Pavel Nedvěd

Pavel Nedvěd (; d. 30 Ağustos 1972), Çek eski futbolcudur. Orta saha olarak görev yapmıştır. Çekya'nın en başarılı futbolcularından biri olarak kabul edilerek neslinin en iyi futbolcularından biri olarak görülmüştür. Lazio formasıyla yerel kupalar ve Kupa Galipleri Kupası'nı kazanmıştır. Juventus formasıyla 2003 UEFA Şampiyonlar Ligi Finalinde yer almıştır. Euro 1996'da Çek Cumhuriyeti'nin finale kalmasının en büyük faktörlerinden biri olarak uluslararası kamuoyunun dikkatini çekmiştir. Euro 2004'te yarı finalde, şampiyon olan Yunanistan'a elenen millî takımın kaptanı olmuştur. O yıl turnuvanın takımına seçilmiştir. Ayrıca, Çekoslovakya'nın dağılmasından sonra millî takımın ilk kez FIFA Dünya Kupası'na gitmesine yardımcı olmuştur.

2003 yılında şimdiki adı Ballon d'Or olan Avrupa'da Yılın Futbolcusu ödülünü almıştır. Çekoslovakya dağıldığından beri futbolu bırakan ikinci Çek futbolcu olmuştur. Kariyeri boyunca bireysel ödüller almıştır. 2004 yılında Altın Ayak ödülünü kazanırken dört kez Yılın Çek Futbolcusu, altı kez Altın Top ödülünü kazanmıştır. Ayrıca Pelé tarafından belirlenen FIFA 100 listesinde yer almıştır. 2003, 2004 ve 2005 yıllarında UEFA Yılın Takımı'na seçilmiştir. 2008-09 sezonunun sonunda 19 yıllık profesyonel kariyerine son vermiştir. Kulüpler bazında 501 lig maçına çıkıp 110 gol atmıştır. Çek Cumhuriyeti formasıyla 91 maça çıkıp 18 gol atmıştır.

Cheb'de doğan ve Skalná yakınlarında büyüyen Nedvěd futbol kariyerine Çekoslovakya'da başladı. 1977 yılında beş yaşındayken Tatran Skalná altyapısında oynamaya başladı. 1985 yılında Rudá Hvězda Cheb'e transfer olduktan bir sezon sonra Škoda Plzeň'e geçti ve beş yılını orada geçirdi. 1990 yılında askerlik hizmetinin bir parçası olarak Çekoslovak ordusunun yönettiği Dukla Praha takımına kiralandı. Dukla Prague takımında ilk yılında ordunun bir düşük ligdeki kulübü VTJ Dukla Tábor'da forma giydi. 28 Ekim 1991 tarihinde Dukla Prague adına ilk maçına çıktı. Bir sezon Dukla'da oynadıktan sonra askerlik hizmeti bitti ve Plzeň'e döndü. 1992 yılında Sparta Praha takımına transfer oldu. Nedvěd yabancı bir kulübe transfer olursa Plzeň bonservis ücretinin %30'unu alacaktı.

Sparta'da kariyerinin başlarında sadece altı maça çıktı üç maçta oyundan atıldı. Sparta forması ile bir 1. fotbalová liga, iki 1. liga şampiyonluğu ve bir Çek Kupası kazandı. 1994 yılında ilk kez Çekya millî futbol takımına çağrıldı. Euro 1996'da grup aşamasında İtalya'ya bir gol atan Nedvěd PSV'nin ilgisini çekti. Sözlü olarak anlaşmalarına rağmen İtalya Serie A takımlarından Lazio'ya transfer oldu. Sparta ilk başta futbolcuyu Slovak kulübü 1. FC Košice'ye (Sparta'nın sahibiyle aynı) 1,5 milyon CZK karşılığında sattıktan hemen sonra Lazio'ya sattı. Böylece Sparta, Plzeň'e transfer ücretinin sadece küçük bir kısmını ödedi. Plzeň'in itirazından sonra Çekya Futbol Federasyonu'nun kararıyla Sparta, Plzeň'e 35 milyon CZK tazminat bedeli ödedi.

