# 18 июнь

**18 июнь** — Милади тәкъвимендә алтынчы айның унсигезенче көне. Ел ахырына кадәр 196 көн кала.

|  |
| --- |
| ← **июнь** → |
| Дш | Сш | Чш | Пҗ | Җм | Шм | Як |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |   |   |   |   |   |
| 2026 ел |

 **Дөнья тарихында бу көн:**

## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар

### Халыкара

* БМО — Тотрыклы гастрономия көне (исп. Día de la Gastronomía Sostenible, ингл. *Sustainable Gastronomy Day*, рус. *День устойчивой гастрономии*).

### Милли

* Азәрбайҗан — Кеше хокуклары көне (азәрб. İnsan hüquqları günü, ингл. *Human Rights Day*, рус. *День прав человека*).
* Аргентина — Байрак көне.[*чыганагы?*]
* Камбоджа — Патша анасы туган көне (кхмер. ព្រះរាជពិធីបុណ្យចំរើន ព្រះជននរោត្តមមនីនាថសីហនុ, ингл. *Queen Mother's Birthday*, рус. *День рождения матери Короля Камбоджи*).
* Мисыр — Эвакуация көне.[*чыганагы?*]
* Сейшеллар — Милләт бәйрәме (фр. Fête nationale, ингл. *National Day*, рус. *Национальный праздник*).

### Һөнәри, җәмгыяви һәм өлкә бәйрәмнәре

* Халыкара Аутизм-сыман нейрологик системалы шәхесләрнең парады көне (исп. Día del Orgullo Autista, ингл. *Autistic Pride Day*, рус. *День парада людей с расстройствами аутистического спектра*).
* Бразилия:
	+ Японнар иммиграциясе көне (порт. Dia da imigração japonesa, ингл. *Japanese Immigration Day*, рус. *День японской иммиграции*).
	+ Химиклар көне (порт. Dia do Químico, ингл. *Chemists' Day]]*, рус. *День химика*).
* Бөекбритания коры җир гаскәре — Ватерлоо көне (ингл. *Waterloo Day*, рус. *День Ватерлоо*).
* Италия коры җир гаскәре — Берсальерлар корылышы көне (итал. Anniversario della costituzione della specialità dei bersaglieri, ингл. *Bersaglieri formation anniversary*, рус. *День основания берсальеров*).
* Франция — 18 июнь мөрәҗәгате хәтер көне (фр. Appel du 18 Juin, ингл. *Appeal of 18 June*, рус. *День памяти Речи 18 июня*).

## Вакыйгалар

* 1812 — АКШ һәм Бөекбритания арасында сугыш башлана.
* 1940 — Шарль де Голль Лондондан французларны фашистларга каршылык күрсәтергә чакыра.
* 1946 — Италия җөмһүрият буларак игълан ителә.
* 1970 — Казанда Татарстан кунакханәсе һәм Куйбышев мәйданы астындагы җәяүлеләр кичүе сафка баса.

## Туулар

*Шулай ук карагыз: Төркем:18 июнь көнне туганнар*

* 1845 — Шарль-Луи Альфоңс Лавераң,
* 1868 — Миклош Хорти, Венгрия корольлыгының хакиме (регенты), адмирал.
* 1908 — Иван Казаков,
* 1912 — Пётр Пискарев,
* 1918 — Җером Карле,
* 1918 — Разия Тимерханова, җырчы, ТАССР атказанган артисты.
* 1923 — Тимерхан Нәзмиев,
* 1926 — Анжелика Арутюнян,
* 1932 — Владимир Матвеев,
* 1932 — Дадли Роберт Һершбах,
* 1935 — Борис Исаев,
* 1938 — Рәшит Зәйнетдинов, рәссам, С. Юлаев бүләге иясе.
* 1942 — Пол Маккартни, «Битлз» музыкаль төркеме катнашучысы.
* 1947 — Герман Бакулин,
* 1947 — Рива Рюдиссер,
* 1949 — Лех Качиньский, 8нче Польша президенты.
* 1956 — Игорь Шинкаренко,
* 1959 — Зузана Наварова,
* 1960 — Лилия Әмирханова,
* 1963 — Румен Радев,
* 1973 — Әлфия Галиева,
* 1975 — Александр Колинко,
* 1975 — Сөмбел Таишева,
* 1977 — Кая Каллас,
* 1987 — Александр Китаров,
* 1990 — Азат Йосыпов, "Шәһри Казан" газетасы журналисты.
* 1991 — Павел Здунов,

## Вафатлар

*Шулай ук карагыз: Төркем:18 июнь көнне вафатлар*

* 1037 — Әбу Гали ибн Сина, фарсы шагыйре, фәлсәфәче, табиб.
* 1726 — Мишель Ришар Делаланд, француз композиторы.
* 1895 — Александр Тепляшин,
* 1902 — Гыйльман Кәримов, ахун, басмаханә оештыручы.
* 1905 — Кармине Крокко, итальян юлбасары.
* 1914 — Стефан,
* 1923 — Александр Данилевский,
* 1928 — Руаль Амундсен, норвеж сәяхәтчесе.
* 1930 — Назарий,
* 1933 — Николай Ивашинцов,
* 1936 — Максим Горький, рус язучысы.
* 1952 — Захар Дорофеев, мукшы шагыйре, педагог, тәрҗемәче, фольклор өйрәнүчесе, тарихчы, этнограф, җәмәгать эшлеклесе.
* 1962 — Алексей Антонов, армия генералы.
* 1967 — Рәхим Ишбулатов,
* 1971 — Пауль Каррер,
* 1974 — Георгий Жуков, совет хәрби башлыгы.
* 1984 — Фәйзи Гаскәров, биюче һәм хореограф.
* 1989 — Гыйльман Нигъмәтҗәнов,
* 1992 — Николай Задорнов,
* 1993 — Әкълимә Садыйкова,
* 1996 — Риф Сәетгәрәев,
* 1998 — Василий Мосин,
* 1998 — Хәниф Хәйруллин, татар язучысы, журналист.
* 2001 — Любовь Чибрикова,
* 2004 — Борис Батанов,
* 2004 — Михаил Боголюбов,
* 2008 — Наил Әюпов, татар актеры, танылгын сәхнә остасы.
* 2010 — Жузе Сарамагу,
* 2011 — Елена Боннэр, диссидент, җәмәгать эшлеклесе.
* 2013 — Рөстәм Шәрипов,
* 2018 — Илдус Әмирхан, татар мәгърифәтчесе.
* 2018 — Ольга Балтачиева,
* 2025 — Камил Вәлиев,
* 2026 — Шамил Дәүләтгилдиев,

## Дини бәйрәмнәр һәм истәлекле даталар

#### Исем бәйрәмнәре

## Шулай ук карагыз

## Искәрмәләр

| **Милади тәкъвим буенча ел көннәре(проект)* |
| --- |
| Гыйнвар | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Февраль | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 |  |  |
| Март | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Апрель | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Май | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Июнь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Июль | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Август | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Сентябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Октябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Ноябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Декабрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |