Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# قايتا گۈللىنىش

**قايتا گۈللىنىش** ياۋروپا تارىخىدا ئوتتۇرا ئەسىردىن زامانىۋىلىققا ئۆتكەن ۋە 15-ۋە 16-ئەسىرلەرنى ئۆز ئىچىگە ئالغان دەۋر ئىدى. ئۇ ئوتتۇرا ئەسىرنىڭ ئاخىرقى كىرىزىسىدىن كېيىن يۈز بەرگەن بولۇپ ، زور ئىجتىمائىي ئۆزگىرىش بىلەن مۇناسىۋەتلىك. ئۆلچەملىك دەۋرلەشتۈرۈشتىن باشقا ، «ئۇزۇن گۈللىنىش» نى قوللىغۇچىلار 14-ئەسىردە ، 17-ئەسىردە ئاخىرلىشىشى مۇمكىن. ئەنئەنىۋى قاراش گۈللىنىش دەۋرىنىڭ دەسلەپكى زامانىۋى تەرەپلىرىگە بەكرەك ئەھمىيەت بېرىدۇ ۋە بۇنىڭ ئۆتمۈشتىكى بۆسۈش ئىكەنلىكىنى ئوتتۇرىغا قويدى ، ئەمما بۈگۈنكى كۈندە نۇرغۇنلىغان تارىخچىلار ئۇنىڭ ئوتتۇرا ئەسىردىكى تەرەپلىرىگە بەكرەك ئەھمىيەت بېرىپ ، بۇنىڭ ئوتتۇرا ئەسىرنىڭ كېڭىيىشى ئىكەنلىكىنى ئوتتۇرىغا
قويدى.

گۈللىنىش دەۋرى [دەسلەپكى دەسلەپكى دەۋر] دە ياۋروپانىڭ ئەقلىي تۇرمۇشىغا چوڭقۇر تەسىر كۆرسەتكەن مەدەنىيەت ھەرىكىتى ئىدى. ئىتالىيەدىن باشلاپ ، 16-ئەسىرگە قەدەر ياۋروپانىڭ باشقا جايلىرىغا تارقالغاندىن كېيىن ، ئۇنىڭ تەسىرى سەنئەت ، بىناكارلىق ، پەلسەپە ، ئەدەبىيات ، مۇزىكا ، ئىلىم-پەن ۋە تېخنىكا ، سىياسەت ، دىن ۋە ئەقلىي تەكشۈرۈشنىڭ باشقا تەرەپلىرى. گۈللىنىش دەۋرىدىكى تەتقىقاتچىلار ئىنسانپەرۋەرلىك ئۇسۇلىنى تەتقىق قىلىپ ، سەنئەتتە رېئالىزم ۋە ئىنسانلارنىڭ ھېسسىياتىنى ئىزدىدى.

## مەنبەلەر
# ۋىرۇس

ۋېروس(virus)\_\_ تىنى ئىنتايىن كىچىك، مۇكەممەل ھۆجەيرە تۈزىلىشى بولمىغان ، ھەمدە ئېرسى ئالاھىدلىكى بولغان ،كۈچۈلۈك نۇسخىلنىش ئالاھىدلىكىگە ئىگە ،پەقەت تاق يادرو كىسلاتاغا ئىگە(DNAياكىRNA) پەقەت باشقا تىرىك ھۆجەيرە تىنىدە پارازىت ياشاپ ئۆزىنى كۆپەيتىش رولىغا ئىگە بولغان مېكرو جانلىق .زەمبۇرۇغدىنمۇ كىچىك،پەقەت باشقا تىرىك ھۆجەيرە تىنىدىلا كۆپۈيۈش ئېلىپ بارالايدۇ.تىنى ئاقسىل ياكى يادرو كىسلاتادىن تۈزۈلگەن .كۆپ قىسىم ۋېروسلارنى پەقەت يۇقۇرى ھەسسىلىك ئېلىكىرونلۇق مېكروسكۇپتا ئاندىن كۆرگىلى بولىدۇ.
virusدىگەن بۇ سۆز ئەسلى مەلۇم ھايۋاننىڭ توكسىنىنى بىلدۈردىغان بولۇپ ،لاتىنچىدىن كەلگەن .ۋېروسنىڭ ئاساسلىق ئالاھىدلىكى بولسا ①تىنىدە پەقەت بىرلا خىل يادرو كىسلاتادىن تۈزۈلگەن گېن گۇرۇپىسى ۋە ئاقسىلدىن تۈزۈلگەن تاشقى قېپى بولىدۇ②باشقا ھۆجەيرىگە يۇققاندىن كىيىنلا يادرو كىسلاتا قويۇپ بېرىپ ،نۇسخىلنىش ئارقىلىق كۆپىيدۇ ،ھەرگىزمۇ بۆلۈنۈش ئارقىلىق كۆپەيمەيدۇ③باشقا ھۆجەيرىلەرنىڭ تىنىدا كۈچلۈك بولغان پارازىت ياشاش ئىقتىدارىغا ئىگە.

