# Психология

| Психология |
| --- |
|  |
| Өйрәнелгән тармак | кешенең үз-үзен тотышы[d], психик халәте[d], психизм[d], психика[d], психик күренеш[d] һәм психик сыйфатлар[d] |
|  |
| Үрнәк элементы | психология бүлеге[d], психологик терминологиясе[d] һәм психологик методология[d] |
| Нинди вики-проектка керә | Проект:Психология һәм психиатрия[d] һәм Проект:Нейронауки[d] |
| Социаль медиаларда күзәтүчеләре | 1 569 362 |
| Stack Exchange'да | psychology.stackexchange.com |
| Моның каршысы | псевдопсихология[d] |
|  Психология Викиҗыентыкта |

**Психоло́гия** (*песихалугия*, бор. грек. *ψυχή* — җан; бор. грек. *λόγος* — белем) — кешеләрнең һәм хайваннарның психикасы һәм үз-үзләрен тотышы турындагы белемне өйрәнүче академик һәм гамәли фәнне, шулай да бу тармактагы процессларның бөтенлеген билгеләүче термин.

Психология объекты — төрле психик күренешләрне йөртүчеләрнең бергәлеге, аларның төп максаты-үз-үзеңне тоту, эшчәнлек, зур һәм кече социаль төркемнәрдә кешеләрнең үзара мөнәсәбәтләре.

## Тарих

*Шулай ук карагыз: Төркем:Психология тарихы, en:Category:History of psychology һәм ru:Категория:История психологии.*
## Бүлекләр

*Шулай ук карагыз: Төркем:Психология бүлекләре, en:Category:Branches of psychology һәм ru:Категория:Разделы психологии.*
Түбәндәге төзмә кешеләр һәм роботлар аңларлык күп телле халыкара Викимәгълүмат белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы **яңарт**ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.

Бу исемлек Wikidata мәгълүматларына нигезләнә һәм периодик рәвештә робот тарафыннан яңартылып тора. Исемлекне кулдан яңарту өчен уң яктагы **яңарт**ка басыгыз.
 **Исемлек өлкәсе эченә кертелгән барлык төзәтмәләр киләсе яңарту белән бетереләчәк!**

