# 1934 ел

| Еллар
 |
| --- |
|  1930 · 1931 · 1932 · 1933 —  **1934**  — 1935 · 1936 · 1937 · 1938
 |
| Унъеллык
 |
| 1910-еллар · 1920-еллар — **1930-еллар** — 1940-еллар · 1950-еллар
 |
| Гасырлар
 |
| XIX гасыр — **XX гасыр** — XXI гасыр
 |

|  |
| --- |
| 2 меңьеллык
 |
| XVIII гасыр — XIX гасыр — **XX гасыр** — XXI гасыр — XXII гасыр
 |
|

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1890-еллар
 |  1890
 |  1891
 |  1892
 |  1893
 |  1894
 |  1895
 |  1896
 |  1897
 |  1898
 |  1899
 |
|  |
| 1900-еллар
 |  1900
 |  1901
 |  1902
 |  1903
 |  1904
 |  1905
 |  1906
 |  1907
 |  1908
 |  1909
 |
| 1910-еллар
 |  1910
 |  1911
 |  1912
 |  1913
 |  1914
 |  1915
 |  1916
 |  1917
 |  1918
 |  1919
 |
| 1920-еллар
 |  1920
 |  1921
 |  1922
 |  1923
 |  1924
 |  1925
 |  1926
 |  1927
 |  1928
 |  1929
 |
| 1930-еллар
 |  1930
 |  1931
 |  1932
 |  1933
 |  1934
 |  1935
 |  1936
 |  1937
 |  1938
 |  1939
 |
| 1940-еллар
 |  1940
 |  1941
 |  1942
 |  1943
 |  1944
 |  1945
 |  1946
 |  1947
 |  1948
 |  1949
 |
| 1950-еллар
 |  1950
 |  1951
 |  1952
 |  1953
 |  1954
 |  1955
 |  1956
 |  1957
 |  1958
 |  1959
 |
| 1960-еллар
 |  1960
 |  1961
 |  1962
 |  1963
 |  1964
 |  1965
 |  1966
 |  1967
 |  1968
 |  1969
 |
| 1970-еллар
 |  1970
 |  1971
 |  1972
 |  1973
 |  1974
 |  1975
 |  1976
 |  1977
 |  1978
 |  1979
 |
| 1980-еллар
 |  1980
 |  1981
 |  1982
 |  1983
 |  1984
 |  1985
 |  1986
 |  1987
 |  1988
 |  1989
 |
| 1990-еллар
 |  1990
 |  1991
 |  1992
 |  1993
 |  1994
 |  1995
 |  1996
 |  1997
 |  1998
 |  1999
 |
|  |
| 2000-еллар
 |  2000
 |  2001
 |  2002
 |  2003
 |  2004
 |  2005
 |  2006
 |  2007
 |  2008
 |  2009
 |

 |
| Хронологик таблица
 |

**1934 (бер мең тугыз йөз утыз дүртенче) ел** — кәбисә булмаган ел, милади тәкъвим буенча дүшәмбе көнне башлана. Бу безнең эраның 1934 елы, II меңьеллыкның 934 елы, XX гасырның 34 елы, XX гасырның 4 унъеллыгының 4 елы, 1930 елларның 5 елы. 1934 елдан бирле **92** ел үтте.

## Вакыйгалар

* 30 март — Мурманскта беренче тапкыр Котып олимпиадасы үткәрелә.
* 16 апрель — ССРБ-да Советлар Союзы Каһарманы исеме оештырыла.
* 30 апрель — Австриядә яңа Конституция кабул ителә.
* 24 июнь — Украина башкаласы Харьковтан Киевка күчерелә.
* 25 июль — Татарстан язучылар берлеге оештырыла.
* 12 сентябрь — Латвия, Литва һәм Эстония сәяси берлеге төзелде.
* 18 сентябрь — ССРБ Милләтләр Лигасы составына керә.
* 1 декабрь — Ленинградта Сергей Киров үтерелә.
* 20 декабрь — Мордва автономияле өлкәсе Мордва АССР-ы статусын ала.
* 28 декабрь — Удмурт автономияле өлкәсе Удмурт АССР-ы статусын ала.

## Туулар

*Шулай ук карагыз: Төркем:1934 елда туганнар*

* 15 гыйнвар — Әмир Абдразаков, кинорежиссёр, Салават Юлаев премиясе лауреаты (*2006*).
* 25 гыйнвар — Зәки Мәхмүтов, җыырчы, БАССР халык, РСФСР атказанган артисты.
* 9 март — Юрий Гагарин, космонавт, Советлар Союзы герое, космоска очкан беренче кеше.
* 30 март — Евгений Четвергов (*Нуянь Видяз*), совет галиме-агроном, эрзя язучысы, «Эрзянь мастор» гәзитенең баш мөхәррире.
* 29 май — Радик Сибәгатов, күренекле тел галиме, филология фәннәре докторы, Башкортстан татарларының милли–мәдәни хәрәкәтенә нигез салучыларның берсе.
* 31 май — Миркасыйм Госманов, күренекле татар язучысы, әдәбият белгече һәм тарихчы-галим.
* 16 июль — Чыңгыз Мусин, шагыйрь.
* 16 август — Пьер Ришар, француз актеры.
* 5 август — Фәрваз Миңнуллин, тәрҗемәче, әдәби тәнкыйтьче.
* 21 август — Геннадий Айги, чуаш шагыйре.
* 25 сентябрь — Рахмай Хисмәтуллин, татар язучысы, шагыйрь, драматург, журналист.
* 31 октябрь — Ренат Мөслимов, геолог, КФУ профессоры.
* 5 ноябрь — Кира Моратова, совет һәм украин кино режиссеры.
* 7 ноябрь — Марсель Сәлимҗанов, мәшһүр татар режиссеры, ССРБ-ның халык артисты, РФ-ның һәм ТАССР-ның атказанган сәнгать хезмәткәре, Г. Тукай исемендәге Дәүләт премия лауреаты.
* 3 декабрь — Нина Дорошина, РФ кино һәм театр актрисасы.

## Вафатлар

*Шулай ук карагыз: Төркем:1934 елда вафатлар*

* Әхмәтгәрәй Хәсәни, татар, тәрҗемәче, меценат.
* 28 октябрь — Мәҗит Гафури, татар һәм башкорт әдәбиятлары классигы, күренекле шагыйрь һәм язучы, Башкортстанның халык шагыйре.