จังหวัดสุราษฎร์ธานี
สุราษฎร์ธานี มักจะเรียกกันด้วยชื่อสั้น ๆ ว่า สุราษฎร์ฯ หรือ บ้านดอนใช้อักษรย่อ สฎ เป็นจังหวัดในภาคใต้ตอนบน มีพื้นที่ขนาดใหญ่ที่สุดในภาคใต้ และเป็นอันดับ 6 ของประเทศไทย และมีประชากรหนาแน่นอันดับ 59 ของประเทศ นับเป็นจังหวัดหนึ่งที่มีประวัติศาสตร์ยาวนาน มีหลักฐานทั้งประวัติศาสตร์และโบราณคดีเก่าแก่ และยังมีแหล่งท่องเที่ยวและอุทยานแห่งชาติหลายแห่ง มีจังหวัดที่อยู่ติดกันได้แก่ ชุมพร นครศรีธรรมราช กระบี่ พังงา และระนอง
จังหวัดสุราษฎร์ธานีตั้งอยู่ในฝั่งตะวันออกของภาคใต้ โดยมีสภาพภูมิประเทศที่หลากหลายทั้งที่ราบสูง ภูมิประเทศแบบภูเขา รวมทั้งที่ราบชายฝั่ง มีพื้นที่ครอบคลุมถึงในบริเวณอ่าวไทย ทั้งบริเวณที่เป็นทะเลและเป็นเกาะ เกาะในพื้นที่จังหวัดสุราษฎร์ธานีมีทั้งขนาดใหญ่และขนาดเล็กมากถึง 98 เกาะ นับว่ามากที่สุดเป็นอันดับ 3 ของประเทศ รองมาจากจังหวัดพังงาที่มี 155 เกาะ และจังหวัดกระบี่ ที่มี 154 เกาะ เกาะขนาดใหญ่เป็นที่รู้จักเช่น เกาะสมุย เกาะพะงัน เกาะเต่า และหมู่เกาะอ่างทอง เนื่องจากทำเลที่ตั้งจึงได้รับอิทธิพลจากมรสุมตะวันตกเฉียงใต้ ซึ่งเกิดบริเวณทะเลอันดามันบ้างเป็นครั้งคราวเนื่องจากจะมีแนวเทือกเขาตะนาวศรี เทือกเขาภูเก็ต และเทือกเขานครศรีธรรมราช แถบบริเวณจังหวัด
จะมีแนวเทือกเขาตะนาวศรี เทือกเขาภูเก็ต และเทือกเขานครศรีธรรมราช แถบบริเวณจังหวัดระนอง จังหวัดชุมพร จังหวัดพังงา จังหวัดภูเก็ต และจังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นแนวช่วยลดอิทธิพลของลมมรสุมดังกล่าว ในทางกลับกันพื้นที่จังหวัดสุราษฎร์ธานีจะได้รับอิทธิพลจากมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือเป็นส่วนใหญ่ มรสุมตะวันออกเฉียงเหนือปกติจะมีแหล่งกำเนิดบริเวณทะเลจีนใต้และอ่าวไทย ทำให้จังหวัดสุราษฎร์ธานีมีช่วงฤดูฝนกินระยะเวลาตั้งแต่เดือนตุลาคมจนถึงเดือนมกราคม
ประชากรส่วนใหญ่นับถือศาสนาพุทธ โดยประกอบอาชีพทางด้านการเกษตรเป็นหลัก โดยใช้พื้นที่ในการทำการเกษตรประมาณร้อยละ 45 ของพื้นที่ทั้งหมด นอกจากนี้ ยังประกอบอาชีพทางด้านปศุสัตว์ ประมง อุตสาหกรรม รวมทั้งมีการทำเหมืองแร่ด้วย

ประวัติศาสตร์
จังหวัดสุราษฎร์ธานีเป็นที่ตั้งของเมืองเก่า เป็นศูนย์กลางของอาณาจักรปันปัน และ อาณาจักรศรีวิชัย มีหลักฐานแสดงถึงการตั้งรกรากและเส้นทางสายไหมในอดีต พื้นที่อำเภอไชยาเจริญขึ้นจนเป็นอาณาจักรศรีวิชัยในช่วงหลังพุทธศตวรรษที่ 13 โดยมีหลักฐานทางประวัติศาสตร์เป็นเครื่องยืนยันความรุ่งเรืองในอดีต ภายหลังยังเชื่อว่า เมื่ออาณาจักรตามพรลิงค์หรือเมืองนครศรีธรรมราชมีความรุ่งเรืองมากขึ้นนั้น เมืองไชยาก็เป็นหนึ่งในเมืองสิบสองนักษัตรของเมืองนครศรีธรรมราชด้วย ชื่อว่า "เมืองบันไทยสมอ"
นอกจากนี้ในยุคใกล้เคียงกันนั้นยังพบความเจริญของเมืองที่เกิดขึ้นในบริเวณลุ่มแม่น้ำตาปี ได้แก่ เมืองเวียงสระ เมืองคีรีรัฐนิคม และเมืองท่าทอง โดยเชื่อว่าพระเจ้าศรีธรรมาโศกราช ผู้ครองเมืองนครศรีธรรมราชนั้นอพยพย้ายเมืองมาจากเมืองเวียงสระ เนื่องจากเป็นเมืองที่ไม่มีทางออกสู่ทะเล รวมทั้งเกิดโรคภัยระบาด และเมื่อเมืองนครศรีธรรมราชเจริญรุ่งเรืองนั้น ได้ยกเมืองไชยา และเมืองท่าทอง เป็นเมืองสิบสองนักษัตรของตนด้วย
ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้ก่อตั้งอู่เรื่อพระที่นั่งและเรือรบเพื่อใช้ในราชการที่อ่าวบ้านดอน ต่อมาในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงให้ย้ายที่ตั้งเมืองท่าทองมายังอ่าวบ้านดอน พร้อมทั้งยกฐานะให้เป็นเมืองจัตวา ขึ้นตรงต่อกรุงเทพมหานคร และพระราชทานชื่อว่า "เมืองกาญจนดิษฐ์" โดยแต่งตั้งให้พระยากาญจนดิษฐ์บดีเป็นเจ้าเมืองดูแลการปกครอง
ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวได้โปรดเกล้าฯ ให้เมืองเมืองกาญจนดิษฐ์ เมืองคีรีรัฐนิคม และเมืองไชยารวมตัวเป็นจังหวัดไชยา ขึ้นตรงต่อมณฑลชุมพร เมื่อเมืองขยายใหญ่ขึ้น จึงมีการปรับเปลี่ยนการปกครองและขยายเมืองออกไป มีการแยกเมืองกาญจนดิษฐ์เป็นอำเภอกาญจนดิษฐ์และอำเภอบ้านดอน กระทั่งสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว มีการย้ายอำเภอเมืองมาที่อำเภอบ้านดอนและโอนชื่อมาเป็นชื่ออำเภอไชยา และให้ชื่อเมืองเก่าว่า "อำเภอพุมเรียง" ทว่าประชาชนยังติดเรียกชื่อเมืองเก่าว่า "อำเภอไชยา" ทั้งพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวไม่โปรดปรานชื่อบ้านดอน จึงพระราชทานนามอำเภอบ้านดอนว่า "สุราษฎร์ธานี" และยังคงชื่ออำเภอพุมเรียงว่าอำเภอไชยาเช่นเดิม รวมถึงเปล
้านดอนว่า "สุราษฎร์ธานี" และยังคงชื่ออำเภอพุมเรียงว่าอำเภอไชยาเช่นเดิม รวมถึงเปลี่ยนชื่อจังหวัดเป็นจังหวัดสุราษฎร์ธานี และพระราชทานนามแม่น้ำตาปี ให้ในคราวเดียวกันนั้นเอง ซึ่งเป็นการตั้งชื่อตามแบบเมืองและแม่น้ำในประเทศอินเดียที่มีแม่น้ำตาปตีไหลลงสู่ทะเลออกผ่านปากอ่าวที่เมืองสุรัต
ภูมิศาสตร์

