Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Jiaxing

| Jiaxing 嘉兴市 |
| --- |
| İl düzeyi şehir |
| Jiaxing şehri |
|  |
| JiaxingJiaxing'in Çin'deki konumu |
| Ülke |  Çin |
| Eyalet | Zhejiang |
| İdare |
|  • Belediye başkanı | Li Weining (ÇKP) |
| Yüzölçümü |
|  • İl düzeyi şehir | 4008.76 km² |
| Nüfus (2010) |
|  • İl düzeyi şehir | 4.501,657 |
|  • Yoğunluk | 1100/km² |
|  • Kent | 1,201,882 |
| Zaman dilimi | UTC+08.00 (CST) |
| **Resmî site** www.jiaxing.gov.cn |

**Jiaxing** (Çince: 嘉兴市; pinyin: *Jiāxīng Shì*), Çin'in Zhejiang eyaletinde bulunan bir il düzeyi şehirdir. Şehir, Büyük Çin Kanalı'nda yer almakta olup güneybatıda Hangzhou, batıda Huzhou il düzeyi şehirleri, kuzeydoğuda Şanghay ve kuzeyde Jiangsu eyaleti ile komşudur. Yüzölçümü 4,008.76 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 4,501,657'dir.

Jiaxing'te bulunan Güney Göl, Çin Komünist Partisi'nin resmi olarak kurulduğu yerdir.

## İdari bölümler

Jiaxing şehri iki semt, üç ilçe düzeyi şehir ve iki ilçeden oluşmaktadır.

* Nanhu semti (南湖区)
* Xiuzhou semti (秀洲区)
* Haining şehri (海宁市)
* Pinghu şehri (平湖市)
* Tongxiang şehri (桐乡市)
* Jiashan ilçesi (嘉善县)
* Haiyan ilçesi (海盐县)

## Ekonomi

Jiaxing, önemli bir tekstil ve yün üreticisi ve dünyanın en büyük deri ürünleri ihracatçısı olması nedeniyle 'ipek memleketi' olarak bilinir. Şehirde ayrıca mekanik, kimya ve elektronik endüstrisi bulunmaktadır.

Jiaxing, Doğu Çin'de önemli bir enerji üssü olup Çin'in ilk öz tasarım nükleer santrali olan Qinshan Nükleer Enerji Santrali ile inşa halindeki Fangjiashan Nükleer Enerji Santrali şehre bağlı Haiyan ilçesinde yer almaktadırlar.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

Wikimedia Commons'ta Jiaxing ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.

* Resmi site10 Eylül 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Çince)
*

Vikigezgin'de :en:Jiaxing ile ilgili gezi rehberi bulunmaktadır.
# Xiaogan

| Xiaogan 孝感市 |
| --- |
| İl düzeyi şehir |
| Xiaogan şehri |
|  |
| XiaoganXiaogan'ın Çin'deki konumu |
| Ülke |  Çin |
| Eyalet | Hubei |
| Yüzölçümü |
|  • İl düzeyi şehir | 8941 km² |
| Nüfus (2010) |
|  • İl düzeyi şehir | 4.814.542 |
|  • Kent | 908.266 |
| Zaman dilimi | UTC+08.00 (CST) |
| **Resmî site** www.xiaogan.gov.cn |

**Xiaogan** (Çince: 孝感市; pinyin: *Xiàogǎn shì*), Çin'in Hubei eyaletinde bulunan bir il düzeyi şehirdir. Şehir, Yangtze Nehri'nin kuzey kıyısında yer almakta olup doğuda eyalet başkenti Wuhan, batıda Jingmen, kuzeybatıda Suizhou ve kuzeydoğuda Huanggang il düzeyi şehirleri, güneybatıda Tianmen ve güneyde Xiantao il altı şehirleri ile kuzeyde Henan eyaleti ile komşudur. Yüzölçümü 8.941 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 4.814.542'dir.

## İdari bölümler

Xiaogan şehri bir semt, üç ilçe düzeyi şehir ile üç ilçeye ayrılmaktadır.

* Xiaonan semti (孝南区)
* Yingcheng şehri (应城市)
* Anlu şehri (安陆市)
* Hanchuan şehri (汉川市)
* Xiaochang ilçesi (孝昌县)
* Dawu ilçesi (大悟县)
* Yunmeng ilçesi (云梦县)

## Kardeş şehirler

* Brest, Belarus

## Ayrıca bakınız

 Wikimedia Commons'ta Xiaogan ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Resmi site 25 Şubat 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Çince)
# Guilin

| Guilin 桂林市 Gveilinz Si |
| --- |
| İl düzeyi şehir |
| Guilin şehri |
|  |
| GuilinGuilin'in Çin'deki konumu |
| Ülke |  Çin |
| Özerk bölge | Guangxi |
| Yüzölçümü |
|  • İl düzeyi şehir | 27797 km² |
| Nüfus (2010) |
|  • İl düzeyi şehir | 4.747,963 |
|  • Kent | 975,638 |
| Zaman dilimi | UTC+08.00 (CST) |
| **Resmî site** www.guilin.gov.cn |

**Guilin** (Çince: 桂林市; pinyin: *Guìlín shì*; Zhuang: *Gveilinz Si*), Çin'in Guangxi Zhuang Özerk Bölgesi'nde bulunan bir il düzeyi şehirdir. Şehir, Liu Nehri'nin batı kıyısında yer almakta olup batıda Liuzhou, güneybatıda Laibin, güneyde Wuzhou ve güneydoğuda Hezhou il düzeyi şehirleri ile kuzeyde Hunan eyaleti ile komşudur. Yüzölçümü 27,797 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 4,747,963'tür.

Guilin, doğal güzellikleri ile bilinen popüler bir turizm merkezidir.

## İdari bölümler

Guilin şehri altı semt, dokuz ilçe ile iki özerk ilçeye ayrılmaktadır.

* Xiufeng semti (秀峰区)
* Xiangshan semti (象山区)
* Diecai semti (叠彩区)
* Qixing semti (七星区)
* Yanshan semti (雁山区)
* Lingui semti (临桂区)
* Yangshuo ilçesi (阳朔县)
* Lingchuan ilçesi (灵川县)
* Xing'an ilçesi (兴安县)
* Quanzhou ilçesi (全州县)
* Yongfu ilçesi (永福县)
* Ziyuan ilçesi (资源县)
* Guanyang ilçesi (灌阳县)
* Pingle ilçesi (平乐县)
* Lipu ilçesi (荔浦县)
* Liucheng ilçesi (柳城县)
* Luzhai ilçesi (鹿寨县)
* Rong'an ilçesi (融安县)
* Gongcheng Yao Özerk İlçesi (恭城瑶族自治县)
* Longsheng Çeşitli Milliyetler Özerk İlçesi (龙胜各族自治县)

## Kardeş şehirler

* Hastings, Yeni Zelanda
* Kumamoto, Japonya
* Nishikatsura, Japonya
* Orlando, ABD
* Tlaxcoapan, Meksika
* Toruń, Polonya

## Ayrıca bakınız

 Wikimedia Commons'ta Guilin ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Resmi site (Çince)
*

Vikigezgin'de :en:Guilin ile ilgili gezi rehberi bulunmaktadır.
# Ngari

| Ngari ili 阿里地区 མངའ་རིས་ས་ཁུལ། |
| --- |
| İl |
|  |
|  Ngari'nin Tibet Özerk Bölgesi'ndeki konumu. |
| Ülke |  Çin |
| Özerk bölge | Tibet |
| Yüzölçümü |
|  • Toplam | 304683 km² |
| Nüfus (2010) |
|  • Toplam | 95.465 |
| Zaman dilimi | UTC+08.00 (CST) |
| **Resmî site** www.xzali.gov.cn |

**Ngari ili** (Çince: 阿里地区; pinyin: *Ālǐ Dìqū*; Tibetçe: མངའ་རིས་ས་ཁུལ།, *mnga' ris sa khul*), Çin'in Tibet Özerk Bölgesi'nde bulunan bir ildir. İl, güneydoğuda Xigazê il düzeyi şehri, doğuda Nyingchi ili, kuzeyde Sincan Uygur Özerk Bölgesi ile güneybatıda Hindistan ve Nepal ile komşudur. Yüzölçümü 304,683 km² olan ilin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 95,465'tir. İlin merkezi Burang kasabasıdır.

