सूत्रधार : मैले भन्नुपर्ने धेरै कुरा आइसके । गाउँमा प्रा.वि. तहको विद्यालयमात्र थियो । बाँकी शिक्षा पूरा गर्न टाढा जानुपर्थ्यो । शिक्षामा लगानी गर्न कोही चाहँदैनथे । यसलाई अनुत्पादक क्षेत्र मानिन्थ्यो । कसैकसैले पढे पनि एस.एल.सी. उत्तीर्ण गरी प्रा.वि. तहको शिक्षक भइहाल्थे । घरपायक पर्ने ठाउँमा जागिर मिलाउँथे । बिहानबेलुका घरको काम गर्न भ्याउँथे । छोरीचेलीलाई शिक्षा दिनुपर्छ भन्ने चेतना सबैतिर छरिएको थिएन । छोराले पनि दुईचार अक्षर चिन्यो, घरायसी हिसाबकिताब मिलाउन जान्यो भने भइगयो नि भन्ने भावना थियो । कक्षाकोठा पनि छात्रहरूले नै भरिएका हुन्थे । एकाध छात्रामात्र पढ्न आउँथे । वर्णन गर्दै जाँदा ठूलो ठेली तयार हुन्छ ।
