SalihHub/Wikipedia-TR-2023-Embedded-Dump huggingface dataset:
Moğol istilaları

Moğol istilaları ve fetihleri, 13. yüzyılda başlayıp 14. yüzyılda sonlanan, sonlanana dek de Avrasya'nın büyük bir bölümünü kaplayan ve geniş Moğol İmparatorluğu'nu oluşturan bir dizi istilalar ve fetihler dizisi. Tarihçiler, Moğol istilalarını insanlık tarihin en ölümcül olaylarından biri olarak görmektedir. Ek olarak Moğol seferleri, hıyarcıklı vebayı Avrasya'nın büyük bir kısmına yayarak 14. yüzyılın en ölümcül olayı olan Kara Ölümünü ateşlemeye yardımcı olabilmektedir.

Moğollar yüzyıllar içinde artan nüfuslarına bağlı olarak Orta Asya’da güçlendiler ve çevrelerindeki toplulukları bölgelerini istila ettiler. İstilaya uğrayan toplumlardan biri de Oğuzlardır. Anadolu’ya yönelen Oğuz (Türkmen) akınları, kronolojik olarak iki dönemde gerçekleşti. Birinci akın dalgası Selçuklu yönetiminin zorlaması ve zaman zaman teşvikiyle 1015 – 1020 tarihleri arasında gerçekleşmiştir. Oğuzların Anadolu’ya en geniş çaplı akınları ve yerleşmeleri ise, Selçuklu topraklarına da yayılan Moğol akınlarının önünden kaçmalarıyla 1220’li yıllarda başlamıştır. Bu akınlarla 13. Yüzyılın sonlarından itibaren Anadolu’nun büyük bir bölümü Oğuzlar tarafından askeri olarak istila edilmiştir. Ancak Moğol istilalarının etkileri Anadolu içlerine doğru genişledikçe Oğuzlar daha batıya, Bizans sınırlarına doğru çekilmek zorunda kaldılar. Bu bölgeler, gerek Selçuklular, gerekse Anadolu Selçukluları tarafından “uç” olarak tanımlanan topraklardır. Örneğin 1240’lı yıllarda Malatya civarında bulunan Germiyanoğulları, Moğol baskısından kaçarak 1260’lı yıllarda Kütahya civarlarına gelmişler ve buralarda kendi beyliklerini kurma olanağına sahip olmuşlardır.

13. yüzyılında başlayan Moğol istilası; Moğolların Cengiz Han'ın bayrağı altında Orta Asya, Doğu Avrupa, Çin ve Sibirya Ovaları'nı istila etmesidir. Moğol kabilelerini birleştiren Cengiz Han büyük bir imparatorluk kurdu. Ardından yaptığı fetihlerle ününe ün katan Cengiz han ele geçirdiği kalelerdeki herkesi katletmekle tanınırdı. Doğudan gelen bu haberler Avrupalıları korkuttu. Kısa sürede birçok savaş ve 3.000.000-6.000.000 insanın ölümüne neden olmuştur. Moğol istilası sırasında Moğollar birçok kenti yağmalamış, birçok katliam yapmış ve Orta Asya'da yaptığı saldırılar yüzünden birçok Türk halkın Anadolu'ya göç etmesine neden olmuştur. Yaşanılan yağma, göç, savaş gibi unsurlar yerleşik hayattaki birçok devleti etkilerken göçebe olan halklar fazla etkilenmemiştir. Dünya tarihi açısından önemli bir olay olan Moğol istilası birçok sonuç doğurmuştur.

Moğol istilası son olarak 14. yüzyıl'da Hindistan'ın istila edilmesine varana kadar devam etmesine rağmen Timur İmparatorluğu'nun yıkılmasıyla Anadolu üzerindeki etkisini yitirmiştir.

