झगडा, बैमनस्यता यदी छ भनें मित्रता दिवसमा पानीको भेलले बगाएको फोहोरहरु झैं सिनित्त बगाएर सकाउनुहोस् । तँ भनियोस या तपाई भनियोस या तिमी भनियोस् ? साथी भनेंको हृदयको एेना हो, यस सम्बन्धलाई सदैव स्वच्छ र खुल्ला राखियोस् । राम्रो साथी बन्न र बनाँउन लागीपरौं, जय होस् ।
अाफ्नो अनन्य मित्र सुदामाको प्रश्न सुनेर कृष्णले बडो गज्जबको उत्तर कथे, "हेर सुदामा जे कुरामा मतलब लुकेको हुन्छ, त्यो मित्रता कहाँ हो र अर्थात् मतलब या भनौं स्वार्थ त्यो यदि लुकेको छ भने त्यो मित्रता होइन, अात्मियता हैन र मित्रता हुनकालागि निस्वार्थ भाव अनिवार्य छ ।"
आज सम्झना गरौं न, कक्षाकोठामा सिसाकलम समाएको बेला मेटाउने र सिसाकलम ताछ्ने सापट माग्दादेखि पछि ठूलाठूला खनखाँचोमा भावना र श्रीसम्पती साटदासम्म साथ दिएका-लिएका मित्रहरुलाई । इजार या इलास्टीक खुकुलो भएको कट्टु समाउँदै कुदेका बेलादेखि बुढेसकालमा रोगको ओखती र अस्पतालसम्म पाएको साथको अाज चर्चा गराैं ।
'गाँस छाड्नु तर साथ नछाड्नु' भन्ने उखान त्यसै भनिएको पनि कहाँ हो र ? मानव जीवनको हरेक पानाहरुमा सहृदय र सद्भाव भएका मित्रहरुको पाइलाका डोबहरु र अनुहारहरू यादगार हुन्छन्, कति उदाहरण त यूगाैं यूग अमर भएर बाँचिरहन्छन् भग्वान कृष्ण र सुदामा बनेर ।
घर देखि स्कूलसम्म, बस्तुभाउ चराउनदेखि मेला जाँदासम्म अनि सिनेमा हलदेखि जीवन यापनका प्रसङ्गमा हामीले धाउनुपरेका अनेकानेक देशविदेशका यात्राहरूमा हामीले रगतको नातापछि सम्झिने भनेको भावनाको नाता कै हो अर्थात साथीको । यो मानवले हाँकेको विश्वले प्रेमलार्इ झै मित्रतालाई पनि अनेक साहित्य, कला अनि कथनहरुमा उत्तिकै महत्वकासाथ स्थान दिंदै अाएको छ । मित्रताका बारेमा प्रशस्तै नाटक, चलचीत्र, गीत, कथा, कविता अादि सृजना भएकाछन् । शाहवंशकी अत्यन्तै लोकप्रिय महारानी कवि तथा गीतकार चाँदनी शाहको साथ र साथीको भाव बोकेको एउटा गीत त लोकप्रिय गायक नारायण गोपालको अोठमा परेपछि नेपाली जनजिब्रोमा मायालू र साथीको भाव बनेर अझै बाँचि रहेछ....
यो गीत अघि र पछि पनि धेरै गीतहरु मित्रताको भावना अनि मर्म पस्किएर चर्चीत र कालजयी बनेका छन् । दूना र टपरीदेखी माटो र ढुङ्गासम्मको मित्रताका गाथाहरु अनि फूल र काँढाका मित्रताका गाँथाहरु हामीले जानेका र बुझेका छौं, हैन र ?
लुकामारी खेल्दा ढ्याप्पा गरेका साथीहरुदेखी स्कूलबाट भागेर फिल्म हेर्न गएकाहरु सम्म, लूगा साटासाट गरेका जिग्रीहरुदेखी कपी साटेका पढन्ते दोस्तहरु सम्म, अनेक रुप र स्वरुपका मित्रहरु हाम्रो बाल्यकाल, बयस्क अनि बुढेसकाल गर्दै जीवनभर जोडिएका हुन्छन् ।
मदर टेरेसाका शब्दमा भन्न चाह्यौं, "आफ्ना मित्र सिद्ध हुन भनेर आश नराख बरु आफ्ना मित्रका कमि कमजोरी हटाएर सिद्ध र उत्तम बन्न सहयोग गर ।" यसअर्थमा हामीहरुले मित्र अनि सङ्गतबाट पनि धेरै कुराहरु सिकेका हुन्छौं ।
अर्कोतर्फ सत्य अनि सही मित्रहरु छान्न नसक्दा हुने पथभ्रमता पनि आफ्नो ठाँउमा छ, सही मित्र अनि सत्य मित्रता छनाैट गर्नसक्नु हाम्रो अाफ्नो भागको दायीत्व पनि त हो ।
केटकेटी उमेरमा साथीहरुसंग खेल्न र बोल्न पाँउदा कैंयन ज्वरो, दुखाई, बेथिती अनि उकुसमुकुसहरु हराएका हुन् । कुनै चलचीत्र हेरेपछि साथीहरुसँग त्यसको बारेमा गरिएका बखानहरु, मनपर्दो कलाकार, गायक, गायीकाहरूका बारेमा गरिएको कुराकानी.... गुच्चा, लट्टु, छकन्ता, चोर-पुलिस जस्ता अनेकानेक खेल अथवा घच्ची पिलाउने खाल्डाहरु, जितेका अनि हारेका रबरव्याण्डहरु अनि सँगै कुखुरा बनेका कक्षाकोठाबाहिरका बरण्डाहरूमा सबैले मित्रताको अनेकन पल अनि अनुभूति कोहि न कोहि साथीसंग नजोडी यो दोस्ति, यारीका सम्झनाका तरेलीहरू अधूरै रहनेछन् ।
बूढा, तरुना, बच्चा लगायत हरेक उमेर समूहका हरेकसँग मित्रता हुन सक्दछ । मित्रता उमेर र वर्ग भन्दा कोशौं पर छ । शायद विपी कोइरालाले "मेरो सानो साथी" यस्तै कुनै अनुभूतिबाट जन्माएको हुनुपर्दछ ।
हरेक बर्षको अगस्त महिनाको प्रथम आइतबार विश्वभर मित्रताको महाकुम्भ लाग्नेगर्दछ, मित्रता दिवसका रुपमा यस दिनमा सबैले आ-आफ्ना मित्रहरुलाई सन्देश पठाउने, भेट्ने, सम्बन्ध सुधार्ने अनि केही उपहारहरु साटासाट गर्ने चलन छ ।
यसक्रममा मित्रताको हाते धागो अर्थात फ्रेन्डशिप व्याण्डको चलन संसारभर सबैभन्दा बहुप्रचलीत तथा लोकप्रिय चलन पनि हो । नेपालमा पनि बिभिन्न प्रकारका कार्यक्रम, भेटघाट र उत्साहका साथ यस दिन मनाइन्छ । संगै पढेका, संगै काम गर्ने, संगै भएका या नभएका सम्पूर्ण मित्रहरुलाई आफ्नो माया जागृत गर्नुहोस् । मित्रता छ र त संसार यति मिठो छ, हैन र ?