Alsas Müzesi

Alsas Müzesi, (Musée alsacien) Fransa'nın Strazburg şehrinde bulunan, bölge yaşantısını konut, mobilya, seramik, el yapımı eşyalar ile ziyaretçilerle buluşturan yerel bir halk müzesidir. Bölgenin tarihi ve kültürel dokusuna ışık tutan Alsas Müzesi, 17. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar geçen süreçte Alsas halkının günlük rutinlerini ilgililerin beğenisine sunmaktadır.

Alsas ve Loren bölgesi Alman İmparatorluğu tarafından ilhak edildiğinde; Alsaslı bazı edebiyatçı ve sanatçılar, ünlü sanatçı Charles Spindler'in önderliğinde 1898 yılında Alsas Dergisi'ni (Revue alsacienne) kurmaya karar verdiler. Bu dergi, bölge kültürü ve mirasını içeren makaleler, Alsas bölgesinin görmeye değer yerleri hakkında kısa açıklamalar, yerel lehçe hakkında bilgiler ve fotoğraflar ile bölgeyi tanıtma amacı güden kültürel anlamda önemli bir yayın aracı olmuştur. Dergi, 1990 yılı Nisan ayı sayısında Alsas bölgesini tanıtacak bir etnografya müzesi kurulması fikri ortaya atmıştır.

Bu amaç doğrultusunda, takvimler 3 Kasım 1902'yi gösterdiğinde, Alfred Ritleng'in öncülüğünde hayata geçirilecek olan etnografya müzesinin temellerini atabilmek adına ilk kurucu genel kurul gerçekleştirildi. Kurucu üyeler arasında Alsas'ın ünlü simalarından Dr. Pierre Bucher, Dr. Ferdinand Dollinger, Léon Dollinger, Anselme Laugel, Fritz Kiener, arkeolog Robert Forrer ve Dr. Auguste Kassel bulunmuştur. Gelecekteki müzenin ilk eserleri olacak olan, sanatçı Charles Spindler ve Anselme Laugel tarafından hazırlanan suluboya ile tasarlanmış "Alsas'ın Kostümleri ve Gelenekleri" adlı illüstrasyon çalışmaları müzeye bağışlanmıştır.

Müzenin kuruluş sürecinde bu alanda tecrübeli bir isim olan ve aynı zamanda Strazburg Dekoratif Sanatlar Okulu Müdürü Georges Ritleng, kurucu genel kurul tarafından müzenin müdürü olarak atandı. Kurucu yönetim, şehir merkezindeki konumu ve mimari değerini de göz önünde bulundurarak müzenin bugün ev sahipliği yaptığı binayı mülkiyetine geçirdi. Alsas Dergisi'nin finanse ettiği ve dergiye bağlı kurulan bu müze, 1907 yılında 50.000 franklık bir sermayeye sahipti. Uzun süren hazırlıkların sonunda Alsas Müzesi, 11 Mayıs 1907 tarihinde ilk ziyaretçilerini kabul etmeye başladı.

Müzenin kuruluşu şerefine 29, 30 ve 31 Mayıs 1907 tarihinde Tatil Kolonileri (Colonies de vacances) yararına büyük bir kırsal panayır düzenlendi. Yüksek sosyetenin kadınları geleneksel Alsas kıyafetlerini giydiler. Bu bağlamda müze, geleneksel köy pazarlarından esinlenerek dekore edildi. Özenle tasarlanan bu geleneksel köy pazarı konsepti doğrultusunda satış tezgahlarında geleneksel ürünlerin ve lokal yiyeceklerin satışı yapıldı. Panayırın başarılı olması sonucunda gelecek yıl Erckmann-Chatrian'ın romanı olan Madam Teresa'dan esinlenilerek yeni bir panayır düzenlenme kararı alındı.

Erckmann-Chatrian Panayırı, 22-25 Mayıs 1908 tarihleri arasında gerçekleşti. Romanın ana düşüncesi, Fransa'yı kurtarmak için her şeyi göze alabilme, doğrultusunda katılımcılar Madam Teresa ve Bir Köylünün Hikayesi gibi romanlardaki vatansever kahramanlar gibi giyinmeye karar verdiler. Bu panayır, Alman ilhakı altında ve bir anayasal sürecin içerisinde olan Alsas bölgesi için toplumsal anlamda bir dönüm noktası oldu. Alman makamları bu duruma izin vermiş olsa da panayırın işlediği tema hiçbir zaman gözlerden kaçmadı.

Birkaç yıl sonra, Birinci Dünya Savaşı'nın meydana geldiği yıllarda, Alsas Müzesi'ni işleten şirket kendini tasfiye etti ve müze 1917 yılında Strazburg Belediyesi Müzeleri'ne devredildi. Strazburg Belediyesi, müzeye 1952 yılına kadar görevde kalacak olan Adolphe Riff'i küratör olarak atadı. Strazburg Müzeleri Müdürü, bu tarihten itibaren müzenin müdürlüğü görevini üstlenmiş olsa da bu görev 1958 yılından itibaren Roger Henninger tarafından yürütüldü.

1969 ile 1985 yılları arasında müzenin küratörü Georges Klein, müze bünyesine çok sayıda koleksiyonu dahil ederek çeşitli tematik sergilerin sunulmasına öncülük etti. Müzenin iki komşu binaya doğru genişlemesini ve yeni sergi odalarının açılmasında yine Klein'ın imzası bulunmaktadır. Klein ve halefi Malou Schneider'in idaresi altındaki Alsas Müzesi, yıllar içerisinde Fransa'nın en önemli popüler sanat ve kültür müzeleri arasında yerini aldı.