Domenico Cimarosa

Domenica Cimerosa (17 Aralık 1749, Aversa, İtalya – 11 Ocak 1801, Venedik), klasik opera müziği dönemi içinde çalışan, ve bu dönem ilkelerine uygun operalar hazırlamış olan Napoli ekolüne dahil bir İtalyan asıllı besteci. Çalışma hayatı döneminde 80 kadar opera bestelemiştir ve en beğenilen eseri Il matrimonio segreto (Gizli Evlenme) (1792) olmuştur.

Cimarosa İtalya'nın Campania bölgesinde bulunan Aversa kasabasında doğmuştur. Ailesi fakirdi ama oğullarına iyi bir eğitim vermek hedefiyle Napoli'ye taşındılar. Cimarosa o şehirde bulunan manastırların birine bağlı olan bir parasız okulda eğitime başladı. Manastırın org çalgıcı görevini yapan bir rahip genç Cimarosa'nin üstün yeteneklerini görerek ona İtalyanca, antik Latince ve İtalyan edebiyatı ve müziğe giriş dersleri vermeye başladı. Bu rahibin destek ve tavsiyesi ile Cimarosa Napoli'de "Napoli Müzik Konservatuvarı"na burslu öğrenci olarak alındı ve orada 11 yıl eğitim aldı. Hocaları arasında Niccoló Piccinni gibi klasik İtalyan opera ekolünün üyeleri bulunmaktaydı.

Cimarosa yirmi-üç yaşında iken bestecilik kariyerine başladı. 1772'de Napoli'de "Teatro del Fiorentini" adlı tiyatroda ilk bestesi olan Le stravaganze del conte adlı opera buffa janrında opera eseri yapımlandı. Bu eseri seyirci tarafından tutuldu. Aynı yıl Le pazzie di Stelladaura e di Zoroastro adlı güldürücü hatta bir Fars vasıflı yine "opera buffo" janrındaki eseri büyük bir başarı ile yapımlandı. Bu iki eser nedeniyle Cimerosa'nın ismi İtalya ve hatta Avrupa opera-evleri arasında yayılmaya başladı. 1774'te Roma'ya davet edilerek o yılın mevsimine uygun bir opera eseri bestelemesi için bir sipariş verildi ve orada L'italiana in Londra adlı bir diğer komik opera janrındaki eseri de yapımlandı.

Bundan sonraki 13 yıl Cimarosa İtalya'da bulunan muhtelif opera evlerinden birçok sipariş alarak çeşitli janrlarda opera eserleri hazırlamakla hayatını kazandı. Bu eserlerin sahnelenmesi sırasında orkestra şefliği de yapması dolayısıyla geçici olarak Napoli, Roma ve diğer İtalyan şehirlerinde yaşadı. 1784-1787 döneminde şehirdeki değişik tiyatrolar için eserler hazırladığı için Floransa'da yaşadı. Çalışma hayatının bu safhasında eserleri komik "opera buffa" ve ciddi "opera seria" janrlarında opera eserleri hazırlaması yanında, "kantatalar" ve diğer "dinsel müzik" eserleri de verdi. Bu eserler arasında çok tutunanları şöyle sıralanabilir: Cajo Mario; üç tane İncil konulu opera (Assalone, La giuditta, Il sacrificio d'Abramo); Il convito di pietra; ve Venedik'te ilk defa yapımlanan ve büyük başarı kazanan komik opera buffa janrında bir eser olan La ballerina amante.

1788 civarlarında Cimarosa Rus Çariçesi II. Katerina'nin daveti üzerine Sankt-Peterburg'a gitti ve orada saray müzik direktörü olarak 4 yıl görev yaptı. Bu dönemde de birçok opera eseri hazırladı ve bunlar ilk defa Sankt Peterburg'da yapımlandı. Bu arada birçoğu hakkında elimizde kaynak ve hatta delil olmayan birçok eser (özellikle "piece d'occasio (okazyon parçası)" hazırladığı bilinmektedir.

1792de Cimarosa Rusya'dan ayrılarak Avusturya İmparatoru II. Leopold'un daveti üzerine Viyana'ya giderek saray müzik direktörü görevini üzerine aldı. Bu sırada hafif opera eserleri arasında bir şaheser olduğu kabul edilen Il matrimonio segreto adlı eserini hazırlayıp yapımlatmıştır.

1793de Cimarosa Napoli'ye geri dönüp bir seri yeni opera eseri hazırladı. Çalışma hayatının bu son döneminde çeşitli problemli yıllar geçirdi. Bu sorunlar arasında rakibi opera bestecisi olan Giovanni Paisello'nun çeşitli enterikaları ile karşılaşmasıdır. Ayrica Napoli Krallığı'nin Bonapartistler eline geçmesi aleyhtarıydı. Bu sırada Cimarosa açıkça liberal partiye destek vermiştir. Ancak Bonapartist'lerin atılmasından sonra yerine gelen mutlak monarşist Burbon Hanedanı idaresi bu Cimarosa'nin bu liberal tutumu aleyhinde sert bir tedbir aldı ve Cimarosa idama mahkûm edildi. Ama bestecinin yakınları araya girdi ve bu hüküm Napoli'den sürgüne dönüştürüldü. Bu sürgünlük yıllarını Cimarosa Rusya'da geçirmeye karar verdi. Ancak ayrılma hazırlıkları sırasında ve seyahatinin başlarında sıhhati gittikçe kötüleşmeye başladı.

Epey acılı bir hastalık döneminden sonra 11 Ocak 1801de Cimarosa bağırsak iltihabından dolayı Venedik'te öldü. Hastalığı ve ölümü Cimarosa'nın siyasal fikirleri dolayısıyla zehirlendiği söylentilerinin yayılmasına neden oldu. Bundan dolayı hastalığı ve ölümü hakkında resmî bir araştırma yapıldı ve özel bir rapor hazırlandı. Cimarosa hayatının son anlarına kadar bestelemeye devam etmiştir ve hayatının son günlerinde Artemizia adlı bir opera eserini tamamlamaya çalışmaktaydı.