Sliden/khm-asr-cultural-24k huggingface dataset:
ឧបករណ៍ចម្អិនអាហារនៅទីក្រុងមានលក្ខណៈទំនើប និងមានបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់។
នេះបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ពីសារៈសំខាន់នៃការទទួលស្គាល់ពីសង្គមចំពោះចំណងអាពាហ៍ពិពាហ៍ថ្មីមួយផងដែរ។
វត្ថុទាំងនេះត្រូវបានគេជឿថាអាចកាត់ផ្តាច់ចំណងរវាងអ្នកផ្តល់ និងអ្នកទទួល។
មានដូចជា សម្លៀកបំពាក់ អាវយឺត ខោជើងវែងឬខ្លី សម្រាប់បុរស នារី និងកុមារ និងមនុស្សចាស់ជាដើម។
គ្រឿងផ្សំក្នុងការឆាបាយពងទាមានដូចជា បាយស ពងទា ខ្ទឹមសចិញ្ច្រាំ ប្រេងឆា ទឹកត្រី ទឹកស៊ីអ៊ីវ ស្ករស ប៊ីចេង ឬ​ ម្សៅស៊ុប និង ស្លឹកខ្ទឹមហាន់តូចៗសម្រាប់រោយពីលើបាយ។
នៅពេលចូលទៅកាន់ទីកន្លែងសក្ការៈបូជានៅកម្ពុជា ជាពិសេស វត្តអារាម ព្រះបរមរាជវាំង ឬប្រាសាទបុរាណ ការស្លៀកពាក់ឲ្យបានសមរម្យ គឺជាកាតព្វកិច្ចដ៏សំខាន់មួយ។
ឧទាហរណ៍ ស្លៀកសំពត់ ឬខោដែលវែងគ្របជង្គង់ អាវដែលមានដៃគ្រប់ស្មា ឬវែងល្មម និងមិនស្លៀកពាក់សិចស៊ី រឹបរាង ឬស្តើងពេក។
នេះជាភស្តុតាងដែលបញ្ជាក់ថា បុគ្គលម្នាក់នោះមានលទ្ធភាពគ្រប់គ្រាន់ទាំងផ្លូវកាយ ចិត្ត និងជីវភាព ដើម្បីដឹកនាំជីវិតគ្រួសារមួយប្រកបដោយសុភមង្គល។
ចំណែកឯវិធីធ្វើវិញ វាមានលក្ខណៈងាយស្រួល ហើយមិនខុសគ្នាប៉ុន្មានពីការធ្វើដូងក្រឡុកឡើយ។
ល្បែង គោះពព្លាក់ ឬ ទះពព្លាក់ គឺជាល្បែងប្រជាប្រិយខ្មែរមួយប្រភេទ ដែលក្មេងៗគ្រប់វ័យនិយមលេង ដើម្បីកម្សាន្តសប្បាយ។
ទីតាំង ភូមិទាំងនេះច្រើនតែស្ថិតនៅតាម មាត់សមុទ្រ ក្បែរព្រែក ឬដៃសមុទ្រ ដែលផ្តល់ភាពងាយស្រួលសម្រាប់ការចេញចូលទៅកាន់សមុទ្រ និងការនេសាទ។
ខ្មោចជឿថាអាចបង្កជំងឺដល់មនុស្សទាំងជំងឺផ្លូវកាយ និងផ្លូវចិត្តដែលមិនអាចរកមូលហេតុឃើញ។
ទង្វើនៃការបូជាទាំងនេះមិនត្រឹមតែជាការផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការចាំបាច់របស់ព្រះសង្ឃប៉ុណ្ណោះទេ តែវាជាការបង្ហាញពីសេចក្តីជ្រះថ្លា និងការកសាងបុណ្យកុសលដ៏ធំធេងរបស់ពុទ្ធបរិស័ទផងដែរ។
ក៏ដូចជា រចនាបថសម័យអង្គរ លង្វែក ឧដុង្គ ឬសម័យទំនើប ដែលបង្ហាញពីការវិវត្តន៍នៃសិល្បៈសម្លៀកបំពាក់ខ្មែរដ៏យូរលង់ណាស់មកហើយ។
ផ្លែប៉ោមតំណាងឱ្យសន្តិភាព និងសុវត្ថិភាព ព្រោះពាក្យ "ប៉ោម"ជាភាសាចិនមានសូរសៀងដូចពាក្យ "សន្តិភាព"។
ហើយដើម្បីបង្កើនរសជាតិឱ្យកាន់តែឆ្ងាញ់ អ្នកក៏អាចបន្ថែមទឹកដោះគោខាប់ ស្ករស ឬទឹកដោះគោស្រស់បានដែរ។
ខេត្តប៉ៃលិនក៍ជាតំបន់ដែលល្បីល្បាញដោយសារភូមិសាស្ត្រសម្បូរត្បូង និងមានប្រវត្តិសាស្រ្តគួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍។
ទឹកល្ពៅជាភេសជ្ជៈដែលមានរសជាតិឆ្ងាញ់ និងមានប្រយោជន៍ចំពោះសុខភាព ព្រោះធ្វើចេញពីផ្លែល្ពៅធម្មជាតិ។
គេជឿថា វិញ្ញាណក្ខន្ធអ្នកស្លាប់បែបនេះអាចមិនស្ងប់ ឬនៅជាប់នឹងកន្លែងកើតហេតុ ដូច្នេះ សពច្រើនតែត្រូវយកទៅកប់សិន រង់ចាំពេលវេលាសមស្របមួយ ទើបគាស់យកឆ្អឹងមកធ្វើពិធីបូជា ឬបញ្ចុះបញ្ចូលជាធម្មតា។
ហើយដើម្បីអោយចេះរួបរួមនៃគូស្វាមីភរិយាឲ្យរស់នៅជាមួយគ្នាបានយូរអង្វែង។
ជួនកាលម្ចាស់ផ្ទះអាចដាក់ភួយពីរជាន់ ឬខ្នើយបន្ថែម ដើម្បីឱ្យភ្ញៀវអាចជ្រើសរើសបានតាមចំណូលចិត្ត។
ភាពត្រជាក់ដែលដំបូលប្រក់ដោយស្លឹកត្នោតផ្ដល់ឲ្យនោះ បានផ្ដល់ផាសុកភាពយ៉ាងសំខាន់ដល់អ្នករស់នៅ ជាពិសេសក្នុងអាកាសធាតុក្តៅហួតហែង។
ជាពិសេសប្រាសាទនេះ​ ត្រូវបានចុះបញ្ជីជា បេតិកភណ្ឌពិភពលោករបស់យូណេស្កូ កាលពីឆ្នាំ ២០០៨។
ភាគច្រើនគេតែងតែបរិភោគចាណាងជាមួយនឹងមី។
ការផឹកស្រា មិនត្រឹមតែជាការកម្សាន្តទេ ប៉ុន្តែក៏ត្រូវមានក្រមសីលធម៌ ឥរិយាបថ និងមានរបៀបរបបអនុវត្តក្នុងពេលផឹកផងដែរ។
រនាស់ដៃត្រូវបានគេប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយក្នុងជីវភាពរស់នៅ ដោយជាទូទៅគេតែងប្រើប្រាស់វាសម្រាប់ បោសសម្អាតស្លឹកឈើជ្រុះ។
​ការវេចខ្ចប់នេះក៏ជួយបង្ហាញពីភាពច្នៃប្រឌិត និងស្នាដៃដេរដៃបែបខ្មែរ ដែលបានបន្តពីជំនាន់មួយទៅមួយ និងមានតម្លៃខ្ពស់។
វាបង្ហាញពីការគោរព និងការទទួលស្គាល់កំហុស​ ដែលបានធ្វើឡើងទាំង​ចេតនា ឬ អចេតនាក៏ដោយ។
សម្រាប់អ្នកដែលធ្វើការវេនយប់ រាងកាយរបស់ពួកគេអាចនឹងត្រូវការសារធាតុចិញ្ចឹម និងការផ្តោតអារម្មណ៍លើការងារ។
ល្បែងនេះអាចលេងបានចាប់ពីក្មេងពីរនាក់ឡើងទៅ ហើយកាន់តែច្រើននាក់ កាន់តែសប្បាយរីករាយ។