| исем | тасвир | өйрәнелгән тармак |
| --- | --- | --- |
| *act psychology* |  |  |
| *climate psychology* |  |  |
| *cognitive linguistics* |  |  |
| *counseling* |  |  |
| *counseling psychology* |  |  |
| *drug research* |  |  |
| *ecological psychology* |  |  |
| *faculty psychology* |  |  |
| *hospital psychology* |  |  |
| *lifestyle psychology* |  |  |
| *matrimoniology* |  |  |
| *numerical cognition* |  |  |
| *occupational health psychology* |  |  |
| *pathematology* |  | *дәрт* хис |
| *personology* |  |  |
| *prenatal and perinatal psychology* |  |  |
| *psychology of voting* |  |  |
| *purposive behaviorism* |  |  |
| *quantitative psychology* |  |  |
| *sex psychology* |  |  |
| *social psychology of friendship* |  |  |
| *suburban psychology* |  |  |
| *systems psychology* |  |  |
| *youth counseling* |  |  |
| *аддиктив психология* | психология бүлеге | аддикция |
| *аутопсихология* |  |  |
| *бала психологиясе* |  | *бала үсеше* |
| *бала психопатологиясе* |  | *developmental disorder* |
| *балалар клиник психологиясе* |  |  |
| *белем бирүнең социаль психологиясе* |  |  |
| *бизнес психологиясе* |  |  |
| *бәяләү теориясе* |  |  |
| *гомуми психология* |  |  |
| *дин психологиясе* | психология бүлеге | *диндарлык* *дини төркем* *индоктринация* |
| *дифференциаль психология* |  |  |
| *идарәчелек психологиясе* |  |  |
| *инженерлык психологиясе* |  |  |
| *иҗтимагый транспорт психологиясе* |  |  |
| *кинематограф психологиясе* |  |  |
| *климат үзгәрешен инкяр итү психологиясе* |  |  |
| *клиник нейропсихология* |  |  |
| *клиник психология* |  |  |
| *когнитив нейропсихология* |  |  |
| *когнитив психология* |  |  |
| *космос психологиясе* |  |  |
| *медиапсихология* |  |  |
| *медицина психологиясе* |  |  |
| *музыкаль психология* |  |  |
| *мәдәни психология* |  |  |
| *мәдәниятара психология* |  |  |
| *мәктәп психологиясе* |  |  |
| *мәхкәмәи психология* |  |  |
| *мөгамәләи нейрофән* | кешеләр һәм башка хайваннарның үз-үзләрен тотуларын билгеләүче психологик, генетик һәм үсеш механизмарны өйрәнүдә биология принципларны кулланучы тикшеренү аланы |  |
| *нейропсихология* |  |  |
| *оешма психологиясе* |  |  |
| *оешмалар психологиясе* |  |  |
| *парапсихология* |  |  |
| *патопсихология* |  |  |
| *педагогик психология* |  |  |
| *персонал психологиясе* | оешма штатына хезмәткәрләрне җәлеп итү, сайлау, бәяләү, аның хәлен, кәнәгатьлелеген, эшлекле мөнәсәбәтләр климатын өйрәнү-күзәтү белән бәйле сәнәгый һәм оешма психологиясе бүлекчәсе |  |
| *позитив психология* |  |  |
| *полиция психологиясе* | психология һөнәрендә махсус специализация, хезмәткәрләренең үз бурычларын имин, нәтиҗәле, этик һәм кануни килеш башкара алуларын кайгыра |  |
| *психоакустика* |  |  |
| *психобиология* |  |  |
| *психогенеалогия* |  |  |
| *психодиагностика* |  |  |
| *психометрия* |  |  |
| *психонозология* |  |  |
| *психопатология* |  |  |
| *психосоциология* |  |  |
| *психофизика* |  |  |
| *психофизиология* |  |  |
| *рациональ психология* |  |  |
| *реклама психологиясе* |  |  |
| *сексология* |  | кешенең сексуальлеге |
| *социаль психология* |  |  |
| *спорт психологиясе* |  |  |
| *суггестология* |  | *suggestion* |
| *сызлау психологиясе* | хроник сызлау шартларында шәхеснең психологик һәм үз-үзен тотышындагы процессларны өйрәнүче дисциплина |  |
| *сәламәтлек психологиясе* |  |  |
| *сәнгать психологиясе* |  |  |
| *сәнәгый психология* |  |  |
| *сәяси психология* |  |  |
| *теоретик психология* |  |  |
| *трансперсональ психология* |  |  |
| *туклану психологиясе* | шәхесләрнең карашлары ризыкларны сайлауга, психологик һәм гомуми сәләмәтлеккә тәэсир итүен өйрәнүче психология бүлеге |  |
| *тынычлык психологиясе* | тынычлык, көч куллану һәм сугыш тирәсендәге психологик аспектларны өйрәнүче психология бүлеге |  |
| *төсләрне тою психологиясе* | төсләрнең кешеләргә тәэсир итүен өйрәнү | *кешенең үз-үзен тотышы* |
| *уку психологиясе* |  |  |
| *физиологик психология* |  |  |
| *халыкара психология* |  |  |
| *хокукый психология* |  |  |
| *чагыштырма психология* |  |  |
| *шәхес психологиясе* |  |  |
| *экзистенциаль психология* |  |  |
| *экопсихология* |  |  |
| *эксперименталь психология* |  |  |
| *эмпирик психология* |  |  |
| *этнопсихология* |  |  |
| *эш психологиясе* | кешеләрнең эштәге үз-үзләрен тоту һәм мөгамәләләрен тикшерүче психология бүлеге | *хезмәт* |
| *юл хәрәкәте психологиясе* |  |  |
| *яшүсмер психологиясе* |  |  |
| *җинаи психология* |  |  |
| *җәмгыять психологиясе* |  |  |
| *үзләштерү психологиясе* | яңалыкларның субъектив тоелу һәм үзләштерелүен өйрәнүче психология бүлеге |  |
| *үсеш психологиясе* |  | *сөйләм теле үсеше* |
| *һөнәри психология* |  |  |
| *әдәбият психологиясе* |  | әдәбият |
| *әйләнә-тирә мохит психологиясе* |  |  |
| *әхлак психологиясе* |  | *әхлакый хисләр* *әхлакый җаваплылык* *әхлакый үсеш* *moral reasoning* *affective forecasting* |
| *өйрәнү психологиясе* |  |  |

## Теорияләр

*Шулай ук карагыз: Төркем:Психологик теорияләр, en:Category:Psychological theories һәм ru:Категория:Психологические теории.*
Түбәндәге төзмә кешеләр һәм роботлар аңларлык күп телле халыкара Викимәгълүмат белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы **яңарт**ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.

Бу исемлек Wikidata мәгълүматларына нигезләнә һәм периодик рәвештә робот тарафыннан яңартылып тора. Исемлекне кулдан яңарту өчен уң яктагы **яңарт**ка басыгыз.
 **Исемлек өлкәсе эченә кертелгән барлык төзәтмәләр киләсе яңарту белән бетереләчәк!**

