Sankalp-Bahad/NER-Dataset huggingface dataset:
୧୨. କୃଷି ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଉତ୍ପାଦକତା ବୃଦ୍ଧି ତଥା ରାଜ୍ୟର କୃଷକମାନଙ୍କ କଲ୍ୟାଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ମୁଁ କୃଷି ବଜେଟ୍‌‌, ୨୦୨୩ - ୨୪ ଅଧୀନରେ ୨୪ ହଜାର ୮ ଶହ ୨୯ କୋଟି ଟଙ୍କାର ବ୍ୟୟବରାଦ ପ୍ରସ୍ତାବ ରଖୁଛି ।
୧୧. ୨୦୧୩ - ୧୪ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରୁ ଆମ ସରକାର ଏକ ପୃଥକ କୃଷି ବଜେଟ୍‌‌ ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି କ୍ଷେତ୍ର ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ସମ୍ବଳର ଏକ ବିଶେଷ ଅଂଶ ବିନିଯୋଗ କରି ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେଇଆସୁଛିନ୍ତି ।
ନଦୀ ପଠାର ସୁଦୃଶ୍ୟ ପଥର ଚଟାଣ ଉପରେ ଥିବା ରାମ ମନ୍ଦିର ହିନ୍ଦୁମାନଙ୍କର ପବିତ୍ର ଉପାସନା ପୀଠ ।
ମହାଭାରତରେ ଉଲ୍ଲେଖ ଅଛି ଯେ ଏଠାରେ ମାଘ ସପ୍ତମୀ ତିଥିରେ ରାତି ଉଜାଗର ରହି ପ୍ରଭାତରେ ସ୍ନାନ, ଦାନ, ଧର୍ମ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦର୍ଶନ କଲେ ଅଶେଷ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ ।
ମୋ ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରୟାସରେ ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ଡାକୋଟା ବିମାନକୁ କୋଲକାତାର ନେତାଜୀ ସୁଭାଷ ଚନ୍ଦ୍ର ବୋଷ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନବନ୍ଦରରୁ ସଫଳତାର ସହ ଭୁବନେଶ୍ବରସ୍ଥିତ ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନବନ୍ଦରକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରାଯାଇ ସର୍ବସାଧାରଣ ଦେଖିବା ପାଇଁ ରଖାଯାଇଛି ।
୨୦୧୮ - ୧୯ରେ ମୋ ସରକାର ପୁରୀ ସହର ପାଇଁ ମହତ୍ତ୍ଵାକାଂକ୍ଷୀ ' ଅବଢ଼ା ' (ଅଗମେଣ୍ଟସନ ଅଫ ବେସିକ ଆମେନିଟିଜ୍‌ ଆଣ୍ଡ ଡ଼େଭେଲପ୍‌ମେଣ୍ଟ ଅଫ ହେରିଟେଜ ଆଣ୍ଡ ଆର୍କିଟେକ୍‌ଚର) ଯୋଜନା ପାଇଁ ୭୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ଯୋଗାଇ ଦେଇଛନ୍ତି, ଯାହାକି ଭୂମି ଅଧିଗ୍ରହଣ, ପୁନର୍ବସତି, ଥଇଥାନ, ସଡ଼କ ଉନ୍ନତିକରଣ, ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର ଓ ପରିପାର୍ଶ୍ବରେ ଅଧିକ ସୁବିଧା ଉପଲବ୍ଧ ହେବା, ହବିଷ୍ଯାଳୀ କେନ୍ଦ୍ର ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆନୁଷଙ୍ଗିକ ସୁବିଧା ବାବଦରେ ବ୍ୟୟ କରାଯିବ ।
୪. ଚହଲା - ଅଳ୍ପ କିଛି ପୁରାତନ ଇଉକାଲିପଟାସ୍‌ ଗଛ ଏବଂ ଚାରିପଟେ ଘେରି ରହିଥିବା ନିଘଞ୍ଚ ଶାଳ ଜଙ୍ଗଲ ଭିତରେ ରାଜକୀୟ ଠାଣିରେ ଠିଆ ହୋଇଛି ଚହଲା ଡାକବଙ୍ଗଳା ।
ମାଲକାନଗିରିର ବିଚ୍ଛିନ୍ନାଞ୍ଚଳରେ ଗୁରୁପ୍ରିୟା ସେତୁ ହେଉ ବା ବିଜୁ ଏକ୍ସପ୍ରେସ୍‌ ୱେ ବା ଅଧିକ ୮ ଲକ୍ଷ ହେକ୍ଟର ଜମିକୁ ପାଣି ବା ଗାଁ ଗାଁରେ ପକ୍କା ଘର ବା ନୂଆ ନୂଆ ମେଡିକାଲ କଲେଜ ।
ତାଙ୍କ ପ୍ରଚେଷ୍ଟାରେ “ସମ୍ବାଦବାହିକା” ପ୍ରକାଶ ପାଇ ଏକ ଗୌରବମୟ ଅଧ୍ଯାୟକୁ ଆବାହନ କରିଥିଲା ।
୭୭. ରାଜ୍ୟ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ର ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ପାଇଁ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରାଳୟ ଦ୍ଵାରା ପ୍ରସ୍ତୁତ ' ପରଫରମାନ୍ସ ଗ୍ରେଡିଂ ଇଣ୍ଡେକ୍ସ, ୨୦୨୦ - ୨୧ ' ରେ ଓଡ଼ିଶା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ୧୦ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ଯରେ ସ୍ଥାନିତ ହୋଇଥିବାରୁ ମୁଁ ମୋ ସରକାରଙ୍କୁ ଅଭିନନ୍ଦନ ଜଣାଉଛି ।
ନନ୍ଦପୁରରର ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର ଦେଇ ୧.୫ କି.ମି. ଯିବା ପରେ ଗାଁ ଭିତରେ ଗୋଟିଏ ଗେଟ୍‌ ପଡ଼ିଥାଏ, ବାମ କଡ଼ରେ ଭୈରବ ମନ୍ଦିର ରହିଛି ।
ଏହି ଚାରୋଟି ଆଦର୍ଶ ସମ୍ବିଧାନର ମୁଖବନ୍ଧରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ।
ସାଧାରଣ ବିତ୍ତୀୟ ଋଣ ପରିଚାଳନା ଷ୍ଟାଟସ୍‌ ରିପୋର୍ଟ, ବିତ୍ତୀୟ କୌଶଳ ରିପୋର୍ଟ, ବିତ୍ତୀୟ ସଂକଟ ବିବରଣୀ, ପୋଷଣୀୟ ବିକାଶ ଲକ୍ଷ୍ୟ (ଏସ୍‌.ଡି.ଜି.) ବଜେଟ୍‌ ସହିତ ୨୦୨୧ - ୨୨ ବାର୍ଷିକ ବଜେଟ ସର୍ବସାଧାରଣରେ ପ୍ରକାଶ କରି ମୋ ସରକାର ବଜେଟ୍‌ ସ୍ଵଚ୍ଛତା ଏବଂ ତଥ୍ୟ ପରିପ୍ରକାଶରେ ଆଗୁଆ ରାଜ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି ।
ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନର ଗରିମା ଓ ମହନୀୟତା ଅକ୍ଷୁର୍ଣ୍ଣ ରଖିବା ପାଇଁ ଆମେ ସଂକଳ୍ପବଦ୍ଧ ହେବା ଉଚିତ୍‌ ।
ଲୋକମାନଙ୍କ ନିକଟରେ ପୌଷ୍ଚିକ ଖାଦ୍ୟ ଓ ଖାଦ୍ୟ ନିରାପତ୍ତା ସମ୍ପର୍କିତ ମୁଖ୍ୟ ବାର୍ତ୍ତାଗୁଡିକୁ ପହଞ୍ଚାଇବା ସହିତ ପ୍ରତିଷେଧକ ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ୟସେବା ସମ୍ପର୍କିତ ସଚେତନତା ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ' ସଠିକ୍‌ ଖାଦ୍ୟ ' - ଟୁଲ୍‌ କିଟ୍‌, ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ପୁସ୍ତିକାଟିକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଛି ।
ପୃଥକ କୃଷି ବଜେଟ୍‌, ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ କୃଷି କ୍ୟାବିନେଟ୍‌, ' ୫ - ଟି ' ଏବଂ ' ମୋ ସରକାର ' ଭପକ୍ରମରେ ସେବାଗୁଡ଼ିକର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତିକରଣ ଭଳି ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ପଦକ୍ଷେପ ରାଜ୍ୟରେ ଏହି କ୍ଷେତ୍ର ପାଇଁ ସମ୍ବଳ ଆବଣ୍ଟନରେ ଅଗ୍ରାଧିକାର, ତ୍ଵରିତ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ନିର୍ଧାରଣ, କ୍ଷେତ୍ରୀୟ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଏବଂ କୃଷକଙ୍କ କଲ୍ୟାଣକୁ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିଛି ।
' ସଠିକ ଖାଦ୍ୟ ' ଏହି ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ପୁସ୍ତିକାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଧ୍ୟାୟରେ ୧୫ ମିନିଟ୍‌ ବିଷୟ ସମ୍ପର୍କିତ ସୂଚନା ପ୍ରଦାନ କଲାବେଳେ ୧୫ ମିନିଟ୍‌ ଅଭ୍ୟାସ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯାଇଛି ।
ଖିଚିଂର ଉମା ମହେଶ୍ଵର ପ୍ରସ୍ତର ମୂର୍ତ୍ତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ମନୋହର ।
