Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 4 november

|  |
| --- |
| okt - **november** - dec |
| << | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 |
| 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
| 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
| 28 | 29 | 30 |   |   |   | >> |

**4 november** is den 308stn dag van 't joar (309stn dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. Nog 57 doagn tout 't ende van 't joar.

## Gebeurtenissn

* 1922 - 't Graf van farao Toetanchamon wordt in Egypte gevoundn mè mêer of 3500 kunstvôorwerpn. Ost 'n farao wierd was 'n nog moa neegn joar oud en je was nog styf jounk ost 'n stierf (18 of 19 joar).
* 1995 - Achter e vredesdemonstroasje wordt premier Yitzchak Rabin in Tel Aviv (Israël) dôdelik gekwetst deur een extreem-rechtsn Israëlische schutter.
* 2008 - Barack Obama wint d' Amerikoansche presidentsverkieziengn.

## Geboorn

* 1877 - René De Clercq, West-Vlamsche schryver en dichter
* 1959 - Dirk Demol, West-Vlamsche ploegleyder
* 1965 - Koen Mortier, West-Vlamsche regisseur

## Overleedn

* 1847 - Felix Mendelssohn
* 1992 - André Demedts

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien in de categorie **4 November** van Wikimedia Commons. |
# Sardinië

|  Sardinië *Sardegna* |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |

 |
|  Liggienge van Sardinië in Itoalië |
| Hoofdstad | Cagliari |
| Ippervlak | 24.090 km² |
| Inweuners | 1.663.859 (2013) |
| Bevolkiengsdichtheid | 68 inw./km² |
| President | Francesco Pigliaru (PD) |
| Provinsjes | 4 + 1 metropolitoane stad |
| Gemêentn | 377 |
| Website | regione.sardegna.it |

**Sardinië** (Italioans: *Sardegna*, Sardyns: *Sardinna*, *Sardinya* ofte *Sardinia*) es 'n eyland in de Middellandsche Zêe en en ottonome regio van Itoalië mè en ippervlak van 24.090 vierkante kilomèiters en e grôo anderolf miljoen inweuners. D'n ôofdstad es Cagliari, wa o de zuudkuste van't eyland ligt.

O d'ôostnkantn van Sardinië ligt de Tyrreensche Zêe en o de nôordkantn es't geschêed van't eyland Corsica (wa by Vrankryk ôort) deur de Stroate van Bonifacio. Sardinië ligt vrêe verre o 't westn van Itoalisch schiereyland en èit dordeur en eign karakter en geschiedenisse. Ôok zyn der in Sardinië teffrente dialektn die nie echt trekk'n ip 't Italioans van't vasteland.

## Administratieve indêelienge

De regio Sardinië es sedert d'ervormienge in 2016 ingedêeld in 4 provinsjes en 1 metropolitoane stad:

Provinsjes van Sardinië

| Provinsje | Ofkortienge | Oofdstad | Belangryke plekk'n |
| --- | --- | --- | --- |
| Cagliari (metropolitoane stad) | CA | Cagliari | Quartu Sant'Elena, Selargius, Assemini, Capoterra, Sestu, Monserrato |
| Nuoro | NU | Nuoro | Siniscola, Macomer, Dorgali |
| Oristano | OR | Oristano | Terralba, Cabras, Bosa |
| Sassari | SS | Sassari | Olbia, Alghero, Porto Torres |
| Sud Sardegna ("Zuud-Sardinië") | SU | Carbonia | Iglesias, Villacidro, Guspini, Sant'Antioco |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien in de categorie **Sardinia** van Wikimedia Commons. |

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| {{{ofb\_links}}} | Regio's van Itoalië |  | {{{ofb\_groot}}} |
|
Abruzzo • Apulië • Basilicata • Calabrië • Campanië • Emilia-Romagna • Friuli-Venezia Giulia • Lazio • Ligurië • Lombardeye • Marche • Molise • Piëmonte • Sardinië • Sicilië • Toscane • Trentino-Zuud-Tirol • Umbrië • Valle d'Aosta • Veneto  |
# The Ramones

**The Ramones** wos een Amerikoanschn punk-rockgroep.

## Geschiedenisse

In 1974 kwamn vier jounge gastn uut Queens New York tope om muziek te moakn: Joey (zanger), Johnny (gitaar), Dee Dee (bas) e Tommy (drum). Da wos te vulln in de periode van de disco, moa disco wos nunder genre nie. Dee Dee woun 'n êestn die ze zelvn "Ramone" noemde. En ol d'ander dein nem achter. De noame Ramone komt eigentlik va Paul Mc Cartney van The Beatles: a Mc Cartney in een hotel kwam, gebruuktnde e voalsche noame: Paul Ramone.

