Akdeniz için Birlik

Akdeniz için Birlik (AiB) Avrupa ve Akdeniz Havzası'ndan 43 ülkenin yer aldığı hükûmetler arası bir kuruluştur: Avrupa Birliği'nden 28 üye devlet ve Kuzey Afrika, Orta Doğu ve Güneydoğu Avrupa'dan 15 ortak Akdeniz ülkesini kapsar.

Akdeniz için Paris Zirvesi'nde (13 Temmuz 2008), Avrupa-Akdeniz bölgesinden 43 Devlet ve Hükûmet Başkanı, Barselona Süreci: Akdeniz için Birlik'i kurma kararı aldı. Birlik, yeni üyelerle ve geliştirilmiş bir kurumsal yapıyla Avrupa-Akdeniz Ortaklığı'nın şu amacı taşıyan yeni bir aşaması olarak sunuldu: "çok katmanlı ilişkileri iyileştirmek, sürecin ortak mülkiyetini artırmak, yönetimi eşit temeller üzerine oturtmak ve bunu vatandaşlar açısından daha görünür nitelikte somut projelere dönüştürmek. Şimdi, Barselona Süreci'ne yeni ve sürekli bir ivme kazandırma zamanı. Barselona Deklarasyonu'nun hedeflerini somut sonuçlara dönüştürmek için şimdi daha fazla katılım ve yeni kolaylaştırıcılar gerekiyor."

Paris Zirvesi, Nicolas Sarkozy için diplomatik bir başarı olarak görüldü. Fransa Cumhurbaşkanı, Fas ve Ürdün kralları hariç olmak üzere 43 Avrupa-Akdeniz ülkesinin Devlet ve Hükûmet Başkanlarını Paris'te bir araya getirmeyi başarmıştı.

Bu toplantı; AiB'nin kurumsal yapısını ve nasıl yürütüleceğine ilişkin prensipleri belirleyerek Paris Deklarasyonu'nu tamamlayan yeni bir ortak deklarasyonla sonuçlandı. Başkanlığın bir AB üye ülkesi ve bir Akdeniz ülkesi ortağı tarafından ortak şekilde üstlenileceği dönüşümlü eş başkanlık sistemi oluşturuldu. Fransa ve Mısır eş başkanlık görevini üstlenen ilk ülkeler oldular. Arap Birliği'nin tüm toplantılarda bulunması kurallara yazılı olarak eklendi. Ayrı bir yasal statüye ve kendi mevzuatına sahip bir sekreterlik oluşturuldu. Bu sekreterliğin genel merkezi Barselona'da kuruldu.

İlk olarak 1995'te Barselona Konferansı'nda önerildiği şekilde 2010'a kadar (ve sonrasında da) Avrupa-Akdeniz bölgesinde bir Serbest Ticaret Alanı oluşturma hedefi, 2008 Paris Zirvesi'nde de desteklendi.

Akdeniz'deki kirliliğin giderilmesi. Bu kapsamlı proje, iyi çevre yönetimini, içme suyuna erişimi, su yönetimini, kirliliğin azaltılmasını ve Akdeniz'de biyolojik çeşitliliğin korunmasını hedefleyen birçok girişimi kapsamaktadır.

Deniz ve karayolu otobanları. Bu projenin amacı, limanları iyileştirmenin yanı sıra otoban ve demiryolları inşa ederek Avrupa-Akdeniz bölgesinde mal ve insan dolaşımını artırmak ve geliştirmektir. Özellikle Paris ve Marsilya Deklarasyonları, Fas, Cezayir ve Tunus'u birbirine bağlayan bir Trans-Mağrip demiryolu ve otoban sistemlerinin inşasını ele almaktadır.

Sivil koruma. Sivil koruma projesi, doğal ve insandan kaynaklanan afetlere karşı daha iyi önlem, hazırlık ve müdahale geliştirmeyi amaçlamaktadır. Nihai hedef, "Akdeniz Ortak Ülkelerini dereceli olarak Avrupa Sivil Koruma Mekanizması'na yaklaştırmaktır".

