Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ჯონ მაკკეინი

|  |
| --- |
| **ჯონ მაკკეინი John McCain** |
|  ოფიციალური პორტრეტი, 2009 წ. |
| ააშ-იშ სენატორი არიზონაშე |
| პოსტის გერინაშ ბორჯი |
| 3 ღურთუთა, 1987 – 25 მარაშინათუთა, 2018 |
| წიმოხონი | ბარი გოლდუოტერი |
| მონძე | ჯონ კილი |
|

---

ააშ-იშ წჷმმარინაფალეფიშ პალატაშ მაკათური არიზონაშ მა-1 ოლქიშე |
| პოსტის გერინაშ ბორჯი |
| 3 ღურთუთა, 1983 – 3 ღურთუთა, 1987 |
| წიმოხონი | ჯონ როუდსი |
| მონძე | ჯონ როუდსი III |
|

---

 |
| დუნაბადი | 29 მარაშინათუთა, 1936
 კოკო-სოლო, პანამაშ არხიშ ზონა |  |
| ნაღურა | მარაშინათუთა 25,, 2018 (81 წანერი)

 კორნვილი, არიზონა, ააშ |
| მენოღალობა |  ააშ |
| ერუანობა | ამერიკალი |
| პოლიტიკური პარტია | რესპუბლიკური პარტია |
| მუმა | ჯონ სიდნი მაკკეინი |
| ნანა | რობერტა რაიტი |
| ალმასქუ | 1. კეროლ შეპი 2. სინდი ჰენსლი |
| სქუალეფი | 7 |
| გონათაფა | ააშ-იშ ოზუღე აკადემია |
| ჯილდოეფი | დუდიშალაშ ოპრეზიდენტე მენდალი (2022) |
| ხეშმოჭარუა |  |

**ჯონ სიდნი მაკკეინი III** (ინგლ. John Sidney McCain III; დ. 29 მარაშინათუთა, 1936 — ღ. 25 მარაშინათუთა, 2018) — ამერიკალი ოზუღე ოფიცერი, სახენწჷფო მოღალე დო პოლიტიკოსი. ააშ-იშ წჷმმარინაფალეფიშ პალატაშ მაკათური დო უკულ სენატორი არიზონაშ შტატიშე. მაკკეინი რდჷ პრეზიდენტობაშ კანდიდატი რესპუბლიკური პარტიაშე, 2008 წანაშ ააშ-იშ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს.

ჯონ მაკკეინიშ მუმა დო ბაბუ რდეს ადმირალეფი დო ნინალენდეს ამერიკაშ ოზუღე ნძალეფს. ჯონ მაკკეინი გურაფულენდჷ ააშ-იშ ოზუღე აკადემიას, ნამუთ 1958 წანას გათუ. გურაფაშ თებაშ უკულ, ოზუღე ავიატორო გინირთჷ. მონაწილენდჷ ვიეტნამიშ ლჷმას. ართ-ართი მისიაშ ბორჯის, 1967 წანაშ გჷმათუთას, თიში ფურინჯი ქეგთათეს დო მაკკეინი ტყვეთ ხეშა ოორუე ვიეტნამარეფქ ქაშეჸოთეს. ჯონ მაკკეინი ტყვეთ 1973 წანაშახ რდჷ. ჸათე ბორჯიშ გოძვენას, თის ფშხირას აწამენდეს დო კონწარო ოქცუდეს. გადუდიშულაფაშ უკულ, არიზონაშა დირთჷ დო ოურდუმე კარიერა ქიმიოტუ.

