Ahnentafel

Ahnentafel (Almanca "ata tablosu") veya ahnenreihe ("atalar dizisi"), kişinin atalarını belli bir sırada listelemeyi sağlayan soybilimsel bir numaralandırma sistemidir. Bu sistemin diğer adları, onu ilk defa 1590'da yayımlayan Michaël Eytzinger'e atfen Eytzinger Yöntemi; 1676'da Noticia de la gran casa de los marqueses de Villafranca adlı eserinde bu numaralandırma sistemini popülerleştiren Jerónimo (Jérôme) de Sosa'ya atfen Sosa Yöntemi; ve 1898'de Ahnentafel-atlas adı ile kendi Sosa Yöntemi yorumunu yayımlayan Stephan Kekulé von Stradonitz'e atfen Sosa–Stradonitz Yöntemidir..

Ahnentafel, soybilimde bir kişinin soyunu az yer tutacak şekilde, bir aile ağacı kullanmadan göstermeye yarayan bir yöntemdir. Özellikle sade metin kullansıyla kısıtlanılan durumlarda, örneğin elektronik posta veya forum yazışmalarında, bu yöntem çok kullanışlıdır.

Ahnentafel Almancadan İngilizceye alıntıdır, Almancadaki karşılığı Ahnenliste 'dir. İngilizcedeki anlamıyla Ahentafel ataların sistematik bir şekilde sıralandırma sistemi olmasına karşın, Almancadaki anlamıyla Ahnentafel bir kişinin atalarını ikili ağaç olarak gösteren bir soy ağacıdır. Bir ahnentafel şeması Kekulé olarak da adlandırılabilir, Stephan Kekulé von Stradonitz'e atfen.

Bir ahnentafel, bir ikili ağacın dizi olarak saklanması için ağaçtaki düğümleri düzey sırasıyla listeleme yöntemidir. Ahnentafelin konusu olan kişi (özne) n° 1 olarak listelenir, onun babası n° 2, annesi n° 3, büyük anne ve babalar n° 4-7 olur, ondan evvelki nesiller için de numaralar düzgün olarak artar. Bu şemada bir kişinin babasının numarası, o kişinin numarasının iki katıdır, annesinin numarası da o kişinin numarasının iki katı artı birdir. n° 1 hariç, ki o erkek veya kadın olabilir, tüm çift sayılı numaralar erkeklere aittir, tüm tek sayılı numaralar da kadınlara. Bu bilgiye dayanarak, her kişinin n° 1 ile olan bağlantısını çıkarmak mümkündür.

Örneğin, 733 numaralı bir ata, 1466 ve 1467 numaralı baba ve annenin kızı olmak zorundadır. 733 ile 734 evlidir, ve 366'nın annesidir (733 - 1 = 732. 732/2 = 366). 733 sayısı, 29 (512) ile 210 (1024) arasında bulunduğuna göre, 733 numaralı kadın, soyağacının konusu olan şahıstan 8 nesil önceye aittir.

Her kişinin iki ebeveyni olsa da, pratikte aile ağaçları belli bir seviyeden sonra 2'nin katlarıyla orantılı olarak geometrik şekilde büyümezler. Bunun nedeni, evlenen insanların çok uzaktan da olsa ortak atalara sahip olmaları, yani herkesin bir noktadan sonra uzak akraba olmasıdır. Dolayısıyla, ahnentafelde farklı numaralara sahip olan bireylerin aslında aynı kişiler olmaları mümkündür. Eğer bir karı-koca iki farklı numara çiftine karşılık geliyorsa, her kişi hakkındaki tüm bilgiler onun en küçük numaralı konumuna kaydedilir, öbür konumdan ise esas konuma bir yönlendirme yapılır. Örneğin, 4096-4097 numaralı çift ile 4564-4565 çifti aynı şahıslarsa, bu kişiler hakkındaki bilgiler (isim, doğum ölüm tarihleri, vb) en küçük numaralı konuma kaydedilir, diğerlerinde ise 4564 = 4096 ve 4565 = 4097 yazılır.

Ahnentafel sıralamasının bir avantajı bilinmeyen ataların belirtilmesine gerek olmamasıdır. Örneğin 13. nesilden 8192-8193 çiftinin hemen ardından 10544-10545 çifti listelenebilir, eğer aradaki diğer kişiler bilinmiyorsa. Bu nedenle, ahnentafel şematik gösterilen bir aile ağacından çok daha az yer tutar.

Ecdatlardan birisinin numarasını bulmak için özne kişiyi o ecdada bağlayan akrabaların her biri için yukarıda belirtilen kurallara göre numaraları belirlemek gerekir: babanın numarası çocuğunkinin iki katı, anneninki babanınkinin bir fazlası.

Özne için 1 yazılır, sonra soldan sağa, özneden ecdada giden hat üzerinde yer alan her baba için yanına bir "0", ve her anne için bir "1" yazılır. Meydana gelen sayı, o ecdadın Ahnentafel sayısının ikili sayılardaki karşılığıdır. Bu yöntemle elde edilen örneğin 1110001000001 sayısı, ikili sistemde 7233'ün karşılığıdır.

Ahnentafel numarasının ikili sayı olarak karşılığı bulunur. En soldaki 1 yerine özne kişinin adı yazılır, her "0" ve "1" yerine sırasıyla "babasının" ve "annesinin" yazılır. Cümledeki son kelimenin sonundaki "-nin" eki atılır.

Avrupa asilzadeleri soylarını göstermekten onur duyarlardır. Almanca "ahnentafel", kişinin ataları ve onların armalarının bir listesi anlamında kullanılabilir, ama bu liste yukarıda açıklanan şema biçimine uygun olmayabilir. Bu kullanımda "tafel" sözcüğü, soyut bir şema değil, bir sunum tablosu anlamına gelir.

Nazi Almanya'sında Profesyonel Memuriyetin Restorasyon Yasası, bir Ariernachweis (Aryanlık sertifikası) gösterilerek ecdadında Yahudilik olmadığının kanıtlanmasını şart koşmaktaydı. Bu belge, ahnentafel numaralandırma sistemine göre düzenlenmiş olan bir Ahnenpass (atalar pasaportu) veya "Ahnentafel" olarak adlandırılan bir Arierschein (Aryanlık beyanı) olabilirdi.