# 17 июль

**17 июль** — Милади тәкъвимендә җиденче айның унҗиденче көне. Ел ахырына кадәр 167 көн кала.

|  |
| --- |
| ← **июль** → |
| Дш | Сш | Чш | Пҗ | Җм | Шм | Як |
|   |   | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |   |   |
| 2026 ел |

 **Дөнья тарихында бу көн:**

## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар

### Халыкара

### Милли

* Гыйрак — инкыйлаб көне.
* Лесото — патша көне.
* Словакия — бәйсезлек көне.
* Финляндия — демократия көне.
* Төньяк Корея — конституция көне.

### Һөнәри, җәмгыяви һәм өлкә бәйрәмнәре

* Россия Федерациясе ― Этнограф көне.

## Вакыйгалар

* 1868 —  Япония башкаласы Киото шәһәреннән  Токиога күчерелә.
* 1918 —  Екатеринбурта соңгы Россия императоры Николай II һәм аның гаиләсе атып үтерелә.
* 1955 — АКШның  Калифорния штатында беренче Диснейленд ачыла.
* 1959 —  президенты Д. Эйзенхауэр «Әсир милләтләр турындагы» канун имзалый. Шул көннән алып июль аеның өченче атнасында Әсир милләтләр атнасы билгеләнә.
* 1972 — Казанда Research and Development - USA (*АКШта эзләнүләр һәм эшкәртмәләр*) күргәзмәсе уза.
* 1979 —  Никарагуа диктаторы Анастасио Сомоса АКШга качып китә.

## Туулар

*Шулай ук карагыз: Төркем:17 июль көнне туганнар*

* 1745 — Тимоти Пикериң,
* 1817 — Иван Айвазовский, рус рәссамы.
* 1818 — Николай Казем-Бек,
* 1846 — Николай Миклухо-Маклай, танылган этнограф һәм сәяхәтче.
* 1868 — Петр Феддерс,
* 1881 — Иван Яковлев,
* 1888 — Александр Вознесенский,
* 1906 — Латыйф Хәмиди, татар композиторы, Казакъ ССР гимны авторы.
* 1907 — Владимир Батыр,
* 1909 — Павел Фролов,
* 1915 — Гадел Габдрәхимов,
* 1921 — Үзбәк Богданович,
* 1927 — Любовь Волкова,
* 1930 — Виталий Акцорин,
* 1931 — Ногман Мусин,
* 1934 — Рафаил Йосыпов,
* 1937 — Георгий Таразевич,
* 1937 — Рөстәм Яушев,
* 1939 — Әли Хаменеи,
* 1939 — Виктор Константинов,
* 1943 — Илдар Гыйләҗетдинов,
* 1947 — Семён Якубов,
* 1948 — Марина Разбежкина,
* 1953 — Тәслимә Фәйзуллина, Тинчурин театры артисты, ТР халык артисты.
* 1954 — Ангела Меркель, Алмания сәясәтчесе.
* 1954 — Халидә Бегичева, популяр татар җырчысы.
* 1956 — Наил Байбурин,
* 1957 — Екатерина Рождественская,
* 1957 — Рәдиф Сәгъди, татар драматургы.
* 1959 — Диләвәр Османов,
* 1963 — Александр Доставалов,
* 1965 — Альберт Ибраһимов,
* 1965 — Валерий Васильев,
* 1968 — Алексей Русских,
* 1975 — Лоретта Харроп,
* 1975 — Марко Тушек,
* 1987 — Тигран Амасян,

## Вафатлар

*Шулай ук карагыз: Төркем:17 июль көнне вафатлар*

* 1588 — мигъмар Синан.
* 1762 — Петр III, Россия императоры.
* 1790 — Адам Смит, инглиз икътисадчысы һәм фәлсәфәче.
* 1824 — Мөхәммәтҗан Хөсәенов,
* 1898 — Мартиниан,
* 1915 — Михаил Богословский,
* 1918 — Николай II, соңгы Россия императоры.
* 1935 — Джеймс Мур, инглиз велосипедчысы.
* 1938 — Мотаһар Камалетдинев,
* 1941 — Бәхтияр Мирзанов, ХХ гасыр башы татар язучысы.
* 1942 — Сабир Шәрипов (Дәүләтшин), инкыйлабчы, язучы.
* 1967 — Николай Айзман,
* 1975 — Борис Бабочкин,
* 1977 — Җәүдәт Әхмәтҗанов,
* 1977 — Нәҗип Газизов, татар мөгаллиме.
* 1989 — Василий Дергунов,
* 1991 — Анджела Сидни,
* 1992 — Фёдор Самохин,
* 1993 — Амо Сагиян,
* 1993 — Владимир Бармин,
* 1996 — Виктор Зотов,
* 1999 — Иван Поминов, КДУ галиме-физик.
* 2001 — Сара Ашурбәйли,
* 2002 — Вадим Гогосов,
* 2003 — Игорь Лацанич,
* 2004 — Александр Грандо,
* 2005 — Эдвард Хит, британ сәясәтчесе.
* 2007 — Бато Эрдынеев,
* 2011 — Гали Акыш, татар журналисты, язучы, Бөтендөнья татар лигасының мактаулы президенты.
* 2020 — Рафаиль Закиров, РФ атказанган хәрби очучысы (1992).

## Дини бәйрәмнәр һәм истәлекле даталар

#### Исем бәйрәмнәре

## Шулай ук карагыз

## Искәрмәләр

| **Милади тәкъвим буенча ел көннәре(проект)* |
| --- |
| Гыйнвар | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Февраль | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 |  |  |
| Март | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Апрель | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Май | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Июнь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Июль | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Август | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Сентябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Октябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Ноябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Декабрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |