Sliden/khm-asr-cultural-24k huggingface dataset:
ពិសេសពីនេះ វាក៏បានឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពច្នៃប្រឌិតក្នុងការប្រើប្រាស់ធនធានក្នុងស្រុក ដែលរួមចំណែកដល់សុខភាពល្អ និងជីវិតរស់នៅប្រកបដោយនិរន្តរភាព។
វាបង្ហាញថា យើងចង់ឱ្យអ្នកទទួលមានអារម្មណ៍កក់ក្តៅ និងរីករាយជាមួយនឹងអ្វីដែលយើងផ្តល់ជូន។
ការសួរ​ថា “ញ៉ាំបាយ​ហើយនៅ?” ក៏ជាការស្វាគមន៍ និងសួរសុខទុក្ខដោយយកចិត្តទុកដាក់មួយដែរ។
ហើយការធ្វើបុណ្យបានជួយលើកកម្ពស់សីលធម៌ និងគុណធម៌ក្នុងសង្គម។
អ្នកអាចយកនំកូរមករៀបដាក់ចាន រួចស្រូបទឹកខ្ទិះដូងពីលើ។
រួចអ្នកទិញក៏​ដើរយក​ដៃគោះខ្នង​ក្មេងដែលអង្គុយឱបចង្កេះគ្នានោះ ។
ប្រសិនបើអ្នកលេងណា ភ្លេចឈ្មោះដែលស្តេចចង់ បានដាក់អោយ ឬនិយាយឈ្មោះមិនបានត្រឹមត្រូវតាមលំដាប់ អ្នកនោះនឹងចាញ់។
ពិសេសនៅក្នុងម្ហូបបស្ចិមប្រទេស ជាតិល្វីងពីកាហ្វេ ឬសូកូឡាខ្មៅ ត្រូវបានគេប្រើដើម្បីបន្ថែមភាពស្មុគស្មាញដល់រសជាតិ។
ពេលទឹកខ្ទិះខាប់ល្មមហើយ បិទភ្លើង លើកឆ្នាំងចុះពីចង្ក្រាន រួចស្រង់ស្លឹកតើយចេញ។
ចំពោះរុក្ខជាតិផ្សេងៗ ដូចជា ផ្តៅ ឬដើមល្ពាក់ ក៏អាចយកមកធ្វើជាបង្គីបានដែរ។
ការត្រៀមទុកនូវទំហំខុសៗគ្នាពីរបីឈុត អាចជួយឲ្យភ្ញៀវមានជម្រើសសមរម្យសម្រាប់ពួកគេ។
ពេលចាក់ទឹកចូលរួចស្រេចហើយ យើងត្រូវកូរឱ្យវាទៅជាល្បាយរាវ គឺកូររហូតដល់ម្សៅរលាយសព្វល្អ ហើយមិនមាននៅដំុៗ។
ជាដំបូងយើងត្រូវយកផ្លែល្ពៅទៅលាងទឹក រួចហើយយកទៅចិតចំបកចេញឱ្យស្អាត។
ក្នុងការបូជាសពធ្វើដោយមានព្រះអាចារ្យ តាមបែបបទបុណ្យ និងសូត្រធម៌។
ឯការបួសមុខភ្លើង គឺជាកិច្ចការតបស្នងសងគុណ និងបង្ហាញពីការគោរព និងសេចក្តីអំណរគុណចំពោះសព ដែលជាប្រពៃណីដ៏សំខាន់មួយក្នុងការហែសព។
ការបោះពុម្ពផ្ទាល់ខ្លួននេះ ធ្វើឲ្យអំណោយកាន់តែមានលក្ខណៈពិសេស និងក្លាយជាវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍ដ៏មានតម្លៃសម្រាប់ភ្ញៀវ ដើម្បីចងចាំពីថ្ងៃដ៏រីករាយរបស់គូស្វាមីភរិយាថ្មី។
វត្តមាននៃភ្លេងបុរាណខ្មែរបានធ្វើឲ្យពិធីនេះកាន់តែមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅ និងបង្ហាញពីភាពរុងរឿងនៃវប្បធម៌ខ្មែរ។
ការជ្រើសរើសអំណោយជូនភ្ញៀវក្នុងពិធីមង្គលការខ្មែរ ច្រើនតែមានលក្ខណៈសាមញ្ញ ប៉ុន្តែពោរពេញទៅដោយអត្ថន័យល្អ ដែលតំណាងឲ្យពរជ័យ និងបំណងប្រាថ្នាល្អរបស់ម្ចាស់ផ្ទះសម្រាប់ជីវិតគូរបស់កូនៗ។
ការដាក់គ្រឿងអលង្ការមិនត្រឹមតែស្អាតទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងមានន័យផ្លូវចិត្តផងដែរ។
ការរួមចំណែករបស់យើងម្នាក់ៗ អាចជួយឱ្យសហគមន៍ឆ្លងផុតពីវិបត្តិនេះបានដោយជោគជ័យ។
នៅពេលស្រង់ចេញ យើងត្រូវព្យាយាមសម្រក់ទឹកស្ករឲ្យអស់ រួចព្យាយាមរាយចេកនោះឃ្លាតពីគ្នា ជៀសវាងមានការស្អិតជាប់គ្នាពេលស្ងួត ឬ ត្រជាក់។
សម្ភារៈប្រើប្រាស់ចាំបាច់ប្រចាំថ្ងៃក៏មានប្រយោជន៍ខ្លាំងផងដែរ។
គួរផ្ដល់សម្ភារៈសម្រាប់រក្សាអនាម័យផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ស្ត្រី ដែលចាំបាច់សម្រាប់សុខភាព និងផាសុកភាពរបស់ពួកគាត់។
សម្លងុាំង៉ូវសាច់មាន់ គឺជាម្ហូបខ្មែរមួយមុខ ដែលល្បីល្បាញដោយសារវាមានរសជាតិជូរអែមប្រៃ ហើយឆ្ងាញ់ប្លែក ដែលផ្សំពីជាតិប្រៃល្មមរបស់ក្រូចឆ្មាងុាំង៉ូវនិងក្លិនឈ្ងុយរបស់គ្រឿងរំលីង។
ប្រហុកខ្ទិះ ស្ករត្នោតត្រូវបានប្រើដើម្បីរំងាស់ជាមួយប្រហុក ខ្ទិះដូង និងគ្រឿងផ្សំផ្សេងៗទៀត ដើម្បីបង្កើតរសជាតិផ្អែម ប្រៃ ឈ្ងុយ ដែលឆ្ងាញ់ពិសាជាមួយបន្លែស្រស់។
ពិធីបុណ្យខួបនៃការយាងចូលទិវង្គតរបស់ព្រះអង្គត្រូវបានកំណត់ជាផ្លូវការថាជា ទិវា​ប្រារព្ធ​ពិធី​គោរព​ព្រះវិញ្ញាណក្ខន្ធ ព្រះបរមរតនកោដ្ឋ ដោយព្រះរាជក្រឹត្យមួយ ដើម្បីធានាថាការចងចាំ និងគុណូបការៈរបស់ព្រះអង្គត្រូវបានបន្តរំលឹកជារៀងរហូត។
ទោះបីជាមានភាពស្រដៀងគ្នា ក៏ទាត់សីមានលក្ខណៈសាមញ្ញជាង និងអាចលេងដោយសេរី មិនតម្រូវទីលាន ឬសំណាញ់នោះឡើយ។
ការប្រើដៃតែម្ខាង អាចត្រូវបានចាត់ទុកថាជាការមិនសូវឱ្យតម្លៃ ឬមិនសូវយកចិត្តទុកដាក់។
ការបូជាដល់ អ្នកតា ឬ វិញ្ញាណអ្នកថែរក្សាភូមិ និងអាទិទេព គឺជាផ្នែកមួយដ៏សំខាន់នៃជំនឿប្រពៃណីរបស់ខ្មែរ ដែលបានបន្តវេនពីបុរាណរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន។
យើងអាចយកផ្អកកំពឹសនេះទៅញុំាជាមួយបន្លែដូចជា ពពាយ អំបិលខ្ចី សណ្ដែកកួរ ត្រសក់ ឬ ត្រប់ជាដើម។
ដំបូង យើងយកទំពាំង ២ឬ៣គល់ មកបកសំបក និងចិតគល់ចាស់ៗចេញឱ្យអស់ ទុកតែផ្នែកដែលខ្ចីប៉ុណ្ណោះ។
ប្រហុកត្រូវបានប្រើក្នុងសម្លជាច្រើនប្រភេទ ដោយអាស្រ័យទៅតាមតំបន់និងចំណង់ចំណូលចិត្ត។
តារា មានន័យថាផ្កាយ នាំមកនូវពន្លឺ វាក៏ជាឈ្មោះដ៏ពេញនិយមផងដែរសម្រាប់កូនប្រុស។
រិទ្ធីជាឈ្មោះដែល មានន័យថាឫទ្ធិអំណាច សមត្ថភាព បង្ហាញពីថាមពលនិងឥទ្ធិពល។
កាយវិការនេះជួយឱ្យសិស្សានុសិស្សមានអាកប្បកិរិយាល្អ និងចេះគោរពអ្នកដទៃ។
ក្រៅពីនេះមិនត្រូវបោះសំរាមពាសវាលពាសកាល ឬស្តោះទឹកមាត់នៅទីធ្លាវត្តឡើយ តែត្រូវចូលរួមថែរក្សាអនាម័យជានិច្ច។
ក្នុងសម័យបុរាណ គ្រួសារអ្នកមានធនធានក៏អាចប្រើស្លាបព្រាលោហៈសម្រាប់បរិភោគប្រចាំថ្ងៃដែរ។
ចលនាតស៊ូដើម្បីទាមទារឯករាជ្យជាតិ បានចែកចេញជា ៣ផ្សេងគ្នា ទី១ ចលនាតស៊ូដោយពួក ​ខ្មែរ​ឥស្សរៈមានមូលដ្ឋាននៅ ខេត្តបាត់ដំបង ដែលមានការគាំទ្រពី ប្រទេសថៃ និង ក្រោយមកគាំទ្រ ដោយពួកវៀតមិញ ។
ទន្ទឹមនឹងនេះ សម្លៀកបំពាក់កូនក្រមុំកូនកម្លោះដែលសំខាន់ទៅតាមកម្មវិធីនីមួយៗរួមមាន ឈុតសូត្រមន្ត ឈុតទទួលផ្កាស្លា ឈុតបំពាក់ចិញ្ចៀន ឈុតសំពះផ្ទឹម រួមទាំងឈុតកាត់សក់ និងទទួលភ្ញៀវផងដែរ។
របៀបលាងអង្ករដំណើបមិនខុសគ្នាពីការលាងអង្ករធម្មតាទេ គឺយើងត្រូវលាង២ទៅ៣ដង រហូតទឹកអង្ករដំណើបឡើងថ្លា រួចសិមស្រង់ទៅទុកមួយឡែក។
ណែនាំពីទីតាំងបន្ទប់គេងរបស់ពួកគេ បន្ទប់ទឹក ផ្ទះបាយ និងកន្លែងផ្សេងៗទៀតដែលពួកគេអាចប្រើប្រាស់បាន។
ការធ្វើបែបនេះបង្ហាញពី ភាពស្មោះត្រង់ និងការបើកចំហ។
នៅក្នុងនោះក៏មានផ្លែឈើស្រស់ៗផងដែរ ដែលគេរៀបចំដាក់ជាគូៗ ដូចជា ចេកទុំ ដូងខ្ចី ស្វាយ មៀន ល្ហុង និង ល្មុតជាដើម។
សរុបមក ក្នុងពេលមានសង្គ្រាម និងពេលមានទឹកជំនន់ធំ ពិធីបុណ្យសពត្រូវបានគេប្រារព្ឋទៅសម្របនឹងស្ថានភាពជាក់ស្តែង។
យើងត្រូវយកថង់ផ្លាស្ទិកចេញ ហើយកូរម្សៅនោះរហូតដល់វាអស់ពពុះ និងមើលទៅម៉ដ្ឋល្អ។
ជាពិសេសនោះ គឺកាយវិការតែម្ដង ព្រោះថា បើពាក្យសម្ដីរបស់យើងជាការស្វាគមន៍ ប៉ុន្តែកាយវិការរបស់យើងមិនសមស្រប នោះវាក៏មិនត្រឹមត្រូវដែរ។
ហើយបានបង្ហាញថាដឺងគុណ  ការចងចាំ  ការគោរព ចំពោះចូលចិត្តនិងចំណង់ចំណូលចិត្តរបស់ពួកគាត់។
ចំពោះស្លឹកចេកនេះដែរ យើងអាចមានច្រើនរបៀបដើម្បីធ្វើអោយវាទន់ ដោយយើងអាចយកវាទៅអាំង ស្រុះទឹកក្ដៅ ឬ ហាលថ្ងៃក៏បាន។
សក់លិចត្រូវបានប្រើក្នុងពិធីរៀបចំមង្គលការតាមបែបប្រពៃណី។
ភូមិនេះមានលក្ខណៈស្រដៀងទៅនឹងភូមិបណ្ដែតទឹកដទៃទៀត ដោយប្រជាជនភាគច្រើនប្រកបរបរនេសាទ។
ការរៀបចំក្នុងការប្រារព្ធពិធីបុណ្យឯករាជ្យជាតិដើម្បីរំលឹកដល់គុណូបការៈដ៏ធំធេងរបស់ព្រះមហាវីរក្សត្រ និងវីរបុរសជំនាន់មុន ក៏ដូចជាអបអរសាទរថ្ងៃឯករាជ្យជាតិ ប្រទេសកម្ពុជាបានរៀបចំពិធីជាច្រើន។
ឈុតនេះបង្ហាញពីភាពបរិសុទ្ធ និងការចាប់ផ្តើមជាថ្មី។
ប្រសិនបើអ្នកបានយកអាហារដែលអ្នកបានចម្អិនដោយផ្ទាល់ដៃ និងប្រកបដោយការយកចិត្តទុកដាក់ ហើយមានរស់ជាតិឈ្ងុយឆ្ងាញ់ជូនទៅគាត់នោះក៏ជាការល្អប្រសើរផងដែរ។
បើក្រឡេកទៅមើលកាលពីជំនាន់មុនវិញ ពិធី​មង្គលការត្រូវ​ប្រើ​ពេលវេលា​រហូត​បី​ថ្ងៃ​បី​យប់​ទើប​រួចរាល់។
ពេលនោះ បង្អែមបបរល្ពៅរបស់យើងបានចម្អិនរួចរាល់ជាការស្រេច។
ឃ្លាថា "ទៅណាមកណាដែរបង?" អាចប្រើសម្រាប់សួរពេលជួបគ្នាស្ទើររៀងរាល់ថ្ងៃ ហើយបង្ហាញភាពស្និទ្ធស្នាល។។
របបអាហាររបស់ប្រជាជនខ្មែរបានសម្របខ្លួនទៅនឹងលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុ ដើម្បីធានានូវផាសុកភាព សុខភាព និងការប្រើប្រាស់ធនធានធម្មជាតិប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព។
ក្នុងករណីនេះ ការផ្តល់ជូនសម្លៀកបំពាក់បន្ថែមមួយចំនួន ដូចជាអាវយឺត ខោខ្លី ឬឈុតគេងយប់ស្អាតៗ គឺជារៀបចំទុកមុនបានល្អ និងមានប្រយោជន៍បំផុត។
ការយកទំពាំងទៅធ្វើជាជ្រក់អាចជួយឱ្យយើងរក្សាទុកវាបានយូរជាងធម្មតា ជាពិសេស នៅពេលខែសម្បូរទំពាំង ហើយយើងមិនដឹងថាយកវាទៅធ្វើម្ហូបអ្វី។
គេចង្អុលបង្ហាញថា វាជាការគោរពជាលើកចុងក្រោយចំពោះអ្នកស្លាប់។
ឥឡូវនេះ ដោយម្សៅរបស់យើងបានរលាយសព្វល្អហើយ យើងត្រូវយកថង់ផ្លាស្ទិកមកគ្របពីលើ ហើយផ្អាប់វាទុករយៈពេល២ម៉ោងនៅកន្លែងដែលមានសីតុណ្ហភាពក្ដៅឧណ្ហៗ។