ئۇ ئۆزىگە كېرەكلىك بولغان ئۇزۇقلىق ۋە باشقا ماددىلارنى پۈتۈنلەي ئۆزى پارازىت ياشىغان ھۆجەيرىدىن ئالىدۇ،ئاشۇ ھۆجەيرە تىنىدىن ئايرىلسا ئۇزاققا قالماي ئۆلىدۇ،ھەمدە ئاقسىل كىرىستالىغا ئايلىنىپ قالىدۇ .باشقا ھۆجەيرە تەرپىدىن شۈمۈرلىنىپ قالسا يەنە ئاشۇ ھۆجەيرە تىنىدە نۇسخىلنىش ئارقىلىق يەنە كۆپىيەلەيدۇ .شۇڭلاشقا ۋېروس ھاياتلىق بىلەن ھاياتلىق بولمىغان ماددا ئارسىدىكى ماددا دەپ قارىلىدۇ.

ۋېروسنىڭ تۈرلرى ناھايتى كۆپ بولۇپ، DNAۋېروس،RNAۋېروس،ئادەتتىكى ۋېروس،ۋېروسسىمانلار قاتارلىقلارغا بۆلۈشكە بولىدۇ.شەكلىمۇ كۆپ خىل،يەنى تاياقسىمان ،چەمبەرسىمان ......،قاتارلىقلارغا بۆلۈشكە بولىدۇ.چوڭراق بولغانلىرىنىڭ دىئامېتىرى 300-450 نانومېتىر،كىچىكلىرىنىڭ 18-22نانومېتىرغىچە كىلىدۇ .

1886-يىلى گېرمانىيەلىك Mayer ئالا بولۇپ قالغان تاماكا يوپۇرمىقىنىڭ پارچىسىنى ئېلىپ ،ئۇنى ساغلام تاماكا يوپۇرمىقىغا ئۇرغان .نەتىجىدە ساق تاماكا يوپۇرمىقىمۇ ئالا يوپۇرماق بولۇپ قالغان .ئەينى ۋاقىتتا بۇ خىل يۇقۇش ھادىسسىMayerنىڭ دېققىتىنى قوزغىغان 1898-يلى گوللاندىيەلىك Beijerinck يۇقارقى تەجىربىنى قايتا ئىشلىگەن .ھەمدە ساق تاماكا يوپۇرمىقىنى كېسەل قىلغان بۇ ماددىنىڭ ئالاھىدلىكلىرنى يەكۈنلەپ چىققان .يەنى 1.زەمبۇرۇغ سۈزگۈچتىن ئۆتۈپ كىتەلەيدۇ(ئۇلار كېسەل تاماكا يوپۇرمىقىدىن ئېلىنغان ماددىلار تەركىبىدىكى زەمبۇرۇغلارنى سۈزۈۋېتىپ ،ساغلام يوپۇرماققا ئۇرغان،ئەمما يوپۇرماق يەنىلا كېسەل بولغان ئىدى)2.پەقەت ئۆزى يۇققان ھۆجەيرە ئىچىدە ياشىيالايدۇ ھەمدە كۆپۈيەلەيدۇ3.جانسىز ماددىلار بىلەن تەڭ ياشىيالمايدۇ.ھەمدە تاماكا ئالا يوپۇرماق كېسىلىنى كەلتۈرۈپ چىقىردىغان ماددا زەمبۇرۇغ بولماستىن ،يوقۇش خۇسىسىيتىگە ئىگە يېڭى بىر خىل جانلىق ئىكەنلىكىنى ئىسپاتلىغان ھەمدە بۇ ماددىنى ۋېروس(virus) دەپ ئاتىغان

## مەنبەلەر
# ئارپا

**ئارپا** ئىلگىرى «ئېگىزلىكتىكى ئاشلىق» دەپ ئاتىلاتتى، بۇنداق ئاتىلىشى ئۇنىڭ ئەجدادى بىلەن مۇناسىۋەتلىك.

ئارپا ئۆستۈرۈشنىڭ بارلىققا كېلىش مەسىلىسى توغرىسىدا تارىختا100 يىلدىن ئارتۇق تالاش - تارتىش بولغان، 1974 - يىلىغا كەلگەندە ئېلىمىز ئالىملىرىنىڭ چىڭخەي - شىزاڭ ئېگىزلىكىدە تۈرلۈك ياۋا ئارپىلار توغرىسىدىكى يېڭى بايقىشى بىلەن ئىلمىي يەكۈن چىقىرىلدى. ھازىر ھەممە ئادەم ئارپا ئۆستۈرۈشنىڭ كىشىلەرنىڭ تاللىشى، تېرىپ ئۆستۈرۈشى ئارقىسىدا ياۋا ئىككى قىرلىق ئارپا − ياۋا شېشىسىمان ئارپا − ياۋا ئالتە قىرلىق ئارپادىن ھازىرقى ئارپىغىچە ئۇزاق مۇددەتلىك تەدرىجىي تەرەققىيات جەريانىنى بېسىپ ئۆتكەنلىكىنى ئېتىراپ قىلىدۇ.

ئېلىمىز دۇنيا بويىچە ئەڭ بالدۇر ئارپا ئۆستۈرگەن دۆلەتلەرنىڭ بىرى. يىنشۈدىن قېزىۋېلىنغان چىغىناق - تاغاق يېزىقلىرى ئىچىدە «来» بىلەن «牟» خەتلىرىنى ئۇچراتقىلى بولىدۇ. «来» خېتى بۇغداينى؛ «牟» خېتى ئارپىنى بىلدۈرىدۇ. بۈگۈنكى تىبەت تىلىدا ئارپىنى «来» دەپ ئاتايدۇ.

ئارپا كۆڭلەكلىك ئارپا ۋە يالىڭاچ ئارپا دەپ ئىككى خىلغا ئايرىلىدۇ. يالىڭاچ ئارپا ئېلىمىزنىڭ چىڭخەي - شىزاڭ ئېگىزلىكىدىن غەربىي جەنۇبقىچە بولغان كەڭ رايونلىرىدا تېرىپ ئۆستۈرۈلىدۇ، ئۇ شۇ جايدىكى خەلقنىڭ ئاساسلىق ئاشلىقى. شىزاڭ خەلقىنىڭ مەشھۇر يېمەكلىكىدىن بىرى بولغان زەنبا بولسا ئارپا تالقىنىنى پىششىقلاپ ئىشلەش ئارقىلىق تەييارلىنىدۇ؛ مەشھۇر ئارپا ھارىقىمۇ ئارپىنى ئېچىتىپ تەييارلىنىدۇ.

ئېلىمىزدە ئۆستۈرۈلىدىغان ئارپا كۆلىمى شال، بۇغداي ۋە كۆممىقوناقتىن قالسىلا دانلىق زىرائەتلەر ئىچىدە تۆتىنچى ئورۇندا تۇرىدۇ. ئارپا يېمەكلىك ئورنىدا ئىشلىتىلگەندىن باشقا يەنە پىۋا ۋە ئىسپىرت ياساشتا خام ماتېرىيال قىلىنىدۇ، شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا، ئۆي قۇشلىرى، ئۆي ھايۋانلىرىنىڭ ئېسىل يەم - بوغۇزى، يېقىنقى يىللاردىن بۇيان، كىشىلەر ئارپىنى چىڭخەي - شىزاڭ ئېگىزلىكىدىكى دېڭىز يۈزىدىن4000 مېتىر ئېگىزلىكتىكى جايدا ئۆستۈردى. ئارپا ئاشلىق زىرائەتلىرى ئىچىدىكى جاپا - مۇشەققەتكە چىداملىق ئاۋانگارت بولۇشقا مۇناسىپ.

## مەنبەلەر
# ئاند تاغلىرى

ئاند تاغلىرى

**ئاند تاغلىرى** بولسا جەنۇبىي ئامېرىكا قىتئەسى، خىمالىكاڭ لىك 32.39°، خارىكى ئۇزۇنلۇك 70°0.

## گېئولوگىيە

## كىلىمات

## ئۆسۈملۈكلەر

## تارىخ

## قارالسۇن

## سىرتقى ئۇلاش

## مەنبەلەر
# Bérlin

Bérlin
**Bérlin** bolsa Gérmaniye dikisheher 2010 nopus bar, Bérlinning 3,440,441 nopusibar, 892 km² dairaiqida nopus jaylashqan, shimaliqang lik 52.30°, sheriqi uzunluq13°24, rayonmuri 030.

## مەنبەلەر
# URL

**URL بولسا** (Uniform Resource Locator, بىرلىك مەنبە بايقىغۇچ) نىڭ قىسقارتمىسى بولۇپ، توردا بىر مەنبەگە (ھۆججەت\بەلگە ياكى رەسىم كەبى) توغۇرلانغان، ئۆلچەملىك بىر فورماتقا ئۇيغۇن بىر ئىشارەت تەرتىبىدۇر. مەسىلەن، مەزكۇر بەتنىڭ ۋىكىپېدىيەدىكى URL سى تۆۋەندىكىچە:

`

HTTP URL لەر، ئادەتتە تور ئادرېسى دەپ ئاتىلىدۇ.

## مەنبەلەر
# گىتخاب

گىتخاب
گىتخاب (GitHub) دۇنيادىكى ئەڭ چوڭ يۇمشاق دېتال ئېچىش سۇپىسى بولۇپ، ئۆتكەن يىل مىكروسوفت تەرىپىدىن 7 مىليارد 500 مىليون ئامېرىكا دوللىرىغا سېتىۋېلىنغان. بۇ سۇپىغا دۇنيادىكى داڭلىق پروگراممىلار، نۇرغۇن سىستېما، يۇمشاق دېتال، ئەپلەرنىڭ ئەسلى كودى يىغىلغان. ئەپ ئاچقۇچىلار، پروگراممېرلار بۇ سۇپا ئارقىلىق نۇرغۇن تەكرار ئەمگەكنى ئازايتىپ مەسىللەرنى ھەل قىلالايدۇ؛ ئۆزى يازغان كودنى بۇ سۇپىغا چىقىرىپ كۆپچىلىك بىلەن ھەمبەھرلىنەلەيدۇ. باشقا پروگراممېرلار بىلەن مۇنازىرلىشەلەيدۇ.

GitHub بىر ۋاكالىتەن كود باشقۇرۇش سۇپىسى، خېرىدار دائىرىسى ئىنتايىن كەڭ. ئالما، ئامازون، گوگۇل قاتارلىق خەلقئارالىق پەن-تېخنىكا كارخانىلىرىمۇ GitHub نىڭ خېرىدارلىرى. 2015-يىلدىكى ئىستاستىكىدا GitHub قا تىزىملىتىپ ئىشلەتكەن پروگراممېرلار 9 مىليوندىن ئېشىپ كەتكەن.

## مەنبەلەر
# كۋېنسلاند

**كۋېنسلاند** بولسا ئاۋستىرالىيە دىكىبىخاھار 2009 نوپۇس بار، كۋېنسلاندنىڭ 4،406،800 نوپۇسىبار، 1،852،642 كۋادرات كىلومېتىر دائىرائىقىدا نوپۇس جايلاخكان، خىمالىكاڭ لىك 23.0°، خارىكى ئۇزۇنلۇك 143°0.

## مەنبەلەر
# ئالجىر

ئالجىر
**ئالجىر** بولسا ئالجىرىيە دىكىبىخاھار 1998 نوپۇس بار، ئالجىرنىڭ 1،519،570 نوپۇسىبار، خىمالىكاڭ لىك 36.42°، خارىكى ئۇزۇنلۇك 3°13، پوقتامۇرى 16000-16132.

## مەنبەلەر
# 1967 - يىلى

|  |  |
| --- | --- |
|  | 19 - ئەسىر | **20 - ئەسىر** | 21 - ئەسىر |
|  | 1964 | 1965 | 1966 | **1967** | 1968 | 1969 | 1970 |

**Script error: No such module "Year in various calendars".1967** - يىلى

## ۋەقەلەر

## توغۇلغانلار

## ئۆلگەنلەر

## مەنبەلەر
# Wélsh

Wélsh
Dölet bayriqi
Senedd Cymru
**Wélsh** bolsa Yawropa jaylaxkan bir
dulat. Uning paytahti bolsa Cardiff, ang qong xahri bolsa Cardiff. Dulat tili bolsa Wélsh tili. Azirki Zungtung Rhodri Morgan. Azirki bash wezir Ieuan Wyn Jones. Yar maydani 20 ming 779 kuwadirat kilometir, nopusi 3 million 004 ming, bularning assaslik dini Protéstant dini.

