Lech Kaczyński

Lech Aleksander Kaczyński (d. 18 Haziran 1949, Varşova - ö. 10 Nisan 2010, Smolensk, Rusya), 2005-2010 arasında Polonya Cumhurbaşkanı, 2002-2005 arasında da Varşova Belediye Başkanı olan Polonyalı siyasetçi. Aynı zamanda eski başbakan Jarosław Kaczyński'nin ikiz kardeşidir. 10 Nisan 2010 tarihinde Rusya'da bir uçak kazasında eşiyle birlikte ölmüştür.

Varşova'da mühendis bir babayla filolog bir annenin çocuğu olarak doğdu. Varşova Üniversitesi'nde hukuk eğitimi aldı. İş hukuku alanında uzmanlaştı. 1970'lerdeki ülkedeki komünist rejime karşı olan bir bağımsız işçi sendikası hareketi içinde yer aldı. 1980'de Gdańsk tersanesindeki İşletmelerarası Grev Komitesi'ne danışman oldu, aynı zamanda Solidarność (Dayanışma) hareketine de katıldı. Aralık 1981'de ilan edilen sıkıyönetim sırasında gözaltına alındı. Serbest bırakıldıktan sonra yeraltına çekilen Solidarność hareketine katıldı. 1980'lerin sonlarında Solidarność'un yasal hale gelmesinden sonra Kaczyński Lech Wałęsa'nın danışmanı oldu. Nisan 1989'dan itibaren hükûmet ile Solidarność ve diğer muhalefet grupları arasında yapılan Yuvarlak Masa Görüşmeleri'ne katıldı.

Solidarność'un kazandığı haziran 1989'da yapılan ilk kısmi serbest seçimlerde senatör seçildi ve Solidarność'un başkan yardımcılığına getirildi. 1990'da Lech Wałęsa'nın cumhurbaşkanlığı adaylığını destekledi ve danışmanlığını yaptı. 1991'de yapılan parlamento seçimlerinde bağımsız olarak parlamentoya seçildi. Wałęsa tarafından Başkanlık Konseyi'nde güvenlik bakanlığına getirildi, ancak 1992'de bu görevden aldı.

1992-1995 arasında Yüksek Denetim Konseyi başkanlığı, adalet bakanlığı ve Jerzy Buzek'in hükûmetinde Polonya başsavcılığı (2001-2002) görevlerinde bulundu. Tüm bu görevleri sırasında yolsuzluklara karşı takındığı tavizsiz tutumla halk arasında takdir topladı. 2001 yılında, kardeşiyle beraber muhafazakâr Hak ve Adalet Partisi'ni (Prawo i Sprawiedliwość – PiS) kurdu. 2001-2003 arasında bu partinin başkanlığını yaptı.

2002'de ezici çoğunlukla Varşova belediye başkanlığına seçildi. Göreve başlarken yolsuzluğa karşı savaş açtığını belirtti. 2004'te Varşova Gettosu Ayaklanması Müzesi'ni açtı. Eşcinsel yürüyüşlerini iki kez engelledi. Kaczyński bu uygulaması yüzünden 2007 yılında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 11. maddesine göre toplantı özgürlüğünü ihlal ettiğine karar verildi.

Mart 2005'te cumhurbaşkanlığı adaylığını açıkladı. Kaczyński, 23 Ekim 2005 tarihinde yapılan cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ikinci turunda aldığı yüzde 54 oy oranıyla rakibi Donald Tusk'ı yenerek ve Polonya Cumhurbaşkanı seçildi. 23 Aralık 2005'te yemin ederek göreve başladı. Dış politikada Polonya'nın enerji güvenliğini garanti altına almaya yönelik bir siyaset güttü. 2006'da Helsinki'de yapılan Avrupa Birliği-Rusya görüşmesinde, Rusya'nın Polonya'nın et ve tarım ürünlerine uyguladığı ithalat yasağına misilleme olarak Rusya-AB ortaklık görüşmelerinin başlatılmasını veto etti. 2009'da Sırbistan'a yaptığı ziyarette Polonya'nın Kosova'nın bağımsızlığını tanıma kararından hoşnut olmadığını açıkladı.

10 Nisan 2010 tarihinde, Lech Kaczyński, eşi Maria Kaczyńska ve diğer Polonya heyeti üyelerini Katyn Katliamı'nın anısına yapılacak törene katılmak üzere Varşova'dan Smolensk'e götüren Tupolev Tu-154 model yolcu uçağı Smolensk Hava Üssü'ne yaklaşması sırasında pistin yaklaşık 1 km uzağında ormanlık araziye düştü. Kazada uçakta bulunan 89 yolcu ve 7 kişilik mürettebatın tamamı yaşamını yitirdi.

Cenazesi ertesi gün Polonya'ya getirildi. 17 Nisan'da Varşova'da yapılan devlet töreninin ardından, ertesi gün yapılan toplu ayinin ardından Kaczynski ve eşi krallar, azizler ve ulusal kahramanların mezarlarının bulunduğu Kraków'daki Wawel Katedrali'ne defnedildi.