Karaman Müzesi

1961 yılında bölgede bulunan eserlerin bolluğu nedeniyle bir müze kurulması düşünülmüş ve başlanmıştır. Dönemin Kaymakamı Necati Tümay ve Belediye Başkanı Kemal Kaynaş’ın girişimleri ile ilk kez 1962 yılında bir depo müze olarak faaliyetlerine başlamıştır.

Öncesinde Karaman Kütüphane ve Turizm Derneği’nde toplanmış olan eserler 1963 yılında Karaman çarşısı içerisinde bir binaya taşınmıştır. Faaliyet 1966 yılına kadar burada devam etmiştir. Birkaç kez yer değiştiren eserler sayılarının artması nedeni ile müzeye ait bir binaya gereksinim duyulmuştur. Bunun üzerine yeni müze binasının yapımına 1970 yılında başlanmıştır. Uzun süren inşa faaliyeti sonrası 1980 yılında müze yeni binasında ziyarete açılmıştır. Bu müzenin açılmasında Müze Müdürü Arkeolog İlhan Temizsoy’un büyük çabaları olmuştur.

Müze iki katlıdır ve her katta 550 m2lik bir kullanım alanı bulunmaktadır. Alt kat Karaman Evi olarak düzenlenmiştir ve burada teşhir salonu, depolar, fotoğrafhane, laboratuvar, sergi salonları ve yönetim birimleri yer almaktadır.

Müze arkeolojik eserler ve etnoğrafya bölümü olarak iki kısımdan meydana gelmiştir. Arkeolojik eserler bölümünde, Kalkolitik devirden Geç Bizans çağına kadar çeşitli dönemlere ait eserler sergilenmektedir. Etnoğrafik eserler bölümünde ise Selçuklu, Anadolu beylikleri ve Osmanlı dönemine ait eserler bulunmaktadır. Müze bahçesinde de bazı eserler bulunmaktadır. Bunlar; Roma devrine ait mezar stelleri başta olmak üzere Bizans ve Türk-İslam dönemlerine ait taş eserler sergilenmiştir.

Ayrıca Sısanın ve Gökçe Höyükten çıkan eserlerin yanı sıra Yortan kültürüne ait objelerde bulunmaktadır. Mersin-Gelindere, Muğla-İasos, Adıyaman ve çevresinden gelmiş olan eserlerin yanı sıra Karaman yöresinde Taşkale, Bayır, Karacaören ve Kazımkarabekir gibi merkezlerde bulunmuş pişmiş topraktan figürinler, testiler, kandil ve tabaklar da müzede bulunmaktadır. Bizans dönemine ait ahşap kapaklar, kutular da burada sergilenmektedir. Özellikle Roma ve Bizans çağlarına ait cam şişeler müzenin önemli koleksiyonları arasındadır.

Müzenin en zengin koleksiyonlarının başında sikkeler gelmektedir. Erken ve Geç Hitit dönemlerine ait taştan silindirik mühürler, Urartu bronz levhaları da onları tamamlamaktadır.

Manazan Mağaraları’ndan getirilen kadın cesedi ise arkeolojik teşhir salonunda sergilenmektedir. Mağaraların ne zaman oyulduğunu kesin olarak ortaya koyacak veriler olmamakla birlikte buradan ele geçen küçük buluntulardan mağaraların Bizans Devri'nde 6 ve 7'nci yüzyıllarda oyulduğu ve yerleşildiği anlaşılmaktadır.

Müzenin etnoğrafya bölümünde, yöreden toplanan eserlere yer verilmiştir. Bunların başında Selçuklu ve Osmanlı dönemine ait çiniler, mozaikler, alçı kabartmalar gelmektedir. Selçuklu ve Osmanlı dönemine ait bakır eserler, sedef kakmalı çekmeceler, nalınlar, kahve değirmenleri, ayna kapları ve kahve soğutucuları da bu bölümde yer almaktadır. Ayrıca bu bölümde 1798 yılında yapılmış olan Hacı Emin Ağa Evi’nin çökmesi ile müzeye getirilen dolaplar, şömine ve alçı vitraylar da bulunmaktadır.

Karaman’ın el işleri de iki ayrı vitrinde teşhir edilmektedir. Bunların başında da sim işlemeli saltalar, üç etekler, cepkenler, para ve tütün keseleri, uçkurlar, peşkirler, kolluklar, paçalık göynekler, yün çoraplar, yastık yüzleri ve kemerler gelmektedir.

Müzedeki yazma eserler bölümünde, Karaman Beyliği ile Osmanlı dönemine ait teshipli Kuran'lar, fermanlar, şeriat mahkemelerinin kararları bulunmaktadır. Bunlar içerisinde 3.20 m. uzunluğunda Ahi Evran Fütüvvetnâmesi en ilgi çeken eserler arasındadır.