Moğollar bu süreçte birçok devlet kurmuş, Çin'e hükmetmiş ve Japonya'ya çıkartma yaparak bir ilke imza atmış, Avrupa'nın siyasi güçlerini değiştirmiş ve dünyaya korku salmıştır. Ancak Moğolların kurmuş olduğu devletler sürekli taht kavgaları ve dış güçler yüzünden yıpranıp zamanla yıkılması Moğol istilalarının son bulmasına sebep olmuştur.
Cevdet el-Kazvini

El-Kazvini 24 Mart 1953'te Bağdat'ta doğdu ve Necef ve Kerbela'da geleneksel bilim tarihi üzerine yüksek öğrenim gördü. Farklı mezheplerden büyük bilim adamlarının biyografilerini araştırarak Irak şehirlerini dolaştı. Bu çalışma içinde Mısır, Suriye, İran ve Hindistan gibi ülkelere seyahat etti.

El-Kazvini, Bağdat Üniversitesi'nde İslam Bilimleri üzerine lisans derecesi, Kahire Üniversitesi'nde İslam İlimleri üzerine yüksek lisans ve Londra'daki SOAS Üniversitesi'nde doktora eğitimi alarak mezun oldu.

الحمزة الغربي عليه السلام : حفيد العباس بن علي بن ابي طالب / al-Ḥamzah al-Gharbī ʻalayhi al-salām : ḥafīd al-ʻAbbās ibn ʻAlī ibn Abī Ṭālib. al-Khazāʼin li-Iḥyāʼ al-Turāth, 2014.

قلائد الخرائد في أصول العقائد : رسالة في بيان عقائد الشيعة الإمامية الإثني عشرية / Qalāʼid al-kharāʼid fī uṣūl al-ʻaqāʼid : risālah fī bayān ʻaqāʼid al-Shīʻah al-Imāmīyah al-Ithnay ʻasharīyah. Beirut: Dār al-Rāfidayn, 2006.

عز الدين الجزائري : رائد الحركة الاسلامية في العراق / ʻIzz al-Dīn al-Jazāʼirī : rāʼid al-ḥarakah al-Islāmīyah fī al-ʻIrāq. Beirut: Dār al-Rāfidayn, 2005.

المرجعية الدينية العليا عند الشيعة الامامية : دراسة في التطور السياسي والعلمي /al-Marjiʻīyah al-dīnīyah al-ʻulyā ʻinda al-Shīʻah al-Imāmīyah : dirāsah fī al-taṭawwur al-siyāsī wa-al-ʻilmī. Beirut: Dār al-Rāfidayn, 2005.

تاريخ القزويني في تراجم المنسيين و المعروفين من أعلام العراق و غيرهم، 1900-2000 م. / Tārīkh al-Qazwīnī fī tarājim al-mansīyīn wa-al-maʻrūfīn min aʻlām al-ʻIrāq wa-ghayrihim, 1900-2000 M. Beirut: al-Khazāʼin li-Iḥyāʼ al-Turāth, 2012.
Ekvator Ginesi bayrağı

Ekvator Ginesi bayrağı ilk olarak 12 Ekim 1968 yılında göndere çekilmiş, 1973 ile 1979 arası kullanılan farklı armalı bayraktan sonra 21 Ağustos 1979 tarihinde günümüzdeki hâli ile yeniden ülkenin resmî bayrağı yapılarak kullanılmaya başlanmıştır.

Bayrak, yatay olarak bayrağı üçe bölen yeşil, beyaz ve kırmızı renkler ile bayrağın sol köşesinde dikey olarak bulunan ve ucu içe doğru bakan üçgene renk veren maviden oluşmaktadır.

Beyaz zemin üzerinde, bayrağın tam ortasında ülkenin arması konumlandırılmış olup, armada üzerinde altı adet altı köşeli sarı yıldız bulunan Mangrova ağacı gösterilmektedir. Ağacın alt kısmında ise slogan olarak Birlik, Barış, Memnuniyet yazısı gözükmektedir.

1973 ile 1979 yılları arasında ülkede hüküm süren diktatör rejim sırasında ülkenin armasında yaşanan değişiklik bayrağa da yansımış, 1978 ile 1979 yılları arasında bayrağın ortasında oluşturulan yeni arma gösterilmiştir.
Sırılsıklam (dizi)

Sırılsıklam Türk yapımı dram ve macera türündeki televizyon dizisidir. İbrahim Erkal'ın Canısı dizisinden sonra başrolünü oynadığı ikinci dizidir. Adını İbrahim Erkal'ın Sırılsıklam adlı albümünden almıştır. Dizinin yönetmenliğini önceki dizide olduğu gibi Temel Gürsu yapmıştır. Başrolünde İbrahim Erkal'ın oynadığı dizide ona eşlik eden isim Melis Yamalıoğlu olmuştur. 1998 Eylül'ünün ilk haftalarında çekimlerine başlanmıştır. Dizinin ilk bölümü 6 Ekim 1998 tarihinde ekranlara gelmiştir ve dizi ilk bölümü ile reytinglerde bir numara olmuştur.

Dizinin ilerleyen bölümlerinde Melis Yamalıoğlu diziden ayrılmıştır. Dizinin bazı bölümlerinde Petek Dinçöz de oynamıştır. Dizinin kadrosunda Süleyman Turan, Canan Perver, Deniz Eroğlu, Yosi Mizrahi, Burçin Terzioğlu ve Eşref Kolçak gibi isimler de yer almıştır. 2 sezondan oluşan dizi, 32. bölümü ile sona erdi.

1998 yılında ekranlara gelen dizinin çekimlerine Eylül ayının ilk haftasında başlanmıştır. 6 Ekim 1998 tarihinde ilk bölümü ekranlara gelen dizi, yayınlandığı gün reytinglerde bir numaraya yükseldi. Show TV'de yayınlanan dizi yirminci bölümünde sezon finali verdi. Canısı dizisinden daha uzun sürdü ve bu dizide İbrahim Erkal'a Emine Ün yerine Melis Yamalıoğlu eşlik etti. Melis Yamalıoğlu, dizinin ikinci sezonunun ilk bölümlerinde diziye veda etti. 8 Haziran 2000 tarihinde final yapan dizinin yönetmenliğini Temel Gürsu üstlendi.
Kerküşti Höyük

Kerküşti Höyük, Mardin il merkezinin batısında Fırat'ın kollarından biri olan Habur Çayı'na katılan Kocadere'nin batı kıyısında yer alan bir höyüktür. Boyutları 170 x 130 metredir. En eski tabakalar bugün için ova tabanı altındaki seviyelerde kalmıştır.

Höyükteki ilk kazılar, bir kurtarma kazısı olarak Mardin Müzesi tarafından 1981 yılında yapılmıştır. Daha sonra Şanlıurfa – Nusaybin yolu genişletme çalışmaları nedeniyle, Mardin Müzesi ve Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi'nin ortak katılımıyla, Aslı Erim Özdoğan bilimsel başkanlığında 2005 ve 2006 yıllarında kazılar yapılmıştır.

Halaf yerleşimini belirleyecek mimari bir yapı olarak herhangi bir tholosa rastlanmamış olmakla birlikte fırınların yanı sıra % 70'i boya bezekli olan çok sayıda çanak çömlek bulunmuştur. Yerleşimde birkaç Samarra çanak çömleği ele geçmekle birlikte ağırlık, Erken ve Orta Halaf seramiğidir.
Kırım'ın Osmanlı İmparatorluğu'na katılması

Kırım'ın fethi veya Kırım'ın Osmanlı İmparatorluğuna katılması, Osmanlı İmparatorluğu'nun Kefe ve Sudak liman bölgelerine 1454-1475 yılları arasındaki askerî harekâtıdır. Harekât sonucu Kırım, Osmanlı himayesi altına girmiştir ve 1524'den itibaren Kırım Hanları, Padişahlar tarafından seçilmeye başlandı.

Demir Kahya komutasındaki 56 kadırgadan oluşan donanma, Akkerman'ı abluka altına aldı. Daha sonraları Sivastopolu ele geçirdiler, 11 Temmuz 1454 günü Kefe önlerine donanma demir attı. Kale deniz yoluyla kuşatma altına alındı, I. Hacı Giray'da 14 Temmuz günü 7.000 kişilik bir kuvvetle kaleyi karadan kuşattı. Cenevizliler yardım gelmeyeceğini anlayınca her yıl haraç vermek şartıyla kuşatma kaldırıldı.

I. Kuşatma yıllık haraç şartıyla kaldırılmıştı, yıllar sonra Cenevizliler saldırgan bir politika izleyince, Yakup Bey komutasındaki donanma, 25 Ekim 1469 tarihinde Kefe'yi ikinci kez kuşatma altına aldı. Kuşatmanın ne kadar sürdüğü belli değildi, Cenevizliler yeni haraçlar ödemeyi kabul edince bu kuşatmada kaldırılmış oldu. Mengli Giray, kuşatmaya katılmamıştı zira yarım adadaki hakimiyetinin zarar göreceğini düşünmüş hatta bu nedenle Fatih'e bir mektup ile bu durumu dile getirmişti.

Haziran 1475'te gerçekleşen bu kuşatma ile, Kırım Osmanlı himayesi altına girmiştir. Kırım'ın fethedilmesi adına Gedik Ahmed Paşa komutasında Osmanlı ordusu ve müttefik Kırım kuvvetleri, yarımadaya varmıştı. Kale, deniz ve karadan kuşatma altına alınmıştı. Birkaç günlük müdafaadan sonra teslimiyetlerini duyurdular.

Kırım'ın Osmanlı himayesi altına girmesi, Hanlığın vassallık verdiği anlamına gelmiyor. Kırım-Osmanlı İmparatorluğu kardeş devletler hale gelmiş, Osmanlı, Kırım'ı koruması altına almıştı. Dış işlerinde Hanlık istediği gibi karar verebiliyor, Hanlar kendi adına para bastırabiliyordu. Bunlar iki büyük bağımsızlık simgesiydi. Fakat 1524'de çıkan Kırım Krizi sonrası Kırım Hanları Padişahlar tarafından seçilmeye başlandı.
Brian Dennehy

9 Temmuz 1938'de Bridgeport, Connecticut'da doğan Dennehy rol aldığı; First Blood, A Real American Hero ve To Catch a Killer gibi aksiyon-polisiye tarzında filmlerle bilinir. 1977'den 2020'de ölümüne kadar sürdürdüğü kariyerinde genellikle kanun adamı rollerinde yer almıştır.
Bácsalmás

Ortaçağ'da Slav ve kalıntı Avar topluluklarının Macarların egemenliğine girmeye başladığı bölge, 15. yüzyılda János Hunyadi’nin kontrolü altına girdi. Osmanlı ilerleyişiyle birlikte yerli halk bölgeyi terk etmiş, bölgeye Bosna ve Dalmaçya'dan gelen Slav kökenli Bunjevci etnik grubu yerleşmiştir. 1526 yılında Kanuni Sultan Süleyman tarafından fethedildi. Segedin sancağının nahiyesi ve bazen de sancağın merkezi olan "Baçka", 17. yüzyılda Eğri Eyaleti'ne bağlı müstakil sancakta oldu. Zenta Muharebesi'nde Osmanlı kuvvetlerinin yenilmesi sonrasında 1687 yılında Habsburglar tarafından işgal edildi. 18. yüzyılda Habsburg idaresince bölgeye önemli oranda Alman aileleri yerleştirilmiş ve 1945 yılına kadar kasabanın önemli etnik grubunu oluşturmuşlardır. 19. yüzyılda ihraç edilen şarap ve tahılın üretim merkezi olması sebebiyle sosyal ve ekonomik yönden gelişmiştir. 1945-46 yıllarında Almanların büyük çoğunluğu sürülmüş ve yerlerine Slovakya'dan gelen Macar halk yerleştirilmiştir.
Raymond Felton

Felton, 2005 NBA Seçmeleri'nde Charlotte Bobcats tarafından beşinci sıradan draft edildi ve profesyonel kariyerinede bu takıdma başladı. Beş yıllık Charlotte kariyerinden sonra New York Knicks'e transfer olan Felton, Carmelo Anthony karşılığında takasla Denver Nuggets'in yolunu tutmuştur. Nuggets'da yarı sezon oynadıktan sonra Portland Trail Blazers'a geçen oyuncu sezon sonunda sign-and-trade ile tekrar New York Knicks'e döndü. New York, Portland'dan Felton ve Kurt Thomas'ı alırken karşılığında Dan Gadzuric ve Jared Jeffries'i göndermiştir. 2014 yılında Dallas Mavericks ile anlaştı.
Kaido Kama

Kaido Kama (18 Aralık 1957, Viljandi doğumlu) Estonyalı bir politikacı, çevreci ve öğretmen. 1992-1994 yılları arasında Estonya Adalet Bakanı ve 1994-1995 yılları arasında Estonya İçişleri Bakanı olarak görev yaptı.

