Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 1873

1873 trong lịch khác| Lịch Gregory | 1873 *MDCCCLXXIII* |
| Ab urbe condita | 2626 |
| Năm niên hiệu Anh | 36 Vict. 1 – 37 Vict. 1 |
| Lịch Armenia | 1322 ԹՎ ՌՅԻԲ |
| Lịch Assyria | 6623 |
| Lịch Ấn Độ giáo |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1929–1930 |
|  - *Shaka Samvat* | 1795–1796 |
|  - *Kali Yuga* | 4974–4975 |
| Lịch Bahá’í | 29–30 |
| Lịch Bengal | 1280 |
| Lịch Berber | 2823 |
| Can Chi | Nhâm Thân (壬申年) 4569 hoặc 4509     *— đến —* Quý Dậu (癸酉年) 4570 hoặc 4510 |
| Lịch Chủ thể | *N/A* |
| Lịch Copt | 1589–1590 |
| Lịch Dân Quốc | 39 trước Dân Quốc 民前39年 |
| Lịch Do Thái | 5633–5634 |
| Lịch Đông La Mã | 7381–7382 |
| Lịch Ethiopia | 1865–1866 |
| Lịch Holocen | 11873 |
| Lịch Hồi giáo | 1289–1290 |
| Lịch Igbo | 873–874 |
| Lịch Iran | 1251–1252 |
| Lịch Julius | theo lịch Gregory trừ 12 ngày |
| Lịch Myanma | 1235 |
| Lịch Nhật Bản | Minh Trị 6 (明治６年) |
| Phật lịch | 2417 |
| Dương lịch Thái | 2416 |
| Lịch Triều Tiên | 4206 |

**1873** (số La Mã: **MDCCCLXXIII**) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

## Sự kiện

* 20 tháng 11: Thực dân Pháp xâm chiếm thành Hà Nội lần thứ nhất
* 21 tháng 12: Trận Cầu Giấy, Hà Nội

## Sinh

## Mất

* 13 tháng 9 – Nguyễn Phúc Miên Ngô, tước phong Quế Sơn Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (s. 1831).
* 21 tháng 12 – Francis Garnier, sĩ quan người Pháp (s. 1839).

## Xem thêm

## Tham khảo

Bản mẫu:Tháng trong năm 1873
# Sofiko Chiaureli

| Sofiko Mikheilovna Chiaureli სოფიკო ჭიაურელი |
| --- |
|  |
| Sinh | 21 tháng 5, 1937 Tbilisi  Liên Xô |
| Mất | 2 tháng 3, 2008 Tbilisi  Gruzia |
| Nghề nghiệp | Diễn viên Điện ảnh |
| Năm hoạt động | 1960–2008 |

**Sofiko Mikheilovna Chiaureli** (tiếng Gruzia: სოფიკო ჭიაურელი, tiếng Nga: *Софико Михайловна Чиаурел*) là một nữ diễn viên gạo cội của Điện ảnh Liên Xô.

## Tiểu sử

### Gia đình

* Con gái của đạo diễn Mikheil Chiaureli và nữ diễn viên Veriko Andjaparidze.
* Em dâu của đạo diễn Eldar Shengelaya.
* Mẹ của đạo diễn Nikoloz Shengelaya.

### Hôn nhân

* *Giorgi Shengelaya* (? - ?) (li dị) hai con;
* *Kote Makharadze* (? - 19 tháng 12, 2002) (his death).

## Sự nghiệp

### Phim đã tham gia

* *Màu thạch lựu*, a 1968 masterpiece in which she played no less than six roles;
* *Don't Grieve*, a popular Georgy Danelya film;
* *Natvris khe*;
* *Peristsvaleba*;
* *Ambavi erti kalishvilisa*;
* *Ambavi Suramis tsikhitsa*;
* *Ashik Kerib*;
* *Khevsurian Ballad* (đoạt giải nữ diễn viên xuất sắc nhất tại Liên hoan phim Quốc tế Locarno);
* *Alibaba và 40 tên cướp*
* *Ischite zhenschinu*;
* *Million v brachnoy korzine*.