Alternatif enerjiler: Akdeniz güneş enerjisi planı. Bu projenin amacı, yenilenebilir enerjilerin üretilmesini ve kullanımını teşvik etmektir. Daha detaylı bir açıklamayla, proje Akdeniz ortak ülkelerini güneş enerjisi üreticilerine dönüştürmeyi, ardından üretilen elektriğin Avrupa-Akdeniz bölgesi genelinde dolaşımının sağlanmasını hedeflemektedir. Bu bağlamda, birlik ve Dii endüstriyel girişimi Mayıs 2012'de "Akdeniz Güneş Enerjisi Planı" ve "Desert Power 2050" (Çöl Enerjisi 2050) adlı uzun vadeli stratejilerinin geliştirilmesini kapsayan, geleceğe dönük işbirliğine yönelik bir Mutabakat Anlaşması imzalamıştır. Marakeş'teki imza töreninde Birliğin Genel Sekreteri bu yeni ortaklığın "Akdeniz Güneş Enerjisi Planı'nın uygulanması için temel bir adım" olduğunu vurgulamıştır.

Yüksek eğitim ve araştırma: Avrupa-Akdeniz Üniversitesi. Haziran 2008'de Piran, Slovenya'da yüksek lisans programları sunan Slovenya Avrupa-Akdeniz Üniversitesi kuruldu. 2008'de Marsilya'da bir araya gelen Dışişleri Bakanları ayrıca Fes, Fas'ta Fas Avrupa-Akdeniz Üniversitesi (Euromed-UM) adlı bir Avrupa-Akdeniz Üniversitesi'nin daha kurulmasına karar verdiler. Fes üniversitesinin açılmasına ilişkin karar Haziran 2012'de duyuruldu. 2008 Paris Zirvesi'nde, 43 Devlet ve Hükûmet Başkanı bu projenin amacının Akdeniz'de yüksek eğitimi ve bilimsel araştırmaları desteklemek, ayrıca gelecekte bir "Avrupa-Akdeniz Yüksek Eğitim, Bilim ve Araştırma Alanı" kurmak olduğu konusunda fikir birliğine vardılar.

·        Akdeniz iş geliştirme girişimi. Girişimin amacı, "işletmelerin ihtiyaçlarını değerlendirerek, politika çözümleri belirleyerek ve bu kuruluşlara teknik destek ve mali enstrümanlar şeklinde kaynaklar sağlayarak" Akdeniz ortak ülkelerindeki küçük ve orta ölçekli işletmeleri desteklemektir.

İlk zirve toplantısı Temmuz 2008'de Paris'te gerçekleştirildi. İkinci zirve toplantısı Temmuz 2010'da AB ülkesi olmayan bir ülkede gerçekleştirilecekti, fakat Avrupa-Akdeniz ülkeleri zirvenin bunun yerine 7 Haziran 2010'da AB'den İspanya'nın başkanlığında, Barselona'da yapılmasına karar verdiler. Ancak 20 Mayıs'ta Mısır ve Fransa eş başkanlığı İspanya ile birlikte zirveyi erteleme kararı aldı; bu hamlenin amacını, İsrail ile Filistin Yönetimi arasında o ay başlayan dolaylı görüşmelere daha fazla zaman tanımak olarak açıkladılar. Buna karşın İspanyol medyası, İsrail Dışişleri Bakanı Avigdor Lieberman'ın zirveden önceki Dışişleri Bakanları konferansına katılması halinde zirveyi boykot etme tehditlerinden ötürü, zirvenin ertelenmesinden Arapları suçladı.

Paris Zirvesi sırasında eş başkanlığı, AB başkanlığından sorumlu olan Fransa ve Mısır paylaşmaktaydı. O günden bu yana Fransa, Mısır'ın yanında eş başkanlığı elinde tutmaya devam etmek için AB'nin farklı dönüşümlü başkanlıklarıyla (Çek Cumhuriyeti, İsveç ve İspanya) anlaşmalar imzalıyordu. Eş başkanlığın ikinci Akdeniz için Birlik Zirvesi'nde yenilenmesi gerekiyordu. Ancak zirvenin iki kez ertelenmesine bağlı olarak eş başkanlığı hangi ülkelerin devralacağına karar verme şansı bulunamamıştı.