គួរតែសួរនាំពួកគាត់ដោយផ្ទាល់ ឬសាកសួរសមាជិកគ្រួសារផ្សេងទៀតអំពីអ្វីដែលពួកគាត់ចង់បាន ឬត្រូវការជាចាំបាច់របស់គាត់។
កម្រងផ្កានេះមិនត្រឹមតែជាគ្រឿងលម្អប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជា បណ្តុំនៃក្តីសង្ឃឹម ពរជ័យ និងបំណងប្រាថ្នាដ៏ល្អបំផុត សម្រាប់កូនក្រមុំ និងកូនកំលោះ ដើម្បីកសាងគ្រួសារមួយប្រកបដោយសុភមង្គល ភាពរុងរឿង និងសេចក្តីស្រឡាញ់ជានិរន្តរ៍។
ផ្កាអ័រគីដេត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជានិមិត្តរូបនៃ ភាពប្រណីត សម្រស់ ភាពបរិសុទ្ធ និង សំណាងល្អ។
ជាការពិតណាស់ ការផ្តល់និងផ្លាស់ប្ដូរកាដូរក្នុងចំណោមប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ មិនថាជាលក្ខណៈគ្រួសារ ប្រពៃណី ឬនៅកន្លែងការងារឡើយ គឺសុទ្ធតែឆ្លុះបញ្ចាំងពី គុណតម្លៃវប្បធម៌ដ៏ជ្រាលជ្រៅ។
សម្លប្រហើរឬសម្លខ្ទិះ គ្រឿង (រមៀត គល់ស្លឹកគ្រៃ រំដេង ខ្ទឹមស ខ្ទឹមក្រហម) ត្រូវឆារំលីងជាមួយប្រេងបន្តិច រួចដាក់សាច់ ឬត្រីចូល បន្ទាប់មកទើបចាក់ទឹក ឬខ្ទិះដូងចូល។
កូនចត្រង្គ ទាំងនេះត្រូវបានចែកជាពីរជាក្រុម ដែលមានពណ៌ខុសគ្នា ដើម្បីងាយស្រួលសម្គាល់។
ឯទីក្រុងនរា គឺជាគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ទីក្រុងរណបខ្នាតយក្សមួយ ដែលកំពុងសាងសង់នៅកោះនរា។
ចំណុចនេះត្រូវប្រាកដថា តុ កៅអី និងកន្លែងបរិភោគអាហារទាំងមូលមានភាពស្អាតជានិច្ច។
បច្ចុប្បន្ននេះ សម្លចាណាង ទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំង ពីសំណាក់ប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅភ្នំពេញ បើទោះជាសម្លមួយប្រភេទនេះជាសម្លបស់បងប្អូនជនជាតិក៏ដោយ។
មានការសម្តែងរបាំប្រពៃណីខ្មែរ ល្ខោនបាសាក់ ល្ខោនខោល និងទម្រង់សិល្បៈបុរាណផ្សេងៗទៀត ដើម្បីលើកស្ទួយវប្បធម៌ជាតិ។
បើសម្រាប់ការផ្ដល់ជាភេសជ្ជៈដល់ភ្ញៀវបរទេស ក៏ជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់ដែរគីអាចជួយបំបាត់ការស្រេកទឹក និងភាពនឿយហត់នៅពេលដែលទើបតែធ្វើដំណើរមកដល់។
នាឡិកា​ត្រូវ​បាន​គេ​មើល​ឃើញ​ថា​ជា​រឿង​គួរ​ឲ្យ​ស្អប់​ខ្ពើម ជា​ពិសេស​នៅ​ពេល​ដែល​គេ​ឲ្យ​ទៅ​អ្នក​ចាស់ ព្រោះ​វា​អាច​ជា​និមិត្ត​រូប​ថា ពេល​វេលា​នៃជីវិតជិត​អស់​ហើយ។
កីឡានេះជួយបន្ធូរអារម្មណ៍តានតឹង និងបង្កើតបរិយាកាសរីករាយដល់អ្នកលេង បន្ទាប់ពីការងារនឿយហត់បានផងដែរ។
ចំពោះភេសជ្ជៈប៉ូវកម្លាំង និងភេសជ្ជៈកែច្នៃក៏មានការពេញនិយមផងដែរ។
ទោះបីជាមានលក្ខណៈទូទៅខាងលើក៏ដោយ ភាពខុសប្លែកគ្នាមួយចំនួន។
រីឯប័រក្រឡុកជាភេសជ្ជៈសុខភាពដ៏ពេញនិយមមួយដែរ មិនចាញ់ទឹកក្រឡុកផ្លែឈើនោះទេ។
ចំពោះពូថៅ​កាប់​ឈើ ជា​ទូទៅ​មាន​ទំហំ​ធំ និង​មាន​មុខ​កាត់​ធំ​ទូលាយ ដើម្បី​ងាយស្រួល​កាប់​ដើមឈើ​ធំៗ។
បង្អែមខ្មែរ ៣ ប្រភេទ ដែលប្រើគ្រឿងផ្សំដូចជា ខ្ទិះដូង និងផ្លែចេក ដែលមានរសជាតិឆ្ងាញ់ និងពេញនិយមក្នុងបរិបទអាហារខ្មែរ។
ក្រៅពីនេះវាក៏តម្រូវឲ្យមានការរៀបចំផែនការ និងកម្លាំងច្រើនក្នុងការសហការបម្រើភ្ញៀវ។
ការដុតធូបទៀន និងការបាយសី គឺជាគ្រឿងសក្ការៈបូជាសំខាន់ដែលប្រើប្រាស់ក្នុងពិធីសែនព្រេន។
គេច្រើនប្រើការស្វាគមន៍ពេលព្រឹក នៅពេលទៅដល់កន្លែងធ្វើការ សាលារៀន ឬផ្ទះរបស់នរណាម្នាក់។
គន្លឹះបន្ថែមនោះគឺត្រូវជ្រើសរើស ទឹកត្រីដែលមានគុណភាពល្អ ព្រោះវាមានសារៈសំខាន់បំផុតសម្រាប់រសជាតិទឹកត្រីផ្អែម ត្រូវជ្រើសរើសទឹកត្រីណាដែលគ្មានក្លិនឆ្អាបខ្លាំង និងមានជាតិប្រៃល្មម។
ការប្រើប្រាស់សម្ភារៈសំណង់ជាច្រើនត្រូវបានសាងសង់ដោយ ឥដ្ឋ និង បេតុង ដែលជាសម្ភារៈពេញនិយមនៅសម័យនោះ។
ព្រមជាមួយគ្រឿងសង្ហារឹមតូចៗ ដូចជាកៅអីអង្គុយស្រួល កែវទឹក ឬតុតែតូចៗសម្រាប់សម្រាកលំហែ។
ទឹកក្រឡុកបែបខ្មែរ ពិតជាមានភាពសម្បូរបែប និងមានរសជាតិឆ្ងាញ់ប្លែក ដែលជាភេសជ្ជៈដ៏ពេញនិយមសម្រាប់ទទួលទាន និងមានវីតាមីនយ៉ាងច្រើនប្រភេទ។
ការប្រើប្រាស់យុទ្ធសាស្ត្រនេះអាចជួយអភិវឌ្ឍជំនាញគិតវិភាគ និងការសម្រេចចិត្តល្អក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ។
ប្រាសាទនេះ ត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាទីកន្លែងបូជាសពរបស់ រាជវង្ស។