Kama, 1975 yılında Viljandi 1. Ortaokulundan mezun oldu. 1975'ten 1976'ya kadar Estonya Sanat Akademisi'nde mimarlık okudu. 1982'den 1990'a kadar Antsla Ormanı'nda koruma görevlisi olarak çalıştı.

1990'da Kama, girdiği seçimler sonrasında Estonya Kongresi'ne seçildi. Aynı zamanda Estonya Komitesi ve Estonya Anayasa Meclisi üyesiydi (Estonca: Põhiseaduse Assamblee). 1990'da Perestroika zamanında Estonya Yüksek Sovyeti'nin bir üyesi ve Mülkiyet Reform Komisyonu'nun başkanıydı. Estonya'nın Bağımsızlığını yeniden kazanmasıyla ilgili meclis oylaması sırasında, oylamayı terk eden 2 üyeden biriydi (diğeri Klavdia Sergij). 1990'da Estonya Muhafazakar Halk Partisi'nin bir üyesiydi. 1992'de Pro Patria Ulusal Koalisyon Partisi'nin bir parçası olarak Estonya Meclisi Riigikogu'ya seçildi. Başlangıçta Sağ Kanatların bir parçası olarak yer alsa da sonradan görevden kendi isteği ile ayrıldı.

Kama, Mart Laar'ın 1992'den 1994'e kadar başbakanlık yaptığı dönemde Adalet Bakanı ve Andres Tarand'ın 1994'ten 1995'e kadar başbakanlık yaptığı dönemde İçişleri Bakanıydı.

1997'den 2004'e kadar Võro dilinin kültürünün korunması ve geliştirilmesine adanmış bir Estonya devlet araştırma ve geliştirme kurumu olan Võru Enstitüsü'nün direktörlüğünü yaptı.
Primus pilus

Roma Cumhuriyetinin sonlarına doğru, altıdan ona kadar olan kohortlar lejyonların temel taktik birlikleri haline geldiler. Kohortlar, her biri okuma yazma bilen ve optio olarak adlandırılan bir askerin yardım ettiği centurionlar tarafından komuta edilen beşle sekiz arası sayıda centuria'dan oluşurdu. Lejyonun en kıdemli centurion'u ve birinci kohortun birinci centuria'sının komutanı olan subay adıyla çağrılır ve legateye danışmanlık yapardı. Her normal kohort altı ile sekiz arası centuria'dan oluştuğu halde primus pilus tarafından komuta edilen kohortta 10 centuria ve 800 asker bulunurdu. Bu kohortta ayrıca aşçı, kâtipler gibi savaşa katılmayan "ekstra" askerler bulunurdu.

Bu centurion Primus Pilus olarak çağrılırdı çünkü komuta ettiği centuria, birinci kohortun (primus) birinci sırası (pilus) idi. Tam subay kadrosuna sahip standart bir lejyonda sadece sekiz subay Primus Pilusdan daha üst rütbedeydi: Lejyon komutanı olan legatus (lēgātus legiōnis), kıdemli tribün (tribunus laticlavus), Ordugâh Prefecti (praefectus castrorum) ve beş kıdemsiz tribün (tribūnī angusticlāviī).

Modern ordularda var olan rütbelerle bir karşılaştırma yapıldığında sonuç aşağı yukarı şöyle olacaktır. Normal centuria komutanları modern ordulardaki teğmenlere ya da yüzbaşıya, Kohortlara komuta eden kıdemli centurionlar yarbaylara, Primus Pilus ise sahip olduğu kıdemli subay rolüyle muhtemelen modern albaya karşılık gelecektir.
Yechiel Eckstein

11 Temmuz 1951'de Manhattan, New York'ta doğmuş ve Ottawa, Kanada'da büyümüştür. Merkezi Şikago ve Kudüs'te bulunan "Uluslararası Hristiyan ve Yahudiler Vakfı"nın kurucusu ve başkanıdır.

