Carlo Levi

Carlo Levi (d. 29 Kasım 1902; Torino, İtalya - ö. 4 Ocak 1975; Roma, İtalya), İtalyan ressam, yazar, doktor, aktivist ve antifaşist.

Carlo Levi, zengin bir yahudi aile olan Ercole Levi ile İtalya'nın ünlü sosyalist liderlerinden Claudio Treves'in kızkardeşi Annetta Treves'in çocuğu olarak Torino'da dünyaya geldi. 1917 yılında girdiği Torino Üniversitesi'nde tıp eğitimi gördü ve 1924 yılında mezun oldu. 1924-1928 yılları arasında Torino Üniversitesi Kliniği'nde, Profesör Micheli'nin asistanı olarak çalışmasına rağmen, daha çok politika ve resimle ilgilendiği için, pratisyen bir doktor olarak hiç çalışmadı. Burada hepatopati ve safra yolları hastalıkları üzerine yoğunlaştı. Piero Gobetti tarafından yönetilen "Rivoluzione Liberale (Özgür Devrim)" grubuna üye oldu. 1927 yılında resim yapmaya başladı. Bir süre Paris'te kaldı ve Sergey Prokofiev, Igor Stravinsky, Moravya Alberto, Giorgio De Chirico gibi isimlerle sürekli diyalog halinde oldu. 1929 yılında "Sei pittori di Torino (Altı Torinolu Ressam)" sergisinde yer aldı. Resim sanatının konformist bakış açısı ile ters düştü. 14. Venedik Bienali'nde çeşitli etkinliklerde bulundu.

Carlo ve Nello Roselli ile birlikte 1929 yılında kurdukları antifaşist Giustizia e Libertà (Adalet ve Özgürlük) grubunu Leone Ginzburg ile birlikte yönettiği için, 1934'te faşist hükûmet tarafından Roma'da iki ay tutuklu bırakıldı. Mayıs 1935 tarihinde bugünkü adı Basilicata olan güney İtalya'daki Lucania bölgesine sürüldü. Burada belirli bir süre Grassano şehrinde kalan Levi, Eylül 1935'ten Kasım 1936'ya kadar Aliano köyünde kaldı. Sefalet içinde yaşayan köylülere kısıtlı malzeme ve ilaçla parasız sağlık hizmeti verdi. Bu hizmeti yerel yönetim tarafından yasaklanınca, doktorluğu gizli bir şekilde yürütmek zorunda kaldı. Burada bulunduğu süre içerisinde insan ve manzara resimleri yaptı, köylülerin geleneklerini, özellikle batıl inançlarını ve sihirlere olan inanışlarını araştırdı. Aliano'dan hatırladıklarını daha sonra, 1945 yılında yayınlanan Cristo si è fermato a Eboli (İsa Bu Köye Uğramadı) adlı kitabında yazdı. Kitapta köyün adını Gagliano olarak değiştirmişti.

1936 yılında Addis Ababa'nın, faşist İtalya tarafından ele geçirilmesi nedeni ile çıkan genel aftan yararlandırılarak serbest bırakıldı. Levi yurtdışına kaçtı ve Giustizia e Libertá grubunu Paris'ten yönetti. 1941 yılında İtalya'ya döndü. Floransa'da yakalandı ve hapse atıldı. Mussolini'nin tutuklanmasından sonra serbest bırakıldı. Floransa'da Palazzo Pitti karşısındaki bir eve yerleşti ve orada 1943/44 yıllarında İsa Bu Köye Uğramadı kitabını yazdı.

II. Dünya Savaşı'nın bitiminin ardından Roma'ya taşınarak, Partito d'Azione (Hareket Partisi) yayın organı İtalia Libera (Özgür İtalya) gazetesinin yayımcılığını yaptı, yazılar yazdı. Resim yapmaya tekrar başladı. Resimleri Avrupa'nın çeşitli ülkelerinde ve Amerika'da sergilendi. Kitaplar yazdı. 1963 yılında, 1972 yılına kadar üyesi olarak kaldığı Komünist Parti'den aday oldu ve senatoya seçildi.

Carlo Levi, 1975 yılında zatürre nedeni ile Roma'da bir hastanede yaşamını yitirdi. Vasiyetine göre, sürgün yeri olan Aliano köyünün mezarlığına defnedildi.

En bilinen yapıtı, sürgün anılarını yazdığı, 37 dile çevrilen ve Türkçede Sabahattin Eyüboğlu çevirisi ile yayımlanan İsa Bu Köye Uğramadı adlı kitabıdır.

Yönetmen Francesco Rosi, 1979 yılında Levi'nin İsa Bu Köye Uğramadı kitabını, aynı isimle, filme çekti. Paolo Bonacelli, Alain Cuny, Léa Massari ve Irene Papas'ın rol aldığı filmde Gian Maria Volontè, Carlo Levi rolünü oynadı.