' ସଠିକ ଖାଦ୍ୟ ' - ଟୁଲ୍‌ କିଟ୍‌ଟି ଜାତୀୟ ପୁଷ୍ଟିକର ଖାଦ୍ୟ ଓ ଜନ ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ସମ୍ପର୍କିତ ସୂଚନାଗୁଡିକୁ ମୁଖ୍ୟସ୍ରୋତକୁ ଆଣିବା ସହିତ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅତି ଉପାଦେୟ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ପୁସ୍ତିକା ।
ଖିଚିଂଠାରେ କିଚକେଶ୍ଵରୀ ମନ୍ଦିର ଅବସ୍ଥିତ ।
' ସଠିକ୍‌ ଖାଦ୍ୟ ' - ଟୁଲ୍‌ କିଟ୍‌, ଦୁଇଟି ମୁଖ୍ୟ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ।
ମୋ ସରକାର ସବୁବେଳେ ବିଶ୍ଵ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର, ପୁରୀର ସାମଗ୍ରିକ ବିକାଶ ପାଇଁ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତିବଦ୍ଧ ।
' ସଠିକ୍‌ ଖାଦ୍ଯ ' - ଟୁଲ କିଟ୍‌ ଓ ଏଥିରେ ଭଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରଶିକ୍ଷଶ ଶୈଳୀ ଜରିଆରେ କ୍ଷେତ୍ର ସ୍ତରରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ୟକର୍ମୀ, ଗୋଷ୍ଠୀସ୍ତରୀୟ ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ୟ ଅଧିକାରୀ, ମଧ୍ଯମ ବର୍ଗୀୟ କର୍ମଚାରୀ ଓ ହିତାଧିକାରୀମାନଙ୍କୁ ତାଲିମ୍‌ ପ୍ରଦାନ ନିମନ୍ତେ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଧାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇଛି ।
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ସେବାୟତମାନଙ୍କ ସାମାଜିକ ନିରାପତ୍ତା, ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ, ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଓ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଯୋଜନା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରାଯାଉଛି ।
ଜନଶୃତିରୁ ଜଣାଯାଏ ଯେ, ଏହା ମହାଭାରତ ଯୁଦ୍ଧର ଭୀମସେନଙ୍କ ଗଦା ଅଟେ ।
ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ୟ ସେବା ପ୍ରଦାନ ନିମନ୍ତେ କ୍ଷେତ୍ର ସ୍ତରରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ସଠିକ୍‌ ଖାଦ୍ୟ ପୁସ୍ତିକା ।
ତାପରେ ଏହି ଯୋଗ୍ୟ ମହିଳା ମାନଙ୍କୁ ମମତା ପତ୍ରିକା ଓ ସ୍ଵୀକାରୋକ୍ତି ଫର୍ମର ୨ଗ ୋଟି ନକଲ (Annexure - B) ଦିଆଯିବ ।
କ୍ଷେତ୍ରସ୍ତରୀୟ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟକର୍ମୀ / ଗୋଷ୍ଠୀସ୍ତରୀୟ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟକର୍ମୀ ଓ ମଧ୍ଯମ ବର୍ଗର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକର୍ମୀଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ସଠିକ୍‌ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ପୁସ୍ତିକା ।
ଇଣ୍ଡିଆ ଷ୍ଟେଟ୍‌ ଅଫ୍‌ ଫରେଷ୍ଟ ରିପୋର୍ଟ, ୨୦୨୧ ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଶା ୫୩୭.୪୪ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ଜଙ୍ଗଲ କ୍ଷେତ୍ର ବୃଦ୍ଧି କରିଛି ।
ଏହି ପୁସ୍ତିକା କ୍ଷେତ୍ରସ୍ତରୀୟ ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ୟକର୍ମୀ, ଗୋଷ୍ଠୀସ୍ତରୀୟ ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ୟ ଅଧିକାରୀ / ମଧ୍ଯମ ବର୍ଗର ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ୟ ସେବା ପ୍ରଦାନକାରୀଙ୍କୁ ' ସଠିକ୍‌ ଖାଦ୍ୟ ' ବିଷୟରେ ସାମଗ୍ରିକ ଶିକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ ନିମନ୍ତେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଛି ।
ସମଗ୍ର ବିଶ୍ଵର ସର୍ବବୃହତ୍‌, ସର୍ବଜନାଦୃତ ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ, ଯାହାର ସ୍ଥିତି - ବିରଳ ।
ସାଧାରଣତନ୍ତ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ରଭାବେ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରଣୟନ କରିବାରେ ନିଜର ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ ପ୍ରଚେଷ୍ଟା ପାଇଁ ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରଣେତାମାନଙ୍କୁ ଆଜିର ଏହି ପବିତ୍ର ଦିବସ ଅବସରରେ ଆମେ ଗଭୀର କୃତଜ୍ଞତା ଜଣାଉଛୁ ।
ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନରେ ସମସ୍ତ ନାଗରିକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନ୍ୟାୟ, ସ୍ଵତନ୍ତ୍ରତା, ସମାନତା ଏବଂ ଭ୍ରାତୃଭାବକୁ ପଥ ପ୍ରଦର୍ଶକ ନୀତି ରୂପେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି ।
ଐତିହ୍ୟ କ୍ୟାବିନେଟ୍‌ର ଦ୍ବିତୀୟ ବୈଠକରେ ଓଡ଼ିଆ ସଂସ୍କୃତିର ପ୍ରସାର ନିମନ୍ତେ ଓଡ଼ିଶୀ ସଙ୍ଗୀତକୁ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରଦାନ, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ଵ ଓ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ନିମନ୍ତେ ପୃଥକ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାଳୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା, ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ସଂଗ୍ରହାଳୟର ଡିଜିଟାଇଜେସନ୍‌ ଓ ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ସ୍ମୃତି ସ୍ମାରକୀ ଆନନ୍ଦ ଭବନର ଭର୍ଚୁଆଲ୍‌ ପରିଭ୍ରମଣ ଏବଂ ପଣ୍ଡିତ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଦାସଙ୍କ ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ସୁଆଣ୍ଡୋର ବୌଦ୍ଧିକ ବିକାଶ ଭଳି ୭ଟି ଗୁରୁତ୍ଵପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସ୍ତାବ ଅନୁମୋଦିତ ହୋଇଥିଲା ।
ପ୍ରାଚୀନ କାଳେ ସଂସ୍କୃତି ଗ୍ରନ୍ଥଗୁଡିକରେ ମହାଭାରତର ଏବଂ ନିମ୍ବ ପତ୍ରକୁ ଔଷଧିୟ ବ୍ୟବହାର କରିଥିବାର ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ରହିଛି ।
ଶାବର ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର କୋରାପୁଟର ମଧ୍ଯଭାଗରେ ରହିଛି ଓଡ଼ିଶାର ଆରାଧ୍ୟ ଦେବତା ପ୍ରଭୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଶାବର ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର ଯେଉଁଠି ଜାତି, ଧର୍ମ, ବର୍ଣ୍ଣ ନିର୍ବିଶେଷରେ ସମସ୍ତେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ପୂଜା କରିଥାନ୍ତି ଜଗତର ନାଥ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ।
ପ୍ରଥମେ ଚାଳ କୁଡ଼ିଆ ପରେ ଟିଣ ଛପର ଘର ଓ ତା ' ପରେ ବିରାଟ ଶାବର ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର ମନ୍ଦିର ବର୍ଣ୍ଣନା କରୁଛି ଅନେକ କାହାଣୀ ।
ପ୍ରଥମ ସ୍ତରରେ ରହିଛି ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କତି ଗବେଷଣା କେନ୍ଦ୍ର, ଦ୍ବିତୀୟ ସ୍ତରରେ ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ ଦେବାଦେବୀଙ୍କ ମନ୍ଦିର, ଆନନ୍ଦ ବଜାର ଏବଂ ଉପର ସ୍ତରରେ ରହିଛି ମୂଳ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର ସହିତ ପାର୍ଶ୍ଵ ।
ଯାହା ଫଳରେ ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ଦେଶର ନାଗରିକ ଓ ସେମାନଙ୍କର ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ତଥା ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ଯରେ ହାସଲ କରିବା ସକାଶେ ଥିବା ଅଙ୍ଗୀକାରବଦ୍ଧତାକୁ ବିନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରେ ।
ଭାରତୀୟ ଓ ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ଯାହା ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକଙ୍କ ସ୍ଵାଧୀନତା ଓ ସମାନତାର ମୌଳିକ ଅଧିକାରକୁ ଜାତି, ଗୋତ୍ର, ବର୍ଣ୍ଣ, ଲିଙ୍ଗ, ଭାଷା, ଧର୍ମ ନିର୍ବିଶେଷରେ ସମସ୍ତ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟତା ଉପରେ ଜନତା ଓ ନେତା ବିଶ୍ଵାସ କରେ ।
ସେ ରାମାୟଣ ହେଉ ମହାଭାରତ ହେଉ ବା ଫରାସୀ ବିପ୍ଳବ ହେଉ ବା ରଷ୍‌ ବିପ୍ଲବ ହେଉ ଏସବୁ କାହାଣୀକୁ ସେ ଛୋଟ ପିଲାମାନଙ୍କୁ ଗପ ଆକାରରେ କହୁଥିଲେ ।
ଏହା ଦେଖି ରଥଶର୍ମାଙ୍କ ହୃଦୟରୁ ବାହାରିଲା ' ଶାବର ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର ' ।
୧୯୨୨ରେ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କର ଆହ୍ବାନ ଥିଲା, ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ଭାରତୀୟମାନଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ଅନୁସାରେ ହିଁ ହେବ ।
ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନରେ ଦେଶ ଓ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ଯରେ କ୍ଷମତାର ବିକେନ୍ଦ୍ରୀକରଣ କରାଯାଇଛି ।
ପ୍ରଥମେ ଶବରରାଜା ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରେ ପୂଜା କଲା ପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପୂଜା କରିଥାନ୍ତି ।
ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର ପୁରୀରେ ଯେଉଁ ରୀତିନୀତି, ପୂଜା ପାର୍ବଣ କରାଯାଏ ସେହିପରି ଶାବର ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ଯ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବିଧିବିଧାନ ଅନୁସାରେ ସଂପାଦିତ କରାଯାଇଥାଏ ।
ସମ୍ବିଧାନର ଧାରା ୨୫୬ ଅନୁଯାୟୀ ମହାନଦୀ ଉପରେ ନିର୍ମାଣାଧୀନ ପ୍ରକଳ୍ପ ବିଶେଷକରି ୬ ଗୋଟି ବ୍ୟାରେଜ୍‌ର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ତୁରନ୍ତ ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ଛତିଶଗଡ ସରକାରଙ୍କୁ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେବା ପାଇଁ ମୋ ସରକାର ମାନ୍ୟବର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି ।
ସେଠାରେ ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ନିମନ୍ତେ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ପରାମର୍ଶ ଦେବାକୁ ଏକ ନଅ ଜଣିଆ କମିଟି ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା ।
ପିପିଲି ଚାନ୍ଦୁଆ, ଓଡ଼ିଶା ପଟ୍ଟଚିତ୍ର ଓ କୋଣାର୍କ ପ୍ରସ୍ତର ଖୋଦେଇର ଭୌଗୋଳିକ ମାନକ (ଜି.ଆଇ.) ପଞ୍ଜୀକରଣ କରାଯିବା ସହିତ କଟକର ରୁପା ତାରକସି କାରିଗରୀର ଜି.ଆଇ. ମାନ୍ୟତା ପଞ୍ଜୀକରଣ ନିମନ୍ତେ ଆବେଦନ କରାଯାଇଛି ।
୧୮୮୬ ମସିହାରେ ରାଜାଙ୍କ ପରାମର୍ଶକ୍ରମେ କଟକଠାରୁ ସୁଢଳ ପ୍ରେସ୍‌କୁ ଉଠାଇ ଆଣି ବାମଣ୍ଡାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଗଲା ।
ଓଡିଆ ସାହିତ୍ୟର ବିକାଶ ନିମନ୍ତେ ୧୮୮୭ ମସିହାରେ ମହାରାଜା ବାସୁଦେବ ସୁଢଳ ଦେବ ଦେବଗଡରୁ ' ସମ୍ବଲପୁର ହିତୈଷିଣୀ ' ନାମକ ଏକ ପତ୍ରିକା ପ୍ରକାଶ କଲେ ଏବଂ ସେ ନୀଳମଣି ବିଦ୍ୟାରତ୍ନଙ୍କୁ ସେହି ପତ୍ରିକାର ସ୍ଥାୟୀ ସଂପାଦକ ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତି ଦେଲେ ।
ପରାଧୀନ ଓଡ଼ିଶାର ଦୁର୍ଗତି ସମୟରେ ପଣ୍ଡିତ ବିଦ୍ୟାରତ୍ନ ହିତୈଷିଣୀ ମାଧ୍ଯମରେ ଓଡ଼ିଶାର ସ୍ଵାଭିମାନ ଓ ସ୍ଵାର୍ଥରକ୍ଷା ସହିତ ଭାଷା ଏବଂ ସାହିତ୍ୟର ଉନ୍ନତି ନିମନ୍ତେ ଆପ୍ରାଣ ଉଦ୍ୟମ କରିଥିଲେ ।
ବିଦ୍ୟାରତ୍ନ ବଡମ୍ବାଗଡରେ ଶିକ୍ଷକତା କରୁଥିବା ସମୟରେ ସେତେବେଳେ ବାମଣ୍ଡାର ରାଜା ସାର୍‌ ସୁଢଳ ଦେବଙ୍କ ଦ୍ଵାରା କଟକଠାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ସୁଢଳ ପ୍ରେସ୍‌ରୁ ' ସଂସ୍କାର ' ନାମକ ଏକ ପତ୍ରିକା ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା ଏବଂ ନୀଳମଣି ସେହି ପତ୍ରିକାର ନିୟମିତ ଲେଖକ ଥିଲେ ।
' ସମ୍ବଲପୁର ହିତୈଷିଣୀ ' ରେ ପଣ୍ଡିତ ନୀଳମଣି ଓ ରାଜା ସୁଢଳ ଦେବଙ୍କ ଲେଖାମାନ ନିୟମିତ ପ୍ରକାଶ ପାଉଥିଲା ।
୧୮୯୫ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ମାସରେ ' ହିତୈଷିଣୀ ' ପତ୍ରିକାରେ ସେ ' ମାତୃଭାଷା ବିଲୋପ ' ଶୀର୍ଷକ ଏକ ଅଗ୍ରଲେଖା ।
ବିଦ୍ୟାରତ୍ନଙ୍କ ବଳିଷ୍ଠ ସମ୍ପାଦନାରେ ' ଗଞ୍ଜାମ ଗୁଣ ଦର୍ପଣ ' ଅତି ସରସ ଓ ସୁନ୍ଦର ହୋଇଉଠିଲା ।
ମୋ ସରକାର ବ୍ୟଞ୍ଜନ ପର୍ଯ୍ୟଟନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେବା ପାଇଁ ଭୁବନେଶ୍ବର, ପୁରୀ ଓ ସମ୍ବଲପୁରରେ ପାରମ୍ପରିକ ଓଡ଼ିଆ ଖାଦ୍ୟ ପରିବେଷଣ ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟ ଶୃଙ୍ଖଳ “ନିମନ୍ତ୍ରଣ” ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି ।
ଚଳିତ ବର୍ଷ ଆଇଟିସି, ତାଜ ଭିଭାନ୍ତ ଓ ଲେମନ୍‌ ଟ୍ରି ପରି ବିଳାସମୟ ହୋଟେଲ୍‌ଗୁଡ଼ିକ କିଛି ଦିନ ଆଗରୁ ଆମ ରାଜ୍ୟରେ ବ୍ୟବସାୟ ଆରମ୍ଭ କରିବା ଆମ ଉଦ୍ୟମ ପ୍ରତି ନିବେଶକମାନଙ୍କ କ୍ରମବର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଣୁ ଆସ୍ଥା ବୃଦ୍ଧିର ଏକ ସକାରାତ୍ମକ ସୂଚନା ।
ଏହି ମଠ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ସଂସ୍କୃତିର ଏକ ବିଶିଷ୍ଟ ବାର୍ତ୍ତାବହ ।
ସେହି ରମଣୀୟ ଉଦ୍ୟାନରେ ରାୟ ରାମାନନ୍ଦ, “ଜଗନ୍ନାଥବଲ୍ଲଭ ନାଟକ” ରଚନା କରି ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ ।
