Martin Walser

Martin Walser (d. 24 Mart 1927, Wasserburg - 28 Temmuz 2023) Alman yazar. Roman, anlatı, tiyatro oyunu, radyo oyunu ve deneme türlerinde elliden fazla eseri yayımlanan Walser, çağdaş Alman edebiyatının önemli yazarlarından birisi olarak tanımlanmaktadır. Walser'in en bilinen romanları Kaçan At, Ruh Çalışması, Kuğu Evi ve Yangın olarak sıralanabilir.

2007'de Alman siyasi dergisi Cicero, Walser'i Papa XVI. Benedictus'un hemen arkasında ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Günter Grass'ın önünde "500 önemli Alman entelektüel listesinde" ikinci sırada yer aldı.

Hemen tüm yapıtları küçük burjuvanın öznel bakış açısından Federal Almanya’nın toplumsal tarihinin kroniği niteliğini taşır. Walser, Alman halkının ruhunu yansıtan ve anlatılarıyla belgeleyen “günlük yaşamın destancısı” olarak nitelendiriliyor. Romanlarının başkişileri genellikle küçük burjuva ya da orta sınıftan kendi benliğini bulma çabasında yenik düşmüş bireyler, başarısız,anti-kahramanlar: tüketim toplumunda yaşamlarını tehdit altında gören öğretmenler, memurlar, şoförler, emlakçılar, öğretim görevlileri ya da üst düzey bürokratlardan oluşur.

Martin Walser de politik faaliyeti ile tanınıyor. 1964'te Almanya'nın yakın geçmişiyle ilgili Batı Alman siyasal bilincinin gelişmesinde önemli bir an sayılan Frankfurt Auschwitz Davasına katıldı. Vietnam Savaşı'na karşı protesto gösterileri düzenledi. Walser, 1960'ların sonlarında, Günter Grass gibi sol Alman entelektüelleri gibi Batı Almanya'nın şansölyesi seçiminde Willy Brandt'ı destekledi. 1960'larda ve 1970'lerde Walser daha da sola doğru ilerledi ve Batı Almanya Komünist Partisinin bir sempatizanı olarak kabul edildi. Robert Steigerwald gibi önde gelen Alman Marksistlerle arkadaştı ve bu süre zarfında Moskova'yı ziyaret etti. Walser, 1980'lerde siyasi hakkı geri çekmeye başladı ancak tavrın özünde herhangi bir değişimi reddetti. 1988'de "Birinin Kendi Ülkesinde Konuşmalar" başlıklı bir dizi konferans verdi; burada Alman bölümünü kabul edemediği acı verici bir boşluk olarak gördüğünü açıkladı. Bu başlık aynı zamanda "Dorle und Wolf" adlı öyküsünün konusuydu.

1998'de Walser, Alman Kitap Ticaretinin Barış Ödülü'nü aldı. Eski Paul St Kilisesi (Paulskirche) 'de 11 Ekim 1998'de verilen kabul konuşması, çağdaş Alman siyasetinde tarihsel bellek ve siyasi angajman konuları çağrısında bulundu ve Alman entelektüel çevrelerinin korkunç tartışmalara yol açtı.

Herkes bizim tarihsel yükümüzü bilir, asla bitmeyen bir utançtır, bize utanç verilmeyen bir gün değildir. [...] Ama medyada geçen her şey bana sunulduğunda, içimdeki bir şeyin ayıptan kalıcı gösterisine karşı olduğunu fark ettim. Utanç gösterisinin sürekli gösterilmesi için minnettar olmak yerine, uzaklaşmaya başlıyorum. Bu on yılda neden geçmişin daha önce hiç olmadığı gibi gösterildiğini anlamak isterim. İçimdeki bir şeyin ona karşı geldiğini fark ettiğimde utancımın bu kadar çok saptırılmasının sebeplerini duymaya çalışıyorum ve hatırlamıyorum ki hatırlamıyorum, unutulmaya izin verilmiyor. Amaç, utanç vericidir, ancak mevcut hedefler için kötüye kullanılır. Daima doğru amaç için, tabii. Ama yine de sömürü. [...] Auschwitz, rutin bir tehdit haline gelmek, her zaman var olan korkutma ya da moral kulübe ya da sadece bir zorunluluk haline gelmek için uygun değildir. Ritüelleştirmeyle üretilen, bir dudak geçirme kalitesine sahiptir. Berlin'deki Holokost Anıtı konusundaki tartışmalar, başkalarının vicdanından sorumlu olan kişilerin neler yapacaklarını sonraki nesilde gösterecek. Sermayenin merkezini bir kabustan betonla çevirmek, futbol sahası büyüklüğü. Utanç anıtı dönüşüyor.

İlk önce konuşma büyük bir heyecan yaratmadı. Gerçekten de St. Paul Kilisesi'ndeki izleyiciler, alkışlarla konuşmayı kabul etti; ancak olayın televizyon görüntüleri tarafından teyit edildiği gibi, Walser eleştirmeni Ignatz Bubis alkışlamadı. Etkinlikten birkaç gün sonra Almanya'daki Yahudilerin Merkez Konseyi başkanı Bubis, 9 Kasım 1998'de Kristallnacht pogromunun 60. yıldönümü nedeniyle Walser'i "entelektüel kundaklama" (geistige Brandstiftung) ile suçladı ve iddia etti. Walser'in konuşması hem "tarihin engellenmeye çalışıldığı gibi sırayla anıyı ortadan kaldırmaya çalışıyordu" ve "uzaklaşıp uzak düşünme kültürü" için yalvarıyordu. Sonra tartışma başladı. Karsten Luttmer tarafından açıklandığı gibi: Walser, Bubis'i insanlar arasındaki diyalogdan çıkmakla suçlayarak yanıtladı. Walser ve Bubis, ateşli tartışmaları tartışmak ve tartışmayı yakınlaştırmak için 14 Aralık'ta Frankfurter Allgemeine Zeitung ofislerinde toplandılar. Bunlara Frankfurter Allgemeine Zeitung'un Frank Schirrmacher ve Almanya'daki Yahudilerin Merkezi Konseyinden Salomon Korn katıldı. Daha sonra Bubis, Walser'in kasıtlı olarak yangın çıkardığı iddiasını geri çekti ancak Walser, muhaliflerinin yanlış yorumlamamış olduğunu ileri sürdü.