ที่ตั้งและอาณาเขต
จังหวัดสุราษฎร์ธานีตั้งอยู่ฝั่งตะวันออกของภาคใต้ โดยมีพื้นที่ใหญ่เป็นอันดับ 6 ของประเทศ และอันดับ 1 ของภาคใต้ โดยมีจังหวัดที่มีอาณาเขตติดกัน ดังนี้
* ด้านเหนือ ติดกับจังหวัดระนอง จังหวัดชุมพร และอ่าวไทย
* ด้านใต้ ติดกับจังหวัดกระบี่และจังหวัดนครศรีธรรมราช
* ด้านตะวันออก ติดกับจังหวัดนครศรีธรรมราชและอ่าวไทย
* ด้านตะวันตก ติดกับจังหวัดพังงา 
โดยทะเลฝั่งอ่าวไทยนั้นมีชายฝั่งยาวประมาณ 156 กิโลเมตร โดยมีเกาะที่อยู่ภายใต้เขตการปกครองของจังหวัด ได้แก่ เกาะสมุย เกาะพะงัน เกาะเต่า และหมู่เกาะอ่างทอง ซึ่งมีเกาะน้อยใหญ่อีกมากมาย จึงได้ชื่อว่าเมืองร้อยเกาะ เช่น เกาะนางยวน เกาะวัวตาหลับ เกาะแม่เกาะ
ภูมิประเทศและภูมิอากาศ
จังหวัดสุราษฎร์ธานีมีพื้นที่กว้างใหญ่ และมีสภาพภูมิประเทศที่หลากหลาย ได้แก่ ภูมิประเทศแบบที่ราบชายฝั่งทะเล ที่ราบสูง รวมทั้งภูมิประเทศแบบภูเขาซึ่งกินพื้นที่ของจังหวัดถึงร้อยละ 40 ของพื้นที่ทั้งหมด โดยมีทิวเขาภูเก็ตทอดตัวในแนวเหนือ-ใต้ของจังหวัด และมีลุ่มน้ำที่สำคัญ คือ ลุ่มน้ำตาปี ไชยา ท่าทอง เป็นต้น
ด้านตะวันออกเป็นฝั่งทะเลอ่าวไทย และมีเกาะน้อยใหญ่ที่มีประชากรอาศัย ส่วนด้านตะวันตกมีลักษณะเป็นภูเขาสูง มีแม่น้ำสายสำคัญ คือ แม่น้ำตาปี แม่น้ำคีรีรัฐหรือแม่นํ้าพุมดวง 
เนื่องจากทำเลที่ตั้งรวมถึงภูมิประเทศ จังหวัดสุราษฎร์ธานีจึงได้รับอิทธิพลจากมรสุมตะวันตกเฉียงใต้ที่พัดมาจากมหาสมุทรอินเดีย รวมทั้งมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือที่พัด
ุมตะวันตกเฉียงใต้ที่พัดมาจากมหาสมุทรอินเดีย รวมทั้งมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือที่พัดผ่านอ่าวไทย ดังนั้น จึงทำให้จังหวัดสุราษฎร์ธานีมีช่วงฤดูฝนยาวนานมาก โดยกินระยะเวลาตั้งแต่เดือนพฤษภาคมจนถึงเดือนมกราคม โดยจังหวัดสุราษฏร์ธานีมีอุณหภูมิต่ำสุดเฉลี่ย 21.16 องศาเซลเซียส และอุณหภูมิสูงสุดเฉลี่ย 34.51 องศาเซลเซียส และปริมาณน้ำฝนเฉลี่ย 129.59 มิลลิเมตร
การปกครอง

การปกครองส่วนภูมิภาค

จังหวัดสุราษฎร์ธานีแบ่งการปกครองส่วนภูมิภาคออกเป็น 19 อำเภอ 131 ตำบล 1,074 หมู่บ้าน มีรายชื่ออำเภอดังนี้