ବିଦ୍ୟାରତ୍ନଙ୍କର ପରିଚୟ ପାଇ ତାଙ୍କରି ସହାୟତାରେ ରାଜା ହରିହର ' ପ୍ରଜାବନ୍ଧୁ ' ନାମରେ ଗୋଟିଏ ପତ୍ରିକା ପ୍ରକାଶ କଲେ ।
୧୯୦୨ ମସିହା ଜୁନ୍‌ ମାସ ୨୫ ତାରିଖରେ ସାପ୍ତାହିକ ପତ୍ରିକା ' ପ୍ରଜାବନ୍ଧୁ ' ରମ୍ଭା ରାଜପ୍ରାସାଦରୁ ପ୍ରଥମେ ଆତ୍ମପ୍ରକାଶ କଲା ।
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରୁ ବିଜେ ପ୍ରତିମାମାନଙ୍କର ବିଜେ ଦିନମାନଙ୍କରେ କାଳୀୟ ଦଳନ, ରାଧାଷ୍ଟମୀ, ରାମାଭିଷେକ, ଗୁଣ୍ଡିଚା ଘରେ ରଥଯାତ୍ରା ବେଳେ ପନ୍ତି ଭୋଗ କରାନ୍ତି ।
' ସମ୍ବଲପୁର ହିତୈଷିଣୀ ' ପରି ' ପ୍ରଜାବନ୍ଧୁ ' ରେ ଲେଖିବା ପାଇଁ ସେ ବହୁ ନୂତନ ଓ ନିୟମିତ ଲେଖକଙ୍କ ଲେଖାକୁ ପ୍ରକାଶ କରାଇଲେ ।
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ରୋଷଘରେ ଏହି ମଠର ଚୁଲା ଅଛି ।
ଅଳ୍ପକାଳ ମଧ୍ଯରେ ' ପ୍ରଜାବନ୍ଧୁ ' ଏକ ପ୍ରଧାନ ପତ୍ରିକାରେ ପରିଣତ ହେଲା ।
ଏହା ବ୍ୟତୀତ କେତେକ ଯାନିଯାତ୍ରା ଦିନରେ ସ୍ଵତନ୍ତ୍ର ନୀତି ମଧ୍ଯ ଖଞ୍ଜା ହୋଇଛି ରାଘବ ଦାସ ମଠ ପକ୍ଷରୁ ।
ଗଢ଼ିଲେ ମଙ୍ଗୁ ମଠ ଓ ନାନକ ମଠ ।
ଏହି ସମିତିଗୁଡିକ ଜନସାଧାରଣଙ୍କର ଅଭାବ, ଅସୁବିଧା ଓ ଅଭିଯୋଗକୁ ' ପ୍ରଜାବନ୍ଧୁ ' ପତ୍ରିକା ମାଧ୍ଯମରେ ତତ୍କାଳୀନ ସରକାରଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କଲେ ।
ପଣ୍ଡିତ ନୀଳମଣି ' ପ୍ରଜାବନ୍ଧୁ ' ପତ୍ରିକା ଜରିଆରେ ଗଞ୍ଜାମକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ମିଶାଇବାପାଇଁ ଆନ୍ଦୋଳନ ଆରମ୍ଭ କରିଦେଲେ ।
କିନ୍ତୁ ଜଣେ ଅଜ୍ଞାତ ଓ ନିଃସହାୟ ସମ୍ବଳହୀନ ତରୁଣ ସନ୍ୟାସୀ ବାଧା ବିପତ୍ତି ଅତିକ୍ରମ କରି ସୁଦୂର ଆମେରିକା ଯାଇ ଯେଉଁ ଅଭୂତପୂର୍ବ ସାଫଲ୍ୟ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ, ତାହା ଆଜି ବେଦାନ୍ତରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି ।
ତାଙ୍କର ସାହିତ୍ୟ କୃତିଗୁଡ଼ିକ ହେଲା ଦସ୍ୟୁ ହୃଦୟରେ ଦେବତା, କ୍ରାନ୍ତିକାରୀ ବିନୋବା, ଗ୍ରାମଜନରୁ ରାଜ୍ୟଜନ, ସବୁ ଲୁଣ ଲୋକଙ୍କର, ଦିବ୍ୟ ଦୀପାବଳି, ଅମୃତ ଅନୁଭବ ଇତ୍ୟାଦି ।
ଚଳିତ ବର୍ଷ ନଭେମ୍ବର - ଡିସେମ୍ବର ମାସରେ ପୁରୁଷ ବିଶ୍ଵ କପ୍‌ ହକି - ୨୦୧୮ର ଆୟୋଜନ ନିମନ୍ତେ ଏପଟେ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡିୟମ୍‌ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଥିବା ବେଳେ ଲୁକ୍କାୟିତ ଜନଜାତି ପ୍ରତିଭା ଚିହ୍ନଟ କରି ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜାତୀୟ ସ୍ତରର ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ସେମାନଙ୍କୁ ସାମିଲ୍‌ ହେବା ପାଇଁ ସୁଯୋଗ ଦେବା ନିମନ୍ତେ ରାଜ୍ୟ ଜନଜାତି କ୍ରୀଡା ଆୟୋଜନ କରିବା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆମ ରାଜ୍ୟ ଆଜି ଦେଶର ଏକମାତ୍ର ରାଜ୍ୟ ହୋଇପାରିଛି ।
ବଡ଼ଛତା ମଠ ତରଫରୁ ମଙ୍ଗଳ ଆଳତି ଓ ପହୁଡ଼ ଆଳତିରେ କୀର୍ତ୍ତନ କରାଯାଏ ।
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ରୋଷଘରେ ବଡ଼ ଓଡ଼ିଆ ମଠ, ରାଧାକାନ୍ତ ମଠ, ଉତ୍ତରପାର୍ଶ୍ଵ ମଠ, ଶାକ୍ତ ମଠ ଭାବରେ ଲଙ୍ଗୁଳି ମଠ ମଧ୍ଯ ଖ୍ୟାତିଲାଭ କରିଛି ।
ମଠ ତରଫରୁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ତିନି ଠାକୁରଙ୍କୁ ପଦ୍ମବେଶ କରାଯାଏ ।
ନିମ୍ବାର୍କ ରାଧାକାନ୍ତ ମଠ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ ।
ଶାକ୍ତମାନେ ପୁରୀରେ ' ଲଙ୍ଗୁଳି ମଠ ' ଏବଂ ' ଅର୍ଦ୍ଧାଶନୀମଠ ' ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ ।
ଭୁବନେଶ୍ବରସ୍ଥିତ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡିୟମଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଓଡିଶା ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ବକପ୍‌ - ୨୦୧୮ର ଅଭୂତପୂର୍ବ ସଫଳତା ଏହାକୁ ଐତିହାସିକ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରଦାନ କରିବା ସହ ବିଶ୍ଵ କ୍ରୀଡା ଜଗତରେ ଆମ ରାଜ୍ୟ ସ୍ଵତନ୍ତ୍ର ପରିଚିତି ହାସଲ କରିପାରିଛି ।
ଚୈତନ୍ୟ ଗମ୍ଭୀରା ନାମରେ ପରିଚିତ ।
ଗାନ୍ଧିଜୀଙ୍କୁ ବନ୍ଦୀ କରି ଆଗା ଖାଁ ପ୍ରାସାଦକୁ ପ୍ରେରଣ କରିବା ଓ ଭାରତୀୟମାନଙ୍କୁ କୋରଡ଼ା ମାଡ଼ କରିବା ନୈତିକତା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଆମକୁ ହିଟଲର ପାଖାପାଖି ନେଇଆସିଛି ।
ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ଵବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସମ୍ମାନ ସୂଚକ ଡିଲିଟ୍‌ ଡିଗ୍ରୀ ସହ ' ଅମୃତ ଅନୁଭବ ' ପାଇଁ ସାରଳା ସମ୍ମାନ, ପ୍ରାଣନାଥ କଲେଜରୁ ପ୍ରାଣନାଥ ସମ୍ମାନ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କଠାରୁ ସ୍ଵାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ସମ୍ମାନ, ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ରୋଟାରୀ ସମ୍ମାନ, ଦିୱାଲୀ ବେନ ଚାରିଟେବୁଲ ଟ୍ରଷ୍ଟ ଦ୍ଵାରା ଆଜୀବନ ଏବଂ ଉତ୍କଳରତ୍ନ ସମ୍ମାନ, ରାଧାନାଥ ରଥ ସମ୍ମାନ, ରେଭେନ୍ସା କଲେଜରୁ ସମ୍ମାନ ଏହିଭଳି ଅନେକ ଅନୁଷ୍ଠାନରୁ ମା ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ ଦେଶ ଓ ଜାତିର ଗର୍ବ ହୋଇପାରିଛନ୍ତି ।
ତାଙ୍କର ଲିଖିତ ଏବଂ ଅନୁବାଦିତ ପୁସ୍ତକଗୁଡ଼ିକ ହେଲା ଭାଗବତ ଧର୍ମସାର, ନାରୀଶକ୍ତି, କାରାଗାର ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଯୋଜନାର ମୂଳକଥା, ଶାନ୍ତିସେନା, ସର୍ବୋଦୟ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ, ଦସ୍ୟୁ ହୃଦୟରେ ଦେବତା, ସବୁ ଲୁଣ ଲୋକଙ୍କର, ସରଳା ଦେବୀ, ମାଳତୀ ଚୌଧୁରୀ, ସ୍ବାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ଉତ୍କଳୀୟ ନାରୀ, ଲୁଣର ଗୁଣ, ସ୍ତ୍ରୀ, ବୁନିଆଦି ଶିକ୍ଷା, ଗାନ୍ଧି ଚରିତ, ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା ସତ୍ୟାଗ୍ରହ, ହିନ୍ଦ୍ ସ୍ଵରାଜ, ଦିବ୍ୟ ଦୀପାବଳି, ।
ଯଥା - ସାଲବେଗ ମଠ, କବୀର ଚଉରା ମଠ, ଖାକି ଆଖଡ଼ା ମଠ, ନିର୍ମାଣ ଆଖଡ଼ା ମଠ, ନିର୍ମୋହି ଆଖଡ଼ା ମଠ, ବଡ଼ ଆଖଡ଼ା ମଠ ଓ ସାନ ଆଖଡ଼ା ମଠ, ବାଉଳି ମଠ, ମହୀପ୍ରକାଶ ମଠ, ଗଙ୍ଗାମାତା ମଠ, ଦର୍ପଣ ନାରାୟଣ ମଠ, ଶଙ୍କରାନନ୍ଦ ମଠ, ଶିବତୀର୍ଥ ମଠ, ଲବଣିଖିଆ ମଠ, ଛାଉଣୀ ମଠ, ଝାଡ଼ୁ ମଠ, ପାପୁଡ଼ିଆ ମଠ, ଆଚାରୀ ମଠ, ନେଉଳ ଦାସ ମଠ, ଦେବଗିରି ମଠ, ପିପିଲି ସଦାବର୍ତ୍ତ ମଠ, ସୁନ୍ଦରଦାସ ମଠ, ବଡ଼ ସନ୍ଥ ମଠ, ସିଦ୍ଧବକୁଳ ପୀଠ, ସାନଛତା ମଠ, ଅଷ୍ଟଗ୍ରାସୀ ମଠ, ବଟିଆ ବାବାଜୀ ମଠ, ଚିକିଟି ମଠ, କୋଠଭୋଗ ମଠ, ସଂକ୍ରାନ୍ତି ମଠ, କେନ୍ଦୁଝର ମଠ, ସୁନାରଗୌରାଙ୍ଗ ମଠ, ଆହୁଲା ମଠ, ଘୁମୁସର ମଠ, ଖଡ଼ାଖିଆ ମଠ, ନାଗା ମଠ, ଗୌରୀ ମଠ, ଦର୍ପଣୀ ମଠ, ଗୋପାଳତୀର୍ଥ ମଠ ଇତ୍ୟାଦି ।