កាយវិការនេះក៏ជាការបង្ហាញពីសុជីវធម៌ក្នុងការទទួលទានផងដែរ។
កាដូប្រភេទនេះជួយបំពេញបន្ថែមនូវអ្វីដែលពួកគេត្រូវការសម្រាប់ជីវិតថ្មីនៅក្នុងផ្ទះ។
បន្ទាប់មកទៀត ចាក់ទឹកម្សៅឆាដែលលាយរួចនោះ ចូលទៅក្នុងឆ្នាំងខ្ទិះដូងដែលកំពុងពុះរឹមៗ និងកូរជាប់ដៃ រហូតដល់ទឹកខ្ទិះឡើងខាប់បន្តិច។
ក្រោយពីស្រែកដូច្នេះរួច​ ក្រុមចាំទីរើសរកអ្នកណាមានមាឌមាំបន្តិចក្នុងក្រុម ក្នុងបណ្តាពួកគេឱ្យនៅចាំទីការពារ កុំឱ្យអ្នករត់ពួនរត់មកចូលទីបាន។
វាតំណាងនូវកិត្តិយស និងសេចក្ដីគោរពរបស់ភ្ញៀវឬខាងសាច់ញាតិបងប្អូន។
ម្យ៉ាងវិញទៀត វាជាការបណ្ដេញអ្វីដែលអពមង្គល ពេលខ្លះក៏ជាការបន់ស្រន់ ឬសុំឲ្យម្ចាស់ទីកន្លែងជួយបណ្ដេញនូវវិញ្ញាណអាក្រក់ ទាំងឡាយណាដែលនៅទីនោះចេញទៅ។
នៅក្នុងសាច់ប្រឡាក់ឬត្រីប្រឡាក់ ស្ករត្នោតជាគ្រឿងផ្សំដ៏សំខាន់ក្នុងការប្រឡាក់សាច់ ឬត្រី មានដូចជា សាច់ជ្រូកបីជាន់ប្រឡាក់ ត្រីងៀតប្រឡាក់ ដើម្បីឱ្យមានរសជាតិផ្អែម ប្រៃ ឆ្ងាញ់ និងជួយឱ្យសាច់មានពណ៌ត្នោតស្រស់ពេលចម្អិន។
ចំពោះតួនាទីរបស់វត្តក្នុងការរៀបចំពិធីបុណ្យសពអាចបែងចែកបានជា ៣ចំណុចសំខាន់មានដូចជា​ ប្រារព្វពិធីបុណ្យសព កម្កលសាកសព និងការបូជាសព។
ដោយឡែក យើងក៏បានឃើញរូបភាពជាច្រើនដែលបង្ហាញពីការជូនអំណោយ ដូចជានៅក្នុងខ្សែភាពយន្ត និង ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយនានា។
វត្ថុសិល្បៈ សៀវភៅ ឬវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍ប្រណិត គឺស័ក្តិសមសម្រាប់គោលបំណងនេះ។
ឆ្នាំ១៩៨៩ វាលពិឃាតជើងឯក បានប្រែក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលជាតិ សម្រាប់ថែរក្សាទុកភ័ស្តុតាង នៃអំពើកាប់សម្លាប់មនុស្សយ៉ាងព្រៃផ្សៃ និងអមនុស្សធម៌របស់ខ្មែរក្រហម និងជាសារមន្ទីរប្រវត្តិសាស្ត្រសម្រាប់មនុស្សជាតិ។
ក្រោយមកយើងត្រូវទទួលភ្ញៀវដោយ ភេសជ្ជៈ ឬទឹកត្រជាក់ៗ ដល់ពួកគាត់ភ្លាមៗ។
ការយកចង្កាន់ប្រគេនព្រះសង្ឃនៅតាមវត្តនានាវាជាទម្លាប់ទូទៅដែលប្រជាជនធ្វើជាញឺកញាប់ ដើម្បីឧទ្ទិសកុសលផលបុណ្យជូនដល់បុព្វការីជនរបស់ពួកយើង។
រួចហើយ យកឆ្នាំងនោះដាក់លើចង្ក្រានដោយបើកភ្លើងតិចៗ កូរឲ្យសព្វ រហូតដល់ខ្ទិះដូងចាប់ផ្ដើមពុះរឹមៗ។
ក្នុងរដូវត្រជាក់ រាងកាយត្រូវការអាហារក្តៅៗដើម្បីរក្សាកម្ដៅ និងផ្តល់ថាមពល។
​ដោយសារតែពិធីមង្គលការមានពិធីច្រើន ការរៀបចំក៏អាចខុសគ្នាបន្តិចបន្តួចទៅតាមការចាត់ចែង និងតម្រូវការរបស់គូស្វាមីភរិយា ដូចនេះ ឈុតសម្លៀកបំពាក់របស់កូនក្រមុំកូនកម្លោះក៏អាចមានចំនួនតិចឬច្រើនទៅតាមនោះដែរ។
ម្យ៉ាងវិញទៀត គេអាចយកអំពិលខ្ចីធ្វើជាបុកអំពិលសម្រាប់បរិភោគជាមួយត្រីអាំងក៏បានផងដែរ។
ការយល់ដឹងអំពីទិដ្ឋភាពស៊ីជម្រៅទាំងនេះ ជួយឱ្យយើងមើលឃើញពីភាពស្មុគស្មាញនៃជីវិតនៅក្នុងភូមិនេសាទ និងសារៈសំខាន់នៃការអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយតុល្យភាព ដែលគិតគូរទាំងសេដ្ឋកិច្ច សង្គម និងបរិស្ថាន។
ជំហានបន្ទាប់ យើងដាក់ដាំទឹកថ្មីប្រហែលកន្លះឆ្នាំងដដែល ទុកវាឱ្យពុះ សិមចាក់ទំពាំង សាច់ជ្រូកបីជាន់ និងត្រីឆ្លាំងចូល រួចទុកឱ្យវាពុះម្ដងទៀត។
លើសពីនេះភូមិវប្បធម៌ គឺជាគោលដៅទេសចរណ៍ដ៏ទាក់ទាញមួយ ដែលអាចទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរបានយ៉ាងច្រើន។
បន្ថែមពីនេះ ត្រូវចៀសវាងការបង្ករសំឡេងរំខានដល់អ្នកដទៃ ដែលកំពុងធ្វើបុណ្យ ឬភាវនា។
អំឡុងពេលស្ងោរសាច់ យើងអាចយកកំពឹស មកលីងវាឱ្យឡើងក្រហមឬឆ្អិន​ ដោយត្រូវបើកភ្លើងតិចៗ។
ពិធីបុណ្យសពត្រូវធ្វើឡើងដោយលឿនរហ័ស និងមានការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ ដើម្បីជៀសវាងការវាយប្រហារ ការទម្លាក់គ្រាប់បែក ឬគ្រោះថ្នាក់ផ្សេងៗ។
ការផ្តល់ស្ករគ្រាប់ ឬសូកូឡាជាអំណោយដល់ភ្ញៀវក្នុងពិធីមង្គលការខ្មែរ គឺជាជម្រើសដ៏ពេញនិយមមួយដែលបង្កប់នូវអត្ថន័យដ៏ស្រស់ស្អាត។
ផ្អកនេះងាយស្រួលធ្វើជាងផ្អកទូទៅ ប៉ុន្តែ​ ដើម្បីឱ្យវាមានរសជាតិឈ្ងុយឆ្ងាញ់ យើងត្រូវផ្អាប់វាទុកឱ្យបានត្រឹមត្រូវ និងគ្រប់ថ្ងៃកំណត់។
ចំណែកឯគ្រឿងអលង្ការដែលប្រើមានជាច្រើនមុខ ដូចជា កងដៃ កងពាក់ក ក្រវិល។
បន្ទាប់មកទៀត យករំដេងដែលបានបុក ចាក់លាយចូលជាមួយកំពឹស បន្ថែមខ្ញី អង្ករលីង ប៊ីចេង ១ស្លាបព្រាកាហ្វេ និងចុងក្រោយ ស្ករត្នោតចំនួន ១៣០ ក្រាម។
ពួកគេរៀនរៀបចំយុទ្ធសាស្ត្រសាមញ្ញៗ រៀនជួយគ្នាទៅវិញទៅមក។
ពិធីបូជាធាតុនេះ ជារឿយៗត្រូវបានធ្វើរួមគ្នាជាមួយគ្រួសារជាច្រើន ឬគួបផ្សំនឹងពិធីរំលាយសពព្រះសង្ឃដែលមានឋានៈខ្ពស់ ដើម្បីសន្សំធនធាន និងភ្ជាប់និស្ស័យបុណ្យ។
វាប្រើប្រាស់ដើម្បីអភិរក្សអត្តសញ្ញាណជាតិ និងជាផ្នែកមួយនៃការទទួលស្គាល់និងគោរពលើប្រពៃណីដ៏មានតម្លៃរបស់ជនជាតិខ្មែរ។
ដោយឡែក នៅរដូវបុណ្យទានក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ការជូនអំណោយដូចជា នំអង្សម ឬ នំនែកផ្សេង ក៏ជាអ្វីដែលយើងឧស្សាហ៍ឃើញញឹកញាប់ផងដែរ។
បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ ជាពិធីបុណ្យប្រពៃណីដ៏សំខាន់មួយរបស់ខ្មែរ ដែលបានបន្សល់ទុកអោយកូនចៅបានឧទ្ទិសកុសលផលបុណ្យទៅដល់ដូនតាដែលបានចែកឋានទៅ។
ថ្នាក់រៀនត្រូវបានបែងចែកជាបន្ទប់ឃុំឃាំងតូចៗ ឬជាបន្ទប់ធំៗសម្រាប់ឃុំឃាំងមនុស្សច្រើននាក់ បង្អួច និងទ្វារត្រូវបានបិទបាំងដោយលួសបន្លា ដើម្បីទប់ស្កាត់ការរត់គេចខ្លួន។
ក្មេងដែលធ្វើជា បង្កង នឹងឈរនៅក្នុងតំបន់ដែលបានកំណត់ទុកជាមុន ដូចជាក្នុងរង្វង់មូលដែលគូសនៅលើដី ឬនៅជ្រុងណាមួយដែលតំណាងឱ្យ ស្រះ ឬ បឹង។
ឧទ្យានជាតិសមុទ្រមួយនេះមានទេសភាពធម្មជាតិស្រស់ស្អាតមានឆ្នេរខ្សាច់ទឹកសមុទ្រថ្លា និងព្រៃឈើបៃតងខ្ចីជាច្រើន។
បើប្រើចំណុចទាំងពីរនេះបញ្ចូលគ្នា អាចបង្កើតបាននូវឈ្មោះដែលពិសេស ដែលមានលក្ខណៈខ្មែរផង និង អន្តរជាតិផង។
ការអនុវត្តតាមគោលការណ៍ទាំងនេះ នឹងជួយឲ្យយើងរក្សាបាននូវសីលធម៌ល្អ និងពង្រឹងទំនាក់ទំនងក្នុងសង្គមឲ្យកាន់តែរឹងមាំផងដែរ។
មុខម្ហូបនេះមានគ្រឿងផ្សំចាំបាច់ដូចជា សាច់ជ្រូក ចំនួន កន្លះគីឡូ​ និងសាច់ជ្រូកបីជាន់ចំនួន បីខាំ។
រីឯការប្រារព្ធកម្មវិធីនេះគឺត្រូវអញ្ជើញបងប្អូនមកដើម្បីជួយទទួលភ្ញៀវដែលមកបុណ្យសព។
មុខម្ហូបនេះអាចបន្ថែមបន្លែផ្សេងៗដូចជា ផ្កាខាត់ណា ការ៉ុត ឬសណ្តែកបារាំង តាមចំណូលចិត្ត។
រៀបចំយុទ្ធនាការផ្សព្វផ្សាយជាសាធារណៈអំពីសារៈសំខាន់នៃបេតិកភណ្ឌជាតិ និងវិធីចូលរួមថែរក្សា។
ឧទ្យានជាតិព្រះសីហនុ គឺជាឧទ្យានជាតិសមុទ្ររបស់កម្ពុជា ដែលល្បីល្បាញដោយសារប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីចម្រុះ និងសម្រស់ធម្មជាតិដ៏ស្រស់ត្រកាល។
ទោះបីជាគ្រឿងពេជ្រមិនមែនជាផ្នែកមួយនៃប្រពៃណីបុរាណក៏ដោយ ការពាក់គ្រឿងពេជ្រនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ តំណាងឱ្យ ភាពប្រណីត ភាពស៊ីវិល័យ និងភាពបរិសុទ្ធ។
គេនិយមធ្វើម្ជូរព្រៃនៅរដូវវស្សា ព្រោះសម្បូរបន្លែព្រៃច្រើន និងស្រស់ៗ ហើយវាក៏ជាម្ហូបសម្រាប់ញ៉ាំក្នុងគ្រួសារប្រចាំថ្ងៃផងដែរ។
បរិយាកាសក្នុងការទទួលស្វាគមន៍ភ្ញៀវជនបទផ្តោតលើភាពសាមញ្ញ សុខសាន្ត ស្មោះត្រង់ និងអោយតម្លៃយ៉ាងសមរម្យ។
គួរផ្តល់ទឹកសុទ្ធដបធំ ឬជាដបតូចល្មមដែលងាយស្រួលក្នុងការចែកចាយ។
បន្ទាប់ពីស្លាប់ត្រូវបានគេជឿថាបាន វិលវល់នៅក្បែរៗបរិវេណដែលខ្លួនស្លាប់ ឬក្បែរមនុស្សជាទីស្រឡាញ់មួយរយៈ ជារឿយៗគេជឿថាប្រហែល៧ថ្ងៃ ឬ៤៩ ថ្ងៃ។
វាជាកាដូដ៏សាមញ្ញ ប៉ុន្តែមានតម្លៃដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបាន និងបានបង្ហាញពីចិត្តសប្បុរសរបស់ជនជាតិខ្មែរទៀតផង។
នៅពេលដែលមានសាច់ញាតិស្លាប់ ក្រុមគ្រួសារតែងនាំសពទៅវត្ត ដើម្បីធ្វើបុណ្យតាមប្រពៃណី និងសាសនាព្រះពុទ្ធ។
នៅប្រទេសកម្ពុជាមានអាកាសធាតុក្តៅហើយសើម នេះអាចបណ្តាលឱ្យអាហារឆាប់ខូច ឬ អាចបង្កមេរោគ ប្រសិនបើមិនបានរក្សាទុកត្រឹមត្រូវ នេះអាចបង្កឱ្យមានការពុលអាហារឬជំងឺរាករូសបាន។
ការប្រារព្ធទិវាសន្តិភាពកម្ពុជាមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅ និងសារៈសំខាន់ជាច្រើនដូចជា ការរំលឹកគុណូបការ ការអប់រំ និងដាស់ស្មារតី ការបង្រួបបង្រួមជាតិ និងការលើកតម្កើងតម្លៃមនុស្សធម៌។
និងបែងចែកទីតាំងនិងតួនាទី នេះបញ្ជាក់ថាប្រជាជននៅតាមជនបទមានការសហការគ្នានិងយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះការងារ។
នៅពេលហែជំនូន ទៅដល់មុខក្លោងទ្វាជ័យ មានឪពុកម្តាយកូនក្រមុំ កូនក្រមុំ អ្នកកំដរកូនក្រមុំនិងសាច់ញាតិនៅចាំទទួលកូនកំលោះ។
មុនពេលដែលកម្ពុជាទទួលបានឯករាជ្យពីបារាំង ប្រទេសកម្ពុជាទាំងមូលបានស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់បារាំងអស់រយៈពេល ៩០ឆ្នាំ ដែលរាប់ចាប់ពីឆ្នាំ ១៨៦៣ រហូតដល់ឆ្នាំ ១៩៥៣ ។
ម្យ៉ាងវិញទៀត ការប្រើដៃទាំងពីរនេះ ក៏អាចជួយបង្កើតបរិយាកាសនៃភាពកក់ក្តៅ និងជឿទុកចិត្តគ្នាទៅវិញទៅមកផងដែរ។
កាយវិការនេះបង្ហាញពីភាពស្មោះត្រង់ ភាពថ្លៃថ្នូរ និងការគោរពចំពោះ បុគ្គលដែលបានផ្តល់ឲ្យយើង។
ត្រូវប្រាកដថាបន្ទប់ទឹកដែលនៅជិតកន្លែងគេងភ្ញៀវ ត្រូវបានសម្អាតយ៉ាងហ្មត់ចត់។
ចូលដល់ដំណើរការពិធីវិញ សម្រាប់ពុទ្ធសាសនិក ដំបូងអាចារ្យនឹងនាំម្ចាស់ផ្ទះ និងអ្នកចូលរួម អុជធូប ទៀន ថ្វាយផ្កា ហើយ វក្រាបថ្វាយបង្គំ ព្រះរតនត្រ័យ។
ការជូនផ្លែឈើជាអំណោយត្រូវបានប្រជាជនខ្មែរ ប្រើជាញឹកញាប់ និងស្ទើរតែគ្រប់កាលៈទេសៈ។
វាតំណាងឲ្យសិល្បៈតម្បាញខ្មែរ និងប្រវត្តិសាស្ត្រយូរលង់របស់ខ្មែរ។
រសជាតិជូរអែម និងប្រៃរបស់សម្លនេះជួយបង្កើនចំណង់អាហាររបស់យើង ជាពិសេសពេលបានបរិភោគជាមួយបាយសក្ដៅៗ។
ប្រហុកក៏អាចធ្វើជាទឹកជ្រលក់សម្រាប់ទទួលទានជាមួយសាច់គោអាំងនិងបន្លែស្រស់ផងដែរ។
វិធីសាស្ត្រចម្អិនអាហារនៅជនបទនៅតែរក្សាភាពដើម និងប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាសាមញ្ញ។
ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ពិធីបុណ្យនេះត្រូវបានប្រារព្ធធ្វើឡើងយ៉ាងមហោឡារិកនៅ វិមានឈ្នះ-ឈ្នះ ដែលជានិមិត្តរូបនៃសន្តិភាព នឹងឯកភាពជាតិ និងរៀបចំឡើងយ៉ាងល្អិតល្អន់ ដោយមានការចូលរួមពីស្ថាប័នរដ្ឋ ក្រសួងនានា កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ 
អាជ្ញាធរដែនដី ប្រជាពលរដ្ឋ និងយុវជន។
ការគោរពបូជាចំពោះ ព្រះពុទ្ធ ព្រះធម៌ ព្រះសង្ឃ និងអ្នកមានសីលទាន។
ជាទូទៅ នំអាកោរដែលត្រូវយកទៅបរិភោគជាមួយសាច់ដូងកោស គេនិយមចំហុយវាក្នុងកូនពែងតូចៗ។
ការទុកដាក់អំណោយឲ្យបានត្រឹមត្រូវគឺ បង្ហាញថាយើងគោរព និងឲ្យតម្លៃលើអំណោយនោះ។
សម្រាប់ភ្ញៀវជនបទភាគច្រើនម្ហូបមានលក្ខណៈសាមញ្ញមិនប្រណិត ប៉ុន្តែមានរសជាតិឆ្ងាញ់ យើងគួរគិតគូរពីការចូលចិត្តផងដែរ ជៀសវាងពីម្ហូបដែលគេមិនចេះញុាំ។
ជួនកាលគេយកស្លឹកក្រូចសើចហាន់ជាសរសៃល្អិតៗ រោយពីលើមុខម្ហូបជាការតុបតែង​​ និងបង្កើនក្លិនឈ្ងុយពេលទទួលទាន។
ក្រៅពីនេះកសិករក៏ប្រើបង្គីដើម្បីជញ្ចូន ដីទៅចាក់បំពេញនៅកន្លែងណាមួយក៏បាន ឬជញ្ចូនសំរាម ស្មៅទៅចាក់ចោលជាដើម។
បន្ទាប់មកគឺយើងត្រូវដាក់ទឹកដោះគោស្រស់ចំនួន២៥០មីលីលីត្រចូល​ ហើយកូរច្របល់ទឹកពោតជាមួយទឹកដោះគោស្រស់ឱ្យចូលគ្នាបន្ដិច។
មែនទែនទៅ ការប្រើប្រាស់​ស្លឹកចេក​ដើម្បី​វេច​ខ្ចប់​អាហារ ត្រូវបាន​គេ​អនុវត្ត​តាំងពី​យូរណាស់​មកហើយ​។
ម្យ៉ាងវិញទៀត ការស្លៀកសម្លៀកបំពាក់បែបនេះមានន័យថា ជាការគោរពដល់ព្រះពុទ្ធ និងព្រះសង្ឃ ដែលបាននិមន្តមកសូត្រមន្តក្នុងពិធីសិរីសួស្តីរបស់កូនក្រមុំកូនកម្លោះ។
ឯ​ក្រុមទី​២ ត្រូវ​ឈរជុំវិញ ចាំ​ឆ្មក់​លោត​ចូលក្នុង​អន្ទាក់ដៃ​របស់​ក្រុមទី​១។
បន្ថែមពីនេះ ការបូជាក៏អាចបង្កើតផ្សែងដែលទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍របស់សត្រូវផងដែរ។
ក្រោយមកទៀត កូរឱ្យរលាយបន្តិច ដើម្បីឱ្យបង្អែមមានរសជាតិផ្អែមឆ្ងាញ់។
​ស្លឹកត្នោតអាចយកទៅប្រក់ដំបូល ខ្ចប់នំ ឬប្រើសម្រាប់បិទបាំងផ្សេងៗបាន។
ក្រៅពីការប្រើប្រាស់ផ្សេងៗស្លឹកចេកក៏ត្រូវបាន​គេយកវេចនំអន្សមចេក នំគម នំស្នូលផ្អែម​ នំអន្សមជ្រូក​ជាដើម។
ចំណែកឯរំដេង  គឺជាប្រភេទមើមរុក្ខជាតិដែលមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹងខ្ញី មានក្លិនឈ្ងុយប្លែកហើយក៏ជាផ្នែកមួយនៃគ្រឿងបុកផងដែរ។
នៅក្នុងភាពយន្តខ្មែរ ជាញឹកញាប់ បុរសតែងតែជូនផ្កាទៅស្ត្រី ដើម្បីបង្ហាញពីសេចក្ដីស្រឡាញ់ និងចិត្តស្មោះសរ ដែលបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពពិតក្នុងសង្គមខ្មែរបច្ចុប្បន្នផងដែរ។
ផ្ទះនៅ ចុងឃ្នាស ភាគច្រើនគឺជាផ្ទះអណ្ដែតទឹកពិតៗ ដែលអាចរំកិលទីតាំងបានទៅតាមកម្រិតទឹកឡើងចុះ។
នៅក្នុងវប្បធម៌ប្រពៃណីរបស់ជាតិខ្មែរយើង ពេលភ្ញៀវមកលេងផ្ទះ គឺតែងតែទទួលបានការស្វាគមន៍ពីសំណាក់ម្ចាស់ផ្ទះ មិនថាភ្ញៀវនោះមកពីតំបន់ជនបទឬទីក្រុងក៏ដោយ។
គេមានជំនឿថាការស្លាប់ គឺជាដំណើរមួយឆ្ពោះទៅកាន់ពិភពមួយថ្មីទៀត។
ដំណាក់កាលសំខាន់ៗនៃពិធីបុណ្យសពគឺមាននៅក្នុងរយៈពេលបីថ្ងៃដោយមានអត្ដន័យផ្សេងៗគ្នា។
ការបូជាសពជាពិធីសាសនាដ៏សំខាន់មួយក្នុងវប្បធម៌ខ្មែរ។
ដែលមុននឹងកម្មវិធីចាប់ផ្ដើមមកដល់គេត្រូវរៀបចំផ្ទះសម្បែងមុនពេលពិធីរៀបការ គឺជាការងារមួយសំខាន់ណាស់ ដែលជួយធ្វើអោយពិធីកាន់តែមានរបៀប និងធ្វើឲ្យភ្ញៀវទទួលបានអារម្មណ៍ល្អ។
រីឯអ្នកធ្វើអន្ទាក់ជាអ្នកឈ្នះ ហើយអ្នកឈ្នះក្រោកឈរឡើងចាំលោតម្ដង ហើយឲ្យអ្នកចាញ់​ទៅ​អង្គុយ​​ធ្វើ​អន្ទាក់វិញ។
រីឯគ្រឿងសែនជំនាងផ្ទះរួមមានបាយសី ស្លាធម៌ ផ្កា ទៀន ធូប ផ្លែឈើ នំចំណី ទឹក តែ ឬភេសជ្ជៈផ្សេងៗ។
សក្កណា ឈ្មោះរបស់ព្រះឥន្ទ្រិយ៍ជាស្រី ឈ្មោះនេះបង្កប់ន័យអំពីភាពអស្ចារ្យ កិត្តិយស និងអំណាច ស្រដៀងនឹងព្រះឥន្ទ្រ ប៉ុន្តែសម្រាប់ភេទស្រី។
នៅក្នុងនោះទៀតសោត ក៏មានជំនឿលើការសូត្រមន្តឲ្យពរជ័យដល់កូនចៅ និង ពិធីជាច្រើនដែលត្រូវការព្រះសង្ឃឲ្យចូលរួមដែរ។
បន្ទាប់់ពីកាប់ល្ពៅរួចហើយ គឺយើងត្រូវយកសាគូមូល និងសាគូវែងទៅត្រាំទឹកប្រហែល ១០ ទៅ ១៥ នាទី។
សម្លការី ត្រូវបានចម្អិនជាមួយសាច់មាន់ ឬសាច់ជ្រូក និងបន្លែច្រើនប្រភេទ រីឯសម្លណាំយ៉ាចំអិនជាមួយសាច់ត្រី ហើយមិនត្រូវការដាក់បន្លែនោះទេ។
ពាក្យនិយាយដើម្បីលា គេតែងឧស្សាហ៍និយាយថា "នៅពេលទំនេរសូមអញ្ជើញមកលេងម្តងទៀត។"
ការចំអិនមុខម្ហូបមួយមុខនេះមានភាពងាយស្រួល និងប្រើប្រាស់គ្រឿងផ្សំតិច។
មួយវិញទៀតការចូលជាសម្ភារៈប្រើប្រាស់ក្នុងពិធីបុណ្យ ក៏ជាបច្ច័យមួយទៀតដែលអាចចូលរួមបាន។
ចំពោះការសំពះរបស់ខ្មែរដែលត្រូវទៅតាមក្បូនខ្នាតនោះមានប្រាំរបៀប ហើយក្នុងរបៀបនីមួយៗមានអត្ថន័យផ្សេងៗគ្នា។
បន្ទាប់ពីផ្អកកំពឹសជូរហើយ ដើម្បីអាចរក្សាវាទុកបានយូរ និងនៅតែឆ្ងាញ់ល្អ យើងអាចទុកវានៅក្នុងទូទឹកកកបាន។
ល្បែងលាក់ធ្យូង មិនត្រឹមតែជាការកម្សាន្តនោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏ដូចជាសាលាមួយសម្រាប់បណ្ដុះបណ្ដាលគុណសម្បត្តិសំខាន់ៗដល់អ្នកលេងផងដែរ។
តាមរយៈការផ្លាស់ប្ដូរឈុតនីមួយៗ កូនកម្លោះកូនក្រមុំមិនត្រឹមតែជាតួអង្គឯកនៅក្នុងពិធីប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាអ្នកតំណាងដែលបង្ហាញពីភាពស៊ីជម្រៅនៃវប្បធម៌។
នៅក្នុងវប្បធម៏ខ្មែរមិនចំបាច់ជូនអំណោយដែលមានតម្លៃថ្លៃពេកទេ អំណោយតិចតួចប៉ុន្តែបង្ហាញពីការយកចិត្តទុកដាក់ និងភាពស្មោះត្រង់គឺជាអំណោយដែលល្អបំផុតសម្រាប់ម្ចាស់ផ្ទះ។
កន្លែងបន្ទាប់ រថភ្លើងឫស្សីគឺជាមធ្យោបាយធ្វើដំណើរដ៏ប្លែក និងជាបទពិសោធន៍ដ៏ពេញនិយមបំផុតមួយនៅបាត់ដំបង។
ការត្រួតពិនិត្យ វាំងនន និងមុង ឲ្យស្ថិតក្នុងស្ថានភាពល្អ គ្មានរហែក និងអាចប្រើប្រាស់បានត្រឹមត្រូវ គឺជាកិច្ចការមួយដែល មិនអាចមើលរំលងបាន ឡើយនៅក្នុងការថែទាំគេហដ្ឋាន។
ការសំពះជាកាយវិការប្រពៃណីខ្មែរដែលបង្ហាញពីការគោរពដ៏ជ្រាលជ្រៅ។
នៅក្នុងភូមិវប្បធម៌មានផ្ទះបុរាណ កសិដ្ឋានតូចៗ តូបលក់ដូរ សួនច្បារ និងទីធ្លាសម្រាប់ធ្វើសកម្មភាពផ្សេងៗ។
ចំពោះការជូនជាភេសជ្ជៈវិញ ក៏មានភាពពេញនិយមខ្លាំងទាំងនៅក្នុង និងក្រៅខ្សែភាពយន្តខ្មែរដែរ។
រួចគេត្រូវត្រាំអង្ករក្នុងទឹកស្អាតរយៈពេលយ៉ាងតិច ៤-៦ ម៉ោង ឬមួយយប់។
កន្ទេលស្លឹកត្នោតបានដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ និងវប្បធម៌ខ្មែរពីជំនាន់មួយទៅជំនាន់មួយ។
របៀបប្រើសម្លេងក្នុងការនិយាយឱ្យបានត្រឹមត្រូវក៏អាចបង្ហាញពីការគោរព និងស្វាគមន៍ដូចគ្នា។
ជាដំបូង ត្រូវយកត្រីមកធ្វើដោយវះពោះ ឆ្កៀលយកគ្រឿងក្នុងនិងកាកសំណល់របស់ត្រីចេញឱ្យស្អាត​និងលាងទឹកអោយបានច្រើនដងរហូតដល់ស្អាតល្អ។
ម្ហូបដែលពេញនិយមសម្រាប់ធ្វើជាអាហារសម្រន់ពេលយប់រួមមាន ស៊ុប ឬស្ងោរត្រី សាច់មាន់បំពង បាយឆា មីឆា ផ្លែឈើ នំខ្មែរ និងគ្រាប់ធញ្ញជាតិជាដើម។
លើសពីនេះក៏មានគេប្រើស្លឹកចេកសម្រាប់ខ្ចប់គ្រឿងផ្សំ ឬសម្ភារៈប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ។
ភ្ញៀវបានចំណាយពេលដ៏មានតម្លៃរបស់ពួកគេ ដើម្បីអញ្ជើញមកចូលរួមអបអរសាទរ និងផ្តល់ពរជ័យដល់គូស្វាមីភរិយាថ្មី។
ក្នុងករណីទទួលបានការអញ្ជើញ ប៉ុន្តែមិនបានទៅចូលរួម ភ្ញៀងត្រូវតែផ្ដល់ដំណឹង ឬ ប្រាប់ទៅម្ចាស់កម្មវិធីជាមុន ជៀសវាង កើតមានការខកចិត្តរវាងគ្នា។
ម្ហូបអប់បង្គាមីសួរមួយមុខនេះ មិនតម្រូវឲ្យមានរសជាតិប្រៃ ឬ ផ្អែមខ្លាំងពេកនោះទេ គឺវាត្រូវមានរសជាតិឡមៗ ដើម្បីឱ្យយើងអាចញុំាលេង ឬញុំាជាមួយបាយក៏បាន។
