Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 15 Он ай

**15 Он ай** — григориан календарьда чылдың 288 дугаар хүнү (хүндүлүг чылдарда 289 дугаар хүнү), ынчангаш чыл төнчүзүнге чедир 77 хонук арткан.

## Болуушкуннар

## Үндезин
# 7 Он ай

7 Он ай – чылдың 279 дугаар хүнү.

## Tөрүттүнген хүн

* 1953 – Россияның чурукчулар эвилелиниң кежигүнү, чоннуң мастери, камнерез **АРТАА Алексей Хертекович** төрүттүнген.
* 1940 – Журналист, чогаалчы **ТИМОФЕЕВ Вячеслав Яковлевич** төрүттүнген (1940-2004).
* 1894 – Хамааты дайынның маадыры **КОЧЕТОВ Сергей Кузьмич** төрүттүнген (1894-1957).
* 1952 – Владимир Путин төрүттүнген (1952-etc).
# Чогаалчы

**Чогаалчы** — сөс мергени, сөстер болгаш домактар дузазы-биле ниитизи-биле бүгү чонга бараалгаткан уран чүүл чогаадыкчызы.

Чогаалчы деп кижилер колдуунда ол мергежили-биле колдуунда амыдырап чоруур. Оон аңгыда сөзүглелдерниң авторун чогаалчы деп хамаарыштырарга дузалыг байдал – чогаалдары азы сөзүглелдери-биле акша ажылдап ап турары: амгы үеде болза — гонорар, роялти, грант кылдыр, а ооң мурнунда — бай шыдалдыг улустардан азы уран чүүл деткикчилеринден акша азы туда (материалдыг) деткимче ажылдап алырлар. Оон бир өске демдээ болза – чогаалчылар эвилели, чогаал шүгүмчүлекчилери азы кандыг-бир сөс мергенниглер ону хүлээп алыры. Мергенниглер үнелээр арга бүдүштүг хевирлиг бооп болур — чижээ, мергежилдиг чогаалчыларның катыжыышкыны.
# Википедия

Википедия
**Википе́дия** (англ. *Wikipedia*; [*wɪkɨˈpiːdiə*] азы [*ˌwɪkiˈpiːdiə*] деп адаттынар) — Викиниң эгелеринге тургустунган хостуг ниити-чедимниг (общедоступная) хөй дылдыг универсалдыг интернет четкизинде энциклопедия.  деп интернет-сайтыда тургускан.

Сайтының эдилекчизи — 39 регионалдыг төлээлиг «Викимедиа Фондузу» деп американ садыг-саарылга чок хууда организация башкарып турар. Энциклопедияның ады *wiki* биле *encyclopedia* деп англи сөстерден тывылган.

Википедияның кол онзагайы болза, (сайтының ажылын тургузуп турар wiki деп арганын ачызында) ооң дүрүмүн эки билир болгаш Интернетти ажыглап турар кижи бүрүзү, безин бүрүткетпейн-даа, энциклопедияны бижип база эдип болур бооп турар. Энциклопедияны бижип турар эки турачыларның эдип база бижип каан чүүлдери ол-ла дораан сайтының эдилекчилеринге көстүп кээр.

Бүгү-Википедияда ниитизи-биле 30 ажыг сая түңнүг (миллион) чүүл бижиттинген бооп турар. Ол чүүлдерни эки турачылар делегейниң 276 аңгы дылдарынга бижип турар, оон аңгыда инкубатор иштинде 493 дылдарга база. Википедияның сайтызы интернетте ажыглакчыларның кирген талазы-биле (по посещаемости) 5-ки черде турар.

## Дөзүк