាក់ក្នុងមឈូស ដោយតម្កល់ទុកជាច្រើនថ្ងៃ ដើម្បីឱ្យក្រុមគ្រួសារ និងញាតិមិត្តបានមកគោរពវិញ្ញាណក្ខន្ធជាលើកចុងក្រោយ។
ការអភិវឌ្ឍន៍ទីក្រុងយ៉ាងឆាប់រហ័សបានដាក់សម្ពាធលើអគារចាស់ៗ ដោយមានករណីខ្លះត្រូវបានរុះរើដើម្បីសាងសង់អគារថ្មី។
ប្រជាជននៅជនបទ ប្រើតែភាសាខ្មែរមួយប៉ុណ្ណោះក្នុងការស្វាគមន៍ភ្ញៀវ។
ហើយឫស្សីជាធម្មតាត្រូវបានពុះជាបន្ទះតូចៗល្មម ដើម្បីយកមកធ្វើការត្បាញ។
ផ្ទះប្រក់ស្លឹកត្នោតបានក្លាយជានិមិត្តរូបនៃជីវភាពសាមញ្ញតែមានផាសុកភាព នៅតាមជនបទប្រទេសកម្ពុជា។
មួយខែបន្ទាប់ទើបទ្រង់ប្រកាសអសនៈសភា ដែលធ្វើឡើងនៅខែតុលា ដោយនេះជាការជម្រុះចោលទាំងស្រុង នូវសមាជិកសភាកម្ពុជាដែលជាជនជាតិបារាំង ។
ចំពោះការផ្ដល់អាំងប៉ាវដល់កុមារ គឺជាការជូនពរជ័យនិងការការពារឱ្យពួកគេមានសុខភាពល្អ លូតលាស់ធំធាត់ និងទទួលបានការការពារពីអំពើអាក្រក់ផងដែរ។
ពួកគេក៏អាចជួយបុកគ្រឿងផ្សំ សាមញ្ញៗដែលមិនបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់ខ្លួន ឬ អ្នកនៅជិតខ្លួន។
ខ្នុរមាន រសជាតិផ្អែម ឈ្ងុយ ជួយឱ្យត្រជាក់ក្នុងរាងកាយ។
ការអនុវត្តទាំងនេះបានចូលរួមចំណែកយ៉ាងធំធេងក្នុងការ ថែរក្សាវប្បធម៌ និងប្រពៃណីរបស់ខ្មែរឱ្យនៅគង់វង្ស។
រសជាតិរបស់ត្រប់ដុតដែលក្រអូបឈ្ងុយឆ្ងាញ់ លាយជាមួយរសជាតិប្រៃលាយផ្អែមរបស់សៀង ធ្វើឱ្យមុខម្ហូបនេះមានរសជាតិប្លែក គួរឱ្យចង់ទទួលទាន។
ក្រោយពី​សណ្ដែកបាយឆ្អិន យើងត្រូវយកវាទៅឆាជាមួយខ្ទិះដូង​ ដើម្បីឱ្យវាក្លាយទៅជាស្នូលនំ។
ប្រពៃណីនៃការទទួលទានអាហារដោយរក្សាភាពស្ងៀមស្ងាត់ និងការសន្ទនាគ្នាយ៉ាងរីករាយអំឡុងពេលទទួលទានអាហារ បានក្លាយជាប្រធានបទដ៏គួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍មួយ ដែលបង្ហាញពីភាពខុសប្លែកគ្នានៃជំនឿ និងការអនុវត្តនៅក្នុងគ្រួសារនីមួយៗ។
វាគឺដើម្បីបង្ហាញពីភាពថ្លៃថ្នូរ ភាពម៉ឺងម៉ាត់ និងការគោរពចំពោះពិធីទាំងមូល ព្រមទាំងអ្នកចូលរួមទាំងអស់។