## İdari bölümler

Ngari ili, yedi ilçeye ayrılmaktadır.

| Harita |
| --- |
|  |
| № | Adı | Hanzi | Pinyin | Tibetçe | Wylie | Nüfus (2010) | Yüzölçümü (km²) | Yoğunluk (/km²) |
| 1 | Gar | 噶尔县 | Gá'ěr Xiàn | སྒར་རྫོང་ | sgar rdzong | 16,901 | 13,179 | 1.28 |
| 2 | Burang | 普兰县 | Pǔlán Xiàn | སྤུ་ཧྲེང་རྫོང་ | spu hreng rdzong | 9,657 | 24,602 | 0.39 |
| 3 | Zanda | 札达县 | Zhádá Xiàn | རྩ་མདའ་རྫོང་ | rtsa mda' rdzong | 6,883 | 18,083 | 0.38 |
| 4 | Rutog | 日土县 | Rìtǔ Xiàn | རུ་ཐོག་རྫོང་ | ru thog rdzong | 9,738 | 77,096 | 0.12 |
| 5 | Gê'gyai | 革吉县 | Géjí Xiàn | དགེ་རྒྱས་རྫོང་ | dge rgyas rdzong | 15,483 | 46,117 | 0.33 |
| 6 | Gêrzê | 改则县 | Gǎizé Xiàn | སྒེར་རྩེ་རྫོང་ | sger rtse rdzong | 22,177 | 135,025 | 0.16 |
| 7 | Coqên | 措勤县 | Cuòqín Xiàn | མཚོ་ཆེན་རྫོང་ | mtsho chen rdzong | 14,626 | 22,980 | 0.63 |

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

Wikimedia Commons'ta Ngari ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.

* Resmi site (Çince)
# Qianjiang, Hubei

| Qianjiang 潜江市 |
| --- |
| Alt il düzeyi şehir |
| Qianjiang şehri |
| QianjiangQianjiang'ın Çin'deki konumu |
| Ülke |  Çin |
| Eyalet | Hubei |
| Yüzölçümü |
|  • Toplam | 2004 km² |
| Nüfus (2010) |
|  • Toplam | 946.277 |
| Zaman dilimi | UTC+08.00 (CST) |
| **Resmî site** www.hbqj.gov.cn |

**Qianjiang** (Çince: 潜江市; pinyin: *Qiánjiāng shì*), Çin'in Hubei eyaletinde bulunan bir alt il düzeyi şehirdir. Yüzölçümü 2,004 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 946,277'dir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Resmi site (Çince)
# Qin (devlet)

| 秦 Qin |
| --- |
| MÖ 9. yüzyıl-MÖ 221 |
| Jin Hanedanı'nın Çin'deki konumu |
| Başkent | Qin Quanqiu Qian Pingyang Yong Yueyang Xianyang |
| Hükûmet | Monarşi |
| Tarihçe |   |
|

|  |  |
| --- | --- |
| • Kuruluşu  | MÖ 9. yüzyıl |
| • Kuruluş  | MÖ 9. yüzyıl |
| • Yıkılış  | MÖ 221 |
| • Dağılışı  | MÖ 221 |

 |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Ardıllar** |
|  |

|  |  |
| --- | --- |
| Qin Hanedanı |  |

 |

 |

**Qin** (Çince: 秦), Zhou Hanedanı döneminde bir antik Çin devletiydi. MÖ 3. yüzyılda kapsamlı reformlar sonrasında Savaşan Devletler Çağı'nda egemen güçlerinden biri olarak ortaya çıktı ve MÖ 221 yılında Shi Huangdi'nin önderliğinde tüm Çin'i birleştirerek Qin Hanedanı'na dönüştü.

## Kaynakça

* Han Zhaoqi (韩兆琦) (2010). *Shiji* (《史记》) (Çince). Pekin: Zhonghua Book Company. ISBN 978-7-101-07272-3.
* Lewis, Mark Edward (2007). *The Early Chinese Empires: Qin and Han*. Londra: Belknap Press. ISBN 978-0-674-02477-9.
* Watson, Burton. (1993). *Records of the Grand Historian by Sima Qian*. Translated by Burton Watson. Revised Edition. Columbia University Press. ISBN 0-231-08167-7.
* Li Si. (y. 235  BC). *Petition against driving away foreigners* (《諫逐客書》).
# Üst geçit

1987'de Çin'in bir şehrinde üst geçit.
Poughkeepsie Üst Geçidi'nde yayalar
Poughkeepsie Üst Geçidi'nin kıyıdan görünümü

