Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Akdeniz Futsal Kupası

**Akdeniz Futsal Kupası** Akdeniz'i oluşturan ülkelerin millî takımları arasında oynanan bir futsal turnuvasıdır.

## Sonuçlar

| Yıl
 | Düzenleyen ülke
 |  | Final
 |  | Üçüncülük Maçı
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Şampiyon
 | Skor
 | İkinci
 | Üçüncü
 | Skor
 | Dördüncü
 |
| 2010 *Detaylar* |  Trablus, Libya
 | **Hırvatistan** | 3 – 1
 |  Libya
 |  Slovenya
 | 4 – 2
 |  Fransa
 |

## Sıralama

| Poz.
 | Takım
 | Şampiyon
 | İkinci
 | Üçüncü
 | Dördüncü
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1.
 |  Hırvatistan | 1 (2010)
 |  |  |  |
| 2.
 |  Libya |  | 1 (2010)
 |  |  |
| 3.
 |  Slovenya |  |  | 1 (2010)
 |  |
| 4.
 |  Fransa |  |  |  | 1 (2010)
 |
# Afrika Futsal Şampiyonası

Afrika Futsal Şampiyonası| İlk sezon | 1996 |
| Bölge | CAF |
| Takım sayısı | 8 |
| Son şampiyon |  Libya |
| En başarılı takım |  Mısır (3 şampiyonluk) |
| Resmî site | www.concacaf.com |

**Afrika Futsal Şampiyonası** CAF konfederasyonuna bağlı futsal takımları arasında oynanan uluslararası turnuvadır. Organizasyonun ilki 1996 yılında Mısır'da düzenlenmiş ve ev sahibi ülke şampiyonluğu kazanmıştır.

Turnuvaya 8 Afrika takımı katılır. Turnuva şu ana kadar 4 kez düzenlenmiştir. En başarılı takım 3 kez şampiyonluğu kazanan Mısır takımıdır. 1996, 2000 ve 2004 yıllarında üst üste üç kez turnuvayı şampiyon tamamlamışlardır. Son şampiyon ise 2008 yılında Libya'da düzenlenen turnuvayı kazanan Libya Milli takımıdır.

## Sonuçlar

| Yıl
 | Düzenleyen Ülke
 |  | Final
 |  | Üçüncülük Maçı
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Şampiyon
 | Skor
 | İkinci
 | Üçüncü
 | Skor
 | Dördüncü
 |
| 1996 *Detaylar* |  Kahire, Mısır
 | **Mısır** | Grup Aşaması
 |  Gana
 |  Zimbabve
 | Grup Aşaması
 |  Somali
 |
| 2000 *Detaylar* |  Kahire, Mısır
 | **Mısır** | Grup Aşaması
 |  Fas
 |  Libya
 | Grup Aşaması
 |  Güney Afrika
 |
| 2004 *Detaylar* |  | **Mısır** | 10 - 2 3 - 5
 |  Mozambik
 |  Fas
 |  |  Gine-Bissau
 |
| 2008 *Detaylar* |  Trablus, Libya
 |  Libya
 | 4 - 3
 |  Mısır
 |  Fas
 | 4 - 1
 |  Mozambik
 |
| 2011 *Detaylar* |  |  |  |  |  |  |  |
| 2012 *Detaylar* |  |  |  |  |  |  |  |

## Sıralama

| Poz.
 | Takım
 | Şampiyonluk
 | İkincilik
 | Üçüncülük
 | Dördüncülük
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1.
 |  Mısır | **3** (1996, 2000, 2004)
 | **1** (2008)
 |  |  |
| 2.
 |  Libya | **1** (2008)
 |  | **1** (2000)
 |  |
| 3.
 |  Fas |  | **1** (2000)
 | **2** (2004, 2008)
 |  |
| 4.
 |  Mozambik |  | **1** (2004)
 |  | **1** (2008)
 |
| 5.
 |  Gana |  | **1** (1996)
 |  |  |
| 6.
 |  Zimbabve
 |  |  | **1** (1996)
 |  |
| 7.
 |  Somali
 |  |  |  | **1** (1996)
 |
|  Güney Afrika |  |  |  | **1** (2000)
 |
|  Gine-Bissau |  |  |  | **1** (2004)
 |