Sekreterliğin mevzuatının onaylanmasında yaşanan gecikmenin sorumlusu Türkiye ile Kıbrıs arasındaki anlaşmazlık oldu. Sekreterliğin çalışmaya başlaması için son tarih Marsilya Deklarasyonu'nda Mayıs 2009 olarak belirlendiği halde, bu mevzuat ancak Mart 2010'da onaylandı. Paris Zirvesi'nde Devlet ve Hükûmet Başkanları Yunanistan, İsrail, İtalya, Malta ve Filistin Yönetimi'nden olmak üzere beş Genel Sekreter Vekili belirlemeye karar verdiler. Türkiye'nin Genel Sekreter Vekili çıkarma arzusu ve Kıbrıs'ın bunu reddetmesi, aylar süren müzakerelere neden oldu. Müzakereler Kıbrıs'ın oluşturulan altıncı Genel Sekreter Vekilliği görevinin bir Türk vatandaşına verilmesini kabul etmesiyle son buldu.

Arap-İsrail anlaşmazlığı, ciddiyeti nedeniyle Akdeniz için Birlik'i en derinden etkileyen sorunlardan biridir. İsrail ile Gazze arasında Aralık 2008'den Ocak 2009'a kadar süren silahlı çatışmaların sonucu olarak, Arap Grubu üst düzeyde bir araya gelmeyi reddetti ve böylece 2009'un ilk yarısında yapılması planlanan tüm bakanlar toplantılarını engellemiş oldu. Bunun yanı sıra, Arap Dışişleri Bakanlarının İsrail Dışişleri Bakanı Avigdor Lieberman ile bir araya gelmeyi reddetmeleri, Kasım 2009 ve Haziran 2010'da yapılacak iki bakanlar toplantısının da iptal edilmesine yol açtı. Akdeniz için Birlik'in sektörel toplantıları da İsrail'in işgali altındaki Filistinli sivil nüfusa yönelik eylemlerinden etkilendi. Nisan 2010'da Barselona'da düzenlenen Su konulu Avrupa-Akdeniz bakanlar toplantısında, Filistinlilerin, Suriyelilerin ve Lübnanlıların hak iddia ettiği bölgelere "işgal edilmiş bölgeler" mi yoksa "işgal altındaki bölgeler" mi denileceğine ilişkin terminolojik bir anlaşmazlık yüzünden Su Stratejisi onaylanmadı Yüksek eğitim ve tarım konulu diğer iki bakanlık toplantısı da aynı anlaşmazlık nedeniyle iptal edilmek zorunda kaldı.

İlk ertelemenin ardından hem Fransa hem de İspanya, ertelenen zirvenin bir parçası olarak, ABD'nin gözetimi altında İsrail ile Filistin Yönetimi arasında barış görüşmeleri düzenlemeyi amaçladıklarını duyurdu. Eylül ayında ABD Başkanı Barack Obama bu amaçla zirveye davet edildi. O zaman 21 Kasım 2010'da Barselona'da düzenlenmesi planlanan zirve, Nicolas Sarkozy'ye göre "müzakereleri desteklemek için bir vesileydi."

Gelgelelim, barış görüşmeleri Kasım 2010'un başında durakladı ve Mısırlı eş başkan zirvenin ancak İsrail'in müzakerelerin kaldığı yerden devam etmesini sağlayacak bir jest yapmasıyla gerçekleştirilebileceği şartını koştu. Bazı uzmanlara göre Benjamin Netanyahu'nun Doğu Kudüs'te 300 yeni konutun inşa edileceğini duyurması, 21 Kasım'da zirvenin gerçekleştirilmesine dair tüm olasılıklara son verdi. İki eş başkan ve İspanya, 15 Kasım'da Orta Doğu Barış Süreci'nin duraklamasının "memnun edici bir katılıma" engel olacağını öne sürerek zirveyi belirsiz bir tarihe ertelemeye karar verdi.