1980-იან წანეფიშე პოლიტიკას ქაკათჷ დო გიშაგორილქ იჸუ ააშ-იშ წჷმმარინაფალეფიშ პალატაშ მაკათურო. 1987 წანას გინირთჷ სენატორო. 1997-2001 დო 2003-2005 წანეფს უკინებუდჷ სენატიშ კომერციაშ კომიტეტიშ დუდმახვენჯიშ პოსტი. 2000 წანას მაკკეინი მონაწილენდჷ ააშ-იშ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს, მარა რესპუბლიკარეფიშ პრაიმერეფს ჯორჯ უოლკერ ბუშიწკჷმა დემარცხჷ. 2008 წანაშ საპრეზიდენტო გიშაგორუეფს მაკკეინქ მიპალუ რესპუბლიკური პარტიაშ ნომინაცია, მარა გიშაგორუეფს დემოკრატიული პარტიაშ კანდიდატი ბარაკ ობამაწკჷმა დემარცხჷ. 2017 წანას მაკკეინს დედასურჷ ტვინიშ კიბოქ, გლიობლასტომაქ. ჯონ მაკკეინქ ღურუ 2018 წანაშ 25 მარაშინათუთას, 81 წანერქ. დასაფულებური რე ააშ-იშ ოზუღე აკადემიაშ სასაფლას.

## ლიტერატურა

* ენციკლოპედია ბრიტანიკა
# ჭკორპატჷნობა

**ჭკორპატჷნობა** (ქორთულო: ბატონყმობა, ფეოდალიზმი) — შქა ოშწანურეფიშ ჯარალუაშ წყობა, ნამუქჷთ დებადჷ მა-5 ოშწანურას რომიშ იმპერიას დო ნამთინე ქიანეფს მა-19 უკუნიშ მა-2 გვერდშა ქიიმიღჷ დუდი.

ჭკორპატჷნობაბორჯის ჯარალუა 2 თარი ნორთო ირთუდჷ: ჸაზახეფო დო პატჷნეფო. პატჷნეფი რდეს დიხა-წყარიშ დო ჸაზახეფიშ მინჯეეფი, ნამუეფსით არზენდეს დამუშებელო დიხას, ორინჯიშ ოდიარაფალო - მინდორს, ჯინუაშო - ტყას დო ჩხომიშ ოჭოფალო - წყარს და ირფელი თეშე ხარკის ეთმეჭოფუნდეს.

ჟირხოლო ჩინებული ბუნა შხვადოშხვა ბორჯიშ შხვადოშხვა გიმენბუნეფო ირთუდჷ დუ მუშ იერარქია უღუდჷ.

უმენტაშ საქორთუოს ჭკორპატჷნობაქ 1864 წანას გეგნოლჷ, სამარგალოს — 1867-ს.

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *ათე სტატია **მერკე** რე. თქვა შეგილებუნა ქიმეხვარათ ვიკიპედიას დო გაგშათინათ დო გახვეიანათინ.* |
# კაპიტოლიუმი (ვაშინგტონი)

კაპიტოლიუმი
**კაპიტოლიუმი** (United States Capitol) — დგჷმილი, ნამუსჷთ იდვალუაფუ ააშ-იშ კონგრესი. კაპიტოლიუმი ვაშინგტონიშ არძაშე უმაღალაში დგჷმილი რე, ნამუშ აკოგაფაქ 1793 წანაშ 18 ეკენიას დიჭყჷ, მუჟამსჷთ დგჷმილიშ ნერჩის მაართა ქუა ქიანაშ მაართა პრეზიდენტ ჯორჯ ვაშინგტონქ დოდუნ. დგჷმილი აკაგჷ მოჸოროფე არქიტექტორ უილიამ თორთონქ. კაპიტოლიუმიშ დღა 18 ეკენიას ეიშანუაფუ.

თე დგჷმილს, კონგრესიშ მაართა ხუნაქ 1800 წანაშ 21 გერგობათუთას იმანჯჷ. კაპიტოლიუმს 540 ოთახი რე, თაქ რე მუჭოთ სენატიშ, თაშნეშე წჷმმარინაფალეფიშ პალატა ორენი. გოლათიშ ედომუშამი სიგჷრძა 89 მეტრი რე, დო დიამეტრი - 11 მეტრი. გოლათი ჸონიერ 36 კოლონას გედგჷ (36 კოლონა თი ბორჯიშო შტატეფიშ მუდანობას წჷმმარინუანდჷ). კაპიტოლიუმიშ დგჷმილშე ბონას მეჸუნს მოლი, ნამუთ პარიზიშ ჯოხოგოლაფირ ელისეშ მინდორეფს მოგენს. მოლიშ მაჟირა ბოლოს გედგჷ ნანანოღაშ შანულამი ორიენტირი — ვაშინგტონიშ მონუმენტი.
# არკანზასი