{|การปกครองท้องถิ่นท้องถิ่น อบจ. 1 แห่ง เทศบาลตำบล 26 แห่ง
|--- valign=top
||
# อำเภอเมืองสุราษฎร์ธานี 
# อำเภอกาญจนดิษฐ์
# อำเภอดอนสัก
# อำเภอเกาะสมุย
# อำเภอเกาะพะงัน
# อำเภอไชยา
# อำเภอท่าชนะ
# อำเภอคีรีรัฐนิคม
# อำเภอบ้านตาขุน
# อำเภอพนม
||

อำเภอท่าฉาง
 อำเภอบ้านนาสาร
 อำเภอบ้านนาเดิม
 อำเภอเคียนซา
 อำเภอเวียงสระ
 อำเภอพระแสง
 อำเภอพุนพิน
 อำเภอชัยบุรี
 อำเภอวิภาวดี

|
|}

การปกครองส่วนท้องถิ่น
จังหวัดสุราษฎร์ธานีแบ่งการปกครองส่วนท้องถิ่นออกเป็น 1 องค์การบริหารส่วนจังหวัด 2 เทศบาลนคร 5 เทศบาลเมือง 36 เทศบาลตำบล และ 94 องค์การบริหารส่วนตำบล โดยมีรายชื่อเทศบาลดังนี้

{|
{|class="wikitable" style="line-height:137%"
|+ข้อมูลเทศบาลในจังหวัดสุราษฎร์ธานี
|-
! rowspan=2 | ลำดับ !! rowspan=2|ชื่อเทศบาล !! rowspan="2" |อำเภอ !! colspan=3 |ครอบคลุมตำบล !! rowspan=2|ประชากร (คน) (ณ สิ้นปี 2568) 
|-align="center" 
! width="9%"|ทั้งตำบล !! width="9%"|บางส่วน !! width="9%"|รวม

|-align="center" 
! colspan="7" | เทศบาลนคร

|-align="center" 
| 1 || เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี || เมืองสุราษฎร์ธานี || 2 || 4 || 6 || 130,122
|-align="center" 
| 2 || เทศบาลนครเกาะสมุย || เกาะสมุย || 7 || - || 7 || 70,999

|-align="center" 
! colspan="7" | เทศบาลเมือง

|-align="center" 
| 1 || เทศบาลเมืองดอนสัก || ดอนสัก || - || 1 || 1 || 12,051

|-align="center" 
| 2 || เทศบาลเมืองปากแพรก || ดอนสัก || 1 || - || 1 || 13,878

|-align="center" 
| 3 || เทศบาลเมืองนาสาร || บ้านนาสาร || 1 || - || 1 || 18,889

|-align="center" 
| 4 || เทศบาลเมืองเวียงสระ || เวียงสระ || - || 2 || 2 || 9,127

|-align="center" 
| 5 || เทศบาลเมืองท่าข้าม || พุนพิน || - || 1 || 1 || 17,390

|-align="center" 
! colspan="7" | เทศบาลตำบล
|-align="center" 
| 1 || เทศบาลตำบลวัดประดู่ || เมืองสุราษฎร์ธานี || 1 || - || 1 || 21,529

|-align="center" 
| 2 || เทศบาลตำบลขุนทะเล || เมืองสุราษฎร์ธานี || 1 || - || 1 || 14,798

|-align="center" 
| 3 || เทศบาลตำบลกาญจนดิษฐ์ || กาญจนดิษฐ์ || 1 || - || 1 || 9,211

|-align="center" 
| 4 || เทศบาลตำบลท่าทองใหม่ || กาญจนดิษฐ์ || - || 1 || 1 || 7,266

|-align="center" 
| 5 || เทศบาลตำบลช้างซ้าย || กาญจนดิษฐ์ || 1 || - || 1 || 11,184

|-align="center" 
| 6 || เทศบาลตำบลช้างขวา || กาญจนดิษฐ์ || 1 || - || 1 || 10,309

|-align="center" 
| 7 || เทศบาลตำบลกรูด || กาญจนดิษฐ์ || 1 || - || 1 || 10,195
|-align="center" 
| 8 || เทศบาลตำบลเกาะพะงัน || เกาะพะงัน || - || 2 || 2 || 8,466

|-align="center" 
| 9 || เทศบาลตำบลบ้านใต้ || เกาะพะงัน || - || 1 || 1 || 3,657

|-align="center" 
| 10 || เทศบาลตำบลเพชรพะงัน || เกาะพะงัน || - || 1 || 1 || 5,772

|-align="center" 
| 11 || เทศบาลตำบลเกาะเต่า || เกาะพะงัน || - || - || 1 || 2,585

|-align="center" 
| 12 || เทศบาลตำบลตลาดไชยา || ไชยา || 1 || 1 || 2 || 4,990

|-align="center" 
| 13 || เทศบาลตำบลพุมเรียง || ไชยา || 1 || - || 1 || 7,792

|-align="center" 
| 14 || เทศบาลตำบลเวียง || ไชยา || 1 || - || 1 || 3,794

|-align="center" 
| 15 || เทศบาลตำบลท่าชนะ || ท่าชนะ || - || 2 || 2 || 2,841
|-align="center" 
| 16 || เทศบาลตำบลท่าขนอน || คีรีรัฐนิคม || - || 1 || 1 || 1,818

|-align="center" 
| 17 || เทศบาลตำบลบ้านตาขุน || บ้านตาขุน || - || 1 || 1 || 2,415

|-align="center" 
| 18 || เทศบาลตำบลบ้านเชี่ยวหลาน || บ้านตาขุน || 1 || - || 1 || 4,601

|-align="center" 
| 19 || เทศบาลตำบลพนม || พนม || 1 || 1 || 2 || 4,908

|-align="center" 
| 20 || เทศบาลตำบลคลองชะอุ่น || พนม || 1 || - || 1 || 9,728

|-align="center" 
| 21 || เทศบาลตำบลท่าฉาง || ท่าฉาง || - || 2 || 2 || 4,618

|-align="center" 
| 22 || เทศบาลตำบลพรุพี || บ้านนาสาร || 1 || - || 1 || 5,299

|-align="center" 
| 23 || เทศบาลตำบลคลองปราบ || บ้านนาสาร || 1 || - || 1 || 3,835
|-align="center" 
| 24 || เทศบาลตำบลท่าชี || บ้านนาสาร || 1 || - || 1 || 4,977

