Akıcı Tasarım Sistemi (Windows)

Akıcı Tasarım Sistemi (İngilizce: Fluent Design System veya Microsoft Fluent Design System) (kod adı "Project Neon") 2017 yılında Microsoft tarafından geliştirilen bir tasarım dilidir. Microsoft, geliştiriciler için Build konferansında Fluent Design'ı 11 Mayıs 2017'de duyurdu. Fluent Design, tüm Windows 10 aygıtları ve platformları için tasarlanmış yazılımlarda kullanılan tasarımlar ve etkileşimler için yönergeler içeren Microsoft Tasarım Dili 2'nin (Metro) yenilenmesidir. Sistem beş temel bileşene dayanıyor: Işık, Derinlik, Hareket, Malzeme ve Ölçek.

Yeni tasarım dili, hareket, derinlik ve yarı saydamlık efektlerinin daha belirgin kullanımını içerecektir. Fluent'e geçiş, belirli bir tamamlanma hedefi olmaksızın uzun vadeli bir projedir; ancak yeni tasarım dilinin unsurları, İçerik Oluşturucu Güncellemesinden bu yana seçilen uygulamalara dahil edilmiştir. Windows 10 Fall Creators Güncelleştirmesinde daha geniş bir kullanıma sahip olmuştur, ancak Microsoft tasarım sisteminin Windows 10 Fall Creator Update'in zaman çerçevesinde tamamlanmayacağını belirtmiştir. Windows 11 ile birlikte Akıcı Tasarım Sistemi ana tasarım dili olmuştur ve uygulamaların bu tasarım diline güncellenmesi hızlanmıştır.

Fluent, bulanık şeffaflık, paralaks animasyonlu desenler, gölge düşürme, fare imlecini takip eden vurgulama efektleri veya hareketi harekete geçirme ve bir zamanlar Metro stilli "sahte malzemeler" gibi Windows Vista ve Windows 7'de tanıtılan tasarım yaklaşımı Windows Aero'nun görselliğini yeniliyor. Fluent'ın temel prensipleri veya "bloklar" (Işık, Derinlik, Hareket, Malzeme ve Ölçek), Metro'nun tanımladığı düz konseptten uzaklaşıyor ve Metro'nun sunduğu temiz görünümü ve hissi koruyor.

Microsoft tarafından 2017'de tanıtılan bir tasarım dili olan Akıcı Tasarım Sistemi'ndeki güncellemeler Windows 11'de yer almaktadır. Microsoft'a göre, Windows 11'in tasarımı "zahmetsiz, sakin, kişisel, tanıdık, eksiksiz ve tutarlı." Yenilenen tasarım, Windows 10'un bazı eksikliklerini ele alarak basitlik, kullanım kolaylığı ve esnekliğe odaklanıyor. Windows 11'deki arayüzlerin çoğu akıcıdır ve yuvarlatılmış geometri, yenilenmiş ikonografi, yeni tipografi ve yenilenmiş bir renk paleti içerir. Ayrıca yarı saydamlık ve gölgeler sistem genelinde daha yaygın hale getirilmiştir. Windows 11 ayrıca, masaüstü duvar kağıdının rengiyle renklendirilmiş yeni bir opak malzeme olan "Mica"yı da sunar. Başlangıç menüsü, güncellenmiş Akıcı Tasarım Sistemi ilkelerine bağlı kalarak Windows 11'de önemli ölçüde yeniden tasarlandı. Menü artık gölgeler ve ince efektlerle cam benzeri, yarı saydam bir görünüme sahip. Düğmelerin köşeleri ve menünün kendisi yuvarlatılmıştır. Windows 8'de tanıtılan "Canlı Kutucuklar" özelliği ve Windows 10'da tanıtılan uygulamaların listesi kaldırılmıştır. Bunun yerine, "sabitlenmiş" uygulamalardan oluşan bir ızgara ve en son uygulamaların ve belgelerin dinamik bir listesi bulunur.

