SalihHub/Wikipedia-TR-2023-Embedded-Dump huggingface dataset:
Lüksemburg (şehir)

Lüksemburg (, , ), bilinen şehir, şehir unvanına da sahip bir komün olmanın yanı sıra Lüksemburg’un başkentidir. Şehrin kuzeyinde Alzette Nehri, güneyinde Pétrusse Nehri ve ortasında Orta Çağ’da Franklar tarafından inşa edilen Lüksemburg Kalesi bulunmaktadır.

Lüksemburg, 10. yüzyılda kurulmuş ve zengin bir tarihe ve Avrupa’nın kalbinde stratejik bir konuma sahiptir. Brüksel'e 188 km, Paris'e 289 km, Köln'e 190 km uzaklıktadır. Şehir, bin yılı aşkın bir süredir defalarca el değiştirmiştir. Tarihi mahalle ve sur sistemleri ile kentin tarihsel değerleri 1994 yılında UNESCO Dünya Miras Listesi ile koruma altına alınmıştır.

2007 yılında şehirde yapılan nüfus sayımına göre şehrin metropol nüfusu 103 973, sayılı nüfusu ise 86 329 kişidir. Lüksemburg, dünyanın en zengin şehirlerinden birisi olarak kabul edilir; bu nedenle, yıllar içerisinde bankacılık merkezi haline gelmiştir. Avrupa Birliği’nin üç resmi kurumu Avrupa Mahkemesi, Avrupa Adalet Divanı ve Avrupa Yatırım Bankası Lüksemburg şehrinde bulunmaktadır.

Roma İmparatorluğu döneminde Roma yollarının kesişiminde yer alan Lüksemburg'u kuşatmalara karşı güçlü kılmak için Lüksemburg Kalesi inşa edildi. 963 yılında Trier'de imzalanan ticaret anlaşması ile Siegfried Ardennes, İmparator I. Otto'nun akrabası olan Fransız kralı, Kral II. Lois'den toprakları satın aldı. Siegfried'ın buraya "küçük kale" anlamına gelen "Lokilinborhug" adını verdi. Bu satın alma işlemi gerçekleşirken, kayalıkların üzerine küçük bir kale inşa edilmişti. 987 yılından sonra, günümüzde Michael Kilisesi olarak adlandırılan kilisenin yakınlarında, Roma'ya en yakın yolda bir yerleşim yeri şekillenmeye başladı.

Tarih boyunca Lüksemburg Şehri, coğrafi konumu ve beşeri özellikleri nedeniyle askeri ve stratejik bir öneme sahip oldu. Şehrin ilk surları, henüz 10. yüzyılda inşa edilmiştir. Şehir, günümüzde Notre Dame Kilisesi olarak adlandırılan Aziz Nikolas Kilisesi'ne doğru genişletilmiştir. 12. yüzyılda ise 5 hektarlık alanı kapsayan duvarların inşasına başlanmıştır. Surların inşası 1340 yılında tamamlanmış ve surlar, 1867 yılına dek ayakta kalmışlardır.

1443 yılında şehir Burgonya Ordusu tarafından işgal edilmiş ve 4. Burgonya Krallığı'nın bir parçası haline gelmiştir. Ardından İspanyol İmparatorluğu ve Avusturya İmparatorluğu da, Lüksemburg Şehri'ne ev sahipliği yaptı. Böylece Lüksemburg Kalesi, 16. yüzyılın en güçlü kalelerinden biri haline geldi. Daha sonraki yıllarda şehir birkaç kez daha el değiştirdi.

Şehir merkezi, Alzette ve Pétrusse nehirleri üzerinde, 70 metrelik dik yamaçların üzerinde yer alır. Nehir ve kanallar üzerine birçok köprü inşa edilmiştir. Bunlar arasında en çok bilinenleri Adolf Köprüsü ve Büyük Düşes Charlotte Köprüsü'dür.