**Üst geçit** bir yolun iki yanını, basamaklarla yükseltilmiş bir bağlantı ile birleştiren ve yayaların yoldaki taşıt trafiğinin çekinceleriyle karşılaşmaksızın karşıdan karşıya geçmelerini sağlayan yoldur. Üst geçidin yapılmasındaki amaç trafik akımını kesmemektir. Yaya köprüsü ile benzerdir, ama yaya köprüleri yayalar tarafından kullanılır. Türkiye'de üst geçitler Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin Birinci Kısmı'nın İkinci Bölümü'nde yer alan tanımlar bölümünde tanımlanmıştır.

Birçok gelişmiş ülkede üst geçitler hem fonksiyonel hem de güzel sanat çalışmaları olarak kullanılır. Üst geçitler tamamlar. Üst geçitler bazı ülkelerde *dekoratif* amaçlarda da kullanılabilir. Gelişmekte olan ülkeler de ise üst geçitler nehirlerin diğer yakasına geçmek, çevresel nedenlerle ulaşılamayan eğitim, sağlık vb. kuruluşlara ulaşmak için tek erişim kaynağı olabilir. Kırsal alanlar da ise üst geçitler basit asma köprü tasarımları olarak karşımıza çıkar.

Espiye'de bir üst geçit
Üst geçitler sürdürülebilir ulaşım hareketinin önemli bir parçasını oluştururlar. Üst geçitler trafik aksamadan yayaların güvenli bir şekilde ulaşımını sağlar. Üst geçitler basit asma köprü şeklinde, ay şeklinde olabilir. Üst geçitler keresteden, çelikten ya da betondan yapılabilir. Üst geçitlerin yanında herhangi bir sorun olmaması için bariyerler de bulunmaktadır. Ayrıca Birleşik Krallık'ta 1995 Özürlüler Ayrımcılık Yasası (Disability Discrimination Act 1995) gereği engelli insanların üst geçitlere ulaşımını sağlamak için asansörler ya da rampaların kullanılmalısı kural olarak konulmuştur.

Dünyadaki *en uzun üst geçidin* New York Hudson Nehri boyunca uzayan Poughkeepsie Üst Geçidi (Walkway over the Hudson) olduğu söylenir. Aslında bu üst geçit trenler için inşa edilmiştir fakat daha sonra yaya yürüyüş yolu olarak kullanılmaya başlanmıştır. Bu geçit toplam *208215* metredir.

## Kaynakça

## Dipnot

* Norveç'teki Leonardo Da Vinci Üst Geçidi7 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Üst Geçide ilişkin Mevzuat, Karayolları Trafik Yönetmeliği22 Mart 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# Tarak

Bir plastik tarak
**Tarak**; kullanımı Antik Çağ'a dayanan, saçlara şekil vermeyi sağlayan bir eşyadır. Kökeni İran'a dayanmaktadır.Ucundaki tırtıklı yapılar saçların hava almasını ve daha rahat şekil almasını sağlar.
# Shen Kuo

| Shen Kuo Çince: 沈括 |
| --- |
| Shen'in Pekin Antik Gözlemevi'ndeki büstü |
| Doğum | 1031 Qiantang, Song İmparatorluğu |
| Ölüm | 1095 (63-64 yaşlarında) Runzhou, Song İmparatorluğu |
| Tanınma nedeni | Jeomorfoloji, İklim değişikliği, Atmosferik kırılma, Gerçek kuzey, Retrogradasyon, Camera obscura, Yükseltilmiş kabartma harita, Kutup yıldızı konumunun düzeltilmesi, Ay ve Güneş hatalarının düzeltilmesi |
|  |
| Kariyeri |
| Dalı | Agronomi, Astronomi, Arkeoloji, Anatomi, Antikacılık, Matematik, Farmakoloji, Tıp, Entomoloji, Mineraloji, Müzik, Jeomorfoloji, Sedimantoloji, Optik mühendisliği, Toprak bilimi, Ansiklopedicilik, Jeomanyetik, Optik, Hidrolik, Hidrolik mühendisliği, Makine mühendisliği, Metalurji, Metafizik, Meteoroloji, Klimatoloji, Kartografi, Botanik, Zooloji, Ekonomi, Finans, Askeri strateji, Etnografya, Kehanet, Sanat eleştirisi, Felsefe, Şiir, Politika, Kamu Yönetimi |
| Çalıştığı kurum | Hanlin Akademisi |
|  |
| İmza |
|  |

