Samsun Üniversitesi

Samsun Üniversitesi ya da kısaltmasıyla SAMÜ, 18 Mayıs 2018 tarihinde Samsun'da kurulan devlet üniversitesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesinin bazı fakülte ile yüksekokullarının devriyle kurulan ve Samsun'daki ikinci devlet üniversitesi olan Samsun Üniversitesinin merkez yerleşkesi Canik ilçesinde bulunmaktadır.

Samsun'un ilk üniversitesi 1975'te devlet tarafından kurulan Ondokuz Mayıs Üniversitesi olmuş, ildeki ikinci üniversite 2012'de vakıf üniversitesi olarak eğitime başlayan Canik Başarı Üniversitesi olmuştur. Bu üniversite 23 Temmuz 2016 tarihinde yayınlanan kanun hükmünde kararname sonucu Fetullahçı Terör Örgütü ile ilişkili olduğu gerekçesiyle kapatılarak öğrencileri ve fiziksel yapı kullanım hakları Ondokuz Mayıs Üniversitesine aktarılmıştır. Bunun üzerine şehirdeki siyasiler, meslek dernekleri ile sivil toplum kuruluşları başkanları kapatılan üniversitenin yerine yeni bir devlet üniversitesi açılmasına yönelik çağrıda bulunmuş, konu siyasilerin de gündemine girerek olumlu adımlar atılmıştır. Yeni üniversitenin kurulacağı muhtemel yerler olarak ise Bafra, Canik ve Çarşamba ilçeleri telaffuz edilmiştir. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Rektörü Sait Bilgiç de yaptığı bir açıklama ile devlet yerine vakıf üniversitesi kurulmasının daha yararlı olacağını düşündüğünü belirtmiştir.

İkinci üniversiteye dair ilk somut açıklama Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından 24 Mart 2018 tarihinde gerçekleştirilen Adalet ve Kalkınma Partisinin Samsun 6. Olağan İl Kongresi'nde yapılarak ilde Samsun Üniversitesi adıyla ikinci bir üniversite kurulacağı kamuoyuna duyurulmuştur. Samsun Üniversitesinin kurulmasına dair kanun tasarısı 3 Mayıs 2018'de Türkiye Büyük Millet Meclisinden geçerek yasalaşmış, 18 Mayıs tarihinde ise Resmî Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Samsun halkı tarafından olumlu karşılanan üniversitenin nereye inşa edileceği gündeme gelmiş; Çarşambalılar Yardımlaşma ve Haberleşme Derneği basın açıklaması ile üniversitenin Çarşamba'ya kurulmasını talep etse de Canik Belediye Başkanı Osman Genç, Samsun Üniversitesinin Canik'teki eski Başarı Üniversitesi yerleşkesinde açılacağını açıklamıştır. Bu aşamada Başarı Üniversitesi kapatıldıktan sonra mal varlığının devredildiği Ondokuz Mayıs Üniversitesinin eşyaları yeni kurulacak üniversiteye devredip devretmeyeceği sorusu gündeme gelmiş, konu özelinde bir açıklama yapılmamakla birlikte yeni üniversiteye destek verileceği duyurulmuştur. Daha sonrasındaysa yerel basında Ondokuz Mayıs Üniversitesine bağlı olup Samsun Üniversitesine devredilen 19 Mayıs'taki Ballıca Kampüsü'nün merkez yerleşke olacağı yönünde haberler çıksa da Sağlık Bakanı Ahmet Demircan üniversitenin Canik'te konuşlanacağını açıklamıştır. Buna karşın üniversite rektörlüğü Atakum'da yer almış; 19 Mayıs ve Canik'te ise iki ayrı kampüs oluşturulmuştur. Rektörlük daha sonrasında Canik'e taşınmıştır.