2009'daki mali ve politik durumdan ötürü hız kesen AiB'ye, Genel Sekreterliğin kurulmasına ilişkin müzakerelerin sonuçlanması ve Genel Sekreterliğin 4 Mart 2010'da Barselona'da özel olarak yenilenen Palau de Pedralbes'de resmi olarak açılması üzerine Mart 2010'da kararlı bir şekilde hız kazandırıldı.

Fas'ın Avrupa Birliği Büyükelçisi Eneko Landaburu, Eylül 2010'da Akdeniz için Birlik'e "inancının olmadığı" açıklamasını yaptı. Landaburu'ya göre, Araplar arasındaki bölünme "güçlü bir bölgeler arası politikanın uygulanmasına olanak vermiyor" ve 43 ülkeden oluşan bu iddialı projeyi geride bırakarak karşılıklı ilişkilere odaklanılmasını gerektiriyordu.

Ocak 2012'de, Genel Sekreter Yusuf Amrani, Benkirane hükûmetinde Dışişleri ve İşbirliği Bakanı'na Delege Bakan olarak görevlendirildi. Onun yerini ise Faslı diplomat Fathallah Sijilmassi aldı.

2015'te, AiB toplam 37 etiketlenmiş projeye sahipti. Bunların 19'u uygulama aşamasındaydı.[AP2] 18 Kasım 2015'te, Avrupa Dış Eylem Servisi tarafından yayınlanıp 14 Aralık'ta Avrupa Konseyi tarafından onaylanan Avrupa Komşuluk Politikası (ENP) üzerine yapılan incelemede, AiB entegrasyon ve bölgesel işbirliği için itici güç olarak konumlandırıldı.

26 Kasım 2015'te, Barselona Deklarasyonu'nun 20. yıldönümü vesilesiyle, AiB eş başkanlarının, Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı ve Avrupa Birliği Genel Dış Politika ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Federica Mogherini'nin ve Ürdün Krallığı Dışişleri Bakanı Nasser Judeh'in girişimiyle Barselona'da AiB çerçevesinde bölgesel işbirliğini geliştirmeye ilişkin politik taahhüdün yenilenmesi amacıyla AiB ülkelerinin Dışişleri Bakanlarının bir araya geldiği gayriresmî bir toplantı düzenlendi.

Şubat 2016'da, AiB etiketli “Başarı için Beceriler” projesi Ürdün ve Fas'taki eğitim faaliyetlerini başarıyla tamamlayarak yüksek bir oranda işe yerleştirme gerçekleştirdi. Ürdün ve Fas'ta iş arayanlar arasında işe yerleştirme oranının (115 mezun) %49 olduğu tahmin ediliyor; katılımcıların %6'sı ise stajyerlik pozisyonlarına yerleştirildi.

12 Mart 2016'da, AiB'ye Akdeniz bölgesinde Evrensel Değerler ve İnsan Hakları konusunda yaptığı çalışmalar nedeniyle prestijli Agrupación Española de Fomento Europeo (AEFE) Onur Nişanı verildi.

2 Haziran 2016'da AiB, AB Komisyonu Üyesi Johannes Hahn ve Ürdün İşbirliği ve Planlama Bakanı Imad N. Fakhoury'nin daveti üzerine ilk kez Akdeniz için Birlik Bölgesel İşbirliği ve Planlama Bakanlar Toplantısı gerçekleştirildi.

Bakanlar, gereken kapsayıcı büyüme ve istihdam için olanaklar sağlamanın bir yolu olarak bölgedeki ülkeler arasında ekonomik entegrasyonu güçlendirmeye ihtiyaç olduğunu belirttiler. Bu hususta Akdeniz için Birlik'in oynadığı hayati rolü vurgulayarak, bölge genelindeki projelerin teşvik edilmesi de dahil olmak üzere, AiB Sekreterliği'nin bölgesel işbirliği ve entegrasyondaki ilerlemeyi kolaylaştırmaya yardımcı olmak amacıyla yürüttüğü çalışmaları memnuniyetle karşıladılar.

