Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Evrejalaižed

Evrejan diasporan levigandusen kart mail'madme vn 2018 andmusiden alusel
**Evrejalaižed** (evr.: יְהוּדִים‎ *jehudim*, jidiš: ייִדן / אידן‎ *(j)idn*) om rahvaz, etnos, etno-religiozine grupp. Pagištas evrejan kelel vai jidiš-kelel, mugažo ičeze eländsijan olendan valdkundaližel kelel.

Rahvahan ezitajad libudas izraelitoiden (evrejan kelel: בְּנֵי יִשְׂרָאֵל *bnei Israel* «Israil'an lapsed»), semitižiden heimoiden gruppaspäi, kudambad sädiba amuižid Izrailin i Judejan car'kundoid. Evrejalaižiden veroline i etnine religii om judaizm.

Evrejalaižed elädas mail'man äjiš maiš, vspäi 1948 judaizman rahvahaline Izrail'-valdkund om olmas mugažo. Rahvahan lugumär om 15,7 mln ristituid (vn 2024 andmused), heišpäi enambuz eläb kahtes mas: Izrail' (7,1 mln) i AÜV (6,3 mln). Oma znamasižeks rahvahanvähembuseks Francijas (440 tuh.), Kanadas (398 tuh.), Sures Britanijas (312 tuh.), Argentinas (171 tuh.).

Istorižikš «evrejalaine»- i «judaizman uskoi»-el'gendused oma sidodud keskneze ahthas, ei voi erigoitta-ki niid keliden riviš. Evrejine etnine identižuz, religii i ühthižkund oma sidodud vahvas. Sil-žo aigal olend judaizman uskojaks i veroiden tegijaks ei ole velgusine lugemha ristitud evrejalaižeks. Ku ristit om evrejalaine sündnundan mödhe i ei ole judaizman polenpidajan, ni uskojan, ni verotegijan, ka hän voib kaita ičeze evrejišt identižust, i eskai religiozižed evrejalaižed lindäs lugeta mugomad ristitud evrejalaižeks päiči statjas, konz se ristit kändase toižen religijan uskojan.

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Nece kirjutuz om vaiše ezitegez. Tö voit abutada meile, ku kohendat sidä da ližadat sihe.* |