## مەنبەلەر
# 1924 - يىلى

|  |  |
| --- | --- |
|  | 19 - ئەسىر | **20 - ئەسىر** | 21 - ئەسىر |
|  | 1921 | 1922 | 1923 | **1924** | 1925 | 1926 | 1927 |

**Script error: No such module "Year in various calendars".1924** - يىلى 2 - مىڭيىل نىڭ 924 -، 20 - ئەسرنىڭ 24 - يىلى.

## چوڭ ئىشلار

* ئابدۇقادىر داموللا سۇئىقەستكە ئۇچرىدى.

## توغۇلغانلار

## ئۆلگەنلەر

* ئابدۇقادىر داموللا، (ت. 1862)

## مەنبەلەر
# مارتىنىكا

مارتىنىكا

**مارتىنىكا** بولسا كارىب دېڭىزى جايلاشقان بىر دۆلەت. دۆلەت تىلى بولسا فرانسۇز تىلى. نۆۋەتتىكى پرىزدېنتى ئالفرەد مارىئە-جەئاننە. يەر مەيدانى 1 مىڭ 128 كۋادرات كىلومېتىر، نوپۇسى 402 مىڭ.

## مەنبەلەر
# Saynt Xéléna Arili

Saynt Xéléna Arili
Dölet bayriqi
**Saynt Xéléna Arili** bolsa Jenubiy Atlantik Okyan jaylaxkan bir
dulat. Uning paytahti bolsa Jaméstown, ang qong xahri bolsa Jaméstown. Dulat tili bolsa In'gliz tili. Azirki Gubérnator Andrew Gurr. Bu dulat 1659 yili mustakkil bolgan, yar maydani 420 kuwadirat kilometir, nopusi 4.259 ming, bularning assaslik dini Protéstant dini.

## مەنبەلەر
# چىنىگۈل

چىنىگۈل قەلەمپۇر ئائىلىسىدىكى كۆپ يىللىق، سامان غوللۇق، چىنىگۈلگە ئۇرۇقداش ئۆسۈملۈك بولۇپ، ياللۇغ قايتۇرۇش، سۈيدۈك ۋە قاننى راۋانلاشتۇرۇش، ھەيز كەلتۈرۈش، يىرىڭلىق ئىششىقنى قايتۇرۇش خۇسۇسىيىتىگە ئىگە.

## ئاساسىي ئۇچۇرلىرى

**ئۇيغۇرچە نامى :**چىنىگۈل

**چىقىش ئورنى : شەرقىي تۈركىستانتەبىئىتى :**ھۆل سوغۇق

## تونۇشتۇرۇلىشى

چىنىگۈلچىنىگۈل قەلەمپۇر ئائىلىسىدىكى كۆپ يىللىق، سامان غوللۇق، چىنىگۈلگە ئۇرۇقداش ئۆسۈملۈك بولۇپ، ئېگىزلىكى 30 ~ 40 سانتىمېتىر كېلىدۇ؛ غولى تىك، توپلىشىپ ئۆسىدۇ، ئىنچىكە، ئۇزۇن، بۇغۇملىرى ئېنىق؛ يوپۇرمىقى ئۇدۇل ئۆسىدۇ، يوپۇرمىقىنىڭ شەكلى يىپسىمان ياكى يىپسىمان تېمىنە شەكلىدە، تولۇق گىرۋەكلىك، يوپۇرماق تۈۋى غىلاپسىمان بولۇپ غولىنى يۆگەپ تۇرىدۇ؛ گۈلى يەككە ياكى بىرقانچىسى شالاڭراق توپلىشىپ ئۆسىدۇ، گۈل كاسسىسى كانايسىمان، گۈلتاجى يوپۇرمىقى بەش دانە، يىپسىمان يېرىلغان، رەڭگى سۇس قىزىل، ئاق ياكى سۇس قىزغۇچ سۆسۈن، غوزا مېۋىسىنىڭ شەكلى، ئۇزۇنچاق، ئۇچى تۆت چىشلىق بولۇپ بۆلۈنگەن.