Eckstein'in yaşamının büyük bölümü Şikago ve Kudüs'te geçmiştir. Amerikalı-İsrailli haham ve hayırsever Yechiel Eckstein 6 Şubat 2019'da Kudüs'te geçirdiği kalp krizi sonucu 67 yaşında ölmüştür.
Creuse

İl, Fransa'nın Fransız Devrimi'nden sonra; 4 Mart 1790 tarihi itibarıyla belirlenen ilk eyaletlerinden birisidir. Bölge Fransa'nın 97. en kalabalık yöresidir. İl, Fransa'nın orta kuşağında yer almaktadır. İl, Corrèze, Haute-Vienne, Allier, Puy-de-Dôme, Cher ve Indre illeriyle çevrilidir. Yöre, orta kuşakta olmasına karşın, meşe, dişbudak, kestane ve fındık ağaçlarıyla kaplıdır.
Lensk Havalimanı

4 Temmuz 2012'de UTair Aviation tarafından bir petrol şirketine kiralanan bir helikopter Lensk Havalimanı pistinden yaklaşık 4 kilometre uzakta bir alana düştü. Enkaz birkaç saat sonra bulundu ve üç ceset bulundu, dördüncü kişinin de öldürüldüğü varsayıldı.
Hüseyin Kâzım Kadri

Hüseyin Kazım Kadri ya da Hüseyin Kazım Bey (1870-17 Ocak 1934) Osmanlı Devleti'nin son yıllarında valilik ve nazırlık görevlerinde bulunmuş devlet adamı ve yazar.

Hüseyin Kazım Kadri 1870 yılında İstanbul'un Beylerbeyi semtinde doğdu. Babası Trabzon valiliği yapmış Kadri Paşa (1843-1902)'dır. Hüseyin Kazım Kadri Soğukçeşme Askeri Rüştiyesini bitirdi ve Mülkiye Mektebine gitti. 1908 yılında Meşrutiyetin İlanı üzerine Tevfik Fikret ve Hüseyin Cahit'le birlikte Tanin Gazetesi’ni çıkarttı.

Ağustos 1910-Temmuz 1911 tarihleri arasında Halep valiliğine tayin edildi. Temmuz-Ağustos 1911 tarihleri arasında kısa bir süre İstanbul şehreminliği (Belediye Başkanlığı) yaptı. 1912 Nisan-Ağustos döneminde adaylığını koymuş, Saruhan'dan mebusu seçilmiştir. Meclis-i Mebûsân kapatılınca tekrar Selanik Valiliğine atanmış, Birinci Dünya Savaşı sırasında Suriye'de görevlendirilmiştir. 1920 son Meclis-i Mebusanı'nda Aydın'dan mebus seçilerek Meclis-i Mebûsân'a girmiştir. Meclisi Mebûsân'da Birinci Reis Vekilliği yapmıştır. Şubat-Mart 1920 arasında Adliye nazırı, Ekim 1920-Haziran 1921 arasında Ticaret nazırı, Haziran-Ağustos 1921 arasında Evkaf nazırı ve Ağustos 1921-Temmuz 1922 arasında da tekrar Adliye nazırı görevini üstlendi. 1921'de Bilecik'te Mustafa Kemal Paşa ile Osmanlı Heyeti arasında yapılan görüşmeye de katılmıştır. Bu görüşmede Mustafa Kemal Paşa'ya, İstanbul'a dönünce hükûmette görev almayacağına söz vermiş olmasına rağmen, bu sözünde durmamış, nazırlık görevini sürdürmüştür. Şeyh Muhsin-i Fani müstearını da kullanarak, din, ekonomi, felsefe, dil ve politika konularında Tanin, İkdam, İçtihad ve Servet-i Fünûn gazetelerinde makaleler yazdı.
İlk düzeltme süresi

İlk düzeltme süresi (TTFF - Time To First Fix) uydu sinyallerini ve konumlandırma verilerini elde eden ve konum çözümünü hesaplamak için bir GPS alıcısı için gerekli zamanın (bir düzeltme olarak adlandırılır) bir ölçüsüdür.