|-align="center" 
| 25 || เทศบาลตำบลควนศรี || บ้านนาสาร || 1 || - || 1 || 4,729

|-align="center" 
| 26 || เทศบาลตำบลบ้านนา || บ้านนาเดิม || - || 2 || 2 || 3,196

|-align="center" 
| 27 || เทศบาลตำบลเคียนซา || เคียนซา || - || 1 || 1 || 1,631

|-align="center" 
| 28 || เทศบาลตำบลบ้านเสด็จ || เคียนซา || 1 || - || 1 || 19,223

|-align="center" 
| 29 || เทศบาลตำบลบ้านส้อง || เวียงสระ || - || 1 || 1 || 17,883

|-align="center" 
| 30 || เทศบาลตำบลเขานิพันธ์ || เวียงสระ || 1 || - || 1 || 6,820
|-align="center" 
| 31 || เทศบาลตำบลทุ่งหลวง || เวียงสระ || 1 || - || 1 || 11,131

|-align="center" 
| 32 || เทศบาลตำบลเมืองเวียง || เวียงสระ || - || 1 || 1 || 8,650

|-align="center" 
| 33 || เทศบาลตำบลย่านดินแดง || พระแสง || - || 1 || 1 || 2,198

|-align="center" 
| 34 || เทศบาลตำบลบางสวรรค์ || พระแสง || - || 1 || 1 || 4,246

|-align="center"
| 35 || เทศบาลตำบลท่าโรงช้าง || พุนพิน || 1 || - || 1 || 5,812

|-align="center" 
| 36 || เทศบาลตำบลมะลวน || พุนพิน || 1 || - || 1 || 7,279
|}
รายชื่อนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัด
{| class="wikitable" style="font-size:100%; text-align:center;
|-
! ลำดับ
! รายชื่อ
! เริ่มดำรงตำแหน่ง
! สิ้นสุดการดำรงตำแหน่ง
|-
! 1
| สมชาติ ประดิษฐพร
| 16 ธันวาคม พ.ศ. 2540
| 10 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2543
|-
! rowspan = "3"| 2
| rowspan = "3"| ธานี เทือกสุบรรณ
| 12 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2543
| 9 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2547
|-
| 14 มีนาคม พ.ศ. 2547
| 13 มีนาคม พ.ศ. 2550
|-
| 20 เมษายน พ.ศ. 2550
| 28 พฤษภาคม พ.ศ. 2552
|-
! 3
| มนตรี เพชรขุ้ม
| 26 กรกฎาคม พ.ศ. 2552
| 24 กรกฎาคม พ.ศ. 2556
|-
! 4
| ทนงศักดิ์ ทวีทอง
| 5 กันยายน พ.ศ. 2556
| 19 ตุลาคม พ.ศ. 2563
|-
! 5
| พงษ์ศักดิ์ จ่าแก้ว
| 20 ธันวาคม พ.ศ. 2563
| 19 ธันวาคม พ.ศ. 2
พ.ศ. 2563
|-
! 5
| พงษ์ศักดิ์ จ่าแก้ว
| 20 ธันวาคม พ.ศ. 2563
| 19 ธันวาคม พ.ศ. 2568
|-
! 6
| โสภา กาญจนะ
| 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2568
| ปัจจุบัน
|-
|}
{| class="wikitable"
! align="center" | ลำดับ
! align="center"| ชื่อ
! align="center"| เข้ารับตำแหน่ง
! align="center"| สิ้นสุดการดำรงตำแหน่ง
|-
|1
|พระยาวรฤทธิ์ฤๅไชย (คออยู่ตี๋ ณ ระนอง)
|พ.ศ. 2449 (ร.ศ. 125) 
|พ.ศ. 2458
|-
|2
|พระสุราษฎร์ธานีศรีเกษตรนิคม (สวาสดิ์ ภัทรนาวิก)
|พ.ศ. 2458
|พ.ศ. 2459
|-
|3
|พระยาพิศาลสารเกษตร (พร พิมพสุต) 
|พ.ศ. 2459 
|พ.ศ. 2461
|-
|4
|พระยาวิชิตภักดีศรีสุราษฎร์ธานินทร์ (รอด สาริมาน) 
|พ.ศ. 2461 
|พ.ศ. 2463
|-
|5
|พระยาศรีมหาเกษตร (ชวน สมุทรานนท์)
|พ.ศ. 2463 
|พ.ศ. 2469
|-
|6
|พระยาสุราษฎร์ธานีศรีเกษตรนิคม (เต่า ศตะกูรมะ)
|พ.ศ. 2469 
|พ.ศ. 2477
|-
|7
|พระบริบูรณ์วุฒิราษฎร์ (ชุบ ศรลัมภ์)
|พ.ศ. 2477 
|พ.ศ. 2481
|-
|พ.ศ. 2477
|-
|7
|พระบริบูรณ์วุฒิราษฎร์ (ชุบ ศรลัมภ์)
|พ.ศ. 2477 
|พ.ศ. 2481
|-
|8
|หลวงสฤษฎ์สาราลักษณ์ (เปรม ลางคุลเสน)
|พ.ศ. 2481 
|พ.ศ. 2484
|-
|9
