Kulüp (dizi)

1950'li yıllarda İstanbul'da Beyoğlu civarında Seferad Yahudisi Matilda ve kızı Raşel'in hayatı çevresinde gelişen olaylara odaklanır. Dizi, Türkiye'deki Yahudi cemaatini kalıp yargılar dışında ele alması ve tarihle yüzleşmeye bir alan açması açısından birçok platformda tartışılmıştır. Türkiye'de yaşayan toplumun geniş kesimine, tehlike altındaki bir dil olan Ladino'yu duyma imkanı vermesi ile de gündeme gelmiştir.

O3 Medya yapımı olan dizinin senaryosu Rana Denizer'in ailesinin hayatından esinlenerek Aysin Akbulut, Rana Denizer ve Necati Şahin üçlüsü tarafından yazılmıştır. Oyuncu kadrosunda Gökçe Bahadır, Barış Arduç, Asude Kalebek, Salih Bademci, Fırat Tanış ve Metin Akdülger yer alır.

Dizi çekimleri İstanbul - Beyoğlu'nda İstiklal Caddesi civarında gerçekleşti. Dönemin Türk Yahudi yaşantısını yansıtan dizide Ladino konuşulan sahnelerde bu dili konuşan 50 kadar kişi rol aldı. Türkiye Yahudi cemaatine mensup Ladino konusunda uzman isimler diziye danışmanlık yaptı. İlk sezon on bölüm olarak çekildi. İlk sezonu; birinci kısmı 5 Kasım 2021 tarihinde, ikinci kısmı da 6 Ocak 2022 tarihinde Netflix dijital platformunda yayımlandı.

1950'li yılların İstanbul'unda, 17 yıldır bulunduğu hapisten genel afla çıkan Matilda (Gökçe Bahadır), kendisini hiç tanımayan kızı Raşel (Asude Kalebek) ile ilişki kurmaya çalışır. Matilda’nın hapiste olduğu yıllarda yetimhanede büyüyen Raşel’e ailesiyle ilgili başka bir hikâye anlatılmıştır. Anne-kız karşı karşıya geldiklerinde ilişki kurmakta güçlük çekerler. Matilda, babasını merak etmeye başlar. Dizinin her bölümünün başında, anlatı zamanından on yedi yıl öncesine ait kesitlerle Matilda'nın hikâyesi anlatılır. Raşel, gerçekleri annesinden öğrenmeye başladığında aralarında bir dayanışma başlar.

Raşel'in başı, dönemin büyük bir gece kulübünün yöneticisi Çelebi (Fırat Tanış) ile derde girince, Çelebi'nin şikayetini geri çekmesi karşılığında Matilda kulüpte çamaşırcılığa başlar ve mekanın sahibi Orhan Şahin'le (Metin Akdülger), yeni assolisti Selim Songür (Salih Bademci) ile yolları kesişir. Matilda, Raşel'in, Pera'nın belalısı Fıstık İsmet (Barış Arduç) ile Yahudi olduğunu gizleyerek sürdürdüğü ilişkiden tedirgin olur. Kızını İsmet'ten uzak tutmak için çabalar; patronu Orhan, gece kulübü yöneticisi Çelebi ve sanatçı Selim'in egoları ile de mücadele etmeye çalışır. Matilda'nın varlığı, başta assolist Selim olmak üzere kulüpteki herkesin hayatını değiştirir.

Dizinin altı bölümlük ilk kısmının yayınlanmasından sonra medyada İstanbul'da yaşayan Türkiye'deki Yahudilerin, "yapımın, kendilerini görünür kıldığı"na dair görüşleri yer buldu. Dizi, İsrail'de de popüler oldu.

Şalom gazetesindeki yazısında eleştirmen Viktor Apalaçi, "Türk gayrimüslimleri üzerine Türk sinemasında yapılmış en gerçekçi, en titiz, en olgun film olduğunu" ifade etti.

BirGün'deki köşesinde Serhat Halis dizi için "şimdiye kadar Türkiye’de yapılmış en kaliteli ve gerçekçi dönem filmlerinden biri" derken, "filmdeki kıyafetlerin hepsi gıcır gıcır", "hikâyenin geçtiği döneme ait olmayan bir üslup görüyoruz Raşel’de" ve "Matilda 1943 yılında hapse giriyor. 17 yıl sonra çıkarılan bir genel afla ise hapisten salınıyor. Bu da, Matilda’nın, 1960 yılında hapisten çıktığı anlamına geliyor.. filmdeki atmosfer 6-7 Eylül sonrasını değil, öncesini yansıtıyor" eleştirileri ile tutarsızlıklara işaret etti.

Agos gazetesindeki yazısında Ohannes Kılıçdağı, "meseleyi ve karakterleri basitleştirmeme, karikatürleştirmeme açısından diziyi başarılı bulduğunu" belirtti ve öyküdeki Niko/Orhan’ın ve annesinin hikâyesi aracılığıyla Rum azınlıklarla ilgili meseleleri de hatırlattığına dikkat çekti.

Cumhuriyet gazetesindeki köşesinde Yazgülü Aldoğan, Kulüp'ün "dönemin atmosferi özenli, oyunculukları ve senaryosu muhteşem, yönetimi doğru, hikâyesi sağlam bir dizi" olduğunu ifade etti.