### Vinh danh

* Nghệ sĩ Nhân dân Gruzia (1976);
* Nghệ sĩ Nhân dân Armenia (1979);
* Nữ diễn viên xuất sắc nhất tại Liên hoan phim toàn Liên bang (1966, 1972, 1974);
* vữ diễn viên xuất sắc nhất tại Liên hoan phim Quốc tế Locarno (1965);
* Giải thưởng cấp Nhà nước Liên Xô (1980).

## Xem thêm

* Sofiko Chiaureli trên IMDb
* The Times: Sofiko Chiaureli, Georgian actress who was the daughter of a Stalin toady and muse to a film director much distrusted by the Soviet Union Lưu trữ ngày 24 tháng 5 năm 2010 tại Wayback Machine
* Vĩnh biệt nghệ sĩ Soviet xuất sắc - Sofiko Chiaureli - *Giadinh.net* // Thứ Ba, 4/3/2008, 09:57(GMT+7)

## Tham khảo
# Tommy Dorsey

| Tommy Dorsey |
| --- |
| Tommy Dorsey tại WMCA, New York vào năm 1947 |
| Thông tin nghệ sĩ |
| Tên khai sinh | Thomas Francis Dorsey Jr. |
| Sinh | (1905-11-19)19 tháng 11, 1905 Shenandoah, Pennsylvania, Hoa Kỳ |
| Mất | 26 tháng 11, 1956(1956-11-26) (51 tuổi) Greenwich, Connecticut, Hoa Kỳ |
| Nghề nghiệp | * Ban nhạc trưởng
* nghệ sĩ kèn trombone
* nhạc trưởng
 |
| Thể loại | * Big band
* swing
* jazz
 |
| Nhạc cụ | * Trombone
* trumpet
* cornet
 |
| Năm hoạt động | 1921–1956 |
| Hãng đĩa | * RCA Victor
* Brunswick
* Decca
* OKeh
* Columbia
 |

**Thomas Francis Dorsey Jr.** (19 tháng 11 năm 1905 - 26 tháng 11 năm 1956) là một nghệ sĩ kèn trombone, nhà soạn nhạc, chỉ huy trưởng và ban nhạc jazz người Mỹ của kỷ nguyên ban nhạc. Ông được biết đến với biệt danh là "Quý ông đa cảm của dòng nhạc Swing" vì lối thổi kèn trombone được xem là "mượt mà" của mình. Kỹ thuật thổi kèn trombone của ông đã giúp ông mang lại danh tiếng với một số nhạc sĩ khác. Ông là em trai của trưởng ban nhạc Jimmy Dorsey.

## Tham khảo
# Sam Neill

| Sam Neill |
| --- |
| Neill năm 2017 |
| Sinh | Nigel John Dermot Neill 14 tháng 9, 1947 Omagh, Tyrone, Bắc Ireland, Anh Quốc |
| Học vị | Đại học Christ, Christchurch |
| Trường lớp | * Đại học Canterbury
* Đại học Victoria, Wellington
 |
| Nghề nghiệp | * Diễn viên
* đạo diễn
* nhà sản xuất
* biên kịch
 |
| Năm hoạt động | 1970–nay |
| Phối ngẫu | * Lisa Harrow (cưới 1980 – ly dị 1989)
* Noriko Watanabe (cưới 1989 – separated2017)
 |
| Bạn đời | Laura Tingle (2017–nay) |
| Con cái | 4 |

**Nigel John Dermot** "**Sam**" **Neill** (sinh ngày 14/9/1947) là nam diễn viên, đạo diễn, nhà sản xuất và biên kịch phim người New Zealand.

Sinh ra ở Omagh, Bắc Ireland, Anh Quốc, Neill chuyển đến Christchurch, New Zealand cùng gia đình vào năm 1954. Phim điện ảnh đầu tiên giúp ông được biết đến rộng rãi là Sleeping Dogs năm 1977. Sau đó, ông vào vai chính trong các phim My Brilliant Career (1979), Omen III: The Final Conflict, Possession (đều năm 1981), A Cry in the Dark (1988), Dead Calm (1989), The Hunt For Red October (1990) và The Piano (1993). Ông nổi tiếng toàn cầu qua vai Tiến sĩ Alan Grant trong Công viên kỷ Jura (1993), Công viên kỷ Jura III (2001) và sắp tới là Thế giới khủng long: Lãnh địa (2022).

## Thời thơ ấu

Neill sinh năm 1947 tại Omagh, Bắc Ireland, Anh Quốc. Cha ông, Dermot Neill, là một sĩ quan quân đội người New Zealand, mẹ ông, Priscilla Beatrice (nhũ danh Ingham) là người Anh.

Năm 1954, gia đình ông chuyển về New Zealand định cư. Sau khi học trung học, ông vào khoa tiếng Anh của trường Đại học Canterbury, đây cũng là thời điểm mà nam diễn viên có những tiếp xúc ban đầu với lĩnh vực diễn xuất. Ông sau đó chuyển tới Wellington, học Đại học Victoria và tốt nghiệp bằng cử nhân Anh ngữ.

## Đời tư

## Danh sách phim

### Điện ảnh

### Truyền hình

| Năm | Tên | Vai | Ct |
| --- | --- | --- | --- |
| 1979–1980 | The Sullivans | Ben Dawson | Tập từ 519–558 |
| 1980 | Lucinda Brayford | Tony Duff |  |
| 1982 | Ivanhoe | Brian de Bois-Guilbert |  |
| 1983 | Reilly, Ace of Spies | Sidney Reilly | 12 tập Đề cử giải Quả cầu vàng - Nam diễn viên xuất sắc nhất trong sê-ri ngắn/phim truyền hình |
| 1985 | Kane & Abel | William Lowell Kane |  |
| 1986 | Strong Medicine | Vince Lord |  |
| 1987 | Amerika | Colonel Andrei Denisov |  |
| 1991 | Fever | Eliott |  |
| One Against the Wind | Sergeant James Liggett | Đề cử giải Quả cầu vàng - Nam diễn viên xuất sắc nhất trong sê-ri ngắn/phim truyền hình |
| 1993 | Family Pictures | David Eberlin |  |
| The Rainbow Warrior | Alan Galbraith |  |
| 1994 | The Simpsons | Molloy | Lồng tiếng, tập: "Homer the Vigilante" |
| 1995 | Forgotten Silver | (Chính mình) |  |

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Sam Neill trên IMDb
# Thống đốc

**Thống đốc**, ở một số quốc gia còn được gọi là **Tỉnh trưởng** hoặc **Chủ tịch tỉnh** là người đứng đầu cơ quan hành chính hoặc nhánh hành pháp ở một địa phương và cũng là người đại diện cao nhất của địa phương. Hầu hết trên các quốc gia trên thế giới, chức vụ **thống đốc** chỉ dành cho cấp địa phương cao nhất như là tiểu bang (Hoa Kỳ, Brasil, Nga...) hoặc tỉnh (Trung Quốc, Nhật Bản...).

## Các chức danh tương tự

Ngoài tên gọi **Thống đốc** (governor) ra còn có nhiều chức danh khác có nghĩa tương đương như thống đốc. Ví dụ như Tỉnh trưởng (prefect, provincial chief) ở Pháp, Trung Quốc... hoặc Chủ tịch Tỉnh (Provincial chairman, Provincial president) ở Việt Nam, Ý... Ở các quốc gia chịu ảnh hưởng của hệ thống Anh Quốc như Ấn Độ, Canada, Úc thì ngoài Thống đốc ra thì còn có Thủ hiến. Ở các nước chịu ảnh hưởng của Anh, thì chức Thống đốc chỉ mang tính hình thức, Thủ hiến mới là người điều hành chính quyền địa phương.

## Lịch sử

Trong chế độ quân chủ phong kiến và thực dân đế quốc đã từng tồn tại nhiều chức danh khác nhau với hàm ý tương đương:

* Tuần phủ hoặc Tuần vũ (đứng đầu một tỉnh hoặc đạo): phong kiến Trung Quốc, phong kiến Việt Nam
* Tri phủ (đứng đầu một phủ): phong kiến Trung Quốc, phong kiến Việt Nam
* Thứ sử (đứng đầu một châu): phong kiến Trung Quốc, phong kiến Việt Nam
* Thống sứ, Khâm sứ (Administrator, Resident Superior): Ai Cập cổ đại, La Mã cổ đại, và gần đây là thời kỳ Thực dân Pháp tại Liên bang Đông Dương
* Công sứ (Resident): các thuộc địa của Cộng hòa Pháp, hoặc thời Đế quốc Nhật Bản tại Đông Á và Đông Dương
* Ủy viên (Commissioner): thời Thực dân Pháp quay lại Đông Dương sau Thế chiến II

## Vai trò

Tại hầu hết các quốc gia trên thế giới, Thống đốc là người đứng đầu và đại diện cho chính quyền địa phương. Chính quyền địa phương thường là phân cấp cao nhất, ví dụ như tiểu bang hoặc tỉnh của một quốc gia. Thống đốc được xem là một Tổng thống thu nhỏ hoặc Chủ tịch nước thu nhỏ của địa phương đó. Thống đốc có toàn quyền điều hành, bổ nhiệm nhân sự và đưa ra các chính sách cho địa phương đó

## Việt Nam

Hiện nay chức danh này ở Việt Nam tương đương với **Chủ tịch** Ủy ban nhân dân cấp Tỉnh hoặc Thành phố trực thuộc trung ương. Nên lưu ý là tên gọi Thống đốc cũng được dùng để chỉ người đứng đầu Ngân hàng Nhà nước Việt Nam hiện nay.

Thời Quốc gia Việt Nam và Việt Nam Cộng hòa có chức Tỉnh trưởng.

## Tham khảo
# Tom Berenger

**Tom Berenger** (sinh **Thomas Michael Moore**; 31 tháng 5 năm 1949) là một diễn viên truyền hình và phim ảnh người Mỹ. Ông được đề cử giải Oscar cho Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất với vai diễn Nhân viên trung sĩ Bob Barnes trong *Platoon* (1986). Anh cũng được biết đến với vai Jake Taylor trong các bộ phim *Major League* và Thomas Beckett trong các bộ phim *Sniper*. Những bộ phim khác mà anh xuất hiện bao gồm *Tìm kiếm ông Goodbar* (1977), *The Dogs of War* (1980), *The Big Chill* (1983), *Eddie and the Cruisers* (1983), *Betrayed* (1988),*Cánh đồng* (1990), *Gettysburg* (1993), *Người thay thế* (1996), *Người hùng của một người đàn ông* (1999), *Ngày đào tạo* (2001) và *Khởi động* (2010).

Tom Berenger 2019
Berenger đã giành giải thưởng Primetime Emmy cho Nam diễn viên phụ xuất sắc trong một bộ phim ngắn hoặc một bộ phim cho vai diễn Jim Vance trong miniseries 2012 *Hatfields & McCoys*.

## Tham khảo
# Bryan Cranston

| Bryan Cranston |
| --- |
| Bryan Cranston vào năm 2022 |
| Sinh | Bryan Lee Cranston 7 tháng 3, 1956 Canoga Park, Los Angeles, Hoa Kỳ |
| Quốc tịch | Hoa Kỳ |
| Tên khác | Lee Stone |
| Nghề nghiệp | Diễn viên, diễn viên lồng tiếng, biên kịch, nhà sản xuất phim, đạo diễn |
| Năm hoạt động | 1980–nay |
| Phối ngẫu | Mickey Middleton (1977–1982) Robin Dearden (1989–nay) |
| Con cái | Taylor Dearden |
| Cha mẹ | * Joseph Cranston (cha)
 |
| Giải thưởng | Critics' Choice Television Awards
Golden Globe Awards
Primetime Emmy Awards
Satellite Awards
Saturn Awards
Screen Actors Guild Awards |

**Bryan Lee Cranston** (sinh ngày 7 tháng 3 năm 1956) là một diễn viên, nhà biên kịch, đạo diễn và nhà sản xuất người Mỹ.

Cranston được biết đến nhiều nhất với vai Walter White trong loạt phim *Breaking Bad* của đài AMC và vai Hal trong loạt phim sitcom *Malcolm in the Middle* của đài Fox.

Cranston cũng làm đạo diễn của vài tập trong các sêri phim truyền hình, bao gồm bảy tập của *Malcolm in the Middle*, ba tập của *Breaking Bad* và hai tập của *Modern Family*. Ông cũng xuất hiện trong một vài bộ phim nổi tiếng như *Saving Private Ryan* (1998), *Little Miss Sunshine* (2006), *Drive* (2011), *Argo* (2012) và *Godzilla* (2014).

## Tham khảo

## Liên kết ngoài

* Bryan Cranston trên IMDb
* Bryan Cranston discusses *Breaking Bad* at AMCtv.com Lưu trữ ngày 14 tháng 2 năm 2012 tại Wayback Machine
# Cuộc sống ngọt ngào

Cuộc sống ngọt ngào
Cuộc sống ngọt ngào (tiếng Italia: *La Dolce Vita*), là bộ phim của đạo diễn Ý Federico Fellini, năm 1960, giành giải Cành cọ vàng tại Liên hoan phim Cannes năm 1960, đề cử 4 giải Oscar và giành 1 giải, được tạp chí Empire bình chọn xếp 11 trong số 100 bộ phim hay nhất của điện ảnh thế giới.

## Nội dung

## Diễn viên

* Marcello Mastroianni trong vai Marcello Rubini
* Anita Ekberg trong vai Sylvia
* Anouk Aimée trong vai Maddalena
* Yvonne Furneaux trong vai Emma
* Magali Noël trong vai Fanny
* Alain Cuny trong vai Steiner
* Nadia Gray trong vai Nadia
* Annibale Ninchi trong vai Bố của Marcello
* Walter Santesso trong vai Paparazzo
* Valeria Ciangottini trong vai Paola
* Riccardo Garrone trong vai Riccardo
* Ida Galli trong vai Người biểu diễn
* Audrey McDonald trong vai Jane
* Polidor trong vai Chú Hề
* Gloria Jones trong vai Gloria
* Alain Dijon trong vai Frankie Stout
* Enzo Cerusico trong vai Thợ săn ảnh
* Nico trong vai Nico

## Xem thêm

* *La Dolce Vita* trên Internet Movie Database
* *La Dolce Vita* tại TCM Movie Database
* *La Dolce Vita* tại AllRovi
* *La Dolce Vita* tại Rotten Tomatoes
* *La Dolce Vita* text Lưu trữ ngày 7 tháng 10 năm 2012 tại Wayback Machine by Roger Ebert.

## Tham khảo
# Frank

**Frank** có thể đề cập đến:

* Thành viên của nhóm người German thời trung cổ, người Franks
* Anne Frank
* Frank Lampard
* Frank Sinatra
* Frank Abagnale
* Frank Rijkaard
# Sukhumi

| Sukhumi Аҟәа (tiếng Abkhaz) სოხუმი (tiếng Gruzia) ცხუმი (tiếng Mingrelian) Сухум(и) (tiếng Nga) Sokhumi, Sukhum, Aqwa |
| --- |
| Colonnade, Embankment, Panoramic, Beach panorama, former building of the Council of Ministers |
| **Hiệu kỳẤn chươngHuy hiệu** |
|  Vị trí của Sukhumi |
| Xem bản đồ AbkhaziaXem bản đồ GruziaVị trí của Sukhumi tại Abkhazia##Vị trí của Sukhumi tại Gruzia |
| Quốc gia (*de jure*) |  Gruzia |
| Quốc gia (*de facto*) |  Abkhazia |
| Định cư | Thế kỷ 6 TCN |
| Trở thành thành phố | 1848 |
| Chính quyền |
|  • Thị trưởng | Beslan Eshba (Apsadgyl) |
| Diện tích |
|  • Tổng cộng | 372 km2 (144 mi2) |
| Độ cao cực đại | 140 m (460 ft) |
| Độ cao cực tiểu | 5 m (16 ft) |
| Dân số (2022) |
|  • Tổng cộng | 65,146 |
|  • Dân số vào năm 1989† | 119,150† |
| Múi giờ | UTC+3, Giờ Moskva |
| Mã bưu chính | 384900 |
| Biển số xe | ABH |
| Thành phố kết nghĩa | Tiraspol, Bandırma, Kursk, Nizhny Novgorod, Krasnodar |
| Website | Abkhazian administration www.sukhumcity.ru; Georgian administrattion www.abkhazia.gov.ge/cities/SOKHUMI |
| † As of the last population census before the 1993 Ethnic cleansing of Georgians in Sukhumi. |

