Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Bilim

**Bilim** – kishilarning tabiat jamiyat hodisalari haqida hosil qilgan voqelik maʼlumotlar; voqelikning inson tafakkurida aks etishi. Kundalik tasavvurimizda nimaning nima ekanligiga ishonsak va bu ishonchimiz biz odatlangan voqea va qoidalarga zid kelmasa bunda ishonch hisoblanadi. Voqelik haqidagi bilgan maʼlumotlarimiz bilim darajasiga koʻtarilishi uchun quyidagi shartlarni qanoatlantirishi lozim: birinchidan, bu maʼlumotlarning voqelikka mutanosibligi; ikkinchidan, yetarli darajada ishonarli boʻlishi; uchinchidan, bu maʼlumotlar dalillar bilan asoslangan boʻlishi lozim. Uchala shart birga mavjud maʼlumotlarni bilim darajasiga olib chiqadi. Inson ijtimoiy taraqqiyot jarayonida bilmasliqdan bilishga, mavhum bilimlardan mukammal va aniq bilimlar hosil qilish tomon boradi. Kishining moddiy dunyo toʻgʻrisidagi bilimi nisbiydir, u doimo rivojlanib boradi.

Bilim kundalik tajriba, kuzatish orqali toʻplanadi. Bilimlarni tadqiq etuvchi taʼlimot – epistemologiyada perseptiv (hissiy), hayotiy – kundalik (sogʻlom aql) va ilmiy bilim shakllari ajratib koʻrsatiladi. Ilmiy adabiyotlarda bilimlarning ilmiy va ilmdan tashqari shakllari ham farq qilinadi. Ilmdan tashqari bilimlarga madaniyat, adabiyot, sanʼat, mifologiya, din va shu kabi sohalarga oid bilimlar kiradi. Odatdagi fan sohalarida tadqiq etiladigan bilimlar ekzoterik (koʻzga tashlanuvchan) bilimlar deb atalsa, astrologiya va shu kabi sohalarga oid bilimlar ezoterik (pinhoniy) bilimlar deyiladi. Ekzoterik bilimlar ilm-fan qoidalariga zid kelmaydigan boʻlsa, ezoterik bilimlar bunday qoidalarga zid kelishi mumkin.

## Manbalar

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
# Johann Gottfried Herder

| Johann Gottfried Herder |
| --- |
|  |
| Tavalludi | 25-avgust 1744 |
| Vafoti | 18-dekabr 1803 |
| Fuqaroligi | Prussiya qirolligi |
| Otasi | Gottfried Herder |
| Onasi | Anna Elisabeth Herder |

**Johann Gottfried Herder** (talaffuzi: *Iogann Gotfrid Gerder*; 1744-yil 25-avgust – 1803-yil 18-dekabr) — nemis faylasufi, yozuvchi.

## Manbalar

## Adabiyotlar

* Voronsov, Vladimir*. Tafakkur gulshani*, Sharifa Abdurazzoqova tarjimasi, Toshkent: Gʻafur Gʻulom nomidagi Adabiyot va sanʼat nashriyoti, 1989 — 464-bet. ISBN 5-635-00915-X.

## Havolalar
# Tokusatsu

Tokusatsu (yaponcha 特撮, „maxsus effektlar“) — superqahramonlar haqidagi hikoyani oʻz ichiga olgan kino janri (odatda serial shaklida) . Ushbu seriallar juda koʻp maxsus effektlarga ega. Ushbu janr Yaponiyada (eng ommaviy), AQSh, Tailand, Filippin va Braziliyada mavjud.

Tokusatsu „fantastik maxsus effektli super qahramon filmlari“ sifatida ham taʼriflanishi mumkin.

Janr 1950-yillarda paydo boʻlgan. Odatda, klassik tokusatsu seriali qandaydir super kuchlarga ega boʻlgan bir yoki bir nechta qahramonlar turli yovuz kuchlarga (terroristik tashkilotlardan tortib kosmosdagi jinlar va musofirlar qoʻshinlarigacha) qarshi kurashish uchun oʻz kuchlaridan qanday foydalanishi haqida. Qahramonlar oʻzlarining super-kostyumlari, yoki yuqori texnologiyali, yoki sehrli qurilmalari, yoki kiborglarga aylantirilishi va hokazolar orqali super kuchga ega boʻladilar. Qahramonlar va yirtqich hayvonlar oʻrtasidagi janglar, jang sanʼati, fantastik qurollar va sehrli sahnalar bilan toʻldiriladi (serialga qarab).

