# Consonante laterałe

In fonètega artegołatòria, na **consonante laterałe** ła xe na consonante, cłasifegada segondo el pròpio modo de artegołasion.

Eła ła njien produxesta co na parsiałe ocluxion del canałe orałe (la boca), provocada da ła léngua che ła ghe oclude ła parte sentrałe dasàndoghe spàsio solché inte i lati: l'ària provegnente dai polmoni ze de conseguensa costrinxesta a defluir so i do lati, o so uno soło.

## Le consonanti

Le consonanti laterali łe połe èsar solché sonore; in pì, vedesto el proceso che le produxe, racuante artegołasion łe xe inpusìbiłi, cofà chełe che łe coinvolxe i làvari o łe artegołasion faringałi (inte ła farinxe). In fin, łe consonanti laterałi łe xe consonanti contìnue, parché łe połe èsar slongae a piaximento.

L'alfabeto fonètego internasionałe ła clasìfega łe seventi consonanti laterałi:

* consonanti laterałi aprosimanti;
* consonanti laterałi fregadive (in ste ùlteme ła ostrusion del canałe orałe ła xe majore de łe presedenti, produxendo in tal manjiera on rumor de frision, cofà inte łe altre fregadive; in tal caxo, parò, ełe łe połe anca èsar sorde);
* consonanti laterałi monovibranti;
* consonanti laterałi afregae;
* consonanti laterałi eietivo-afregae;
* consonanti laterałi clic.

### Consonanti laterałi aprosimanti

L'alfabeto fonètego internasionałe ła clasìfega łe seventi consonanti laterałi aprosimanti:

* [l]

```
laterałe alveołare
```

* [ɭ]

```
laterałe retroflesa
```

* [ʎ]

```
laterałe paładałe
```

* [ʟ]

```
laterałe vełare
```

### Consonanti laterałi fregadive

L'alfabeto fonètego internasionałe ła clasìfega łe seventi consonanti laterałi fregadive:

* [ɬ]

```
laterałe fregadiva alveołare sorda
```

* [ɮ]

```
laterałe fregadiva alveołare sonora
```

* [ɭ˔̊]

```
laterałe fregadiva retroflesa sorda
```

* [ʎ̥˔]

```
laterałe fregadiva paładałe sorda
```

* [ʟ̝̊]

```
laterałe fregadiva vełare sorda
```

### Consonanti laterałi monovibranti

* [ɺ]

```
laterałe alveołare monovibrante
```

* [ɺ̢]

```
laterałe retroflesa monovibrante (non in IPA)
```

* [ʎ̯]

```
laterałe paladałe monovibrante.
```

### Consonanti laterałi afregae

* [tɬ]

```
afregada laterałe alveolare sorda
```

* [dɮ]

```
afregada laterałe alveolare sonora
```

### Consonanti laterałi eietivo-afregae

* [tɬʼ] eietiva alveołare laterałe afregada
* [cʎ̝̥ʼ] eietiva paladałe laterałe afregada

### Consonanti clic laterałi

* [ǁ̻] clic laterałe dentałe
* [ǁ] clic laterałe alveołare

## Altri projeti

## Linganbi foresti

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Polmonari** | Biłabiałe | Labiodentałe | Dentałe | Alveołare | Postalveołar | Retroflesa | Pałatałe | Vełare | Uvułare | Faringałe | Epiglotałe | Glotałe |  | **No polmonari e altri sìnbołi** |
| Naxałe |  | m |  | ɱ |  | n̪ |  | n |  |  |  | ɳ |  | ɲ |  | ŋ |  | ɴ |  |  |  |  |  |  | Clic  | ʘ | ǀ | ǃ | ǂ | ǁ |
| Ocluxive | p | b | p̪ | b̪ | t̪ | d̪ | t | d |  |  | ʈ | ɖ | c | ɟ | k | ɡ | q | ɢ |  |  | ʡ | ʔ |  | Inpl.  | ɓ | ɗ | ʄ | ɠ | ʛ |
| Fregadive  | ɸ | β | f | v | θ | ð | s | z | ʃ | ʒ | ʂ | ʐ | ç | ʝ | x | ɣ | χ | ʁ | ħ | ʕ | ʜ | ʢ | h | ɦ | Eietive  | pʼ | tʼ | kʼ | qʼ | sʼ |
| Aprosimanti  |  | β̞ |  | ʋ |  | ð̞ |  | ɹ |  |  |  | ɻ |  | j |  | ɰ |  |  |  |  |  |  | Altre laterałi  | ɺ | ɫ |
| Vibranti |  | ʙ |  |  |  |  |  | r |  |  |  | • |  |  |  |  |  | ʀ |  |  |  | ᴙ |  |  |  | Coartegołasion aprosimanti  | ʍ | w | ɥ |
| Monovibranti |  |  |  | ⱱ |  |  |  | ɾ |  |  |  | ɽ |  |  |  |  |  |  |  |  |  | • |  |  | Coartegołasion fregadive  | ɕ | ʑ | ɧ |
| Freg. laterałe |  |  |  |  |  |  | ɬ | ɮ |  |  | • |  | • |  | • |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  | Afregae  | t͡s | d͡z | t͡ʃ | d͡ʒ |
| Apr. laterałe |  |  |  |  |  |  |  | l |  |  |  | ɭ |  | ʎ |  | ʟ |  |  |  |  |  |  |  |  |  | Coartegołasion ocluxive  | k͡p | ɡ͡b | ŋ͡m |

Łe àree in onbria łe denota artegołasion polmonari ritegneste inpusìbiłi.
Andove i sìnbołi i njien fora in còpie, cheło de drita el rapresenta na consonante sonora e cheło a sanca cheła sorda.
Varda Juto:Unicode se te ghè problemi inte ła vixuałixasion dei sìnbołi.

|  |  |
| --- | --- |
| Controło de autorità | GND (DE) 4180775-3 |