# 17 июнь

**17 июнь** — Милади тәкъвимендә алтынчы айның унҗиденче көне. Ел ахырына кадәр 197 көн кала.

|  |
| --- |
| ← **июнь** → |
| Дш | Сш | Чш | Пҗ | Җм | Шм | Як |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |   |   |   |   |   |
| 2026 ел |

 **Дөнья тарихында бу көн:**

## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар

### Халыкара

* БМО — Бөтендөнья чүлгә әверелү һәм корылыкка каршы көрәшүне истә тотуга багышланган көн (ингл. *World Day to Combat Desertification and Drought*, рус. *Всемирный день борьбы с опустыниванием и засухой*).

### Милли

* Гватемала һәм  Сальвадор — Әтиләр көне (исп. Día del Padre, ингл. *Father's Day*, рус. *День отца*).
* Индонезия — Балалар көне.
* Исландия — Бәйсезлек көне (исл. *Íslenski þjóðhátíðardagurinn*, ингл. *Icelandic National Day*, рус. *День провозглашения республики*).

### Һөнәри, җәмгыяви һәм өлкә бәйрәмнәре

* Әрмәнстан — Авиация көне.

## Вакыйгалар

* 1579 — инглиз пираты Фрэнсис Дрейк Сан-Франциско тирәсенә чыгып, аны инглиз җире дип игълан итә.
* 1773 ел — Императрица Екатерина II «О терпимости всех вероисповеданий и о запрещении архиереям вступать в дела, касающиеся до иноверных исповеданий и до построения по их закону молитвенных домов, предоставляя все сие светским начальствам» указына кул куя. Бу патша Фёдор I 1593 елның 18 июлендә имзалаган һәм моңа кадәр / Русия патшалыгы һәм   Россия империясендәге дини сәясәтне билгеләгән «Яңа чукындырылган татарлар, алар өчен махсус сөрү җирләре бүлеп бирү һәм мәчетләрне җимерү турында» указын гамәлдән чыгара.
* 1885 — Нью-Йоркка француз пароходында Азатлык сыны китерелә.
* 1918 — Саксония Литвага берләшергә тәкъдим итә.
* 1939 — Муса Җәлил исемендәге Татар Дәүләт Опера һәм Балет театры ачыла.
* 1940 — Латвия һәм Эстониягә совет гаскәрләре кертелгән.
* 1972 — АКШта Уотергейтс низагы башлана.
* 1976 — Кытайда су тудыргыч бомбасы сынаулары уза.

## Туулар

*Шулай ук карагыз: Төркем:17 июнь көнне туганнар*

* 1714 — Александр Баумгартен, алман фәлсәфәчесе.
* 1790 — Эйбл Апшер,
* 1856 — Франц Рубо,
* 1859 — Георг Виссова,
* 1884 — Рифат Гаспринский, «Тәрҗеман»ның нәшир-мөхәррире.
* 1888 — Һейнц Гудериан,
* 1893 — Владимир Полонский,
* 1900 — Мартин Борманн, / Өченче рейх дәүләт һәм сәясәт эшлеклесе.
* 1901 — Владимир Алафузов,
* 1913 — Мәгъсүмә Кәлимуллина,
* 1918 — Петр Ивушкин,
* 1920 — Фраңсуа Жакоб,
* 1923 — Шамил Мөхәммәдьяров,
* 1924 — Владимир Шнепп,
* 1932 — Владимир Алексеев,
* 1936 — Людмила Вербицкая,
* 1938 — Марс Михайлов,
* 1940 — Җорҗ Акерлоф,
* 1940 — Кадыйр Әлибаев,
* 1940 — Роберт Нигъмәтуллин, татар галиме.
* 1948 — Ринат Баттал, язучы.
* 1950 — Николай Зятьков,
* 1961 — Рөстәм Зәбиров, архитектор, Тукай бүләге иясе (2012).
* 1963 — Темир Сариев,
* 1968 — Андрей Кляшторный,
* 1973 — Зөлфия Вәлиева, Тинчурин театры актрисасы, ТР атказанган артисты.
* 1976 — Душан Вемич,
* 1978 — Руставели,
* 1985 — Линар Гыйльмуллин,
* 1992 — Максим Лестьенн,

## Вафатлар

*Шулай ук карагыз: Төркем:17 июнь көнне вафатлар*

* 656 — Госман, өченче хәлифә.
* 1361 — Ингеборга Норвежская,
* 1719 — Джозеф Аддисон, инглиз язучысы, публицист.
* 1866 — Льюис Касс,
* 1938 — Җиһангир Абызгилдин,
* 1938 — Шәһәр Шәрәф,
* 1940 — Артур Һарден, инглиз биохимигы.
* 1944 — Теофила фон Бодиско,
* 1959 — Габдел Мөгыйз, индонезияле язучы, журналист һәм сәясәтчесе.
* 1977 — Николай Чунтонов,
* 1978 — Всеволод Федынский,
* 1981 — Лотфулла Фәттахов, татар рәссамы, СССРның Дәүләт, Татарстанның Г.Тукай исемендәге Дәүләт премияләре лауреаты.
* 1984 — Клавдия Шульженко,
* 1985 — Кирилл Москаленко,
* 1972 — Леопольда Досталова,
* 1992 — Иван Самощенко,
* 1997 — Иван Зыбин,
* 2000 — Алексей Бурлай,
* 2001 — Дональд Җеймс Крәм,
* 2004 — Ришат Шәрипов,
* 2005 — Татьяна Яблонская,
* 2006 — Давид Кугультинов,
* 2007 — Анатолий Леонтьев,
* 2011 — Джемаль Джаид Шамилевич,
* 2012 — Александр Мищенко,
* 2015 — Сөләйман Дәмирәл,
* 2018 — Герман Ферштатер,

## Дини бәйрәмнәр һәм истәлекле даталар

#### Исем бәйрәмнәре

## Шулай ук карагыз

## Искәрмәләр

| **Милади тәкъвим буенча ел көннәре(проект)* |
| --- |
| Гыйнвар | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Февраль | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 |  |  |
| Март | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Апрель | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Май | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Июнь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Июль | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Август | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Сентябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Октябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Ноябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Декабрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |