อาร์กเดอทรียงฟ์เดอเลตวล
อาร์กเดอทรียงฟ์เดอเลตวล ( , ) หรือที่รู้จักกันในชื่อ ประตูชัยฝรั่งเศส เป็นอนุสรณ์สถานที่สำคัญในกรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส ตั้งอยู่กลางจัตุรัสชาร์ล เดอ โกล (Place Charles de Gaulle) หรือเป็นที่รู้จักกันในนาม "จัตุรัสแห่งดวงดาว" (Place de l'Étoile) อยู่ทางทิศตะวันตกของช็องเซลีเซ ประตูชัยแห่งนี้สร้างขึ้นเพื่อเป็นการสดุดีวีรชนทหารกล้าที่ได้ร่วมรบเพื่อประเทศฝรั่งเศส โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสงครามนโปเลียน และในปัจจุบันยังเป็นสุสานของทหารนิรนามอีกด้วย
ประตูชัยนี้เป็นส่วนหนึ่งของ "แกนกลางอันเก่าแก่" (Axe historique) ซึ่งเป็นถนนเส้นตรงจากสวนพิพิธภัณฑ์ลูฟวร์ไปยังชานกรุงปารีส ประตูชัยแห่งนี้ออกแบบโดยฌ็อง ชาลแกร็งในปี พ.ศ. 2349 โดยมียุวชนเปลือยชาวฝรั่งเศสกำลังต่อสู้กับทหารเยอรมัน เต็มไปด้วยเคราและใส่เกราะเป็นสัญลักษณ์เพื่อเป็นการปลุกใจ และเป็นอนุสรณ์สถานจนกระทั่งสงครามโลกครั้งที่ 1
อาร์กเดอทรียงฟ์มีความสูง 49.54 เมตร (162.5 ฟุต) กว้าง 44.82 เมตร (147.0 ฟุต) และลึก 22.21 เมตร (72.9 ฟุต) เป็นประตูชัยที่ใหญ่เป็นอันดับสองของโลกที่ปรากฏอยู่ในปัจจุบัน แบบของอาร์กเดอทรียงฟ์นี้ได้แนวความคิดมาจากประตูชัยไตตัส อาร์กเดอทรียงฟ์มีความใหญ่มาก เพราะหลังจากมีการสวนสนามในปรุงปารีสเมื่อปี พ.ศ. 2462 ชาร์ล โกดฟรัว ได้ขับเครื่องบินนีอูปอร์ต (Nieuport) ผ่านกลางอาร์กเดอทรียงฟ์ เพื่อเป็นการสดุดีเหล่าทหารอากาศที่ได้เสียชีวิตในสงครามโลกครั้งที่ 1

ประวัติ
อาร์กเดอทรียงฟ์เป็นหนึ่งในอนุสรณ์สถานที่โด่งดังที่สุดแห่งหนึ่งของกรุงปารีส ได้ถูกมอบหมายให้สร้างในปี พ.ศ. 2349 (รัชกาลที่ 1 พ.ศ. 2325-2352 ราชวงศ์จักรี) หลังจากจักรพรรดินโปเลียนที่ 1ได้รับชัยชนะในยุทธการที่เอาสเทอร์ลิทซ์ กว่าจะวางรากฐานของการก่อสร้างก็ใช้เวลาเกือบ 2 ปีไปแล้ว และในปี พ.ศ. 2353 เมื่อจักรพรรดินโปเลียนที่ 1 เสด็จกรุงปารีสจากทางทิศตะวันตกพร้อมด้วยเจ้าสาว อาร์คดัชเชสมารี หลุยส์แห่งออสเตรีย อาร์กเดอทรียงฟ์ก็ถูกสร้างขึ้นด้วยไม้ในแบบจำลองเท่านั้นเอง สถาปนิกฌ็อง ชาลแกร็งได้เสียชีวิตลงในปี พ.ศ. 2354 ดังนั้นอูยงจึงได้ดูแลงานนี้ต่อมา ในช่วงที่ราชวงศ์บูร์บงฟื้นฟู การก่อสร้างได้หยุดชะงักลงและไปเสร็จสิ้นในรัชสมัยพระเจ้าหลุยส์-ฟีลิปที่ 1 ในระ
ฟู การก่อสร้างได้หยุดชะงักลงและไปเสร็จสิ้นในรัชสมัยพระเจ้าหลุยส์-ฟีลิปที่ 1 ในระหว่าง พ.ศ. 2376 - พ.ศ. 2379 โดยสถาปนิกคือกูสต์ ต่อมาคืออูโยต์ ภายใต้การดูแลของหลุยส์-เอเตียน เอรีการ์ เดอ ตูว์รี (Louis-Étienne Héricart de Thury)
การออกแบบ
ตั้งแต่การล่มสลายของจักรพรรดินโปเลียนที่ 1 ในปี พ.ศ. 2358 แล้ว ประตูชัยได้กลายเป็นสัญลักษณ์แห่งสันติ ซึ่งได้มีการเฉลิมฉลองกันในปีเดียวกันนั้นด้วย