## Dış bağlantılar

* Resmî site
* CAF resmi sitesi 10 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* RSSSF Afrika Futsal5 Eylül 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# CONCACAF Futsal Şampiyonası

Copa América – FIFA Futsal| İlk sezon | 1996 |
| Bölge | CONCACAF |
| Takım sayısı | 8 |
| Son şampiyon |  Guatemala |
| En başarılı takım |  ABD (2 şampiyonluk) |
| Resmî site | www.concacaf.com |

**CONCACAF Futsal Şampiyonası** CONCACAF konfederasyonuna bağlı futsal takımları arasında oynanan uluslararası turnuvadır. Turnuvanın ilki 1996 yılında düzenlenmiştir. Organizasyon her dört yılda bir düzenlenir.

Turnuvada 8 takım yarışır. Organizasyonun son şampiyonu 2008 Guatemala'yı müzesine götüren ev sahibi Guatemala takımıdır.

## Sonuçlar

| Yıl
 | Düzenleyen Ülke
 |  | Final
 |  | Üçüncülük Maçı
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Şampiyon
 | Skor
 | İkinci
 | Üçüncü
 | Skor
 | Dördüncü
 |
| 1996 *Detaylar* | Guatemala Guatemala
 | **ABD** | 7 - 3
 |  Küba
 |  Meksika
 | 3 - 1
 |  Guatemala
 |
| 2000 *Detaylar* | San José Kosta Rika
 | **Kosta Rika** | 2 - 0
 |  Küba
 |  ABD
 | 5 - 1
 |  Meksika
 |
| 2004 *Detaylar* | Heredia Kosta Rika
 | **ABD** | 2 - 0
 |  Küba
 |  Kosta Rika
 | 12 - 5
 |  Meksika
 |
| 2008 *Detaylar* | Guatemala Guatemala
 | **Guatemala** | 3 - 3 5 - 3 pen
 |  Küba
 |  ABD
 | 7 - 1
 |  Panama
 |

## Toplam Şampiyonluklar

| Şampiyonluk | Ülke | Yıl(lar)
 |
| --- | --- | --- |
| 2 kez |  ABD | 1996, 2004
 |
| 1 kez |  Kosta Rika | 2000
 |
| 1 kez |  Guatemala | 2008
 |

## Dış bağlantılar

* CONCACAF Futsal sayfası
# Uluslararası Amerikan Futbolu Federasyonu

**Uluslararası Amerikan Futbolu Federasyonu** (**IFAF**), Kuzey Amerika futbolu federasyonlarının uluslararası yönetim organıdır. IFAF, dört yılda bir düzenlenen IFAF Dünya Amerikan Futbol Şampiyonası'nı denetler. IFAF, 2003 yılında SportAccord'un geçici bir üyesi oldu ve 2005'te tam SportAccord üyesi oldu. Kuruluşun merkez ofisi İsviçre'nin Lozan şehrinde bulunmaktadır.

## Yapı ve organizasyon

IFAF, kendi alanlarında aşağıdaki şubeleri tanır:

* IFAF Afrika
* IFAF Americas
* IFAF Asya
* IFAF Avrupa
* IFAF Okyanusya

## Organizasyonlar

* Dört yılda bir Büyükler Dünya Şampiyonası (Erkekler ve Kadınlar).
* 20 Yaş Altı Dünya Şampiyonası (Erkekler ve Kadınlar), dört yılda bir.
* İki yılda bir Büyük Bayrak Futbol Dünya Şampiyonası (Erkekler ve Kadınlar).
* İki yılda bir Yetişkinler Plaj Futbolu Dünya Şampiyonası (Kadın, Erkek ve Karma).
* Kıta Şampiyonaları Avrupa, Amerika ve Asya'da oynanır.
* Dünya Üniversite Amerikan Futbolu Şampiyonası (Erkekler), iki yılda bir.
* IFAF International Bowl (erkekler), her yıl.

