Mesih'e Benzemek

Mesih’e benzemek (Latince: De Imitatione Christi) bir adanma kitabıdır. - Adanma kitabı, Hristiyanların kişisel gelişimi ve manevi oluşumları için okudukları dini yazılara denir. - 14. yy'ın sonunda 15. yy’ın başında Latince yazılmıştır.

Kitabın ismi, Latince yazılmış ilk cümlesinden gelir; “Benim ardımdan gelen, asla karanlıkta yürümez” der Rab. Bunlar Yuhanna İncili'nden (Yuh. 8:12) İsa Mesih’in sözleridir, bu sözlerle Mesih, takipçilerine eğer gerçekten aydınlanmak ve kalbin körlüğünden arınmak istiyorlarsa kendisini, hayatını ve davranışlarını taklit etmelerini öğütler.

Bu kitap 14.yy sonlarında Kuzey Avrupa'da ortaya çıkmış ruhani bir akım olan Devotio Moderna ruhu ile yazılmıştır.Devotio Moderna akımı, ruhbanlar arasında ahlaki değerlerin yokluğu ve Kilisenin aldığı halden büyük bir tatminsizlik duyan 14.yy Hollandalı vaiz Geert Grootetarafından başlatılmıştır. Devotio Moderna’nın asıl odağı içten sofu pratiklerin yeniden keşfi ve gayretsiz ruhbanların yeniden dine döndürülmesiydi. Groote için esas nokta iç huzurunun arayışıydı, iç huzuru bireyin kendisini inkar etmesine vesile olur ve ‘sükut’ ve ‘gayet’ ile elde edilebilirdi.

Metin, detaylı manevi talimatlar veren dört kitaba bölünmüştür; “Ruhsal Hayat için Faydalı Öğütler”, “İçsel Hayat için Teşvikler”, “İçsel Teselli”, “Efkaristiya Gizemi”. Benzemek’te kullanılan yöntem içsel hayata yönelme ve dünyadan çekilmeye vurgularıyla karakterize edilebilir. Kitap ayrıca Efkaristiya’ya bağlılığı, manevi hayat için kilit bir parça olarak vurgulamaktadır.

İlk kitap dünyanın tüm boşluğundan ve yanılsamalarından feragat ederek, ayartmalarına ve oyalayıcılarına direnerek, gururu bırakıp alçakgönüllü olarak dış dünyadan çekilme ve içsel hayata dönmeyi işlemektedir.

İkinci kitap, ilk kitabın temasını takip ederek kalbin saflığı, iyi bir vicdanın özlem ve arzularınımızı dizginliyerek sağlanması, sabır, Tanrı’nın iradesine İsa sevgisi adına boyun eğme, komforun kaybınına dayanma ve Haç’ı sırtlanma gibi içsel huzuru ilglilendiren konularda talimatlar içermektedir.

Üçüncü kitap en uzun olanıdır. Bu kitap İsa ve öğrencisi arasında geçen diyaloglar şeklinde kaleme alınmıştır. Ana teması üçüncü kitabın 56’ıncı bölümünde yazılmış olanlarla özetlenebilir; “Oğlum, kendi benliğinden kurtulduğun oranda bana yaklaşırsın. Nasıl dışta hiçbir şeyi arzulamamak iç huzuru sağlıyorsa içte de benlikten vazgeçmek kişiyi Tanrı’yla birleştirir.”

Dördüncü kitapta benzer bir şekilde İsa ve öğrencisi arasındaki diyalog şeklindedir. Thomas a Kempis bu gizemde manevi lütuf bağışlandığını, ruhun gücünün yenilendiğini ve alıcının zihninin kuvvetlendirildiğini ve günah tarafından zayıflatılmış olan bedenin güç aldığını yazmıştır.

Kitabın bazı hayranları şunlardır; İngiltere Şansolyesi ve hümanistilği ile bilinen Kral VIII. Henry tarafından idam ettirilen Thomas More, Cizvitlerin kurucusu olan ve Ruhsal Egzersizler Kitabında bu kitaba özel bir yer veren Loyola’lı İgnatius, yirminci yüzyıl Amerikan yazar ve keşişlerinden Thomas Merton.

Mesih’e Benzemek, Lisieux’lü Azize Teresa’nın erken manevi hayatına etki etmiştir, günlük dualarında kullanmış, kendi yazılarında kitabın mesajını süzüp kullanmıştır. Teresa kitaba öylesine bağlanmış ve tekrarlarca okumuştur ki gençliğinde kitaptan alıntıları ezbere yapabilmekteydi.