18-19 Temmuz 2016'da, AiB Tanca bölgesinin kurumsal ortağı olarak MedCOP İklim Konferansı 2016'ya aktif şekilde katılım sağladı. MedCOP İklim Konferansı 2016; iklim sorunları üzerinde çalışan Akdeniz gençler ağının oluşturulması, bölgedeki iklim projelerine yönelik finansmanı daha verimli hale getirmek amacıyla İklim Finansı İşbirliği Bölgesel Komitesi'nin kuruluşu ve Schneider Electric'in AiB Enerji Üniversitesi'ni açması gibi, bir Akdeniz iklim gündeminin formüle edilmesine yardımcı olacak, AiB tarafından desteklenen çeşitli girişim ve projelerin sunulduğu bir forum sağladı.

10-11 Ekim 2016'da, AiB Sekreterliği Barselona'da Kadınların Güçlendirilmesi konulu Üst Düzey Konferansların üçüncüsünü düzenledi. Bu konferans 2014 ve 2015'teki konferansları izliyor ve 2017'nin sonlarında gerçekleştirilmesi planlanan Toplum İçinde Kadınların Rolünü Güçlendirme konulu Dördüncü AiB Bakanlar Konferansı'na hazırlık niteliği taşıyordu. Konferans, 30'dan fazla ülkeden 250 katılımcının Akdeniz'deki mevcut zorluklara bir yanıt olarak kadınların temel katkılarına yatırım yapma ihtiyacını vurguladığı bölgesel bir diyalog forumu oldu.

AiB Paris Bakanlık Deklarasyonu tarafından sunulan talebin ardından Kadınların Toplum İçindeki Rolünü Güçlendirme konusunda bir rapor hazırlandı. Talep, “bir Avrupa-Akdeniz forumu olarak etkili bir takip mekanizması oluşturulmasına ve kadınlarla ilgili politikalar, mevzuat ve bunların uygulanması konusunda etkili bir diyaloğun sağlanmasına” yönelikti.

1 Kasım 2016'da, AiB “Bizerte Gölü'nün Kirliliğe Karşı Korunmasına Yönelik Entegre Program”ı Bizerte, Tunus'ta resmi olarak başlattı. Etkinlik Tunus Başbakanı Yusuf Şahid, Avrupa Birliği Genel Dış Politika ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi ve Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Federica Mogherini ve Akdeniz için Birlik Genel Sekreteri Fathallah Sijilmassi'nin katılımıyla gerçekleştirildi. 5 yıllık bir süre içinde toplam 90 milyon Euro'yu aşkın bir bütçeyle yürütülecek olan program, kuzey Tunus'taki Bizerte Gölü’nün temizlenmesi çalışmalarına katkıda bulunarak çevredeki nüfusların yaşam koşullarını iyileştirecek ve Akdeniz'in tamamını etkileyen başlıca kirlenme kaynaklarını azaltacak. Proje, Avrupa Yatırım Bankası ve Avrupa Komisyonu'nun yanı sıra Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası gibi uluslararası finans kuruluşları tarafından destekleniyor.

Kasım 2016'da, AiB Sekreterliği COP22 sırasında Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin (UNFCCC) resmi gözlemcisi oldu ve aynı zamanda Avrupa-Akdeniz bölgesinde Paris Anlaşması'nın hedeflerine ulaşılmasına yardımcı olmayı amaçlayan belirli bölgesel girişim ve projelerin başlatılmasında aktif şekilde yer aldı.

22 Şubat 2017'de, Akdeniz için Birlik (AiB) Sekreterliği ve İsveç Uluslararası Kalkınma Ajansı (Sida), bölgede daha sürdürülebilir ve kapsayıcı bir kalkınma sağlamak için AiB faaliyetlerinin desteklenmesi amacıyla 6,5 milyon Euro değerinde çok yıllık bir finans anlaşması imzaladı.

10 Nisan 2017'de, Kıbrıs, Fransa, Yunanistan, İtalya, Malta, Portekiz ve İspanya'nın Devlet veya Hükûmet Başkanları Madrid'deki 3. Güney Avrupa Birliği Ülkeleri Zirvesi'nde bir araya gelerek Akdeniz için Birlik'e sağlayacakları desteği yeniden tasdik ettiler ve Birlik'in, “mevcut zorluklarımızı etkili bir şekilde ve toplu olarak ele almak için ortak bölgesel gündemimizin yönetiminde ortak mülkiyetin bir ifadesi olarak, Avrupa-Akdeniz bölgesel işbirliğinin konsolidasyonunda merkezi bir rol oynadığını” vurguladılar.

2017'de, değeri 5,3 milyar Euro'nun üzerinde olan 47 bölgesel işbirliği projesi, 43 Üye Devletin oybirliğiyle sağladığı destekle AiB etiketiyle uyumlu hale getirildi. Projelerin uygulanması hız kazanmaktadır ve projeler uygulandıkları yerlerde olumlu sonuçlar vermektedir.

Akdeniz için Birlik'in başlıca amacı, bölgesel diyalog ve bölgeye yönelik somut ve yapısal projelerin uygulanmasıyla Avrupa-Akdeniz bölgesinde işbirliğini ve entegrasyonu artırmaktır. AiB'nin desteklediği projeler, her ülkenin istediğinde onaylanmış projelerde yer almasına olanak veren değişken geometri prensibine uyar.

AiB, yalnızca tek bir ülkenin durumunda değil, bir bütün olarak bölgesel entegrasyon üzerinde bir etki sağlamak için ortak bir Akdeniz gündeminin oluşturulmasına ön ayak olarak, 2004'te oluşturulan Avrupa Komşuluk Politikası karşılıklı çalışmasını ve AiB üye devletlerinin kalkınma politikalarını tamamlamaktadır.

AiB Sekreterliği, bölgesel ve alt bölgesel sektörel diyalog forumları ve takip faaliyetleriyle politik düzeyde alınan kararları uygulamakta; böylece Bakanlık taahhütlerinin takibini sağlamakta ve bölgesel işbirliğini desteklemeye yönelik girişimleri teşvik etmektedir.

Yapılandırılmış bölgesel diyalog forumları; parlamenterler ve uluslararası kuruluşların temsilcileri, kâr amacı gütmeyen kuruluşlar, sivil toplum kuruluşları, uluslararası finans kuruluşları, kalkınma ajansları, endüstri ve özel sektör, üniversiteler ve düşünce kuruluşları da dahil olmak üzere Akdeniz genelinden 20.000'den fazla paydaşın katılımıyla gerçekleştirilmektedir.

*Mart 2015'te, Parlamentolar Arası Genel Dış Politika ve Güvenlik Politikası ile Genel Güvenlik ve Savunma Politikası Konferansı nihai kararlarında AiB'yi "bölgedeki en etkili ve çok yönlü işbirliği forumu" olarak tanımladı.

Mayıs 2016'da, AiB Parlamenterler Meclisi, 12. Genel Kurul Toplantısı'nın nihai deklarasyonunda “AiB'nin Akdeniz'de işbirliği ve bölgesel entegrasyonu teşvik etme konusunda oynadığı öncü niteliğindeki rolün önemini […]” belirtti.

Ocak 2017'de, 43 Üye Devletin Dışişleri Bakanlarının bir araya geldiği ikinci AiB Bölgesel Forumu'nda Avrupa Birliği Genel Dış Politika ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi ve Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Federica Mogherini şu açıklamayı yaptı: “Hepimiz bu entegrasyon eksikliği, gerginlik ve anlaşmazlık döngüsünü kırıp Akdeniz için Birlik sayesinde son derece somut eylem alanlarında daha fazla politik diyaloğa ve daha fazla bölgesel entegrasyonel işbirliğine uyumlu bir şekilde yatırım yapmayı amaçlıyoruz.”

AiB, etiketleme süreciyle vatandaşların hayatları üzerinde doğrudan bir etki yaratabilecek genel bölgesel sorunları ele alan projelere destek vermektedir. AiB etiketi, seçilen projeler için bölgesel bilinirlik ve görünürlük sağlanmasını garanti eder. Ayrıca, AiB'nin finans ortakları ağı sayesinde projelerin finansman olanaklarına erişmelerini sağlar.

AiB'nin sağladığı başlıca katma değer, politika boyutuyla politikanın operasyonel bir şekilde yerinde uygulanan somut projelere dönüştürülmesi arasında oluşan karşılıklı ilişkide yatar. Bu ilişki, çok paydaşlı bir yaklaşımla ilgili politikaların tanımlanmasını da destekler. Yerinde uygulanan projelerin benimsenmesi, “değişken geometri” prensibine uygun şekilde, daha az sayıda ülkenin, tüm ülkelerin onayıyla ortak bir çıkara hizmet eden projelerde işbirliği yapmaya ve bu tür projelere katılım sağlamaya karar verebileceği bir esneklik düzeyi sunar.

AiB, paydaşlarla gerçekleştirilen bir danışma sürecinin ardından 2013 yılında, bölgede istihdam edilebilirlik, aracılık hizmetleri ve istihdam yaratma gibi alanlar bakımından müdahale önceliklerini belirleyen ve bu kapsamda belirli projeler geliştirilen bölgesel bir girişim (Med4Jobs) başlattı.

2015 itibarıyla, AiB sekreterliği gençlerin istihdam edilebilirliği ve kapsayıcı büyüme zorluklarını ele alan 13 projeyi etiketlemişti. Politik yetki ve bölgesel diyaloglarda ifade edilen öncelikler çerçevesine oturan bu projeler, çoğu genç insanlar olmak üzere 200.000 lehtarı hedeflemekte ve 1.000'den fazla küçük ve orta ölçekli özel işletmeyi kapsamaktadır.

Gençlerin İstihdam Edilebilirliği ve Kadınların Güçlendirilmesi konularına özellikle odaklanılması, AiB'nin bölgede istikrar ve güvenlik sağlamanın önündeki en temel meseleye yönelik olarak bölgedeki insan sermayesini güçlendirme hedefine uygundur.

Temmuz 2017 itibarıyla, AiB bölgesel Sürdürülebilir Kalkınma temelini ele alan 21 projeyi etiketledi. Bu projelerin bölge genelinde iklimle ilgili eylemler, yenilenebilir enerji, ulaşım, kentsel gelişim, su, mavi ekonomi ve çevre gibi alanlarda önemli sosyo-ekonomik etkiler yaratması beklenmektedir.

AiB üyesi 43 ülkenin her biri tarafından atanan büyükelçi ve üst düzey Dışişleri Bakanlığı görevlilerinden oluşan AiB Üst Düzey Görevlileri toplantısı, her yıl düzenli aralıklarla birkaç defa olmak üzere Barselona'daki Sekreterlik makamında veya AiB ülkelerinden birinde gerçekleştirilir. Bu toplantının amacı, bölgesel meseleleri tartışmak, kuruluşun politika ve eylemlerine yön vermek ve toplantı heyetine sunulan projeleri etiketlemektir. Her ülke eşit oy hakkına sahiptir ve tüm kararlar oybirliğiyle alınır. Bu toplantıların yanı sıra, özellikle çevre ve iklim değişikliği, dijital ekonomi, kadınların toplum içindeki yeri, ulaşım ve endüstri gibi belirli konulara ilişkin Akdeniz gündemini belirleyen bakanlar toplantıları olmak üzere, başka AiB toplantıları da gerçekleştirilmektedir.

Genel Sekreter oybirliğiyle AB üyesi olmayan bir ülkeden seçilir. Genel Sekreter'in görev süresi üç yıldır ve bir üç yıl daha uzatılabilir. İlk Genel Sekreter, AB, Belçika, Norveç ve Lüksemburg'un eski Ürdün Büyükelçisi ve 2004-2005 arasında Kamu Sektörü Reformu Bakanı olarak görev yapmış olan Ürdünlü Ahmad Khalaf Masa'deh oldu. Masa'deh bir yıl sonra görevinden istifa etti. Temmuz 2011'de bu görevi Faslı diplomat Yusuf Amrani üstlendi. Amrani, Benkirane hükûmeti tarafından Dışişleri Bakanı Vekili olarak görevlendirildiğinde, onun yerini daha önce Avrupa Birliği (2003-2004) ve Fransa (2005-2009) Büyükelçisi olarak görev yapan Faslı Büyükelçi Fathallah Sijilmassi aldı. Fathallah Sijilmassi, Fransa Cumhuriyeti'nde Légion d´honneur nişanına sahip bir görevli ve Ordre National du Mérite nişanına sahip bir üst düzey görevlidir.

Eylül 2010'da Anna Lindh Vakfı "Avrupa-Akdeniz Kültürler Arası Eğilimler 2010" başlıklı bir rapor yayınladı. Ortak algılar ve bölge genelinde Akdeniz için Birlik'in görünürlüğü hakkındaki bu değerlendirme, Akdeniz için Birlik ülkelerinden 13.000 kişinin katılımıyla gerçekleştirilen bir Gallup Kamuoyu Araştırmasına dayanmaktadır.

Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy, Akdeniz İçin Birlik'i kendi seçim kampanyası esnasında teklif etti. Teklif başlangıçta Sarkozy'un seçim kampanyasının bir parçası olarak yapıldı. Sarkozy'nin seçim zaferinden ise sonra fikir tekrarlandı ve düzenlendi. Bir kısmı Avrupa'yla bütünleşmiş, bir kısmıysa ayrı olan müslüman dünyaya mal olabilecek potansiyel bölüme rağmen, Sarkozy bu inisiyatifi İsrail ile Arap komşuları arasındaki barışı sağlayacak bir fırsat olarak görüyor. Fransa'nın 2008'in 2. yarısındaki Avrupa Birliği Dönem Başkanlığı'nda bir yönetim sisteminin kurulması umuluyor.

23 Ekim 2007'de Sarkozy bütün Akdeniz ülkelerinin liderlerini, "Siyasal, ekonomik ve kültürel bir birliğin temellerinin, katı eşitliğin ilkeleriyle kurulabileceğini" görüşmek üzere Haziran 2008'de Fransa'da yapılacak olan Akdeniz Zirvesi'ne davet etti.

Akdeniz İçin Birlik, çalışmalarının ayrıntılarının belirsiz olması nedeniyle büyük eleştiriler almaktaydı. Akdeniz ülkelerinde AB etkisinin daha da azalacağı, hem AB'ye hem de Akdeniz Birliği'ne üye olan devletlerin bazı AB kararlarını önemsemeyeceğinden endişelenilmekteydi. Ayrıca bu ülkelerde özellikle insan hakları ve sosyal haklarda kayıplar ve polisin tutumunda kötülüşmelerin olması beklenmekteydi.

2008'in başlangıcında Sarkozy, AB'den ve komisyondan yayılan karşıtlık yüzünden Akdeniz İçin Birlik planlarını değiştirmeye başladı. Şubatı'nın sonunda, o yılın Avrupa işlerinden sorumlu Fransız bakanı Pierre Jouyet, "Akdeniz'e ilişkin hiçbir birliğin" olmadığını, ama bölgedeki AB yapılarını ve politikalarını "Tamamlamak ve zenginleştirmek" için "Akdeniz için birlik" olduğunu belirtti. Almanya Başbakanı Angela Merkel'le yapılan bir toplantıdan sonra, projenin sadece Akdeniz'e kıyısı olan AB ülkelerini değil bütün AB'yi kapsayacak şekilde kabul edildiği ve mevcut Barselona sürecinin üzerine inşa edileceği bildirildi. Türkiye de, projenin artık AB üyeliğine bir alternatif olarak tasarlanmadığını Fransa'dan aldığı garantiyle kesinleştirip birliğe katılmayı kabul etti. Akdeniz İçin Birlik, 13 - 14 Temmuz 2008'de başlatıldı.