Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ალკალოიდეფი

ეფედრინიშ მოლეკულაშ გრაფიკული ფორმულა
კოფეინიშ მოლეკულაშ გრაფიკული ფორმულა
**ალკალოიდები** (ლათ. alcali < არაბ. al-qilj „ტუტე“ დო ბერძენ. eidos „სახე“ — ტუტეშნერი), ფიზიოლოგიურო აქტიური, ნერჩი მუშობურობეფიშ მაღვენი, თარო ჩანარული წჷმოულობაშ აზოტმაკათე ორგანული ნაკათეფი.

## ლიტერატურა

* პ. ქომეთიანი, ქსე, ტომი I, გვ. 313. თბ.-1975.

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *ათე სტატია **მერკე** რე. თქვა შეგილებუნა ქიმეხვარათ ვიკიპედიას დო გაგშათინათ დო გახვეიანათინ.* |
# მალარია

| მალარია |
| --- |
|  |
| დალახებული ერითროციტეფი |
| ICD-10 | B50. |
| ICD-9 | 084 |
| OMIM | 248310 |
| DiseasesDB | 7728 |
| MedlinePlus | 000621 |
| eMedicine | med/1385  |

**მალარია** (იტალ. malaria < mala aria — გლახა ჰეერი; კინოხ ფირქენდეს, ნამჷ-და ლახარას იჭანუანდჷ გლახა ჰეერი) — წვავე პროტოზოული ლახარა, ნამუთ იხასიათებუ სინჩხეშ მოკათუეფით, ანემიათ, ჩხონჩხიშ დო ტყილიშ გოდიდაფათ; შილებე იჸუას რეციდივეფქ. მალარიაშ იჭანუანს ართკურთხუამი ორგანიზმი — პლაზმოდიუმი, ნამუთ გჷნმუღუ მალარიაშ კოღონს — ანოფელესის. მალარია გოფაჩილი რე აფრიკაშ, აზიაშ დო ობჟათე ამერიკაშ კანკალე რაიონიშ ჭყენჭყამ აბანეფს. ადამიერეფს ეჭარილი რე მალარიაშ 4 ფორმა: სუმდღამი (იჭანუანს Plasmodium vivax), ოთხდღამი (Plasmodium malariae), ტროპიკული (Plasmodium falciparum) დო მალარია-ოვალე (Plasmodium ovale), ნამუთ ხვალე ბჟადალ ტროპიკული აფრიკაშ ქიანეფს მუთმოფხვადჷნა. არძაშე მონკათ მეურს მალარიაშ ტროპიკული ფორმა, ნამუთ მაღალი ლეტალობით (ღურალათ) იხასიათებუ დო ენდემური რე ტროპიკული დო სუბტროპიკული ქიანეფშო. პარაზიტიშ ოთელარე ციკლი მეურს უსქესე დო სქესობური გომიარაფაშ მათირობათ დო მენძელი ორგანიზმეფიშ თირუათ. უსქესე გომიარაფა მეურს ადამიერეფს (შქაფონი მენძელი), სქესობური — ანოფელესიშ გვარიშ კოღონაშ დადულს (თარი, საბოლა მენძელი). ლახარა ორხველჷ გიშაკერძაფილო ოშქურანჯი ინფექციეფიშ რიცხუს.

## სქოლიო
# ბერკლი (კალიფორნია)

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| ნოღა
ბერკლი Berkeley

|  |
| --- |
|  |

|  |  |
| --- | --- |
| ქიანა |  ააშააშ |
| შტატი | კალიფორნიაკალიფორნია |
| კოორდ. | 37.870278,-122.26805637°52′13″ ოორ. გ. 122°16′05″ ბჟად. გ.﻿ / ﻿ |
| დირსხუ | 1776 |
| ფართობი | 45,9 კმ² |
| მახორობა | 112 580 კოჩი (2010) |
| ბორჯიშ ორტყაფუ | UTC-8, ზარხულს UTC-7 |
| ტელ. კოდი | +1 510 |
| ოფოსტე ინდექსი | 94701–94710, 94712, 94720 |
| ოფიციალური ვებ-ხასჷლა | რცხუ |

|  |
| --- |
|
ბერკლი |

 |

**ბერკლი** (ინგლ. Berkeley ) — ნოღა ააშ-იშ ბჟადალ ნორთის, კალიფორნიაშ შტატის, სან-ფრანცისკოშ ჸუჯიშ ბჟაეიოლ წყარპიჯის. წჷმარინუანს სან-ფრანცისკოშ გალენგანობას. 2010 წანაშ ეჭარუაშ მუნაჩემეფით, ნორაშ მახორობაქ 112 580 კოჩი აკადგინჷ. ფართობი 45,9 კმ²-ს აკმადგინანს. ნოღა ბერკლიქ დირსხუ 1776 წანას.

## თაშნეშე ქოძირით

* ააშ-იშ ნოღეფიშ ერკებული მახორობაშ მეჯინათ

## ლიტერატურა

* ქორთული სხუნუეფიშ ენციკლოპედია, ტ. 2, ხს. 323, ქართი, 1977 წანა.

## რესურსეფი ინტერნეტის

* ოფიციალური ვებ-ხასჷლა