Lüksemburg Şehri, ülkenin en büyük dördüncü komünü ve en büyük kentsel alanıdır. Lüksemburg Şehri, 51 kilometrelik bir alanı kapsar. Nüfus yoğunluğu yüksek değildir ve oranı kilometrekare başına 1 500 kişidir. Şehrin büyük bir kısmını parklar, ormanlık alanlar ve tarım alanları kaplar. Şehir, ılımlı bir iklime sahip ve oldukça yüksek yağış miktarıyla karakterize edilir.
Şiar Yalçın

İngilizce, Fransızca, İspanyolca, İtalyanca, Almanca, Latince ve Farsça bilen Yalçın, çevirileri ve Türkçeyi kullanma konusundaki hassasiyetinin yanı sıra satranç, briç ve bulmacaya olan ilgisi ile tanınır.

25 Ekim 1924 tarihinde İstanbul’da dünyaya geldi. Babası Osmanlı Devleti’nin maliye nazırlarından Cavid Bey, annesi Nazlı Aliye Hanım’dır. Annesi Nazlı Aliye Hanım’ın padişah II. Abdülhamit’in oğlu Şehzade Mehmed Burhaneddin Efendi ile yaptığı ilk evlilikten olan oğlu Osman Ertuğrul Efendi dolayısıyla Osmanlı hanedanı ile akrabalık bağı vardır.

Babası Cavid Bey İzmir suikastı ardından 26 Ağustos 1926’da idam edilince henüz 22 aylık bir bebekken babasız kaldı. İlk 22 aylık dönemine dair babasının tuttuğu defteri sonradan kitaplaştırmıştır. Kendisini, babasının Mülkiye’den sınıf arkadaşı, gazeteci Hüseyin Cahit Bey evlat edindi. Bu nedenle soyadı kanunu çıktığında “Yalçın” soyadını alan Hüseyin Cahit Bey’in soyadını taşıdı.

İlkokulu Nişantaşı’ndaki English Highschool’da okudu. 1939’da Robert Kolej’e kaydoldu, 1945’te mezun oldu. Buradaki sınıf arkadaşlarından bazılar Bülent Ecevit, Ahmet İsvan ve Altemur Kılıç'tır. Kolejdeki öğreniminin ardından İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nde bir yıl türkoloji bölümünde okudu, daha sonra hukuk öğrenimine yöneldi ve üniversiteyi 1949’da tamamladı. Buradaki sınıf arkadaşlarında bazıları ise Osman Örek ve Coşkun Kırca'ydı. 1950 yılında seçimlerde Demokrat Parti'yi destekledi. Askerliğinin ardından 1952-1953 senelerinde Adalet Bakanlığı’nda staj yaptı ve Pınarhisar ilçesine sorgu hakimi olarak atandı. Fatin Rüştü Zorlu'nun desteğiyle doktora öğrenimi için Paris’e gittiyse de, 1960 İhtilali üzerine doktorasını tamamlayamadan yurda geri çağrıldı. Yurda dönüşünde İsmet Paşa tarafından İstanbul cumhuriyet savcı yardımcısı olarak görevlendirildi. 1961-1962 arasında bu görevde kaldıktan İstanbul savcısıyla anlaşamadığını öne sürerek, küçük bir sahil kasabasında savcılık talebinde bulundu. Finike’de görev yaptı. Savcılık görevini 1967-1970 yıllarında Koyulhisar’da sürdürdü. Bu dönemde özellikle Akşam gazetesinde yayımlanan ve komünist fikirler içeren yazıları 6 ay hapis cezası almasına neden oldu, ardından Kemah’ta görevlendirildi. Daha sonra Hakimler ve Savcılar Kurulu kararıyla politika ile uğraşması nedeniyle meslekten uzaklaştırıldı.

