वर्तमान विश्वमा भारतविरुद्ध चीन वा चीनविरुद्ध भारत अर्थात बेलाबखत भनिने गरेको 'चाइना कार्ड' वा 'भारत कार्ड' चल्छ भन्ने कसैले नसोचे हुन्छ। उनीहरूको कूटनीतिक र व्यापारिक सम्बन्ध हामीले सोचेभन्दा धेरै माथि छ। भारतका कतिपय नेता वा कर्मचारी सन् १९६० को भारत-चीनबीचको लडाइँको मानसिकतामै अल्झिएर नेपाल उपयोग हुने त्रासको बिस्कुनमा आफ्नो पिठो सुकाउन चाहन्छन्। वास्तवमा तीनले सुकाएको पिठो बजार अर्थतन्त्रको हावामा उडेर जान्छ भन्ने उनीहरू नै बुझ्दैनन्। चीन विश्व अर्थतन्त्रको सबैभन्दा ठूलो साहु अमेरिकासँग प्रतिस्पर्धा गर्न थालिसकेको कुरा भारतले बुझ्नु जरुरी छ। अहिले विश्वमा बजारले अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धहरू निर्धारण गर्छ। त्यसैले भारतले छिमेकीहरूका मामिलामा के बुझ्नुपर्छ भने हरेक विषयमा जति उदार सम्बन्ध राख्यो, त्यति नै उसले चाहेका कुराहरू हुँदै जाने छन्।