In 1976 moakn ze nunder êeste ploate: *Ramones*. Nunder styl va muziek is: korte nummers, styf zêre en surtout lude speeln.

De groep et dikkers veranderd va opstelling. Marky Ramone gienk weg in 't begun va de joarn '80 (e wos mêer drounke of nuchter) en in zyn plekke kwam Ritchie. In 1987 goenk Ritchie zelve weg. Op 't moment da Marky stopte mè drinkn muchn'de were kêern in de groep. In 1989 goenk Dee Dee, die ol de songs schrêef, weg voer e solo-carrière (die ol gèn kantn marcheerde).

De Ramones stopnde in 1996. Z'en vele gastn kunn beïnvloen, moa toch en ze nôois styf vele ploatn verkocht. In 2001 gink Joey Ramone dôod. In 2002 Dee Dee Ramone. In 2004 Johnny Ramone.

## Typisch Ramones

* Typisch voe nunder is de zinnetjes die ze overol en ossan tusschn smytn: *Gabba Gabba Hey* en oek *Hey Ho, Let's Go*. Op live optreedns begunt de bassist ouk ossan mè te zeggn: *one-two-three-four*.
* Nunder imago is ouk speciaal: z'addn ollemoale e zwort leern vestje an, nunder oar wos slykevet, e ze verroernde va gè vinne azze optraadn.

## Discografie

* *Ramones* (1976, studio)
* *Ramones Leave Home* (1976, studio)
* *Rocket to Russia* (1977, studio)
* *Road to Ruin* (1978?, studio)
* *Rock 'n Roll High School* (1979, soundtrack)
* *It's Alive* (1979, live, ollêne in Iengeland)
* *End of the Century* (1980, studio)
* *Pleasant Dreams* (1981, studio)
* *Subterranean Jungle* (1983, studio)
* *Too Tough to Die* (1984, studio)
* *Animal Boy* (1986, studio)
* *Halfway to Sanity* (1987, studio)
* *Ramones Mania* (1988)
* *Brain Drain* (1989)
* *Loco Live* (1992, live)
* *Mondo Bizarro* (1992, studio)
* *Acid Eaters* (1994, covers)
* *Adios Amigos* (1995, studio)
* *We're Outta Here* (live, nunder latste optreedn)
* *Anthology*

## Externe koppelienge

* Mak joen eigen Ramones-noame!
# Mars (planete)

Mars
**Mars** (symbool: ) is vanof de zunne geteld de vierde planete van ons zunnestelsel, round de zunne draoiend in een boane tusschn die van d' Eirde en Jupiter. De planete is klinder of d'Eirde en med e (maximum) magnitude van -2,9 minder kloar of Venus en mêestol minder kloar of Jupiter. Mars wordt ôok wel de rôo planete genoemd mor is in werkelikheid êerder okerkleurig. De planete is vernoemd no de Romeinse god van den orlooge. Mars is gemakkelik me 't blôote oge te zien, vorol in de moandn roend een opposiesje. 's Nachts is Mars ton te zien lik een kloare rôodachtige "sterre" die deur dat je relatief dichte is, gin puntbronne is mor een schyvetje. Dorom floenkert Mars nie gelik e verre rôo sterre lik Aldebaran.

Mars is een terrestrische planete med een dinne atmosfeere. 't Ippervlak is ip sommigte plekkn juuste gelik de Moane bezoaid med inslagkroaters, bist dat ip andere plekkn, juust gelik ip d'eirde, vulkoan'n, lêegtes, zanddunen en poolkapp'n vôornkomm'n. Boovndien komm'n ôok de rotoatieperiode ("dag") en de wisseliengn van de sizoen'n ip Mars overêen met d'Eirde.

Mars et twêe moan'n, Phobos en Deimos, olletwêe klêene oenregelmoatig gevormde objectn. Ze veroenderstell'n dat die twêe moan'n deur de zwoartekracht va Mars ingevang'n planetoïden zyn.

Den diameter van Mars is 6794 km.
In 24 euren en 37 minuut'n droait Mars roend z'n asse en in 686,98 daag'n droait ie roend de zunne.

## Externe verwyzienge

* 360° Panoramafoto Mars

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien in de categorie **Mars (planet)** van Wikimedia Commons. |
# Län

*Dat artikel es geschreevn in 't Kustwestvlams.*

---

Zweedn is administratief ingedêeld in 21 **län**, Zweeds vo provinsjes.

Zweedsche län

| Code | Woapnschild | Län | Hoofdstad | Ipp. (km²) | Inweuners (2016) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| AB |  | Stockholms län | Stockholm | 6.519 | 2.269.060 |
| C |  | Uppsala län | Uppsala | 8.207 | 361.373 |
| D |  | Södermanlands län | Nyköping | 6.102 | 288.097 |
| E |  | Östergötlands län | Linköping | 10.602 | 452.105 |
| F |  | Jönköpings län | Jönköping | 10.495 | 352.735 |
| G |  | Kronobergs län | Växjö | 8.466 | 194.628 |
| H |  | Kalmar län | Kalmar | 11.217 | 242.301 |
| I |  | Gotlands län | Visby | 3.151 | 58.003 |
| K |  | Blekinge län | Karlskrona | 2.946 | 158.453 |
| M |  | Skåne län County | Malmö | 11.034 | 1.324.565 |
| N |  | Hallands län | Halmstad | 5.460 | 320.333 |
| O |  | Västra Götalands län | Göteborg | 23.948 | 1.671.783 |
| S |  | Värmlands län | Karlstad | 17.591 | 279.334 |
| T |  | Örebro län | Örebro | 8.545 | 294.941 |
| U |  | Västmanlands län | Västerås | 5.145 | 267.629 |
| W |  | Dalarnas län | Falun | 28.188 | 284.531 |
| X |  | Gävleborgs län | Gävle | 18.198 | 284.586 |
| Y |  | Västernorrlands län | Härnösand | 21.683 | 245.572 |
| Z |  | Jämtlands län | Östersund | 49.341 | 128.673 |
| AC |  | Västerbottens län | Umeå | 55.186 | 265.881 |
| BD |  | Norrbottens län | Luleå | 98.244 | 250.570 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien in de categorie **Counties of Sweden** van Wikimedia Commons. |
# Ôost-Europa

*Dat artikel es geschreevn in 't Noordelik West-Vlams.*

---

Ôost-Europa in 't geel volgens de StAGN
In 't rôod volgns de Verênigde Noaties
**Ôost-Europa** is d' ôostelyke regio van Europa. Der bestoat gèen consistente definiesje van 't gebiëd.

Rusland, geleegn in Ôost-Europa, is zowel 't grotste of dichtstbevolkte land van Europa, met oengeveer 40% van de totoale landmassa van 't continent, mè mêer of 15% van de totoale bevolkienge.

Êen van de definiesjes beschryft Ôost-Europa lyk e culturele entiteit mè kenmerkn lyk Ôost-Sloavische, Grieksche, Byzantynsche, Ôosters-orthodoxe en ênigte Ottomoansche culturele invloëdn. Een andere definiesje is oentstoan binst de Koedn Oorloge en wierd min of mêer ip dezelfste maniere gebruukt lyk den term Ôostblok.

## Definiesjes

Volgns de Duutsche Ständiger Ausschuss für geographische Namen (StAGN) moakn de volgnde landn dêel uut van Ôost-Europa:

* Oekraïne
* Rusland
* Wit-Rusland

De Verênigde Noaties (VN) kenn 't begrip "Centroal-Europa" nie. Zynder reeknn ook de volgnde landn toet Ôost-Europa:

* Bulgareye
* Hongareye
* Moldoavië
* Pooln
* Roemenië
* Slovakeye
* Tsjechië

De volgnde landn liggn in Azië, zowel volgns de StAGN of de VN, moa ze wordn toch dikwyls by Ôost-Europa gereeknd:

* Armenië
* Azerbeidzjan
* Georgië
* Kazachstan

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien in de categorie **Eastern Europe** van Wikimedia Commons. |
# 1 november

|  |
| --- |
| okt - **november** - dec |
| << | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 |
| 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
| 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
| 28 | 29 | 30 |   |   |   | >> |

**1 november** is den 305dn dag van 't joar (306dn dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. 't Volgn nog 60 doagn toet 't ende van 't joar.