1970-71 yıllarında TRT Dış Yayınlar Müdürlüğü’nü komünist düşünceye sahip Emil Galip Sandalcı yapmaktaydı. Sandalcı tarafından TRT Dış Yayınlarda mütercim olarak çalıştı. 12 Mart döneminde tutuklanmasının ardından TRT’deki görevine son verildi. 12 Mart’tan sonra aşırı solcular takip edilmeye başlayınca Şiar “dönek” damgası yedi. Bu tarihten sonra tamamen çeviri işleri ile uğraştı. Marx literatürü ve briçle ilgili kitaplar ağırlıklı olmak üzere, 50 kadar kitap tercümesi yayınlandı. Daha önce iki evlilik gerçekleştirmiş olan Şiar Yalçın, 1967’den 1983’teki ölümüne kadar, yazar İzzet Melih Devrim’in kızı olan Remide Hanım ile birlikte yaşadı. Hiç çocuğu olmadı.
Akgedik Barajı

Kaya gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 1.270.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 48,00 m., normal su kotunda göl hacmi 31,00 hm³, normal su kotunda göl alanı 1,45 km²'dir. Baraj tamamlandığında 1.821 hektarlık bir alana sulama hizmeti verecektir.
Abdüsselam Arif

Abdüsselam Arif (1921 - 13 Nisan 1966), Iraklı asker ve siyasetçi. 1963-1966 yılları arasında Irak cumhurbaşkanı olarak görev yaptı. Bir Arap milliyetçisi olarak tek bir Arap devleti olabileceğini savundu.

1958'de kraliyet ailesinin devrilmesi ve monarşinin yerine cumhuriyetin kurulmasıyla sonuçlanan 14 Temmuz darbesinde etkin biçimde rol aldı. Darbeden sonra Abdülkerim Kasım'dan sonraki ikinci adam olarak başbakan yardımcılığı ve içişleri bakanlığı görevlerine getirildi. Çok geçmeden Arapların birliğini savunan ve Birleşik Arap Cumhuriyeti'nı savunan Arif, Irak'ın bağımsız kimliğini savunan Kasım tarafından yönetimden uzaklaştırıldı. 1963'te Abdülkerim Kasım'ı deviren darbeden sonra perde arkasında kalmak isteyen darbeciler iktidarı Baasçılara bırakırken devlet başkanlığına da Arif'i getirdiler. Yetkileri önemli ölçüde kısıtlanmış olan Arif, Baas Partisi içindeki bölünmeden faydalanarak ve ordudan aldığı destekle Kasım 1963'te Baasçıları tasfiye etti. Genç subayların baskısıyla bankaları ve çeşitli sanayi kuruluşlarını devletleştirirek hızlı bir kalkınma programı benimsendi. Ekonominin hızla bozulması üzerine sivil yönetime geçme hazırlıkları yapan Arif, Eylül 1965'te Abdurrahman el-Bazzaz'ı başbakanlığa getirdi. Bazzaz özel kesime de yer veren dengeli bir ekonomiye yöneldi. Ayrıca ordunun yönetimdeki ağırlığına son vermeye çalıştı. Nisan 1966'da bir helikopter kazasında ölmesi üzerine yerine kardeşi Abdül Rahman Arif geçti.
Enontekiö

Enontekiö (; ), Finlandiya'nın Laponya bölgesinde bulunan bir belediyedir. Belediye, ülkenin en kuzeybatı kesiminde yer almaktadır. Yüzölçümü 8.391,35 km² olan belediyenin nüfusu 31 Ağustos 2017 tarihi itibarı ile 1.905'tir. Belediyenin merkezi Hetta köyüdür.

Finlandiya'nın en yüksek noktası olan Halti Dağı Enontekiö'de yer almaktadır. Enontekiö'nün ekonomisi turizm ve ren geyiği yetiştiricilğine dayanmaktadır. Belediyeye Enontekiö Havalimanı hizmet vermektedir.
Google Video

İnternetin ilk açık video pazarı; video arayabilir, izleyebilir ya da satın alabilirsiniz. Size ait görüntüleri satabilir veya geçici süre için kiralanmasına izin verebilir bu şekilde gelir elde edebilirsiniz. Görüntüler Google'ın sunucularında saklanmaktadır.