|หลวงอรรถกัลยาณวินิจ (เอื้อน ยุกตะนันทน์)
|พ.ศ. 2485
|พ.ศ. 2485
|-
|10
|นายชลอ จารุจินดา 
|พ.ศ. 2485 
|พ.ศ. 2486
|-
|11
|หลวงเกษมประศาสน์ (บุญหยด เกษมประศาสน์) 
|พ.ศ. 2486
|พ.ศ. 2487
|-
|12
|ขุนสำราญราษฎร์บริรักษ์ (จุ้ย ตัณฑโสภา) 
|พ.ศ. 2487 
|พ.ศ. 2487
|-
|13
|นายแม้น อรจันทร์
|พ.ศ. 2487 
|พ.ศ. 2487
|-
|14
|ขุนรัฐวุฒิวิจารณ์ (สุวงศ์ รัฐวุฒิวิจารณ์)
|พ.ศ. 2489 
|พ.ศ. 2492
|-
|15
|นายเลื่อน ไขแสง 
|พ.ศ. 2492 
|พ.ศ. 2496
|-
|16
|ขุนอักษรสารสิทธิ์ (พินิต อักษรสารสิทธิ์)
|พ.ศ. 2496 
|พ.ศ. 2497
|-
|1
96
|-
|16
|ขุนอักษรสารสิทธิ์ (พินิต อักษรสารสิทธิ์)
|พ.ศ. 2496 
|พ.ศ. 2497
|-
|17
|นายจันทร์ สมบูรณ์กุล
|พ.ศ. 2497 
|พ.ศ. 2501
|-
|18
|นายฉลอง รมิตานนท์
|พ.ศ. 2501 
|พ.ศ. 2503
|-
|19
|นายประพันธ์ ณ พัทลุง 
|พ.ศ. 2503
|พ.ศ. 2509
|-
|20
|นายพร บุญยะประสพ 
|พ.ศ. 2509 
|พ.ศ. 2511
|-
|21
|นายคล้าย จิตพิทักษ์
|พ.ศ. 2511 
|พ.ศ. 2515
|-
|22
|นายอรุณ นาถะเดชะ 
|พ.ศ. 2515 
|พ.ศ. 2517
|-
|23
|นายอนันต์ สงวนนาม 
|พ.ศ. 2517
|พ.ศ. 2519
|-
|24
|นายชลิต พิมลศิริ 
|พ.ศ. 2519
|พ.ศ. 2521
|-
|25
|นายกาจ รักษ์มณี
|พ.ศ. 2521
|พ.ศ. 2522
|-
|26
|นายสนอง รอดโพธิ์ทอง
|พ.ศ. 2522 
|พ.ศ. 2524
|-
|27
|นายไสว ศิริมงคล
|พ.ศ. 2524 
|พ.ศ. 2526
|-
|28
|นายนิพนธ์ บุญญภัทโร
|พ.ศ
|-
|27
|นายไสว ศิริมงคล
|พ.ศ. 2524 
|พ.ศ. 2526
|-
|28
|นายนิพนธ์ บุญญภัทโร
|พ.ศ. 2526
|พ.ศ. 2530
|-
|29
|นายวิโรจน์ ราชรักษ์
|พ.ศ. 2530 
|พ.ศ. 2532
|-
|30
|นายดำริ วัฒนสิงหะ
|พ.ศ. 2532 
|พ.ศ. 2533
|-
|31
|นายอนุ สงวนนาม 
|พ.ศ. 2533 
|พ.ศ. 2535
|-
|32
|นายประพัฒน์พงษ์ บำเพ็ญสิทธิ์
|พ.ศ. 2535 
|พ.ศ. 2537
|-
|33
|นายประยูร พรหมพันธุ์ 
|พ.ศ. 2537 
|พ.ศ. 2539
|-
|34
|นายปรีชา รักษ์คิด 
|พ.ศ. 2539 
|พ.ศ. 2540
|-
|35
|นายนิเวศน์ สมสกุล
|พ.ศ. 2540 
|พ.ศ. 2541
|-
|36
|นายภุชงค์ รุ่งโรจน์
|พ.ศ. 2541 
|พ.ศ. 2543
|-
|37
|นายชาญชัย สุนทรมัฏฐ์ 
|พ.ศ. 2543 
|พ.ศ. 2544
|-
|38
|นายยงยุทธ ตะโกพร
|พ.ศ. 2544 
|พ.ศ. 2545
|-
|39
|หม่อมหลวงประทีป จรูญโรจน์
|พ.ศ. 2
ายยงยุทธ ตะโกพร
|พ.ศ. 2544 
|พ.ศ. 2545
|-
|39
|หม่อมหลวงประทีป จรูญโรจน์
|พ.ศ. 2545 
|พ.ศ. 2546
|-
|40
|นายธีระ โรจนพรพันธุ์
|พ.ศ. 2546 
|พ.ศ. 2547
|-
|41
|นายวิจิตร วิชัยสาร
|พ.ศ. 2547 
|พ.ศ. 2549
|-
|42
|ดร.นิวัตน์ สวัสดิ์แก้ว
|พ.ศ. 2549 
|พ.ศ. 2550
|-
|43
|นายวินัย บัวประดิษฐ์
|พ.ศ. 2550 
|พ.ศ. 2551
|-
|44
|นายประชา เตรัตน์
|พ.ศ. 2551
|พ.ศ. 2552
|-
|45
|นายดำริห์ บุญจริง
|พ.ศ. 2552 
|พ.ศ. 2553
|-
|46
|นายธีระยุทธ เอี่ยมตระกูล
|พ.ศ. 2553 
|พ.ศ. 2555
|-
|47
|นายเชิดศักดิ์ ชูศรี
|พ.ศ. 2555 
|พ.ศ. 2555
|-
|48
|นายฉัตรป้อง ฉัตรภูติ 
|พ.ศ. 2555
|พ.ศ. 2558
|-
|49
|นายวงศศิริ พรหมชนะ
|พ.ศ. 2558
|พ.ศ. 2559
|-
|50
|นายอวยชัย อินทร์นาค
|พ.ศ. 2559
|พ.
วงศศิริ พรหมชนะ
|พ.ศ. 2558
|พ.ศ. 2559
|-
|50
|นายอวยชัย อินทร์นาค
|พ.ศ. 2559
|พ.ศ. 2560
|-
|51
|นายวิชวุทย์ จินโต
|พ.ศ. 2560
|พ.ศ. 2566
|-
|52
|นายเจษฎา จิตรัตน์
|พ.ศ. 2566
|พ.ศ. 2567
|-
| 53
| นายธีรุตม์ ศุภวิบูลย์ผล
| พ.ศ. 2567
| พ.ศ. 2568
|-
| 54
| นายจุมพฏ วรรณฉัตรสิริ
| พ.ศ. 2568
| ปัจจุบัน
|}
เศรษฐกิจ

