Havari

Havârî (Yunanca: Απόστολος, Apostolos - Elçi), İsa'nın öğüt ve inançlarını yayma işiyle görevlendirdiği mürit ve öğrencilerinden her biri. Havari sözcüğü ile çoğunlukla "İsa'nın 12 Havarisi" kastedilmekle birlikte, kavram İsa'nın Hristiyanlığı yaymaya çalışan bazı diğer öğrencileri için de kullanılır.

Türkçeye Arapçadan geçen havari (Arapça: حَوْرٌ ḥawārī) sözcüğü, Arapçaya da Kilise Habeşçesinden geçmiş olup aslen "yolcu, elçi, haberci" anlamlarına gelir. Arapça "hwr" ve öncesinde İbranice ve Aramice kökenli "xwr" (beyaz olma) kavramıyla alakası yoktur. Sözcüğün bazı Batılı dillerdeki karşılıkları da Yunanca "apostolos" (elçi) kavramından gelir.

Petrus (Simun) (Yunanca: Πέτρος, Petros): Orijinal metinlerdeki adı "Simon" veya "Simeon"dur. Havari Andreas'ın kardeşi, Celileli bir balıkçıdır. Kilisesini üzerine inşa edeceği kayaya ithafen "Petrus" adı İsa tarafından verilmiştir. İsa tarafından kendisine diğer havarilerin önderliği mevkii layık görülmüştür (Matta 16:18, Yuhanna 21:15-16). Roma'da öldürülmüştür. Roma Katolik Kilisesi'nin ilk piskoposu kabul edilir. 29 Haziran Aziz Petrus Günü'dür.

İsa, Romalılar ve kendisinin Mesih olduğuna inanmayan Yahudiler tarafından çarmıha gerilmek üzere yakalandığında Petrus onun bir havarisi olduğunu üç defa inkâr etmiştir. İnkâr edeceği İsa tarafından Son Yemek'te kendisine bildirilmiştir ancak Petrus buna inanmamıştır. Dört incil'de de bu olay aynı şekilde anlatılır.

Andreas (Yunanca: Ανδρέας, Andreas): Simun'un kardeşi, Celileli balıkçı. X şeklindeki çarmıhta ölmüştür. İskoçya ve Rusya'nın baş azizidir. 30 Kasım Aziz Andreas Günü'dür.

Yuhanna (Yunanca: Ιωάννης, Yoannis): Zebedi'nin oğlu Büyük Yakup'un kardeşi. Yeni Ahit'in dördüncü incili olan Yuhanna İncili'ni yazmıştır. 27 Aralık Aziz Yuhanna Günü'dür.

Filipus (Yunanca: Φίλιππος, Filipos): 1 Mayıs, Aziz Filipus Günü'dür. Sezar'a karşı gelmesinden dolayı, Bugün Türkiye'de bulunan Hierrapolis (Pamukkale) kentinde Roma askerlerince öldürülmüştür. Naaşı Pamukkale'de bulunmaktadır.

Tomas (Yunanca: Θωμάς, Tomas): "Şüpheci Tomas" veya "İkiz" olarak da bilinir. İsa'nın yaralarına dokunana kadar dirildiğine inanmayacağını söylemiştir. 21 Aralık Aziz Tomas Günü'dür.

Küçük Yakup (Yunanca: Ιάκωβος ο Μικρός, Yakovos o Mikros): Alfay'ın oğlu. Doğu kilisesinde 10 Ekim, Batı Kilisesi'nde 1 Mayıs Aziz Yakup Günü'dür.

Yahuda (Taday) (Yunanca: Ιούδας, Yudas): Yakup'un kardeşidir. Pers topraklarında Simon ile birlikte öldürülmüştür. 28 Ekim Simun'la birlikte Azizler Günü olarak kutlanır.

Simun (Yurtsever): (Yunanca: Σίμων ο Κανανίτης, Simon o Kananitis), Pers topraklarında Yahuda (Taday) ile birlikte öldürülmüştür. 28 Ekim Taday'la birlikte Azizler Günü olarak kutlanır.

Yahuda (Yunanca: Ιούδας Ισκαριώτης, Yudas İskariotis): Hristiyanlarca 30 gümüş dinar için İsa'ya ihanet ederek yakalattığına inanılır. Vicdan azabından intihar etmiştir. 2006 yılında National Geographic Society tarafından yaklaşık 1800 yıl önce yazılmış "Yahuda'nın Müjdesi"ne ulaşılmıştır. Yahuda'nın Müjdesi, İskariot (Katil) olarak adlandırılmış Yahuda'nın İsa'yı Romalılara ve Yahudilere ispiyonlamasının arkasında başka güdüler olabileceği ve suçsuz olabileceği tartışmalarını gündeme getirmiştir.