Operasyon: Argo

Argo, (Türkiye'de yayınlanan adıyla Operasyon Argo) 2012 yılı ABD yapımı, yönetmenliğini Ben Affleck'in yaptığı dramatik gerilim filmidir. Filmde, 1979 yılında İran İslam Devrimi esnasında Tahran'da meydana gelen rehine krizi olayında, ABD büyükelçiliğinde bulunan ve Kanada Büyükelçiliğine kaçan altı Amerikalı diplomatın İran'dan kaçırılması olayı dramatize edilmektedir. Kaçırılma operasyonunun adı Canadian Caper olarak adlandırılmıştır. Hikâye 2007 yılında CIA operasyon sorumlusu olan Tony Mendez'in yazdığı "The Master of Disguise" isimli kitap ve Joshuah Berman'ın konu hakkında Wired isimli dergide yazdığı "The Great Escape" isimli makale ile açığa çıkmıştır.

4 Kasım 1979'da İranlı İslamcılar, Başkan Jimmy Carter'ın İran Devrimi sırasında ABD'de Şah'a sığınma hakkı vermesine misilleme olarak Tahran'daki ABD büyükelçiliğine saldırır. Büyükelçilik personelinin altmış altısı rehin alınır, ancak altısı yakalanmadan kaçar ve Kanada büyükelçisi Ken Taylor'ın evinde kalır. Kaçanların durumu gizli tutulurken, ABD Dışişleri Bakanlığı onları İran'dan çıkarmak için seçenekleri araştırmaya başlar. ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı bilgi sızdırma uzmanı Tony Mendez, konsültasyon için getirilir. Önerileri eleştirir. Oğluyla telefonda konuşurken, Maymunlar Cehenneminde Savaş filmini izler ve bu filmden ilham alarak, kaçan elçilik görevlileri için bir hikâye aklına gelir: İran'da bir bilimkurgu filmi için egzotik yerler arayan Kanadalı film yapımcıları.

Mendez, daha önce CIA için çalışmış bir Hollywood makyaj sanatçısı olan John Chambers ile bağlantı kurar. Chambers, Mendez'i film yapımcısı Lester Siegel ile temasa geçirir. Birlikte, sahte bir film yapım şirketi kurarlar, planlarını duyururlar ve ana hikâyeye güvenilirlik katmak için, Star Wars tarzında bir "bilim fantastik macera" olan Argo'yu başarıyla geliştirmeye başlarlar. Bu sırada kaçan elçilik görevlileri iyice tedirgin olmaya başlarlar. Devrimciler, elçiliğin ele geçirilmesinden önce parçalanmış fotoğraflarını yeniden birleştirir ve bazı personelin ortadan kaybolduklarını fark ederler.

Argo filmi için yapımcı olarak gözüken Mendez, Kevin Harkins takma adıyla İstanbul üzerinden İran'a gider ve altı kaçakla tanışır. Onlara Kanada pasaportları ve sahte kimlikler verir. Mendez'in planına güvenmekten korkmalarına rağmen, kendi hayatını da riske attığını bilerek isteksizce plana devam ederler.

Mendez'e, rehinelerin planlı bir askeri kurtarma operasyonuyla çatışmaması için operasyonun iptal edildiği söylenir. Yine de, patronu Jack O'Donnell'i görev için aceleyle yeniden yetkilendirme almaya ve bir Swissair uçuşunda biletlerini onaylamaya zorlayarak ilerler. Kaçakların bilet rezervasyonlarının son dakikada teyit edildiği havalimanında gerginlik artar ve baş muhafız teyit etmek için Hollywood'daki sahte prodüksiyon şirketini telefonla arar, son saniyede telefonu açıp kendisine yanıt verilir.

Teyit olumlu olarak sonuçlandıktan sonra grup, uçağa biner. Uçar kalkışa hazırlanır. Havaalanındaki Devrim Muhafızları hile hakkında bilgilendirilir ve onları durdurmaya çalışarak havaalanı pistinde araç konvoyuyla uçağa yetişmeye çalışırlar fakat yetişemezler, uçak havalanır.

Amerikalıları tanıyan ve onları korumak için devrimcilere yalan söyleyen büyükelçinin İranlı hizmetçisi Irak'a kaçar. Mendez, Zeka Yıldızı madalyası ile ödüllendirilir, ancak görevi çok gizli olduğu için, madalyayı gizlice alır ve daha sonra iade etmesi gerekir. Kanadalı Caper'ın 1997'de gizliliği kaldırıldıktan sonra madalyası tekrar ona geri verilmiştir.

Filmin çekimleri Ağustos 2011'de Los Angeles'ta başladı. McLean, Virginia'da; Washington; ve İstanbul'da ek çekimler yapıldı. Mendez'in CIA merkez lobisine gidip girdiği sahne, CIA'nın Virginia'daki orijinal karargah binasında izin alınarak filme alındı; CIA'da geçen tüm diğer sahneler Los Angeles Times Binası'nın bodrum katında çekildi.