เกษตรกรรม
: 
ประชากรในจังหวัดสุราษฎร์ธานีมีรายได้ต่อหัวเฉลี่ย 162,329 บาท ต่อปี โดยส่วนมากจะประกอบอาชีพทางการเกษตร เช่น ทำนา ทำสวน ทำไร่ โดยใช้ที่ดินเพื่อทำการเพาะปลูกประมาณ 45% ของพื้นที่ทั้งหมด ซึ่งพืชเศรษฐกิจที่สำคัญ ได้แก่ ยางพารา ปาล์มน้ำมัน มะพร้าว เงาะ ทุเรียน และกาแฟ นอกจากนั้น ยังมีการเลี้ยงปศุสัตว์และการทำประมง โดยปศุสัตว์ที่นิยมเลี้ยงกันมาก เช่น โค กระบือ สุกร ไก่ แพะ โดยปศุสัตว์ที่มีมูลค่าผลผลิตมากที่สุด คือ โค สุกร ไก่ กระบือ และเป็ดตามลำดับ จังหวัดสุราษฎร์ธานี รายงานแสดงจำนวนครัวเรือนที่ประกอบอาชีพทางการเกษตร แยกตามอาชีพทางการเกษตร
อุตสาหกรรม
อุตสาหกรรมส่วนใหญ่ของจังหวัดสุราษฎร์ธานีจะเป็นอุตสาหกรรมที่ต่อเนื่องจากผลผลิตทางเกษตรกรรม เช่น อุตสาหกรรมปลาป่น อาหารทะเลแช่แข็ง อาหารทะเลกระป๋อง น้ำมันปาล์มดิบ อุตสาหกรรมที่เกี่ยวข้องกับยางพารา ซึ่งในจังหวัดมีจำนวนโรงงานอุตสาหกรรมประมาณ 730 โรงงาน ซึ่งส่วนใหญ่ตั้งอยู่ในเขตอำเภอเมืองสุราษฎร์ธานีมากที่สุด นอกจากนี้ ยังมีการให้สัมปทานเหมืองแร่ โดยแร่ที่สำคัญในจังหวัด ได้แก่ ยิปซัม โดโลไมต์ แอนไฮโครต์ หินปูน ดินขาว และบอลเคลย์ สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดสุราษฎร์ธานีไม่ได้รวมอยู่ในบริเวณศาลากลางจังหวัดสุราษฎร์ธานี แต่จะตั้งอยู่บริเวณถนนตลาดใหม่ ระหว่างซอย 7 และซอย 9 ในตำบลตลาดถัดไปจากที่ว่าการอำเภอเมืองฯ เพียงเล็กน้อย

การคมนาคม
สถานีขนส่งหลักที่สำคัญ

ท่าอากาศยาน
* ท่าอากาศยานนานาชาติสุราษฎร์ธานี
* ท่าอากาศยานนานาชาติสมุย
* ท่าอากาศยานดอนสัก (อยู่ในแผน)

สถานีรถไฟ
{|
|--- valign=top
||
* สถานีรถไฟสุราษฎร์ธานี
* สถานีรถไฟคันธุลี
* สถานีรถไฟคีรีรัฐนิคม
* สถานีรถไฟดอนธูป
* สถานีรถไฟท่าชนะ
* สถานีรถไฟไชยา
* สถานีรถไฟท่าฉาง
* สถานีรถไฟคลองไทร
* สถานีรถไฟมะลวน
* สถานีรถไฟเขาหัวควาย
* สถานีรถไฟชุมทางบ้านทุ่งโพธิ์
||

สถานีรถไฟเขาพลู
 สถานีรถไฟบ้านนา
 สถานีรถไฟห้วยมุด
 สถานีรถไฟนาสาร
 สถานีรถไฟพรุพี
 สถานีรถไฟคลองปราบ
 สถานีรถไฟบ้านส้อง
 สถานีรถไฟบ้านพรุกระแชง
 ที่หยุดรถไฟบ้านเกาะมุกข์
 ที่หยุดรถไฟคลองขุด
||
ที่หยุดรถไฟบ่อกรัง
 ที่หยุดรถไฟคลองยา
 ที่หยุดรถไฟคลองสูญ
 ที่หยุดรถไฟบ้านดอนรัก
 ที่หยุดรถไฟบ้านทุ่งหลวง
 ที่หยุดรถไฟบ้านขนาย
 ที่หยุดรถไฟบ้านดอนเรียบ
 ที่หยุดรถไฟคลองยัน
 ที่หยุดรถไฟเขาหลุง
 ที่หยุดรถไฟบ้านยาง

||
|}

สถานีรถโดยสารประจำทาง

* สถานีขนส่งสุราษฎร์ธานี
* ตลาดเกษตร 1
* ตลาดเกษตร 2
ท่าเทียบเรือ
{|
|--- valign=top
||
* ท่าเทียบเรือนอน (ไปเกาะสมุย เกาะพะงัน และเกาะเต่า)
* ท่าเทียบเรือนอนเฟอร์รี่ (ไปเกาะเต่า)
* ท่าเทียบเรือราชาเฟอร์รี่ ตำบลตลิ่งงาม
* ท่าเทียบเรือซีทรานเฟอร์รี่ (หน้าทอน)
* ท่าเทียบเรือเกาะสมุย (หน้าทอน)
* ท่าเรือหน้าพระลานแม่น้ำ (เรือลมพระยา)
||
* ท่าเทียบเรือบางรัก
* ท่าเทียบเรืออเนกประสงค์ดอนสัก (แหลมทวด)
* ท่าเทียบเรือราชาเฟอร์รี่
* ท่าเทียบเรือซีทรานเฟอร์รี่
* ท่าเทียบเรือท้องศาลา
* ท่าเทียบเรือเกาะเต่า

||
|}

การศึกษา
สถาบันอุดมศึกษา
{|
|--- valign=top
||
*มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี
*มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตสุราษฎร์ธานี
*มหาวิทยาลัยตาปี 
*คณะรัฐประศาสนศาสตร์ สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์
*มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตศรีธรรมาโศกราช ศูนย์การศึกษาสุราษฎร์ธานี
||
*มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ห้องเรียนสุราษฎร์ธานี
*ศูนย์วิทยบริการสุราษฎร์ธานี มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์
*วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุราษฎร์ธานี
*สถาบันการจัดการปัญญาภิวัฒน์ สุราษฎร์ธานี