Nedvěd, Lazio ile ilk maçına 7 Eylül 1996 tarihinde deplasmanda 1-0 yenildikleri Bologna karşısında çıktı. Ligdeki ilk golünü 20 Ekim 1996 tarihinde Cagliari'ye attı. 1996-97 sezonunu yedi golle bitirdi. 1997-98 sezonunda ilk üç maçta dört gol atarak kanadının vazgeçilmezi hâline geldi. Kulüp Kasım 1997'den Nisan 1998'e kadar 24 maçlık bir yenilmezlik serisi yakaladı. Juventus ile yaptıkları seriyi bitiren lig maçında oyundan atıldı. O sezon Lazio 1997-98 Coppa Italia'yı kazandı ve 1997-98 UEFA Kupası'nda finale kaldı. Nedvěd ve Lazio 1998-99 sezonuna Juventus ile yaptıkları Supercoppa Italiana maçının zaferiyle başladı. Maçta bir gol attı ve Juventus'u 2-1 yendiler. Lazio'nun Kupa Galipleri Kupası'nı almasına katkıda bulundu. İlk turda Lausanne'ye, çeyrek finalde Panionios ile yaptıkları iki maçta da birer gol attı. 1999 UEFA Kupa Galipleri Kupası Finalinde Mallorca'ye attığı golle 2-1 kazandılar ve kupayı aldılar. Böylece kapanan turnuvanın son golünü atmış oldu.

Nedvěd, 1999 yılında İtalya liginde en çok kazanan on futbolcudan biri oldu. 1999 UEFA Süper Kupası'nda karşılaştıkları Manchester United ile sezonu açtılar. Attığı golle Lazio maçı 1-0 kazandı. 2000 yılında Nedvěd'in de katkılarıyla Serie A ve Coppa Italia'yı kazandılar. 2000 yılında Lazio ikinci kez Supercoppa Italiana'yı kazandı. 000-01 Coppa Italia çeyrek finalinde Siniša Mihajlović ile beraber oyundan atıldılar ve toplamda Udinese'ye 5-3 yenilerek elendiler. UEFA Şampiyonlar Ligi'nde ikinci grup aşamasında 2-2 berabere kaldıkları Real Madrid'e bir gol attı. Lazio'nun sezondaki son Şampiyonlar Ligi maçında Nedvěd, Alan Maybury ile girdiği mücadele (hakem faul kararı vermedi) için Leeds United teknik direktörü David O'Leary tarafından eleştirildi. Sonra UEFA'nın turnuvalarından üç maçlık ceza aldı.

Nedvěd'in Nisan 2001'de Lazio ile dört yıllık yeni sözleşme imzalamasına rağmen kulüp tarafından satılık listesine kondu ve takım arkadaşı Juan Sebastián Verón o yaz, kulüp başkanı Sergio Cragnotti'ye karşı yapılan taraftar protestolarını tetikledi.

Lazio formasını beş sezon giyen Nedvěd'in adı birçok kulüple (Manchester United ve Chelsea dahil) anıldı. 2001 yılında 41 milyon € karşılığında Juventus'a transfer oldu. Juventus'ta İspanyol kulübü Real Madrid'e transfer olan Zinedine Zidane'ın yerine geçti. Juventus'un 2001-02 ve 2002-03 sezonlarında şampiyon olan takımında düzenli olarak forma giydi. 2003 yılında kulübün şampiyonluğunun önemli bir parçası olmasına rağmen tartışma konusu oldu. AB üyesi olmayan futbolcuların kendilerine getirilen sınırlamalardan dolayı İtalyan Futbolcular Derneği'ne protestolarından sonra o da dernekten çıktı. 2004 yılına kadar memleketi Çek Cumhuriyeti AB üyesi değildi. Yarı finalde Real Madrid oyuncusu Steve McManaman'a yaptığı faulle aldığı sarı kartla cezalı duruma düşerek 2003 UEFA Şampiyonlar Ligi Finalinde Milan ile yaptıkları karşılaşmada kadro dışında kaldı.

