Topkapı Parkı

Topkapı Parkı, 'Topkapı Şehir Parkı' veya Topkapı Kültür Parkı, İstanbul Topkapı'da inşa edilmiş yeni nesil mimari park. Yapımına 1999 yılında başlanmış çeşitli evreler geçirerek günümüzdeki son halini almış ve 2009 yılında hizmete açılmıştır.

Fatih Sultan Mehmet Han’ın İstanbul’u fethi sırasında, surlarda açılan gedikten şehre ilk girdiği yer olarak bilinen bu tarihi alan uzun zaman yeşil alan olan olarak varlığını devam ettirmiştir. 1980'li yıllarda Trakya, Avrupa otogarı ve seyyar satıcıların yoğunlukta olduğu bir tür bitpazarı olarak dikkat çeken bölge ile ilgili ilk çalışmalar 1990 yılların başında başlanmıştır.

Anıtlar kurulunun inşa izni vermemesi nedeniyle uzun yıllar terkedilmiş ve bakımsız bir arazi olarak dikkat çeken bölge ilk başlarda evsiz insanların uğrak yerlerinden biriydi. Çoğunlukla burada bulunan tarihi yapılara zarar veriliyor arazinin hemen yanı başında bulunan mezarlık ve arazi içerisindeki tarihi cami kimliği belirsiz kişilerce tahrip ediliyordu. Bölge halkının içinden geçmeye çekindiği ve evsiz insanların ısınmak için ateş yakmaları nedeniyle çoğu kez yanma tehlikesi atlatan bölge İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin ısrarlı çalışmaları sonucu kamulaştırılıp halka kazandırılmıştır.

İnşaasına 1999 yılında başlanan parkın yapım aşamasında çeşitli evrelerden geçilmiştir. Topkapı Parkı çindeki birçok tarihi birçok yapının restore edilmesiyle birlikte günümüzdeki görünümüne kavuşmuş, yeşil alanları, gezi parkurları, çocuk oyun alanları, havuzları, camileri ve otoparkları bitirilerek halkın kullanımına açılmıştır. Parkın içerisinde aynı zamanda “İstanbul’un fethinin üç boyutlu canlandırılacağı” panoramik müze, ve Takkeci (Takyeci) İbrahim Ağa Cami’de yer almaktadır.

Topkapı Parkı Eski Trakya ve Anadolu otogarlarının bulunduğu alan üzerine kurulmuştur. Güneyde İstanbul kara surları, kuzeyde D-100 karayolu, batıda Merkez Efendi Mezarlığı, doğuda ise Topkapı Mezarlığı ile çevrilidir. Toplamda 354 bin metrekarelik alana kurulmuştur.

Parkın kurulduğu eskiden Anadolu ve Trakya otogarlarının bulunduğu alanda 180 bin metrekarelik ağaçlandırma ve yeşillendirme çalışmaları yapılmış bu yeşil alanların arasına havuz ve şelale kurulmuştur. Yaklaşık 64 bin metrekarelik alanda, toplam 500 minibüs ve 1500 araç kapasiteli 2 adet 4 katlı yeraltı otoparkı inşa edilmiş otoparkların üzerine de 3 bin 300 metrekare ve 9 bin metrekare alana sahip 2 adet spor tesisi yapılmıştır. İki adet 400 metrekare büyüklüğünde çok amaçlı çocuk parkı, eski Trakya Otogarı bölgesinde en az 2 bin metrekarelik alana yayılan fetih panoramik müzesi, Takkeci İbrahim Ağa Camii'nin dört bir tarafında eski Osmanlı mimarisiyle dizayn edilmiş 14 adet tek katlı el sanatları çarşısı, katlı otopark çıkışlarında alışveriş noktaları, bekleme alanları ve kafeteryalar yapılmıştır.

Millet Caddesi tarafından surlara girişlerde yaya yeraltı geçişi inşa edilmiş, bu geçitlerde alışveriş birimleri konuşlandırılmıştır. Millet Caddesi-Cevizlibağ yolu üzerindeki yeraltı geçidi genişletilmiş, Millet Caddesi ile Mevlana Kapı-Edirnekapı noktası ile kesişen bölgede havuz ve havuzun altında da 1400 metreküp su kapasiteli su deposu inşa edilmiştir. Proje çerçevesinde ayrıca, gezinti, koşu ve yürüyüş yolları, günübirlik tesisler, piknik ve sergi alanları, açık hava tiyatrosu, oturma ve dinlenme alanları ile yeraltı tuvaletleri yapılmış parkın tamamına güçlü ışıklandırma sistemi kurulmuştur.

İngiltere’deki “Hyde Park” tarzı bir park olan Topkapı parkı yapısı itibarıyla pek çok yeniliği bünyesinde barındırmaktadır. Parkta tarihi ve kültürel yapılarla birlikte modern ve sosyal alanlarla da dikkat çekmektedir. Şehrin trafiğinden, gürültüsünden kaçmak için ideal bir yer olan park, büyüklüğü itibarıyla de son zamanarda Avrupa ülkelerinde sıkça inşa edilen yeni nesil mimari parkları andırmaktadır.

Yarı yarıya yeşil alanla donatılan parkta; bisiklet yolu el sanatları çarşısı ve İstanbul'un fethini canlandıran Panoramik müze ziyaretçiler tarafından büyük ilgi görmektedir. Geniş doğal havuzlara sahip parkın içerisinde aynı zamanda 1500 kişilik açık hava tiyatrosu bulunmaktadır.

45’i yeraltı, 15’i yerüstü olmak üzere toplam 60 adet yeni dükkân, 23 adet Osmanlı evi, parkın sulanması için 1400 tonluk su deposu, yaklaşık 15m yüksekliğinde seyir terası, bir adet helikopter pisti.

Toplam 10 yıllık bir inşa geçmişine sahip olan park, Anıtlar kurulu ile yaşanan anlaşmazlık ve buna bağlı olarak ortaya çıkan mahkeme süreci nedeniyle paha biçilen inşa bedelinin en az 8 katına malolmuştur.