នៅពេលដែលកសិករជួបប្រទះជាមួយសត្វចម្លែកៗ ឬសត្វព្រៃផ្សេងៗដែលពួកគេកំពុងធ្វើការងារដោយខ្លួនឯង  ចបជីកក៏ត្រូវបានប្រើជាឧបករណ៍សម្រាប់ការពារខ្លួនផងដែរ។
មកដឹងខ្លះៗពីរបៀបនៃការធ្វើទ្រូង អង្រុត ឈ្នាង លប និងទ្រុងជាទូទៅប្រជាកសិករយើងខ្លះក៏ប្រកបរបរធ្វើឧបករណ៍ទាំងអស់នេះសម្រាប់លក់ដូរ។
ក្នុង ពិធីបុណ្យសាសនាធំៗ ដូចជា បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ បុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរ ឬពិធីបុណ្យកឋិនទាន គេតែងប្រើស្លឹកចេកយ៉ាងទូលំទូលាយសម្រាប់វេចនំចំណី។
គ្រឿងប្រើប្រាស់ទាំងនេះបានផ្លាស់ប្តូរសូត្រដ៏ប្រណិត និងមានសារៈសំខាន់ជាវប្បធម៌ទៅជាវត្ថុប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃដ៏មានប្រយោជន៍ដែលទាក់ទាញទីផ្សារកាន់តែទូលំទូលាយ ទាំងក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិ។
ការប្រើទឹកដូងខ្ចីជំនួសទឹកស្អាត អាចបន្ថែមរសជាតិផ្អែមបែបធម្មជាតិ និងក្លិនឈ្ងុយប្លែកមួយកម្រិត។
រួមទាំងការសាងសង់របងសុវត្ថិភាពរឹងមាំ និងការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធនានា។
ពួកគេគ្រាន់តែជា អ្នកចូលរួមលេង ដែលផ្ដោតសំខាន់លើការបង្កើតភាពសប្បាយរីករាយ និងការសាមគ្គីគ្នា។
បើមិនមានកាដូរទេ យើងអាចជូនពួកគាត់ទៅដើរកម្សាន្តនៅកន្លែងថ្មី ញ៉ាំអាហារឆ្ញាញ់ៗ ឬការទស្សនាភាពយន្តរួមគ្នាក៏បានដែរ។
ល្បែងនេះ គឺពេញនិយមបំផុតក្នុងចំណោមក្មេងៗ ដោយសារតែលក្ខណៈសាមញ្ញ ហើយផ្ដល់ភាពសប្បាយរីករាយ។
ដោយឡែកមានបង្អែមមួយប្រភេទដែលគេពេញនិយមក្នុងការញុាំខ្លាំងផងដែរនោះគឺ សង់ខ្យាល្ពៅ។
ភ្ញៀវទេសចរអាចគយគន់ ទេសភាពថ្ងៃលិចដ៏ស្រស់ស្អាត ឆ្នេរសមុទ្រសក្បុស និងទឹកសមុទ្រខៀវស្រងាត់។
ការរចនាបែបនេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីការសម្របខ្លួនរបស់ប្រជាជនទៅនឹងស្ថានភាពទឹកសមុទ្រ។
ពិធីឡើងផ្ទះថ្មី គឺជាផ្នែកមួយនៃការបន្តប្រពៃណីវប្បធម៌ខ្មែរដែលបានបន្សល់ទុកពីដូនតា។
ក្នុងការចម្អិនបាយសាច់ជ្រូក ឱ្យទទួលបានឱជារសឆ្ងាញ់ពិសា យើងគួរមានគ្រឿងផ្សំដូចខាងក្រោម។
ចំណែក​ឯផ្លូវថ្នល់​បានតភ្ជាប់​ពីភូមិ​មួយទៅភូមិមួយ​ទៀត ដោយនៅតាម​ដងផ្លូវ​មានរុក្ខជាតិដុះអម ​សងខាងចោលម្លប់​ត្រឈឹង​ត្រឈៃ។
ចំពោះខេត្តកែបវិញក៏មាននៅកម្សាន្តមួយចំនួនដែរដូចជា ផ្សារក្ដាម ឆ្នេរកែប កោះទន្សាយ និងឧទ្យានជាតិកែបជាដើម។
វាមានអត្ថប្រយោជន៍ ព្រោះវាផ្ទុកបាក់តេរីល្អ ដែលល្អសម្រាប់ការរំលាយអាហារ។
ក្រោយមក លះមែកវាចេញ ហើយបំបែកជាបន្ទះឫស្សីស្ដើងៗ  សម្រាប់ត្បាញ និងបន្ទះក្រាស់ៗសម្រាប់ធ្វើឆ្អឹងកន្រ្តក ឬជាគែមមាត់។
ប្រសិនបើត្រូវការរបស់របរអ្វីមួយដែលយើងភ្លេចដាក់លើតុ ដូចជាអំបិល ស្ករ ម្រេច ទឹកត្រី ឬកន្សែង គឺប្អូនពៅជាអ្នកដែលត្រូវរត់ទៅយកអោយ។
ការធ្វើបែបនេះមានតាំងពីសម័យបុរាណ ហើយត្រូវបានគេអនុវត្តនៅក្នុងប្រទេសឥណ្ឌាជាច្រើនសតវត្សរ៍មុនពេលដែលព្រះពុទ្ធសាសនាបានចាប់បដិសន្ធិឡើង។
​ការថ្វាយតង្វាយតាមរយៈការប្រគេនដល់ព្រះសង្ឃ គឺជាវិធីដ៏មានប្រសិទ្ធភាពបំផុតក្នុងការឧទ្ទិសផលបុណ្យ ដល់វិញ្ញាណក្ខន្ធដូនតា ឬញាតិមិត្តដែលបានស្លាប់ទៅ។
អ្នកដែលរត់ដេញទាន់ អ្នកលាក់កន្សែងត្រូវបន្តអង្គុយនៅកន្លែងរបស់ខ្លួនវិញ។
ផ្លែខ្នុរ និងស្វាយសម្បូរនៅរដូវប្រាំង ចំណែកឯបន្លែមួយចំនួនសម្បូរនៅរដូវវស្សា។
ផ្ទុយទៅវិញ សពត្រូវយកទៅបញ្ចុះ ឬកប់ ជាមុនសិន ហើយបន្ទាប់មកទើបគាស់យកធាតុមកបូជាវិញនៅពេលក្រោយ ដោយមានអាចារ្យដែលជាអ្នករៀបចំពិធី ក៏នឹងអនុវត្តកិច្ចផ្សេងៗគ្នាទៅតាមជំនឿនេះ។
ក្រឡានបាត់ដំបង ត្រូវបានប្រជាពលរដ្ឋអ្នកនិយមបរិភោគទទួលស្គាល់ថា មានរសជាតិឈ្ងុយឆ្ងាញ់។
បន្ទាប់ពីដាក់កន្សែងហើយ អ្នកលាក់កន្សែងបន្តដើរជុំវិញរង្វង់ដដែល ធ្វើដូចមិនបានដាក់អ្វីសោះ ដើម្បីបំភាន់ភ្នែកអ្នកដទៃ។
បង្អែមចេកខ្ទិះគឺជាបង្អែមខ្មែរ ប្រើផ្លែចេក និងខ្ទិះដូងជាគ្រឿងសំខាន់។
មិនត្រឹមតែជាការគោរពវិញ្ញាណក្ខន្ធអ្នកស្លាប់ប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាការលួងលោមចិត្តក្រុមគ្រួសារសព និងជាឱកាសដើម្បីកសាងបុណ្យកុសលផងដែរ។
បើ សម្រាប់កូនធំៗ យើងអាចទិញជាសៀវភៅ ឬសម្ភារៈសិក្សាដើម្បីលើកទឹកចិត្តពួកគេឲ្យខិតខំរៀនសូត្របន្ថែមទៀត។
ការចំហុយសង់ខ្យាដោយផ្ទាល់នៅក្នុងផ្លែល្ពៅទាំងមូល ធ្វើឲ្យបង្អែមនេះមើលទៅគួរឲ្យចង់ញ៉ាំ និងមានលក្ខណៈពិសេស មានរូបរាងទាក់ទាញគួរអោយចង់ញុាំផងដែរ។