Soğuk veya Fabrika: Alıcısı eksik ya da pozisyon, hız, zaman ya da GPS uydularından herhangi bir görünürlüğü bölgesinin yanlış tahminleri vardır. Bunun gibi, alıcısını sistematik olarak olası tüm uydular için aramak gerekir. Bir uydu sinyali aldıktan sonra, alıcının almanak olarak adlandırılan, tüm diğer uydulardan ilgili yaklaşık bilgileri elde etmek için başlayabilirsiniz. Bu almanak 12.5 dakika içinde art arda iletilir. Almanak verileri GPS uydularının herhangi birinden alınabilir ve 180 güne kadar geçerli kabul edilir. Üreticiler genellikle 15 dakika için TTFF iddia ediyor.

Sıcak veya Normal: Alıcının 20 saniye, 100 kilometre mesafede geçerli konumu ve 25 m/s hız dahilinde şimdiki zaman tahminleri vardır ve geçerli Almanak verileri içerir. Her uydu sinyalini edinme ve bu uydunun yörüngede ayrıntılı bilgi denilen efemeris verilerini almak zorundadır. Her uydu her 30 saniyede bir onun efemeris verilerini yayınlar ve en fazla dört saat için geçerlidir.

Sıcak veya bekleme: Alıcının uydu sinyalleri hızlı bir satın alma sağlayarak, geçerli süresini, konumunu almanak ve efemeris verileri içerir. Bir konum düzeltmesi hesaplamak için bu durumda bir alıcının gerekli süre de Sonradan düzeltme (TTSF) süresi adlandırılabilir.

Birçok alıcı hızlı düzeltmelere izin veren anda on iki olan kanalları kullanabilir. Birçok cep telefonu yardımlı GPS (aGPS) kullanarak ilk düzeltme süresini azaltmakta: onlar cep telefonu operatöründen ziyade uydulardan yavaş radyo bağlantısı ile hızlı bir ağ bağlantısı üzerinden almanak ve efemeris verilerini kazanır.
Çantular

Çantu veya Çantuu (Moğolca: Чантуу) — Moğolistan güneybatısında Kobdu aymağında yaşayan bir Türk halkıdır. Özbek soyundan geldikleri veya Uygur soyundan geldikleri savunulmaktadır.

Çinliler tarafından Kaşgar Özbekleri ve Doğu Türkistan Uygurlarına "Çantu" adlandırması verilmekteydi ki manası da "sarıklı baş", dülbent, türban anlamlarına gelmektedir. Kaşgar Türkleri genellikle başları sarıklı olup bu sarığın adına da Türk dilinde "çalma" derlerdi. Çantu etnik adı Çantou şeklinde de bilinir. Kalmıklar da "Çantu" etnik adına "Hoton" adını vermişlerdir.

19.yy.da Doğu Türkistan haritasını düzenleyen Rus seyyah Mihail Pevtsov ise Bügür nahiyesi, Korol,Kara şahr dolayında yaşayan Dolan Türklerini bu şekilde tabir eder. Dahası Uygurların bir etnik kolu olarak anlatır. Böylece Moğolistan'a Doğu Türkistan'dan gelen göçmenlerin bazıları "Çantu" adlandırılmıştır.

Moğolistan'da "Çantuu, Çantu, Özbek, Uygar" soyadlı sülaleler bulunmaktadır. Bu soyadları taşıyanların büyük bölümü Kobdu aymağında yaşamaktadırlar. Ayrıca Uygur, Aygurçin, Uygarçin soyadları da vardır.
AMİA Merkezî İlmî Kütüphane

1920'de Transkafkasya'daki en büyük kütüphane birkaç yıl kapalı kaldıktan sonra, Bakü'nün yeni bir kütüphaneye ihtiyacı ortaya çıktı. Kasım 1923'te AMEA Merkez Bilim Kütüphanesi, Azerbaycan Araştırma ve Araştırma Cemiyeti'nin (Azərbaycanı Tədqiq və Tətəbbö Cəmiyyəti) veya ATTC'nin bibliyografya ofisi olarak faaliyete başladı. Neriman Nerimanov, Abdurrahim Hagverdiyev Bey, Taghi Shahbazi ve Hanafi Zeynalli gibi şahıslar tarafından desteklendi. Kurucu yönetici Alexander Vasilyevich Bakriyin'di.

