Slovenya vatandaşlık yasası

Slovenya vatandaşlık yasası, öncelikle jus sanguinis ilkelerine dayanmaktadır. Çünkü Sloven bir ebeveynden gelme, Sloven vatandaşlığının kazanılması için birincil temeldir. Ancak Slovenya'da yabancı ebeveynlerden doğan çocuklar doğumla Sloven vatandaşlığı kazanmasalar da Sloven ebeveynlerin çocuğunun vatandaşlık kazanıp kazanmayacağını belirlemek için doğum yeri önemlidir.

Slovenya'da çifte vatandaşlığa izin verilmektedir. Bu izin vatandaşlığa kabul yoluyla Sloven vatandaşlığı edinenleri kapsamaz ve bu kişilerin önceki vatandaşlıklarından feragat etmesi istenir.

1991'deki bağımsızlıktan önce, Slovenler Yugoslavya vatandaşıydı. Bununla birlikte, Yugoslavya içinde bir dahili "Slovenya Cumhuriyeti vatandaşlığı" vardı ve bağımsızlıkta bu dahili "Slovenya vatandaşlığına" sahip herhangi bir Yugoslav vatandaşı otomatik olarak bir Sloven vatandaşı oldu.

23 Aralık 1990 tarihinde Slovenya'da ikamet eden ve Slovenya Vatandaşlık Yasasının yürürlüğe girmesine kadar Slovenya'da ikamet eden başka bir cumhuriyetle bağlantılı bir Yugoslav vatandaşı. Kişinin 18 yaşından küçük çocukları ile birlikte Sloven vatandaşlığı almasına izin verilir.

18 ila 23 yaşları arasında, Slovenya'da doğmuş, ebeveynleri başlangıçta Yugoslavya'da iç Sloven vatandaşlığına sahip olan ancak başka bir Yugoslav cumhuriyetinin vatandaşlığına geçen bir kişi.

Geçmişte Slovenya'dan göç edenler (ve doğrudan soydan dördüncü nesle kadar Sloven soyundan gelenler), Slovenya'da bir yıl ikamet ettikten sonra vatandaşlığa kabul edilebilir. Bu istisna kapsamında yabancı vatandaşlıktan feragat gerekli değildir.

İkinci nesle kadar doğrudan soydan gelen "Sloven kökenli" bir kişi veya eski bir Sloven vatandaşı, herhangi bir ikamet şartı olmaksızın vatandaşlığa alınabilir. Slovenya vatandaşlığı başvurusu yurtdışından bir Slovenya diplomatik misyonuna yapılabilir. Bu durumda, başvuranın Slovenya Cumhuriyeti ile aktif bağlarını, yani birkaç yıl boyunca Sloven derneklerine, Slovence eğitim veren okullara, gurbetçi veya ulusal azınlık kuruluşlarına aktif katılımını kanıtlaması gerekmektedir. Slovenya Cumhuriyeti ile aktif bağlarının varlığını somut olarak değerlendirmeye yetkili merci olan Slovenya Cumhuriyeti Yurtdışındaki Slovenler için Hükûmet Dairesi, başvuranın Sloven asıllı olduğunu ispat ettiği durumlarda olumlu görüş vermektedir.

18 yaşının altındaki Sloven çocuklar, eğer Slovenya'da ikamet ediyorlarsa, normalde ebeveynleriyle birlikte vatandaşlığa alınabilirler. 14 yaş ve üzerindekiler normal şartlarda kendi rızaları ile vatandaşlık alabilmektedirler.

Çifte vatandaşlık sınırlıdır ancak Slovenya'da yasak değildir. Vatandaşlığa kabul yoluyla Sloven olan kişilerin, Sloven vatandaşlığını kazanmaları üzerine eski vatandaşlıklarından vazgeçmeleri gerekebilir. Birden çok vatandaşlığa sahip olan doğuştan Slovenler, belirli durumlarda yasal olarak vatandaşlıklarından mahrum bırakılabilecekleri koşullara tabi olabilirler.

Slovenya Avrupa Birliği'nin bir parçasını oluşturduğundan, Sloven vatandaşları da Avrupa Birliği hukuku uyarınca Avrupa Birliği vatandaşlarıdır ve bu nedenle serbest dolaşım haklarından yararlanır ve Avrupa Parlamentosu seçimlerinde oy kullanma hakkına sahiptir. Sloven büyükelçiliğinin bulunmadığı AB üyesi olmayan bir ülkedeyken Sloven vatandaşları, o ülkede bulunan diğer herhangi bir AB ülkesinin büyükelçiliğinden konsolosluk koruması alma hakkına sahiptir. Slovenya vatandaşları, AB Antlaşması'nın 21. maddesinde tanınan serbest dolaşım ve ikamet hakkı sonucunda AB içindeki herhangi bir ülkede yaşayabilir ve çalışabilir.

Sloven vatandaşları için vize gereklilikleri, diğer devletlerin yetkilileri tarafından Slovenya vatandaşlarına getirilen idari giriş kısıtlamalarıdır. 2019'da Sloven vatandaşları 180 ülke ve bölgeye vizesiz veya varışta vize erişimine sahipti ve Henley vize kısıtlamaları indeksine göre Sloven pasaportu dünyada seyahat özgürlüğü açısından 11. sırada yer aldı.

2017 yılında Slovenya vatandaşlığı, Milliyet Kalitesi İndeksi'nde (QNI) on yedinci sırada yer aldı. Bu indeks, pasaport gücü de dahil olmak üzere birtakım dış faktörlere odaklanan Vize Kısıtlamaları Endeksi'nden farklıdır. QNI, seyahat özgürlüğüne ek olarak barış ve istikrar, ekonomik güç ve insani gelişme gibi iç faktörleri de dikkate almaktadır.