Barış Kararnamesi

Barış Kararnamesi, Bolşevik lider Lenin tarafından yazılan ve Ekim Devrimi ile iktidarın alınmasından sonra 26 Ekim 1917 günü 2. Tüm-Rusya Sovyetleri Kongresi tarafından onaylanan kararname. Kararname tarihli ve 208 numaralı İzvestiya gazetesinde yayınlanmıştır. Karara göre Rusya I. Dünya Savaşından derhal çekilmektedir.

24-25 Ekim Devrimi ile kurulan ve İşçi, Asker ve Köylü Vekilleri Sovyetinden gücünü alan İşçilerin ve Köylülerin hükûmeti, tüm savaşan halklara ve hükûmetlerine adil ve demokratik bir barış görüşmelerinin derhal başlatılması için çağrıda bulunur.

Savaş yüzünden yorulmuş, eziyet çekmiş ve mahvolmuş durumda olan savaşa dahil olan tüm ülkelerin işçi sınıfı ve emekçi halkları adil ve demokratik bir barış için yanıp tutuşmaktadır. Bu barış Çarlık monarşisinin devrilmesinden sonra özellikle Rus işçileri ve köylüleri tarafından ısrarla ve kararlılıkla talep edilmektedir. Bu barışla hükûmetimiz, ilhaksız (yabancı toprakların zorla ele geçirilmesi ve yabancı ulusların zorla kapsanması olmaksızın) ve savaş borçları olmaksızın bir barışı kastetmektedir.

Hükûmetimiz savaşan tüm hükûmetlere ve halklara derhal ateşkes ilan edilmesi çağrısını yapar ve kendi adına ateşkesin en az üç aylık bir süre için yapılmasını önerir. Bu ateşkes süresi barış görüşmelerinin savaşan, savaşmak zorunda kalan veya savaşın içine çekilen tüm taraf halklarının eksiksiz katılımının sağlanması için gereklidir. Bu süre tüm bu ulusların, barış anlaşmasının son halinin ülke yetkili temsil organlarında onaylanabilmesi sürecini örgütleyebilmesi için yeterli olmalıdır.

Hükûmetler ve burjuvazi güçlerini birleştirerek işçi ve köylü devrimini kan içinde boğmaya çalışacaklardır. Ancak sürmekte olan savaşın üç yılı tüm halklar için derslerle dolu olmuştur. Diğer ülkelerdeki Sovyet benzeri oluşumlar ve cellat Wilhelm’ın askeri öğrencileri tarafından acımasızca bastırılan Alman Donanmasındaki ayaklanmalar buna örnektir. Son olarak Afrika’da değil haberlerin çok hızlı bir şekilde yayıldığı Avrupa’da yaşadığımızı hatırlamalıyız.

Toprak Kararnamesi ile birlikte Barış Kararnamesi Bolşevikler tarafından iktidar olmadan önce dile getirilen adil, demokratik, ilhaksız ve tazminatsız bir barış talebinin gereklerinin yerine getirilmesi açısından çok önemli bir yer tutar. Bu kararnamelerle Rus halkının güveni sağlanmış ve halktaki savaş karşıtlığı – barış özlemi yerine getirilmiş olunur. Ayrıca savaşın emperyalist yanına vurgu yapan Bolşevik siyasi hattı gereğince Çarlık Rusya’sının İtilaf Devletleri ile yaptığı tüm gizli anlaşmalar kamuoyuna açıklanacaktır.

Barış Kararnamesi ile Doğu Cephesinde Almanya-Rusya arasında çatışmalar sona ermiş ve izleyen süreçte Mart 1918’de Brest Litovsk Antlaşması imzalanmıştır. Bolşevik iktidar kendisini zorlu bir iç savaş ortamında bulacak ve ateşkese rağmen hızla ilerleyen Alman Ordularının durması için büyük topraklar feda edecektir. Bu antlaşma çok eleştirilecek ve Bolşeviklerin müttefikleri olan Sol SR’ların hükûmetten ayrılmalarına ve ayaklanmalarına yol açacaktır. Ayrıca Doğu Cephesinin yeniden kurmak isteyen İtilaf Devletleri Rus İç Savaşına Beyaz Ordu lehine dahil olacak ve özellikle Sibirya Müdahalesi ile Rusya’ya asker çıkartacaklardır.