İnternet TV (IPTv) konseptinin pratik uygulaması olarak da görülebilir. Bu görüntülerin bazılarını indirebilir ve Google video player ile (ya da Codec ile) daha sonra izleyebilirsiniz.
Ömer Uluç

1953 yılında Robert Kolej'i bitirdikten sonra 1953-1957 yılları arasında Amerika Birleşik Devletleri’nde önce mühendislik sonra resim eğitimi gördü. 1953 yılında Nuri İyem’in öncülüğünde kurulan "Tavan arası Ressamları" olarak adlandırılan grupta yer aldı. 1965’te bir yıl süreyle Londra ve Paris'te, 1972-1973'te ABD ve Meksika'da, 1973-1977 arası Nijerya'da bulundu. 1983'ten itibaren Paris'te yaşayan sanatçı yılın önemli bir bölümünü İstanbul'da geçirmekteydi. Başta Paris, Berlin ve İstanbul olmak üzere çok sayıda yurt dışı ve yurt içinde sergi açtı. Birçok bienale katıldı. Kendini sadece tuval resmi ile sınırlandırmayan sanatçı değişik malzemeler kullanmak suretiyle birçok sanat yapıtı üreterek Türk sanatına farklı katkıda bulundu.

1958’de, 27 yaşlarındayım. Nuri İyem, Ferruh Başağa, sevgili İlhan Koman ile Şadi Çalık ve ben Amerikan konsolosluğunda büyük, bir süre hatırlanacak bir sergi açıyoruz. Hepsi soyut sanat. Onların hepsi dostum ve hepsi benden en az 15-20 yaş büyük insanlar. Orada tek başıma ve garip bir şekilde bir ikinci kez küçük bir üne kavuşuyorum İstanbul’da, o çevrede. Fakat en ilginç işi kimin yaptığını söyleyeyim, Şadi Çalık, tek bir çubuğu bir kaidenin üzerine koyuyor ve bunun adını “minimumizm” koyuyor, yani o böyle izah ediyor. Minimum enerji, minimum form, minimum anlam vb. İstanbul bir zamanların Moskova’sı, Münih’i gibi avangard bir küçük merkez mi oluyor. demekteydi.

Son günlerini İstanbul’da geçiren ve “Parçalanmanın Kimyası” adını koyduğu son sergisinde karakalem otoportresinin yanına Lucretius’un: “Ölümün olduğu yerde ben yokum/Benim olduğum yerde ölüm yok” sözlerini not düşen Ömer Uluç, iki yıl boyunca ağır bir akciğer kanseri tedavisi görürken de üretimine hiç ara vermedi. Ardında yüzlerce sanat eseri bırakarak İstanbul’da 79 yaşında iken, 28 Ocak 2010 tarihinde öldü. Cenaze namazı Bebek Camii'nde kılındı ve dönemin Turizm Bakanı olan Ertuğrul Günay, iş ve sanat camiasından birçok ismin katılımından sonra Aşiyan Mezarlığı'na defnedildi.
Falih Rıfkı Atay Tabiat Parkı

Falih Rıfkı Atay Tabiat Parkı, İstanbul'un Sarıyer ilçesinde yer alan bir tabiat parkıdır. 2011 yılında kurulmuş olup, Belgrad Ormanı içindeki dokuz doğa parkından biridir. Korunan alana, gazeteci, yazar ve siyasetçi Falih Rıfkı Atay'ın ismi verilmiştir. Tabiat parkı, yürüyüş, bisiklet ve piknik gibi açık hava etkinliklerine imkân sunmaktadır.

1521'de Osmanlı padişahı I. Süleyman tarafından Belgrad Kuşatması'nda savaş tutsaklarından tutuklanan Sırplar, İstanbul'a getirildi ve park sınırları içinde yer alan bir köye yerleştirildi.
İslami Cumhuriyet Partisi

İslami Cumhuriyet Partisi (; İCP), 1979 yılının ortasında, İran Devrimi sırasında, Ayetullah Humeyni'nin devrimi gerçekleştirmesine yardım etmek ve ülkede teokrasinin egemen kılınmasını sağlamak amacıyla İran'da kurulmuş bir siyasi partidir. Parti, iç çekişmeler yüzünden tasfiye olduğu Mayıs 1987'ye kadar siyasi varlığını sürdürmüştür.