แบบของประตูชัยนั้น ฌ็อง ชาลแกร็งเป็นผู้ออกแบบ ในรูปแบบศิลปะนีโอคลาสสิก ที่ได้ดัดแปลงมาจากสถาปัตยกรรมโรมันโบราณ ช่างแกะสลักที่สำคัญของประเทศฝรั่งเศสนั้นก็ได้มีส่วนร่วมในรูปแกะสลักของอาร์กเดอทรียงฟ์ด้วย เช่น ฌ็อง-ปีแยร์ กอร์โต, ฟร็องซัว รูด, อ็องตวน เอแต็กซ์, เจมส์ ปราดีเย และฟีลิป โฌแซ็ฟ อ็องรี ลาแมร์ รูปแกะสลักที่สำคัญไม่ได้เป็นลวดลายยาวบนกำแพง แต่เป็นรูปแกะสลักลอยตัวที่เป็นสัญลักษณ์แห่งชัยชนะติดกับตัวประตูชัย
* รูปแกะสลัก 4 กลุ่มบริเวณฐานประตูชัยที่สำคัญ ได้แก่ :
:* Le Départ de 1792 (เรียกว่า ลามาร์แซแยซ) โดยฟรองซัวส์ รูด
:* Le Triomphe de 1810 โดยฌ็อง-ปีแยร์ กอร์โต
:* La Résistance de 1814 โดยอ็องตวน เอแต็กซ์
:* La Paix de 1815 โดยอ็องตวน เอแต็กซ์

ไฟล์:Paris July 2011-16a.jpg|Le Départ de 1792 (ลามาร์แซแยซ)
ไฟล์:Paris July 2011-17a.jpg|Le Triomphe de 1810
ไฟล์:Paris July 2011-15a.jpg|La Résistance de 1814
ไฟล์:Antoine Étex, Der Friede von 1815, Halbrelief, Arc de Triomphe, Paris.jpg|La Paix de 1815
* ภาพแกะสลักหินนูนต่ำ 6 ชิ้นที่อยู่หน้าประตูทั้งสี่ทิศ เล่าเหตุการณ์การปฏิวัติและจักรวรรดิฝรั่งเศส อยู่เหนือรูปแกะสลักลอยตัวทั้งสี่ชิ้น :
:* La bataille d'Aboukir le 25 juillet 1799 โดยเซอร์ เอเน (ทิศใต้ซ้าย)
:* Les funérailles du général Marceau le 21 septembre 1796 โดยฟิลิปป์ โฌเซฟ อองรี ลาแมร์ (ทิศใต้ขวา)
:* La bataille de Jemmappes le 6 novembre 1792 โดยมาโรเชตติ (ทิศตะวันออก)
:* La prise d'Alexandrie le 3 juillet 1798 โดยจอห์น-เอเตียนน์ ชาปงนีแอร์ (ทิศเหนือซ้าย)
:* Le passage du pont d'Arcole le 15 novembre 1796 โดยฌ็อง-ฌาคส์ เฟอแชร์ (ทิศเหนือขวา)
:* La bataille d'Austerlitz le 2 décembre 1805 โดยฌ็อง-ฟรองซัวส์-เตโอดอร์ เชคเตร์ (ทิศตะวัน
ไฟล์:Paris Arc de Triomphe Bataille de Jemmappes.jpg|La bataille de Jemmappes, 6 พฤศจิกายน 1792
ไฟล์:Paris Arc de Triomphe Bataille d'Austerlitz.jpg|La bataille d'Austerlitz, 2 ธันวาคม 1805