ក្នុងពិធីនេះ ព្រះសង្ឃវិលត្រឡប់មកសូត្រធម៌រលឹក ទេសនា និង ឧទ្ទិសកុសលម្ដងទៀត។
ភ្លេងពិធីបុណ្យសព អាចជាភ្លេងប្រពៃណី ឬភ្លេងបែបសាសនា គេអាចប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ភ្លេងបុរាណដូចជា ខ្លុយ ទ្រ  ឬស្គរ ដែលត្រូវបានប្រគុំឡើងដើម្បីបង្ហាញភាពសោកសៅ និងស្ងប់ស្ងាត់។
ឯក្មេងដទៃទៀតក៏បន្តអោបគ្នារហួត ទាល់តែអស់ពួកក្មេងដែលត្រូវធ្វើជាត្រឡាច ឬ ឪឡឹក ។
វាជាការបញ្ជាក់ថាសហគមន៍បានស្វាគមន៍គូស្វាមីភរិយាថ្មីដែលនឹងត្រូវរស់នៅជាមួយគ្នាជាគ្រួសារតែមួយរហូតទៅ។
ក្រោយពីចម្អិនរួចរាល់ហើយ រៀបសាច់ជ្រូកនិងពងទាដាក់លើបាយ ស្រូបទឹកខ្លាញ់ ហើយដាក់ជ្រក់ជាការស្រេច។
អាចជាគំនរស្លឹកឈើ ឬមែកឈើតូចៗដែលបានរៀបចំទុក។
ល្អីខ្លះទៀតមានដៃសម្រាប់យួរ ដើម្បីងាយស្រួលនៅពេលដែលដាក់របស់ធ្ងន់ ហើយពិសេសលើកកាន់។
តែជាធម្មតា គេតែងតែឃើញកសិករខ្មែរប្រើប្រាស់បង្គីនេះដើម្បីជញ្ចូនលាមកសត្វគោ ក្របី ទៅចាក់ចោល ឬចាក់ដាក់ក្នុងស្រែចម្ការធ្វើជាជីទៀតផង។
ការរៀបចំនេះជួយរក្សាបាននូវរបៀបរៀបរយ ភាពជាប្រព័ន្ធ និងការគោរពតាមឋានានុក្រមនៅក្នុងអង្គប្រជុំ។
ផ្ការំដួលជាផ្កាតំណាងអោយប្រទេសកម្ពុជា ហើយដែលតំណាងឲ្យ សម្រស់ ភាពបរិសុទ្ធ និង ភាពស្មោះត្រង់។
សព្វថ្ងៃ ផលិតផលទាំងអស់នេះក៏ត្រូវបានកែច្នៃឱ្យមានម៉ូដ និងទំហំផ្សេងៗគ្នា ដើម្បីបំពេញតម្រូវការទីផ្សារ និងរក្សាបាននូវមរតកវប្បធម៌ខ្មែរ។
បូករួមការប្រកួតកីឡាប្រពៃណីដូចជា បណ្ដែតគោម ប្រណាំងរទេះគោ ឬល្បែងប្រជាប្រិយផ្សេងៗ។
​មានការលេងនៅកីឡាឆ្នេរខ្សាច់មួយចំនួនរួមមាន បាល់ទះឆ្នេរខ្សាច់ បាល់ទាត់ឆ្នេរខ្សាច់ រត់ប្រណាំង និងហែលទឹក។
អំណោយដែល​មាន​ក្នុង​មួយ​ឈុតបួន​ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ទុក​ថា​មិន​សំណាង​ព្រោះ​លេខ​បួន​ត្រូវ​បាន​គេតំណាងថាជាលេងស្លាប់នៅ​អាស៊ី​។
ជួនកាលខ្មោចអាចធ្វើឱ្យមនុស្សមានគ្រោះថ្នាក់ដោយប្រយោល ឬផ្ទាល់ វាអាចនាំមកនូវសំណាងអាក្រក់ ឬរឿងរ៉ាវមិនល្អជាបន្តបន្ទាប់ដល់ក្រុមគ្រួសារ ឬបុគ្គល។
ដំបូងត្រូវលាងអង្ករឱ្យស្អាតរហូតទាល់តែទឹកឡើងថ្លា រួចទើបមកដាំជាបបរ។
បន្ទាប់មកយើងធ្វើការចាក់ពងមាន់ដែលបានលាយជាមួយគ្រឿងផ្សំរួចនោះចូលទៅក្នុងសំបកវិញ ដើម្បីយកវាទៅចំហុយសិនហើយបានយកវាទៅអាំង។
ម្យ៉ាងទៀត ពេលដើរឆ្លងកាត់មុខព្រះសង្ឃ ក៏ត្រូវឱនលំទោនបន្តិច ដើម្បីបង្ហាញការគោរព។
នេះជារបៀបនៃការនេសាទដោយប្រើសម្ភារៈដែលមានតាំងពីបុរាណមកដែលខ្នែរយើងតែងតែប្រើរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្នុ។
ដើម្បីចាប់ផ្ដើមធ្វើ យើងត្រូវរៀបចំគ្រឿងផ្សំសំខាន់ៗមួយចំនួនទុកជាមុនសិន។
ថែមទាំង ពោរពេញទៅដោយតម្លៃនៃសង្គម សីលធម៌ និងកិត្តិយស ដែលទាំងអស់នេះហើយជាសរសរទ្រូងនៃសង្គមខ្មែរ។
យើងត្រូវយកចានមួយមកលាយ ប្រហិតត្រី ២៥០ ក្រាម ជាមួយនឹង អំបិល និង ម្រេចម៉ដ្ឋ ១ភាគ៤ ស្លាបព្រាកាហ្វេស្មើគ្នា ព្រមទាំង ស្ករស និងម្សៅស៊ុបមាន់ ១ភាគ២ ស្លាបព្រាកាហ្វេដូចគ្នាដែរ។
សណ្ឋាគារ ឡឺ​ រូយ៉ាល់ ដែលបានបើកដំណើរការនៅឆ្នាំ ១៩២៩ សណ្ឋាគារនេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពប្រណីតនៃសម័យអាណានិគមបារាំង។
វាជាល្បែងដែលជួយឱ្យពួកគេមានភាពស្និទ្ធស្នាលជាមួយមិត្តភក្តិ និងបងប្អូន។
វត្តលើជាកន្លែងស័ក្តិសមសម្រាប់អ្នកដែលចង់ស្វែងយល់ពីវប្បធម៌ សាសនា និងស្វែងរកភាពស្ងប់ស្ងាត់។
តាមប្រពៃណី កោដ្ឋនោះត្រូវបានដាក់ក្នុងចេតិយគ្រួសារ ឬ ដាក់នៅចេតិយវត្ត។
នៅវត្តអារាម ដែលជាទីសក្ការបូជាដ៏សំខាន់ ការប្រើដៃទាំងពីរ គឺជាកាយវិការដែលមិនអាចខ្វះបាន។
អ្នកត្រូវរៀបចំ កញ្ឆែត ស្រស់ៗ ដោយបេះស្លឹក និងទងខ្ចីៗ លាងទឹកឲ្យស្អាត រួចហាន់ជាកង់ៗ។
សរុបមក តួនាទីរបស់ព្រះសង្ឃក្នុងពិធីបុណ្យសពគឺមិនអាចខ្វះបាននោះទេ។
លោកមេបា ក៏បានយល់ព្រមឲ្យលោកមហារៀបចំបណ្ណាការហែកំណត់ ឡើងមក។
ក្នុងចំណោមទឹកក្រឡុកបែបខ្មែរដែលពេញនិយមជាងគេមានដូចជា ទឹកក្រឡុកផ្លែឈើ ប័រក្រឡុក ដូងក្រឡុក ទៀបបារាំងក្រឡុក និងត្នោតក្រឡុក។
យ៉ាងណាមិញការណែនាំអំពីមុខម្ហូបពិសេសៗ ឬមុខម្ហូបថ្មីៗដល់ភ្ញៀវក៏ល្អដែរ។
ការថ្វាយតង្វាយនេះ ត្រូវបានអនុវត្តន៍យ៉ាងត្រឹមត្រូវតាមលំដាប់លំដោយ និងមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅ។