Parti, Ayetullah Humeyni'nin talebiyle, İran Devrimi'nden iki hafta sonra kurulmuştu. Partinin beş kurucu üyesi vardı; Muhammed Cevad Bahonar, Muhammed Beheşti, Haşimi Rafsancani, Ali Hamaney ve Abdülkerim Musevi Erdebili. Kurucu beş üyeyle birlikte, partinin ilk merkez komite üyeleri arasında Hasan Ayet, Esedullah Badamçiyan, Abdullah Cesbi, Mir Hüseyin Musavi, Habibullah Asgerüladi Müselman, Seyid Mahmud Kaşani, Mehdi Iraki ve Ali Derehşan da bulunmaktaydı. Beheşti, Bahonar ve Hamaney, partinin genel sekreterlik vazifesini ortaklaşa yürütmekteydi.

Partinin, güçlü din adamlarından oluşan bileşimi, Humeyni'ye olan bağlılığı, liberal politik hareketlere karşı takındığı muhalif tutum ve devrimci örgütlere verdiği açık destek, en belirleyici ve ayırt edici özellikleriydi. Büyük yatırım gerektiren iktisadi kuruluşların devletleştirilmesi, İslami kültürün yaygınlaştırılması ve üniversite sisteminin buna uygun olarak yeniden düzenlenmesi ve yoksullara yardım edilmesi, gibi politikalrı desteklemekteydi.

Bu devrimci din adamları partiyi, devrim sonrasında kurulan teokratik İran devletini ele geçirip, yönetim tekeli oluşturmakta kullandılar. Parti, diğer sivil muhalif gruplarla yaptığı iktidar mücadelesinde, İran Devrim Muhafızları Ordusu ve Hizbullah'ını kullandı.

1980'lerin sonuna doğru parti içindeki fraksiyonların çatışması doruğa ulaştı. İran-Irak Savaşı, izolasyon politikasının devam ettirilip ettirilmeyeceği gibi konuların yanı sıra, ekonomi politikaları üzerinde uzlaşma sağlanamayan ve parti içi çatışmaya yol açan konulardı. Ayrıca diğer tüm siyasi partilerin ve faaliyetlerin yasaklanmış olması, siyasi arenada rakipsiz kalan İCP'yi büyük bir atalet içine sokmuştu."

"İCP, tek parti hakimiyeti altında teolojik devlet yönetimi konusunda mutabık kalmakla birlikte, parti içindeki aşırı sağ unsurlar, yönetimde izlenecek İslami yöntemler konusunda (velayet-i fakih gibi) derin fikir ayrılıkları yaşıyorlardı.

İran konusunda uzman Daniel Brumberg ise, Cumhurbaşkanı Ali Hamaney ve popüler Başbakan Mir Hüseyin Musavi arasındaki çatışmanın, partinin sonunu getirdiği fikrini ortaya atıyordu. Fakat konuyla ilgili diğer bir raporda, partinin Mayıs 1987'de dağılmış olmasını, parti içi çatışmalara bağlıyordu. Nihayet, Rafsancani ve parti lideri Hamaney'in ortak talebi ve Humeyni'nin onayıyla 2 Mayıs 1987 tarihinde feshedildi.
Niyazi Öktem

1964'te Galatasaray Lisesi'nden, 1971’de İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun oldu. 1972’de Hukuk Felsefesi ve Sosyoloji Asistanı oldu. 1977’de doktorasını tamamladı. 1981’de Doçentliğe, 1988 yılında ise Profesörlüğe yükseltildi.