## Gebeurtenissn

* Allerheilign

## Geboorn

* 846 - Lodewyk den Hakkeloare
* 1596 - Pietro da Cortona
* 1661 - Lodewyk, le Grand Dauphin

## Gestorvn

* 1700 - Karel II van Spanje
# New York (stoat)

Stoat New York
**New York** is een van de stoatn van de Verênigde Stoatn van Amerika. Der zyn bykan 19.500.000 inweuners.

* Vlagge
* Zegel

New York grenst in 't zuudn an de stoatn New Jersey en Pennsylvania en in 't oostn an Connecticut, Massachusetts en Vermont. De stoat het ook e maritieme grenze me Rhode Island. Verder grenst 't ook an de Canadeesche provinsjes Ontario in 't westn en Québec in 't noordn. D'n hoofdstad is Albany.

Der wordt dikwils verweezn noa de stoat met de noame 'New York State' vor e verschil te moakn met de stad 'New York City'.

## Geografie

De stoat New York besloat 141.205 km², woavan 122.409 km² land.

Der zyn styf vele meern en riviern. New York ligt an 't Eriemeer en 't Ontariomeer. 't Champlainmeer vormt e deel van de grenze me Vermont. De belangrykste riviere is de Hudson. Styf gekend zyn de Niagarawoatervalln ip de grenze me Canada. De belangrykste eilandn zyn Manhattan, Long Island, en Staten Island.

* Hoofdstad Albany
* Vryheidsbeeld van New York
* Hudsonriviere
* Niagarawoatervalln

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien in de categorie **New York** van Wikimedia Commons. |
# Manitoba

*Dat artikel es geschreevn in 't Noordelik West-Vlams.*

---

Liggienge van de provinsje Manitoba in Canada
**Manitoba** is e provinsje die centroal in Canada ligt. 't Is de vuufde mêest bevolkte provinsje van 't land. Den hoofdstad en grotste stad is Winnipeg.

* Vlagge van Manitoba
* Woapnschild

Manitoba besloat een ippervlakte van 647.797 km² en grenst an Ontario in 't ôostn, Saskatchewan in 't westn, 't territorium Nunavut in 't nôordn en d' Amerikoansche stoatn North Dakota en Minnesota in 't zuudn. In 't nôordôostn grenst de provinsje an de Hudsonboaie.

Manitoba hèt e styf gevarieerd landschap, van arctische toendra en de kustlyne van Hudson Bay in 't nôordn, toet dichte boreoale busschn, grôte zoetwoatermeern en prairiegrasland in de centroale en zudelike gebiedn.

Mêer of den helft van d' inweuners weunt in de stad Winnipeg. De grotste etnische groep in Manitoba is Iengels (16,1%), gevolgd deur Schots (14,5%), Duuts (13,6%), Oekraïens (12,6%), Iers (11,0%), Frans (9,3%), Filipyns (7,0%) , Métis (6,8%), Pools (6,0%), First Nations (4,5%), Russisch (3,7%), Nederlands (3,3%), Indisch (3,0%) en Yslands (2,4%). D' officiële toaln van Manitoba zyn Iengels en Frans. De tien mêest gesprookn toaln in de provinsje zyn Iengels (98,6%), Frans (8,55%), Tagalog (5,62%), Punjabi (3,28%), Duuts (3,21%), Hindi (2,06%), Spoans (1,79%), Mandaryn (1,28%), Cree (1,23%) en Plautdietsch (1,15%).

Zicht ip Winnipeg, hoofdstad van Manitoba

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien in de categorie **Manitoba** van Wikimedia Commons. |
# 15 oktober

|  |
| --- |
| sep - **oktober** - nov |
| << | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 |
| 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
| 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
| 28 | 29 | 30 | 31 |   |   | >> |

**15 oktober** is den 288stn dag van 't joar (289stn dag in e schrikkeljoar) in de gregorioansche kalender. 't Volgn nog 77 doagn toet 't ende van 't joar.