## Ayrıca bakınız

## Kaynakça
# Uluslararası Otomobil Federasyonu

| Fédération Internationale de l'Automobile |
| --- |
|  |
| Kuruluş | 20 Haziran 1904) (1904-06-20) (as AIACR) |
| Tür | Otomobil yarışı için Spor federasyonu |
| Yasal statü | Dernek  |
| Merkez | Concorde Meydanı |
| Konum | * Paris, Fransa
 |
| Hizmet bölgesi | Uluslararası |
| Üyeler | 240 ulusal organizasyon |
| Resmî diller | İngilizce Fransızca İspanyolca |
| Başkan | Mohammed bin Sulayem |
| Üyelik | FIA Institute FIA Foundation Uluslararası Olimpiyat Komitesi Dünya Sağlık Örgütü OECD Dünya Turizm Örgütü Birleşmiş Milletler Çevre Programı |
| Resmî site |  |

**Uluslararası Otomobil Federasyonu** veya **FIA** (Fransızca: Fédération Internationale de l'Automobile), otomobil yarışma ve rekorlarını teşvik etme ve düzenleme amaçlı yönetmelikleri hazırlamak ve uygulatmak, Uluslararası Şampiyonalar düzenlemek için oluşturulmuş yetkili tek uluslararası spor kurumudur.

Uygulamadan doğan anlaşmazlıklarda son karar noktasıdır, uygulamalar sırasında ortaya çıkan anlaşmazlıklara karar vermekle yükümlüdür. Uluslararası Temyiz Mahkemesi hüviyetine de sahiptir.

## Ayrıca bakınız

* FIA Dünya Motor Sporları Konseyi
* Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu
* TOSFED

## Kaynakça
# FIDE

| FIDE Fédération Internationale des Échecs Uluslararası Satranç Federasyonu |
| --- |
|  |
| Slogan | 'Gens una sumus "We are one people" |
| Kuruluş | 21 Temmuz 1924 |
| Tür | Spor federasyonu |
| Merkez | Lozan, İsviçre |
| Resmî diller | İngilizce |
| Lider |  Arkady Dvorkovich |
| Resmî site | fide.com |

**Uluslararası Satranç Federasyonu**, tüm ülkelerin satranç federasyonları birbirine bağlayan ve uluslararası satranç turnuvalarının kurallarını belirleyen uluslaraarsı organizasyondur. **FIDE**, 20 Temmuz 1924'te Paris'te kuruldu. Şu anki başkanı Arkady Dvorkovich'tir.

## Federasyon Başkanları

* 1924 - 1939: Alexander Rueb  Hollanda
* 1939 - 1946 : Augusto de Muro  Arjantin
* 1946 - 1949: Alexander Rueb  Hollanda
* 1949 - 1970 : Folke Rogard  İsveç
* 1970 - 1978 : Max Euwe  Hollanda
* 1978 - 1982 : Friðrik Ólafsson  İzlanda
* 1982 - 1995 : Florencio Campomanes  Filipinler
* 1995 - 2018 : Kirsan Ilyumzhinov  Rusya
* 2018–günümüz : Arkady Dvorkovich  Rusya

## Üye ülkeler

FIDE, beş kıtadan 200'den fazla ulusal derneği bir araya getiren bir kuruluştur.

## Dünya satranç şampiyonları

| Adi |  | Başlangıç | Bitiş
 |
| --- | --- | --- | --- |
| Wilhelm Steinitz |  Avusturya | 1886 | 1894
 |
| Emanuel Lasker |  Almanya | 1894 | 1921
 |
| José Raúl Capablanca |  Küba | 1921 | 1927
 |
| Aleksandr Alehin |  Fransa | 1927 | 1935
 |
| Max Euwe |  Hollanda | 1935 | 1937
 |
| Aleksandr Alehin |  Fransa | 1937 | 1946
 |
| Mikhail Botvinnik |  Sovyetler Birliği | 1948 | 1957
 |
| Vassily Smyslov |  Sovyetler Birliği | 1957 | 1958
 |
| Mikhail Botvinnik |  Sovyetler Birliği | 1958 | 1960
 |
| Mikhail Tal |  Sovyetler Birliği | 1960 | 1961
 |
| Mikhail Botvinnik |  Sovyetler Birliği | 1961 | 1963
 |
| Tigran Petrosyan |  Sovyetler Birliği | 1963 | 1969
 |
| Boris Spassky |  Sovyetler Birliği | 1969 | 1972
 |
| Robert Fischer |  ABD | 1972 | 1975
 |
| Anatoli Karpov |  Sovyetler Birliği | 1975 | 1985
 |
| Garri Kasparov |  Sovyetler Birliği | 1985 | 1993
 |
| Anatoli Karpov |  Rusya | 1993 | 1999
 |
| Aleksandr Halifman |  Rusya | 1999 | 2000
 |
| Viswanathan Anand |  Hindistan | 2000 | 2002
 |
| Ruslan Ponomaryov |  Ukrayna | 2002 | 2004
 |
| Rüstem Kasımcanov |  Özbekistan | 2004 | 2005
 |
| Veselin Topalov |  Bulgaristan | 2005 | 2006
 |
| Vladimir Kramnik |  Rusya | 2006 | 2007
 |
| Viswanathan Anand |  Hindistan | 2007 | 2013
 |
| Magnus Carlsen |  Norveç | 2013 | 2023
 |
| Ding Liren |  Çin | 2023 | 2024
 |
| Gukesh Dommaraju |  Hindistan | 2024 | günümüz
 |

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Uluslararası Satranç Federasyonu(FIDE) 17 Şubat 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# Uluslararası Florbol Federasyonu

| Uluslararası Florbol Federasyonu International Floorball Federation |
| --- |
| Kısaltma | IFF |
| Kuruluş | 12 Nisan 1986) (1986-04-12) |
| Tür | Spor federasyonu |
| Merkez | Helsinki, Finlandiya |
| Üyeler | 80 |
| Başkan | Filip Šuman |
| Üyelik | ARISF, GAISF, IWGA |
| Resmî site | floorball.sport |

**Uluslararası Florbol Federasyonu** (İngilizce: *International Floorball Federation* (IFF)), florbol sporunun dünya çapındaki yönetim organıdır. 12 Nisan 1986'da İsveç'in Huskvarna kentinde, Finlandiya, İsveç ve İsviçre'nin ulusal florbol federasyonlarının temsilcileri tarafından kurulmuştur. Merkezi Finlandiya'nın başkenti Helsinki'dedir.

Federasyon, 2000 yılında Uluslararası Spor Federasyonları Küresel Birliği'ne (GAISF) üye oldu. IOC tarafından tanınmakta olup, 2008 yılından beri ARISF'nin daimi üyesidir. Ayrıca, 2013 yılından beri Uluslararası Dünya Oyunları Birliği'nin (IWGA) üyesidir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Resmî site
# Uluslararası Motosiklet Federasyonu

Uluslararası Motosiklet Federasyonu| Fédération Internationale de Motocyclisme |
| Spor | Motosiklet |
| Etki alanı | Uluslararası |
| Kısaltma | FIM |
| Kuruluş tarihi | 1904 |
| Genel merkez | Mies, İsviçre |
| Başkan | Jorge Viegas |
| Resmî internet sitesi |
| fim-moto.com |

**Uluslararası Motosiklet Federasyonu** (Fransızca: *Fédération Internationale de Motocyclisme* (FIM)), motosiklet yarışlarının küresel yönetim organıdır. Altı kıta birliğine bölünmüş 122 ulusal motosiklet federasyonunu temsil eder.

FIM'in kapsadığı yedi motosiklet yarışı disiplini vardır ve bunlar 82 dünya şampiyonasının yanı sıra enduro, trial, devre yarışı, motokros ve supermoto, kros, e-bisiklet ve track racing gibi yüzlerce ikincil şampiyonayı da kapsamaktadır. FIM ayrıca sporu, güvenliğini teşvik eden ve ilgili kamu politikasını destekleyen birçok yarış dışı faaliyette de yer almaktadır. FIM ayrıca 1994 yılında Çevre Kanunu yayınlayan ilk uluslararası spor federasyonudur. 2007 yılında, FIM tarafından kadınlar arasında motorlu iki tekerlekli araçların kullanımını ve motosiklet sporunu teşvik etmek amacıyla Motosikletçi Kadınlar Komisyonu kuruldu.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

Wikimedia Commons'ta Uluslararası Motosiklet Federasyonu ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.

* Resmî site
# Dünya Squash Federasyonu

**Dünya Squash Federasyonu** (İngilizce: **W**orld **S**quash **F**ederation), uluslararası arenada squash sporunu yöneten spor federasyonudur. Sporun erkekler, kadınlar, gençler ve ustalar için tekler ve çiftler dünya şampiyonalarını düzenler. Bu federasyon "squash"ın kapalı mekânda oynanan ve "squash raket" olarak adlandırılan kısmıyla ilgilenmektedir.

