# 1979 ел

| Еллар
 |
| --- |
|  1975 · 1976 · 1977 · 1978 —  **1979**  — 1980 · 1981 · 1982 · 1983
 |
| Унъеллык
 |
| 1950-еллар · 1960-еллар — **1970-еллар** — 1980-еллар · 1990-еллар
 |
| Гасырлар
 |
| XIX гасыр — **XX гасыр** — XXI гасыр
 |

|  |
| --- |
| 2 меңьеллык
 |
| XVIII гасыр — XIX гасыр — **XX гасыр** — XXI гасыр — XXII гасыр
 |
|

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1890-еллар
 |  1890
 |  1891
 |  1892
 |  1893
 |  1894
 |  1895
 |  1896
 |  1897
 |  1898
 |  1899
 |
|  |
| 1900-еллар
 |  1900
 |  1901
 |  1902
 |  1903
 |  1904
 |  1905
 |  1906
 |  1907
 |  1908
 |  1909
 |
| 1910-еллар
 |  1910
 |  1911
 |  1912
 |  1913
 |  1914
 |  1915
 |  1916
 |  1917
 |  1918
 |  1919
 |
| 1920-еллар
 |  1920
 |  1921
 |  1922
 |  1923
 |  1924
 |  1925
 |  1926
 |  1927
 |  1928
 |  1929
 |
| 1930-еллар
 |  1930
 |  1931
 |  1932
 |  1933
 |  1934
 |  1935
 |  1936
 |  1937
 |  1938
 |  1939
 |
| 1940-еллар
 |  1940
 |  1941
 |  1942
 |  1943
 |  1944
 |  1945
 |  1946
 |  1947
 |  1948
 |  1949
 |
| 1950-еллар
 |  1950
 |  1951
 |  1952
 |  1953
 |  1954
 |  1955
 |  1956
 |  1957
 |  1958
 |  1959
 |
| 1960-еллар
 |  1960
 |  1961
 |  1962
 |  1963
 |  1964
 |  1965
 |  1966
 |  1967
 |  1968
 |  1969
 |
| 1970-еллар
 |  1970
 |  1971
 |  1972
 |  1973
 |  1974
 |  1975
 |  1976
 |  1977
 |  1978
 |  1979
 |
| 1980-еллар
 |  1980
 |  1981
 |  1982
 |  1983
 |  1984
 |  1985
 |  1986
 |  1987
 |  1988
 |  1989
 |
| 1990-еллар
 |  1990
 |  1991
 |  1992
 |  1993
 |  1994
 |  1995
 |  1996
 |  1997
 |  1998
 |  1999
 |
|  |
| 2000-еллар
 |  2000
 |  2001
 |  2002
 |  2003
 |  2004
 |  2005
 |  2006
 |  2007
 |  2008
 |  2009
 |

 |
| Хронологик таблица
 |

**1979 ел башка тәкъвимнәрдә**| Милади тәкъвим | 1979  *MCMLXXIX*  |
| Юлиан тәкъвим | 1978—1979 (14 гыйнвардан) |
| Юлиан тәкъвим византия эрасы белән | 7487—7488 (14 сентябрьдән) |
| Римны нигезләгәннән башлап | 2731—2732 (4 майдан) |
| Яһүдләр тәкъвиме  | 5739—5740
ה'תשל"ט — ה'תש"ם |
| Һиҗри тәкъвим | 1399—1400 |
| Борынгы әрмәннәр тәкъвиме | 4471—4472 (11 августтан) |
| Әрмәннәрнең чиркәү тәкъвиме | 1428 *ԹՎ ՌՆԻԸ*
 |
| Кытай тәкъвиме | 4675—4676 (28 гыйнвардан) 戊午 — 己未 сары ат — сары сарык |
| Хәбәш тәкъвим | 1971 — 1972 |
| Борынгы һинд тәкъвиме |  |
| - *Викрам-самват* | 2035—2036 |
| - *Шака самват* | 1901—1902 |
| Шәмси тәкъвим | 1357—1358 |
| Буддачылык тәкъвиме | 2522 |
| Япон ел исәбе | 54 ел Сёва |

**1979 (бер мең тугыз йөз җитмеш тугызынчы) ел** — кәбисә булмаган ел, милади тәкъвим буенча дүшәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1979 елы, II меңьеллыкның 979 елы, XX гасырның 79 елы, XX гасырның 8 унъеллыгының 9 елы, 1970 елларның 10 елы. 1979 елдан бирле **47** ел үтте.

* БМО тәкъвимендә — Халыкара бала елы.
* Time журналы **1979 ел** кешесе дип Ислам инкыйлабы җитәкчесе Аятолла Хәмейнины атый.

