# Fisika

Iton **físika**, **pesiká** o **pisiká** (tikang han Griyego, φύσις (*phúsis*), *"nature"* ngan φυσικός (*phusikós*), "natural"), an pinaka-*fundamental* nga siyensya natural, nanginginlabot hiton mga batikan nga mga prinsipyo han Universo. Iton Físika nanginginlabot hiton mga elementarya nga nakahimo han natural nga kalibutan (e.g. *matter*, enerhiya, espasyo, ngan takna) ngan an ira mga interaksyon, pati gihapon han pag-analisar han mga sistema nga naipapahayag hin klaro ha pamulong hinin nga mga prinsipyo.

## Kasaysayan

Nagtikang an Pesika bilang Pilosopiya-natural sadton *Archaic period* han Greece (tuig 650 BCE – 480 BCE). An mga pilosopo sugad kan Thales naghanap hin *methodological* na mga eksplenasyons san mga natural na phenomena. Naghatag sira mga ideya nga ginpasarig san rason ngan obserbasyon, ngan daramo san kanra mga *hypotheses* naprubaran san experimento; sugad san atomismo na naprubaran na tama haros 2000 katuig tikang sa una gin-*propose* ni Leucippus ngan Democritus.

Nagin siyensya an Pesika sadton *early modern Europe* san paggamit nira san experimental ngan *quantitative* na *methods* para ma-diskobre an yana ginkokonsidera na *laws of physics*.

## Klasikal na Pesika

Si Isaac Newton(1643-1727), na may dagko na kontribusyon sa Klasikal na Piseka, an 'universal gravitation' ngan 'laws of motion'
Sakob sa Klasikal na pesika an mga tradisyonal na mga sanga sugad san *mechanics*, *acoustics*, *optics*, *thermodynamics*, ngan *electromagnetism*. Nanginginlabot an Klasikal na mechaniks san mga butang na nagkikiwa ngan ginpapakiwa san pwersa, ngan ginbabahin ini ngadto ha *statics*, *kinematics*, ngan *dynamics*; Ginbabahin liwat an mechanics ngadto ha *solid mechanics* ngan *fluid mechanics*. Sa fluid mechanics sakob an mga sanga na hydrostatics, hydrodynamics, aerodynamics, ngan pneumatics.

## Moderno na Pesika

An moderno na pesika nagpapakita san iba na konsepto san *space, time, ngan matter* na prenesentar san klasikal na pesika. An duha na teoriya na nagdominar sa moderno na pesika amo an *Quantum theory* ngan *special theory of relativity*. Sakob san moderno na pesika an quantum mechanics.

## Pinanbasaran

## Padugang nga barasahon

## Mga sumpay ha gawas

Kitaa an physics ha
Wiktionary, an gawasnon nga pagpurulongan o diksyunaryu.

**Kasahiran Encyclopedia of Physics at Scholarpedia
* de Haas, Paul, Historic Papers in Physics (20th Century) ada ha Wayback Machine (archived Agosto 26, 2009)
* PhysicsCentral – Web portal run by the American Physical Society
* Physics.org Ginhipos 2 Septyembre 2004 han Wayback Machine – Web portal run by the Institute of Physics Ginhipos 21 Mayo 2019 han Wayback Machine
* *The Skeptic's Guide to Physics* Ginhipos 7 Pebrero 2016 han Wayback Machine
* Usenet Physics FAQ – A FAQ compiled by sci.physics and other physics newsgroups
* Website of the Nobel Prize in physics
* World of Physics An online encyclopedic dictionary of physics
* *Nature*: Physics
* Physics announced 17 Hulyo 2008 by the American Physical Society
* Physics/Publications ngada ha Open Directory Project
* Physicsworld.com – News website from Institute of Physics Publishing Ginhipos 12 Hulyo 2012 han Wayback Machine
* Physics Central Ginhipos 24 Hunyo 2013 han Wayback Machine – includes articles on astronomy, particle physics, and mathematics.
* The Vega Science Trust – science videos, including physics
* Video: Physics "Lightning" Tour with Justin Morgan
* 52-part video course: The Mechanical Universe...and Beyond Ginhipos 22 Marso 2013 han Wayback Machine Note: also available at 01 – Introduction Ginhipos 27 Oktubre 2012 han Wayback Machine at Google Videos
* HyperPhysics website – HyperPhysics, a physics and astronomy mind-map from Georgia State University

**Mga organisasyon AIP.org Ginhipos 12 Oktubre 2004 han Wayback Machine – Website of the American Institute of Physics
* APS.org – Website of the American Physical Society
* IOP.org Ginhipos 21 Mayo 2019 han Wayback Machine – Website of the Institute of Physics
* PlanetPhysics.org Ginhipos 25 Pebrero 2009 han Wayback Machine
* Royal Society Ginhipos 2005-06-04 han Wayback Machine – Although not exclusively a physics institution, it has a strong history of physics
* SPS National – Website of the Society of Physics Students