## مۇندەرىجە

* قىسقىچە چۈشەندۈرۈش
* ئاساسىي ئۇچۇرلىرى
* تونۇشتۇرۇلىشى
* خۇسۇسىيىتى
* دورىلىق قىسمى
* تەبىئىتى
* ئىشلىتىش مىقدارى
* يىغىپ تەييارلاش ئۇسۇلى
* ئۆسۈش ئورنى
* رېتسىپلار
* سۈرەتلەر
* قامۇس باشبېتى

## خۇسۇسىيىتى

ياللۇغ قايتۇرۇش، سۈيدۈك ۋە قاننى راۋانلاشتۇرۇش، ھەيز كەلتۈرۈش، يىرىڭلىق ئىششىقنى قايتۇرۇش خۇسۇسىيىتىگە ئىگە.

### دورىلىق قىسمى

دورىغا بۇ ئۆسۈملۈكنىڭ پۈتۈن چۆپى ۋە يىلتىزى ئىشلىتىلىدۇ.

### دورىلىق قىسمى

دورىغا بۇ ئۆسۈملۈكنىڭ پۈتۈن چۆپى ۋە يىلتىزى ئىشلىتىلىدۇ.

## تەبىئىتى

ھۆل سوغۇق.

## ئىشلىتىش مىقدارى

ئەھۋالغا قاراپ 8 ~ 12 گرام ئەتراپىدا ئىشلىتىلىدۇ.

## يىغىپ تەييارلاش ئۇسۇلى

بۇ ئۆسۈملۈكنى ياز، كۈز پەسىللىدە، گۈللەشتىن ئىلگىرى ئورۇۋېلىپ، توغراپ سايىدا قۇرۇتۇپ؛ گۈللەپ بولغاندىن كېيىن يىلتىزىنى يىغىۋېلىپ، ئاپتاپتا قۇرۇتۇپ تەييارلىنىدۇ. دورىغا ھۆل ھالەتتىمۇ ئىشلىتىلىدۇ.

## ئۆسۈش ئورنى

شەرقىي تۈركىستان نىڭ ھەرقايسى جايلىرىدا تېرىپ ئۆستۈرۈلىدۇ.

## رېتسىپلار

چىنىگۈلچىنىگۈلدىن 12 گرام، قۇشقاچتىلىدىن 10 گرام، كۆك سېغىزدىن 12 گرام، مامكاپتىن 35 گرام، خام چۈچۈكبۇيىدىن 5.2 گرام ئېلىپ، سۇدا قاينىتىپ ئىچىپ بەرسە، ئۆتكۈر سۈيدۈك يولى ياللۇغى ۋە دوۋساق ياللۇغىغا مەنپەئەت قىلىدۇ.

چىنىگۈلدىن مۇۋاپىق مىقداردا ئېلىپ، ئېزىپ يەرلىك ئورۇنغا سۈرتۈپ بەرسە، تاشقى جىنسىي ئەزانىڭ شەلۋەرىشى ۋە سۇ ئۆرلەپ تۇرىدىغان چاقىلارغا مەنپەئەت قىلىدۇ.

مۇۋاپىق مىقداردىكى چىنىگۈلنى سۇدا قاينىتىپ يەرلىك ئورۇننى يۇيۇپ بەرسە، سۇ ئۆرلەپ تۇرىدىغان چاقىلار ۋە ئاياللارنىڭ تاشقىي جىنسىي ئەزاسىنىڭ شەلۋەرىشىگە مەنپەئەت قىلىدۇ.

چىنىگۈلدىن مۇۋاپىق مىقداردا دەملەپ ئىچىپ بەرسە، ھەيز كەلمەسلىك ۋە يىرىڭلىق ئىششىققا مەنپەئەت قىلىدۇ.

چىنىگۈل يىلتىزىدىن 35 ~ 70 گرام ئېلىپ، سۇدا قاينىتىپ ئىچىپ بەرسە، قىزىلئۆڭگەچ راكى ۋە توغرا ئۈچەي راكىغا مەنپەئەت قىلىدۇ.

## مەنبەلەر
# لوندۇن

London

**لوندۇن** بولسا بۈيۈك بېرىتانىيە دىكىبىخاھار 2007 نوپۇس بار، لوندوننىڭ 7 556،900 نوپۇسىبار، 1،706ٜ8 كم² داىراىقىدا نوپۇس جايلاخكان، خىمالىكاڭ لىك 51ٜ30°، خارىكى ئۇزۇنلۇك 00°07ٜ

## مەنبەلەر