## Geboorn

* 1896 - Célestin Freinet, Fransche pedagoog
* 1963 - Adelheid Byttebier, Vlamsche politica
* 1966 - Ingeborg, West-Vlamsche zangeresse en tv-presentatrice
* 1978 - Boško Balaban, Krowoatische voetboller
* 1980 - Tom Boonen, Vlamsche coureur
* 1988 - Mesut Özil, Duutsche voetboller

## Gestorvn

* 898 - Lambert van Spoleto, Keunienk van Itoalië en keizer van 't Heilig Rooms Ryk
* 1957 - Henry Van de Velde, Vlamsche kunstnoare en architect

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien in de categorie **15 October** van Wikimedia Commons. |
# 7 oktober

|  |
| --- |
| sep - **oktober** - nov |
| << | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 |
| 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
| 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
| 28 | 29 | 30 | 31 |   |   | >> |

## Geboorn

* 1986 - Tom Van Grieken

## Gestorvn

* 929 - Karel III van West-Francië
* 1481 - Ridder Jan van Dadizele
* 1900 - Karel Callebert
# Schryver

Ne **schryver** of nen **auteur** (Latyn: *auctor*) is den ôorsprounkelikke eigenoare en moaker van e creatief stik. Mêestoal goat et over de schryver van e boek, artikel in de letterkunde, kunste, weetnschap of andre non-fictie. De term kan ôok gebruukt wordn in bevôorbeeld de muziek, 't goat dan over ne componist of arrangeur; en in de film kan 't goan over den filmschryver.

## Overzichten

* Schryvers die in 't Vlams schryven
* Vlamsche schryvers in den Wikipedia
* Nederlandstoalige schryvers
* Schryvers in den Wikipedia
# 8 december

|  |
| --- |
| nov - **december** - jan |
| << | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 |
| 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
| 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
| 28 | 29 | 30 | 31 |   |   | >> |

**8 december** is den 342stn dag van 't joar (343stn dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. Nog 23 doagn toet 't ende van 't joar.

## Geboorn

* 1708 - Frans I Stefan, keizer van 't Hillig Rôoms Ryk
* 1919 - Jozef Verhaeghe, West-Vlamsche soldoat
* 1943 - Jim Morrison, Amerikoansche rockmuzikant

## Gestorvn

* 899 - Arnulf van Karinthië, keunienk van Oost-Francië en Lotharingen
# 1977

1974 - 1975 - 1976 - **1977** - 1978 - 1979 - 1980
't Joar **1977** is 't 77e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.

## Gebeurtenissn

Egmontpaleis woa dat de 24ste meie 't Egmontpact geslootn is
januoari
* 1 - Fusiewet in België: Verschillige gemêentn wordn t'hopegevoegd. Van de 2400 bluuvn der nog moa 600 over.
* 20 - In de Verênigde Stoatn wordt Jimmy Carter de 39ste president

meie
* 24 - In 't Egmontpaleis in Brussel wordt 't Egmontpact getêkend vo België omme te vormn toet e federoale stoat mè drie federoale regio's: Brussel, Vloandern en de Woaln. Begun van de toalfaciliteitn.

## Muziek

Numero 1-hits in de BRT Top 30:

* Teach-In: *Upside down*
* Chicago: *If you leave me now*
* Showaddywaddy: *Under the moon of love*
* Queen: *Somebody to love*
* Boney M: *Sunny*
* Smokie: *Living next door to Alice*
* Leo Sayer: *When I need you*
* Julie Covington: *Don't cry for me Argentina*
* Dream Express: *A million in one two three*
* Fleetwood Mac: *Go your own way*
* Smokie: *Lay back in the arms of someone*
* Pussycat: *My broken souvenirs*
* Gibson Brothers: *Non stop dance*
* Guys N' Dolls: *You're my world*
* Boney M: *Ma Baker*
* Baccara: *Yes sir I can boogie*
* Donna Summer: *I feel love*
* Baccara: *Sorry I'm a lady*
* Danny Mirror: *I remember Elvis Presley*
* Long Tall Ernie & the Shakers: *Do you remember*
* John Paul Young: *Standing in the rain*
* Pierre Kartner (Vader Abraham): '*t Smurfenlied*
* Raffaella Carrà : *A far l'amore comincia tu*

## Geboorn

januoari
* 26 - Vince Carter, Amerikoanschn basketter

februoari
* 1 - Soetkin Collier, Vlamsche zangeresse
* 2 - Shakira, Colombioansche zangeresse

juni
* 14 - Sidney Lammens, West-Vlamsche voetboller
* 22 - Wouter De Vriendt, West-Vlamsche polletieker vo Groen!

juli
* 17 - Leif Hoste, West-Vlamsche coureur

## Gestorvn

ogustus
* 16 - Elvis Presley

oktober
* 21 - Mark Macken
* 22 - Julien Delbecque

december
* 25 - Charlie Chaplin

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien in de categorie **1977** van Wikimedia Commons. |