## Вакыйгалар

* 22 гыйнвар — Казанда КДУның мәдәният һәм спорт комплексы (КСК УНИКС) төзелеше башлана.
* 11 февраль — Тәһранда Аятолла Хомейни тарафдарлары инкыйлабта җиңүен игълан итә.
* 17 февраль — 16 март — Кытай-Вьетнам сугышы.
* 17 февраль — Сент-Люсия утрау-дәүләте Бөекбританиядән бәйсезлеккә ирешә.
* 4 май — Маргарет Тэтчер Бөекбритания премьер-министры вазифаларына керешә.
* 1 июнь — Зимбабве бәйсезлеге игълан ителә.
* 17 июль — Никарагуа диктаторы Анастасио Сомоса АКШ-га качып китә.
* 3 август — Экваториаль Гвинеядә хәрби көчләр белән хөкүмәт бәреп төшерелә.
* 4 ноябрь — Тәһранда студентлар, АКШ илчелегенә бәреп кереп, 53 америкалыны әсир итә.
* 19 декабрь — Туфан Миңнуллин, Марсель Сәлимҗанов һәм Шәүкәт Биктимеров Әлдермештән Әлмәндәр спектакле өчен театраль сәнгатьтә РСФСРның К.Станиславский исемендәге Дәүләт премиясе ияләре булалар.
* 25 декабрь — Әфганстанга совет гаскәрләре кертелә.

## Туулар

*Шулай ук карагыз: Төркем:1979 елда туганнар*

* 9 март — Ренат Биккинин, татар көрәшчесе, грек-рим көрәше буенча Европа чемпионы.
* 4 апрель — Хит Леджер, Америка актеры.
* 19 апрель — Кейт Һадсон, АКШ актрисасы.
* 21 апрель — Джеймс МакЭвой, шотланд актеры.
* 4 май — Наташа Башурина (*1979-2010*), шагыйрә, журналист.
* 18 май — Радик Сабиров (*1979-2026*), журналист, баш редактор, әдәбиятчы-галим, җәмәгать эшлеклесе.
* 30 июнь — Лилия Сәрвәрова, педагог, музыковед, фольклорчы, этномузыколог, сәнгать белеме кандидаты, Татарстан Республикасының Атказанган сәнгать эшлеклесе (2015).
* 27 август — Фәридә Корбангалиева, татар журналисты, «Россия» каналы алып баручысы.
* 17 сентябрь — Рамил Нуриманов, татар көрәшчесе, билбаулы көрәш буенча ике тапкыр дөнья чемпионы.
* 17 октябрь — Альбина Шаһиморатова, татар опера җырчысы, сопрано.
* 31 декабрь — Вәсилә Фәттахова (*1979—2016*), Башкортстанда яшәп иҗат иткән татар җырчысы.

* Ренат Биккинин
* Хит Леджер
* Рамил Нуриманов
* Джеймс МакЭвой
* Альбина Шаһиморатова
* Кейт Һадсон

## Вафатлар

*Шулай ук карагыз: Төркем:1979 елда вафатлар*

* 26 гыйнвар — Петр Гаврилов, Советлар Берлеге Каһарманы вафат була.
* 7 февраль — Габдрахман Әпсәләмов, татар язучысы.
* 7 февраль — Зифа Басыйрова, җырчы, Татарстанның атказанган артисткасы.
* 23 март — Җәвад Алмаз, татар әдәбияты галиме.
* 2 апрель — Отто Бадер, археолог, тарихчы, Идел-Чулман төбәгенә күпсанлы архологик экспедицияләр оештыручысы. (t. 1903)
* 24 июнь — Мөхит Кичүбаев, татар драма актеры.
* 3 июль — Луи Дюрей, француз композиторы, җәмәгать эшлеклесе.
* 8 июль — Роберт Вудворд, АКШ химигы.
* 13 сентябрь — Рим Сыртланов, башкорт сәхнәсе артисты.
* 16 октябрь — Юхан Борген, норвеж язучысы, драматург.
* 3 декабрь — Әхмәтгәрәй Рамазанов, авиация генерал-лейтенанты.

## Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары

* Туфан Миңнуллин, татар драматургы.

## Нобель премиясе лауреатлары

Тереза Ана
* Физика өлкәсендә Нобель премиясе — Шелдон Глэшоу, Абдус Сәлам, Стивен Вайнберг.
* Химия өлкәсендә Нобель премиясе — Һерберт Браун, Георг Виттиг.
* Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе — Аллан Кормак, Годфри Хаунсфилд.
* Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе — Теодор Шульц, Уильям Льюис.
* Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе — Одисеас Элитис.
* Тынычлык өчен Нобель премиясе — Тереза Ана — «бәлагә юлыккан кешегә ярдәм итүдә эшчәнлеге өчен».

## Чыганаклар

## Шулай ук карагыз

* 1979 ел  1979 елда барлыкка килгәннәр 1979 елда нигезләнгән музейлар 1979 елда нигезләнгән торак пунктлар 1979 елда нигезләнгән уку йортлары 1979 елда туганнар 1979 елда вафатлар