17 Mayıs 2018 tarihinde ilk ataması yapılan Samsun Üniversitesine rektör olarak Ondokuz Mayıs Üniversitesi Rektörü Sait Bilgiç vekâleten atanmış; üniversitenin ilk senato toplantısı Bilgiç'in başkanlığında Gemi İnşaatı ve Deniz Bilimleri Fakültesi Dekanı Aysun Gümüş, Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi Dekanı Aydın Mısırlıoğlu, Sivil Havacılık Yüksekokulu Müdürü Ferhat Akyüz ve Kavak Meslek Yüksekokulu Müdürü Necati Menek'in katılımıyla 23 Mayıs günü yapılmıştır. Asaleten rektörlük ataması için Yükseköğretim Kuruluna 27 kişi aday olarak başvurmuş, bunların arasından Mahmut Aydın seçilmiş ve üniversitenin ilk asil rektörü olarak 6 Eylül 2018 tarihinde ataması yapılmıştır. 24 Eylül 2018'de ilk eğitim-öğretim dönemine başlayan üniversitenin logosu da 28 Ekim 2018'de belirlenmiştir.

Önlisans, lisans ve lisansüstü seviyelerinde eğitim veren Samsun Üniversitesi, yeni kurulan ve daha öncesinde var olup Ondokuz Mayıs Üniversitesine bağlı olan yapıların kendisine bağlanması ile kurulmuştur. Kuruluş aşamasında Kavak Meslek Yüksekokulunun kendisine bağlanması ile önlisans yapısı oluşan üniversitenin lisans eğitimi yapıları ise yeni kurulan mühendislik fakültesi, iktisadi, idari ve sosyal bilimler fakültesi ile mimarlık ve tasarım fakültesinin yanı sıra kendisine bağlanan gemi inşaatı ve deniz bilimleri fakültesi, sivil havacılık yüksekokulu ile havacılık ve uzay bilimleri fakültesinden oluşmaktadır. Üniversitenin tek lisansüstü yapısı ise yeni kurulan eğitim enstitüsü olmuş, üniversite genelinde toplam 505 kişilik akademisyen kadrosu açılmıştır. 2019-2020 eğitim-öğretim yılı başında Yükseköğretim Kuruluna yapılan başvurunun onaylanmasıyla birlikte teknik bilimler meslek yüksekokulu da üniversitenin önlisans eğitimi verdiği alt yapıları arasına eklenmiştir.

Deniz işletmeleri yönetimi, deniz ulaştırma ve işletme mühendisliği ile gemi inşaatı ve gemi makinaları mühendisliği olmak üzere üç bölümden teşkil olarak 2012 yılında kurulan gemi inşaatı ve deniz bilimleri fakültesi hâlen kurulum aşamasında olup henüz faaliyete geçmemiştir. Fakültenin akademik kadrosu kuruluş aşaması için 1 profesörden ibarettir.

Faaliyette olan iki ve kurulmakta olan bir bölümü ile eğitim öğretim veren fakülte 2010 yılında kurulmuştur. Uçak ve uzay mühendisliği ile meteoroloji mühendisliği bölümleri 2014 ve 2015 yıllarından itibaren öğrenci kabul ediyor olup 2011'de kurulan uçak bakım ve onarım bölümünün de ilerleyen yıllarda öğretime başlaması plânlanmaktadır. 315 öğrenciye sahip olan fakülte genelinde 2 doçent, 14 doktor öğretim üyesi ve 1 öğretim görevlisi ve 9 araştırma görevlisi görev yapmaktadır. Ayrıca fakülte toplam 65 yayına sahiptir.

1995 yılında kurulan inşaat bölümüne bağlı inşaat teknolojisi ile mimarlık ve şehir planlama bölümüne bağlı harita ve kadastro programları ile eğitime başlayan yüksekokulda bu iki programın haricinde 2011'de kurulan yapı denetimi, 2013'te kurulan mimari restorasyon ve 2017'de kurulan iş makineleri operatörlüğü programlarında eğitim sürmekte olup toplamda dört bölüme bağlı olarak sekiz program bulunmaktadır. Bu programlardan harita ve kadastro, inşaat teknolojisi ve mimari restorasyonda ikinci öğretim seçeneği de bulunmaktadır. 889 öğrenciye sahip olan yüksekokul genelinde 1 doktor öğretim üyesi ve 24 öğretim görevlisi eğitim vermektedir. Ayrıca yüksekokul toplam 19 yayına sahiptir.

23 Haziran 2009 tarihinde kurulan sivil havacılık yüksekokulu, ilk öğrencilerini 2011 yılında sivil havacılık ulaştırma işletmeciliği bölümüne öğrenci kabul ederek almıştır. Lisans düzeyinde eğitimin verildiği yüksekokuldaki tek faal bölüm havacılık yönetimi (eski adıyla sivil havacılık ulaştırma işletmeciliği) olup pilotaj ve hava trafiği kontrol bölümleri de kuruluş aşamasındadır. 212 öğrenciye sahip olan yüksekokul genelinde 4 doktor öğretim üyesi, 3 öğretim görevlisi ve 6 araştırma görevlisi vardır. Ayrıca yüksekokul toplam 28 yayına sahiptir.

Türkiye'de önlisans ve lisans düzeyinde öğrenci kabulü devlet üniversitesi ya da vakıf üniversitesi fark etmeksizin yalnızca Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezinin düzenlediği Yükseköğretim Kurumları Sınavı ile yapılmakta olup Samsun Üniversitesi de bu sınava giren lise mezunları arasından öğrenci kaydı yapmaktadır. Üniversitenin önlisans eğitimi veren yüksekokullarına giriş temel yeterlilik testinde (TYT) baraj puan olarak belirlenen 150 puan alan adaylar arasından yapılmaktadır. Lisans düzeyinde kayıt alan fakülteler ise temel yeterlilik testinden baraj puanı geçen ve alan yeterlilik testlerinden (AYT) ilgili bölümün talep ettiği sözel, sayısal, eşit ağırlık ya da dil puan türlerinden en az 180 puan alan adaylar arasından öğrenci almaktadır. Sınav sonrasında adaylar sınavdan aldıkları puan ile birlikte varsa ek puanları hesaplanarak yine Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezinin belirlediği bölüm kontenjanı ve tercih sıraları bağlamında merkezî yerleştirme sistemi ile üniversiteye yerleştirilmektedir. Havacılık ve uzay bilimleri fakültesi öğrenci alımını alan yeterlilik testinin sayısal puan türüyle yapmaktayken sivil havacılık yüksekokuluysa eşit ağırlık puan türüyle öğrenci almaktadır.

Lisansüstü eğitime öğrenci alımı da yine Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezince yapılan Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavından alınan puan ile yapılacak olup öğrenci kabulü önlisans ve lisans öğrencilerinin alımının aksine merkezî sistem ile yapılmayacak, kabul koşulları eğitim enstitüsü tarafından belirlenecektir.

19 Mayıs sınırları içerisindeki Ballıca semtinde yer alan yerleşkede havacılık ve uzay bilimleri fakültesi, gemi inşaatı ve deniz bilimleri fakültesi, mühendislik fakültesi, sivil havacılık yüksekokulu ve teknik bilimler meslek yüksekokulu bulunmaktadır. Teknik alanların ağırlıklı olduğu ve üniversitenin prestij fakültelerinin yer alacağı bir alan olarak tasarlanan Ballıca'daki yerleşkede öğrencilerin barınacağı yurtlar da bulunmaktadır.

İktisadi, idari ve sosyal bilimler fakültesi ile mimarlık ve tasarım fakültesi olmak üzere iki eğitim biriminin bulunduğu Canik'teki yerleşkenin sosyal alanların ağırlıkta olduğu bir alan olarak değerlendirilmesi tasarlanmaktadır. Yerleşke içerisinde öğrencilerin barınma ihtiyacına cevap vermek adına Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu tarafından yurt inşası sürmekte olup 2020-2021 eğitim-öğretim döneminde öğrenci alınması plânlanmaktadır.