# Người Parsi

**Người Parsi, Parsis** (/ˈpɑːrsiː/) hoặc **Parsees** (có nghĩa là Ba Tư trong ngôn ngữ Ba Tư) là một cộng đồng người di cư theo Hỏa giáo đến các tiểu lục địa Ấn Độ từ Ba Tư trong cuộc chinh phục Persia của người Ả rập trong khoảng thời gian 636-651 AD; một trong hai nhóm như vậy (nhóm còn lại là người Iran). Theo *Qissa-i Sanjan*, Parsis di cư từ Greater Iran đến Gujarat, nơi họ được tị nạn, giữa thế kỷ thứ 8 và 10 sau Công nguyên để tránh bị đàn áp sau cuộc chinh phục Ba Tư của người Hồi giáo.

Vào thời điểm Hồi giáo xâm chiếm Ba Tư, tôn giáo thống trị của khu vực (được cai trị bởi Đế quốc Sasanian) là chủ nghĩa Zoroastrian. Người Iran như Babak Khorramdin nổi dậy chống lại những kẻ chinh phục Hồi giáo trong gần 200 năm. Trong thời gian này, nhiều người Iran (hiện được gọi là Parsis kể từ khi di cư sang Ấn Độ) đã chọn giữ gìn bản sắc tôn giáo của họ bằng cách chạy trốn từ Ba Tư đến Ấn Độ.

Từ پارسیان, phát âm là "Parsian", nghĩa là "Parsi" trong tiếng Ba Tư, nghĩa đen là *người Ba Tư*. Lưu ý rằng *Farsi* là một từ tiếng Ả Rập của từ *Parsi*, được sử dụng như một từ trái nghĩa của tiếng Ba Tư và ngôn ngữ Ba Tư được nói ở Iran, Afghanistan, Tajkistan và một số khu vực cũ khác của Đế chế Ba Tư.

Sự hiện diện lâu dài của người Parsis ở Ấn Độ phân biệt họ với cộng đồng người Iran Zoroastrian nhỏ hơn, những người đến gần đây hơn, chủ yếu là người Zoroastrians chạy trốn khỏi sự đàn áp của triều đại Qajar và sự hỗn loạn chính trị và xã hội nói chung vào cuối ngày 19 và đầu Iran thế kỷ 20. Sau khi trải qua nhiều thế kỷ ở Nam Gujarat, đặc biệt là Udvada, Valsad và Navsari, phần lớn người Parsi diaspora nói tiếng Gujarati.

## Tham khảo

### Nguồn tham khảo

* "Parsi-Religion and Expressive Culture". *Countries and their Cultures*. Advameg, Inc.
* "A brief introduction to Zoroastrianism". *Kwintessentials*. Bản gốc lưu trữ ngày 1 tháng 5 năm 2016. Truy cập ngày 7 tháng 7 năm 2019.
* Baird, Robert (2009). *Religion in Modern India* (ấn bản thứ 4). New Delhi: Manohar Publishers & Distributors.
* Boyce, M. (1970), "On the Calendar of the Zoroastrian Feasts", *Bulletin of the School of Oriental and African Studies*, **33** (3): 513–539, doi:10.1017/S0041977X00126540, JSTOR 614520
* Boyce, M. (tháng 7 năm 2002), "The Parthians", trong Godrej, P.J. (biên tập), *A Zoroastrian Tapestry*, New York: Mapin, ISBN 978-1-890206-22-2
* Darukhanawala, H.; Jeejeebhoy, J (1938), *Parsi Lustre on Indian Soil, Vol. I*, Bombay: G. Claridge
* Dhalla, M. (1938), *History of Zoroastrianism*, New York: Oxford University Press, ISBN 978-0-404-12806-7
* Dobbin, C. (1970), "The Parsi Panchayat in Bombay City in the Nineteenth Century", *Modern Asian Studies*, **4** (2): 149–164, doi:10.1017/S0026749X00005102, JSTOR 311609
* Eliade, M.; Couliano, I.; Wiesner, H. (1991), *The Eliade Guide to World Religions*, New York: Harper Collins, ISBN 978-0-06-062145-2
* Hinnells, John R. (2005), *The Zoroastrian Diaspora: Religion and Migration*, Oxford University Press, ISBN 978-0-19-826759-1
* Hodivala, S. (1920), *Studies in Parsi History*, Bombay`{{Chú thích}}`: Quản lý CS1: địa điểm thiếu nhà xuất bản (liên kết)
* Hull, E. (1913), "Parsis", *Catholic Encyclopaedia*, quyển 11, New York: Robert Appleton Company
* Jamshed Irani v. Banu Irani (1966), *68 blr 794*, Justice Mody
* Karaka, D. F. (1884), *History of the Parsis: Including Their Manners, Customs, Religion, and Present Position*, quyển 1, London: Macmillan and Co
* Kulke, E. (1978), *The Parsees in India: A Minority as Agent of Social Change* (ấn bản thứ 2), New Delhi: Vikas Pub. House
* Luhrmann, T.M. (tháng 6 năm 1994), "The Good Parsi: The Postcolonial 'Feminization' of a Colonial Elite", *Man*, **29** (2): 333–357, doi:10.2307/2804477, JSTOR 2804477
* Luhrmann, Tanya M. (tháng 8 năm 2002), "Evil in the Sands of Time: Theology and Identity Politics among the Zoroastrian Parsis", *The Journal of Asian Studies*, **61** (3): 861–889, doi:10.2307/3096349, ISSN 0021-9118, JSTOR 3096349
* Maneck, Susan Stiles (1997), *The Death of Ahriman: Culture, Identity, and Theological Change Among the Parsis of India*, Bombay: K.R. Cama Oriental Institute
* Nanavutty, P. (1970), *The Parsis*, New Delhi: National Book Trust
* Ovington, J. (1929), Rawlinson, H.G. (biên tập), *A Voyage to Surat in the Year 1689*, London: Humphrey Milford, ISBN 978-81-206-0945-7
* Palsetia, Jesse S. (2001), *The Parsis of India*, Leiden: Brill, ISBN 978-90-04-12114-0.
* Parsiana (tháng 2 năm 2006), "How trust-worthy?", *Parsiana*, số 48
* Paymaster, R. (1954), *Early History of the Parsees in India*, Bombay: Zarthoshti Dharam Sambandhi
* Sir Dinsha Manekji Petit v. Sir Jamsetji Jijibhai (1909), *33 ILR 509 and 11 BLR 85*, Justices Dinshaw Davar and Frank Beaman
* Qamar, R.; Ayub, Q.; Mohyuddin, A.; Helgason, A.; Mazhar, Kehkashan; Mansoor, Atika; Zerjal, Tatiana; Tyler-Smith, Chris; Mehdi, S. Qasim (2002), "Y-chromosomal DNA variation in Pakistan", *American Journal of Human Genetics*, **70** (5): 1107–1124, doi:10.1086/339929, PMC 447589, PMID 11898125
* Quintana-Murci, L.; Chaix, Raphaëlle; Wells, R. Spencer; Behar, Doron M.; Sayar, Hamid; Scozzari, Rosaria; Rengo, Chiara; Al-Zahery, Nadia; và đồng nghiệp (tháng 5 năm 2004), "Where West Meets East: The Complex mtDNA Landscape of the Southwest and Central Asian Corridor", *American Journal of Human Genetics*, **74** (5): 827–845, doi:10.1086/383236, PMC 1181978, PMID 15077202, Bản gốc lưu trữ tháng 5 9, 2008, truy cập tháng 7 7, 2019 `{{Chú thích}}`: Đã định rõ hơn một tham số trong `|archivedate=` và `|archive-date=` (trợ giúp); Đã định rõ hơn một tham số trong `|archiveurl=` và `|archive-url=` (trợ giúp)
* Ralhan, Om Prakash (2002), "Indian National Congress", *Encyclopaedia of Political Parties*, New Delhi: Anmol Publications, ISBN 978-81-7488-865-5.
* Random House (1993), "Parsi", *Random House Unabridged Dictionary* (ấn bản thứ 2), New York: Random House
* Rivetna, Roshan, biên tập (2002), *The Legacy of Zarathushtra: An Introduction to the Religion, History and Culture of the Zarathushtis*, Hinsdale: Federation of the Zoroastrian Associations of North America
* Roy, T.K.; Unisa, S.; Bhatt, M. (2004), *Growth of the Parsi population in India*, Mumbai: National Commission for Minorities, Bản gốc lưu trữ tháng 11 8, 2006, truy cập tháng 7 7, 2019 `{{Chú thích}}`: Đã định rõ hơn một tham số trong `|archivedate=` và `|archive-date=` (trợ giúp); Đã định rõ hơn một tham số trong `|archiveurl=` và `|archive-url=` (trợ giúp)
* Stausberg, M. (2002), *Die Religion Zarathushtras [The religion Zarathushtras]*, Stuttgart: Kohlhammer
* Taraporevala, S. (2000), *Zoroastrians of India. Parsis: A Photographic Journey*, Bombay: Good Books, ISBN 978-81-901216-0-6, Bản gốc lưu trữ ngày 14 tháng 2 năm 2006, truy cập ngày 21 tháng 2 năm 2006
* White, D. (tháng 5 năm 1991), "From Crisis to Community Definition:The Dynamics of Eighteenth-Century Parsi Philanthropy", *Modern Asian Studies*, **25** (2): 303–320, doi:10.1017/S0026749X00010696, JSTOR 312514
* Sarwar Merwan Yezdiar v. Merwan Rashid Yezdiar (1948), *Parsi Matrimonial Court*, Justice Coyaji
* Merwan Rashid Yezdiar v. Sarwar Merwan Yezdiar (1950), *52 blr 876*, Justices Chagla and Gajendragadkar