ចំពោះគ្រឿងសមុទ្រវិញ ត្រូវប្រឡាក់វាជាមួយគ្រឿងផ្សំមានដូចជា  ស្ករ អំបិល ទឹកត្រី ម្សៅស៊ុប ប្រេងខ្យង​ និងប៊ីចេង ។
សម្លម្ជូរខ្ទិះត្រី ដែលមានរសជាតិជូរផ្អែម ប្រៃហឹរ និងមានជាតិខ្ទិះដូង ជួយឱ្យកក់ក្តៅក្នុងរាងកាយ។
ពង្រឹងអំណាចកណ្ដាល អនុញ្ញាតឲ្យរាជការអាចបញ្ជូនកងទ័ព និងមន្ត្រីទៅគ្រប់គ្រងតំបន់ឆ្ងាយៗបានយ៉ាងឆាប់រហ័ស។
ដោយដំបូងអាចារ្យនឹងពិនិត្យមើល ថ្ងៃ ខែ ឆ្នាំ និងម៉ោងល្អ បវរមហាឫក្ស យោងតាមក្បួនហោរាសាស្ត្រ ដើម្បីកំណត់ពេលវេលាដ៏ប្រសើរសម្រាប់ចាប់ផ្តើមពិធី។
បើបានមួលស្លឹកត្រចៀក ឬ ញៀចអ្នកណាមួយហើយ ត្រូវប្តូរអ្នកនោះមកចាំទីវិញម្ដង ហើយអ្នកចាំទីត្រឡប់ទៅពួនវិញ។
ទោះបីជាកំពតមិនមានឆ្នេរខ្សាច់វែងៗដូចខេត្តព្រះសីហនុក៏ដោយ ក៏នៅកំពតមានឆ្នេរតូចៗ និងតំបន់មាត់សមុទ្រដែលទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរមិនចាញ់គ្នាប៉ុន្មានដែរ។
ក្រោយពិធីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ នៅក្នុងប្រពៃណីខ្មែរ មានការទៅលេងផ្ទះអ្នកចាស់ទុំ ឪពុកម្តាយ និងអ្នកចាស់ៗ រួមទាំងញាតិមិត្តសងខាង ដើម្បី
ទទួលដំបូន្មាន និងអបអរសាទរជាមួយគូស្វាមីភរិយាថ្មី។
បើដោះបាយក្តៅ គេខោកឲ្យខ្លាំងៗចំនួន ១០ ដង ឬ ១៥ ដង។
នៅពេលដែលយើងមិនយល់ស្រប ឬបដិសេធអ្វីមួយ យើងគួរតែផ្តល់នូវមូលហេតុសមរម្យ និងមានហេតុផលត្រឹមត្រូវ។
ការលេងល្បែងនេះថែមទាំង​ ជាការអប់រំ ឲ្យចេះប្រើប្រាស់បញ្ញា ភាពប៉ិនប្រសប់ និងការសង្កេតផងដែរ។
បើលេង ១ លើកទៀត អ្នកទី១ ជំពាក់គេ ២ ឬ ៣ គ្រាប់ទៀត សងគេវិញពុំរួចទេ លុះជំពាក់គេដល់១០ គ្រាប់ត្រូវឲ្យគេដោះម្ដង ព្រោះល្បែងនេះគេកំណត់ត្រឹមជំពាក់ ១០ គ្រាប់ដោះម្តង បានឈ្មោះថាចាញ់ ១ ទឹកដែរ។
បន្ទាប់មកយកឬស្សីទៅក្រងជាមួយខ្សែ ឬវល្លិ៍ក្រោយពេលធ្វើរួចចុងក្រោយគេយកឈើតូចៗ
ធ្វើរង្វង់ភ្ជាប់ជាមួយឫស្សីដែលគេក្រងរួចដើម្បីធ្វើឲ្យលបរឹងមាំនិងជាប់បានយូរ។
ការយកកៅអីចេញម្តងមួយៗ ធ្វើឱ្យភាពតានតឹង និងការប្រកួតប្រជែងកាន់តែខ្លាំងឡើងៗ រហូតដល់មានអ្នកទទួលជ័យជម្នះ។
ឧបមាថា បើអ្នកទី២នេះប៉ក់ទៅគ្មានបានជ្រុះ ៣ គ្រាប់នោះ គ្រាប់ត្រូវនៅសល់តែ៧ទេ អ្នកទី១ ក៏ប្រមូលគ្រាប់ទាំង៧ នេះទៅប៉ក់ទៀត។
ខ្លាឃ្លោក គឺជាល្បែងប្រពៃណីខ្មែរមួយដ៏ពេញនិយម ដែលត្រូវបានលេងយ៉ាងទូលំទូលាយ ជាពិសេសក្នុងពិធីបុណ្យជាតិធំៗ ដូចជាបុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរ បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ ឬពិធីជួបជុំផ្សេងៗ។
គោរពអ្នកជុំវិញខ្លួន ដោយរក្សាសីលធម៌​របស់ខ្លួន ឲ្យសមរម្យ។
ជាពិសេសក៏មានអង្គការមួយចំនួន បានលើកស្ទួយការធ្វើកៅអីឫស្សី ឬសិប្បកម្មខ្មែរផ្សេងៗ ក្នុងគោលបំណងជួយសេដ្ឋកិច្ចនៅតំបន់ជនបទ។
ភ្ញៀវទេសចរទៅរាជធានីភ្នំពេញ ឬតាមបណ្តាខេត្តផ្សេងៗ តែងតែទិញក្រឡានដុតក្តៅៗ  ដើម្បីផ្ញើសាច់ញ្ញាតិបងប្អូនមិត្តភក្តិសម្រាប់បរិភោគជាដើម។
បន្ទាប់មក យកវាទៅហាន់ឱ្យល្អិតតាមចំណង់ចំណូលចិត្ត។
ចិត្តសប្បុរសធម៌ សំដៅដល់ការទទួលភ្ញៀវគឺជាការបង្ហាញនូវមេត្តាធម៌ និងការឲ្យទានតាមរយៈការចែករំលែកនូវអ្វីដែលខ្លួនមានទៅដល់អ្នកដទៃ។
នាមឈ្នោះត្រូវបានជ្រើសរើសដោយ ផ្អែកលើអត្ថន័យល្អ បំណងប្រាថ្នា ឬ ភាពពីរោះ ដូចបានរៀបរាប់ខាងលើ។
សម្ភារៈសិក្សា កាបូប ខ្មៅដៃ ជ័រលុប ឬសម្ភារៈផ្សេងៗដែលជួយដល់ការសិក្សា។
ម្ហូបនេះយើងអាចញុំាជាមួយបាយ ឬ ញុំាជាម្ហូបក្លែមក៏បានដែរ។
ម្យ៉ាងវិញទៀត ការដាក់ឈ្មោះនេះ អាចនាំមកវិញនូវប្រាជ្ញា សេចក្ដីល្អ របស់បុព្វបុរសមកកូនវិញ។
ការចាត់ចែងសំឡេង និងឧបករណ៍បំពងសម្លេង​ នៅក្នុងពិធីបុណ្យធំៗ ពួកគាត់ជួយរៀបចំប្រព័ន្ធភ្លើង និងឧបករណ៍បំពងសម្លេង ដើម្បីឲ្យព្រះសង្ឃសម្ដែងធម៌ ឬប្រកាសផ្សេងៗបានឮច្បាស់។
បន្ថែមពីនេះ កាពិ ខ្ទិះដូង ទឹកអំពិលទុំ ស្ករស ឬស្ករត្នោត អំបិល ទឹកត្រី ប៊ីចេង ត្រូវដាក់តាមបរិមាណរបស់វា។
ការលេងវាយក្អមមិនត្រូវការឧបករណ៍ច្រើន ឬកន្លែងធំទូលាយទេ ដូច្នេះវាជាល្បែងមួយសមស្របសម្រាប់មនុស្សគ្រប់គ្នា។
