# Orsk

**Orsk
Орск**|  **Lidnanznam**  |  **Flag**  |
| Valdkund
  | Venäma |
| Eläjiden lugu (2025)
  | 185,632 ristitud |
| Pind
 | 621,33 km² |
|  |
| Pämez'
  | Artöm Vorobjov (heinku 2024—) |
| Telefonkod
 | +7−3537-xxx-xxx |
| Avtokod
 | 56 |
| Aigvö
 | UTC+5 (MSK+2) |

Lidnan tramvaiteiden kart (2022)
**Orsk** (ven.: *Орск*) om Venäman lidn da lidnümbrik Orenburgan agjan päivnouzmas, röunatab Kazahstananke. Se om agjan kahtenz' surtte lidn.

## Istorii

Eländpunktan aluz om pandud vl 1735 kuti *Orenburg*-lidnuz langenijan Or'-jogen mödhe (ven.: *Орь* 332 km pitte). Vl 1741 panihe nügüdläižen Orenburgan alust Ural-jogen alemba mödvedhe (hot' Orenburg sijadase Sakmar-jogensunno, eile Or'-jogen), olijad lidnust udesnimitihe *Oren lidnuseks*. Se sai lidnan statusad vl 1865. Vn 2024 5. päiväl sulakud sur'vezi Ural-jogel mureni pudotadud kaičijad dambad, lidnan severz'-se tahoid upsiba.

Orskan ižandusen päsarakod oma mujumetalloiden tehmine, mašiništonsauvomine, kivivoin ümbriradmine. Sömtegimišton i elektroenergetikan edheotandad oma šingotadud, järed päiväiželektrostancii om saudud lidnümbrikos.

## Geografijan andmused

Lidnümbrikon sijaduz vn 2022 agjan kartal
Lidn sijadase Uralan suvižel ezimägištol, 200 m keskmäižel korktusel valdmeren pindan päl. Orskan vanh pala (nüg. Nevondkundaline rajon) sijadase Ural-jogen hural azijalaižel randal, uz' pala — oiktal evropižel randal.

Matkad Orenburghasai om 240 km orhal, 270 km avtotedme vai raudtedme. Lähembaižed järedad lidnad oma Novotroick päivlaskmha (om nell' kilometrad röunoiden keskes) i Kazahstanan Aktobe (170 km suvipäivlaskmha). Lidnümbrik röunatab Kazahstananke, röunpäličmänendtaho radab koumekümnes kilometras suvhe lidnan keskuzpalaspäi.

Klimat om terav kontinentaline. Voden keskmäine lämuz om +3,3 C°, kezakun-elokun +19,1..+21,4 C°, tal'vkun-uhokun −12..−16 C°. Paneb sadegid 322 mm vodes, läz tazomäras kuidme, enamba heinkus (41 mm), vähemba vilukus-keväz'kus (17..20 mm kus).

## Tobmuz

Orsk-lidnümbrikon territorialine jagand (vn 2017 kart):
     Leninan rajon
     Oktäbrin rajon
     Nevondkundaline rajon
Orsk jagase koumeks territorialižeks rajonaks vspäi 1972, niil ei ole ičeze administracijoid. Kahesa žilod mülüdas lidnümbrikho mugažo, niiden ühthine ristitišt oli 4 204 eläjad vl 2010. Lidnümbrikon pind — 1 426,54 km².

Lidnümbrikon tobmuden pämez' om sen Administracijan pämez'. Edeližed lidnümbrikon pämehed oma Vasilii Kozupica (semendku 2019 — heinku 2024), Andrei Odincov (viluku 2017 — sulaku 2019), Sergei Suharev (kül'mku 2015 — kül'mku 2016). Lidnan Deputatoiden nevondkundan ezimez' om Timofei Čirkov vn 2023 sulakuspäi. Edeližed nevondkundan ezimehed oma Galina Verenicina (reduku 2020 — sulaku 2023), Viktor Franc (reduku 2015 — reduku 2020, ende Administracijan pämez' vll 1990−1996, 2010−2015).

## Eläjad

Vn 2010 Venäman rahvahalugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 239 800 ristitud, lidnümbrikon — 244 004 ristitud, vn 2021 lidnan — 189 195 ristitud. Kaik 230 414 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 276 tuh. eläjid vl 1995.

Rahvahad (enamba 0,4 % vl 2010, ozutadud rahvahudenke): venälaižed — 81,7 %, kazahlaižed — 5,3 %, totarlaižed — 3,9 %, ukrainalaižed — 2,7 %, baškiralaižed — 1,7 %, saksalaižed — 1,1 %, mordvinalaižed — 0,7 %, azerbaidžanlaižed — 0,5 %, armenijalaižed — 0,5 %, toižed rahvahad — 1,9 %.

Ortodoksižen hristanuskondan koumekümne pühäpertid oma kaičenus i saudud lidnas: Iverin naižjumalankodi (kahesa jumalanpertid, kodijumalanpert' i časoun'), ph. Jurgii-vägestusenkandajan kafedraline päjumalanpert' (om saudud vll 2008−2014), koumetoštkümne jumalanpertid, seičeme časounäd. Kivine pämečet' om islaman üks'jäine pühäpert' lidnas, se om letud vl 1900, eli rekonstrukcijas läbi vl 1990.

## Transport

Avtobusad da tramvaid oma kundaližeks transportaks lidnas.

Rahvahidenkeskeine civiline *Orsk*-lendimport (*OSW / UWOR / ОСК*, 149 tuh. passažiroid vl 2023) sijadase seičemetoštkümnes kilometras suvhe lidnan keskuzpalaspäi. Tehtas reisid Orenburgan agjadme, Moskvhasai, sezonreisid Simferopolihesai.

## Galerei

* Lidnümbrikon administracijan sauvuz Komsomol'skai-torgul (2021, tagamal)
* Orskan kodirandantedištandmuzei (2018)
* Sündun Toižetamižen jumalanpert' (kellčuhunduz 1894, pühäpert' om udessündutadud vll 1996−1998), vn 2012 nägu
* Orskan pämečet' vanhas lidnas, vn 2020 nägu
* Orskan kivivoinümbriradai tegim (Orsknefteorgsintez) vl 2021
* Orskan päiväiželektrostancii vl 2017
* Orskan kivivoitehnikum (2010)
* Orskan valdkundaline dramteatr A. Puškinan nimed (2018)
* «Jubileinii»-sportpert'kulu (2009)
* *Orsk*-lendimportan sauvuz vl 2014
* *Orsk*-päraudtestancijan sauvuz vl 2005

## Homaičendad

## Irdkosketused

* Lidnan Nevondkundan oficialine sait (*orsk-gorsovet.ru*). (ven.)
* Lidnan Administracijan oficialine portal (*orsk.orb.ru*). (ven.)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **Orenburgan agjan lidnad** |  |
| Abdulino | Buguruslan | Buzuluk | Gai | Jasnii | Kuvandik | Mednogorsk | Novotroick | **Orenburg** | Orsk | Sol'-Ileck | Soročinsk |
|  |