ଏହି ଆଲୋଚନାରୁ ଜଣାଯାଉଛି ବିଶେଷତଃ ଏମାର ମଠ, ଉତ୍ତରପାର୍ଶ୍ଵ ମଠ, ଦକ୍ଷିଣପାର୍ଶ୍ଵ ମଠ, ଜଗନ୍ନାଥବଲ୍ଲଭ ମଠ, ରାଧାକାନ୍ତ ମଠ, ରାଘବଦାସ ମଠ, ଶଙ୍କରାନନ୍ଦ ମଠ, ଓଡ଼ିଆ ମଠ ବ୍ୟତୀତ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରକୁ କେନ୍ଦ୍ର କରି ଅନେକ ମଠ ଗଢ଼ି ଉଠିଛି ବିଭିନ୍ନ ଧର୍ମାବଲମ୍ବୀମାନଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ।
ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଆହୁରି ଅନେକ ମଠ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ସଂସ୍କୃତି ସହିତ ଓତଃପ୍ରୋତଭାବେ ଜଡ଼ିତ ।
ଠିକ୍‌ ଏତିକିବେଳେକୁ ବଡଖେମୁଣ୍ଡିର ରାଜା କୃପାମୟ ଦେବ ପଣ୍ଡିତ ନୀଳମଣିଙ୍କୁ ନାମନ୍ତ୍ରଣ କରି ତାହାଙ୍କୁ ନିଜ ରାଜ୍ୟରୁ ପ୍ରକାଶ ପାଉଥିବା ସାପ୍ତାହିକ ପତ୍ରିକା ଗଞ୍ଜାମ ଗୁଣ ଦର୍ପଣର ସମ୍ପାଦନା ଦାୟିତ୍ଵ ଦେଲେ ।
ଆମେ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ବକପର ଦୁଇଟି ସଂସ୍କରଣକୁ ସଫଳତାର ସହ ଆୟୋଜନ କରିବା ସହିତ ରେକର୍ଡ ୧୫ ମାସ ମଧ୍ଯରେ ବିଶ୍ଵର ସର୍ବବୃହତ୍‌ ଦର୍ଶକ କ୍ଷମତା ବିଶିଷ୍ଟ ହକି ଷ୍ଟାଡିୟମ, ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ହକି ଷ୍ଟାଡ଼ିୟମ, ରାଉରକେଲାରେ ନିର୍ମାଣ କରିଛୁ ଏବଂ ସ୍କିଲ୍ଡ - ଇନ୍‌ - ଓଡ଼ିଶାକୁ ଜାତୀୟ ଓ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ଵୀକୃତି ପ୍ରାପ୍ତ ବ୍ରାଣ୍ଡ ଭାବେ ବିକଶିତ କରିଛୁ ।
ସେଠାରେ କିଛି ଦିନ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ପରେ ପ୍ରିଣ୍ଟିଂ କମ୍ପାନୀର ପରିଚାଳକମାନେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ଵାଧୀନ ମତପୋଷଣ କରିବାରେ ଅନ୍ତରାୟ ସୃଷ୍ଟି କରିବାରୁ ୧୯୨୩ ମସିହାରେ ସେ ' ଉତ୍କଳ ଦୀପିକା ' ର ସମ୍ପାଦକ ପଦରୁ ଇସ୍ତଫା ଦେଲେ ।
କଟକରେ ରହି ସେ ' ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ' ର ସମ୍ପାଦକ ବିଶ୍ବନାଥ କରଙ୍କ ସହାୟତାରେ ' ଉତ୍କଳ ମଧୁପ ' ର ପୁନଃ ସମ୍ପାଦନା କଲେ ।
' ସମ୍ବଲପୁର ହିତୈଷିଣୀ ' ଓ ' ପ୍ରଜାବନ୍ଧୁ ' ପରି ମାସିକ ପତ୍ରିକା ' ଉତ୍କଳ ମଧୁପ ' ଶିକ୍ଷିତ ଗୋଷ୍ଠୀ ଦ୍ଵାରା ଆଦୃତ ହୋଇଥିଲା ।
କିଛି ଦିନପରେ ତାଙ୍କୁ କଟକରୁ ପ୍ରକାଶିତ ' ଉତ୍କଳ ଦୀପିକା ' ର ସମ୍ପାଦନା ଦାୟିତ୍ଵ ନେବାର ସୁଯୋଗ ମିଳିଲା ।
ପିତାଙ୍କସହ ବରୀ ସେବା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏବଂ ଅଳକାଶ୍ରମରେ ରହିଲାପରେ ତାଙ୍କର ପରିବାର ବିସ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଇଥିଲା ।
ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଏବଂ ଗଣମାଧ୍ଯମର ପ୍ରଚାର ପ୍ରସାର ମାଧ୍ଯମରେ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ଓ ତାର ସଂସ୍କୃତିର ନବୀକରଣ ଆଜି ସାରା ବିଶ୍ବରେ ଚହଳ ପକାଇଛି ।
ଏହି ଶାବର ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରର ଦୃଶ୍ୟ ଅତି ମନୋଲୋଭା ଓ ଚିତ୍ତାକର୍ଷକ ।
ସଂସ୍କୃତ ମହାଭାରତରେ ମଧ୍ଯ ' ମଠ ' ଶବ୍ଦଟି ଆଶ୍ରମ କୁଟୀର ଅର୍ଥରେ ପ୍ରୟୋଗ ହୋଇଥିବା ଜଣାଯାଏ ।
ଉଭୟ ଭୁବନେଶ୍ବର ଓ ରାଉରକେଲାରେ ଆୟୋଜିତ ପୁରୁଷ ହକି ବିଶ୍ଵକପ୍‌ର ଚଳିତ ସଂସ୍କରଣରେ ବିଭିନ୍ନ ଭିତ୍ତିଭୂମି ସୁବିଧା ସହ ପୂର୍ଣ୍ଣ ୨୦ ହଜାର ଦର୍ଶକ ବସିବା ସୁବିଧା ସହିତ ବିଶ୍ବର ସର୍ବବୃହତ୍‌ ବିର୍ସା ମୁଣ୍ଡା ହକି ଷ୍ଟାଡିୟମ ରେକର୍ଡ ୧୫ ମାସ ମଧ୍ଯରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଛି ।
ତେଣୁ ମହାଭାରତରେ ଉଲ୍ଲେଖ ଅଛି - ' ଚ଼ଳିଗଲେ ବାରିଧି ଅଗ୍ନିକୋଣ ଆଡ଼େ, ଅର୍କ ଦୈତ୍ୟକୁ ଚାପିଲେ ମହୋଦଧୀ ତଳେ । '
ପ୍ରାବନ୍ଧିକ ଜଗବନ୍ଧୁ ସିଂଙ୍କ ରଚିତ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ପ୍ରାମାଣିକ ଇତିହାସ ' ପ୍ରାଚୀନ ଉତ୍କଳ ' ପୁସ୍ତକ ଅନୁଯାୟୀ ଗଙ୍ଗବଂଶର ରାଜା ଅନଙ୍ଗଭୀମ ଦେବଙ୍କ ସମୟରେ ଦେଉଳର ଚତୁଃପାର୍ଶ୍ଵରେ ଅନେକ ମଠ ସ୍ଥାପନ ହୋଇଥିଲା ।
ବିଶ୍ବ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସୂଯ୍ୟମନ୍ଦିର ପାଇଁ ଏହା ସାରା ବିଶ୍ବରେ ସ୍ଵତନ୍ତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରିଅଛି ।
' ବୃହତ୍‌ ବିବିଧ ' ସଂଗ୍ରହ ଅନୁଯାୟୀ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର ୭୫୦ ମଠ ପରିବର୍ତ୍ତେ ୫୨ଟି ମଠ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା ।
କୋଣାର୍କର ସୂଯ୍ୟମନ୍ଦିର ବିଶ୍ଵ ରୂପେ ପରିଚିତ ।
ପରେ ପରେ ମୂର୍ତ୍ତି ସେଠାରୁ ଆଣି ତାର ବ୍ରହ୍ମ ପରୀକ୍ଷା କରି ବ୍ରହ୍ମକୀଟଦ୍ରଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଥିବାରୁ ନେପାଳରୁ ବ୍ରହ୍ମଗିଳା ମଗାଇ ତା ମଧ୍ଯରେ ରଖି ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସିଂହାସନରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରାଇଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ରଚିତ ' ' ରେବତୀ ' ' ଗଳ୍ପ, ଯାହା ନାରୀ ଶିକ୍ଷାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିବା ପ୍ରଥମ ଶୁଭଶଙ୍ଖ ନିନାଦିତ ହୋଇଥିଲା ଓଡ଼ିଶା ଭୂଖଣ୍ଡରେ ।
ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ ନିଜର ସମୃଦ୍ଧି ରକ୍ଷା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଭୋଗବର୍ଦ୍ଧନ ବା ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ପୀଠ ବସାଇ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଶିଷ୍ୟ ପଦ୍ମପାଦଙ୍କୁ ତାର ଦାୟିତ୍ଵ ଦେଇ ମଠର ପୀଠିକା ସୃଷ୍ଟି କଲେ ।
ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ବିଶ୍ଵର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଏହା ୩୯୫ ଧାରାବିଶିଷ୍ଟ ।
ସାତଗୋଟି ଝରଣାର ସମାବେଶ ସହିତ ବାମ ଓ ଡାହାଣ ପାର୍ଶ୍ଵରେ ହନୁମାନ ଏବଂ ଶିବ ମନ୍ଦିର ଅଛି ।
ତେଣୁ ପୁରୀରେ ଶୈବପୀଠ ଭାବରେ ' ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ପୀଠ ', ' ଶିବତୀର୍ଥ ପୀଠ ', ' ଗୋପାଳତୀର୍ଥ ମଠ ', ' ମହୀ ପ୍ରକାଶ ମଠ ହେଲା ।
୫. ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର - ବାରିପଦାରେ ଏହି ମନ୍ଦିର ବୈଦ୍ୟନାଥ ଭଞ୍ଜଦେବଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଅନନ୍ତ ବର୍ମନ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ସମୟରେ ଶ୍ରୀ ରାମାନୁଚାର୍ଯ୍ୟ ୧୧୪୮ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ଦକ୍ଷିଣରୁ ଆସି ପୁରୀରେ ପହଞ୍ଚି ତାଙ୍କର ପରମ୍ପରା ରକ୍ଷା ପାଇଁ ' ଏମାର ମଠ ' ସ୍ଥାପନ କଲେ ।