## Dış bağlantılar

* Resmî site
# Uluslararası Wushu Federasyonu

| Uluslararası Wushu Federasyonu |
| --- |
|  |
| Kuruluş | 3 Ekim 1990 |
| Tür | Spor federasyonu |
| Amaç | Wushu sporunun uluslararası düzeyde düzenlenmesi ve geliştirilmesi |
| Hizmet bölgesi | Dünya çapında |
| Üyeler | 155 ulusal federasyon |
| Resmî diller | Çince, İngilizce |
| Lider | **Gao Zhidan** |
| Resmî site | iwuf.org |

**Uluslararası Wushu Federasyonu** (İngilizce: International Wushu FederationIWUF), wushu sporunun tüm branşlarını dünya genelinde yöneten uluslararası spor federasyonudur. Genel merkezi Lozan, İsviçre ve Pekin, Çin'de bulunmaktadır. IWUF, 3 Ekim 1990 tarihinde kurulmuş olup günümüzde 155 ülke federasyonunu üye olarak bünyesinde barındırmaktadır.

Federasyon, Uluslararası Olimpiyat Komitesi (IOC) tarafından tanınmakta ve IOC Tarafından Tanınan Uluslararası Spor Federasyonları Birliği (ARISF), GAISF, Uluslararası Üniversite Sporları Federasyonu (FISU), Dünya Oyunları Derneği (IWGA) ve Uluslararası Okul Sporları Federasyonu (ISF) gibi uluslararası birliklerin üyesidir.

## Organizasyon Yapısı

IWUF'un yönetim organları arasında Başkan ve İcra Kurulu, Genel Sekreterlik, iki yılda bir toplanan Kongre ve çeşitli teknik komiteler yer almaktadır. Mevcut başkan Gao Zhidan'dır. IWUF'a bağlı ulusal federasyonlar, Asya, Avrupa, Pan Amerika, Afrika ve Okyanusya kıtalarındaki kıta wushu birliklerine bağlıdır.

## Misyon ve Amaçlar

Uluslararası Wushu Federasyonu'nun temel misyonu, wushu sporunun dünya çapında yaygınlaştırılması, geliştirilmesi ve olimpik spor olarak tanıtılmasıdır. IWUF, wushu'nun teknik standartlarının belirlenmesi, yarışmaların düzenlenmesi ve üye federasyonlara destek sağlanması alanında faaliyet yürütür.

## Tarihçe

Uluslararası Wushu Federasyonu, 3 Ekim 1990'da Pekin'de, 11. Asya Oyunları sırasında Çin Wushu Birliği'nin (CWA) öncülüğünde kurulmuştur. 1991 yılından bu yana IWUF, Dünya Wushu Şampiyonası başta olmak üzere birçok uluslararası organizasyonu düzenlemiş, 100'den fazla ülke federasyonunun ulusal şampiyonalarını organize etmesine yardımcı olmuştur.

IWUF, 2002'de IOC tarafından tanınmasının ardından wushu'nun olimpiyat programına alınması için çalışmalarını sürdürmektedir. Wushu, 2008 Pekin Olimpiyatları sırasında gösteri turnuvası olarak, 2014 Gençlik Olimpiyatları'nda ise gösteri sporu olarak yer almıştır.

## Ana Etkinlikler

* Dünya Wushu Şampiyonası
* Dünya Gençler Wushu Şampiyonası
* Dünya Kungfu Şampiyonası
* Sanda Dünya Kupası
* Taolu Dünya Kupası
* Dünya Taijiquan Şampiyonası

## Üyelik

2024 yılı itibarıyla IWUF'a beş kıta birliğine (Asya, Avrupa, Pan Amerika, Afrika, Okyanusya) bağlı toplam 155 ulusal üye federasyon dahildir.

### Kıtasal Birlikler

* Asya Wushu Federasyonu (WFA)
* Avrupa Wushu Federasyonu (EWUF)
* Pan Amerika Wushu Federasyonu (PAWF)
* Afrika Wushu Federasyonu (AFWF)
* Okyanusya Wushu Kungfu Federasyonu (OWKF)

## Ayrıca bakınız

* Dünya Wushu Şampiyonası
* Wushu

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Uluslararası Wushu Federasyonu resmî sitesi
# Dünya Tavla Federasyonu

2018 yılına kadar eski adı *Avrupa Tavla Federasyonu* (EUBGF) olan **Dünya Tavla Federasyonu** (WBGF), dünya çapında tavla oyununu desteklemek ve tanıtmak için kurulmuş uluslararası bir kuruluştur.