ไฟล์:Paris Arc de Triomphe Bataille d'Aboukir.jpg|La bataille d'Aboukir, 25 กรกฎาคม 1799
ไฟล์:Paris Arc de Triomphe Mort de Marceau 2.jpg|Les funérailles du général Marceau, 21 กันยายน 1796
ไฟล์:Paris Arc de Triomphe prise d'Alexandrie.jpg|La prise d'Alexandrie, 3 กรกฎาคม 1798
ไฟล์:Paris Arc de Triomphe passage du pont d'Arcole.jpg|Le passage du pont d'Arcole, 15 พฤศจิกายน 1796
* ด้านหน้าผนังเชิงชายถูกตกแต่งด้วยโล่และดาบ บนโล่สลักรายชื่อศึกสงครามที่สำคัญในช่วงการปฏิวัติฝรั่งเศสและจักรวรรดิฝรั่งเศส

ไฟล์:Batailles gravées sur atique ADT.jpg

* ด้านหน้าซุ้มโค้งใหญ่ มีสัญลักษณ์รูปสลักหญิงในตำนานโรมันปรากฏอยู่ (โดยเจมส์ ปราดีเยร์)

ไฟล์:Paris Arc de Triomphe 06.jpg|
ไฟล์:Paris Arc de Triomphe 07B.jpg|
ไฟล์:Figure allégorique 2 grande arche.jpg|
ไฟล์:Figure allégorique 1 grande arche.jpg|

* ด้านข้างซุ้มโค้งใหญ่ สลักรายชื่อศึกสงครามที่สำคัญในช่วงการปฏิวัติฝรั่งเศสและจักรวรรดิฝรั่งเศส

ไฟล์:Batailles gravées sous grandes arcades.jpg
* ด้านหน้าซุ้มโค้งเล็กมีรูปแฝงความหมาย ดังนี้
:* ทหารราบ (Infanterie) โดยเตโอฟีล บรา
:* ทหารม้า (Cavalerie) โดยอาชิลล์ โฌเซฟ เอเตียนน์ วาลัวส์
:* ทหารปืนใหญ่ (Artillerie) โดย ฌ็อง-บาปติสต์ โฌเซฟ เดอเบ
:* ทหารเรือ (Marine) โดยชาร์ล เอมีล เซอร์

ไฟล์:Figure allégorique Infanterie.jpg|ทหารราบ (Infanterie)
ไฟล์:Figure allégorique Cavalerie.jpg|ทหารม้า (Cavalerie)
ไฟล์:Figure allégorique artillerie.jpg|ทหารปืนใหญ่ (Artillerie)
ไฟล์:Figure allégorique Marine.jpg|ทหารเรือ (Marine)