ଏହି ଦୁଇ ଜଳବର୍ତ୍ତୀକା ମଧ୍ୟରେ କୋଣାର୍କ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଶ୍ରୀରାମାନନ୍ଦାଚାର୍ଯ୍ୟ ମୁସଲମାନଙ୍କ ଆକ୍ରମଣରୁ ପୁରୀ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ' ଛାଉଣୀ ମଠ ' ସ୍ଥାପନ କରି ହନୁମାନଙ୍କ ଉପାସକରୂପେ ମନ୍ଦିରକୁ ଆକ୍ରମଣକାରୀଙ୍କ ହାତରୁ ରକ୍ଷା କଲେ ।
ପ୍ରତାପରୁଦ୍ରଙ୍କ ସମୟରେ ଶ୍ରୀଚୈତନ୍ୟ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଆସି ୧୮ ବର୍ଷ ଅବସ୍ଥାନ କାଳରେ ସିଦ୍ଧବକୁଳ, ତୋଟା ଗୋପୀନାଥ, କୁଞ୍ଜମଠ, ଆହୁଲା ମଠ ସ୍ଥାପନ କରି ଗୌଡ଼ୀୟ କୀର୍ତ୍ତନର ପ୍ରଚାର ପ୍ରସାର କରିସାରି ଓଡ଼ିଶାରେ ଚହଳ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ ।
ଜମ୍ବୁଦ୍ଵୀପରେ ଅଗ୍ନି କୋଣରେ କୋଣାର୍କ ଅବସ୍ଥିତ ଅଟେ ।
ବଲ୍ଲଭଚାର୍ଯ୍ୟ ପୁରୀକୁ ଆସି ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ କୃଷ୍ଣ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରି ' ' ପ୍ରଭୁଜୀକି ବୈଠକ ' ' ନାମରେ ଏକ ମଠ ସ୍ଥାପନ କଲେ ।
ଗଳ୍ପ, ଉପନ୍ୟାସ, ଇତିହାସ, ଆତ୍ମଜୀବନୀ, ଅନୂଦିତ ଗ୍ରନ୍ଥ, ରାମାୟଣ, ମହାଭାରତ (ପଦ୍ୟାନୁବାଦ) ଉପନିଷଦ, ବୌଦ୍ଧଗ୍ରନ୍ଥ, ଆନୁଜୀବନ ଚରିତ ଆଦିକୁ ନେଇ ଗ୍ରନ୍ଥାବଳୀ - ଓଡ଼ିଆ ପାଠକପାଠିକାଙ୍କୁ ଯେଉଁ ପ୍ରେରଣା ଯୋଗାଇଛି, ତାହା ଅବର୍ଣ୍ଣନୀୟ ।
ତାହା “କବୀରଛତା” ବା ' ' କବୀର ଚଉରା ମଠ ' ' ନାମରେ ନାମିତ ହେଲା ।
ନାଥ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଗୋରେଖ ନାଥ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଷଡ଼ଚକ୍ରର ଅନୁଭବ ଆଣିଲେ ଓ ' ଗୁରୁଦେବ ମଠ ' ସ୍ଥାପନ କରି ନାଥ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ପ୍ରଭାବ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ପକାଇଲେ ।
ରାମାନନ୍ଦୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଭୋଗ ଆଖଡ଼ା ମଠ, ଖାକି ଆଖଡ଼ା ମଠ, ନିର୍ମାଣ ଆଖଡ଼ା ମଠ, ତ୍ରିମାଳି ମଠ, ରେବସା ମଠ, ତୋରାଣି ଛତ୍ର ମଠ, ବଡ଼ ଆଖଡ଼ା ମଠ ଓ ସାନ ଆଖଡ଼ା ମଠ, ମଠ, ମଧ୍ବାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ରାଧାକାନ୍ତ ମଠ, ଓଡ଼ିଆ ମଠ, ବଡ଼ ଓଡ଼ିଆ ମଠ, ସାନ ଓଡ଼ିଆ ମଠ, ଜୟଦେବ ଦଶାବତାର ମଠ, ଉପେନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ ଘୁମୁସର ମଠ, ପଣ୍ଡିତ ସର୍ବୋଭୌମଙ୍କ ମଠ ପ୍ରଭୃତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିବା ଜଣାଯାଏ ।
ଚଣ୍ଡୀ ପୁରାଣରେ ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗାକୁ ଚିତ୍ରିତ କରାଯାଇଅଛି ।
୧୯୪୯ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୨୬ ତାରିଖରେ ସଭାଦ୍ଵାରା ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନଟି ଗୃହୀତ ହେବାପରେ ୧୯୫୦ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ୨୬ ତାରିଖରେ ଏହା ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ପ୍ରଚଳନ ହେଲା ।
୧୮୬୬ରେ ତାଙ୍କ ଲିଖିତ “ଉତ୍କଳ ସରଳ ବ୍ୟାକରଣ”, ଯାହା କଲିକତା ମିଶନ ପ୍ରେସ୍‌ରୁ ମୁଦ୍ରିତ ହୋଇଥିଲା ।
ସିଙ୍ଗାପୁରର କାଥେ ହଲ୍‌ରେ ୨୧, ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୪୩ରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ଥିଲା ଅନ୍ୟତମ ସ୍ମରଣୀୟ ଇତିହାସ ।
ଶିଖ୍‌ ଗୁରୁ ନାନକ ନିଜ ଧର୍ମର ପ୍ରଚାର ପାଇଁ “ମତ୍ଗୁମଠ” ଓ ' ' ନାନକ ମଠ ' ' ସ୍ଥାପନ କଲେ ।
ଲୋମ ନାମକ ଜନୈକ ଏକ ଋଷି ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗା ନଦୀର ମାହାତ୍ମ୍ୟ ସଂପର୍କରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ଯାହା ସାରଳା ମହାଭାରତରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।
ଆମେରିକାର ସମ୍ବିଧାନ ମାତ୍ର ୨୭ଥର ସଂଶୋଧିତ ହୋଇଥିବାବେଳେ ଆମ ସମ୍ବିଧାନ ୧୦୪ଥର ସଂଶୋଧନ ହେଲାଣି ।
ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବଙ୍ଗଳା ଔପନ୍ୟାସିକ ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ବନ୍ଦୋପାଧ୍ଯାୟଙ୍କ ରଚିତ ଉପନ୍ୟାସ ଆଧାରରେ ସତ୍ୟଜିତ ରାୟ ଯେଉଁ ' ପଥେର ପାଞ୍ଚାଲି ' ନାମକ କ୍ଳାସିକାଲ୍‌ ବା ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ସିନେମା ବଙ୍ଗଳାରେ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ, ତାହାହଁ ' ଭାବେ ପରିଚିତ ।
ସତ୍ୟଜିତ ରାୟଙ୍କ ସିନେମାର ' ଅପୁ ' ଚରିତ୍ରକୁ ନେଇ ବିଶିଷ୍ଟ ଓଡ଼ିଆ କବି ସୀତାକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର ଏକ କବିତା ରଚନା କରିଥିବାପରି ମୋର ମନେ ପଡୁଛି ।
ତାଙ୍କ ପ୍ରଥମ କବିତା ସଙ୍କଳନ ' ପ୍ରଥମ ପୁରୁଷ ' ର ଥିଲେ ସ୍ଵର୍ଗୀୟ ସତ୍ୟଜିତ ରାୟ ।
ମହୋଦଧି ସୋସାଇଟିର ସାଧାରଣ ସମ୍ପାଦକ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଧର୍ମପାଳ ୧୮୯୪ ଅପ୍ରେଲ ମାସ ୧୨ ତାରିଖରେ ' ଇଣ୍ଡିଆନ୍‌ ମିରର ' ପତ୍ରିକାରେ ଲେଖିଥିଲେ - ସ୍ବାମୀ ବିବେକାନନ୍ଦଙ୍କର ସୁବୃହତ୍‌ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତିଗୁଡିକ ଚିକାଗୋର ରାସ୍ତାଘାଟରେ ଟଙ୍ଗା ହୋଇଛି ।
ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରଠାରୁ ଶ୍ରୀଗୁଣ୍ଡିଚା ମନ୍ଦିର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରର ପବିତ୍ର ବଡ଼ଦାଣ୍ଡକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅବରୋଧମୁକ୍ତ କରିବାକୁ ଖସଡ଼ା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛନ୍ତି ।
ମୋଟାମୋଟି ଭାବେ କହିବାକୁ ଗଲେ ମେଘନାଦ ଚତୁଃପାର୍ଶ୍ଵରେ ପରିକ୍ରମା ମାର୍ଗ, ଭକ୍ତଙ୍କ ସୁବିଧାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକଳ୍ପ ନିର୍ମାଣପାଇଁ ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ ଦାବି ହୋଇଆସୁଥିଲା ସରକାର ତାହାକୁ ଯଥୋଚିତ ସମ୍ମାନ ଦେଇଛନ୍ତି ।
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେବଙ୍କ ଚଳନ୍ତି ପ୍ରତିମା ସେହି ମଠର ଏକ ଶାଖା ଛୋଟା ରାମଦାସ ମଠକୁ ଯାଇ ସେଠାରେ ୨୭ଦିନ ଅବସ୍ଥାନ କରିଥାନ୍ତି ଏବଂ ସେଠାରେ ତାଙ୍କର ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗା ଜଳରେ ଓ ୨୭ ନକ୍ଷତ୍ରରେ ପୂଜାପାଠ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥାଏ ।
