Tefenni

Tefenni ilçesi, MÖ 800-500 yılları arasında Bizans çağının İstefani köyü olarak kurulmuş, 13. yüzyıl kadar Bizans yönetiminde kalmış, bu tarihten itibaren sırası ile Türkmenlerin, Selçuklu Hanedanının ve Osmanlıların eline geçmiştir. 1882 yılında yörede meydana gelen deprem sebebi ile eski yerleşim merkezi terk edilerek şu andaki yerine kurulmuş, 1886 yılında da İstefani adı değiştirilerek Tefenni adı ile kaza olmuştur.

İlçe, bağlı bulunduğumuz Burdur ilinin güneybatısındadır. Denizden yüksekliği 1200 metredir. Batı kısmı tamamen ormanlıktır. En yüksek dağı Eşeler Dağıdır. Sürekli akan nehir ve ırmak bulunmamakla birlikte yaz aylarında kuruyan ve çay denilebilecek nitelikte çok sayıda akarsu vardır. Ayrıca halen Hasanpaşa, Beyköy, Sazak ve Ece'de kuyu açılması ile inşası bitmiş; Tefenni, Başpınar, Beyköy, Hasanpaşa ve Yeşilköy Göletleri bulunmaktadır.

Tefenni ilçesi Akdeniz Bölgesi ve İç Anadolu Bölgesi arasında bir geçit olduğundan her iki bölgenin iklimi etkisindedir.Bu münasebetle yazları sıcak ve kurak kış ayları ise soğuk ve yağışlı geçer. Hava sıcaklığı kararlı olmamakla birlikte genel olarak –21 ile +36 derece arasında değişir.

İlçede 8 ilköğretim okulu, 4 orta dereceli okul bulunmaktadır. Namık Kemal İlköğretim Okulu'na yapılan halı sahası Türkiye'nin ilk devlet okuluna yapılan halı sahasıdır. İlçenin okuma yazma oranı %99’dur. Okuma yazma çağına gelmemiş çocuk ve sakatlarla yaşlıların dışında okuma yazma bilmeyenlerin sayısı yok denecek kadar azdır. Okuma yazma seferberliğinin başlangıcından bu güne kadar 4 dönemde 85 kurs açılarak 1128 vatandaşımıza okuma yazma öğretilmiştir. Taramalar devam etmişse de okuma yazma bilmeyenlere rastlanılmadığından kurslara son verilmiştir. İlçe merkezinde bir adet halk kütüphanesi vardır. Yine ilçe merkezinde bir matbaa, üç kitabevi bulunmaktadır. Okulların kendi imkânları dahilinde tiyatro çalışmaları vardır. İlçede ayrıca bir adet kültür, sanat ve oyuncak müzesi vardır.

Tefenni’de günlük süt üretimi 28 tona yaklaşmaktadır. İlçe merkezinde iki, köylerde birer adet süt alım merkezi bulunmakta ve bu sütler büyük illere götürülmektedir. Ayrıca ilçe Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfınca desteklenmek üzere hazırlanan 125 kovanlık (25 aile) gezginci arıcılık projesi 180 kovan olarak gerçekleşmiş ve arılar, her aileye 9 kovan olmak üzere 20 aileye dağıtılmış ve ayrıca 79 aileye 1’er adet damızlık süt ineği ile 12 aileye yirmişer adet damızlık koyun dağıtımı yapılmıştır. İlçe merkezinde özel sektöre ait 6 adet mermer fabrikası ve birçok krom madeni ile 3 adet krom eleme tesisi vardır. Tesislerde toplam 180 işçi çalışmaktadır.

İlçe merkezine 7 km uzaklıkta Haraplanlı mevkiinde İçme Deresi adı ile anılan kaynaktan çıkan ve içinde serbest hidroksil iyonları bulunan hafif kükürtlü ve bromürlü kendisine has bir tadı ve kokusu olan böbrek taşı ve kumlarını dökmesi nedeniyle şifalı bir sudur. Barut kokusunda olması nedeniyle barutlu su olarak anılmaktadır. Sertlik derecesi 1.5, soğukluğu 18.1 derecedir.

9 bin yıllık geçmişe sahip Burdur’un üç medeniyete ev sahipliği yapmış Tefenni İlçesi’nde, üç girişe yaptırılan üç kapı görenlerin ilgisini çekiyor. Adını Tiffany adlı bir İtalyan generalin kızından alan ve daha sonra değişerek Tefenni olan ilçe, üç Türk medeniyetine ev sahipliği yapmanın gururunu, şehrin üç girişine belediye tarafından yaptırılan Selçuklu kapısı, Osmanlı kapısı ve Cumhuriyet kapısıyla yaşıyor. Selçuklu kapısı kitabesinde "Oğuz Töresi", Osmanlı kapısında "Şeyh Edebalı Hazretlerinin Osman Gazi’ye vasiyeti", Cumhuriyet kapısında da Mustafa Kemal Atatürk’ün "Çanakkale Vecizesi" yer alıyor. Bu kapılar ilçeye gelenlerin çok ilgisini çekmekle birlikte ilçe halkı için de büyük bir gurur kaynağıdır.