| исем | тасвир | ачучы яки уйлап табучы | нәрсәнең аспекты |
| --- | --- | --- | --- |
| "Мин" төшенчәсе |  |  |  |
| *Anima and Animus* |  |  |  |
| *Approach/Inhibition Theory of Power* |  | *Дэшер Келтнер* |  |
| *bevestigingsleer* |  | *Анна Терруве* |  |
| *containment theory* |  |  |  |
| *correspondent inference theory* |  | *Эдвард Джонс* |  |
| *dispositional optimism* |  |  |  |
| *dispositional pessimism* |  |  |  |
| *distributed cognition* |  |  |  |
| *double empathy problem* |  | *Дамиан Милтон* |  |
| *dual systems model* |  |  |  |
| *désilience* |  |  |  |
| *ego depletion* |  | *Рой Баумайстер* |  |
| *equipotentiality* |  |  |  |
| *error management theory* |  | *Дэвид Басс* |  |
| *Exemplar theory* |  |  |  |
| *exotic becomes erotic* |  | *Daryl Bem* |  |
| *expectancy theory* |  | *Victor Vroom* |  |
| *field theory* |  |  |  |
| *Freud's seduction theory* |  | Zigmund Freyd |  |
| *generalized theory of seduction* |  | *Жан Лапланш* |  |
| *gerotranscendence* |  | *Ларс Торнстам* |  |
| *hereditarianism* |  |  |  |
| *Hierarchy of defence mechanisms* |  |  |  |
| *hormism* |  | *Уильям Мак-Дугалл* |  |
| *image theory* |  |  |  |
| *Interkulturelle Zusammenarbeit* |  |  |  |
| *interpersonal theory of suicide* |  | *Томас Джойнер* |  |
| *Lawrence Kohlberg's stages of moral development* |  | *Лоренц Кольберг* |  |
| *learning-by-doing* |  |  | *эвристика* |
| *Modes of religiosity* |  | *Харви Уайтхаус* |  |
| *Pattern theory (psychology)* |  |  |  |
| *Perceptual Load Theory* |  |  |  |
| *personal construct theory* |  | *Джордж Келли* |  |
| *person–environment fit* |  |  |  |
| *psicología evolutiva* |  | *Джулио Чезаре Джакоббе* |  |
| *relational frame theory* |  |  |  |
| *Script theory* |  | *Сильван Томкинс* |  |
| *self-determination theory* |  |  |  |
| *self-discrepancy theory* |  |  |  |
| *Self-perception theory* |  |  | *self-perception* |
| *self-verification theory* |  |  |  |
| *sludge theory* |  |  | *difficulty* |
| *Socioemotional selectivity theory* |  |  |  |
| *the self-actional perspective* |  |  |  |
| *theory of multiple intelligences* |  | *Говард Гарднер* |  |
| *индивидуальлекнең ике факторлы моделләре* |  |  |  |
| *кемлекләр кушылуы* |  |  |  |
| *когнитив бәяләү теориясе* |  |  |  |
| *конструктивизм* |  |  |  |
| *морфологик психология* |  | *Вильгельм Зальбер* |  |
| *нигез кеше кыйммәтләре теориясе* |  |  |  |
| *Павлов эте* |  | Иван Павлов |  |
| *планлаштырылган мөгамәлә теориясе* | шәхеснең ышанычларны гамәлләре белән бәйләүче психологик теория |  |  |
| *позитив дезинтеграция* |  |  |  |
| *психосинтез* |  | *Роберто Ассаджиоли* |  |
| *социаль-когнитив теория* |  |  |  |
| *сөюнең өч компонентлылыгы теориясе* | сөюнең компонентлары турында психологик теория | *Роберт Стернберг* |  |
| *тойгылар теориясе* |  | *Роберт Плутчик* |  |
| *туу тәртибе* |  |  |  |
| *Юнгның когнитив функцияләре* |  | *Карл Густав Юнг* |  |

## Төшенчәләр

*Шулай ук карагыз: Төркем:Психология төшенчәләре, en:Category:Psychological concepts һәм ru:Категория:Психологические понятия.*
## Оешмалар

*Шулай ук карагыз: Төркем:Психология өлкәсе оешмалары, en:Category:Psychology organizations һәм ru:Категория:Психологические организации.*
## Бүләкләр

*Шулай ук карагыз: Төркем:Психология өлкәсе бүләкләре, en:Category:Psychology awards һәм ar:تصنيف:جوائز علم النفس.*
## Журналлар

*Шулай ук карагыз: Төркем:Психология журналлары, en:Category:Psychology journals һәм ru:Категория:Психологические журналы.*
## Мәгариф

*Шулай ук карагыз: Төркем:Психология өлкәсендә белем алу, en:Category:Psychology education һәм ru:Категория:Психологическое образование.*
## Ысуллар

*Шулай ук карагыз: Төркем:Психология ысуллары, hy:Կատեգորիա:Հոգեբանության մեթոդներ һәм ru:Категория:Методы психологии.*
## Психологлар

*Шулай ук карагыз: Төркем:Психологлар, en:Category:Psychologists һәм ru:Категория:Психологи.*
## Искәрмәләр

## Сылтамалар

## Моны да карагыз

**Бу мәкаләнең сыйфатын арттырыр өчен түбәндәгеләрне эшләргә кирәк?: Мәкаләне тулыландырырга (мәкалә бик кыска)