Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Kari Tlu

Nniqan kari Coko
**Kari Tlu / Kari Telu** uxe de kesun daha **Kari Cikuku** we (Kari Tlu：漢語 Hànyǔ), we kingal klegan na krkari Sinitik (Han-yu). Mrengo kari Coko ka seediq Coko, Heongkong, ma Owmun. 140000 mang kana hei ka tnkari Tlu.

## Alang skari Kari Tlu

* Coko
* Heongkong
* Owmun
* Taywang

## Dndulan Kari

1. Kari Kwongtong.
2. Kari Wu.
3. Kari Hakka.
4. Kari Min.
5. Kari Gan.
6. Kari Xiang.

## Pnskngalan Hnghengak（語音系統）

### Hengak Laqi （子音）

|  | 塞音 | 塞擦音 | 擦音 | 鼻音 | 邊音 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 清音 | 清音 | 清音 | 濁音 | 濁音 | 濁音 |
| 不送氣 | 送氣 | 不送氣 | 送氣 |  |  |  |  |
| 雙唇音（盾音） | /p/ b ㄅ | /pʰ/ p ㄆ |  |  |  |  | /m/ m ㄇ |  |
| 唇齒音（矛音） |  |  |  |  | /f/ f ㄈ |  |  |  |
| 齒齦音（陽音） | /t/ d ㄉ | /tʰ/ t ㄊ | /ts/ z ㄗ | /tsʰ/ c ㄘ | /s/ s ㄙ |  | /n/ nㄋ | /l/ l ㄌ |
| 捲舌音（陰音） |  |  | /ʈʂ/ zh ㄓ | /ʈʂʰ/ ch ㄔ | /ʂ/ sh ㄕ | /ʐ/ r ㄖ |  |  |
| 齦顎音（齶音） |  |  | /tɕ/ j ㄐ | /tɕʰ/ q ㄑ | /ɕ/ x ㄒ |  |  |  |
| 軟顎音（齴音） | /k/ g ㄍ | /kʰ/ k ㄎ |  |  | /x/ h ㄏ |  |  |  |

## Duma kari Tlu

| Kari Coko | Kari Seediq |
| --- | --- |
| *你好* | Sndamac su (namu) bale! / Embiyax su (namu) hug? |
| *早安* | Knrbuwan! |
| *晚安* | Wan'an! |
| *你叫甚麼名字？* | Ima ka ngayan su? |
| *我的名字是\_\_\_* | \_\_\_ ka ngayan mu. |
| *我在\_\_\_來* | Pneeyah ku \_\_\_. |
| *歡迎!* | Hwan'ing! |
| *再會* | Swaye ta da! |

*人皆生而自由；在尊嚴及權利上均各平等。人各賦有理性良知，誠應和睦相處，情同手足。（《世界人權宣言》第一條）*

"Kana seediq bobo dheran nii we, traguh kndalax pnttingan ta; mntena ka beyax pusu ta. Pniqan gnkela ka knkingal seediq, kiya ka, asi ta ka mntena mptswayi mggaalu ma mptbale msuupu." (Tg1 patis, Kari Beyax Pusu Bobo Dheran)

## Papak

## Pnyahan pnataas
# Knklaan gaya nkari

Kingal lnglungan na knklaan krkari ka **gaya nkari**. Huwa ta kesun smalu ka kari we, dungus bale ka knklaan nii. So ka psuupu ta duma kari biciq, bobo na de, mgkari puto (短語, 片語, phrases) ka kari biciq nii. Psuupu ta duma kari puto dungan, mgkari qnedis (句子, sentences) ka kari puto nii. Kesun daha **knklaan gaya nkari** we, knklaan swaye na knklaan krkari pskadi gaya nkari. Dungus mhiti bale we, sndiyan gaya nkari quri kana kari bale bobo dheran nii.

Niqan duma knklaan pnswayan na knklaan krkari, so ka knklaan hengak (Phonetics 語音學), knklaan gaya hengak (Phonology 音韻學), knklaan tmkari biciq (Morphology 構詞學), knklaan gaya nkari (Syntax 句法), knklaan dungus nkari (Semantics 語意學), ma knklaan skari (Pragmatics 語用).