នំអាកោរខ្មែរមានច្រើនបែប ច្រើនយ៉ាង ហើយសុទ្ធតែមានរសជាតិឆ្ងាញ់ជាប់មាត់។
សន្ទូចឬស្សី ជាឧបករណ៍ស្ទួចត្រីបែបប្រពៃណី ប្រើសម្រាប់ស្ទួចត្រីនៅតាមបឹង ទន្លេ ឬ ព្រែក។
ខ្នោសកោសដូង គឺជាឧបករណ៍ប្រពៃណីមួយដ៏សំខាន់សម្រាប់ផ្ទះបាយខ្មែរ ដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់តាំងពីយូរលង់ណាស់មកហើយ ដើម្បីកោសយកសាច់ដូងចេញពីសម្បក។
ចំណែកឯគ្រឿងផ្សំសម្រាប់ធ្វើមានដូចជា គ្រឿងបុក ដែលរួមមាន ស្លឹកគ្រៃ រមៀត ខ្ជាយ រំដេង ខ្ទឹមស ខ្ទឹមក្រហម សម្បកឬស្លឹកក្រូចសើចបុកបញ្ជូលគ្នាបាន ប្រហែល១ចានចង្កឹះ។
ការដាក់ថវិកាក្នុង ស្រោមសំបុត្រស្អាតៗ គឺជា ទម្លាប់ទូទៅ និងជាកាយវិការមួយដែលបង្ហាញពី សុជីវធម៌ និងការគោរព ខ្ពស់បំផុតនៅក្នុងវប្បធម៌ខ្មែរ ក៏ដូចជានៅក្នុងសង្គមជាច្រើនទៀត។
​ដើមត្នោតមានដើមធំ ត្រង់ និងខ្ពស់ ដែលអាចប្រើប្រាស់ធ្វើជាសម្ភារៈសំណង់ ដូចជាសម្រាប់សាងសង់ផ្ទះ ធ្វើទូក តុ ទូ កៅអី គ្រែ និងគ្រឿងសង្ហារិមផ្សេងៗទៀត។
បន្ថែមពីនេះគេក៏អាចដាក់ខ្ជាយចូលបន្តិចបន្តួចទៅក្នុងប្រហុកខ្ទិះផងដែរ ដើម្បីបង្កើនក្លិន និងរសជាតិ។
ការបង្រួបបង្រួមជាតិ ពង្រឹងស្មារតីឯកភាពជាតិ និងផ្សះផ្សាជាតិ បន្ទាប់ពីការបែកបាក់គ្នាជាយូរអង្វែងដោយសារសង្គ្រាម។
ជួនកាល ភ្ញៀវអាចនឹងមិនបានត្រៀមសម្លៀកបំពាក់មកគ្រប់គ្រាន់ ឬអាចនឹងជួបប្រទះបញ្ហាយឺតយ៉ាវនៃឥវ៉ាន់របស់ពួកគេ។
ផ្នែកកណ្តាល​ មានដូចជាកូនអណ្តើកនៅខាងមុខកូនកំលោះកាន់ផ្តិលមាសផ្តិលប្រាក់ កូនកំលោះកាន់ផ្កាស្លាជ័យ ឪពុកម្តាយកូនកំលោះកាន់ថង់រងនៅអមសងខាងកូនកំលោះ។
ចំណែកទឹកសុទ្ធ ជាតម្រូវការបន្ទាន់បំផុតសម្រាប់សុខភាព និងការរស់រានមានជីវិត ព្រោះទឹកជំនន់អាចបំពុលប្រភពទឹកស្អាត។
ក្រោយមកដាក់ឆ្នាំងឲ្យក្តៅរួចចាក់ខ្ទិះដើមចូលហេីយកូរអោយឈ្ងុយទើបដាក់ម្ទេសឆ្អើរចិញ្រ្ចាំ និងកាពិចូល។
ការទាត់សីទាមទារឱ្យអ្នកលេងមាន តុល្យភាព ល្អ និងការសម្របសម្រួលរវាងភ្នែក ជើង និងខួរក្បាល ដើម្បីគ្រប់គ្រងបាល់ឲ្យបានល្អ។
នៅថ្ងៃរំលឹកខួបបុណ្យឯករាជ្យជាតិនេះ មន្ត្រីរាជការ និង មន្ត្រីរដ្ឋការកម្ពុជាទាំងអស់ត្រូវបានឈប់សំរាកចំនួន ១ថ្ងៃផងដែរ ។
ពោលគឺ គេនិយមចងដៃ ឬ ឱ្យអំណោយជាលុយទៅកាន់ម្ចាស់កម្មវិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍។
នៅតាមជនបទនៃប្រទេសកម្ពុជា ការស្វាគមន៍ត្រូវបានចាក់ឫសយ៉ាងជ្រៅនៅក្នុងប្រពៃណី។
ដាក់ត្រីឆ្អើរ ស្វាយ បង្គាក្រៀម សណ្តែកដីលីង ខ្ទឹមស ខ្ទឹមក្រហម ម្ទេស ចាក់ទឹកត្រី ស្ករស រួចច្របល់ចូលគ្នាភ្លក់រសជាតិដែលអ្នកចូលចិត្តជាការស្រេច។
ដូចនេះហើយបារាំងបានបើកកិច្ចចរចារជាមួយព្រះបាទនរោត្តមសីហនុនៅក្នុងសភាជាតិកម្ពុជា ហើយព្រះបាទនរោត្តសីហនុ បានទាមទារឱ្យប្រទេសបារាំងលុបចោលនូវសន្ធិសញ្ញានៃការដាក់អណានិគម ក្នុងឆ្នាំ ១៨៦៣ និង លុបចោលនូវ សន្ធិសញ្ញាអណាព្យាបាលដែលធ្វើឡើងនៅឆ្នាំ ១៨៦៧។
វត្តគឺជាកន្លែងស័ក្ដិសិទ្ធិ និងមានសារៈសំខាន់ណាស់ក្នុងសង្គមខ្មែរ ជាពិសេសក្នុងពិធីបុណ្យសព។
ក្នុងថ្ងៃដ៏វិសេសនេះ សមាជិកគ្រួសារទាំងអស់ចូលរួមយ៉ាងសកម្មដើម្បីបង្ហាញនូវក្ដីស្រឡាញ់ ការយកចិត្តទុកដាក់ និងក្តីសង្ឃឹមយ៉ាងមុតមាំ។
ក្នុងរដូវប្រាំង មានស្រះបឹង និងវាលស្រែជាច្រើនបានរីងស្ងួត ដែលធ្វើឱ្យងាយស្រួលក្នុងការស្វែងរក និងចាប់បង្កង ទើបគេនិយមលេងនៅរដូវនេះ ដីមិនមានសភាពសើម មិនជាប់ភក់ប្រទ្បាក់ដៃ ជើង ពេលលេង។
ក្នុងបរិបទ ឬ វប្បធម៌របស់ប្រជាជនខ្មែរយើង ការស្វាគមន៍ចំពោះគ្នាទៅវិញទៅមក បង្ហាញពីការសុខទុក្ខ និងការគួរសម។
បន្ទាប់ពីកំណត់ទីតាំងដើមរួច អ្នកលេងនឹងចាប់ផ្តើមចលនាកូនចត្រង្គតាមរបៀបដើរផ្សេងៗរបស់គ្រាប់នីមួយៗ ដើម្បីស៊ីគូប្រជែង និងបង្កើតយុទ្ធសាស្ត្រដើម្បីអុកសម្លាប់ស្ដេចគូប្រជែង។
ការតុបតែង នឹងត្រូវបានជ្រើសរើសយ៉ាងល្អិតល្អន់ ដោយផ្អែកលើអត្ថន័យវប្បធម៌ ជំនឿសាសន៍ និងភាពសមរម្យរបស់ពិធីមង្គលការ។
ឧទាហរណ៍ ទូលបង្គំ ទូលព្រះបង្គំជាខ្ញុំ សូមក្រាបថ្វាយបង្គំលា និងសូមព្រះបរមរាជានុញ្ញាតយាងចេញទៅ​ សូមព្រះអង្គទ្រង់ព្រះជន្មាយុយឺនយូរ មានព្រះសុខភាពល្អបរិបូរណ៍ជានិច្ចនិរន្តរ៍។
កោះនេះល្បីល្បាញដោយសារ ផ្កាថ្មចម្រុះពណ៌ និងបរិយាកាសស្ងប់ស្ងាត់ ដោយសារតែមិនមានមនុស្សរស់នៅច្រើននោះទេ។