អ្នកខ្លះជឿថាកញ្ចក់អាចចាប់ព្រលឹង ឬឆ្លុះបញ្ចាំងពីថាមពលអវិជ្ជមានចូលក្នុងផ្ទះ។
មិនប៉ុណ្ណោះអាចជួយដល់ប្រជាកសិករនេសាទមានការងារធ្វើ និងអាចរកចំណូលបានបន្ថែមទៀតផងពីព្រោះអាចទាញយកប្រយោជន៍បានច្រើន។
ក្បួនដើរដំបូងក៏ជាគន្លងដើម្បីឲ្យអ្នកលេងទាំងពីរគិតពីយុទ្ធសាស្ត្រ និងរៀបចំការវាយប្រហារឬការពារដោយផ្អែកលើទីតាំងដើមនៃកូនចត្រង្គរបស់ខ្លួន។
ជៀសវាងដាច់ខាតនូវការប្រើពាក្យប្រមាថ មិនគោរព ឬពាក្យ ពារី​ អសុរោះ។
ឯសហគមន៍ទីក្រុង ជាពិសេសរាជធានីភ្នំពេញ គឺជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ច នយោបាយ និងវប្បធម៌ដ៏សំខាន់មួយ។
ទោះបីមិនមានពិធីធំដុំក៏ដោយ ប្រជាពលរដ្ឋតែងតែបង្ហាញការគោរពស្រឡាញ់ចំពោះព្រះមហាក្សត្រតាមរយៈការអបអរសាទរដោយក្តីសោមនស្សរីករាយ និងការប្រកាន់ខ្ជាប់នូវសណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈ។
ស៊ុបគោ ស៊ុបជ្រូក ដូចជា គុយទាវ ស៊ុបក្ដៅ ផ្តល់ជាតិសាច់ និងទឹកស៊ុបក្តៅៗ ជួយឱ្យរាងកាយមានកម្លាំង និងកក់ក្តៅ។
ផ្អកត្រូវបានគេនិយមយកមកចៀន  ឬញ៉ាំជាមួយបន្លែស្រស់។
ការនេសាទគឺជាឆ្អឹងខ្នងនៃជីវភាពរស់នៅ អ្នកនេសាទចេញទៅនេសាទទាំងយប់ទាំងថ្ងៃ អាស្រ័យលើប្រភេទត្រី និងលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុ។
ចំំណែកឯវីធីធ្វើមានដូចជា លាងសណ្តែកសឱ្យស្អាត រួចត្រាំក្នុងទឹកធម្មតារយៈពេលយ៉ាងតិច ៨ ម៉ោង ឬពេញមួយយប់។
ប៉ុន្តែអ្នកពួនវិញ បើរត់ចូលទីហើយ គេត្រូវស្រែកឱ្យខ្លាំងៗថា "ចូលទី" បើមិនស្រែក គេនៅតែអាចចាប់ញៀច ឬ មួលស្លឹកត្រចៀក។
វាជាឧបករណ៍ងាយស្រួលប្រើប្រាស់ និងមិនទាមទារការថែទាំស្មុគស្មាញច្រើននោះឡើយ។
ការសែនព្រេនគឺជាពិធីមួយដែលធ្វើឡើងដើម្បីបង្ហាញការគោរពដឹងគុណចែករំលែកសេចក្តីសុខនិងសុំសេចក្តីចម្រើនសិរីសួស្តីពីអារក្សអ្នកតាទេវតាឬវិញ្ញាណក្ខន្ធនានា។
ក្រុមគ្រួសារអាចនឹងកាន់រូបថត ឬវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍របស់អ្នកស្លាប់ ក្នុងពេលដង្ហែសព ដើម្បីជាការចងចាំដ៏សំខាន់ដែលមានចំពោះអ្នកដែលបានស្លាប់។
កិច្ចការនេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីការទទួលស្គាល់នូវការខិតខំប្រឹងប្រែងធ្វើការរបស់បុគ្គលិក ហើយវាក៏ជាការជម្រុញទឹកចិត្តឱ្យពួកគេកាន់តែខិតខំប្រឹងប្រែងបន្តទៀតផងដែរ។
បន្ទាប់់មកយកគ្រឿងបុកដែលផ្សំឡើងពីស្លឹកគ្រៃ​ ស្លឹកក្រូចសើច រមៀត រំដេង ខ្ជាយ បុកលាយជាមួយកាពិ​ ខ្ទឹមក្រហម ខ្ទឹមស។
គ្រឿងទាំងនេះផ្ដល់នូវរសជាតិបែបខ្មែរ ដែលជាការរួមបញ្ចូលគ្នារវាងរសជាតិហឹរ ឈ្ងុយ និងផ្អែមនៃគ្រឿងផ្សំធម្មជាតិ។
ហេតុផលទាំងអស់នេះ សម្រាប់ជាការពិចារណាអោយមនុស្សចេះដោះចិត្តចេញពីការជាប់ជំពាក់ក្នុងបរលោក។
ការដង្ហែសព គឺជាព្រឹត្តិការណ៍មួយសំខាន់ក្នុងប្រពៃណី និងវប្បធម៌ខ្មែរ ដែលមានន័យថា ការនាំសពអ្នកស្លាប់ចេញពីផ្ទះទៅកាន់កន្លែងបញ្ចុះ ឬបូជា។
ដូច្នេះ ការផ្តល់និងផ្លាស់ប្ដូរកាដូរ គឺជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់នៃជីវភាពរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ ដែលជួយពង្រឹងស្មារតីសាមគ្គីភាព និងមេត្រីភាពនៅក្នុងសហគមន៍ខ្មែរគ្រប់កម្រិត។
តាម​ក្រមសីលធម៌​ប្រពៃណី​ខ្មែរ ការ​ទទួល​និង​បដិសេធ​ការ​អញ្ជើញ​ត្រូវ​តែ​ធ្វើ​ដោយ​សុជីវធម៌។
ផ្នែកគ្រឿងទេស មានដូចជា តែ ស្ករ ប៊ីចេង ទឹកត្រី។
ការភ្លក់រសជាតិស្ករត្នោតស្រស់ៗ គឺជាបទពិសោធន៍ដ៏គួរឲ្យចាប់អារម្មណ៍មួយសម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរផងដែរ។
ឥទ្ធិពលទេសចរណ៍ ការរីកចម្រើននៃវិស័យទេសចរណ៍បានផ្តល់ ឱកាសថ្មីៗ សម្រាប់ប្រជាជនក្នុងភូមិ ដូចជាការបើក ផ្ទះសំណាក់ តូបលក់អាហារសមុទ្រ ឬផ្តល់សេវាកម្ម ទូកកម្សាន្ត។
ភ្ញៀវទេសចរដែលមិនស្នាក់នៅសណ្ឋាគារ ក៏អាចចូលលេងបានដែរ ប៉ុន្តែអាចមានការបង់ថ្លៃសេវាខ្លះៗ។
មុខម្ហូបទីបួន ឆាកញ្ឆែត គឺជាមុខម្ហូបឆាដ៏សាមញ្ញ ពេញនិយមមួយ និងមានរសជាតិឆ្ងាញ់សម្រាប់គ្រួសារខ្មែរគ្រប់រូប។
យើងអាចធ្វើដំណើរតាមផ្លូវស្ទឹងកាច់ ដែលស្ថិតនៅក្នុងភូមិ​ភ្នំ​កុយ ឃុំ​សាលា​ក្រៅ ស្រុក​សាលា​ក្រៅ ខេត្តប៉ៃលិនបាន។
ម្នាក់ត្រូវតែគ្រប់គ្រងកូនចត្រង្គរបស់ខ្លួន និងប្រើយុទ្ធសាស្ត្រដើម្បីឈ្នះល្បែង។