Aralık 2003'te World Soccer tarafından Dünya'da Yılın Futbolcusu seçildi. Sonraki ay Thierry Henry ve Paolo Maldini'yi geçerek Avrupa'da Yılın Futbolcusu ödülünü alan ikinci Çek futbolcu oldu. Daha önce 1962 yılında bu ödülü Josef Masopust almıştı. 2004 yılında Çek spor yazarları tarafından Altın Top ile ödüllendirildi ve yedi yılda beşinci kez bu ödülü alarak ülkesinde daha çok tanındı.

2004-05 sezonunda dizinden ve başından sakatlanarak iki ay sahalardan uzak kaldı ve ilk kez Nisan 2005'te emekli olmayı düşünmeye başladı. Buna rağmen 2005 ve 2006 yıllarında Juventus ile Serie A şampiyonluğu yaşadı. Ancak Calciopoli şike skandalından sonra bu şampiyonluklar iptal edildi. 2005-06 sezonu sonrasında Juventus küme düşürüldü. Kulübün birçok yıldızı (Fabio Cannavaro ve Lilian Thuram gibi) ayrıldı ve kalan oyuncuların geleceği belirsiz oldu. Dünya Kupası'ndan sonra hakkında ayrılacağı ile ilgili söylentiler çıkan Nedvěd söylentileri yalanlayarak takımının Serie A'ya çıkmasına katkıda bulunmak istediğini dile getirdi ve bunun nedeninin kulübe olan bağlılığı olduğunu söyledi. Aralık 2006'da Genoa maçında gördüğü kırmızı kartla beş maçlık ceza aldı. Sonrasında emekli olabileceğini tekrarladı. Ancak, kulüpte kalarak sezon sonuna kadar 2006-07 Serie B'de 11 gol attı.

Serie B'yi birinci bitiren kulüp 2007-08 sezonunda yeniden Serie A'da yer aldı. Sezon boyunca sol açıkta birinci tercih olarak oynatılan futbolcu sezonu iki golle bitirdi. Kasım 2007'de Internazionale takımının oyuncusu Luís Figo'yu durdurmaya çalışırken Portekizli futbolcunun fibula kemiği kırıldı ve Nedvěd hakkında yine tartışmalar başladı. Nisan 2008'de Palermo ile yapılan maçta Roberto Guana ile çarpıştıktan sonra bir sarsıntı yaşayarak geceyi hastanede geçirdi.

Nedvěd, 2008-09 sezonundaki ilk lig golünü 1-1 berabere kaldıkları Fiorentina maçında attı. Ekim ayında Bologna'ya iki gol attı ve takımı maçı deplasmanda 2-1 kazandı. 26 Şubat 2009 tarihinde, ailesiyle daha çok vakit geçirebilmek için sezon sonunda futbolu bırakacağını açıkladı. 10 Mart 2009 tarihinde Chelsea ile Şampiyonlar Ligi'nin son 16 turunda yaptıkları maçın 12. dakikasında sakatlanarak oyundan çıkmak zorunda kaldı. Yaklaşan emekliliğinden ve kulübünün toplamda 3-2 yenilmesinden dolayı Avrupa'daki son maçı oldu. Sezon sonunda futbolu bırakmadan önce Nedvěd, eski takımı Lazio ile yapılan maçta kaptanlık yaptı ve Vincenzo Iaquinta'nın golünü hazırlayarak maçı 2-0 kazandılar.

Nedvěd, 2010 yılında Prag Yarı Maratonu'nda (yaptığı ilk mesafe koşusu) koşarak 1:49:44 derece elde etti. 2012 yılında yapılan Prag Maratonu'nda 42 km'lik mesafeyi 3:50:02 dereceyle tamamladı. 12 Ekim 2010 tarihinde Exor (Agnelli ailesinin yatırım şirketi), Nedvěd'i Juventus yönetiminde bir koltuk için aday gösterdi. 27 Ekim 2012 tarihinde yönetime katıldı. Şu anda üyeliğine devam etmektedir. Nedvěd, 2012 yılının Şubat ayında FAI Uluslararası Futbol Ödülleri tarafından Uluslararası Kişilik seçildi. Ocak 2013'te, Juventus'un Sampdoria ile yaptığı karşılaşmanın hakemi Paolo Valeri'ye hakaret etmesi sonucunda üç hafta Serie A maçlarından men edildi.

Nedvěd, 1988'den itibaren Çekoslovakya'nın 15, 16, 17 ve 18 yaş altı takımlarında oynadı. 1992 yılında ilk kez oynadığı 21 yaş altı takımı ile 1993'e kadar yedi maçta yer aldı.

Futbolcu, değişen Çek Cumhuriyeti millî takımıyla ilk maçına Haziran 1994'te 3-1 yendikleri İrlanda karşısında çıktı. A millî takımdaki ilk golünü, ilk büyük turnuvası olan Euro 1996'da attı. Ayrıca 1997 FIFA Konfederasyonlar Kupası'nda Uruguay'ı üçüncülük maçında yenerek üçüncü olan takımda yer aldı. Turnuvada iki golü olan Nedvěd, gollerinin ikisini de gruplarda 6-1 kazandıkları Birleşik Arap Emirlikleri'ne attı. Yarı finale yükselen takım, yarı finalde kupayı kazanan Brezilya'ya yenildi.

Çek Cumhuriyeti'nin Almanya karşısında yaptığı açılış maçında, Nedvěd iki gol kaçırırken sarı kart alan on oyuncudan biri oldu. Maçı Almanya 2-0 kazandı. Savunmaya katkıda bulunan futbolcu, maçta Christian Ziege'nin şutunu çizgiden çıkardı.

İlk A millî takım C grubunda İtalya'ya atarak takımını 1-0 öne geçirdi. İtalya ilk yarıda skoru eşitlese de on kişi kaldı ve ilk yarı bitmeden Çek Cumhuriyeti skoru 2-1'e getirerek o skorla kazandı. Grubun Rusya ile yaptıkları üçüncü maçında da oynayan Nedvěd, turnuvadaki ikinci sarı kartını aldı. Rusya ile 3-3 berabere kalan Çekler, elde ettikleri avantajla İtalya'yı geçip ikinci olarak gruptan çıktılar.

İki sarı kart aldığı için cezalı duruma düşen futbolcu çeyrek finaldeki Portekiz maçını kaçırdı. Ancak, Çekler onun yokluğunda da kazanıp yarı finale yükseldi. Fransa ile yapılan maç penaltı atışlarına kaldı. Çek Cumhuriyeti'nin 6-5 kazandığı maçın adamı ise Nedvěd seçildi. Ayrıca takımının ikinci penaltısını da gole çevirdi. Finalde ise altın gol atan Almanya 2-1 kazanınca Çek Cumhuriyeti turnuvayı ikinci olarak tamamladı.

Euro 2000 öncesi kadroya seçilen Nedvěd, ayak bileğinden sakatlandığı için antrenmanlarda yer alamadı. Hollanda ile yapılan ilk maçta tartışmalı bir penaltı golüyle 1-0 yenildiler. Fransa ile yaptıkları ikinci maçta 1-0 geridelerken kendisine ceza sahasında yapılan faulle kazanılan penaltıyı Karel Poborský gole çevirip 1-1 beraberliği yakaladı. Çektiği iki şutu Fransız kaleci Fabien Barthez kurtardı ve Fransa bir gol daha atarak 2-1 kazandı. Danimarka ile yaptıkları üçüncü maçta ise 2-0 kazandılar. Ancak bu galibiyet gruplardan çıkmalarına yetmedi ve elendiler. Euro 2000 sonrasında Nedvěd, Jiří Němec'in yerine kaptan oldu.