WBGF'nin merkezi Avusturya'nın Schwaz kentindedir.

## Üyeler

Aşağıdaki ülkelerin ulusal tavla organizasyonları WBGF üyesidir:

* Arjantin
* Avustralya
* Avusturya
* Belçika
* Kıbrıs
* Çekya
* Danimarka
* Mısır
* Fransa
* Almanya
* Yunanistan
* Macaristan
* Japonya
* İzlanda
* İrlanda
* İtalya
* Karadağ
* Norveç
* Romanya
* Sırbistan
* Güney Afrika
* İsveç
* İsviçre
* Türkiye
* Birleşik Arap Emirlikleri
* Birleşik Krallık
* Amerika Birleşik Devletleri

## Kaynakça
# Xinhua Tongxunshe

Xinhua Tongxunshe
(新华通讯社)| Tür | Haber ajansı |
| Kuruluş | 1931 |
| Kurucu | Çin Komünist Partisi  |
| Genel merkezi |  |
| Web sitesi | www.news.cn |

Xinhua genel merkezi
**Xinhua Tongxunshe** (Çince: 新华通讯社, *Yeni Çin Haber Ajansı*), Çin'in resmi haber ajansıdır. 1931 yılında Kızıl Çin Haber Ajansı olarak kurulmuş olup günümüzde Çin'in en büyük ve en etkili medya kuruluşudur.

Xinhua'nın Çin'de 32 yerel bürosu ile dünya çapında 170'ten fazla yurt dışı bürosu bulunmaktadır.

## Dış bağlantılar

Wikimedia Commons'ta Xinhua Tongxunshe ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.

* Xinhua resmi sitesi5 Ağustos 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Çince)
# Pataliputra

**Pataliputra** (Sanskritçe **Pāṭaliputra**; **Pali Pataliputta**) bugün Biher'den Patna olarak da bilinen Hindistan’ın Ganj Nehri’nin güneyinde yer alan şehir. Eski Çağ’da Magadha ve daha sonraki Maurya’nın başkentiydi.

## Tarihi

Pataliputra esasen Ganj Nehri’nin ağzında duran Pataligrama (Pali dilinde Pataligama) beldesiydi. 5. yüzyılda Magadha Kralı Ajatasattu, beldeyi şehir durumuna getirmiş ve sağlamlaştırmıştır. Oğlu Udayabhadra (ya da Udayin) Pataliputra’yı imparatorluğun başkenti ilan etmiştir. Pataliputra, Maurya Hanedanı’nın da başkentiydi. Pataliputra, her birinde farklı esnaf birliklerinin anavatanı olan 16 semtten oluşmaktaydı. Bazıları, insanların ticaret yapmak için bir araya geldikleri, üstünde küçük ağaçların olduğu arazilere sahiplerdi. Kraliyet saraylarının bulunduğu şehir merkezindeki görkemli ve çok katlı evlerde pek çok memur ve asilzade yaşamaktaydı. Bazılarında insanların rahatlamaları için küçük bahçeler ve havuzlar vardı. Saray boyunca ise sadece müzisyenlerin ve prenslerin soylu sevgililerinin evleri ve ayrıca kamu binaları bulunmaktaydı. Bunlar şehrin havasını yumuşatan tüneller aracılığı ile saraydan ayrılmaktaydı. Farklı tanrılar için, belki de şehirde oturan Yunan tüccarlar için mabet inşa edilmekteydi. MÖ 253’te Pataliputra’da 3. Budizm Konseyi toplanmıştır. Şehir, ilk Budizm’in en önemli merkezi olmuştur.

Antik şehrin ne zaman ve neden yıkıldığı tam olarak bilinmemektedir. 5. yüzyılda Pataliputra’yı ziyaret eden Çinli Faxian ‘gelişen şehir’ olarak tasvir etmiş, fakat diğer bir Çinli turist Xuan Zang sadece iki yüzyıl sonra harabelerden bile bahsetmiştir.