សម្រាប់ការប្រជុំទូទៅ ឬសន្និសីទធំៗ ការបែងចែកកៅអីគឺសំខាន់ណាស់ ដើម្បីធានាភាពរលូន និងប្រសិទ្ធភាពនៃព្រឹត្តិការណ៍។
ស្រី្តត្រូវជៀសវាងពាក់ អាវវាលក្លៀក អាវវាលខ្នង អាវវាលស្មា អាវដែលបញ្ចេញដើមទ្រូង ឬ អាវបញ្ចេញក្បាលពោះ ជាដើម។
ក្នុងដំណើរការនេះ អាចារ្យ ឬអ្នកដឹកនាំបុណ្យនាំបងប្អូនពុទ្ធសាសនិកអានបញ្ចាំនិងចងសមាជិកភាពក្នុងពិធី។
ចំណែកឯពិធីនៅពេលល្ងាចវិញ តែងតែមានការបញ្ចូលនូវកម្មវិធីបែបបរទេស ដូចជា ការកាត់នំខេក និងការដើរជុំវិញតុដើម្បីបើកឆាកជាដើម។
គេប្រើអាស្រ័យទៅលើបរិបទ និងកម្រិតពីភាព ជាផ្លូវការ ឬមិនផ្លូវការ ដើម្បីបង្ហាញការគោរព និងសុភាពរាបសារឱ្យសមស្របទៅនឹងស្ថានភាពនៃការជជែកនោះ។
នៅពេលទៅលេងនៅវត្តសសរ ១០០ យើងអាចធ្វើសកម្មភាពបានជាច្រើនដូចជា ថតរូប សមាធិ សិក្សាពីប្រវត្តិសាស្ត្រ នឹងអាចទៅមើលទេសភាពនៅតាមទន្លេមេគង្គផងដែរ ។
វាជាជម្លោះរវាងរដ្ឋាភិបាលសាធារណរដ្ឋខ្មែរដែលគាំទ្រដោយអាមេរិក និងកម្លាំងខ្មែរក្រហមដែលគាំទ្រដោយវៀតណាមខាងជើង។
ឯទិដ្ឋភាពទីពីរនៃការរៀបចំពិធីប្រារព្ធទិវាសន្តិភាពនោះគឺកម្មវិធី និងសកម្មភាពនានាក្នុងកម្មវិធី។
អ្នកចូលចិត្តរសជាតិហឹរ អាចបន្ថែមទឹកម្ទេស ឬម្រេចកិនក៏បាន។
បន្ទាប់ពីកិនរួចរាល់ ត្រូវចាក់ដាក់កែវហើយញ៉ាំភ្លាមៗ ជៀសវាងកុំឲ្យទឹកកករលាយធ្វើឲ្យប័រក្រឡុកសាប។
បច្ចុប្បន្ន ដំបូលប្រក់ស្លឹកត្នោតនៅតែត្រូវបានគេប្រើយ៉ាងទូលំទូលាយនៅតាមជនបទ។
ក្នុងឱកាសដ៏មង្គលនេះ ព្រះមហាក្សត្រតែងតែយាងចុះសួរសុខទុក្ខ និងប្រទានអំណោយជាសម្ភារៈប្រើប្រាស់ចាំបាច់ដូចជា អង្ករ មុង ភួយ ក្រមា អាវ ខោ និងថវិកា ដល់ប្រជាពលរដ្ឋក្រីក្រ ចាស់ជរា ជនពិការ និងអ្នកខ្វះខាតនៅតាមបណ្តាខេត្តនានា។
ទទួលទានដោយមានសណ្ដាប់ធ្នាប់ត្រូវប្រាកដថាអ្នកទទួលទានដោយភាពស្អាតបាត និងមានរបៀបរៀបរយ កុំចោលឆ្អឹង ឬកាកសំណល់អាហារនៅលើតុ គួរដាក់កាកសំណល់ទាំងនោះក្នុងចានផ្ទាល់ខ្លួន ឬកន្លែងសមរម្យដែលបានរៀបចំទុក។
ក្នុងនាមជាម្ចាស់ផ្ទះ ប្រជាជនខ្មែរតែងតែប្រាកដថា ភ្ញៀវទទួលបានការស្វាគមន៍យ៉ាងកក់ក្ដៅ ពេលទៅលេងផ្ទះរបស់ពួកគេ។
ប៉ុន្តែបុរសក៏ត្រូវបានហាមឃាតមិនឲ្យស្លៀកពាក់សម្លៀកបំពាក់មួយចំនួនផងដែរដូចជា អាវវាលក្លៀក និងខោខ្លីលើជង្គង់ជាដើម។
ការបង្វិលពពិលនេះគឺដើម្បីជួបតែនឹងកុសលផលបុណ្យបានទៅកើតនៅក្នុងសុគតិភព។
​ការធ្វើបុណ្យដោយចិត្តជ្រះថ្លា គឺជាកត្តាចម្បងទោះបីជាវត្ថុដែលប្រគេនមានតម្លៃតិចតួចក៏ដោយ បើធ្វើដោយចិត្តជ្រះថ្លា នោះផលបុណ្យនឹងធំធេង។
សម្រាប់អ្នកដែលនិយមរសជាតិបែបដើម និងមិនសូវជាចូលចិត្តភាពផ្អែមខ្លាំង ភេសជ្ជៈនេះគឺស័ក្តិសមបំផុត។
កត្តាដែលកំណត់បដិសន្ធិ កំណើតថ្មីត្រូវបានកំណត់ដោយ កម្មដែលសត្វលោកបានសាង នៅក្នុងជីវិតមុនៗ។
សរុបមក ផ្លែត្នោតគឺជាធនធានធម្មជាតិដ៏មានតម្លៃដែលផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ចម្រុះទាំងផ្នែកសុខភាព និងអាហារូបត្ថម្ភ។
ខាងក្រោមនេះគឺជាការរៀបរាប់លម្អិតអំពីប្រហិតបែបខ្មែរមួយចំនួន រួមទាំងរបៀបធ្វើ និងការចំអិន។
ហើយរបៀបយកចាញ់យកឈ្នះ ប្រហែលគ្នានឹងកូនគោលឈើ ដែលវាយដោយដំបងនោះដែរ។
ការសួរសុខទុក្ខ ឬ ការទទួលភ្ញៀវពិតជាមានសារៈសំខាន់ណាស់ក្នុងវប្បធម៌ខ្មែរ។
ឯ ពេលអង្គុយនៅជិតព្រះសង្ឃ ត្រូវរក្សាចម្ងាយសមរម្យ ហើយអង្គុយឲ្យទាបជាងព្រះអង្គ។
ដូច្នេះ ហើយនៅក្នុងការផ្ដល់ជូន ការរៀបចំសម្ភារៈដល់ភ្ញៀវក៏ត្រូវតែមានភាពស្អាតស្អំផងដែរ។
នៅពេលសង់ខ្យាល្ពៅឆ្អិនហើយ លើកចេញពីឆ្នាំងចំហុយ ហើយទុកឲ្យត្រជាក់សិនមុននឹងហាន់ជាចំណែកៗ។
​ជាពិសេស ខេត្តទាំងពីរនេះគឺជាខេត្តជាប់សមុទ្រដែលមានសម្រស់ស្រស់ស្អាតខ្លាំង។
វណ្ណារី មានន័យថានារីដែលមានសម្រស់ល្អ។
វាមាន អាយុកាលប្រើប្រាស់មិនសូវបានយូរ ប្រហែលពី ៣ ទៅ ៥ ឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ អាស្រ័យលើគុណភាពនៃការប្រក់ និងអាកាសធាតុ។
បន្ថែមគ្រឿងផ្សំផ្សេងៗដូចជា ដាក់ខ្ទឹមសចិញ្ច្រាំ ហាន់ និង ម្ទេសហាន់ ចិញ្ច្រាំ ចូល។
គ្រាប់មីនធ្វើឲ្យមានផលវិបាកយ៉ាងច្រើនដល់សង្គម វាបានធ្វើឲ្យសង្គមបាត់បង់ធនធានមនុស្សជាច្រើន។
មុនពេលបាល់ធ្លាក់ដល់ដី អ្នកលេងត្រូវប្រញាប់រើសឈើ ១ ដុំ ដោយដៃម្ខាងទៀត រួចចាប់បាល់ឲ្យជាប់មុននឹងវាប៉ះដី។
ទោះបីជាមានផលិតផលប្លាស្ទិកទំនើបៗក៏ដោយ កន្រ្តកឫស្សីនៅតែមានតម្លៃខ្ពស់នៅក្នុងសង្គមខ្មែរ ហើយត្រូវបានគេប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន។