សម្រាប់ក្មេងស្រី ឪពុកម្តាយតែងជ្រើសរើសឈ្មោះដែលមានអត្ថន័យទន់ភ្លន់ ស្រស់ស្អាត សុភាពរាបសារ ឬភាពថ្លៃថ្នូរ។
សម្រាប់តម្លៃសំបុត្រ ភ្ញៀវជាតិចំណាយតែ ១,៥០០ រៀលរីឯ ភ្ញៀវអន្តរជាតិវិញចំណាយអស់ម្នាក់៤ ដុល្លារ ។
វាបង្ហាញពីការបន្តវប្បធម៌ នឹងកេរ្ត៍ឈ្មោះពីជំនាន់មួយទៅជំនាន់មួយ។
ណែមក្រចេះមានរសជាតិជូរអែម ប្រៃ និងហឹរតិចៗ លាយឡំគ្នា​នឹងក្លិនឈ្ងុយនៃខ្ទឹមសនិងម្ទេស ធ្វើឱ្យណែមនេះកាន់តែមានភាពទាក់ទាញ។
បង្កើតផ្លូវ ឬទីតាំងទស្សនាដែលកំណត់ច្បាស់លាស់ ដើម្បីកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់លើរចនាសម្ព័ន្ធប្រាសាទ។
ការសាកល្បងម្ហូបអាហារប្រពៃណីខ្មែររួមមាន នៅក្នុងផ្សារសិរីសោភ័ណក៏មាន បន្លែ ផ្លែឈើត្រី សាច់ស្រស់ៗជាច្រើនប្រភេទដែលនាំមកពីចម្ការអ្នកស្រុកផ្ទាល់ និងកមានលក់ម្ហូបអាហារឆ្អិនស្រាប់ ដូចជាម្ហូបការី និងមុខម្ហូបខ្មែរជាច្រើនមុខទៀត ហើយវាមានរសជាតិដើមបែបប្រពៃណី។
បុណ្យសពត្រូវធ្វើនៅវត្តរយៈពេល ១ - ៣ ឬ៥ថ្ងៃ អាស្រ័យលើគ្រួសារនិងទៅតាមលទ្ធភាព។
យើងក៏អាចធ្វើបបរត្រីបានដោយខ្លូនឯងដែរ​ព្រោះវាមិនសូវមានគ្រឿងស្មុកស្មាញច្រើនដូច បបរសាច់មាន់ ឬបបរសាច់ជ្រូកទេ។
បុកល្ហុងឫបុកត្រីងៀតមាន រសជាតិហឹរ ជូរ ផ្អែម ប្រៃ ជួយឱ្យបែកញើស និងបន្ថយកម្ដៅក្នុងខ្លួន។
ត្រូវប្រាកដថាឈុតកម្រាលពូក ខ្នើយ និងភួយត្រូវបានបោកគក់ និងហាលឲ្យស្ងួតល្អ មុនពេលរៀបចំជូនភ្ញៀវ។
ការដាក់ឈ្មោះឪពុកជាផ្នែកមួយនៃឈ្មោះកូន គឺដើម្បីរក្សាខ្សែស្រឡាយ និងត្រកូលរបស់ក្រុមគ្រួសារនោះ។
មានអ្នកបើកទូកដែលជាអ្នកជំនាញនឹងនាំអ្នកទៅកាន់តំបន់ដែលសម្បូរផ្សោតតែងតែបង្ហាញខ្លួន ។
រួចអ្នកទី ២ ក៏ត្រូវចាប់ផ្តើមប៉ក់ដូចអ្នកទី ១ ដែរ។
ការរៀបចំអាហារសម្រាប់ពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍ តាមប្រពៃណីទំលៀមទម្លាប់របស់ប្រជាជនកម្ពុជា ប្រារព្ធធ្វើឡើងគឺរយៈពេល២ថ្ងៃ។
ប៉ុន្តែបើព្រហ្មញ្ញសាសនាវិញ អាចារ្យនឹងសូត្រមន្តគាថា ឬភាសាសំស្ក្រឹត ដើម្បីបូជាដល់ព្រះព្រហ្ម ព្រះវិស្ណុ ព្រះសិវៈ ឬទេវតាផ្សេងៗ។