Dosya Gezgini, Windows 11'de de çeşitli değişikliklerden geçmiştir. Windows 8'den bu yana neredeyse hiç değişmeyen tasarımı, Windows 11 ile Akıcı Tasarım Sistemi'ne bağlı olarak değişmekte. Yeni bir komut çubuğu, Windows'un önceki sürümlerinden gelen şerit arabiriminin yerini almakta.

Görev çubuğunun tasarımı da Windows 11'de yenilenmiştir. Düğmeler varsayılan olarak merkeze hizalanmıştır, ancak sola hareket ettirilebilir. Windows 7 ile gelen Aero Peek özeliği Windows 11 ile varsayılan olarak devre dışıdır. Araçlar, Başlangıç menüsü ve Görev Görünümü için tümü animasyonlu olan yeni ve yeniden tasarlanmış düğmeler de mevcuttur. Görev çubuğu, ekranın alt kenarına kalıcı olarak durmaktadır ve Windows 11'de ekranın üst, sol veya sağ kenarlarına taşınamaz. Windows 10'da tanıtılan bir özellik olan Görev Görünümü, zaman çizelgesi özelliği kaldırılmış olarak yeni bir tasarıma sahiptir. Her sanal masaüstünün farklı adları ve farklı duvar kağıtları olabilir.

Pencere yakalama işlevi, iki ek özellikle geliştirilmiştir; kullanıcının birden çok pencereyi bir ekrana döşemek için kullanmak istediği önceden belirlenmiş bir düzeni seçmesine olanak tanır. Bu, Windows 10 için PowerToys'taki FancyZones yardımcı programına benzer.

Yeni Araçlar paneli, Windows 8'de sunulan "Canlı Kutucuklar" özelliğinin yerini almakta ve Windows 10'un sonraki sürümlerinde tanıtılan "haberler ve ilgi alanları" panelinin gelişmiş versiyonudur. Görev çubuğunda, tıklandığında yarı saydam bir panel açan bir düğme bulunur. Bu panel, ayrıntılı bilgi içeren bir araç sistemine sahiptir. Düzen kullanıcı tarafından değiştirilebilir. Yerel ve ulusal haberlere yer veren, yapay zeka ve Microsoft News küratörlüğünde bir haber akışı da mevcuttur.

Windows 11 ayrıca dokunmaya dayalı etkileşimlerde iyileştirmeler sunar. Tablet modu kaldırılmıştır; bunun yerine, Windows gerektiğinde cihaza göre otomatik olarak uyum sağlar. Tabletlerde ve dokunmatik ekranlarda yeni ve geliştirilmiş hareketler kullanılabilir. Uygulama pencereleri artık daha büyük dokunma hedeflerine sahip ve ekran döndürüldüğünde kendilerini otomatik olarak bölünmüş görünümde düzenleyecek. Kaydırma desteği ve tek elle kullanım modu ile yeni, özelleştirilebilir bir klavye öne çıkıyor. Windows 11 ayrıca mürekkep oluşturma ve sesle yazma konusunda iyileştirmeler sağlar ve belirli kalemlerle Windows 11 dokunsal geri bildirimi destekler. Yeni bir Dinamik Yenileme Hızı ayarı, cihazların kaydırma veya mürekkepleme sırasında ekranın yenileme hızını otomatik olarak artırmasını sağlar.

İşlem Merkezi, Bildirim Merkezi ve Hızlı Ayarlar ile değiştirildi. Hızlı Ayarlar, medya oynatma kontrolleri, ekran parlaklığı kaydırıcısı ve ses düzeyi kaydırıcısının yanı sıra Wi-Fi, Bluetooth ve Odak Yardımı gibi sık kullanılan ayarlara erişim sağlar. Bildirim Merkezi, tüm bildirimleri ve bir takvim içerir.

Windows 11, yeni bir yazı tipi olan Segoe UI Variable'a sahiptir. Yazı tipi, daha yoğun DPI içeren monitörlerde daha iyi ölçeklenecek şekilde tasarlanmıştır.