||
|}
สถาบันอาชีวศึกษา
{|
|--- valign=top
||
*วิทยาลัยเทคนิคสุราษฎร์ธานี
*วิทยาลัยอาชีวศึกษาสุราษฎร์ธานี
*วิทยาลัยสารพัดช่างสุราษฎร์ธานี
*วิทยาลัยเทคโนโลยีสุราษฎร์พาณิชยการ
*วิทยาลัยเทคโนโลยีดอนบอสโกสุราษฎร์ธานี
*วิทยาลัยเทคนิคกาญจนดิษฐ์
*วิทยาลัยการอาชีพไชยา
||
*วิทยาลัยเทคโนโลยีสมุยบริหารธุรกิจ
*วิทยาลัยการอาชีพเวียงสระ
*วิทยาลัยอาชีวศึกษาเทศบาลเมืองนาสาร
*วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีสุราษฎร์ธานี
*วิทยาลัยอาชีวศึกษาภาวนาโพธิคุณ
*วิทยาลัยการอาชีพเกาะสมุย

||
|}

โรงเรียน

ธนาคาร

ในจังหวัดสุราษฎร์ธานีมีธนาคารทั้งหมด 18 ธนาคาร และมีจำนวนสาขาของธนาคารทั้งหมด 192 สาขา ได้แก่
{|
|--- valign=top
||
* ธนาคารกรุงศรีอยุธยา 17 สาขา
* ธนาคารกรุงเทพ 18 สาขา
* ธนาคารกรุงไทย 25 สาขา
* ธนาคารกสิกรไทย 20 สาขา
* ธนาคารเกียรตินาคิน 1 สาขา
* ธนาคารซีไอเอ็มบีไทย 2 สาขา
* ธนาคารทหารไทยธนชาต 9 สาขา
* ธนาคารทิสโก้ 1 สาขา
* ธนาคารไทยพาณิชย์ 26 สาขา
||
* ธนาคารธนชาต 15 สาขา
* ธนาคารพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมแห่งประเทศไทย 2 สาขา
* ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร 29 สาขา
* ธนาคารเพื่อการส่งออกและนำเข้าแห่งประเทศไทย 1 สาขา
* ธนาคารยูโอบี 3 สาขา 
* ธนาคารออมสิน 20 สาขา
* ธนาคารอาคารสงเคราะห์ 4 สาขา
* ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทย 2 สาขา
* ธนาคารไอซีบีซี (ไทย) 1 สาขา

||
|}

โรงพยาบาล

โรงพยาบาลศูนย์

* โรงพยาบาลสุราษฎร์ธานี
โรงพยาบาลทั่วไป

{|
|--- valign=top
||
* โรงพยาบาลกรุงเทพสุราษฎร์
* โรงพยาบาลทักษิณ
* โรงพยาบาลศรีวิชัย
* โรงพยาบาลค่ายวิภาวดีรังสิต
* โรงพยาบาลกาญจนดิษฐ์ 
* โรงพยาบาลไชยา
* โรงพยาบาลเกาะพะงัน 
* โรงพยาบาลเกาะสมุย
* โรงพยาบาลสุราษฎร์ธานี
||
* โรงพยาบาลกรุงเทพสมุย 
* โรงพยาบาลสมุยอินเตอร์เนชั่นแนล 
* โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชเวียงสระ 
* โรงพยาบาลบ้านนาสาร 
* โรงพยาบาลคีรีรัฐนิคม 
* โรงพยาบาลเคียนซา 
* โรงพยาบาลชัยบุรี 
* โรงพยาบาลดอนสัก 
* โรงพยาบาลวิภาวดี
||
* โรงพยาบาลท่าชนะ 
* โรงพยาบาลท่าฉาง 
* โรงพยาบาลพุนพิน 
* โรงพยาบาลกองบิน 7 
* โรงพยาบาลท่าโรงช้าง 
* โรงพยาบาลพระแสง 
* โรงพยาบาลบ้านตาขุน 
* โรงพยาบาลบ้านนาเดิม 
* โรงพยาบาลพนม

||
|}
*
สถานที่ท่องเที่ยว
โบราณสถาน
* ศาลหลักเมืองจังหวัดสุราษฎร์ธานี
* พระธาตุศรีสุราษฎร์
* เมืองโบราณเวียงสระ

ศาสนสถาน
 ]]
 ]]

* วัดพระบรมธาตุไชยาราชวรวิหาร
* วัดทุ่งหลวง
* วัดเจดีย์แหลมสอ
* วัดปลายแหลม
* วัดธารน้ำไหล สวนโมขพลาราม
* วัดทุ่งเซียด
* วัดสำเร็จ
* วัดพระใหญ่
* วัดเขาศรีวิชัย
* วัดเขาพระอานนท์
* วัดเขาพระนิ่ม
* วัดสมหวัง
* วัดรัตนาราม
* วัดหลง
* วัดถ้ำสิงขร
* วัดถ้ำเขาคูหา
* วัดถ้ำหอมธรรมราม
* สำนักสงฆ์ถ้ำวังบาดาล
* อุทยานธรรมเขานาในหลวง