1989 yılında Fransız Palmes Académiques tarafından Légion d'honneur Şövalye unvanına layık görüldü. 1994-1997 yılları arasında Galatasaray Üniversitesi, İletişim Fakültesi Dekanlığını yürüttü. İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesinde Hukuk Felsefesi ve Sosyolojisi ve Toplum Bilim derslerine girdi. İstanbul Bilgi Üniversitesi'nde Hukuk Felsefesi ve Sosyolojisi okuttu.1998 yılında Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesinde de Hukuk Felsefesi derslerine girdi. 2010 yılından itibaren Fatih Üniversitesi'nde Hukuka Giriş ve Hukuk Felsefesi dersleri vermiş olup 23 Temmuz 2016 tarihinde, Olağanüstü Hal (OHAL) Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname üniversite kapatıldı. Doğuş Üniversitesi Hukuk Fakültesi Kamu Hukuku Bölüm Başkanlığı görevlerini yürütmekte iken buradaki görevinden istifa ederek ayrılmıştır.
Güzelhisar Barajı

Güzelhisar Barajı, İzmir'in Aliağa ilçesinde, Güzelhisar Çayı üzerinde, içme-kullanma ve özellikle de Aliağa Rafinerisi'ne sanayi suyu temini amacı ile 1975-1981 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır. Mülkiyeti Petkim'e ait olan barajın işletmesinden Devlet Su İşleri sorumludur.

Toprak ve kaya gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 3.205.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 89 m, normal su kotunda göl hacmi 158 hm³, normal su kotunda göl alanı 5,8 km²'dir. Baraj yılda 126 hm³ kullanım suyu sağlamaktadır. Baraj gölünün bir kısmı Manisa'nın Yunusemre ilçesi sınırlarında yer almaktadır.
George Bennett (bisikletçi)

George Bennett (d.7 Nisan 1990), şu anda UCI WorldTeam adına yarışan Yeni Zelandalı profesyonel yol bisikleti yarışçısı. 2016 Yaz Olimpiyatları'nda Yeni Zelanda'yı temsil etti.
İzlanda Millî Günü

İzlanda Milli Günü (İzlandaca: Þjóðhátíðardagurinn), İzlanda'da 17 Haziran'da olup, ülkede bir tatil günüdür. Bu milli günde 1944 yılında İzlanda Cumhuriyeti'nin (Lýðveldið Ísland) Danimarka Krallığı'ndan ayrılıp bağımsız bir devlet olması kutlanmaktadır. 17 Haziran tarihinin seçilmesinin nedeni İzlanda kültüründe ana figürlerden biri olan ve 19. yüzyılda İzlanda bağımsızlık hareketi lideri olan Jón Sigurðsson'in doğum günü olmasından dolayıdır.

Almanların, Danimarka'yı işgal etmesine rağmen, İzlandalı siyasetçiler bağımsızlığın ilan edilmesi için II. Dünya Savaşı'nın bitmesini beklediler. Hatta İzlanda'yı işgal eden İngilizler ve Amerikan hükûmetleri İzlanda parlamentosuna üç yıllık sürenin geçmesini beklemelerini istedi. Danimarka Kralı X. Christian 17 Haziran 1944'te İzlanda'nın bir cumhuriyet olmasını bir mektupla kutladı.

Monarşinin kaldırılmasıyla birlikte, İzlanda anayasasında değişen çok şey olmadı. Anayasada "Kral" sözcüğünün yerine "Başkan" sözcüğü getirildi. İzlandalılar uzun süren savaşın tam bağımsızlıkla sonuçlanmasını kutladılar. Jón Sigurðsson İzlanda milli hareketinin ilk adımlarını oluşturduğu için andılar. Sveinn Björnsson İzlanda'nın ilk cumhurbaşkanı oldu.

Günümüzde, İzlandalılar bu özel günü milli ölçekte kutlamaktadırlar. Her kentsel alanda önde bandonun yer aldığı geçit törenleri düzenlenmektedir. İzlanda atlarına binenler, bazen bandonun önünde yer alırken; bandonun arkasında izciler yer alır. Geçit töreninin ardından halka açık konuşmalar yapılır. Konuşmaların ve diğer resmi işlerin bitimiyle daha az resmi kutlamalarla devam eder. Müzisyenler kalabalığı eğlendirir. Çocuklara büyük miktarda şeker dağıtılır. Ayrıca bu gün geleneksel olarak güneybatı İzlanda'da yağmur beklenir.
Saksağan Kalesi

Saksağan Kalesi (, ), Azerbaycan'ın Hocalı Rayonu (de jure) ve tanınmayan Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin (de facto) Ağdere ilinde yer alan dağ kalesidir.