Pataliputra, büyük bir ihtimalle, ya diğer başkentlerin yararına terk edilmiş ya da Hephtalite'ler tarafından yağmalanıp harap edilmiştir.
# Batı Hindistan

**Batı Hindistan**, Hindistan Cumhuriyeti'nin batı eyaletlerinden oluşan, kesin sınırları bulunmayan bir bölgedir. İçişleri Bakanlığı, Batı Bölge Konseyi İdari bölümünde Goa, Gucerât ve Maharaştra eyaletleri ve Dadra ve Nagar Haveli ile Daman ve Diu birlik toprağı birlikte bulunmaktadır. Kültür Bakanlığı ve bazı tarihçiler ise Racastan eyaletini de bu bölgeye dahil etmektedir. Hindistan Jeolojik Araştırma Kurumu Maharaştra'yı dahil ederken Racastan'ı hariç tutmaktadır. Azınlık İşleri Bakanlığı ise Karnataka'yı dahil ederken Racastan'ı hariç tutmaktadır.

Madhya Pradeş de sıklıkla bu bölgeye dahil edilmektedir. Haryana, batı Uttar Pradeş ve güney Pencap bazen bu bölgeye dahil edilmektedir. Batı Hindistan ayrıca Hindistan'ın batı yarısını, yani Delhi ve Chennai'nin batısındaki tüm eyaletleri, dolayısıyla Pencap, Kerala ve çevre eyaletleri de kapsayabilir. Bölge, büyük bir kentsel nüfusa sahip, oldukça sanayileşmiş bir bölgedir. Kabaca, Batı Hindistan kuzeyde Tar Çölü, doğu ve kuzeyde Vindhya Dağları ve batıda Arap Denizi ile sınırlıdır. Batı Hindistan'ın büyük bir kısmı Tar Çölü'nü Kuzey Hindistan ve Pakistan ile, Dekan Platosu'nu ise Güney ve Orta Hindistan ile paylaşmaktadır.

Batı Hindistan Bölgesel Konseyi'ne bağlı eyaletler *(mor renkte*)
## Kaynakça
# Şemseddin İlyas Şah

**Şemseddin İlyas Şah** (Bengalce; শামসুদ্দীন ইলিয়াস শাহ) Bengal Sultanlığı'nın kurucusudur. Bengal'i 150 yıl yöneten Hint-Türk hanedanı olan İlyasşâhîler hanedanını kurdu.

İlyas Şah bir Sistanli Sünni devlet adamı olarak Delhi Sultanlığı'nın hizmetine girdi. İlk yıllarında Delhi Valisi Ali Şah'ın danışmanıydı. Satgaon Valiliğine atandı. Bengal'i bağımsız bir saltanat haline getirdi ve başkentini Pandua'da kurdu.

Sultan olarak İlyas Şah, Bengal'in bağımsızlığının tanınmasını sağlamak için Delhi Sultanlığı'na savaş açtı. Hindistan yarımadasının doğu kesimindeki şehirlere baskın düzenleyerek Katmandu Vadisi'ni işgal eden ilk Müslüman yönetici oldu. Sonunda, düşmanlıkların sona ermesi karşılığında yıllık bir haraç ödemek için Delhi ile bir anlaşmaya vardı.

## Erken yaşam

Şemseddin İlyas, doğu İran ve güney Afganistan'ın Sistan bölgesinde bir soylu ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Delhi Sultanlığı hizmetinde çalıştı. Bengal'e göç etti ve Satgaon'un imparatorluk vilayet valisi İzzuddin Yahya'nın yanında çalıştı.

## Bengal'in Birleşmesi

 İlyas Şah'ın Bengal'in başkentini kurduğu Pandua'da eski bir cami
Şemseddin, 1339'dan 1352'ye kadar Lahnautili Sultan Alaeddin Ali Şah ve Sonargaonlu Sultan İhtiyareddin Gazi Şah karşı uzun bir savaş başlattı.

Şemseddin, 1352'de Bengal Sultanlığı'nın kurulmasını ilan etti.

İlyas, modern tarihçiler tarafından bazen Bengal milliyetçiliğinin babası olarak görülüyor.

## Devlet

İlyas Şah, konularına karşı eşitlikçi bir tutum sergiledi. Yönetimi, farklı dini, kast, sosyal ve etnik topluluklardan üyelerin eşitliği ve kabulü ile biliniyordu. İlyas Şah ayrıca Hacıpur şehrini kurdu. Bengal halkını, Bengal dili de dahil olmak üzere bir politik-sosyal ve dil platformunun bayrağı altında standartlaştırdı. Bölge, Kuzey Hintler, Türkler, Habeşliler, Araplar ve Persler de dahil olmak üzere tüm Müslüman dünyasından göçmenler aldı.