| Shen Kuo |
| --- |
|  |
| Çince ad |
| Çince | 沈括 |
|

| Transkripsiyon |
| --- |
| Pinyin | Shěn Kuò |
| Wade-Giles | Shen3 K'uo4 |
| IPA | Şablon:IPAc-cmn |
| Suzhouca | Sèn Kwæh |
| Yale romanizasyonu | Sám Kut |
| Jyutping | Sam2 Kut3 |
| IPA | Şablon:IPAc-yue |
| Hokkien POJ | Sím Koat |
| Tâi-lô | Sím Kuat |

 |
|  |

**Shen Kuo** veya **Shen Gua** (Çince: 沈括; pinyin: *Shěn Kuò*; Wade–Giles: *Shen K'uo*) (1031–1095), geleneksel ismi; **Cunzhong** (存中) ve **Mengqi** (ya da **Mengxi**) **Weng** (夢溪翁), birçok bilim dalında başarılı (polimat), Song Hanedanlığı (960-1279) döneminde yaşamış Çinli bilim insanı ve devlet adamı. Bilimin ve devlet idaresinin birçok alanında etkin olan Shen; bir matematikçi, astronom, meteorolog, jeolog, zoolog, botanikçi, farmakolog, ziraatçı, arkeolog, etnograf, haritacı, ansiklopedist, general, diplomat, hidrolik mühendisi, mucit, akademisyen, maliye bakanı, hükûmet devlet müfettişi, şair ve müzisyen idi. Song Hanedanlığı'nın Astronomi alanında baş yetkilisi olan Shen bunun yanı sıra İmparatorluk Sağlık işlerinin de başkan yardımcısı idi.

## Bibliyografi

## Dış bağlantılar

* Shen Kuo çalışmaları – Gutenberg Projesi
* Shen Kuo at Chinaculture.org
* Shen Kuo at MacTutor16 Nisan 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

## Kaynakça
# Alipay

Alipay|  |
| Endüstri | Finansal hizmetler Ödeme işlemcisi |
| Kuruluş | Şubat 2004) (2004-02) içinde Hangzhou, Zhejiang, China |
| Kurucu | Jack Ma |
| Genel merkezi | Pudong, Shanghai, China |
| Hizmet alanları | Dünya çapında |
| Ürün | Elektronik ödeme işleme Bankaing Mobil ödeme |
| Web sitesi | alipay.com |

Alipay vasıtasıyla ödemesi tamamlanmış fast food yemeği.
**Alipay** ya da Çince ismiyle **Zhifubao** (Çince (basitleştirilmiş): 支付宝; Çince (geleneksel): 支付寶; pinyin: *Zhīfùbǎo*) üçüncü parti mobil ve çevrimiçi ödeme platformudur. Şubat 2004 ayında Çin Hangzhou şehrinde Alibaba Group ve bunun kurucusu Jack Ma tarafından kuruldu. 2015 yılında Alipay'ın genel merkezi Şanghay-Pudong semtine taşındı, ancak Alipay'in ana şirketi Ant Financial'ın merkezi henüz yine Hangzhou'dadır.

2013 yılında Alipay, Dünya'nın en büyük mobil ödeme platformu olarak PayPal'i aştı. 31 Mart 2018 tarihi itibarıyla Alipay kullanıcılarının sayısı 870 milyona ulaşmış durumdadır. Dünya'nın en büyük mobil ödeme servis organizasyonu ve en büyük ikinci ödeme servis organizasyonudur. 2018 yılı dördüncü çeyrek istatistiklerine göre Alipay, Çin anakarasındaki üçüncü taraf ödeme pazarının %55,32'sini oluşturur, bu sayı da çoğalmaya devam etmektedir.