**Sukhumi** (tiếng Abkhazia: Аҟəа, **Aqwa**; tiếng Gruzia: სოხუმი, **Sokhumi**, tiếng Nga: Сухуми, **Sukhumi**) là thủ phủ của Abkhazia, một nước cộng hòa độc lập *de facto* nhưng cộng đồng quốc tế công nhận là một nước cộng hòa tự trị bên trong Gruzia. Thành phố này chịu tổn thất nặng trong xung đột Gruzia-Abkhazia đầu thập niên 1990.

## Tên gọi

Trong tiếng Gruzia, tên thành phố được chuyển tự Latin là Sokhumi (tiếng Gruzia: სოხუმი), một cách viết được một số nguồn tiếng Anh sử dụng, như *Encyclopaedia Britannica* and *MSN Encarta*. Tuy nhiên, tên được dùng rộng rãi nhất là *Sukhumi*, một cách chuyển tự tiếng Nga của tên chính thức thành phố này. Một biến thể khác của tên thành phố này khi nói và viết tiếng Nga là **Sukhum** (tiếng Nga: Сухум.).

## Thông tin chung

Vườn thực vật Sukhumi
Sukhumi nằm bên một vịnh lớn ở bờ đông của Biển Đen và có một hải cảng, là nơi tụ hợp các tuyến đường ray, là một thành phố nghỉ mát. Thành phố này nổi tiếng với những bãi biển, suối nước khoáng và khí hậu bán nhiệt đới. Thành phố là một trung tâm giao thông hàng không quan trọng của Abkhazia với Sân bay Sukhumi Dranda gần thành phố. Sukhumi có các cơ sở du lịch chủ yếu phục vụ du khách Nga. Vườn thực vật Sukhumi được thành lập năm 1840.

Thành phố có một số viện nghiên cứu và đại học như Đại học quốc gia Abkhazia và cơ sở của Đại học Quốc gia Tbilisi (hiện hoạt động ở Tbilisi). Từ năm 1945 đến 1954 phòng thí nghiệm vật lý electron ở đây tham dự vào chương trình phát triển vũ khí hạt nhân của Liên Xô.

## Ghi chú

## Tham khảo
# Peraleda de la Mata

| Peraleda de la Mata, Tây Ban Nha |
| --- |
|  |
|  **Hiệu kỳ** |
|  |
| Peraleda de la Mata, Tây Ban Nha |
| Quốc gia |  Tây Ban Nha |
| Cộng đồng tự trị | Extremadura |
| Tỉnh | Cáceres |
| Đô thị | Peraleda de la Mata |
| Thủ phủ | Peraleda de la Mata |
| Diện tích |
|  • Tổng cộng | 92 km2 (36 mi2) |
| Độ cao | 341 m (1,119 ft) |
| Dân số (2005) |
|  • Tổng cộng | 1.521 |
|  • Mật độ | 16,5/km2 (430/mi2) |
| Múi giờ | UTC+1, UTC+2 |
|  • Mùa hè (DST) | CEST (UTC+2) |

**Peraleda de la Mata** là một đô thị trong tỉnh Cáceres, Extremadura, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2005 (INE), đô thị này có dân số là 1521 người.

﻿ / ﻿

## Tham khảo