ចំណែកការការថ្វាយតង្វាយជូនទៅដល់ព្រះសង្ឃត្រូវរៀបចំអោយបានត្រឺមត្រូវហើយអោយានស្អាតរៀបរយផងដែរ។
ប្រភេទ និង​លក្ខណៈ​ពិសេសរបស់ពូថៅ​ខ្មែរ​មាន​ច្រើន​ទម្រង់​ខុសៗ​គ្នា​ទៅ​តាម​តំបន់ និង​គោលបំណង​ប្រើប្រាស់។
​ម្យ៉ាងទៀតក៏មាននៅ កីឡាលើទឹកដូចជា ការប្រណាំងទូក ប្រណាំងកាណូត ជិះទូកកាយ៉ាក ជិះស្គីទឹក និងល្បែងកម្សាន្តលើទឹកផ្សេងៗទៀតផង។
ការយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះអំណោយដោយការដឹងគុណ គឺជាទង្វើដ៏សាមញ្ញតែមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅ ដែលមិនត្រឹមតែឆ្លុះបញ្ចាំងពីការគោរពរបស់យើងចំពោះអ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងជួយបន្តរក្សាបាននូវទំនាក់ទំនងល្អថែមទៀតផង។
សម្រាប់ទុក្ខសោករបស់ក្រុមគ្រួសារ៖ ការបាត់បង់មនុស្សជាទីស្រឡាញ់ គឺជាទុក្ខសោកដ៏ធំធេងបំផុត។
មុនីជាឈ្មោះកូនស្រី មានន័យថា ត្បូង ឬសំដៅលើ មនុស្សមានសីលធម៌ខ្ពស់ ដែលមានការពេញនិយមតាំងពីសម័យបុរាណមក។
ចំណែក នំចំណីជាច្រើនប្រភេទត្រូវបានរៀបចំឡើងជាពិសេសសម្រាប់បុណ្យចូលឆ្នាំចិន ដែលសុទ្ធតែមានអត្ថន័យ។
នៅពេលបុគ្គលិកម្នាក់ត្រូវបានដំឡើងតំណែង ផ្ទេរទៅផ្នែកផ្សេង ឬលាឈប់ពីការងារ មិត្តរួមការងារអាចនឹងចូលគ្នាទិញ កាដូរអនុស្សាវរីយ៍។
រួមជាមួយនឹង ស្បែកជើងដែលមានផាសុកភាព ជាស្បែកជើងដែលទន់ មិនរអិល និងស្រួលពាក់ គឺសំខាន់សម្រាប់សុវត្ថិភាពរបស់ពួកគាត់នៅពេលដើរហើរម្តងៗ។
បុប្ផានារី ឈ្មោះនេះគឺដើម្បីប្រៀបធៀបនារីទៅនឹងផ្កា ដែលជាធម្មតាតំណាងឱ្យភាពស្រស់ស្អាត ភាពទន់ភ្លន់ ភាពបរិសុទ្ធ ភាពទាក់ទាញ និងភាពក្រអូប។
សរុបសេចក្ដីមក ព្រះរាជពិធីបុណ្យចម្រើនព្រះជន្មព្រះករុណា ព្រះបាទសម្តេច ព្រះបរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី គឺជាថ្ងៃដ៏មានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅសម្រាប់ប្រជាជាតិកម្ពុជា។
ហើយទាំងពាក្យសម្ដី និងកាយវិការសុទ្ធតែមានសារៈសំខាន់ដើម្បីឱ្យភ្ញៀវមានអារម្មណ៍កក់ក្តៅ។
ថ្នាំផ្តាសាយ ក្អក សម្រាប់ព្យាបាលអាការៈផ្តាសាយ ឬក្អកដែលងាយកើតមានពេលត្រាំទឹក។
គេអាចអង្គុយ ឬឈរក៏បាន តែត្រូវរកលំនឹងនិងទប់ខ្លួនឱ្យមាំ។
​ផ្សារអាហារគឺជាទីកន្លែងដ៏ពេញនិយមសម្រាប់ទទួលទានអាហារពេលល្ងាច ដែលមានមុខម្ហូបខ្មែរដ៏សម្បូរបែប ជាពិសេសគ្រឿងសមុទ្រស្រស់ៗ ដែលត្រូវបានចម្អិនភ្លាមៗយ៉ាងឆ្ងាញ់ពិសា។
ល្បែងនេះមិនលេងនៅទូទាំងប្រទេសទេ តែជាការលេងរបស់ជនជាតិក្នុងតំបន់មួយចំនួនប៉ុណ្ណោះ ដែលរបៀបលេងនិងបែបផែនប្រពៃណីរបស់វាប្លែកពីស្រុកផ្សេងៗ។
សរុបមក ការបូជាសពមិនមែនគ្រាន់តែជាពិធីដុតសាកសពនោះទេ ប៉ុន្តែក៏ជាផ្នែកមួយនៃជំនឿ សាសនា និងវប្បធម៌ខ្មែរ ដែលបង្ហាញពីការគោរពដល់អ្នកដែលបានចែកឋានទៅហើយ និងជាការរំលឹកដល់ភាពអនិច្ចារបស់ជីវិត។
នំបញ្ចុកមានរសជាតិឆ្ងាញ់និងសម្បូរជីវជាតិដោយសារគ្រឿងផ្សំផ្សេងៗទៀតដូចជា ទឹកសម្ល និងបន្លែរបោយជាដើម។
ក្នុងនោះដែរ ខារ៉ាអូខេក៏ជាសកម្មភាពសប្បាយដ៏ពេញនិយមមួយសម្រាប់កំដរភ្ញៀវផងដែរ។
គោល ដែលហៅថាម៉ិត ដើរបាន ៥ទិស ៤ទិសបញ្ឆិត និងមុខត្រង់១។
យ័ន្តមានអានុភាពការពារពីឧបទ្រពចង្រៃ អំពើអាក្រក់ និងបណ្តេញវិញ្ញាណមិនល្អ។
ដូច្នេះសាច់ញាតិជិតស្និទ្ធ ជាពិសេសកូនចៅ អាចកោរសក់ និងស្លៀកពាក់ពណ៌សដើម្បីបង្ហាញពីការកាន់ទុក្ខ។
ទីមួយ វា ជួយរក្សាភាពត្រជាក់ ដល់ផ្ទះនៅក្នុងរដូវក្ដៅ ហើយវាលក្ខណៈសម្បត្តិដ៏អស្ចារ្យមួយរបស់ស្លឹកត្នោតដែលធ្វើឲ្យវាពេញនិយមក្នុងការប្រក់ដំបូលផ្ទះនៅតំបន់ត្រូពិចក្តៅដូចកម្ពុជា។
ចំពោះព្រះសង្ឃ ការប្រើដៃទាំងពីរដើម្បីប្រគេន ឬទទួលអំណោយ គឺជាប្រការចាំបាច់ និងជាកាយវិការដែលមិនអាចខ្វះបាន។
ទុកគម្លាតសមរម្យរវាងចាននីមួយៗ ដើម្បីឱ្យអ្នកទទួលទានមានផាសុខភាព។
ភ្នំព្រះរាជទ្រព្យ ឬហៅថា ភ្នំឧដុង្គធ្លាប់ជាអតីតរាជធានីនៃប្រទេសកម្ពុជា ដែលមានចេតិយតម្កល់ព្រះសារីរិកធាតុរបស់ព្រះពុទ្ធ និងជាកន្លែងបូជាសម្រាប់ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរពីសម័យមុន។
ផ្កាកុលាប មានអត្ថន័យខុសគ្នាទៅតាមពណ៌របស់វាផងដែរ។
បន្ទាប់ពីហែសពចេញទៅបញ្ចុះ ឬបូជាហើយ គេលើកយកគ្រឿងបន្លុងនោះទៅដាក់ប្លុងនៅក្រៅផ្ទះ ឬនៅទីសមគួរណាមួយ ដើម្បីឱ្យព្រះសង្ឃនិមន្តមកធ្វើកិច្ចទស់យក ជាការឧទ្ទិសបុណ្យទៅដល់អ្នកស្លាប់។