* ด้านข้างซุ้มโค้งเล็ก รายชื่อทหารที่ร่วมรบในการปฏิวัติฝรั่งเศสและจักรวรรดิฝรั่งเศสได้ถูกสลักไว้ ทหารที่เสียชีวิตระหว่างการรบ จะถูกขีดเส้นใต้
ไฟล์:Paris_Arc_de_Triomphe_inscriptions_2.jpg|เสาทิศเหนือ
ไฟล์:Paris Arc de Triomphe inscriptions 7.jpg|เสาทิศใต้
ไฟล์:Paris Arc de Triomphe inscriptions 3.jpg|เสาตะวันออก
ไฟล์:Paris Arc de Triomphe inscriptions 6.jpg|เสาทิศตะวันตก
* ภาพแกะสลักหินนูนต่ำ 4 ชิ้น ตั้งอยู่เหนือรายชื่อทหารที่ร่วมรบในการปฏิวัติฝรั่งเศสและจักรวรรดิฝรั่งเศส โดยมีรายชื่อศึกสงครามที่สำคัญในช่วงการปฏิวัติฝรั่งเศสและจักรวรรดิฝรั่งเศส
:* สดุดีชัยชนะทางทิศเหนือ โดยฟรองซัวส์ โฌเซฟ โบซิโอ ประกอบด้วยยุทธการที่เอาสเทอร์ลิทซ์ ( ) , ยุทธการอิเอนา ( ) , ยุทธการฟรายด์ลันด์ ( ) , ยุทธการอูล์ม ( ) , ยุทธการวากรัม ( ) และยุทธการไอเลา ( )
:* สดุดีชัยชนะทางทิศใต้ โดยเชราร์ด ประกอบด้วยยุทธการมาเร็งโก ( ) , ยุทธการรอโวลี ( ) , ยุทธการสะพานอาร์โกล ( ) และยุทธการสะพานโลดี ( )
:* สดุดีชัยชนะทางทิศตะวันออก โดยวาลแชร์ ประกอบด้วยยุทธการอเล็กซองดรี ( ) , ยุทธการพีระมิด ( ) , ยุทธการอะบูกีร์ ( ) และยุทธการเอลีโอโปลิส ( )
:
องดรี ( ) , ยุทธการพีระมิด ( ) , ยุทธการอะบูกีร์ ( ) และยุทธการเอลีโอโปลิส ( )
:* สดุดีชัยชนะทางทิศตะวันตก โดยฌ็อง-โฌเซฟ เอส์แปร์ซิเยอร์ ประกอบด้วยยุทธการฌ็องมาปส์ ( ) และยุทธการเฟลอรุส ( )
ไฟล์:Attributs des victoires du Nord.png|สดุดีชัยชนะทางทิศเหนือ
ไฟล์:Attributs des victoires du Sud.png|สดุดีชัยชนะทางทิศใต้
ไฟล์:Attributs des victoires de l'Est.png|สดุดีชัยชนะทางทิศตะวันออก
ไฟล์:Attributs des victoires de l'Ouest.png|สดุดีชัยชนะทางทิศตะวันตก

การดูแลรักษา
ในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1960 อาร์กเดอทรียงฟ์ได้มีสีดำขึ้น เนื่องจากถูกเขม่าถ่านหิน ต่อมาในช่วงปี พ.ศ. 2508―พ.ศ. 2509 ประตูชัยได้ถูกทำความสะอาดโดยเครื่องพ่นทราย ในปัจจุบันคราบสีดำเริ่มก่อตัวขึ้นมาใหม่อีกครั้งหนึ่ง

สุสานทหารนิรนาม
ใต้ประตูชัยจะมีสุสานทหารนิรนาม โดยสลักไว้ดังนี้:

ไฟล์:Paris Arc de Triomphe de l'Étoile Grabmal des Unbekannten Soldaten 2.jpg|
การเข้าชม
การเข้าสู่อาร์กเดอทรียงฟ์ด้วยการเดินเท้านั้นคือผ่านทางเดินใต้ดิน ถ้าเดินข้างบนมักจะไม่ปลอดภัยเนื่องจากจราจรอันคับคั่งบริเวณจัตุรัสชาร์ล เดอ โกล บริเวณส่วนโค้งจะมีลิฟต์ 1 ตัว นักท่องเที่ยวสามารถเดินขึ้นบันได 284 ขั้นเพื่อขึ้นสู่ยอดส่วนโค้งหรือสามารถขึ้นลิฟต์ดังกล่าวและขึ้นบันไดอีก 40 ขั้นได้เหมือนกัน บนยอดของอาร์กเดอทรียงฟ์เป็นสถานที่ชมวิวได้สวยที่สุดแห่งหนึ่งของกรุงปารีส เนื่องจากสามารถเห็นถนนใหญ่ 12 สายมาบรรจบกันยังอาร์กเดอทรียงฟ์ (จัตุรัสชาร์ล เดอ โกล) ได้ด้วย นักท่องเที่ยวสามารถขึ้นรถไฟฟ้าแอร์เออแอร์หรือรถไฟฟ้าปารีสได้ โดยลงที่สถานีชาร์ล เดอ โกล-เอตวล

File:ArcTriompheParis.jpg|ปารีสมองจากข้างบนอาร์กเดอทรียงฟ์เดอเลตวล

อ้างอิง
แหล่งข้อมูลอื่น

* Inscriptions on the Arc de Triomphe
* Clarification of history of Arc de Triomphe
* The permanent exhibition inside the Arc de Triomphe
* View from the Arc de Triomphe