พิพิธภัณฑ์
* พิพิธภัณฑ์ธรณีวิทยาพุนพิน
* พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติไชยา
* พิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์เมืองท่าทอง
อุทยานแห่งชาติ
 และเขื่อนรัชชประภา]]
* อุทยานแห่งชาติเขาสก
* อุทยานแห่งชาติหมู่เกาะอ่างทอง
* อุทยานแห่งชาติธารเสด็จ-เกาะพงัน
* อุทยานแห่งชาติใต้ร่มเย็น
* อุทยานแห่งชาติคลองพนม (ภูตาจอ)
* อุทยานแห่งชาติแก่งกรุง
* น้ำตกดาดฟ้า
* น้ำตกวิภาวดี (คลองพาย)
* น้ำตกวิภาวดี (บ้านใน)
* น้ำตกคลองน้ำเฒ่า
* น้ำตกคลองคันเบ็ด
* น้ำตก 357 (ธารทิพย์)
* น้ำตกยวนสาว
* น้ำตกเหมืองทวด
* น้ำตกหน้าเมือง 1
* น้ำตกหน้าเมือง 2
* น้ำตกขุนศรี
* น้ำตกหินลาด
* น้ำตกแพงน้อย
* น้ำตกธารประเวศ
* น้ำตกธารประพาศ
* น้ำตกธารเสด็จ
* น้ำตกวังเสาธง
* น้ำตกเขาใหญ่
* น้ำตกเพชรพนมวัฒน์
* น้ำตกธารทอง
* น้ำตกคลองโหยน
* น้ำตกหัวโค้งบางสวรรค์
* น้ำตกถ้ำผาแดง
* ป่าต้นน้ำบ้านน้ำราด
* อ่างน้ำผุ
องโหยน
* น้ำตกหัวโค้งบางสวรรค์
* น้ำตกถ้ำผาแดง
* ป่าต้นน้ำบ้านน้ำราด
* อ่างน้ำผุดบางสวรรค์
* บ่อน้ำพุร้อนท่าสะท้อน
* ถ้ำขมิ้น
* ถ้ำปะการัง
* ถ้ำประกายเพชร
* ถ้ำน้ำทะลุ
* เขื่อนรัชประภา
ชายหาด
 ]]
* หินตา หินยาย หาดละไม
* หาดคันธุลี
* หาดสวนสน
* หาดสำเร็จ
* หาดนิยม
* หาดนายอำเภอ
* หาดพุมเรียง
* หาดแหลมโพธิ์
* หาดนางกำ
* หาดเฉวง
* หาดทองสน
* หาดบ่อผุด
* หาดหน้าทอน
* หาดลิปะน้อย
* หาดแม่น้ำ
* หาดบางรักษ์
* หาดท้องยาง
* หาดท้องศาลา
* หาดศรีธนู
* หาดยาว
* หาดสน
* หาดสลัด
* หาดแม่หาด
* หาดโฉลกหลำ
* หาดขอม
* หาดขวด
* หาดท้องนายปาน
* หาดธารเสด็จ
* หาดยาง
* หาดริ้นนอก
* หาดริ้นใน
* หาดเทียน
* หาดวัวตาหลับ
* หาดม่าหลี
* หาดทรายรี
* หาดทรายนวล
* หาดทรายแดง
* เนินทรายเหมืองแกะ
* อ่าวโตนด
* อ่าวหินวง
* อ่าวจุลเจือ
* ทะเลใน
* จุดชมวิวจอห์น-สุวรรณ
* จุดชมวิวผาจันทร์จรัส
* จุดชมวิวทะเลใน
* จุดชมวิวไกรสร
* จุดชมวิวเขา ต.เต่า
* จุดชมวิวเนินโ
จันทร์จรัส
* จุดชมวิวทะเลใน
* จุดชมวิวไกรสร
* จุดชมวิวเขา ต.เต่า
* จุดชมวิวเนินโนรา
* จุดชมวิวเขื่อนรัชประภา
* แหลมโพธิ์
* แหลมซุย
* แหลมทวด
* แหลมสอ
* แหลมดิน
* แหลมโจรคล่ำ
* แหลมใหญ่
เกาะ
 ]]
* เกาะนางยวน
* เกาะสมุย
* เกาะเต่า
* เกาะพงัน
* เกาะแรด
* เกาะแม่เกาะ
* เกาะพลวย
* เกาะมัดสุม
* เกาะหัวเสร็จ
* เกาะวัวตาหลับ
* เกาะแตน
บุคคลที่มีชื่อเสียง
* คมสัน นันทจิต
* จีรนันทน์ เศวตนันทน์
* ใจบัว ฮิดดิง
* ไชยวัฒน์ วรรณานนท์
* ชัชชัย สุขขาวดี
* ชุมพล กาญจนะ
* วชิราภรณ์ กาญจนะ
* กฤษณา ไกรสินธุ์
* นนธวรรณทัศ บรามาซ
* นาตยา จันทร์รุ่ง
* ภาณุ สุวรรณโณ
* มิลลิ (แร็ปเปอร์)
* ศิวกร เลิศชูโชติ
* ศุ บุญเลี้ยง
* สีเทา เพ็ชรเจริญ
* โสภา สถาพร
* อดิสรณ์ ตรีสิริเกษม
* พาณิภัค วงศ์พัฒนกิจ
* วรพจน์ เพชรขุ้ม
* บัญญัติ บรรทัดฐาน
* สุเทพ เทือกสุบรรณ
* เชน เทือกสุบรรณ
* ธานี เทือกสุบรรณ
* ธีรภัทร พริ้งศุลกะ
* สินิตย์ เลิศไกร
* สมชาติ ประดิษฐพร
* ภ
* ธานี เทือกสุบรรณ
* ธีรภัทร พริ้งศุลกะ
* สินิตย์ เลิศไกร
* สมชาติ ประดิษฐพร
* ภิญญา ช่วยปลอด
* นิภา พริ้งศุลกะ
* ธีรเดช ทองอภิชาติ
* บิว กัลยาณี
* เจี๊ยบ เบญจพร
* วิลาวรรณ นวลพุ่ม
* พงค์พิพัฒน์ คงนาค
* กิตติศักดิ์ ไชยชนะ
* อรอุมา สิทธิรักษ์
อ้างอิง

ดูเพิ่ม
* รายชื่อวัดในจังหวัดสุราษฎร์ธานี
* รายชื่อโรงเรียนในจังหวัดสุราษฎร์ธานี

แหล่งข้อมูลอื่น

* เว็บไซต์อย่างเป็นทางการของจังหวัด
* องค์การบริหารส่วนจังหวัดสุราษฎร์ธานี
* กองบิน 7 ฐานบินรบหลักของชาวปักษ์ใต้ 
*10 สถานที่ท่องเที่ยวสุราษฎร์ธานี 
*โรงแรมในสุราษฎร์ธานี