​បន្ទាប់ពីទិញរួច យើងអាចឱ្យអ្នកលក់ចម្អិនភ្លាមៗនៅទីនោះ ឬក៏ទិញយកទៅចម្អិនដោយខ្លួនឯងក៏បាន។
សូមទោសចំពោះការយល់ច្រឡំ នៅពេលដែលបញ្ហាកើតឡើងដោយសារការភាន់ច្រឡំរបស់អ្នកចំពោះអ្នកដទៃ។
ឯ ឆ្នេរអូត្រេស មានភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងស្រស់ស្អាតជាងឆ្នេរអូរឈើទាល បន្តិច។
ឧទាហរណ៍​ ឈុតខ្លះមានលំនាំតាមសម្លៀកបំពាក់របស់ទេពអប្សរា ឬតួអង្គក្នុងរឿងរាមកេរ្តិ៍ ដែលបង្កប់អត្ថន័យអរូបី និងស័ក្តិសិទ្ធិ។
កាយវិការដែលបង្ហាញពីការគោរព ឬ ស្វាគមន៍របស់សិស្សទៅកាន់គ្រូ អាចជាការលើកដៃសំពះ និង ឱនលំទោនជាដើម។
ជាបន្ត អ្នកភូមិ សាច់ញាតិ នឹងបន្តមកសួរសុខទុក្ខគ្រួសាររសព និងផ្តល់ជាជំនួយផ្សេងៗ។
ផ្នែកម្ហូបអាហារ មានដូចជា ក្បាលជ្រូក​ ឬ សាច់ជ្រូកបីជាន់ស្ងោរ មាន់ស្ងោរ មឹកក្រៀម មីសសៃរស...។
តែទោះជាយ៉ាងណាក្តីក៏មានសម្ភារៈប្រពៃណីមួយចំនួនក៏នៅតែត្រូវបានថែរក្សា និងប្រើប្រាស់រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្នផងដែរ ជាពិសេសនៅតាមទីជនបទ។
អ្នកស្រុកនៅក្នុងតំបន់នេះគេតែងលេងល្បែងនេះ ប្លែកពីស្រុកឯទៀត ។
ពីព្រោះ ជាការបង្ហាញពីក្តីស្រឡាញ់ និងការដឹងគុណចំពោះអ្នកដែលបានលាចាកលោកនេះទៅកាន់លោកខាងមុខ។
ពាក្យដែលខ្មែរនិយមយកមកប្រើ​ ពេលជួបគ្នាដំបូងដើម្បីទទួលរាក់ទាក់ ការរាប់អានគឺ ជំរាបសួរ សម្រាប់អ្នកដែលមានវ័យច្រើនជាងខ្លួន។
សម្រាប់ព្រះបរមរាជវាំងជាទីកន្លែងដ៏សំខាន់ ដោយវាជាទីគង់ប្រថាប់របស់ព្រះមហាក្សត្រ។
ការថែទាំត្រឹមត្រូវក្នុងអំឡុងពេលហាល នឹងផ្តល់ផលជាថ្នាំជក់ដែលមានគុណភាពខ្ពស់ រសជាតិឆ្ងាញ់ និងមានក្លិនក្រអូប។
ប្រអប់អាហារថ្មីៗជាច្រើនត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីរក្សាគុណភាព និងរសជាតិនៃអាហារឲ្យបានយូរ។
នៅពេលសាច់ក្រកមានជាតិជូរតាមចំណូលចិត្តហើយ អ្នកអាចយកវាទៅទុកក្នុងទូរទឹកកក ដើម្បីរក្សាទុកបានយូរ ដូចគ្នាទៅការហាលសាច់ក្រកសាច់ជ្រូកដែរ។
អ្នកអាចប្រើខ្ទិះដូងស្រស់ដែលបានពីផ្លែដូងផ្ទាល់ ដើម្បីទទួលបានរសជាតិផ្អែមឆ្ងាញ់ធម្មជាតិ ឬអាចប្រើខ្ទិះដូងកំប៉ុងដែលងាយស្រួល និងសន្សំសំចៃពេលវេលា ក៏បានដូចគ្នា។
ភាគច្រើនគេដាក់នុយ ឬ អាហារផ្សេងទៀតនៅខាងក្នុង ដើម្បីទាក់ទាញត្រីឲ្យចូលសុី។
ការបញ្ចប់សង្គ្រាមនេះគឺដោយសារជោគជ័យនៃ នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ របស់អតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រី សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន ដែលបាននាំមកនូវសន្តិភាពពេញលេញ ឯកភាពជាតិ និងឯកភាពទឹកដីដែលមិនធ្លាប់មានក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រកម្ពុជា
អស់រយៈពេលជាង ៥០០ ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។
យើងមិនត្រូវដាក់គ្រឿងប្រៃពេកនោះទេ ដោយសារយើងញុាំវាជាមួយសាច់ ទឹកខ្លាញ់ និងជ្រក់ដែរ ដូច្នេះយើងអាចថែមថយឬលៃលកគ្រឿងតាមការចូលចិត្ត។
បន្ទាប់់មកទៀត ដាក់ឆាខ្ទឹមសចិញ្ច្រាំ ជាមួយប្រេងឆាដែលនៅសល់ ឱ្យឈ្ងុយ។
កង្វះធនធានរួមមាន ខ្វះខាតសម្ភារៈ ធនធានមានសមត្ថភាព ឬអង្គភាពដើម្បីគ្រប់គ្រង រក្សា និងអភិវឌ្ឍ។
ពាក្យស្វាគមន៍បែបស្និទ្ធស្នាលនេះ សំខាន់បំផុតក្នុងការបង្កើតទំនាក់ទំនង រួមមានភាពក្តីស្រឡាញ់ ការយកចិត្តទុកដាក់ និងការគោរពគ្នា។
ការចម្អិនជាមួយសាច់ក្តាមធ្វើឱ្យមានរសជាតិឆ្ងាញ់ និងសម្បូរដោយសារធាតុចិញ្ចឹមដល់រាងកាយ។
យើងយកខ្ទិះដូងដើមចំនួន ១ កែវ ដាក់លើភ្លើងតិចៗ ហើយកូរឱ្យវាក្តៅសិន បន្ទាប់មកបន្ថែមស្លឹកតើយ អំបិល ១ចុងស្លាបព្រាកាហ្វេ និងស្ករស ១ស្លាបព្រា។
មិនថាអំណោយនោះ ធំ តូច ច្រើន តិច ឬមានតម្លៃថ្លៃក៏ដោយ ការទទួលដោយដៃទាំងពីរគឺជាកាយវិការសំខាន់នៃការគោរពនៅក្នុងវប្បធម៌ខ្មែរ។
​បន្ទាប់មកទៀត ការគោរពតាមការណែនាំរបស់ចាស់ទុំ និងក្រុមគ្រួសារ គឺជារឿងសំខាន់ណាស់ ដោយសារចាស់ទុំក្នុងគ្រួសារ និងសហគមន៍តែងតែជាអ្នកផ្តល់ដំបូន្មាន និងការណែនាំយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ដល់ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ។
ទោះបីជាមានអ្នកចាញ់ក៏ដោយ ក៏ពួកគេនៅតែសប្បាយចិត្តនឹងការចូលរួម និងការមើលអ្នកដទៃលេងដដែល។