## Kaynakça
# Rupi

Rupi biriminin kullanıldığı ülkeler.
**Rupi** (**rupee**, **rupiah**, **rupaya**, **rupaye** ya da **rufiyaa** olarak da bilinir) bazı Asya ülkelerinde kullanılan paralara verilen genel addır. Rupi kullanan ülkeler;

* Hindistan - Hindistan rupisi
* Pakistan - Pakistan rupisi
* Sri Lanka - Sri Lanka rupisi
* Nepal - Nepal rupisi
* Mauritius - Mauritius rupisi
* Seyşeller - Seyşeller rupisi
* Endonezya - Endonezya rupiahı
* Maldivler - Maldiv rufiyaası

Her ülkede kullanılan rupi birbirinden farklılık gösterir. Birbirlerine benzemezler. Bunun yanında Endonezya'nın para birimi *rupiah* ve Maldiv adaları'nın para birimi *rufiyah* da ismini *rupi*den alır. Rupi isminin kökeninin, Sanskritçe'de *gümüş* mânâsına gelen *rūp* ya da *rūpā* kelimesidir.

Rupi, 1, 2, 5, 10, 20, 50, 100, 500 ve 1000'lik olmak üzere dokuz alt birime ayrılmıştır.

## Dış bağlantılar

* Şer Şah Suri tarafından basılan Mughal Rupisinin resmi5 Ekim 2002 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# Surîler

| Surîlerد سوریانو ټولواکمني‎ Surîler |
| --- |
| 17 Mayıs 1540-1556 |
| Surîler'in bölgesi yeşil. |
| Başkent | Sasaram (Bihar) |
| Yaygın dil(ler) | Peştuca Hindustânî |
| Hükûmet | Monarşi |
| Sultan |  |
|

|  |  |
| --- | --- |
| • 1540-1545  | Şir Şah (ilk) |
| • 1555-1556  | Âdil Şah Surî (son) |

 |
| Tarihçe |  |
|

|  |  |
| --- | --- |
| • Kuruluşu  | 17 Mayıs 1540 |
| • Dağılışı  | 1556 |

 |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **Öncüller** | **Ardıllar** |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | Babür İmparatorluğu
 |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Babür İmparatorluğu
 |  |

 |

 |

**Surîler** veya **Surî İmparatorluğu** (Peştuca: **د سوریانو ټولواکمني‎**), Peştun kökenli Şir Şah'ın kurduğu 1540-1556 yılları arasında Güney Asya'nın kuzeyinde hüküm süren hanedanlık.

## Hükümdarlarının listesi

| S. n.
 | Resim
 | İsim
 | Doğum tarihi
 | Ölüm tarihi
 | Hüküm
 | Notlar
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1.
 |  | Şir Şah
 | 1472 veya 1486
 | 22 Mayıs 1545
 | 6 Nisan 1538/17 Mayıs 1540 — 22 Mayıs 1545
 |  |
| 2.
 |  | İslam Şah Surî
 | 1507
 | 22 Kasım 1554
 | 26 Mayıs 1545 — 22 Kasım 1554
 | Şir Şah'ın oğlu.
 |
| 3.
 |  | Fîrûz Şah Surî
 | 4 Mayıs 1542
 | 22 Kasım - Aralık 1554
 | Aralık 1554
 | İslam Şah'ın oğlu.
 |
| 4.
 |  | Muhammed Adil Şah
 | Bilinmiyor
 | 1557
 | Aralık 1554 - Ocak 1555 — 1555
 | Şir Şah'ın damadı
 |
| 5.
 |  | İbrahim Şah Surî
 | Bilinmiyor
 | 1567/1568
 | Ocak - Şubat 1555
 | Şir Şah'ın kayınbiraderi
 |
| 6.
 |  | İskender Şah Surî
 | Bilinmiyor
 | 1559
 | Şubat 1555 — 22 Haziran 1555
 | Şir Şah'ın kayınbiraderi
 |
| 7.
 |  | Âdil Şah Surî
 | Bilinmiyor
 | Nisan 1557
 | 22 Haziran 1555 — 1556
 | İskender Şah'ın kardeşi
 |

## Kaynakça