Açılışta kütüphanede 430 kitap ve 1200 el yazması bulunuyordu. Ağustos 1925'te tekrarları önlemek için kütüphane ve bibliyografya bürosu, Kütüphane-Bibliyografya Bürosu haline dönüştürüldü. Hanefi Zeynallı (1896-1938) başkanlık görevini üstlendi.

1945'te kütüphane, Bilimler Akademisi ile birlikte geliştirildi. 1963'ten 1984'e kadar kütüphane "Temel Kütüphane" olarak biliniyordu. 1984'ten sonra "Merkez Bilimsel Kütüphane" adı verildi. Müdürleri arasında S.M. Yahyazade, Y. İ. Tahirov, Nazim Akhundov, Rasim Kazimov, Mahbube Hasanova, Amin Efendiyev, Aybeniz Aliyeva-Kengerli ve Leyla Bekir İmanova yer aldı.

1993 yılında MBK, Uluslararası Kütüphane Dernekleri ve Kurumları Federasyonu'nun bir üyesi oldu. 2012 yılında AMEA MBK, Avrupa Konseyi Bilimsel Kütüphaneler Birliği'nin tam üyesi oldu. Kütüphane, uluslararası kitap alışverişi için bir hizmet sunmaktadır. Kütüphane, uluslararası konukları ve büyükelçileri kütüphaneyi ziyaret etmeye davet etmektedir. Kütüphane ayrıca üyelerini kütüphanecilik okumak ve diğer ülkelerdeki konferanslara ve sergilere katılmak için yurt dışına göndermektedir.

Kütüphanenin koleksiyonları Azerbaycan dilinde, Rusça eserler ve doğu dillerinde eserler içermektedir. Georg Hazai'nin özel Türkçe eser koleksiyonu kütüphanede yer almaktadır. Kütüphanedeki diğer özel koleksiyonlar arasında Y.E. Bertels, Y.A. Belyayev, B.N. Zaxoder, Zahid Huseynzade ve Niyazi ve diğerlerinin hatıraları bulunmaktadır. Batı Avrupa dillerinde de kitaplar ve dergiler vardır.

Nadir kitap koleksiyonu, nümizmatik bilim insanı Y.A. Pakhomov'un kişisel koleksiyonu ve birçok milletten ansiklopedi setlerinin kopyaları ile dikkat çekmektedir. Kütüphane, basılı ve elektronik olarak süreli yayınlar ve tezler tutmaktadır. Azerbaycan Petrol Jeologları Derneği, AMEA'nın Nahçıvan bölümü ve Milli Tarih Müzesi gibi diğer kuruluşlar da kütüphanede koleksiyonlar bulundurmaktadır.

Kütüphanenin, katlarına yayılmış 1.000 ziyaretçiye hizmet veren, çeşitli büyüklüklerde 14 okuma odası vardır. Akademisyenler Salonu, Bilimler Akademisi üyeleri için özel bir çalışma alanıdır. Tez Salonu, özellikle AMEA'nın yenilik departmanına yönelik olanlar olmak üzere, makale ve tekliflerin sunumu ve tartışılması için bir alan sağlar. Zekalı Tartışma Odası, yönetim kurulu üyeleri, uzmanlar, tasarımcılar ve onlara yardımcı olacak teknolojik donanımlara sahip çalışma grupları arasında tartışma alanıdır. Konferans Salonu, ulusal ve uluslararası etkinlikler, bilim insanları ve yazarlarla toplantılar, yıldönümleri, konferanslar ve sunumlar için hizmet vermektedir.
Elezhan Belediyesi

Elezhan Belediyesi, Kosova’nın güneyinde, Makedonya sınırında yer alan bir belediyedir. Belediyenin merkezi Elezhan’dır. Kosova’daki son idari düzenleme sonrasında, Kaçanik Belediyesi sınırlarından ayırılarak oluşturulan belediyelerdendir.

Belediye alanı 82.9 km²’dir. Tek komşusu kuzeyde Kaçanik Belediyesi’dir. Güneyi Makedonya ile sınırdaştır ve Kosova-Makedonya kara sınır kapılarından en büyüğü de Elezhan’da yer alır.