Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Òṣùpá

Òṣùpá
Òṣùpá ati Ilé-ayé
**Òṣùpá** (aami: ) jẹ́ olùyípo (satellite) ilẹ̀-Ayé. Arinidaji jíjìnnà sí láti ilẹ̀-ayé títí dé orí òṣùpá jẹ́ kìlómítà 384,403. Ìwọ̀n ìdábùú òbírí yìí fi ìlọ́pò ọgbọ̀n jù ti ilẹ̀-ayé. Ìlà-àárín òṣùpá jẹ́ kìlómítà 3,474 - tó jẹ́ pé díẹ̀ ló fi jù ọ̀kan nínú mẹ́rin lọ sí ti ilẹ̀-ayé. Èyí sì jẹ́ pé kíkún-inú (volume) òṣùpá jẹ́ ìdá àádọ́ta péré ti ilẹ̀-ayé. Fífà ìwúwosí rẹ̀ jẹ́ ìdá mẹ́fà sí ti ilẹ̀-ayé. Òṣùpá ń yípo ilẹ̀-ayé ní ẹ̀ẹ̀kan láàárín ọjọ́ 27.3 (1 oṣù; ọjọ́ mẹ́tàdínlọ́gbọ̀n ó lé ní wákàtí mẹ́ta).

## Itokasi
# Ìwọ̀n Ẹyọ Akáríayé SI

**Ìwọ̀n Ẹyọ Akáríayé SI** ti a mo bi iwon SI nisoki (lati ede fransi to je Le Système international d'unités) je ona iwon metriki.

| Oruko kakiriaye | Ami | Yoruba | Isodipupo | Ipo | Apere |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| yotta | Y | yotta | 1024 | εφτάκις εκατομμυριάδα | γιοτάμετρο |
| zetta | Y | ζέτα | 1021 | εξάκις εκατομμυριάδα | ζετάμετρο |
| exa | E | έξα | 1018 | πεντάκις εκατομμυριάδα | εξάμετρο |
| peta | P | πέτα | 1015 | τετράκις εκατομμυριάδα | πετάμετρο |
| tera | T | tera | 1012 | T'ọ̀kẹ́-èèrú | teramita |
| giga | G | γίγα | 109 | δισεκατομμυριάδα | γιγάμετρο |
| mega | M | μέγα | 106 | εκατομμυριάδα | μεγάμετρο |
| kilo | k | ọ̀kẹ́ (kilo) | 103 | T'oke | okemita |
| hecto | h | εκατό | 102 | εκατοντάδα | εκατόμετρο |
| deca | D | δέκα | 101 | δεκάδα | δεκάμετρο |
|  -  |  -  |  -  | 100 = 1 | μονάδα | μέτρο |
| deci | d | δέκατο | 10-1 | δέκατο | δεκατόμετρο |
| centi | c | εκατοστό | 10-2 | εκατοστό | εκατοστόμετρο |
| milli | m | χιλιοστό | 10-3 | χιλιοστό | χιλιοστόμετρο |
| micro | μ | μικρό | 10-6 | εκατομμυριοστό | μικρόμετρο |
| nano | n | νάνο | 10-9 | δισεκατομμυριοστό | νανόμετρο |
| pico | p | πίκο | 10-12 | τρισεκατομμυριοστό | πικόμετρο |
| femto | f | φέμτο | 10-15 | τετράκις εκατομμυριοστό | φεμτόμετρο (φέρμι) |
| atto | a | άττο | 10-18 | πεντάκις εκατομμυριοστό | αττόμετρο |
| zepto | z | ζέπτο | 10-21 | εξάκις εκατομμυριοστό | ζεπτόμετρο |
| yocto | y | γιόκτο | 10-24 | εφτάκις εκατομμυριοστό | γιοκτόμετρο |
# Kọ̀mpútà

# Kini Komputa?

IBM PC ti 1981, to je adako fun bi awon komputa adani se ri loni.
**Kọ̀mpútà** tabi **ero onisiro** je ero onitanna to n samulo ounpese gege bi akojopo awon ilana kan ba se so.

## Itokasi
# Èdè Germany

| German |
| --- |
| *Deutsch* |
| Ìpè | [dɔʏtʃ] |
| Sísọ ní | Germany, Austria, Switzerland, Bolzano-Bozen, Liechtenstein, Luxembourg, Alsace, Lorraine, Denmark, Belgium, Poland |
| Agbègbè | German-speaking Europe, German diaspora worldwide |
| Ìye àwọn afisọ̀rọ̀ | Native speakers: ca. 105 million Non-native speakers: ca. 80 million |
| Èdè ìbátan | Indo-European
* Germanic
	+ West Germanic
		- High German
			* **German**
 |
| Sístẹ́mù ìkọ | Latin alphabet (German variant) |
| Lílò bíi oníbiṣẹ́ |
| Èdè oníbiṣẹ́ ní |  Austria
 Belgium
 Province of Bolzano-Bozen, Italy
 Germany
 Liechtenstein
 Luxembourg
 Switzerland
 European Union
(official and working language)

---

**Further official standings in:**
 Krahule/Blaufuß, Slovakia (Official municipal language)
 Namibia (National language; official language 1984–90)  Poland (Auxiliary language in 22 municipalities in Opole Voivodeship)  Vatican City (Administrative and commanding language of the Swiss Guard) |
| Èdè ajẹ́kékeré ní |  Czech Republic  Hungary
 Namibia  Romania  Slovakia  Poland |
| Àkóso lọ́wọ́ | Rat für deutsche Rechtschreibung |
| Àwọn àmìọ̀rọ̀ èdè |
| ISO 639-1 | `de` |
| ISO 639-2 | `ger (B)` `deu (T)` |
| ISO 639-3 | variously: deu – New High German gmh – Middle High German goh – Old High German gct – Alemán Coloniero bar – Austro-Bavarian cim – Cimbrian geh – Hutterite German ksh – Kölsch nds – Low German sli – Lower Silesian ltz – Luxembourgish vmf – Main-Franconian mhn – Mócheno pfl – Palatinate German pdc – Pennsylvania German pdt – Plautdietsch swg – Swabian German gsw – Swiss German uln – Unserdeutsch sxu – Upper Saxon wae – Walser German wep – Westphalian |
|  |

**Èdè Jẹ́mánì** ([*Deutsch*] error: {{lang}}: text has italic markup (help),  [ˈdɔʏtʃ] ) je ede Iwoorun Jemani, to je bibatan ati yiyasoto pomo Geesi ati Duki.

Àdàkọ:Wikipedia

* xLingua: Onitumọ̀-Online Jẹ́mánì-Yorùbá / Yorùbá-Jẹ́mánì

## Itokasi
# Èdè ará Nọ́rwèy

Èdè ará Nọ́rwèy

| Norwegian |
| --- |
| *norsk* |
| Ìpè | [nɔʂk] |
| Sísọ ní |  **Norway (4.8 million),  Denmark (150,000)** |
| Agbègbè | **Kingdom of Norway, Kingdom of Denmark, the Dakotas, Minnesota, Wisconsin** |
| Ìye àwọn afisọ̀rọ̀ | **5 million Norwegians** |
| Èdè ìbátan | Indo-European
* Germanic
	+ North Germanic
		- West Scandinavian
			* **Norwegian**
 |
| Standard forms | Nynorsk (official)
Bokmål (official) / Riksmål (unofficial)

 |
| Sístẹ́mù ìkọ | Latin (Norwegian variant) |
| Lílò bíi oníbiṣẹ́ |
| Èdè oníbiṣẹ́ ní | Norway Nordic Council |
| Àkóso lọ́wọ́ | Norwegian Language Council (Bokmål and Nynorsk) Norwegian Academy (Riksmål) |
| Àwọn àmìọ̀rọ̀ èdè |
| ISO 639-1 | `no – Norwegian nb – Bokmål nn – Nynorsk` |
| ISO 639-2 | `[[ISO639-3:nor – Norwegian nob – Bokmål nno – Nynorsk|nor – Norwegian nob – Bokmål nno – Nynorsk]]` |
| ISO 639-3 | `nor` – Macrolanguage individual codes: nob – Bokmål nno – Nynorsk |
| Linguasphere | `52-AAA-ba to -be & 52-AAA-cf to -cg` |
|
Àdàkọ:Infobox language/IPA

 |

**Èdè ará Nọ́rwèy** (*norsk*) je ede North Germanic kan ti won un so lagaga ni Norway, nibi to ti je ede onibise.

## Itokasi