त्यसो त, देशको कुल जीडीपीमै झन्डै ३२ प्रतिशत हिस्सा त विप्रेषण आयले ओगटेको छ भने अध्ययन वा जेको नाममा भने पनि बिदेसिनु सामाजिक गर्वको विषय बनेको छ । खुला बजार अर्थतन्त्रले, संसारको व्यापकतालाई विश्वग्रामको अवधारणामा खुम्च्याइदिएको छ । शिक्षा तथा रोजगारीका लागि विश्वको जुनै कुनामा पुग्नु पनि अब सामान्य बनिसकेको छ । विश्वका विभिन्न देशबाट अवसरको खोजीमा विकसित देशहरूमा जानु सामान्य बनिसकेको छ । फिलिपिन्स, बंगलादेश, तान्जिनियाजस्ता देशहरूले वैदेशिक रोजगारीलाई लक्षित गरेर जनशक्ति निर्माण पनि गरिरहेका छन् । तर हाम्रो देशको विडम्बना के भने समाजशास्त्रमा स्नातकोत्तर गरेको युवा जापानमा पोर्क प्याकिङमा लाग्न अभिशप्त छ । यो अवस्थामा आफ्नो गाँस काटेर छोराछोरी पढाउने अभिभावक के सोच्छन् कुन्नि ?