ଏହା ପରେ ସେ କାଳିନ୍ଦୀଚରଣ ପାଣିଗ୍ରାହୀଙ୍କ ଉପନ୍ୟାସକୁ ଭିତ୍ତିକରି ' ମାଟିର ମଣିଷ ' ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ ।
ଯେପରିକି ସିଂହଦ୍ବାରରେ ଛିଡ଼ା ହେଲେ ଦେଖାଯିବ ସ୍ଵର୍ଗଦ୍ଵାର ।
ପ୍ରତିବର୍ଷ ଶାମ୍ବ ଦଶମୀ ଦିନ କୋଣାର୍କସ୍ଥିତ ଅବଧୂତ ମଠରୁ ଏହି ରଥଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ ।
ବାସ୍ତବରେ, ଜୁଲାଇ ମାସରେ ଆମେରିକାର ଖବରକାଗଜ ୱାଶିଂଟନ୍‌ ପୋଷ୍ଟ, ଅନେକ ଦେଶର ମିଡିଆ ସଂଗଠନଗୁଡ଼ିକର ସହଯୋଗରେ ପେଗାସସ୍‌ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ନାମକ ଏକ ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲା​​ ।
ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ରାଥବୋର ୧୯୫୫ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ଆଗାମୀ ବର୍ଷଭିତରେ ପୁରୀ ସହରକୁ ସବୁଜ ସୁନ୍ଦର ଏବଂ ଉନ୍ନତ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରକୁ ବିଶ୍ଵସ୍ତରୀୟ ଐତିହ୍ୟ ସହର ଭାବରେ ସ୍ଥାନିତ କରିବେ ସେଥିପାଇଁ ସରକାରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ସବୁ ପ୍ରକାର ଯୋଜନା ଚାଲିଛି ।
ଏହା ସହିତ ପ୍ରବେଶ ପଥ ଅଠର ନଳାର ଐତିହ୍ୟ ତୋରଣ ନିର୍ମାଣ କରାଯିବା ସହ ଐତିହ୍ୟ ଅଠର ନଳା ଏବଂ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟକରଣ କରାଯାଉଛି ।
ଯଥା - ଏମାର ମଠ, ଭତ୍ତରପାର୍ଶ୍ବ ମଠ, ଦକ୍ଷିଣପାର୍ଶ୍ଵ ମଠ, ରାଘବଦାସ ମଠ, ପଞ୍ଜାବୀ ମଠ, କୌଶଲ୍ଯା ଦାସ ମଠ, ତ୍ରିମାଳୀ ମଠ, ରେବେସା ମଠ, ତୋରାଣି ଛତ୍ର ମଠ, ବଡ଼ ଆଖଡ଼ା ମଠ, ନରସିଂହଚାରୀ ମଠ, ଲଙ୍ଗୁଳି ମଠ, ରାଧାବଲୁଭ ମଠ, ମଙ୍ଗୁ ମଠ, ବଡ଼ଛତା ମଠ ଇଚ୍ଯାଦି ।
ଏମାର ମଠ,, ଦକ୍ଷିଣପାର୍ଶ୍ଵ ମଠ, ମନ୍ଦିରର ତିନି ଦିଗରେ ରହି ମନ୍ଦିରର ସେବା ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ।
ଏମାର ମଠ ରାମାନୁଜଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ।
ଆଜି ପୁରୀ ସହରକୁ ସୁନ୍ଦର କରିବା ଓ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ସୁରକ୍ଷାପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଯେଉଁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛନ୍ତି ସେଥିପାଇଁ ଭଙ୍ଗା ଯାଉଛି ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରଠାରୁ ୭୫ ମିଟର ମଧ୍ଯରେ ଅବସ୍ଥିତ ଅନେକ ମଠ ।
ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଯେ ସେ ପ୍ରମୋଦ ପତିଙ୍କୁ ବଡ଼ ଭାଇ ବୋଲି ଘନଶ୍ୟାମ ମହାପାତ୍ର ମାନୁଥିଲେ, ଯାହା ଉପରୋକ୍ତ ସ୍ମରଣିକାର ' ଅଗ୍ରଜ ପ୍ରମୋଦ ପତି ' ଲେଖାରୁ ସୂଚନା ମିଳିଥାଏ ।
ତ୍ରିମାଳୀ ମଠ, ରେବସା, ତୋରାଣି ଛତ୍ର, କୌଶଲ୍ୟା ଦାସ ମଠ ଇତ୍ୟାଦି ଏହି ପରିସରର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।
ଭାରତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ଅନ୍ୟତମ ଜନକ ଭାବେ ଖ୍ୟାତ ପ୍ରମୋଦ ପତିଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ଭୁବନେଶ୍ବରରେ ଏକ ଟ୍ରଷ୍ଟ ' ପ୍ରମୋଦ ପତି ' ଟ୍ରଷ୍ଟ ନାମରେ ଗଠିତ ହୋଇଛି ।
ଏହି ଟ୍ରଷ୍ଟ ଆନୁକୂଲ୍ୟରେ ' ମଧ୍ଯାହ୍ନରେ ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ ' ନାମକ ଏକ ତଥ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଲେଖା ଓ ଉପାଦେୟ ଫଟୋଚିତ୍ର ସମ୍ବଳିତ ସ୍ମରଣିକା ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି ।
ସେହିପରି ପ୍ରମୋଦ ପତିଙ୍କ ସହଧର୍ମୀଣୀ ସୁଚିତ୍ରା ପତିଙ୍କ ଲେଖା ' ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ', ଯାହା ଶେଷ ଲେଖାଟି ଭାବେ ଏହି ସ୍ମରଣିକାରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି, ତାହା ମଧ୍ଯ ମୋତେ ମୁଗ୍ଧ କରିଛି ।
ଏମାର ମଠ ଦ୍ଵାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ରଘୁନନ୍ଦନ ପାଠାଗାର ଏକ ପୁରାତନ ଗ୍ରନ୍ଥାଗାର ।
ବିଦେଶାଗତ ଯାତ୍ରୀମାନେ ରଘୁନନ୍ଦନ ପାଠାଗାର ଉପରେ ରହି ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ଶୋଭା ଦର୍ଶନ କରିଥାଆନ୍ତି ।
ଦୀର୍ଘ ୯୦୦ ବର୍ଷର ପୁରୁଣା ଏମାର ମଠକୁ ସରକାରଙ୍କ ଉଚ୍ଛେଦ ଯୋଜନା ଭିତରେ ଉଚ୍ଛେଦ ସମୟରେ ଏକ ଭୂତଳ ଘରକୁ ଠାବ କରାଯାଇଛି ।
ଦକ୍ଷିଣପାର୍ଶ୍ଵ ମଠ ପ୍ରତ୍ୟହ ବଡ଼ ସିଂହାର ପାଇଁ ଫୁଲରେ ତିଆରି କରପଲ୍ଲବ, ତଡ଼ପ କୁଣ୍ଡଳ ଯୋଗାନ୍ତି ।
ଏହି ଭୂତଳ ଗୃହ ବିଷୟରେ ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତି ଗବେଷକ ସୁରେନ୍ଦ୍ର ମିଶ୍ର କହିଛନ୍ତି, ଓଡ଼ିଶାରେ ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗ ଦେବଙ୍କ ଶାସନ ବେଳେ ଶ୍ରୀ ରାମାନନ୍ଦ ପୁରୀ ଆସି ଏମାର ମଠକୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ ।
ଏମାର ମଠ ବଡ଼ ସିଂହାର ବେଶ ପାଇଁ ଫୁଲର ଚନ୍ଦ୍ରିକା ଓ ଯୋଗାଏ ।
ନନ୍ଦପୁର ସେତେବେଳେ ଉଜ୍ଜୟିନୀ ରାଜା ବିକ୍ରମାଦିତ୍ୟଙ୍କ ସିଂହାସନ ସଦୃଶ ରାଜା ବିକ୍ରମଦେବ ଏକ ସିଂହାସନ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଏହାର ନାମକରଣ କରିଥିଲେ ବତ୍ରିଶ ସିଂହାସନ ।
ଯେତେବେଳେ ମହାରାଜା ବତ୍ରିଶ ସିଂହାସନରେ ବସନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ସେ ଉପଯୁକ୍ତ ନ୍ୟାୟ ଦେବା ପାଇଁ ଚିନ୍ତା କରିଥାନ୍ତି ।
ପୁରୀ ବାହାରୁ ଆସୁଥିବା ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଅବଢ଼ା ଓ ଖାଦ୍ୟପେୟର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏହି ଏମାର ମଠ ପକ୍ଷରୁ କରାଯାଉଥିଲା ।
ତେଣୁ ଏମାର ମଠରେ ଏଭଳି କୋଠା ରହିବା ସ୍ଵାଭାବିକ ।
ଏବେ ମଧ୍ଯ ବତ୍ରିଶ ସିଂହାସନ ପାଖକୁ ଗଲେ ଅନ୍ୟାୟ, ଅନୀତିର ପାଖ ମାଡ଼େନାହିଁ ବୋଲି ମନେହୁଏ, ଉପଯୁକ୍ତ ନ୍ଯାୟ କଥା ମନକୁ ଆସିଯାଏ ।
ଏମାର ମଠରେ ଅନ୍ୟ ପାର୍ଶ୍ଵରେ ରହିଛି ମୁଖ୍ୟ ଗାଦି ।
ବତ୍ରିଶ ସିଂହାସନ ଆଜିମଧ୍ଯ ଏକ ଆକର୍ଷଣୀୟ କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ହୋଇ ରହିଛି ।
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ବଲ୍ଲଭନୀତିପାଇଁ ଯେଉଁସବୁ ସାମଗ୍ରୀର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼ିଥାଏ ତାହା ମଧ୍ଯ ଏହି ମଠ ତରଫରୁ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଏ ।