ចំពោះភ្ញៀវទីក្រុងវិញ ភាគច្រើនការស្វាគមន៍អាចជាការពិភាក្សាពីការងារ ឬជួបជុំផ្លូវការណាមួយ ឬក៏អាចជាការមកសួរសុខទុក្ខ។
សិល្បករ ឬអ្នកស្រាវជ្រាវវប្បធម៌ ជាការលើកទឹកចិត្ត និងការទទួលស្គាល់ចំពោះការខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ពួកគេក្នុងការសិក្សា ថែរក្សា និងអភិរក្សវប្បធម៌ជាតិ អំណោយនេះបង្ហាញពីការគាំទ្រចំពោះការងារដ៏មានតម្លៃរបស់ពួកគេ។។
ខេត្តនេះត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា ជង្រុកអង្ករ របស់កម្ពុជា ដោយសារតែខេត្តនេះមានការដាំដំណាំស្រូវច្រើនជាងគេក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។
ដោយសារមីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្គ្រាមបានបន្តបង្កការប៉ះពាល់ដល់ប្រជាជនអស់រយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍ ដែលមកដល់ពេលបច្ចុប្បន្ន មានជនរងគ្រោះសរុបចំនួន ៦៥,០៦៧ នាក់ ។
ភ្ញៀវកិត្តិយស និងមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ ជាពិសេសជាភ្ញៀវបរទេស ឬមន្ត្រីរាជការដែលមានឋានៈខ្ពស់ គឺតែងតែទទួលបានការជូនអំណោយដែលមានភាពប្រណិត សមរម្យ និងសេចក្ដីគោរពយ៉ាងខ្ពង់ខ្ពស់។
ក្រមា មិនមែនត្រឹមតែជាសម្ភារៈប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនខ្មែរប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏ជា និមិត្តរូបនៃវប្បធម៌ និងអត្តសញ្ញាណជាតិ ហើយវាក៏អាចយកធ្វើជាកាដូដ៏មានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅផងដែរ។
យើងត្រូវស្រង់កំពឹសចេញពីទឹកអំពិល រួចចាក់វាទៅក្នុងចានមួយ។
ចំពោះគម្របឆ្នាំងចំហុយ យើងត្រូវយកក្រណាត់មករុំជុំវិញវា ដើម្បីចៀសវាងមានចំហាយទឹកស្រក់ចូលទៅលើនំ។
រំដេងក៏ជា គ្រឿងផ្សំមួយយ៉ាងសំខាន់សម្រាប់យកមកធ្វើម្ហូបខ្មែរបានជាច្រើនមុខ ដូចជា សម្លម្ជូរគ្រឿង, សម្លការី, ឆាគ្រឿង ជាដើម។
មួយវិញទៀត នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា អំណោយ ឬ ចំណងដៃក្នុងអាពាហ៍ពិពាហ៍មានភាពខុសគ្នាពីប្រទេសឯទៀត។
ឥទ្ធិពលធំទីមួយនោះគឺ ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអន្តរជាតិ ដូចជា ភាពយន្ត ឬ តន្រ្តីកូរ៉េជាដើម។
ហេតុនេះហើយទើបមកដល់ពេលបច្ចុប្បន្នមិនសូវប្រើប្រាស់ ចានដែក ចានប្រាក់ និងស្លាបព្រាលោហៈ​ ជំនួសមកវិញដោយ ចានថ្ម ប្រអប់អាហារ​ ចានប្លាស្ទិក និងស្លាបព្រាប្លាស្ទិក។
ចំពោះការជ្រើសរើសឫស្សីដែលប្រើសម្រាប់ធ្វើល្អី គឺដូចគ្នាទៅនឹងចង្អេរដែរ ត្រូវជ្រើសរើសឫស្សីដែលមិនខ្ចីពេក មិនចាស់ពេក ដែលមានសាច់ហាប់ និងស្រាល ដូចជា ឫស្សីពោធិ៍សាត់ ឬ ឫស្សីស្រុក។
នេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីជំនឿដ៏ជ្រាលជ្រៅរបស់ខ្មែរដូចពាក្យចាស់ពោលថា "ភ្ញៀវជាទេវតា" ដែលបញ្ជាក់ថាភ្ញៀវគឺជាបុគ្គលដ៏សំខាន់ និងគួរជាទីគោរពបំផុត។
អ្នកនៅផ្ទះសុខសប្បាយទេបង? ជាពាក្យសួរពីសុខភាព និងស្ថានភាពអ្នកនៅផ្ទះ ដែលបង្ហាញការចាប់អារម្មណ៍ និងយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះអ្នកដែលជិតស្និទ្ធ។
បរិយាកាសនៃការលេងគឺពោរពេញទៅដោយសំណើច និងការលេងសើច។
ភាគច្រើនគេតែងទិញពាងទឹកសម្រាប់ផ្ទុកទឹក និងដាក់នៅតាមដងផ្លូវសាធារណៈក្នុងតំបន់ទេសចរណ៍នានា។
ការចែករំលែកបែបនេះ បង្ហាញពីភាពរាក់ទាក់ ភាពស្និទ្ធស្នាល និងការចង់ចែករំលែកសេចក្តីសុខជាមួយគ្នា។
ដល់យប់ទីបី យើងចាក់ទឹកត្រាំទំពាំងចេញឱ្យអស់ រួចយកសាច់ទំពាំងទៅលាងទឹកឱ្យបានស្អាត រួចដាក់ចូលកែវវិញ។
នៅក្នុងបរិបទរស់នៅរបស់ប្រជាជនខ្មែរ ការដាក់ឈ្មោះឱ្យកូននៅសម័យទំនើបនេះ ត្រូវបានកាត់បន្ថយ និងជិតបាត់បង់ទៅបន្តិចម្ដងៗ ជាពិសេសនៅទីក្រុង។
ការប្រើប្រាស់ការស្វាគមន៍ បានត្រឹមត្រូវ បង្ហាញពីការយល់ដឹងអំពីពេលវេលា។
ក្រៅពីអ្នកជំងឺ គេក៏និយមឃើញប្រជាជនខ្មែរប្រើអំណោយនេះជូនទៅកាន់អ្នកដែលមានឋានៈខ្ពស់ ឬ អ្នកដែលមានកេរ្តិ៍ឈ្មោះក្នុងសង្គមផងដែរ។
ផ្លែក្រសាំងក៏ជាគ្រឿងផ្សំដ៏សំខាន់មួយដែលផ្តល់នូវរសជាតិជូរពិសេសនៅក្នុងមុខម្ហូបខ្មែរ។
ឧទ្យានជាតិព្រះសុរាម្រិតកុសុមៈ គេស្គាល់ជាទូទៅថា ឧទ្យានជាតិគិរីរម្យ គឺជាឧទ្យានជាតិដំបូងបង្អស់របស់កម្ពុជា។
ទន្ទឹមនឹងនេះ ភាសាកាយវិការ ក៏ជារឿងដែលសំខាន់មួយដែរ ដើម្បីធ្វើឲ្យភ្ញៀវកាន់តែមានអារម្មណ៍កក់ក្តៅ។