समग्रमा भन्दा वातावरण शब्दावली प्रकृत्रि्रदत्त हावापानी, माटो, भू-सतह आदिमा मात्र सीमित छैन। जनसंख्या वृद्धिदर, प्राकृतिक स्रोत र साधनको दुरुपयोग, यातायात साधनको बढ्दो प्रयोग, अव्यवस्थित सहरीकरण तथा औद्योगिकीकरण, विषाक्त औषधिको प्रयोग आदि स्वच्छ वातावरणलाई ध्वस्त पार्ने खालका क्रियाकलाप हुन्। यी क्रियाकलापमा नियन्त्रितरुपमा समयमै ख्याल गर्न सके वातावरण स्वस्थ्य बनाउन सकिन्छ। तर यसबाहेक मूल जड त्यस स्थानका विभिन्न थरीमा मानवको समष्टि स्वरुप पनि भएकोले देशको परिस्थिति र हरेक व्यक्तिको सोचाइ अनुसार कुनै स्थानको वातावरण स्वच्छ राख्न सकिन्छ। राजनीतिक वातावरण पनि शान्ति सुव्यवस्था कायम राख्न ठूलो मद्दत गर्दछ।
