Türk Telekom

Türk Telekom (tam adıyla Türk Telekomünikasyon Anonim Şirketi), 23 Ekim 1840 tarihinde kurulan PTT'nin (eski adıyla Osmanlı Posta Nezareti) telekomünikasyon ve posta hizmetlerinin 1995 tarihinde birbirinden ayrılması sonucunda Türkiye'ye telekomünikasyon hizmetlerini sunmak amacıyla devlet tarafından kurulmuş şirket. Genişbant internet, sabit telefon, mobil ve dijital TV yayınları konusunda hizmet vermektedir.

23 Ekim 1840’ta Osmanlı İmparatorluğu'nun posta ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla Posta Nezareti kuruldu. 1909’da telefon hizmetlerinin de eklenmesi ile kurumun adı PTT Nezareti olarak değiştirildi. 18 Haziran 1994 tarih ve 4000 sayılı kanun ile PTT İşletmesi Genel Müdürlüğü'nün, T.C. Posta İşletmesi Genel Müdürlüğü ve Türk Telekomünikasyon Anonim Şirketi şeklinde yeniden yapılanması kararlaştırılıp, 24 Nisan 1995 tarihinden itibaren iki kurum birbirinden ayrı olarak çalışmaya başlamışlardır. 30 Haziran 1994’te kurum Türk Telekomünikasyon A.Ş. adıyla faaliyetlerine devam etmiştir.

Ulaştırma Bakanlığı'nın 16 Mart 1998 tarihli ihalesiyle, GSM 1800 mobil telefon işletme lisansı Türk Telekom'a verilmiştir. Bunun sonucunda 8 Mayıs 2001 tarihinde Türk Telekom'a bağlı olmak üzere Aycell Haberleşme ve Pazarlama Hizmetleri A.Ş. kurulmuştur. Şirket, teknik açılışını 22 Ağustos 2001 tarihinde, dönemin Başbakanı Bülent Ecevit ve yine dönemin Ulaştırma Bakanı Oktay Vural arasındaki bir telefon görüşmesi ile yapmıştır. 8 Nisan 2004 tarihinde Aycell ve Aria GSM operatörleri, Avea çatısı altında birleştirilmiştir. Zaman içerisinde diğer ortakların paylarını satın alan Türk Telekom, günümüzde Avea'nın tamamına sahiptir.

Şirket, 14 Kasım 2005 yılında özelleştirme çalışmaları kapsamında, %55 hissesi ile Oger Telekomünikasyon A.Ş.’ye devredildi. 6 milyar 550 milyon dolara gerçekleşen devir, cumhuriyet tarihinin en büyük ihalesi olmuştur. Ancak bu rekor 2013 yılında, İstanbul'a yapılacak olan üçüncü havalimanı ihalesi ile el değiştirmiştir. Devir sırasında kablo televizyon yayını ve kablo internet hizmetleri Türksat'a aktarılırken, deniz haberleşmesi ve seyir güvenliği hizmetleri de Kıyı Emniyeti ve Gemi Kurtarma İşletmeleri Genel Müdürlüğü'ne devredilmiştir.

17 Ağustos 2018'de BTK'nın devrine izin vermesinden sonra, 29 Ağustos 2018'de Hazine ve Maliye Bakanlığı alacaklı bankalar tarafından devralınmasına onay verdiğini açıkladı.

26 Ocak 2016 tarihinde, şirketin CEO'su Rami Aslan halihazırda Türk Telekom Grubu altında yer alan Avea ve TTNET markalarının tek çatı altında toplanarak hizmetlerine Türk Telekom adı altında devam edileceğini açıkladı.

Türkiye'nin tüm telefon ve internet servis sağlayıcıları içinde kendi kurulu altyapısına sahip birinci firma konumunda olup diğer internet servis sağlayıcılara ve sabit telefon hizmeti (STH) veren firmalara da toptan satış yöntemi ile hizmet vermektedir. İnternet Veri Merkezi'ni de içeren Türk Telekom, sabit hattan mobil telekomünikasyona, yazılımdan çağrı merkezine kadar geniş bir yelpazede hizmet sunmaktadır. Almanya'da Türk Telekom Mobile ile mobil telekomünikasyon alanında hizmet sunmaktadır.

Türk Telekom'un Mart 2020 tarihi itibarıyla 308.000 km’lik fiber altyapısı, 23.2 milyon GSM abonesi, 11.6 milyon geniş bant abonesi, 3.4 milyon TV ve TivibuGO abonesi, 14.8 milyon sabit erişim hattı abonesi bulunmaktadır.

Türk Telekom Mobil (bazen TT Mobil, TT Mobil İletişim Hizmetleri A.Ş. veya önceli olan Aveanın adıyla bilinir), Türk Telekom'un mobil servislerini yürüten şirkettir.

2015 yılında Türk Telekom Mobil, Avea adıyla Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından yapılan IMT Hizmet ve altyapılarına İlişkin Yetkilendirme İhalesi'ne (bilinen adıyla LTE Yetkilendirme İhalesi) katıldı.

Kapasite artışı için yatırımlarına devam eden TT Mobil, 2020 birinci çeyrekte frekansların verimli kullanılması için refarming (spektrumun yeniden dağıtılması) işlemini gerçekleştirdi. 1800 MHz'de 2G için kullanılan bant genişliğinin 10 MHz;ini LTE için kullanmaya başlayan TT Mobil, bu şekilde LTE için 1800 Mhz;de kullandığı bant genişliğini 30 MHz'e yükseltmiştir.

Türk Telekom'un internet hizmetleri, resmî olarak TTNET A.Ş. altında yürütülmektedir. TTNET Anonim Şirketi, Türkiye'de internet sağlayıcısı iletişim ve teknoloji şirketi olarak 26 Nisan 2006 tarihinde Türk Telekom Grubu'nun bir üyesi olarak kurulmuştur. 14 Mayıs 2006 tarihinde 'İnternet Servis Sağlayıcı Lisansı' alarak faaliyetlerine başlamıştır.

26 Ocak 2016 tarihinde feshedilerek abonelerine Türk Telekom markası altında hizmet vermeye başlamıştır. 2021'in 3. çeyreği itibarıyla Türk Telekom, Türkiye'deki sabit internet kullanıcılarının %64,21'ine sahiptir.

Citizen lab, Türk Telekom ağında bir dizi middleboxun, birtakım meşru programları indirmeye çalışan yüzlerce kullanıcıyı bu programların casus yazılımla paketlenmiş versiyonlarına yönlendirdiğini tespit etti. Operatörler tarafından programla aynı pakete konulan casus yazılımın StrongPity APT saldırılarında kullanılana çok benzediği görüldü. Türkiye’deki enjeksiyonun operatörleri, StrongPity casus yazılımına geçmeden önce, "yasal dinleme" casus yazılımı FinFisher kullanıyordu. FinFisher, bu yazılımın yalnızca devlet kuruluşlarına satıldığını iddia ediyor.