Çevre sorunları

Çevre sorunları, insan aktivitelerinin biyolojik ve fiziksel çevre üzerindeki zararlı etkilerinin toplamına verilen addır. Çevre koruma, doğal çevreyi hem çevrenin hem de insanoğlunun yararına olacak şekilde, bireysel, organizasyonel ve yönetimsel seviyede koruma pratiğidir. Çevreci anlayış, çevre sorunlarına savunmacı, eğitici ve aktivist bir yaklaşımla eğilir.

Canlıları doğrudan ya da sonradan, dolaylı ya da dolaysız olarak etkileyebilecek fiziksel, kimyasal, biyolojik ve toplumsal etkenlerdir. Yapay veya doğal çevrede görülen sorunlardır. Ekolojik sistemin bozulmasıyla ekosistemde olumsuzlukları ortaya çıkarmasıdır. Nüfus, sanayileşme, kentleşme, turizm ana hatlar altında ele alınabilmektedir.

Atmosferdeki sera gazlarının karbondioksit eşdeğeri şimdiden 400 ppm değerini aşmıştır. Atmosferdeki sera gazlarının seviyesi olası iklim değişikliklerine yol açacak eşik değerin üstündedir. Birleşmiş Milletler İnsani Yardım Koordinasyon Ofisinin belirttiği gibi; "İklim değişikliği artık gelecekteki bir tehlike olmaktan çıkmış ve giderek artan insani ihtiyaçların ardındaki ana etmen haline gelmiştir. Olağanüstü atmosferik koşullardan etkilenen insanların sayısı ve oluşturduğu zararlar eşi benzeri görülmemiş boyuttadır."

Son on yıl içerisinde meydana gelen iklimle ilişkili afetlerden 2.4 milyar insan etkilenmiştir (bir önceki on yılda 1.7 milyar insana oranla). Bu afetlerle mücadelenin maliyeti de, 1992 ile 2008 arasında 10 misli artış göstermiştir.

Yıkıcı, ani ve şiddetli yağmurların, yoğun tropik fırtınaların, tekrarlanan sel ve kuraklıkların artışına paralel güçlü ortak bir eylem olmadığı sürece, yerel toplulukların kırılganlığı artacaktır. İnsanların neden olduğu çevre tahribatı küresel bir sorundur. 2050 yılında insan nüfusunun 2 milyar daha artarak 9.6 milyar seviyesine ulaşması bekleniyor. İnsanın dünya üzerindeki etkileri pek çok farklı şekilde görülebilir. Bunlardan en önemlisi sıcaklık artışıdır ve “Değişen İklimimiz” raporuna göre, son 50 yıldır devam eden küresel ısınma, öncelikle insan faaliyetlerinden kaynaklanmaktadır (Walsh, et al. 20). 1895'ten bu yana, ABD ortalama sıcaklığı 1,3 °F'den 1,9 °F'ye yükselmiş olup artışın çoğu 1970 yılından bu yana gerçekleşmiştir (Walsh, et al. 20).

Başlıca çevre sorunları arasında; iklim değişikliği, hava kirliliği, çevresel bozulma, kaynakların tükenmesi, vb. sayılabilir. Korumacı hareketler, nesli tükenmekte olan türlerin ve ekolojik olarak değerli doğal alanların korunması, genetik olarak değiştirilmiş gıdalar ve küresel ısınma konularında lobi faaliyetleri yürütmektedir.

Son zamanlarda özellikle bilimsel yöntemlerin uygulanmasıyla birlikte dünyamız daha anlaşılır hale gelmiştir. Çevre bilimi artık birçok üniversitede öğretilen ve araştırılan çok disiplinli bir akademik bilim dalı olup bu durum, çevre sorunlarını ele almada bir temel olarak kullanılır. Günümüze değin, büyük miktarda veri toplanmış ve bunlar çeşitli yayınlarda toplanmıştır. Bu raporlardan 2005'te yayımlanan ve 1200 bilim insanı katkısını içeren :en:Millennium Ecosystem Assessment, insanların ekosistem üzerindeki etkisinin yüksek olduğunu göstermektedir.

En büyük uluslararası ajans, 1972'de kurulan Birleşmiş Milletler Çevre Programı'dır. Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği, 83 ülkeyi, 108 devlet kurumunu, 766 sivil toplum kuruluşunu, 81 uluslararası kuruluşu ve dünyanın dört bir yanındaki ülkelerden yaklaşık 10.000 uzman ve bilim insanını bir araya getirmektedir. Uluslararası sivil toplum kuruluşları arasında, Greenpeace, Dünya Dostları ve Dünya Çapında Doğa Fonu yer almaktadır. Hükûmetler çevre politikasını yürürlüğe koyar ve çevre yasalarını, ülkeden ülkeye değişen yoğunlukta uygularlar.

Sürdürülebilirlik, çevre sorunlarından kaçınmanın veya etkilerini azaltmanın anahtarıdır. İnsanoğlunun sürdürülemez bir şekilde yaşadığına ve insanın doğal kaynak kullanımını sürdürülebilir sınırlar dahiline döndürmek için eşi görülmemiş bir toplu çabaya ihtiyaç olduğuna dair açık bilimsel kanıtlar mevcuttur. İnsanların sürdürülebilir bir şekilde yaşaması için, dünyanın doğal kaynakları, yenilenebilecek bir oranda ve küresel ısınmayı sınırlandırarak kullanılmalıdır.

Çevre ile ilgili endişeler, çevre konularını ele almak isteyen yeşil partilerin, siyasi partilerin oluşmasını sağlamıştır. Başlangıçta bunlar Avustralya, Yeni Zelanda ve Almanya'da kurulmuş olup şimdilerde birçok ülkede mevcuttur.

Özellikle iklim değişikliği ve küresel ısınma olmak üzere çevre konularında giderek artan sayıda sinema filmi üretilmektedir. Örneğin, Al Gore'un 2006 filmi Uygunsuz Gerçek, ticari başarı ve yüksek medya profili kazanmıştır.