# Kijev

**Kijev
Київ**|  **Lidnanznam**  |  **Flag**  |
| Valdkund
  | Ukrain |
| Eläjiden lugu (2022)
  | 2,950,702 ristitud |
| Pind
 | 847,66 km² |
|  |
| Pämez'
  | Vitalii Kličko (kezaku 2014—) |
| Telefonkod
 | +380−44 |
| Aigvö
 | tal'vel UTC+2, kezal UTC+3 |

Lidnan kart (2023)
**Kijev** (ukrainan kelel: *Київ* [ˈkɪjiu̯], venän kelel: *Киев*) om Ukrainan pälidn da kaikiš suremb lidn. Se om lidn eriliženke statusanke i om Kijevan agjan administrativižeks keskuseks (ei mülü sihe).

## Istorii

Eländpunktan aluz om pandud 6.-7. voz'sadal. Sai lidnan statusad Magdeburgan oiktusen mödhe vl 1494. Oli Venäman imperijan palaks vspäi 1686. Nevondkundaližen aigan oli Ukrainan NST:n administrativižeks keskuseks. Ripmatoman Ukrainan pälidn vspäi 1992.

## Geografijan andmused

Lidnan sijaduz valdkundas vn 2014 kartal
Lidn om sijatud valdkundan pohjoižhe, Dnepranjogen molembil randoil, 100..200 m ü.m.t. korktusil. Kaikiš korktemb čokkoim venub 203 metral ü.m.t..

Klimat om ven kontinentaline. Keza om päivoikaz, tal'vaig om pil'vekaz lujas. Voden keskmäine lämuz om +9,0 C°, kezakun-elokun +19,5..+21,3 C°, tal'vkun-uhokun −1,8..−3,2 C°. Ekstremumad oma −32,2 C° (uhoku) i +39,4 C° (heinku, eloku). Kezaaigan minimum om +2,5 C° (kezaku), tal'vaigan maksimum om +17,3 C° (uhoku). Ei voi panda halad kezakus-elokus. Paneb sadegid 617 mm vodes, enamba semendkus-heinkus (65..73 mm kus), vähemba vilukus-sulakus (38..42 mm kus). Paneb lunt 73 päiväd tal'ves, lumikatken keskmäine korktuz ei ületa üks'toštkümned santimetrad. Kun keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 62..68 % röunoiš sulakus-elokus, 80..86 % kül'mkus-uhokus.

## Administrativiž-territorialine jagand

**Kijevan administrativine jagand voden 2001 jäl'ghe:Г* — Golosejevskii rajon

*Дар* — Darnickii rajon

*Дес* — Desnänskii rajon

*Дн* — Dnepran rajon

*О* — Obolonskii rajon

*Печ* — Pečerskii rajon

*Под* — Podol'skan rajon

*Св* — Svätošenskii rajon

*Сол* — Solomenskii rajon

*Ш* — Ševčenkovskii rajon
Kijev jagase kümneks administrativižeks rajonaks:

| Rajon | Originaline nimituz | Pind, km² | Ristitišt, rist. (01.04.2016) |
| --- | --- | --- | --- |
| Dnepran oiged rand: |
| Golosejevskii | Голосіївський район | 160,78 | 248 254 |
| Obolonskii | Оболонський район | 110,32 | 320 444 |
| Pečerskii | Печерський район | 19,57 | 152 457 |
| Podol'skan | Подільський район | 34,08 | 198 683 |
| Solomenskii | Солом’янський район | 40,52 | 365 112 |
| Svätošenskii | Святошинський район | 102,63 | 340 715 |
| Ševčenkovskii | Шевченківський район | 26,63 | 227 100 |
| Dnepran hura rand: |
| Darnickii | Дарницький район | 132,24 | 333 247 |
| Desnänskii | Деснянський район | 154,2 | 368 456 |
| Dnepran | Дніпровський район | 66,7 | 354 974 |

## Eläjad

Vn 2000 rahvahanlugemižen mödhe lidnan ristitišt oli 2,615,300 eläjad, vn 2010 — 2,786,518 eläjad. Vl 2018 lidnan eläjiden lugu oli 2,934,522 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt om nügüd'. Kaik 4,031,257 eläjad oli kaikes lidnaglomeracijas vl 2022.

Rahvahad (2001): ukrainalaižed — 82,2 %, venänikad — 13,1 %, evrejalaižed — 0,7 %, vaugedvenälaižed — 0,6 %, pol'šanmalaižed — 0,3 %, toižed rahvahad — 3,1 %.

Lidn om valdkundan üläopendusen (läz 70 aluzkundad) i tedon päižeks keskuseks. Znamasižed üläopendusen aluzkundad oma Kijevan nacionaline universitet Taras Ševčenkon nimed (alusenpanend 1833 kut Imperatorine ph. Vladimiran Kijevan universitet, nügüdläine nimi om vspäi 1999, 20 tuh. üläopenikoid) i Ukrainan nacionaline tehnine «Kijevan politehnine institut»-universitet Igor' Sikorskijan nimed (alusenpanend 1898, 25 tuh. üläopenikoid 18 fakul'tetal, 15 tedoiduzinstitutad).

## Transport

Avtobusad, trolleibusad, tramvaid, jogitramvai (kezaaigan), funikulöran jono, lidnelektrojonusen rengazte (vspäi 2011), metro i taksi oma kundaližeks transportaks lidnas. Kaik om viž päraudtestancijad. Jogiport radab. Metropoliten radaškanzi vl 1960, siš om koume jonod 52 stancijanke, 67,6 km raudted, nellänz' jono om sauvomas. Kaik kahesa sildad ühtenzoittas Dnepran randoid: nell' avtotesildad, kaks' raudtesildad, üks' avtoraudtesild, üks' jaugnikoiden täht vaiše.

Om severt-se lendimportoid lidnas da sen ümbrištos. Kaikiš suremb om rahvahidenkeskeine soda- da civiline *Borispol'*-lendimport (*KBP / UKBB*, 15,2 mln passažiroid vl 2019), se sijadase ühtennimižes ezilidnas kahesatoštkümnes kilometras päivnouzmha Kijevan röunaspäi.

## Irdkosketused

* Lidnan sijaližen valdkundaližen administracijan oficialine portal (*kyivcity.gov.ua*). (ukr.) (ven.) (angl.)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **Evropan pälidnad** |  |
| Afinad | Amsterdam | Andorr la Vel'j | Baku | Belgrad | Berlin | Bern | Bratislav | Brüssel' | Budapešt | Buharest | Dublin | Hel'sinki | Jerevan | Kijev | Kišinöv | Kopenhagen | Lissabon | London | Lüblän | Lüksemburg-lidn | Madrid | Minsk | Monako-lidn | Moskv | Nikosii | Oslo | Pariž | Podgoric | Prag | Reikjavik | Rig | Rim | San Marino-lidn | Sarajevo | Skopje | Sofii | Stokhol'm | Zagreb | Tallidn | Tbilis | Tiran-lidn | Vaduc | Vallett | Varšav | Vatikan | Ven | Vil'nüs |
|  |