## Ayrıca bakınız

 Wikimedia Commons'ta Alipay ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Resmî web sitesi17 Aralık 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Çince)
* Resmî web sitesi28 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Uluslararası, İngilizce)
* Resmî web sitesi 29 Nisan 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. ("Global Business" sitesi)
* AlipayHK 27 Nisan 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Alipay'in Hong Kong versiyonu)
# Üniversite şehri

İngiltere'nin Oxford şehrindeki High Street, tipik bir üniversite kenti örneğidir.
New Hampshire'daki Hanover şehri Dartmouth College'a ev sahipliği yapmaktadır.
**Üniversite şehri**, üniversite veya kolej nüfusunun hakim olduğu bir topluluktur. Genellikle kasaba, şehir, mahalle veya ilçe hallerinde olabilir. Üniversite çalışanları ve öğrencileri burada yaşayabilir ve çalışabilirler. Üniversite şehirlerinde iş kümesi, iş geliştirme merkezi, girişim şirketi, araştırma ve geliştirme merkezleri, enstitüler, kampüs, öğrenci yurdu, bilim parkı yaygın olarak bulunmaktadır.

## Ayrıca bakınız

* Yeni Şehircilik
* Teknoloji kent
* Öğrenci aktivizmi
* Okul kültürü
* Kampüs ağı
* Uydu yerleşke

## Kaynakça

Wikimedia Commons'ta Üniversite şehri ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.
# IATA kodu

Soetta Havalimanı Jakarta'nın IATA kodu.
**IATA hava meydanı kodları**, Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) tarafından dünyadaki hava meydanlarını tanımlamak üzere her bir meydan için oluşturulmuş üç karakterli alfanümerik kodlardır. IATA kodları ise daha çok havayolu zaman çizelgelerinde ve bagaj alımı vb. işlemlerde kullanılmaktadır.

## Ayrıca bakınız

* ICAO kodu

## Dış bağlantılar

* IATA Airline and Airport Code Search7 Ocak 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# Shun Hanedanı

| 大順 Shun Hanedanı |
| --- |
| 1644-1646 |
| Shun Hanedanı |
| Başkent | Şian (ilk) Pekin |
| Yaygın dil(ler) | Çince |
| Hükûmet | Monarşi |
| İmparator |   |
|

|  |  |
| --- | --- |
| • 1644-1645  | Li Zicheng |
| • 1645-1646  | Li Zijing |
| • 1646  | Li Guo |

 |
| Tarihî dönem | Ming-Çing geçişi |
|

|  |  |
| --- | --- |
| • Kuruluşu  | 1644 |
| • Dağılışı  | 1646 |

 |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **Öncüller** | **Ardıllar** |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ming Hanedanı |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Çing Hanedanı |  |
| Güney Ming |  |

 |

 |
| Günümüzdeki durumu |  Çin |

**Shun Hanedanı** (Çince: 顺朝; pinyin: *Shùn cháo*) veya resmî adıyla **Büyük Shun** (大顺 *Dà Shùn*), Çin'de Ming-Çing geçişi sırasında var olan kısa ömürlü bir imparatorluk hanedanıydı. Hanedan, büyük bir köylü isyanının lideri olan Li Zicheng tarafından, kameri yılın ilk günü olan 8 Şubat 1644'te Şian'da kurulmuştur.

Nisan 1644'te Shun güçleri tarafından Pekin'in ele geçirilmesi, Ming Hanedanı'nın sonunu işaret etti, ancak Li Zicheng siyasi ve askeri kontrolünü sağlamlaştıramadı ve Mayıs 1644'ün sonlarında Shanhai Geçidi Muharebesi'nde eski Ming generali Wu Sangui ile Mançu prensi Dorgon'un ortak güçleri tarafından yenildi. Haziran başında Pekin'e geri döndüğünde, Li sonunda kendisini İmparator Yongchang ilan etti ve ertesi gün sarayı ateşe verdikten ve devlet dairelerini yağmaladıktan sonra başkenti terk etti. İmparatorun ölümünden sonra, Shun kalıntıları Nankin'deki Güney Ming'e katıldı ve Li'yi ölen imparator olarak adlandırmaya devam etti. Shun hanedanı, Li Zicheng'in 1645'te ölümünden sonra önemli ölçüde zayıfladı. Halefleri, kardeşi Li Zijing ve yeğeni Li Guo, savaşamadı ve hanedan, Li Guo'nun Nanning'de öldüğü 1649'da sona erdi.

Shun oluşturulduktan sonra, Li Zicheng askerlere Pekin'de hala var olan Ming kalıntılarını öldürmelerini emretti ve bu da Güney Ming güçlerinin güçlü isyanlarına neden oldu. Shun bakanları sürekli iktidar için savaşırken, hanedan fiilen bir yıldan az sürdü.

## Konuyla ilgili yayınlar

Wikimedia Commons'ta Shun Hanedanı ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.

* Wakeman Frederic (1981). "The Shun Interregnum of 1644", in Jonathan Spence, et al. eds. *From Ming to Ch’ing: Conquest, Region, and Continuity in Seventeenth-Century China*. Yale University Press.
* Huang Weiping (黃衛平) (2010). "Draft history of Da Shun (大順史稿)"
# Ping (Han)

| Ping |
| --- |
| Han Hanedanı İmparatoru |
| Hüküm süresi | MÖ 1-MS 6 |
| Önce gelen | Ai |
| Sonra gelen | Ruzi Ying |
|  |
| Doğum | MÖ 9 |
| Ölüm | 3 Şubat MS 6 |
| Hanedan | Han Hanedanı |

**Ping** (Çince: 漢後少帝; pinyin: *Hàn Píndì*; MÖ 9-3 Şubat MS 6), Çin'in Han Hanedanı'nın 13. imparatorudur. Saltanatı MÖ 1'den MS 6 yılında ölümüne kadar sürmüştür.

Ping, İmparator Ai'nin ölümü üzerine çocuğu olmadığından kuzeni olarak tahta geçmiştir. Buna karşın Wang Mang, İmparatoriçe Wang tarafından naip olarak atandı. Daha sonra Wang Mang'ın yönetimdeki gücünü pekiştirmesiyle Han Hanedanı sembolik olarak kaldı. Amcalarının intikamını alacağından endişe etmesi nedeniyle Wang Mang tarafından zehirlendiği iddia edildi.

## Kaynakça

|  |
| --- |
| Ping (Han) **Han Hanedanı** |
| Resmî unvanlar |
| Önce gelen: **Ai** | **Çin imparatoru** MÖ 1 – MS 6 | Sonra gelen: **Ruzi Ying** |
# Shi Chonggui

| Hou Jin imparatoru Chu 後晉出帝 |
| --- |
| *Hou Jin imparatoru* |
| Hüküm süresi | Temmuz 28, 942 – January 11, 947 |
| Önce gelen | Shi Jingtang |
| Sonra gelen | Yok (hanedanlık ortadan kaldırıldı) |
| Sonra gelen | Liao imparatoru Taizong |
| Doğum | Temmuz 22, 914 Taiyuan |
| Ölüm | 10 Temmuz 0974 (59 yaşında) Chaoyang? |
| Eş(ler)i | **eşleri**: Leydi Zhang İmparatoriçe Feng (942) **Önemli cariyeleri:** Zhao Nie |
| Çocuk(lar)ı | Shi Yanxu (石延煦), evlatlık oğlu Shi Yanbao (石延寶), evlatlık oğlu |
|

| Tam adı |
| --- |
| Shi Chonggui (石重貴) |

 |
| Babası | Shi Jingru (石敬儒) (biyolojik babası) Shi Jingtang (üvey babası, biyolojik amcası) |
| Annesi | Leydi An (biyolojik annesu) İmparatoriçe Li (üvey annesi) |

**Shi Chonggui** (Çince : 石重貴) (914–974), geleneksel Çin tarihi kaynaklarında **Hou Jin İmparatoru Chu** (後晉出帝, "sürgün edilen imparator") veya **Hou Jin İmparatoru Shao** (後晉少帝, "genç imparator") olarak bilinir. "), ölümünden sonra Liao hanedanlığında **Jin Prensi** olarak bilinir (Çince: 晉王), Çin Beş Hanedanı ve On Krallık Dönemi devleti Hou Jin'in ikinci ve son imparatoruydu.

Hou Jin hanedanı, genellikle ortaya çıkan Hıtay liderliğindeki Liao hanedanının kukla devleti olarak nitelendirilmişti. Güçlü kuzey komşularının yardımı, Hou Jin'in oluşumunda hayati önem taşıyordu ve On Altı Eyalet'in devri, Liao hanedanının hizmetkarları olarak alay edilmelerine yol açtı. Bununla birlikte, biyolojik amcası/üvey babası Shi Jingtang'ın (Hou Jin'in kurucu imparatoru) 942'de ölümünden sonra, Shi Chonggui, Liao'nun İmparatoru Taizong'a meydan okudu ve bu, Taizong'un 946 ve 947'de Hou Jin'in topraklarını işgal etmesine yol açtı ve Hou Jin böylelikle tamamen ele geçirildi.