ଜଗନ୍ନାଥବଲ୍ଲଭ ମଠରେ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ଅନେକ ଯାନିଯାତ୍ରା ପାଳିତ ହୁଏ ।
କୁଟୁଣୀପଦରଠାରେ ରହିଛି ମୁକ୍ତେଶ୍ଵର ଶୈବପୀଠ, ଯେଉଁଠାରେ ସହସ୍ରାଧିକ ଶିବଲିଙ୍ଗ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ ।
ମଧୁର ରସାତ୍ମକ ଭାବର ପ୍ରଚାରକ ବିଷ୍ଣୁ ସ୍ଵାମୀ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଆସି ଜଗନ୍ନାଥବଲ୍ଲଭ ମଠ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ ।
ଏହି ପ୍ରବେଶ ଦ୍ଵାରକୁ ଜ୍ୟୋତିର୍ଲିଙ୍ଗ ଗୁମ୍ଫା କୁହାଯାଏ ।
ଅଷ୍ଟାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଶେଷ ଭାଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରୀ ଶଙ୍କର ଓ ଶ୍ରୀ ପଦ୍ମପାଦଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଦୁଇଟି ପ୍ରତିମା ସିଂହାସନ ଉପରେ ଚତୁର୍ଦ୍ଧାମୂର୍ତ୍ତି ନିକଟରେ ପୂଜିତ ହେଉଥିବାର ମାଦଳାପାଞ୍ଜିରୁ ଜଣାଯାଏ ।
ଖ୍ରୀଷ୍ଟୀୟ ନବମ ଶତାବ୍ଦୀରେ ବୌଦ୍ଧ କୋଷାକାରଙ୍କ କୋଷଗ୍ରନ୍ଥ ' ତ୍ରିକାଣ୍ଡ ଶେଷ ' ରେ ବିଷ୍ଣୁ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ସ୍ଥାନ ଦେଇଛନ୍ତି ।
ଡକ୍ଟର ଭୀମରାଓଙ୍କ ବିଶେଷ ଅବଦାନ ଯୋଗୁ ତାଙ୍କୁ ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନର ପିତା ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଏ ।
ଉଦ୍ଧୃତ ଶ୍ଳୋକରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ପ୍ରତିପାଦିତ ହୁଏ ଯେ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଜଗନ୍ନାଥ ଉକ୍ତ କୋଷ ପ୍ରଣୟନ ସମୟକୁ ଭାରତରେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ବିଷ୍ଣୁରୂପେ ଖ୍ୟାତିଲାଭ କରିଥିଲେ ।
' ଓସ୍‌ୱାନ୍‌ ' ଦ୍ଵାରା ' ଲୋକସେବା ଭବନ ' କୁ ରାଜ୍ୟର ସମସ୍ତ ବ୍ଲକ୍‌ ସହ ସଂଯୋଗ କରାଯାଇ ସାରା ରାଜ୍ୟରେ ଭିଡ଼ିଓ - କନ୍‌ଫରେନ୍‌ସିଂ ସୁବିଧା ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଉଛି ।
ବଡ଼ ଓଡ଼ିଆ ମଠ ଷୋଳପୂଜା ସମୟରେ ବିମଳାଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ରୋଷେଇ ପାଇଁ ଚାଉଳ, ପରିବା, ସରକାରଙ୍କ ଜରିଆରେ ଯୋଗାଇଥାନ୍ତି ।
ରାଜ୍ୟର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରତି ଆନୁଗତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନକରି ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିବା ପରେ ନିମନ୍ତ୍ରିତ ଅତିଥିମାନଙ୍କ ସହିତ ଏକ ବନ୍ଧୁମିଳନର ଆୟୋଜନ କରିଥିଲେ ।
ପରେପରେ ସେ ହିନ୍ଦୀରେ ' ଭୁବନ ସୋମ ' ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରି ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଗଡରେ ନୀଳମଣି ଅଧିକ ଦିନ ତିଷ୍ଠି ପାରିଲେ ନାହିଁ ।
ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ତୁଳସୀକୁ ପବିତ୍ର ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଭାବରେ ସ୍ଵୀକାର କରାଯାଇଅଛି ।
ଗଙ୍ଗା ପରେ ତୁଳସୀ ମଧ୍ୟ ତିନିଲୋକରେ ପବିତ୍ର ।
ସ୍ଵାମିଜୀ ୧୮୯୩ ରୁ ୧୮୯୬ ମସିହା ମଧ୍ଯରେ ଆମେରିକା, ଇଂଲଣ୍ଡ ଓ ଇଉରୋପର ବିଭିନ୍ନ ଦେଶରେ ପରିଭ୍ରମଣ କରି ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମର ପ୍ରାଚ୍ୟ ଦର୍ଶନର ଯେଉଁ ସୃକ୍ଷ୍ମ ତତ୍ତ୍ଵ ବିଷୟରେ ଶିକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ, ତାହା ଏବେ ବି ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ଦାର୍ଶନିକମାନଙ୍କର ସ୍ମରଣୀୟ ହୋଇ ରହିଛି ।
ହାଉସ ଅଫ ଲର୍ଡସ୍‌ରେ ସାମୁଏଲ କହିଲେ, ଭବିଷ୍ୟତର ବଂଶଧରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ବିଲଟି ଏକ ନୀତିଶିକ୍ଷା ।
ବଲ୍ଲଭଭାଇ ପଟେଲ କହିଥିଲେ, ଗୋଟିଏ ପ୍ରେସ ସମ୍ମିଳନୀରେ, ' ଏହା ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କୃତିତ୍ଵପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ ' ।
ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରଣୟନ ସଭାର ସଭାପତି ରୂପେ ନିର୍ବାଚିତ ହେଲେ ।
ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଲା, ନେହେରୁଙ୍କ ସଭାପତିତ୍ଵରେ ୯ ଜଣ ସଭ୍ୟବିଶିଷ୍ଟ କେନ୍ଦ୍ର କ୍ଷମତା କମିଟି, ସର୍ଦ୍ଦାର ପଟେଲଙ୍କ ନେତୃତ୍ଵରେ ୫୪ ଜଣ ସଭ୍ୟବିଶିଷ୍ଟ ମୌଳିକ ଅଧିକାର ଏବଂ ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ କମିଟି, ନେହେରୁଙ୍କ ଅଧ୍ଯକ୍ଷତାରେ ୧୫ ଜଣ ସଭ୍ୟବିଶିଷ୍ଟ କେନ୍ଦ୍ର ସମ୍ବିଧାନ କମିଟି, ସର୍ଦ୍ଦାର ପଟେଲଙ୍କ ପୌରହିତ୍ୟରେ ୨୫ ଜଣ ସଦସ୍ୟବିଶିଷ୍ଟ ରାଜ୍ୟ ସମ୍ବିଧାନ କମିଟି ଏବଂ କେ. ଏମ୍‌. ମୁନ୍‌ସୀଙ୍କ ଅଧିନାୟକତ୍ଵରେ ୩ ଜଣ ସଭ୍ୟବିଶିଷ୍ଟ ଷ୍ଟିଅରିଂ କମିଟି ।
ସାମ୍ବିଧାନିକ ପରାମର୍ଶଦାତା ବି. ଏନ. ରାଓ ୧୯୪୭ ଅକ୍ଟୋବର ମାସରେ ଡ. ଭୀମରାଓ ଆମ୍ବେଦକରଙ୍କ ଅଧ୍ଯକ୍ଷତାରେ ଗଠିତ ଚିଠା କମିଟି ନିକଟରେ ସମ୍ବିଧାନର ଚିଠା ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ ।
୧୯୪୭ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ୨୯ ତାରିଖରେ ସମ୍ବିଧାନର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ରୂପରେଖ ଧାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଡକ୍ଟର ବି. ଆର. ଆମ୍ବେଦକରଙ୍କ ଅଧକ୍ଷତାରେ ଏକ ସାତଜଣିଆ କମିଟି ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା ।
ଏଥିରେ ଅନ୍ୟ ସଦସ୍ୟମାନେ ଥିଲେ ସାର୍‌ ଆଲ୍ଲାଦି କୃଷ୍ଣସ୍ବାମୀ ଆୟାଙ୍ଗର, କେ. ଏମ୍‌. ମୁନସୀ, ଟି. ଟି. କୃଷ୍ଣମାଚାରୀ, ଏନ୍‌. ଗୋପାଳସ୍ଵାମୀ, ଅହମ୍ମଦ ଅବଦୁଲା ଏବଂ ବି. ଏଲ୍‌. ମିତର ।
ସାର୍‌ ଆଲ୍ଲାଦି କୃଷ୍ଣସ୍ଵାମୀ ଆୟାଙ୍ଗାର ସମ୍ବିଧାନର ମୌଳିକ ଅଧିକାର, ଉଚ୍ଚ ଓ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ, ଟି. ଟି. କୃଷ୍ଣମାଚାରୀ ମୁଖ୍ୟତଃ ସଂଘୀୟ ସ୍ଵରୂପ, ଅର୍ଥ ଓ ଅନ୍ତଃରାଜ୍ୟ ବାଣିଜ୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ, ଏନ୍‌. ଗୋପାଳସ୍ଵାମୀ ଭାଷା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ବିଷୟରେ ଅନୁଶୀଳନ କରିଥିଲେ ।
ବି. ଏନ୍‌. ରାଓ ସମ୍ବିଧାନର ପ୍ରଥମ ସ୍ଵରୂପକୁ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବା ଅବସରରେ ଏଚ. ବି. କାମାଥ କିଛି ସଂଶୋଧନ କରିଥିଲେ ।
ବେଲାଡୋନାର ଲକ୍ଷଣ ଥାଇ ଉପଶମ ନ ହେଲେ ଭେରାଟ୍ରମ – ଏଲକମ ଏହି ରୋଗ ଭଲ କରି ଦେଇଥାଏ ବୋଲି ଡ଼ା. ଝାରଙ୍କ ମତ ।