Nedvěd'in de oynadığı Letonya'ya karşı 2-1'lik galibiyetten sonra Hollanda ile yapılan ikinci maçta 19. dakikada 2-0 geriye düşmesine rağmen çekler maçı 3-2 çevirerek kazandı ve Nedvěd maçın adamı seçildi. Kendisi de dahil dokuz futbolcunun dinlendirildiği grubun üçüncü maçı olan Almanya'yı da 2-1 yenerek gruptan çıktılar. Çeyrek finalde 3-0'la geçtikleri Danimarka maçında bir sarı kart aldı. Bunun anlamı Yunanistan ile yapılacak yarı final maçında sarı kart alırsa ve yükselirlerse finalde oynayamayacaktı. Ancak Yunanistan, Nedvěd'in dizinden sakatlanarak oyundan çıktığı maçta Çek Cumhuriyeti'ni 1-0 yenerek eledi. Turnuvadan çıkmalarından sonra Nedvěd millî takımı bıraktığını açıkladı. Ayrıca millî takım arkadaşları Petr Čech ve Milan Baroš ile beraber turnuvanın takımına seçildi.

Teknik direktör Karel Brückner'in ikna etmesiyle millî takımı bırakmaktan vazgeçen Nedvěd Dünya Kupası elemelerinde play-offta karşılaştıkları Norveç'le oynadı. Toplamda Norveç'i 2-0 yenen Çek Cumhuriyeti yeni adıyla ilk kez Dünya Kupası'na katılacaktı. Nedvěd, Haziran ayında bir diz sakatlığı geçirmesine rağmen Dünya Kupası'nda oynayabileceği belli oldu ve kadroya alındı.

Çekler 2006 FIFA Dünya Kupası'nda Amerika Birleşik Devletleri ile yaptıkları ilk maçı 3-0 kazandı. Ama maçta anahtar olarak görülen oyuncular sakatlandı. Onların yokluğunda grupta Gana ve turnuvanın kazananı İtalya ile oynadılar. Bu iki maçta yenilerek grubu üçüncü bitirdiler. Nedvěd'in Gana maçının ikinci yarısının başında attığı gol ofsayt olarak nitelendirildi ve sayılmadı. İtalya maçında attığı şutu Juventus'tan takım arkadaşı Gianluigi Buffon kurtardı. Nedvěd, Ağustos 2006'da Sırbistan-Karadağ ile yaptıkları dostluk maçı öncesi tekrar millî takımı bırakacağını açıkladı. Sırbistan-Karadağ maçı onun doksan birinci ve son millî maçı oldu. Takım arkadaşları ve Brückner Euro 2008 öncesi onu kararından döndürmeye çalışsalar da o dönmeyi reddetti. 91 millî maça çıkan Nedvěd 18 gol attı.

Kuvvetli ve iki ayağını da kullanabilen bir futbolcu olan Nedved, genelde sol açıkta forma giymiştir. Sol ayağı ile yaptığı çalım yeteneğiyle, içeriye doğru kesebilmesiyle ve sağ ayağıyla çektiği şutlarla beraber defansif ve ofansif olarak oyuna katkısı nedeniyle orta sahanın her yerinde oynamıştır. Ayrıca orta sahanın ortasında oynarken oyun kuruculuk rolünü kullanmış ve santraforu destekleyici rolde oynamıştır. Mükemmel pas menzili ve vizyonuyla asistçi bir adam olarak sivrilmiştir. Öncelikle dayanıklılık, hız, teknik ve golcülük yeteneğinin yanında güçlü şutları ve uzaktan voleleriyle bilinmiştir. Ayrıca duran toplarda da yer almıştır.

İtalyan taraftarı dayanıklılık, hız, güç ve kararlılığının yanında beceri, tutarlılık ve şevkinden dolayı ona Furia Ceca lakabını takmıştır. İngiliz medyası onu "Çek bombardıman silahı" olarak tanımlamıştır. Lazio'nun eski patronu Sven-Göran Eriksson onu "tamamıyla eksiksiz alışık olunmadık bir orta saha" olarak belirtmiştir. Yeteneklerine ve inatçı oyun tarzına rağmen Nedvěd, bazen ikili mücadelelerde kolayca yerde kaldığı için eleştirilmiştir.

Václav ve Anna'nın oğlu olan Nedvěd, 1992 yılından beri eşi Ivana ile yaşamaktadır. Çiftin iki çocuğu bulunmaktadır. Nedvěd'in otobiyografisi 2010 yılında adıyla İtalyanca olarak yayınlanmıştır. adlı Çekçe çevirisi 2011 yılında Çek Cumhuriyeti'nde çıkmıştır.