Kale, Orta Çağ'da ortaya çıkan Haçın Ortaçağ Ermeni Melikliği'nin önemli bir tahkimatıydı ve 50-60 metre yüksekliğindeki dikey kireç taşı kayalıklarla çevrili 1700 metreden daha yüksek bir yükseklikte yer alan, kalenin güney tarafından ulaşılması zor bir girişe sahipti. Tarihi boyunca hiç kimse kaleyi kuşatamamıştır. Savunma duvarlarının bir kısmı günümüze ulaşmıştır.

Kalenin arazisi küçük görünse de geniş bir alanı kaplar. Birçok oda ve diğer bölümler kayalıklara oyulmuştur ve düşmanlara taş atmak için özel boşluklar bulunur. Su temini sorunu benzersiz bir yöntemle çözülmüştür: kalenin ortasında yağmur ve kar sularını depolamak için iki kaya kesme deposu. Ayrıca, dağın eteğindeki bir kaynaktan taze su getirilirdi.

Kalenin Ermenice adı olan Kachaghakaberd magpie kalesi, կաչաղաք (kachaghak, saksağan anlamında) ve բերդ (berd, kale anlamında) kelimelerinin bir bileşiminden meydana gelmiştir.
Sekoya

"Sahil Sekoyası" (Sequoia sempervirens), servigiller (Cupressaceae) familyasının Sequoia cinsinden tek bir türle temsil edilen (monotipik) 120 m boy, 7 m çap yapabilen ana vatanı Kuzey Amerika olan büyük bir ağaç türü.

Doğal yayılış alanında 140 m'ye kadar büyür; gövde dibi çok geniş olup uca doğru daralır. Kabuk kırmızımsı kahverengi veya tarçın renginde, 15–25 cm kalınlığındadır, tacı ise dardır. Genç ağaçlarda dallar incedir, sonradan kalınlaşır ve gövdeye çevrel olarak dizilmiştir.

Yapraklar sürgünlere sarmal olarak dizilmiştir ve iki şekildedir; yan dallar üzerindeki yapraklar 1-2,5 cm uzunluğunda iki sıralı dizilmişlerdir, alt yüzlerinde iki stoma bandı yer alır. Ana sürgünlerin üzerinde yer alan yaprakların ise uzunluğu 1,5-2,5 cm olup uçları sivridir.

Erkek kozalaklar ovoid 1,5–2 mm olup sarı-yeşildir. Tohum kozalakları çok küçük, olgunlaşınca koyu kırmızımsı kahverengi, eliptik-yumurta veya yumurta şeklinde 2-3,5 x 1,2-1,5 cm'dir. Bir yılda olgunlaşan tohumlar açık kahverengi eliptik-dikdörgen şeklinde 1,5 mm uzunluğundadır. Tohum kanadı 1 mm genişliğindedir.
Ahmet Ateş

Konya Lisesi'nde okuduktan sonra İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi'ni 1939'da bitirdi. Aynı yıl asistan oldu. Prof. Helmut Ritter'in yanında Arap-Fars Filolojisi çalışmalarına başladı. 1953'te de profesör oldu. Şarkiyat Enstitüsü'nün resmi kuruluşunu sağladı. Ayrıca yabancı bilim adamlarıyla Şark Tetkikleri Cemiyeti'nin kurulmasını sağladı. Hasan Âli Yücel'in Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı döneminde yayınlanma kararı çıkan İslam Ansiklopedisi'nin yayın kurulunda Adnan Adıvar ile çalışmaya başladı. İran edebiyatına ilişkin çalışmalarından ötürü İran tarafından kendisine Bilimsel Takdir Madalyası verildi.
Sinan Yayla

2003'te topçu kurmay albay rütbesine terfi etti. Bu rütbede 2010'a kadar Kara Kuvvetleri Personel İşlem Daire Başkanlığı Personel Temin Merkez komutanlığı yaptı.