|  |
| --- |
| {{{სტატუსი}}} |
| **არკანზასი** |
| {{{მასქერული ჯოხო}}} |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| შილა  | გერბი |
| *მეტჯოხო: ორთული შტატი* |
| *დევიზი:* ლათ. Ditat Deus' |
| *შტატო გჷნორთაშახ ჩინებული მუჭოთ* არკანზასიშ ტერიტორია |
| ამერიკაშ აკოართაფილი შტატეფიშ რუკა არკანზასი |

 |
| **ოფიციალური ნინა** | ინგლისური |
| **ნანანოღა** | ლიტლ-როკი |
| **უკაბეტაში ნოღა** | {{{უკაბეტაში ნოღა}}} |
| **შხვა კაბეტი ნოღა** |  |
| **უკაბეტაში აგლომერაცია** | ლიტლ-როკიშ აგლომერაცია |
| **ფართობი** | 29-ა ააშ-ს |
|  • საართო | 137,002 კმ² |
|  • სიგანა | 385 კმ |
|  • სიგჷრძა | 420 კმ |
|  • წყარი % | 2.09 |
|  • განედი | 33°00′ ოორ - 36°30′ ოორ |
|  • გრძედი | 89°39′ ბჟად - 94°37′ ბჟად |
| **მახორობა** |  32-ა ააშ-ს |
|  • მახორობა გვალო | 2,834,797 (2007 წ) |
|  • მეჭედალა | 51.34 ადმ/კმ² 34-ა |
| **სიმაღალა** |   |
|  • უმაღალაში ჭურჭული | მაუნტ მაგაზინი {{{უკაბეტაში სიმაღალა}}} მეტრი |
|  • ოშქაშე სიმაღალა | 198 მეტრი |
|  • უდაბალაში ჭურჭული | ოუაჩიტა 17 მეტრი |
| **შტატო გჷნორთაშ თარიღი** | 15 მანგი, 1836 (რანწკო: 25-ა) |
| **გუბერნატორი** | მაიკ ბიბი (დ) |
| **ლეიტენანტ-გუბერნატორი** | ბილ ჰალტერი (დ) |
| **კანონმადვალუ ხეშუულება** |  |
|  • ჟილენი პალატა |  |
|  • გიმენი პალატა |  |
| **ააშ-იშ სენატორეფი**  | ბლანჩ ლინკოლნი (დ) მარკ პრიორი (დ) |
| **კონგრესიშ დელეგატეფი**  | დელეგატეფი |
| **ბორჯიშ ორტყაფუ** | ცენტრალური: UTC -6 |
| **აბრევიტურა** | AR  |
| **ვებ-ხასჷლა** | ვებ-ხასჷლა |

**არკანზასი** (Arkansas, Ar) — შტატი ააშ-ს, იდვალუაფუ ობჟათე-ბჟადალუშ ცენტრალურ რეგიონს. ჯოხოქ გიდჷ ინდიარეფიშ თურიშ არკანზაშ მეჯინათ. 1541 წანას გიმირკვიუ ფერნანდო დე სკოტოქ. 1648 – დირსხუ ევროპალეფიშ მაართა კოლონიეფქ. 1815-შე ააშ-იშ ტერიტორია რე, 1836-შე – შტატი. 1861-1868 წანეფს კონფედერაციაშ მაკათური რდჷ.

* **ფართობი** – 135 ვითოში.
* **მახორობა** – 2,729 ვითოში. (ჩეკანამეფი 82,7 %, აფროამერიკალი 15,9 %, ლათინოამერიკალი 0,8 %).
* **ნოღაშ მახორობა** - 51,5 %.
* **ნოღეფი** – ლიტლ-როკი (ნანანოღა), 176 ვითოში, ფორტ-სმიტი, 76 ვითოში.