# 21 февраль

**21 февраль** — Милади тәкъвимендә икенче айның егерме беренче көне. Ел ахырына кадәр 313 көн кала.

|  |
| --- |
| ← **февраль** → |
| Дш | Сш | Чш | Пҗ | Җм | Шм | Як |
|   |   |   |   |   |   | 1 |
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 |
| 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 |
| 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 |
| 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |   |
| 2026 ел |

 **Дөнья тарихында бу көн:**

## Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар

*Бенгаль теле*н рәсми тел буларак саклап калу өчен марш, 1952 елның 21 феврале, Дакка,  Бангладеш.
21.02.1952да бенгаль теле өчен җаннарын биргәннәрне искә төшерүче "Шаһид Минар" (Җәфа чигүчеләргә һәйкәл),  Бангладешның Файл:Dhaka University logo.svg *Дакка университеты* шәһәрчеге.
### Халыкара

* ЮНЕСКО — Халыкара туган тел көне (2000 елдан бирле билгеләнә).

### Милли

* Бангладеш — Тел хәрәкате көне (бенг. ভাষা আন্দোলন দিবস, ингл. *Language Movement Day*, фр. Journée du mouvement pour la Langue), бенгаль телен рәсми тел буларак саклап калу өчен 1952 елгы протестлар дәвамында җаннарын фида иткәннәрне искә алу.
* Бутан —  Бутан патшасы Джигме Кхесар Намгьял Вангчук туган көне (ингл. *Birthday of King Jigme Khesar Namgyel Wangchuck*, 1980/2009).

### Һөнәри, җәмгыяви һәм өлкә бәйрәмнәре

* Барбадос — Рианна көне (исп. Día Rihanna, фр. Journée de Rihanna), 2008дән бирле.
* Белорусия — Җир өслеге белән идарә итү, картография һәм геодезия хезмәте көне (рус. *День работников землеустроительной и картографо-геодезической службы*)..
* Бразилия:
	+ Милли итальян иммигрантлары көне (итал. Giorno nazionale in Brasile dell'immigrazione italiana).
	+ Бразилия коры җир гаскәре бәйрәм көне (порт. Data Festiva do Exército, Exército Brasileiro, 1945).
* Филипин — Музыка фестивале (ингл. *Musikahan Festival*) башлана, Тагум шәһәре *(en)*, Төньяк Давао *(en)* провинциясе башкаласы.
* Франция — Француз каршылык күрсәтү хәрәкатендә катнашып үлгән чит ил ватандашларын искә алу көне (фр. Jour d'hommage aux étrangers morts dans la Résistance Française, commémoration des exécutions des membres du groupe Manouchian, рус. *День памяти иностранных участников Французского Сопротивления*), Икенче бөтендөнья сугышы заманында Миссак Манушян *(ru)* төркеменә кергән 22 кешенең үтерелүе көне, *1944*.

## Вакыйгалар

* 1804 — инглиз инженеры Ричард Тревитик пар двигателе белән эшләүче рельслы арба сынап карады һәм беренче паровозга патент алды.
* 1848 — Карл Маркс һәм Фридрих Энгельс тарафыннан "Коммунистик партия манифесты" нәшер ителде.
* 1906 — Ырынбурда Вакыт гәзитенең беренче саны чыга.
* 1995 — Эстониядә тел турында канун кабул ителгән.

## Туулар

*Шулай ук карагыз: Төркем:21 февраль көнне туганнар*

* 1728 — Пётр III, Россия императоры.
* 1830 — I Габделгазиз,
* 1857 — Николай Фигнер,
* 1863 — Александр Галицкий,
* 1864 — Михаил Голенкин,
* 1885 — Әбүбәкер Терегулов, хирург, медицина профессоры.
* 1888 — Онисим Панкратов,
* 1889 — Владимир Баранов, ботаника галиме, Казан университеты профессоры.
* 1895 — Һенрик Дам,
* 1904 — Алексей Косыгин, совет дәүләт һәм фирка эшлеклесе.
* 1906 — Пётр Лихачёв,
* 1908 — Валерий Авдеев,
* 1920 — Людмила Атанова,
* 1920 — Мөхәммәт Әхмәтгалиев,
* 1929 — Афанасий Тубылов,
* 1935 — Инна Лещинская,
* 1940 — Рудольф Буруковский, зоология галиме, Казан университеты профессоры.
* 1941 — Сафуан Әлибай, башкорт шагыйре, драматург, журналист.
* 1944 — Пётр Шубин,
* 1946 — Алан Рикман, актёр һәм режиссёр.
* 1948 — Марс Әхмәтшин,
* 1948 — Нилә Байрамгулова,
* 1950 — Борис Тимеркәев, галим-физик.
* 1976 — Андрей Каргинов, автоузыш спорты остасы, «Дакар 2014» җиңүчесе.
* 1989 — Корбин Блю, АКШ поп-җырчысы, биюче, җырлар авторы.
* 1997 — Геворг Һарутюнян,

## Вафатлар

*Шулай ук карагыз: Төркем:21 февраль көнне вафатлар*

* 1677 — Бенедикт Спиноза (*Benedictus de Spinoza*), Нидерландлар фәлсәфәчесе (*1632 елда туды*).
* 1888 — Йозеф Гурбан,
* 1901 — Лев Мандельштам,
* 1920 — Владимир Маковский,
* 1926 — Һейке Камерлинг Оннес,
* 1932 — Валерий Талиев,
* 1941 — Фредерик Бәнтиң,
* 1945 — Иван Заварыкин,
* 1956 — Николай Тарабукин,
* 1959 — Гомәр Һадимөхәммәтов, Советлар Берлеге каһарманы, пехота капитаны.
* 1968 — Александр Кунахович,
* 1971 — Ибраһим Гази, татар язучысы, тәрҗемәче һәм җәмәгать эшлеклесе.
* 1977 — Александр Казем-Бек,
* 1978 — Лев Багал,
* 1984 — Михаил Шолохов, рус язучысы.
* 1988 — Иван Сотников,
* 1988 — Сәгыйдә Рәшитова,
* 1991 — Марго Фонтейн,
* 1999 — Гертруда Элайон,
* 2001 — Фирә Нигъмәтуллина,
* 2006 — Геннадий Айги, чуаш шагыйре.
* 2008 — Марс Шабаев, татар шагыйре, язучы, Г.Тукай исемендәге Дәүләт премиясе лауреаты.
* 2019 — Владимир Булатов,
* 2020 — Дамир Шәрәфетдинов,
* 2026 — Мөнир Әһлиуллин,

## Дини бәйрәмнәр һәм истәлекле даталар

#### Исем бәйрәмнәре

## Шулай ук карагыз

## Искәрмәләр

| **Милади тәкъвим буенча ел көннәре(проект)* |
| --- |
| Гыйнвар | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Февраль | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 |  |  |
| Март | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Апрель | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Май | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Июнь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Июль | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Август | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Сентябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Октябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| Ноябрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |  |
| Декабрь | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |