Ertuğrul Oğuz Fırat

Ertuğrul Oğuz Fırat, (d. 1 Şubat 1923, Malatya - ö. 16 Ekim 2014, Ankara), Türk emekli hakim, klasik batı müziği bestecisi, şair, yazar, ressam.

1923 yılında Malatya'da doğdu. Liseyi Malatya’da bitirdi. 1940'ta İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi arkeoloji bölümüne kaydoldu. Ertesi yıl oradan ayrılarak aynı üniversitenin hukuk fakültesine kaydoldu.

1943 yılında yirminci yaşına girmesi nedeniyle annesinin aldığı piyano ile müzik çalışmalarına başladı. Bu alanda akademik bir öğretim görmedi. 1944'te Aliye Berger'in kocası Karl Berger-Bonovoi’den birkaç ay süreyle armoni dersleri aldı. 1947 yılında arkadaşı Bülent Arel vesileyle tanıştığı İlhan Usmanbaş’la kurduğu arkadaşlığı ömür boyu mektuplaşmalarla sürdürdü. Bu arkadaşlık sayesinde müzik bilgilerini geliştirdi.

İlk öykü ve şiirlerini de 1943 yılında yazmaya başladı. Bu dönemde aralarında Turan Güneş, Turan Feyzioğlu, Necati Erkurt, Adnan Benk, Ercüment Berker, Berna Moran, Ali Yavuz Bayhan, Bülent Arel’in bulunduğu bir arkadaş topluluğu ile İklim adını taşıyan bir dergi çıkarmaya uğraştı. Dergi ancak 3 sayı çıkabildi. İlk konulu şiiri bu dergide yayımlandı.

1948’de hukuk fakültesinden mezun olarak Malatya’ya döndü. Avukatlı stajını ve askerliğini yaptı. 1945’ten beri üzerinde çalıştığı ilk eserini 1951’de tamamladı. Üçlü Sonat başlıklı bestesi 1966’da Ankara Radyosu’nda seslendirildi ve bestecinin seslendirilen ilk eseri oldu.

1960 yılında annesini yitirdikten sonra resim yapmaya başladı. ilk resimleri annesinin portreleri ya da bu ölümle ilgili görünüler oldu. Yaptığı resimlseir 1970’e kadar sergiletmedi. 1970 yılında Almanya'nın Wuppertal kentinde bulunan Galerie-Palette-Röderhaus'de açtığı ilk sergiden sonra Türkiye'deki galerilerde de sergiler açmıştır. Fırat 1999 yılına gelinceye kadar 380 civarında resim yapmış olup bunlardan 250 kadarı özel koleksiyonlardadır.

Şiir ve yazılarının bir kısmı Küçük Dergi, Pazar Postası, Türk Dili, Yücel, Opus, Forum, Küğ, Eflatun, Güney, Flarmoni, Ankara Sanat ve Oluşum gibi dergilerde yayınlandı. Fırat’ın Işığı Kavrayan Göz, yahut Bela Bartok’un Getirdiği başlıklı, Türkiye’de Bela Bartok üzerine yazılmış geniş kapsamlı ilk inceleme yazısı, 1962 yılında Forum dergisinde yayınlandı.

Fırat, Türk bestecilerinin yapıtlarının bir an önce seslendirilmesi amacıyla 1967 yılında bir yarışma açtı. Leda Cenaz - Banu Perk ikilisince çalınan, onun Yokluk Evreninde Dönüşüm adlı yapıtı bu yolla seslendirilmiş oldu. 1968’de yapılan ikinci yarışmada çalınması zorunlu sayılan piyano yapıtları; İlhan Usmanbaş’ın Soruşturma, Cengiz Tan’ın İmge II, Fırat’ın Atatürk Savaşta ve Barışta'''sıydı. Yarışmaya yalnız Kamuran Gündemir katılarak söz konusu yapıtları ilk kez seslendirmiş oldu.

Yedi tane öyküsünün bir araya getirilmiş olduğu ilk kitabı Karmakarışık Öyküler Kitabı 1995 yılında, ikinci kitabı Seviçıra 1997 yılında yayınlandı. Sanatla ilgili eleştiri yazıları Umursanmamış başlığıyla derlendi ve 1999 yılında basıldı. Dördüncü kitabı Çağdaş Küğ Tarihi Üzerine İmler'in birinci cildi 1999 yılında basıldı.

Gözlerindeki sarı nokta hastalığı nedeniyle son yıllarında yazı ve resim çalışmalarına son verdi. Her cumartesi evinde düzenlediği toplantılarla dış dünyayla ilişkilerini sürdürdü.