## Kaynakça
# Çözünme mağarası

Sülfürik asit çözünmesiyle oluşan bir mağaradaki alçı sarkıtları (Lechuguilla Mağarası, New Mexico)
**Çözünme mağarası**, **çözelti mağarası** veya **karst mağarası**, genellikle kireç taşı (kimyasal formülü *CaCO3* olan Kalsiyum karbonat) gibi çözünebilir bir kayada oluşan bir mağaradır. En sık görülen mağara türüdür. Tebeşir, dolomit, mermer, tuz yatakları ve alçıtaşı gibi diğer kayaçlarda da oluşabilir.

Kireçtaşı mağarası *Kolbinger Höhle*
## Kaynakça
# Şian Metrosu

Şian metrosu| Beidajie istasyonu |
| Genel |
| Hizmet alanı | Şian, Çin |
| Taşıma türü | Metro |
| Hat sayısı | 3 |
| İstasyon sayısı | 66 |
| Günlük yolcu sayısı | 849.000 (2015) |
| Yıllık yolcu sayısı | 59 milyon (2012) |
| Web sitesi | www.xametro.gov.cn |
| Hizmet |
| Hizmete giriş | 16 Eylül 2011 |
| Teknik |
| Sistem uzunluğu | 90 km |
| Hat açıklığı | 1.435 mm |
|

| DaraltŞian metrosu haritası |
| --- |
|  |

 |

**Şian metrosu** (Çince: 西安地铁; pinyin: *Xī'ān Dìtiě*), Çin'in Şian kentinde bulunan bir metro ağıdır. Şian metrosu 16 Eylül 2011 tarihinde açılmıştır. Sistem 90 km uzunlukta olup üç hat ve 66 istasyona sahiptir.

## Hatlar

| Hat | Güzergâh | Açılış | Uzunluk (km) | İstasyon sayısı |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **1** | Houweizhai - Fangzhicheng | 2013 | 25.4 | 19 |
| **2** | Şian Kuzey Demiryolu İstasyonu - Weiqunan | 2011 | 26.5 | 21 |
| **3** | Yuhuazhai - Baoshuiqu | 2016 | 39.1 | 26 |

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

Wikimedia Commons'ta Şian Metrosu ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.

* Resmî site
# Li Miao (Tang)

**Lǐ Miǎo (李邈)** (746 - 11 Haziran 773) bir Tang Hanedanı prensi ve Tang Daizong'un Cui eşinden ikinci oğluydu.

Doğum tarihi belirsiz olsa da küçük kardeşi Li Jiong'un doğum tarihine bakılırsa 746 ila 750 arasında olduğu tahmin ediliyor.

Cui, Daizong'un ilk karısı olmasına rağmen, An Luşan İsyanı sırasında anne tarafından zümresi katledildikten sonra Daizong'desteğini ki kaybetti.

Li Miao çalışkan ve erdemli biri olarak biliniyordu.

761'de dedesi Suzong ona *Yichang Prensi* unvanını verdi.

762'de babası Daizong tarafından kendisine *Zheng Prensi* unvanı verildi.

Li Miao 11 Haziran 773'te öldü.
# Senet (anlaşma)

Senet
**Senet**, bir gerçeğin, konuşmanın, anlaşmanın kaydedildiği resmî belgedir. Belge, noter gibi bir makamın aracılığıyla resmî leşerek (noter senedi gibi) kendi kendini doğrulayıcı bir özellik taşır. Kamuoyu tarafından izlenecek derecede önemli durumlarda anlaşmanın medya önünde yapılması da aynı bağlayıcılığı sağlayabilir. Senetlerin kanun hükmünde yaptırıcı değeri olur.

Resmî senet, resmî bir memur (noter gibi) tarafından hazırlanarak taraflar huzurunda imzalanan ve resmî memurca mühür ve imza ile onaylanan bir sözleşmedir.

Bir ülkedeki büyük gruplar arasında veya ülkelerarasında yapılan antlaşma metinlerine de senet denir. Örnek olarak Sened-i İttifak veya Helsinki Nihaî Senedi gösterilebilir.

## Kaynaklar