Gaius Terentius Varro

Gaius Terentius Varro ( MÖ 218–200), Romalı bir politikacı ve İkinci Pön Savaşı sırasında etkin bir generaldi. Bir kasabın pleb oğlu, MÖ 216 yılında konsül seçilen popülist bir politikacıydı. Bu görevdeyken, Cannae Savaşı'nda Hannibal tarafından kesin bir şekilde mağlup edildi.

Varro, pleb bir ailenin, gens Terentia'nın bir üyesiydi ve ailesindeki ilk önemli kişiydi. Babasının, "oğlunu bu meslekle ilgili küçük işlerde çalıştıran" bir kasap olduğu bildirildi. Düşük sınıftan olmasına rağmen, babasının ölümü üzerine mirası bir kamu kariyerine başlamak için kullandı, daha yüksek statüdekileri kovuşturarak ve cursus honorum'un çeşitli yargıçlıklarında ilerleyerek adını duyurdu, quaestorluğu ve hem plep hem de curule aedilisine sahip oldu. Servius, lakaplarının kökenini tartışırken, bu Varro'nun Birinci İlirya Savaşı'nda görev yaptığını öne sürer. Ayrıntıları günümüze ulaşan ilk göreve gelişi, belki de Sardunya'da görevlendirildiği MÖ 218'deki praetorluktu.

MÖ 217'de praetorluğunu tamamlayan Varro, görünüşe göre herhangi bir kişisel inançtan çok pleblerin böyle yaparak kazanılabilecek halk desteğinden dolayı Marcus Minucius Rufus'un diktatörlüğe yükselmesini destekleyen birkaç senatörden biriydi. Varro, Minucius'u ortak diktatör olarak atamakla kalmayıp, aynı zamanda MÖ 216 yılı için konsül seçildi.

Varro ve meslektaşı Lucius Aemilius Paullus, konsüllüğü İkinci Pön Savaşı'nın patlak vermesinden iki yıl sonra ve diktatör Quintus Fabius Maximus Verrucosus'un Hannibal'in ordusuyla meydan savaşına girmeyi reddederek cunctator (geciktirici) lakabını kazanmasından bir yıl sonra üstlendi. Ancak Varro ve Paullus, normalde her birinin ayrı ayrı liderlik edecek olduğu iki konsüllük ordusunu Hannibal ile yüzleşmek için 85.000 kişilik bir kuvvet halinde birleştirmek gibi ender bir adım attılar. Bu tür durumlarda alışılageldiği gibi, iki konsül dönüşümlü günlerde gücün sorumluluğunu üstlendi.

İki ordu Cannae'de buluştu ve burada deneyimsiz Varro, komuta gününü kullanarak kısa bir savaş hattı düzenlerken Paullus'a saldırması için baskı yaptı. Hannibal, Roma kuvvetlerini kuşattı ve büyük kayıplar verdirdi. Varro hayatta kalan yaklaşık 4.500 askerle Venusia'ya kaçarken Paullus savaşta öldürüldü. Daha büyük Roma kuvvetlerinin Canusium'da olduğu haberini alınca, hayatta kalanları onlara katılmaları için yürüttü ve kabaca standart bir konsüllük ordusuna eşit büyüklükte bir kuvvet yarattı.

Varro, panik halinin hakim olduğu Roma'ya geri çağrıldı. Varışta, "devletin umudunu kesmediği" ve kendi canına kıydığı için kendisine teşekkür eden bir kalabalık tarafından karşılandı ve bu nedenle gözle görülür şekilde savaşmayı seçti. Oradayken, ivedi felaketi halletmek için Marcus Junius Pera'nın diktatör olarak atanmasını kolaylaştırdı. Varro daha sonra Apulia'da görevine başlayarak birliklerinin komutasına geri döndü.

Yılın ilerleyen günlerinde, özellikle Cannae'de öldürülenlerin yerine senatörleri terfi ettirmek amacıyla, ikinci diktatör olarak Marcus Fabius Buteo'yu ataması için Roma'ya geri çağrıldı.

Varro, MÖ 215 yılı için görevinde kaldı, yeni askerler toplamak ve bölgeyi korumak için Picenum'a gönderilmeden önce Apulia'da birleştirdiği kuvvetin komutasını sürdürdü.

Halen İtalya çevresinde görev yapan diğer tüm generallerle birlikte, MÖ 214 yılı için yeniden görevi uzatıldı. O yıl kaydolan 18 lejyondan birini görevlerini yerine getirmesi için aldı. Tekrar görevde kaldı ve lejyonu gelecek yıl için Picenum'da tuttu.

Picenum'dan ayrıldıktan sonra Varro'nun bir Propraetor, Etrurialı Arretium kasabasında olası bir isyanı bastırmakla görevli bir praetor yetkisindeki bir vatandaş olduğu kaydedildi. Kasabadan 120 rehineyi kurtardıktan sonra Varro, Roma senatosuna huzursuzluğun hala bastırılmadığını bildirdi. Arretium garnizonuna bir lejyonla geri gönderildi. Senato'dan ikinci bir lejyon alarak MÖ 207 yılında Etrurya'nın komutasında kaldı.

Varro, İkinci Pön Savaşı'nın geri kalanında yer almıyor, ancak daha sonra MÖ 200 yılında iki rol üstlendi. Kartaca ve üst düzey Numidyalıları ziyaret etmekle görevli, Kuzey Afrika'ya giden üç kişilik bir diplomatik elçiliğin üyesiydi. Büyükelçilere, Kartaca'yı savaş MÖ 201'de sona ermesine rağmen General Hamilcar'ın Galya'da operasyonlara devam ettiği ve Kartaca'ya kaçan Romalıların ülkelerine geri gönderilmediği konusunda bilgilendirmeleri talimatı verildi. Üstelik, Zama Savaşı'nda Roma ile ittifakı çok önemli olan Masinissa'ya Numidia Kralı oluşu üzerine verilmesi için hediyeler ve tebrikler aldılar.

Varro ayrıca Venusia'ya döndü, İkinci Pön Savaşı sırasında kasabanın kayıplarından sonra yeni kolonistler ekleyerek yerel nüfusu artırmakla görevli üç triumviri coloniae ducendae'den biri olarak hizmet verdi. Ayrıca MÖ 197 yılına kadar madeni para darphanecisi olarak hizmet ettiği öne sürülmüştür.