## Janr vakillari

• „Super Sentai“.

• Eng mashhur yapon tokusatsu 1966-yildan beri „Ultraman“ hisoblanadi.

• Ikkinchi eng mashhur serial — Masked Rider seriali hisoblanadi.

• Gʻarb madaniyatida serialning eng mashhur vakili Power Rangers (Super Sentai-ning Zyurangerdan beri boʻlgan moslashuvi).

## Manbalar
# 2-iyun

**2-iyun** — Grigoriy taqvimida yilning 153- (kabisa yilida 154-) kuni. Yil yakuniga 212 kun qoladi.

|  |
| --- |
| ← **iyun** → |
| Du | Se | Ch | Pa | Ju | Sh | Ya |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |   |   |   |   |   |
| 2026-yil |

## Bayramlar

*Yana qarang: Turkum:2-iyun bayramlari*

## Voqealar

*Yana qarang: Turkum:2-iyun voqealari*

* 1474 — Kremlda Uspenskiy cherkovi qulab tushdi.
* 1625 — Ispaniyada Spinola qoʻmondonligida Breda shahri qamal qilindi *(suratda)*.
* 1842 — Gogolning „Oʻlik dillar“ romani nashr etildi.
* 1848 — Pragada Slavyan kongressi ish boshladi.
* 1946 — Italiya Qirolligidagi referndumda mamlakatning Respublika boʻlishiga koʻpchilik ovoz berdi.
* 1953 — Elizabeth II Buyuk Britaniya Qirolichasi boʻldi.
* 1962 — Novocherkasskdagi qonli voqealar.
* 2003 — Baykonur kosmodromidan „Mars-ekspress“ kemasi uchirildi.

## Tavalludlar

*Yana qarang: Turkum:2-iyunda tugʻilganlar*

## Vafot etganlar

*Yana qarang: Turkum:2-iyunda vafot etganlar*

## Havolalar

* days.peoples.ru (Wayback Machine saytida 2006-07-18 sanasida arxivlangan)(rus.)
# Ilmiy-fantastik film

„Forbidden Planet“ (1956) filmi posteri.
**Ilmiy-fantastik film** — kino janri. Unda fan tomonidan yaxshi oʻrganilmagan, yetarlicha ilmiy asoslanmagan hodisalar (yerdan tashqaridagi hayot shakllari, kosmik apparatlar, robotlar, kiborglar, mutantlar, yulduzlararo sayohat, vaqt boʻylab sayohat va boshqalar) tasvirlanadi. Ilmiy-fantastik filmlarda siyosiy, ijtimoiy, falsafiy sohalardagi muammolar ham aks ettiriladi. „Metropolis“ (1927, rejissyori Fritz Lang) kinofilmi mazkur janrning dastlabki namunalaridan hisoblanadi.

## Manbalar
# 1297

**1297**

|  |  |
| --- | --- |
| Ming yilliklar: | 2-mingyillik |
| Asrlar: | * 12-asr
* **13-asr 14-asr
 |
| Oʻn yilliklar: | * 1270-lar
* 1280-lar
* **1290-lar 1300-lar
* 1310-lar
 |
| Yillar: | * 1290
* 1291
* 1292
* **1293 1294
* 1295
* 1296
 |

## Voqealar

Начало восстания Уильяма Уоллеса в Шотландии против английской оккупации и разгром английской армии на Стерлингском мосту

'== Tugʻilgan ==
*См. также: Категория:Родившиеся в 1297*

## Vafot etgan

*См. также: Категория:Умершие в 1297*

|  |
| --- |
| **Bu maqola ruscha yozilgan.** |
|  |
Iltimos, maqolani oʻzbek tiliga tarjima qiling. |