2014 yılında tümgeneral rütbesine terfi etti. 2014-2016 arası Lojistik Komutanlığı kurmay başkanlığı yaptı. Daha sonra Kara Kuvvetleri Komutanlığı emrine atandı. 9 Ağustos 2016'da Lojistik Komutanlığına getirildi. 2017'de 7. Kolordu Komutanı olarak atandı.

2018 yılında korgeneral rütbesine terfi etti. 31 Aralık 2018 tarihinde 2. Ordu Komutanı Orgeneral İsmail Metin Temel'in görevinden alınarak Genelkurmay Denetleme ve Değerlendirme Başkanlığı görevine atanması üzerine 2. Ordu Komutan Vekili olarak görevlendirildi. 21 Ağustos 2019 tarihinde asaleten 2. Ordu Komutanı olarak atandı. 27 Şubat 2020 tarihinde Rusya destekli Suriye'nin, Balyun'da 34 Türk Silahlı Kuvvetleri askerini hava harekâtı ile şehit etmesi üzerine aynı gün başlatılan Suriye Millî Ordusu destekli Bahar Kalkanı Harekâtı'nın komutanlığına getirildi. 2020 yılında Eğitim ve Doktrin Komutanlığına atandı. 2023'te emekliye sevk edildi.
Umma Han

Umma Han (Ömer Han)) Avar, takma adı "Büyük" veya "Deli" (1761 veya 1762, Hunzah - 22 Mart 1801, Balaken) - Avar Nutsal, Avar Hanlığı'nın 1774'ten 1801'e hükümdarı.

Umma Han, 12 veya 13 yaşında Avar Hanlığı'nın başına geçti. Kuba Hanlığı'ndn Feteli Han ile Akuşin'de gerçekleştirilen görüşmeler sırasında hain bir şekilde öldürülen babası Muhammed-Nutsal IV'ün yerini aldı.

Umma Han, Gürcistan Kralı II. İrakli, Derbent, Kuba, Bakü, Şirvan, Şeki hanları ve Ahıska Paşalarını vergiye bağladı. Ayrıca Karabağ Hanlığı, Tuşeti ve bazı Çeçen toplumlarına vergi koydu. Jar Cumhuriyeti de ona bağlıydı.

1740'ların başlarında, Kaytay ailesinin üyeleri, gelecekte Avar ve Kaytağ hanedanları arasındaki hanedan evliliklerinin ortaya çıkmasını önceden belirleyen Hunzah'a göç etti. Nadir Şah'ın ordularından kaçan Kaytaylı Ahmed Han, bir yılını Avarya'da geçirdi ve 1743 veya 1744'te merhum oğlu Han Muhammed'in kızı Bahu ile Muhammed Nutsal evlendi.

Bahu'dan Muhammed Nutsal'ın Umma Han dışında üç kızı daha vardı: Khistaman, Aymesei ve Bakhtika. Muhammed Nutsal'ın ikinci karısına Meryem adı verildi; o İslam'a dönen Gürcü bir kadındı. Gebek Muhammad-Nutsala adında bir erkek çocuk doğurdu.

Umma Han'ın (Umahan) Ömer Han adından geldiğine dair görüşler vardır. Aynı şey, özellikle Dağıstan'da isimlerin bu şekilde kullanılmasına dair görüşleri olan Hasan Alkadari tarafından da belirtilmiştir.
Sigismund-Helmut von Dawans

Generalmajor, 26 Ağustos 1942'de Altın Alman Haçı'yla taltif edildi. Von Dawans, General Geyr von Schweppenburg komutasındaki 5. Panzer Ordusu'nun kurmay başkanıyken RAF'un La Caine'e hava saldırısı düzenlemesi üzerine 10 Haziran 1944 tarihinde öldü.