ជាចុងក្រោយ សត្វល្អិតទាំងប៉ុន្មានខាងលើសុទ្ធតែជាអាហារជំនួយដល់សុខភាព និងពេញនិយមក្នុងការបរិភោគជាអាហារសម្រន់ ព្រមទាំងគ្រឿងក្លែមផងដែរ។
របៀបលេងដំបូងគេបបួលគ្នាឲ្យបានចាប់ពី ២ នាក់ឡើងទៅ ហើយរកគ្រាប់គ្រួសឲ្យបាន ៥ ឬ ១០ គ្រាប់ក្នុងម្នាក់ៗ។
ជាធម្មតា នៅជនបទ គេតែងតែសម្ដែងការស្វាគមន៍​ ទៅកាន់មនុស្សចាស់ទុំមុនគេ ដើម្បីជាការគោរព។
សរុបមក ល្បែងគោះពព្លាក់គឺជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់នៃវប្បធម៌កម្សាន្តរបស់កុមារខ្មែរ ដែលមិនត្រឹមតែផ្ដល់ភាពសប្បាយរីករាយប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែក៏ជាមធ្យោបាយដ៏ប្រសើរក្នុងការអប់រំ បណ្ដុះបណ្ដាលសម្រាប់កុមារផងដែរ។
ចំប៉ា​ ជា​ប្រភេទ​ដើម​ផ្កា​មួយ​ប្រភេទ​មាន​ក្លិនក្រអូប​ឈ្ងប់ មាន​ពីរ​ពណ៌​គឺ ក្រហម និង​ស ជា​ឈ្មោះ​កូនស្រី​ពិតជា​ពីរោះ​ណាស់ ។
នេះមិនត្រឹមតែបង្ហាញពីការទុកចិត្តលើសមត្ថភាពអ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងអាចជួយជៀសវាងការប្រឈមមុខដោយផ្ទាល់ផងដែរ។
ការជ្រើសរើសវត្ថុធាតុដើមមានសារៈសំខាន់ណាស់ក្នុងការផលិតណែមដែលមានគុណភាព។
បន្ថែមពីនេះមុខម្ហូបនេះក៏ត្រូវបានគេចាត់ទុកថា ជាម្ហូបដែលសរបង្ហាញពីអត្តសញ្ញាណជាតិថែមទៀតផង។
ពិសេសនោះគឺត្រូវរក្សាអនាម័យជានិច្ច និងកុំបោះសំរាមចូលក្នុងទន្លេ ដើម្បីការពារបរិស្ថានធម្មជាតិរបស់មច្ឆា ។
លើសពីការទៅរកព្រះសង្ឃ គ្រួសារខ្លះក៏និយមទៅរកគ្រូចិនសែ ដើម្បីស្នើឲ្យជួយដាក់ឈ្មោះផងដែរ។
វាឆ្លុះបញ្ចាំងពីមេត្តាធម៌ សប្បុរសធម៌ និងសាមគ្គីភាពក្នុងសហគមន៍ពុទ្ធសាសនិក។
ខ្មែរជឿជាក់ថាកុងម៉ាជាវិញ្ញាណរបស់ដូនតាដែលតាមថែរក្សាកូនចៅ និងធ្វើការគោរពរៀងរាល់ថ្ងៃ។
ក្រៅពីផ្ទះសម្បែង ចុងឃ្នាសក៏មានផ្សារអណ្ដែតទឹក ហាងលក់ទំនិញ សាលារៀន ព្រះវិហារ និងសូម្បីតែស្នងការដ្ឋាននគរបាលអណ្ដែតទឹកទៀតផង។
ដែលនមនុស្សចាស់បង្រៀនក្មេងៗពីវិធីកាត់ឫស្សី ត្បាញ និងចងគ្រោង។