İradenin Zaferi

İradenin Zaferi, 1935 Almanya yapımı propaganda amacıyla çekilmiş bir belgesel filmdir. Özgün adı Triumph des Willensdir. ABD'de Triumph of the Will adı ile gösterilmiştir. Nasyonal Sosyalist Alman İşçi Partisi'nin (NSDAP) 1934 tarihinde Nürnberg şehrinde yaptığı gösterişli 6. kongresini belgelemek üzere ısmarlama yaptırılmış bir propaganda filmidir.

Film aktris ve fotoğrafçı Leni Riefenstahl'a (1902 -2003) bizzat Adolf Hitler tarafından ısmarlanmıştı, hatta filmin adını da Hitler koymuştu. Filmin yönetmenliğinin yanı sıra yapımcılığını da üstlenen Riefenstahl ayrıca Walter Ruttmann'la beraber senaryoyu yazmış ve filmin kurgusunu da yapmıştır. 1934 tarihinde çekimleri başlayan ve 1935 tarihinde gösterime verilen filmin müziklerini ise Herbert Windt yapmıştır.

Yapım aşamasında NSDAP'den büyük mali ve teknik destek alan Riefenstahl yeni nasyonal sosyalist devleti yücelten ve görkemini vurgulayan epik ölçekte bir film ortaya çıkardı. Emrine tam 30 kameraman ve sayısız teknisyen verilmişti. Zaten Nürnberg şehri böylesine bir belgesel için uygun ve görkemli bir doğal dekoru oluşturuyordu. Riefenstahl emrine verilen NSDAP teşkilatına ışık kuleleri, kamera rayları, yeni köprüler gibi istediği pahalı teknik değişiklikleri anında yaptırabiliyordu. O zaman için yenilikçi sayılabilecek, kamera kaydırmaları, çarpıcı kompozisyonlar, havadan çekimler, telefoto lensler kullanılarak bilerek yapılmış perspektif çarpıtmaları, tempolu bir kurgu, yerli yerinde kullanılan etkileyici müzik ve bütün bunlara ilaveten Leni Riefenstahl'ın mesleki hırsı ve nasyonal sosyalizme olan coşkulu inancının kattığı manevi estetik (ki bunu savaştan sonra inkâr etmişti) tarih boyunca yapılmış en etkili ve başarılı propaganda filminin ve tüm zamanların en iyi filmlerden birinin ortaya çıkmasını sağlamıştır. 400 kilometre uzunluğunda ham film harcanmıştı, 61 saat süren ham çekimlerden 6 ay süren kurgu sonunda (toplam çekilen filmin %3'ü kullanılarak) yaklaşık 2 saatlik bir film ortaya çıkmıştı.

Almanya dışında ABD, Fransa ve İsveç gibi birçok ülkede de ödüller kazanan film sonraki yıllarda birçok sinema filmi, belgesel ve reklam filmini etkilemeye devam etti. Savaştan sonra NSDAP'nin ileri gelenleri de ironik bir şekilde yine Nürnberg şehrinde savaşın galipleri tarafından kurulan savaş suçları mahkemesinde yargılanmışlardı. Leni Riefenstahl'da yargılanarak 4 yıl hapse mahkûm edilmişti.

Almanca bilmeyen birinin filmin altyazısız bir versiyonunu izlemesinin sinema sanatı açısından çok daha etkili olacağı aşikardır. Zira ses kuşağında duyulan propaganda içeren sözleri anlamayacak ve bütün dikkatini büyüleyici ama aynı zamanda da ürkütücü bu sinema şölenine yoğunlaştırabilecektir.

Toplam projeksiyon süresi 61 saat tutan 400 kilometre uzunluğundaki film çekimlerinden, 6 ay süren kurgu çalışmaları sonunda yaklaşık 2 saate yakın (114 dakika) bir film ortaya çıkmıştı. Bu toplam çekimlerin sadece %3'ünü oluşturmaktadır.

Bir iddiaya göre Nazi propaganda bakanı Joseph Goebbels önceleri bu çapta bir işin bir kadın yönetmene verilmesine çok içerlemiş, fakat filmi seyredince kendisi de sonuçtan çok memnun kalmış.

Filmin sanatsal yönü göz ardı edilip içerdiği mesaj ve kaba propagandaya yönelik eleştirilerin bir benzeri de D.W. Griffith'in 1915 tarihli başeseri Bir Ulusun Doğuşu (The Birth of a Nation) filmi için yapılmıştı. Söz konusu filmde Griffith ülkeyi (ABD) ırkçı ve bağnaz Ku Klux Klan örgütünün birleştirebileceği gibi nefret uyandıran bir politik mesaj vermişti. O film de tıpkı Riefenstahl'ın filmi gibi birçok çevre tarafından yerden yere vurulmuş ama sinematik değerinin de hakkı verilmişti.